Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
4Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
Razvoj Identiteta __ Psiholog Online ~ Burek Savetovaliste ~ Burek

Razvoj Identiteta __ Psiholog Online ~ Burek Savetovaliste ~ Burek

Ratings: (0)|Views: 91 |Likes:
Published by martinamel

More info:

Categories:Types, Research
Published by: martinamel on Apr 11, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

01/12/2013

pdf

text

original

 
IN < -
Razvoj identiteta
- >LO<< < (2/2) ::
Odgovori!
 Autor:
B@mbin@
:za temu! Autor:
Brana.M
:Mnogi stru
č
njaci smatraju da je Erik H. Erikson, ameri
č
ki psiholog, svojim idejamaudahnuo nov život u psihoanaliti
č
ku teoriju. Istina neki misle i da to što on radi nije višepsihoanaliza. Sam Erikson, me
đ
utim, sebe smatra psihoanaliti
č
arem, Frojdovimu
č
enikom.Erikson se od Frojda razlikuje u slede
ć
im stavovima i gledištima:Manje naglašavanesvjesno i id, a više isti
č
e zna
č
aj svijesti, razuma, kao i važnost ega za li
č
nost i njenrazvoj;Razvoj li
č
nosti je usmeravan ne samo odnosima u porodici, ve
ć
i zbivanjima uširoj socijalnoj, kulturnoj sredini. Razvoj ega nije toliko psihoseksualan, kolikopsihosocijalan;Rano djetinjstvo,premda izuzetno važno, ne odre
đ
uje fatalno
č
itavpotonji razvoj. Razvoj li
č
nosti traje kroz
č
itav život, do smrti; Pojedinac je po svojimljudskim mogu
ć
nostima prije dobar nego r 
đ
av.Neopsihoanaliti
č
ka teorija li
č
nosti Erika Eriksona spada djelimi
č
no usocijalnoanaliti
č
ku ali dobrim dijelom i u ego psihologiju.Eriksonova epigeniti
č
ka teorija identiteta naglašava zna
č
aj socijalnih
č
inilaca razvoja,ali i isti
č
e stupnjevitost i neizmjenljivost redosljeda stupnjeva u razvoja ega, koji jegenetski predodre
đ
en. U svakom psihosocijalnom stadijumu postoji karakteristi
č
anodnos izme
đ
u li
č
nosti i njegove socio-kulturne sredine, kao i osobene psihosocijalnekrize,
č
iji na
č
ini rešavanja odre
đ
uju dalji razvoj li
č
nosti.Pojam identitetaU psihologiji li
č
nosti identitet (lat. identitas = istovetnost) ozna
č
ava doživljaj suštinskeistovjetnosti i kontinuiteta ja tokom dužeg perioda vremena, bez obzira na njegovemijene u razli
č
itim periodima i okolnostima.Osje
ć
anje identiteta je, smatra Erikson, samo djelimi
č
no svjesno. Ovo osje
ć
anje jerijetko ekstremno svjesno, kao, recimo, u periodima nadolaženja krize identiteta, kadaprijeti opasnost rasplinjavanja (npr. kod mladih koji su izuzetno zaokupljeni sobom,svojim izgledom, mogu
ć
nostima i potrebama). Doživljaj identiteta je, dakle, ina
č
e, unormalnim prilikama, nesvjestan (mi rijetko svjesno mislimo o vlastitom polnom,profesionalnom, ili li
č
nom identitetu), a ako po
č
nemo da se pitamo ko smo, da li smomušarci/žene, koje su nam osnovne vrijednosti, i sl., to je pouzdan znak konfuzije ilikrize identiteta. U periodima konsolidacije identiteta, kada smo zadovoljni sobom,kada znamo šta ho
ć
emo i kuda idemo, kada smo sigurni da nas cijene ljudi kojeuvažavamo, osje
ć
anje identiteta, negde u pozadini svijesti, više je nesvjesno ilipolusvjesno.Kriza identiteta je po Eriksonu specifi
č
no psihi
č
ko stanje u jednom prekretnom periodu(pubertet, vjen
č
anje, penzionisanje i sl.) u kojem usljed narušavanja osje
ć
anja
Razvoj identiteta :: Psiholog online ~ Burek savetovaliste ~ Bure...http://forum.burek.com/razvoj-identiteta-t521594.5.wap2.html1 od 510.4.2012 22:14
 
kontinuiteta i istovetnosti ja nastaju teško
ć
e u osje
ć
anju identiteta. Kriza identitetaotkrivena je prilikom rehabilitacije ameri
č
kih ratnih veterana koji su "izgubili osje
ć
anjeli
č
nog identiteta i istorijskog kontinuiteta" (promijenjen doživljaj sebe samog, osje
ć
anjanesigurnosti, depersonalizacije itd.), kao i kod mladih delinkvenata koji su imaliprobleme sa samoodre
đ
enjem .Tako je Erik Erikson, preko prou
č
avanja abnormalnih pojava došao do otkri
ć
anormalne krize u razvoju identiteta, u stadijumu oformljenja identiteta. Ova razvojnakriza odnosi se na prolazne, mada ozbiljne teško
ć
e u oblikovanju stabilnog identitetamladi
ć
a ili devojke, odnosno na zbrku uloga koja se tada javlja. Ova kriza može imatidalekosežne posledice na
č
itav potonji razvoj li
č
nosti, i zato ima izuzetno mesto me
đ
urazvojnim krizama. Traganje za li
č
nim identitetom je neizvjestan i težak put ispunjensumnjama, lutanjem, krizama i eksperimentisanjem sa razli
č
itim ulogama.Nije svaka kriza identiteta nezdrava, neuroti
č
na, naprotiv, ona je
č
esto plodanmomenat za preokret u razvoju, šansa za uspješno odrastanje. Patološke krizedovode do uzaludnog trošenja energije, do ireverzibilnih promjena i do psihosocijalneizolacije. Normalne, razvojne krize vode višem stupnju psiho-socijalne integracije,reverzibilne su i otvaraju nove mogu
ć
nosti sazrijevanja. Novi stadijum u razvoju uvijek je izazov i "potencijalna kriza usljed radikalne promjene perspektive". Kriza ne morada predstavlja “prijetnju ili katastrofu, nego prekretnu ta
č
ku i, otud, ontogenetski izvor snage i neprilago
đ
enosti”Ukoliko se kriza formiranja identiteta pozitivno razriješi, osoba iz nje izlazi kaosamostalna, samosvjesna, jedinstvena li
č
nost, sa stabilnim li
č
nim identitetom, što jenajvažnije dostignu
ć
e rane mladosti i zalog budu
ć
eg uspješnog razvoja li
č
nosti.Uspješno oblikovanje ego identiteta zavisi od
č
vrstog uvjerenja pojedinca da jenjegovo samoopažanje, opažanje sopstvenog kontinuiteta i istovetnosti u skladu saopažanjem drugih njegovih osobina. Osje
ć
anje li
č
nog identiteta zasnovano je, dakle,na dva istovremena zapažanja:zapažanja samoistovjetnosti i neprekidnostisopstvenog postojanja u vremenu i prostoru; opažanja
č
injenice da drugi ljudizapažaju i priznaju ovu
č
injenicu.Pojedinac koji je stekao osje
ć
anje li
č
nog identiteta ima doživljaj kontinuiteta izme
đ
uonoga što je bio nekada, što je danas, kao i onoga što zamišlja da
ć
e tek biti.Identitet,mada podrazumijeva kontinuitet i stabilnost, nije nešto apsolutno, stati
č
no,nepromjenljivo, ve
ć
se mijenja sa uzrastom, sa iskustvom, sa istorijskim i društvenimpromenama.Razvoj identiteta u djetinjstvuProces sticanja identiteta odvija se, prema Eriksonu, kroz cio život, prolaskom li
č
nostikroz odre
đ
ene stadijume razvoja, koji su pra
ć
eni krizama identiteta. Iz svake od njih,ukoliko se uspešno prevlada, osoba izlazi sa pove
ć
anim osje
ć
anjem unutrašnjeg jedinstva i sa više smisla za dobro rasu
đ
ivanje.Razvoj identiteta Erikson je prikazao kao osam stupnjeva psihosocijalnog razvojali
č
nosti. Tih osam stadijuma iscrpno je opisao u knjizi Identitet i životni ciklus (Zavod
Razvoj identiteta :: Psiholog online ~ Burek savetovaliste ~ Bure...http://forum.burek.com/razvoj-identiteta-t521594.5.wap2.html2 od 510.4.2012 22:14
 
za uybenike, Beograd 2008), ali i u nekim drugim svojim djelima, a to su prije svega,Djetinjstvo i društvo (1950, 1963), Uvi
đ
anje i odgovornost (1964) i Identitet: mladost ikrize (1968). Svakom od tih stupnjeva odgovara odre
đ
eni osnovni kvalitet ega,njegova snaga i odre
đ
ena "vrlina". Prvi stupanj jeste sticanje osnovnog povjerenja,drugi je, sticanje autonomije, tre
ć
i, inicijative,
č
etvrti je marljivost, peti je oformljenjeidentiteta, šesti intimnost, sedmi, stvaralaštvo i posljednji, osmi, integritet.Oblikovanje negativnog identitetaU izvjesnim nepovoljnim situacijama, ishod razvoja identiteta može biti formiranjenegativnog identiteta. U odre
đ
enim specifi
č
nim situacijama (npr. poznati ili pretjeranozahtjevni roditelji) umjesto gubitka identiteta, adolescent osvetni
č
ki, iz o
č
ajanja „biranegativni identitet, to jest, identitet izopa
č
eno zasnovan na svim onim identifikacijama iulogama koje su u kriti
č
nim fazama razvoja jedinki predstavljane kao najnepoželjnije iliopasne, a ipak kao najrealnije«. Izbor negativnog identiteta, naizgled nerazuman ineobjašnjiv, postaje razumljiv kada se zna da ovakav izbor donosi olakšanje i spas odkonfuzije identiteta. Biranje negativnog identiteta je u skladu sa radikalnoš
ć
u iisklju
č
ivoš
ć
u mladih i slijedi princip aut Caesar aut nihil, tj. logiku: Ako ve
ć
ne mogu dabudem car, onda
ć
u biti - ništa.Negativni identitet ozna
č
ava doživljaj svojih suštinskih karakteristika li
č
nosti kao r 
đ
avihili bezvrijednih, a sebe kao opasnog, zlog, nemoralnog ili inferiornog stvorenja. PremaEriksonu, istraživanja pokazuju da “u svakom sistemu koji je zasnovan na tla
č
enju,isklju
č
ivanju i izrabljivanju, oni koji su tla
č
eni, isklju
č
eni i izrabljivani nesvjesno vjerujuu lošu sliku koju predstavljaju, a koju su o njima napravili oni dominantni”. U posebnimdruštveno nepovoljnim okolnostima (npr. kod pripadnika progonjene nacije, rase,vjeroispovijesti),rezultat razvoja identiteta
č
esto može biti obrazovanje negativnogidentiteta.U adolescenciji ovaj vid identiteta formira se kod izvjesnih pripadnikamaloljetni
č
kih bandi, narkomana ili duševnih bolesnika.Ukoliko društvena sredina odbacuje neko dijete zato što je pripadnik “niže” rase ilietni
č
ke grupe, kod njega može do
ć
i do prihvatanja negativnih atributa kao bitnihsa
č
inilaca li
č
nog identiteta. Erikson navodi kao paradigmati
č
an primer slu
č
ajMalkolma Dž. koji je bio dobar u
č
enik i hteo je da studira prava, ali mu je profesosavjetovao da, s obzirom da je Crnac, odabere “realno” zanimanje, i da bude – stolar!Tada je on postao o
č
ajan, a onda je prihvatio negativni identitet i postao preprodavacdroge, delinkvent. Najzad, svoj identitet je našao kao vo
đ
a radikalnih, borbenih CrnihMuslimana.Eriksonova velika zasluga je što je u psihologiju uveo i razradio pojam identiteta,izgradivši vrlo uticajnu i mnogostruko prakti
č
no primjenljivu psihosocijalnu teorijurazvoja identiteta. Njegov zna
č
ajan doprinos je što je ego i
č
ovjekov identitet i njegovekrize smjestio u društveni i istorijski milje, povezuju
ć
i
č
vrsto ono što je intimno, krajnjesubjektivno sa onim što je objektivno dato, društveno i kulturno. „Upravo smještanje jau kulturni i istorijski kontekst – okvir vremena i prostora – najkreativniji je Eriksonovdoprinos teoriji o ja“, smatraju poznati teoreti
č
ari li
č
nosti Hol i Lindzi. Najzad, on jeproširio istraživanje ljudskog razvoja na cjelokupni životni ciklus, od ro
đ
enja do smrti.
Razvoj identiteta :: Psiholog online ~ Burek savetovaliste ~ Bure...http://forum.burek.com/razvoj-identiteta-t521594.5.wap2.html3 od 510.4.2012 22:14

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->