ASTEKO GAIA
02
GOIENKARIA
2008ko abenduaren 19a
I. AGIRREAZALDEGI/T. MADINA
>BERGARA
Gabonak gerturatzean sekulakokontsumismo dinamikan sartzengara. Jarrera arduratsuak albo-ratu eta erosketak neurri gabeegiteari ekiten dio askok.Gabonetan, biztanleko, 850euro gastatuko ditugu gurean,iazko gastuekin alderatuta %12gutxiago. Euskadiko Kontsumi-tzaileen Elkargoak egindako iker-keta baten araberako datuak dira.Azterketak dio aisialdian, ospa-kizunetan eta oparietan murriz-tuko ditugula gastuak; eta neu-rri txikiagoan jatekoetan. "Luxutxikiagoko Gabonak izango dira,baina ez askoz merkeagoak.Gutxiago erosiko dugula diru-dien arren, prezioak, janarienakbatik bat, iaz baino garestiagoakdira", diote elkargotik.Elkargoko Jon Ariñok esandigunez, "Euskal Herrian gastuaEspainiako toki gehienetan bai-no apur bat handiagoa da etaEspainia Europan goren mailandago. Hala ere, kontsumoaren jaitsiera nabarmena da jendeakneurrian eta zuhurtziaz egindituelako erosketak. Debagoiene-ko gastua EAEkoarekin parekadaiteke, erosteko ahalmena dene-an jaitsi baita".
"Arkumea izaten danagusi eta aurten erehala izango da, bainabeldur handia dagoeta enkargu gutxi jaso da oraindik""Krisiari buruzkokontuak bazterguztietan entzutendira, baina jendeaanimatuko daopariak erostera"
EKONOMIA
>GABONETAKO KONTSUMOA
Erakusleihoak Gabonetarako apropos gertatu dituzten arren, merkatarien esanetan erosketak
Gabonetan 850euro gastatukoditu herritarbakoitzak
rik handiena, 200 euro inguru; bisi-gua, almejak eta marisko freskoaasko garestitzen direlako. Hara-gian egiten dugun gastua, 100euro, mantendu egiten da etahorri gehitu behar zaio pate etahestebeteen gastua, 45 euro.Jon Leturia Bergarako hara-kinak esan digunez, "jendeakbatik bat erosten du solomilloa,txuleta, entrekota eta arkumea.Arkumea beti izaten da nagusieta aurten ere hala izango da, bai-na beldur handia dago eta enkar-gu gutxi egin da oraindik, aste-on hasi dira eskariak. Azkenorduan uste dugu salduko dela".Krisiaren eragina sumatuduten galdetuta zera esan digu:"Aparteko paga ez jasotzea bai-lara honetan asko igarriko da, bai jaten eta baita oparietan ere.Harategian, aste batzuk atzera-gosumatu dugu nola jendeakbeste era bateko produktuak ero-si dituen. Gauza berezi eta gares-ti gutxiago eta pikatutako edogisatzeko okela gehiago…".Jatekoa edari onekin bustinahi izaten dugu eta edaritan 45euro gastatzen dugu batez beste.Eta jatorduak osatzeko turroiaketa gozokiak, erosketa saskiaren50 euro hartzen dituztenak.
OPARIETAN MURRIZKETA
Opariek ere zeresan handia duteGabonetako ospakizunetan, bai-na aurten murrizketa nabarme-na izango da horietan. Batez bes-te 200 euro gastatuko ditugu.Oñatiko Urrutia jantzi denda-ko Asier Gorostiagak esan digueurak nahikoa konforme daude-la, "baina giroa, herrian oro har,ez da oso ona. Olentzero egune-rako egun batzuk falta dira, etaikusi beharko da...".Krisiaren eragina gehienbatazaroan sumatu dute. "Abenduanhotzak lagundu digu salmente-tan, baina ez dago beste urteeta-ko mugimendurik. Jendea azkenunera arte itxoiten dabil eta hiri-
JATEKOAN, PAREKO GASTUA
Gurean ohikoa da edozer dela ere jatordu bereziekin ospatzea. Gabo-netan ere gastu nagusiak jan-eda-netan egiten dira. Azterketarenarabera 440 euro erabiliko dirabatez beste. Arrainek eta itsaskiekhartzen dute aurrekontuaren zati-
GASTU GUTXIAGO
EAEn Europakobeste tokietan baino gehiagogastatzen da Gabonetan; hala ere,aurten iaz baino %12 gutxiago
AZKEN UNEAN
Krisiaren eraginez jendeak azken momenturako utziditu janarien, oparien zeinloteriaren erosketak
buruetan beherapenak hasi dire-nez, horiek aprobetxatzen dihar-dute. Beste batzuk Gabon ostekobeherapen handiagoen zain dau-dela dirudi. Gu beherapenekin ezgara hasi, baina herrian bestedendetan hasiz gero, guk ere ipi-ni beharko ditugu", esan digu.Gabonetan ohiko opari direnperfumeak ere saltzen dituzteUrrutiakoek. "Azken urteetan jaitsita daude salmentak. Merka-taritza etxe handiek kalte egindigute txikioi. Hala ere, Gabone-tarako gehiago saltzen dira", dioAsier Gorostiagak.Oñatin, erakusleiho lehiake-ta antolatzea positibotzat jo duGorostiagak. "Dendek lana har-tu dute erakusleihoak atontzeneta jendeak hori baloratu du etaherrian gehiago kontsumitzekoasmoa suma daiteke, beharbada".Arrasateko Ibai-Arte merka-tarien elkarteko presidente Aran-tza Arantzabalen ustez, "Arrasa-teko hainbat enpresatan Gabone-tako aparteko pagari uko eginizana nabarituko da hilabetehonetan; beste urte batzuetanaltzari bat edo telebista bat eros-tea pentsatzen zuen, beharbada,
GABONETAN ERE,KONTSUMO ARDURATSUA
>EROSKETAK PROGRAMATU
Aldez aurreko aurrekontu batfinkatu gasta dezakegunarenarabera. Oparia egin behar diegunlagunen zerrenda egitea etabakoitzarekin zenbat diru gastatubehar dugun jakitea ere lagunga-rri izan daiteke.
>KONPARAKETA
Artikulu beraren prezioa aldadaitekedenda batetik bestera;konparatu eta onena aukeratu.Horretarako komenigarria daerosketak garaiz egitea etaeskaintzak aprobetxatzea.
>JATEKOAK AURREZ
Egun horietan hainbeste garesti-tzen ez diren elikagaiak aukeratuedo garestitzen direnak aurretikerosi eta kontserbatu. Pixkanakaerosita, gastua dibertsifikatuegingo dugu.
>INTERNET BIDEZKO EROSKETAK
Ohiko merkatuan topatzeko zailakdirelako edo gauzak merkeagoaurkitzeko Internetera joz gero,zerbitzari segurua erabili.Informazio zehatza eskatuprezioari, bidaltzeko moduari etakostuari, eta bermeari etaitzulketari buruz. Produktuaeskuratu arte ez ordaintzea edoprezioaren zati txiki bat emateagomendatzen da.
>BIDEZKO MERKATARITZA
Onura soziala ekartzeaz gain,opari politak erosteko aukeraematen dute bidezko merkatari-tzako dendek .
>ETIKETAK ETA AGIRIAK
Iraungitze datari erreparatuetiketetan. Produktu iraunkorrakerosiz gero, ordainagiriak gorde,baita zigilatutako bermea ere.