Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more ➡
Download
Standard view
Full view
of .
Add note
Save to My Library
Sync to mobile
Look up keyword
Like this
2Activity
×
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
James Welch-Bir Kızılderilinin Şarkısı

James Welch-Bir Kızılderilinin Şarkısı

Ratings: (0)|Views: 419|Likes:
Published by Mustafa Özdemir

More info:

Published by: Mustafa Özdemir on Jun 13, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See More
See less

11/22/2012

pdf

text

original

 
JAMES WELCH 1968 sonrasý Kýzýlderili Amerikalý yazarlar kuþaðýnýn en baþarýlý isimlerinden biames Welch, 1940 yýlýnda Montana, Brow-ning'de doðdu. Kýzýlderililere aynlmýþ kamplarda yaþadokula gitti. Montana Üniversitesi ve Kuzey Montana Eyalet Üniversite-si'nde öðrenim gördü. Washington ve Cornell üniversitelerinde ders verdi.Welch, 1970'lerde çeþitli Kýzýlderili yazarlan edebiyat sahnesine çýkaran 'Montana Rönesansý'bir parçasýydý. 1966'da Monta-nalý þairlerle, Montana Üniversitesi'nin o zamanlar son derecesýnýrlý bir program olan yaratýcý yazý programýna katýlmýþtý. Buradaki hocasý da yaratýcý yarsleriyle adeta efsanele-þen Richard Hugo'ydu. Welch bir keresinde, Montana'dan yetiþen en iyi Kýzýlderili Amerikalý romancý olarak anýlmasýnýn kompliman kisvesi altýnda bir eolduðunu dile getirmiþti. Yazarýn 1976 yýlýnda yayýmlanan Riding the Earthboy 40 adlý þiir kbý Kýzüderililiði su götürmeyen biri tarafýndan yazýlmýþ, Kýzýlderilileri ilgilendiren temalak þiir kitaplarýndan biriydi. Romanlarý: Winter in the Blood (1974), The Death ofJim Loney (1979), Fools Crow (1986), The Indian Lawyer (1990) ve TheHe-artsong of Chargin Elk (2000; Kmlderüinin Þarkýsý, çev.: Ayþe Öngün, Ayrýntý Yayýnlan, 2004). 1994 yýlýndaing Custer adlý kurgusal olmayan yapýtýyla da Küçük Bighom Sava-þý'ný Kýzýlderililerin bakýþlch üçüncü romaný Fools Crovv'la 1986'da Los Angeles Times Kurmaca Ödülü'nü kazandý. 1997 yýlive Writer's Circ-le tarafýndan Yaþam Boyu Basan Ödülü'ne deðer görüldü. Fransa da Fransýz küt ve katkýlarýndan dolayý yazara þövalyelik niþaný verdi.Welch, Scott Momaday, Leslie Süko, Louise Erdrich gibi daha popüler Kýzýlderili yazarlarkadar göz önünde olmasa da, en iyi bildiði þeyi, Kýzýlderilileri anlatan bir yazar olarak çomli bir iþlevi yerine getirdi. Bu da yapýtlarýyla, yüzyýllar boyunca kuþaktan kuþaða sözlü oln hikâye ve gelenekleri kalýcý kýlmasý, unutulmalarý ihtimalini ortadan kaldýrmasýydý. "Kýzýlzarlar farklý dönemlerden, farklý coðrafyalardan, farklý kabilelerden gelebilirler, ama ortak bir yönümüz var: Anlattýðýmýz hikâyelerde geçmiþe gidiyoruz ve gelecek nesillere ulaþacað003 yýlýnda bu dünyadan ayrýlan Welch, çaðdaþ Amerikan toplumunda Kýzýlderili olmanýn ne anlaiði üzerine kliþelere sýðýnmadan, dürüstçe kaleme aldýðý yapýtlarýnda içinde yaþadýðý toplumuiþ insanlanmn hikâyelerini anlattý.Ayrýntý: 444 Edebiyat dizisi: 133Kýzýlderilinin Þarkýsý James WelchÝngilizceden çeviren Ayþe ÖngünYayýma hazýrlayan ÝpekSeyalýoðluKitabýn özgün adý TheHeartsonsofChargingElkAnchorBooks/2000 basýmýndan çevrilmiþtir© James Welch 1988 & Kesim AjansBu kitabýn Türkçe yayým haklarý Ayrýntý Yayýnlan'na aittir.Kapak illüstrasyonu Sevinç AltanKapak düzeni Arþtan KahramanDüzelti Ayten KocalBaský ve cilt Sena Ofset (0212) 613 38 46Birinci basým 2004 Baský adedi 2000ISBN 975-539-435-4AYRINTI YAYINLARIwww.ayrintiyayinlari.co.atr & irfc@ayrmtiyaymlaýýcom.ö Dizdariye Çeþmesi Sk. Noi 34400 Çemberlitaþ-ist. Tel, (0 212) 518 7619 Faks: (0 212) 516 45James WelchKýzýlderilinin ÞarkýsýAHMIEDEBÝYAT DÝZÝSÝGÛLÜNESÝ AÞKLAR/Mto Kundera * KALECÝNÝN PENALTI ANINDAKÝ ENDÝÞESÝ/Peter Handke * YÜZBAÞI VE KURU/Mario Vargas Uosa * BÝZ/Yevgeni Zamyatin
*
KESÝK BÝR BAÞ/Wi Murdoch > YENÝ TANRILAR/Albrto Vasquez-F«ueroa * ÝNFAZA ÇAÐRI/Wadi/w Nabokov " EVET AMA, BÝR LOKOMOTÝF BUNU YAPABÝLÝR MiKAUM?/Woooy Ailen * ÇALI HOROZU*fche/ Toumier * BANYO/Jean-Philippe Toussaint * BALKONÜean Genel -* GÜNEÞ ÝMPARATORLUÐUÜ.G. Ballard -¦ BEYAZ ZENCÝLER*ovaMmb-jâmsen ¦* SÝYAH MAis Lessing * KAPANDA ÜÇ KAPLAN/G. Cabrera Infante i ZAMANIN KIYISINDAKÝ KADIN/Marge Piercy * ANARÞÝNÝN KISA YAZÝ/Haris Magnus Enzensberger ¦* FOTOÐRAF MAKÝNE-SÝ/Jean-PfýSppe Touss^ GÜLÜN GÜNLÜÐÜ/Ursula K LeGuin * HOTEL OU LACIAnita Brookner ¦* AZÝZLER ve ÂLÝMLERfTerry EagVEDA YEMEÐÝ/Mchel Toumier
* ORLANDO/Mrginia Wool( -i UTANÇ BÝTTÝMn/a Meulenbelr
« YAKIN GEEÐÝN MÝTOSLARI/J. G. Ballard * KARANLIÐIN SOL EÜ/Ursufa K. U- ¦ Oum* KÐJIris Murdoch * WATT/Smuel Beckett ¦* EKOTOPYA/Emssf Callenbach " GECEYÝ ANUT BA-NA/Djuna Bames -* ÝNSAN POS
 
TUNA BÜRÜNMÜÞ KÖPEK/ingvar Ambjörnsen * CUMA/M*:/»/ Toumier" AFRODÝTÝN BAÞKALDIRISI/Lawrence<* GÜNDELÝK MUTLULUÐA AUÞMA/Anja Msufenbe/t -' MUR-PHY/Samue/ Beckett * MASAL MASAL ÝÇÝNDEfKimaira/Jofýn fia* -i ZEN VE MOTOSÝKLET BAKIM SANA-TVRobert M. Pirsig ^ PARFÜMÜN DANSl/Tom Robbins - SINIRSIZ RÜYALAR OÝYARI/J. G. Ballard i FRAN-SÝZTEÐMENÝN KADINÝMohn Fowte
*- BEYZOTEL/D.M. T/ramas > MYRA/Gore Vicfaf -* DALGALARMrgJ-nia Woolf - ATLANTÝK ÖTESÝ/MtoldGombrom'cz * HAYRANUKMn/a Meulenbelt ¦* FERDYDURKE/lffiofd Gombratrez ^ MELEKLERZAMANl/te Murdoch - PAULINA1660/Pierre Jean Jowe * EÞEKARISI FABRÝ-KASI/lain Banks >ROCK LANETÝ/to Bante ¦* KAYIP ZAMAN/Anja Meulenbelt ^ SENÝ ÝÇÝME GÖM-DÜMMndreýv Jolly -t BAÞICININ GÜNLÜÐÜ/SSran Kierkegaard * KONFIDENZ/Ariel Dorfman i ALTIN ÜAMINMichel Toumier * BÝRGARÝP VAKA: MATMAZEL PJBrian O'Doherty ¦" NIETZSCHE AÐLADI-ÐINDA/frvin D. Yalom * KIZILAÐAÇLAR KRALI/M/chel Toumier ¦* AÝLEDE BÝR ÖLÛM/Jamss Agee ¦* KUTSAL BÖLGE/Carios Fuentes * KAMAHOMurek Becker * 62-Maket Seti/Julio Cortâzar * ÇARPIÞ-MAMG. Ballard ¦" ÜÇLEME-Molloy-Matone Ölûyot-Adlandmlamayan/Samwe/ Beckett * DUR BÝR MOLA VER/îom Robbins * HIRSIZIN GÜNLÜÐÜ/JeGenet ¦* KÜÇÜK OEÐÝÞÝMLER/Marge Piercy * LlUVflobert M. Pirsig - ERGÝNLÝK YAÞWtcfýe/ tere -«'Beckett * ESÝRGEYEN GÖKYÜ-ZÜ/Pau/ Boufe -*¦ YALANCI JAKOBfJurek Bec/cer ¦-' DÝVAmn-m D. Yalo* PORNOGRAFÜWitold Gombro-výicz i MERCIER ÝLE CAMIER/Samuel Beckett .* BÝR ERKEÐE NASILTECAVÜZ EDÝLÝR?/Mârta Ttonen -* /BENDENÝZ VE MARCO POLO/Paul GritUths * DOÐMAMIÞ KRÝSTOF/Carlosentes i RÛYASAKÝNLERÝ/te Murdoch " HÝÇ ÝÇÝN METÝNLER ve Uzun Öykûler/Samue/ Beckett ¦* DUYGUrence Sterne " BEnY BLUE/PM/fpe Djian * AÐAÇKAKAN/Tom Roööýns -«- ANARÞÝST/Tmrfan Hawkins i BKAÝIÝVÝ-told Gombronricz ^ PORTNOY'UN FERYADI/PMJD Roth - 101/2 BÖLÜMDE OÜNYATARÝHÝ/Jufen Sam-* SUNÝ TENEFFÜS/Ricardo Piglia -^ MANÞ ÖTBSllJulian Barnes i ADA/Aldous Huxley^ GÜLÜN MUCÝZESl/Jean Genet ¦* MÖSYÖ/Jean-Philippe Toussaint * ÇÝÇEKLERÝN MERYEM ANASI/Jean Genet
* BAÞUCU/Afeon Fell ¦* YARATIK/Joto Foývles -ý SENÝ SEVMÝYORUMÜu/ian Sarnes ¦" ZENCÝLER/Jean Genet ¦*mesto Sâbato ^ KARAPRENS//re Murdoch > KARNINDAN KONUÞANIN ÖYKÜSÜ/Pa(/«rw Mel-ville ¦* TANRI'IN AÐZINDAN EVRENÝN HÝKÂYESÝ/Franco Ferrucci " HAYATIN VE AÞKIN YASALARI/Connie Patmen -^ KAHRAMANLAR VE MEZARLAR/Emesto Sâbato * KAYNAK VE ÇAU/Michel Toumier ¦* CENNETE BÝR KOÞUÜ.G. Badard ^ DÝÞÝ ADAM/Joanna Russ ¦* FLAUBERTÝN PAPAÐANVJulian Bames ^ ALDAT-UNPhilip Roth ^ KOKAÝN GECELERÝÜ.G. Ballard * ACABA NASIL?/Samuel Beckett-rf MANTISSA/Jofm Fotrtes -" KOLEKSÝYONCU/John Fowles i BENJAMIN: DAR GEÇÝnEKÝ AYDIN/Jay Parini * METEOR-LAR/Michel Toumier ¦«' ARKADAÞLIK/Conn/e Pa/men
- AÞKVESAÝRE/Julý'an Barnes i SÝRÝUS'TAN GELEN KURBAÐA/Tomm BAYAN GULLIVER CÜCELER ÜLKESÝNDE/Alison Felf m GELECEKTEN ANILAR/I«fem Morris -'BENÝMLETANIÞMADAN ÖNCEWu!tan Barnes -'ÝNGÝLTERE ÝNGÝLTERE'YE KAR-ÞlfJufý'an Barnes ^ ÝYÝ \Þ/Davýd LHLAR IRMAÐI/Conra'e Palmen * TERAPÝ/Daw'dLod£ie -ÖLÜRKEN/Jim Crace - GÜZELLÝK HIRSIZLARI/Pasc/ SrurAner - SÜPER KENTM.G. Ballard ¦* SISKA BACAKLAR/Tom fiobbins - BETON ADA/J.G.Balfard ¦«' ÝLK AÞK, SON TÖRENLER/lan McEývan - GILLES ile JEANNE/Mfche/ Tourraer ^ BÝR KOMÜNEVLENDÝM/PMýp Roth -- KIZILDERÝLÝNÝN ÞARKISI/JamesKýzýlderiUnin ÞarkýsýTEÞEKKÜR ,. , .Montana'dan Marsilya'ya uzun bir yol; hem bu ülkede hem de Fransa'da* çok sayýda msanmtesviUeri ve alicenaplýklan olmad» bunu baþarým.Vesevgüi menajerim ElaineMaWakýtab«^hepsinden önemlisi inancý için teþekkür etmek «^^^^^te^L*.ford-Girand ve Elizabeth Clementson'adatumyardýmlan ve^J5
Ç Jmek isterim. Ve Fransýz menajerlerim Mary Kl.ng ve Maggýe<W££birkaç öðlen yemeðini aþan yardým ve konukseverden ýçmi^^ ba?mdakiLiliane de Kermadec ile Tnieny ve Patncýa Moumýez ^.^^^J Dela.noe ve Joelle Rostkowski'ye ise Fransa'daký Kýzýlderililer ile Ugm y"lan için teþekkür etmek isterim. kazandýran çevirileri içinÇevirmenim ve arkadaþým Michel Lederer'e romanlanma ^j
^1^ ^ ve^l-VesevgilidostlanmHeleneFourme^bana gösterdikleri sýcak alicenaphklan ve -^^ff^JÝTdrak gücüyle yazdýðým diðer kitaplar gibimaný da müsveddesinden olaðanüstü lüraK g okuduðundan dolayý Ripley Hugo'ya teþekkürler ve se, bu,abile.Albin Michel'deki editörüm Franci Geffard' a kitaplarýmýn^Þ**^ ve batl ceði inancýndan dolayýlikle teþekkür etmek ^^^^Ldan fazla ça-Amerikalýlar ile ilgüi yazýklarýný bastýrmak ve tanýtmT Calto. hþan kimse yoktur. O çok deðerli bir insan ve iyi bir arkadaþtýr. Ve patronuyLllmakKbeniteþvikedip teselli ^^^T^^^ma kitaplarý bulmaya, çeviri yapmaya kadar yazdýklarýmda çok etten d
 
hirde geçirilecek bir gece ona minneumm ifade e^Ve son olarak Pierre Falaise'e teþekkür etmek ýstenm; o «f^^f " hikâye. Bana sadece çok ak bir öðleden sonra bir imza gününden oma to£*»£j nmçekirdeðmisaðlamaklakalmadý.Marsýlya'yayri olan ^iðerMar-rasmda da çok yardýmcý oldu - Uri. ve beni an a*cak ýlgmç : htay 1-o ^^ silyalýlarla tanýþtýrmaktan, bizi ilgili yerlere götürmeye, 1889 veayuD *göLrisiyle ilgiü gazete yazýlannýn f^^^f^^^SSZ yapma programýný ve Tüy-Adam'ýn ölüm belgesinia kadar. Bazý deg^kUü y pm cüretinde bulundum sevgili dostum ama umanm kitabý ruhunasadýk bulursumGiriþAtlarýn Tüy Döktüðü Ay'ýn baþlarýydý, Kaygan Çayýrlýk'ta uzun býçaklýlarla yapýlan savaþýn üzsanlar vadiden aþaðýya baktýlar ve beyaz adamýn kalesini gördüler, kadýnlarýn birçoðu da aðlaiyinip kuþanmýþ savaþçýlarýn önlerinde atlarýný sürüyorlardý. Kadýnlar, çocuklar ve yaþlýlartlarýn çektiði kýzaklarda* çadýr bezlerinden ve eþyalardan oluþan bir yýðýnýnýn üzerinde gidiek, Büyük Yol, Küçük Dev Adam ve Küçük Þahin, kartal tüyünden baþlýklarýný takmýþ, püsküllü gldivenlerini giymiþ, ayaklarýna* Kaynak metindeki sözcük travois. Büyük Yaylalar'daki Kýzýlderililer tarafýndan çadýrlarýnýllanýlan, atlara baðlanan, uçlarýndan biri yere deðip toprakta sürüklenen iki sýrýktan oluþanaç. (y.h.n.)--¦* 7kirpi oklarýndan yapýlmýþ çarýklar geçirmiþlerdi. Kak yüzleri sanki savaþa gider gibi boyanmýnde savaþ isteði kalmamýþtý.Reisler tepenin yamacýnda durup onlara doðru dörtnala gelen atlýlarý seyrettiler. Biri, halkýnýn Kaygan Çayýrlýk'm yukarý kesimlerindeki tepelerde bulunan cesetlerden aldýklarýna çokyen mavi üniforma giymiþ bir asker þefiydi. Genç adamlardan birkaçý o anda bile eski püskü toklarýnýn üzerine renkleri solmuþ yün ceketler giyiyorlardý. Sýcak bir gündü ve ceketler çýplaini kaþýndýrýyordu, ama bunlar sahip olduklarý tek süstü.Diðer atlý çok kýþ görmüþ bir Kýzýlderiliydi ve reisler onu hemen tanýdýlar. Þifa Yolu'ndakTkmak için sefer yürütürken onunla birlikte at sürmüþlerdi. Ýsmi Kýzýl Bulut'tu ve o zamanlar bvaþ reisiydi. Þimdi ise beyaz adamlarýn kampýnda yaþayan bir Kýzýlderiliydi ve bu, on yýldýri. Þimdi emirlerini yanýndaki büyük beyaz þapkalý adam gibi beyaz þeflerden alýyordu. Yine demiz güderi ceketi içinde, atinin saðrýsýndan sarkan süslü baþlýðý ve artýk derin çizgilerle kce yüzüyle hiç olmadýðý kadar onurlu ve güçlü görünüyordu: Týpký bir þef gibi.Ama reisler iki atlý yavaþlayýp, onlardan üç mette kadar ileride durduklarýnda onu tanýdýklarair bir belirti göstermediler. Kýzýl Bulut reislerin arkasýndaki topluluða bir göz atarken,her iki grup da bir süre atlarýnýn üzerinde oturdu. Bu insanlarýn çoðunu tanýyordu, çünkü onldisi gibi Oglalaydýlar ve bir zamanlar onlarýn reisleri olmuþtu.Kýzýl Bulut tekrar reislere baktý ve her ismi baþýyla selamlayarak söyledi. Selamlamaktan çokonlarý asker þefe tanýtýyor gibiydi. Asker þef, her bir reisin ismini baþýyla onaylasa da adesiz kaldý. Sonunda Kýzýl Bulut reislerin hemen arkasýnda küçük bir atýn üzerinde sabýrla odamýn gözlerinin içine baktý. Bu, açýk renk, neredeyse kum renkli saçlarý örülmüþ ve kürklerladamdý. Altýn rengi tek bir kartal tüyü kafasýný süslüyordu. Güderi gömleði kirliydi ve süsüki yarý otomatik tüfeðin dipçiðinde pirinç süslemesi veya namlusuna baðlanmýþ tüyler yoktu. Gnin ilerisindeki soluk ufka dikilmiþti.Kýzýl Bulut ismini söylediðinde asker þef ayný kiþiye bakýp bakmadýklarým görmek için bir çýrAt," dedi Kýzýl Bulut tekrar.Sonra biraz sabýrsýz gözüken Çýlgýn At hariç her iki tarafýn reisleri* Kýzýlderililer için kutsal kabul edilen þifalý bitkilerin bulunduðu bir yol (ç.n.)arasýnda kýsa bir konuþma geçti. Konuþurlarken bir bölük atlý asker Kýzýlderili kabilesinin edý. Konuþmadan hareket ediyorlardý, ama tüm Kýzýlderililer onlan seyrediyor, kýlýçlarýn þakýrgýcýrdamasýný, nallarýn altlarýnda ufalanan toprakta çýkardýðý nal seslerini duyuyorlardý. Blilerin arkasýnda pozisyon alarak, diðer yansý ise gerideki at sürüsüne doðru ilerleyerek ikie ayrýldý.On bir kýþ geçirmiþ bir oðlan çocuðu bir midilli kýzaðýnýn kenann-da oturmuþ, askerlerin at srlemelerini seyrediyordu. Bu büyük bir sürüydü, bin hayvan vardý ve bu askerlerin epey vaktini aldý. Oðlan, askerlerin uzaklaþtýkça küçülmelerini seyretti. Sonra kafasýný eðip toplanmýþkenarlarýna büzülmüþ küçük erkek ve kýz kardeþine baktý. "Aðlamayýn," dedi. "Siz Oglalasmýz.Daha sonra at sürüsü tepeden aþaðýya büyük bir kavak aðacýnýn dibine doðru ilerledi. Askerlergüdüyorlardý, ama atlardan bazýlan sinirliydi ve ürküp kiþniyorlardý. Beyazlann kokusuna alýþdi.Oðlan, midilli kýzaðýnýn titrediðini, sonra öne doðru kaymaya baþladýðýný hissetti, toprakta

You're Reading a Free Preview

Download
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->