NoordNieuws 6 (2008)

NOORD

NIEUWS

> VNO-NCW NOOrd Neemt afsCheid VaN haNs haerkeNs eN LOuWe dijkema> staatsseCretaris VaN BijsterVeLdt:“ik Weet dat ONderNemers Vaak tijd tekOrt kOmeN”> N381: ONtsLuitiNg OOsterWOLde mOet tOekOmstVast zijN> eeN CaNON VOOr de NOOrdeLijke eCONOmie

MAGAZINE VAN VNO-NCW NOORD JAARGANG 13 NUMMER 6>2008

Kredietcrisis:donKere dagen voor Kerst

Kredietcrisis: Donkere dagen voor kerstMKB Vriendelijkste Gemeente: Stijgen met stipOndernemenderwijs met Staatssecretaris Van BijsterveldtN381: Vier banen voor bereikbaarheidNooit voltooid verleden tijd: canon van de noordelijke economieWomen in Business 2008: Sterke verhalenHans Haerkens: Noorderling met een zachte GGewerkt aan waterLouwe Dijkema: een dijk van een voorzitterGoede tijden, slechte tijdenNavigeren in de mistNoordermatchSleutelen aan technisch onderwijsFrans Keur: “Ik geniet op afstand van het succes van anderen”BedrijfsnieuwsColumnHoe is het een jaar later met...ActualiteitenVNO-NCW Noord in actiePersonaliaWelkom nieuwe leden

1

OpinieActualiteitVereniging PraktijkVaste rubrieken

42010221426

2184242610141720813222328793032333435

I n h o u d n o o r d n I e u w s 6 > 2 0 0 8

2

NoordNieuws december 2008Jan-Willem Lobeek jw.lobeek@vno-ncwnoord.nl

d g v 

Kredietcrisis vraagt alert bedrijfsleven en ondernemende overheid

Hoewel de eerste helft van 2008 altekenen liet zien van groeivertragingheeft bijna niemand de enorme dreunvan de kredietcrisis zien aankomen.Met een grote klap, vergelijkbaar met11 september 2001, kwam de financiëleeconomie even tot stilstand. Nadat debanken ontwaakten uit hun – om metHerman Wijffels te spreken – ‘bijna doodervaring’ was ineens het vertrouwen uithet financiële systeem verdwenen. Overalter wereld traden overheden handelendop, de ene na de andere financiële instel-lingen nationaliserend.Het was een kwestie van tijd voordatdeze financiële crisis zijn impact op derest van de economie zou hebben. Hetconsumentenvertrouwen was achter dehorizon verdwenen en wereldwijd trap-ten mensen op de rem waar het uitgavenbetrof. Net als bij de bedrijven werdenalle grote investeringsbeslissingen totnader order uitgesteld. Inmiddels was hetniet meer de vraag of de economie zoukrimpen, maar met hoeveel.

hi

Recent werden de resultaten van deeerste Conjunctuurenquête Nederland(COEN) gepresenteerd. Dit gezamenlijkeconjunctuuronderzoek van VNO-NCW enMKB Nederland samen met het CentraalBureau voor de Statistiek, de Kamers vanKoophandel en het Economisch Instituut

Sinds afgelopen oktober is het alle hensaan dek. Door de totale paniek in definanciële sector konden de gevolgen voorde reële economie niet uitblijven.Met een grote klap kwamen de bouw-keten en industrie tot stilstand. Een vraag-terugval van 70% bleek geen uitzonde-ring. Maar hoe staan we er nu voor?

voor de Bouwnijverheid (EIB) verschijntvier keer per jaar. Het brengt de belang-rijkste ontwikkelingen en verwachtingenvan het Nederlandse bedrijfsleven inkaart, uitgesplitst naar regio en bedrijfs-tak. De eerste enquête is midden in dehectiek van kredietcrisis (oktober/novem-ber) gehouden onder 12.000 onderne-mers, over vrijwel de hele linie van hetbedrijfsleven. De enquête is gebaseerdop kwalitatieve verwachtingen vanondernemingen en geeft daarom meereen stemmingsbeeld van ondernemingenover de huidige en toekomstige gangvan zaken dan een kwantitatief beeld.Bedrijfsleven eind 2008 in onzekerheidHet Nederlandse bedrijfsleven heeft inhet derde kwartaal van 2008 niet slechtgepresteerd, zeker niet in het licht vanmondiale ontwikkelingen zoals de kre-dietcrisis. Wel moet met een volumeda-ling van de activiteiten rekening wordengehouden. De omzetbalans is nog welpositief over het derde kwartaal, terwijlde exportindicator licht negatief is. Hetbeeld van het bedrijfsleven in Noord-Nederland wijkt niet wezenlijk af van hetlandelijk beeld.Samengevat is het beeld van het bedrijfs-leven als volgt

• Economisch klimaat verslechtert• Omzetverwachting positiever dan

-realisatie

• Bedrijfsresultaten onder druk• Werkgelegenheidsgroei vlakt af• Investeringen lopen terug• Tekort arbeidskrachten belangrijkste

productiebelemmering

• Export op de wip

Harde landing ondernemersvertrouwen2009De indicator van het ondernemersver-trouwen heeft een harde landing ge-maakt op het laagste niveau ooit geme-ten sinds het bestaan van de index (sinds1988). Dit heeft alles te maken met dekredietcrisis en de daaruit voortgekomenverslechterende economische situatie. Bijhet bedrijfsleven overheerst onzekerheidover de nabije toekomst, dat zich laatsamenvatten in de volgende termen:

• Omzetverwachting loopt terug• Werkgelegenheidsverwachting nega

-tiever

• Investeringen zakken in• Exportgroei zwakt af

Opmerkelijk is het gegeven dat watbetreft de lengte van de economischeterugval uit de Conjunctuurenquêtenaar voren lijkt te komen dat de meesteondernemers vooralsnog uitgaan van eenbetrekkelijk korte economische dip enniet van een verdere verslechtering in detijd (glijbaan).