Welcome to Scribd, the world's digital library. Read, publish, and share books and documents. See more
Download
Standard view
Full view
of .
Look up keyword
Like this
2Activity
0 of .
Results for:
No results containing your search query
P. 1
GIS en duurzaamheid. De toegankelijkheid van digitale geografische informatie door de tijd, augustus 2007

GIS en duurzaamheid. De toegankelijkheid van digitale geografische informatie door de tijd, augustus 2007

Ratings:

4.5

(2)
|Views: 458|Likes:
Published by NextBreed
In de afgelopen tien jaar heeft het gebruik van geografische informatiesystemen bij waterbeherende overheidsinstellingen als het waterschap Zeeuwse Eilanden een hoge vlucht genomen. Het Geografisch Informatie Systeem (GIS) neemt binnen de informatievoorziening van deze organisaties een steeds meer centrale positie in. Het gevolg hiervan is dat het GIS in toenemende mate proces-gebonden informatie bevat, die een belangrijke rol kan spelen in zowel de eigen bedrijfsvoering als de politieke en juridische verantwoording. Deze scriptie richt zich voornamelijk op het vinden van een oplossing voor het toegankelijk houden van digitale geografische informatie ten behoeve van een derde belangengroep, die van de toekomstige historisch onderzoekers.
In deze scriptie wordt de volgende definitie voor het GIS gehanteerd: Een informatiesysteem voor de invoer, het beheer, de integratie, de analyse, de verwerking en de presentatie van ruimtelijke gegevens, ter ondersteuning van werkprocessen. Vanuit deze invalshoek gezien valt het GIS in Nederlandse overheidsorganisaties onder de werking van de Archiefwet 1995 en moet het voldoen aan de hieruit voortvloeiende duurzaamheidseisen. Zeker op de langere termijn, waarop het cultureel-historisch belang de overhand krijgt, is het waarborgen van de duurzaamheid van digitaal vervaardigde en opgeslagen informatie een probleem.
Aan de hand van twee voorbeelden uit de dagelijkse praktijk van het waterschap wordt de werking en duurzaamheidsproblematiek van het GIS onderzocht, namelijk de bodemkwaliteitskaarten en het project ‘Zeekoe’. In beide voorbeel-den zijn de drie genoemde belangen van een verantwoorde archivering duidelijk vertegenwoordigd. In beide gevallen blijkt ook dat zowel het bedrijfsvoerings- als verantwoordingsbelang beter gewaarborgd zijn dan het cultuur-historisch belang.
Er wordt een drietal of eigenlijk een tweetal oplossingsrichtingen onderzocht: enerzijds het met periodieke intervallen bevriezen van de database en anderzijds het toegankelijk houden van de digitale geografische bestanden binnen het net-werk van de archiefvormer, eventueel in combinatie met de toepassing van waardering en selectie. Op grond van diverse voor- en nadelen heeft de laatste oplossingsrichting de voorkeur.
Waardering en selectie kunnen worden toegepast door middel van het gebruik van metadata. Door het koppelen van de juiste metadata aan geografische be-standen kunnen deze al aan de bron, dat wil zeggen bij het ontstaan, worden gekenmerkt als ‘te bewaren’ of ‘te vernietigen’.
Bestanden die voor openbaarmaking in aanmerking komen kunnen toegankelijk worden gemaakt met behulp van internettechnologie. Samenwerkingsverbanden tussen de Nederlandse overheden als Nederlandse Overheid Referentie Architec-tuur (NORA) en Waterschaps Informatie Architectuur (WIA) scheppen hiervoor het juiste klimaat. Een belangrijk recent initiatief van het Waterschapshuis is WaterschapsNet, dat als doel heeft de elektronische dienstverlening aan de burger te verbeteren. Hierin is ook ruimte gecreëerd voor een cluster geografie, waarin (historische) geografische informatie van de waterschappen kan worden geraadpleegd. De toekomstige beheerders van de geografische informatie, waaronder regionaal historische centra zoals het Zeeuws Archief, dienen te worden betrokken in het bepalen van de content van dergelijke clusters.
Hoe de duurzaamheid, ofwel de authenticiteit, toegankelijkheid en leesbaarheid op de lange termijn kan worden gewaarborgd is echter nog onvoldoende duidelijk. Het toepassen van conversie en migratie lijkt tot op heden nog steeds de enige bruikbare methode.
In de afgelopen tien jaar heeft het gebruik van geografische informatiesystemen bij waterbeherende overheidsinstellingen als het waterschap Zeeuwse Eilanden een hoge vlucht genomen. Het Geografisch Informatie Systeem (GIS) neemt binnen de informatievoorziening van deze organisaties een steeds meer centrale positie in. Het gevolg hiervan is dat het GIS in toenemende mate proces-gebonden informatie bevat, die een belangrijke rol kan spelen in zowel de eigen bedrijfsvoering als de politieke en juridische verantwoording. Deze scriptie richt zich voornamelijk op het vinden van een oplossing voor het toegankelijk houden van digitale geografische informatie ten behoeve van een derde belangengroep, die van de toekomstige historisch onderzoekers.
In deze scriptie wordt de volgende definitie voor het GIS gehanteerd: Een informatiesysteem voor de invoer, het beheer, de integratie, de analyse, de verwerking en de presentatie van ruimtelijke gegevens, ter ondersteuning van werkprocessen. Vanuit deze invalshoek gezien valt het GIS in Nederlandse overheidsorganisaties onder de werking van de Archiefwet 1995 en moet het voldoen aan de hieruit voortvloeiende duurzaamheidseisen. Zeker op de langere termijn, waarop het cultureel-historisch belang de overhand krijgt, is het waarborgen van de duurzaamheid van digitaal vervaardigde en opgeslagen informatie een probleem.
Aan de hand van twee voorbeelden uit de dagelijkse praktijk van het waterschap wordt de werking en duurzaamheidsproblematiek van het GIS onderzocht, namelijk de bodemkwaliteitskaarten en het project ‘Zeekoe’. In beide voorbeel-den zijn de drie genoemde belangen van een verantwoorde archivering duidelijk vertegenwoordigd. In beide gevallen blijkt ook dat zowel het bedrijfsvoerings- als verantwoordingsbelang beter gewaarborgd zijn dan het cultuur-historisch belang.
Er wordt een drietal of eigenlijk een tweetal oplossingsrichtingen onderzocht: enerzijds het met periodieke intervallen bevriezen van de database en anderzijds het toegankelijk houden van de digitale geografische bestanden binnen het net-werk van de archiefvormer, eventueel in combinatie met de toepassing van waardering en selectie. Op grond van diverse voor- en nadelen heeft de laatste oplossingsrichting de voorkeur.
Waardering en selectie kunnen worden toegepast door middel van het gebruik van metadata. Door het koppelen van de juiste metadata aan geografische be-standen kunnen deze al aan de bron, dat wil zeggen bij het ontstaan, worden gekenmerkt als ‘te bewaren’ of ‘te vernietigen’.
Bestanden die voor openbaarmaking in aanmerking komen kunnen toegankelijk worden gemaakt met behulp van internettechnologie. Samenwerkingsverbanden tussen de Nederlandse overheden als Nederlandse Overheid Referentie Architec-tuur (NORA) en Waterschaps Informatie Architectuur (WIA) scheppen hiervoor het juiste klimaat. Een belangrijk recent initiatief van het Waterschapshuis is WaterschapsNet, dat als doel heeft de elektronische dienstverlening aan de burger te verbeteren. Hierin is ook ruimte gecreëerd voor een cluster geografie, waarin (historische) geografische informatie van de waterschappen kan worden geraadpleegd. De toekomstige beheerders van de geografische informatie, waaronder regionaal historische centra zoals het Zeeuws Archief, dienen te worden betrokken in het bepalen van de content van dergelijke clusters.
Hoe de duurzaamheid, ofwel de authenticiteit, toegankelijkheid en leesbaarheid op de lange termijn kan worden gewaarborgd is echter nog onvoldoende duidelijk. Het toepassen van conversie en migratie lijkt tot op heden nog steeds de enige bruikbare methode.

More info:

Categories:Types, Research
Published by: NextBreed on Jan 09, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF or read online from Scribd
See more
See less

10/11/2010

 
 
GIS en duurzaamheid
De toegankelijkheid van digitale geografischeinformatie door de tijd
ScriptieAuteur: Daniël ObbinkOpleiding: Media, Informatie en CommunicatieProfiel Informatiemanager Deeltijd met ArchivistiekHogeschool van AmsterdamDocent: Geert-Jan van BusselOpdrachtgever: waterschap Zeeuwse EilandenPraktijkbegeleider: Johan van CranenburghInleverdatum: 13 augustus 2007
 
Voorwoord
Sinds 1 januari van dit jaar ben ik werkzaam bij het Zeeuws Archief als account-manager waterschapsarchieven en projectmedewerker toegankelijk maken. Hier-voor heb ik 5 jaar gewerkt bij het waterschap Zeeuwse Eilanden als medewerkerDocumentaire Informatie Voorziening (DIV). In de tijd dat ik werkzaam was bijhet waterschap heb ik de opleidingen SOD II en VVA gevolgd. Op dit momentbevind ik mij in de afstudeerfase van de opleiding Informatie Dienstverlening enManagement (IDM) aan de Hogeschool van Amsterdam, welke opleiding gecom-bineerd kan worden met het behalen van het diploma Archivistiek B. Deze oplei-ding volg ik met als doel het goed kunnen beheren van de statische water-schapsarchieven.Als afstudeeronderwerp voor de opleiding IDM heb ik gekozen het GeografischInformatie Systeem (GIS). Dit systeem wordt onder andere gebruikt bij water-beherende overheidsinstanties zoals het waterschap.Het GIS geldt nog steeds als een van de laatste ‘hete hangijzers’ waar binnen hetvakgebied van de archief- en documentaire informatiewetenschap geen pasklareoplossingen voor zijn gevonden. Ik heb er gedurende mijn loopbaan tot nu toedan ook veelvuldig over gehoord en gelezen, als zijnde een lastig te doorgrondenverschijnsel, waar vanuit de archiefwereld met gemengde gevoelens tegenaanwordt gekeken. Enerzijds staat het ver van huidige, veelal nog ‘klassiek’ op-geleide archivarissen af. Anderzijds beseffen zij dat zij misschien niet direct,maar dan toch binnen niet al te lange tijd met digitale geografische informatie temaken zullen krijgen. De vraag is of zij, met de kennis die hen op dit moment terbeschikking staat, tegen die tijd voldoende in staat zullen zijn deze op efficiënteen effectieve wijze te beheren. Met mijn onderzoek heb ik onder andere gepoogdde kloof die zich gaat aftekenen tussen de in razend tempo digitaliserendearchiefvormende instellingen enerzijds, en de overwegend papieren archief beherende instanties anderzijds, wat kleiner te maken.Ook binnen de informatievoorziening van het waterschap Zeeuwse Eilanden gaathet GIS in de nabije toekomst een steeds belangrijker rol spelen. Tendensen diehierop wijzen zijn steeds duidelijker waar te nemen. Wellicht kan op het gebiedvan het beschikbaar stellen van historische informatie ten behoeve van de bur-gers het GIS eveneens worden ingezet.Deze scriptie is bedoeld als advies gericht aan managers binnen zowel het water-schap Zeeuwse Eilanden als het Zeeuws Archief. Het Zeeuws Archief zal binnen10 tot 20 jaar beheerder worden van de archiefbescheiden die door het huidigewaterschap gevormd of ontvangen zijn. Maar uiteraard kunnen ook anderegeïnteresseerden ervan kennis nemen.
 
Langs deze weg wil ik mijn speciale dank betuigen aan mijn praktijkbegeleiderJohan van Cranenburgh, die gedurende het volbrengen deze afstudeeropdrachteen onmisbare bron van informatie is geweest. Hij is naast deskundige op hetgebied van GIS en informatiemanagement zeer geïnteresseerd in de vele archief-schatten van het waterschap en frequent bezoeker van het Zeeuws Archief. Alsgeen ander kan hij daardoor de meerwaarde zien van het combineren van dezeoude archiefbronnen met een geavanceerd systeem als het GIS. Ik hoop in detoekomst nog met hem te kunnen samenwerken om de hiervoor genoemde kloof te kunnen overbruggen.
2
 
Inhoud
3
 
Samenvatting
4
Abstract
5
1. Inleiding
6
2. Definitie en gebruik
82.1. Wat is het GIS? 82.2. Het GIS en de Archiefwet 92.3. Gebruik van het GIS bij het waterschap Zeeuwse Eilanden 102.3.1. Bodemkwaliteitskaarten 132.3.2. Zeekoe 15
3. GIS en duurzaamheid
173.1. Metadatastandaards 173.2. Open source en duurzaamheid 19
4. Mogelijkheden voor blijvende bewaring
204.1. Oplossingsrichting 1: ‘bevriezen’ 204.2. Oplossingsrichting 2: het toepassen van waardering en selectie 214.3. Oplossingsrichting 3: het toegankelijk maken ten behoeve van deopenbaarheid in de dynamische omgeving 22
5. Naar een toekomstvast GIS; toegankelijkheid door de tijd
235.1. Analyse oplossingsrichtingen; beste oplossing 235.2. Een blik op de toekomst: WIA, WaterschapsNet, geo-portalen 25
6. Conclusies en aanbevelingen; suggesties voor vervolgonderzoek
306.1. Conclusie; beantwoording van de centrale vraag 306.2. Aanbevelingen ten behoeve van het waterschap ZeeuwseEilanden en het Zeeuws Archief 326.3. Suggesties voor vervolgonderzoek 34
Bronnenoverzicht
35
Verklarende woordenlijst
39
Bijlagen
46
3

Activity (2)

You've already reviewed this. Edit your review.
1 thousand reads
1 hundred reads

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->