I. STARE I NOWE TRADYCJE
Gdy mówi się dziś o fizyce współczesnej, na myśl przychodzi przedewszystkim broń atomowa. Wszyscy zdają sobie sprawę z tego, jakogromny wpływ ma istnienie tej broni na stosunki polityczne w świeciewspółczesnym, wszyscy zgodnie przyznają, że nigdy jeszcze wpływ fizykina ogólną sytuację nie był tak wielki, jak obecnie. Czy jednak politycznyaspekt fizyki współczesnej rzeczywiście jest najbardziej doniosły? W jakiejmierze i na co fizyka miałaby wpływ, gdyby struktura polityczna światazostała przystosowana do nowych możliwości technicznych?Aby odpowiedzieć na te pytania, należy przypomnieć, że wraz zprodukcją nowych narzędzi zawsze rozpowszechniają się idee, dziękiktórym zostały one stworzone. Ponieważ każdy naród i każde ugrupowaniepolityczne niezależnie od położenia geograficznego i tradycji kulturowychdanego kraju musi w tej lub innej mierze interesować się nową bronią,przeto idee fizyki współczesnej przenikać będą do świadomości wielu na-rodów i zespalać się w rozmaity sposób ze starymi, tradycyjnymipoglądami. Jaki będzie wynik oddziaływania poglądów z tej dziedziny naukiwspółczesnej na głęboko zakorzenione stare tradycje? W tych krajach, wktórych powstała nauka współczesna, już od dawna niezmiernie żywointeresowano się praktycznymi zagadnieniami produkcji i technologii orazściśle z nimi związaną racjonalną analizą wewnętrznych i zewnętrznychwarunków zastosowania odkryć naukowych w przemyśle. Narodom tychkrajów dość łatwo będzie zrozumieć nowe koncepcje; miały czas na to, bypowoli, stopniowo przyswajać sobie metody nowoczesnego myślenianaukowego. W innych krajach nastąpi starcie nowych idei z religijnymi ifilozoficznymi poglądami stanowiącymi podstawę rodzimej kultury. Skoroprawdą jest, że teorie fizyki współczesnej nadają nowy sens takpodstawowym pojęciom, jak rzeczywistość, przestrzeń i czas, to w wynikukonfrontacji starych i nowych poglądów mogą zrodzić się zupełnie nowekierunki rozwoju myśli, których dziś nie sposób jeszcze przewidzieć. Jednąz istotnych cech tej konfrontacji współczesnej nauki z dawnymi metodamimyślenia będzie to, że nauce właściwy będzie całkowity internacjonalizm.
Leave a Comment