• Embed Doc
  • Readcast
  • Collections
  • CommentGo Back
Download
 
Sebastian Küpper
Tumormedizin
Skript zu Tumorpathologie & Onkologie
©skuepper@uni-muenster.deletztes Update: 2. Juli 2006 
 
Inhaltsverzeichnis
2.1 Tumorbegrif. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42.2 Dignität. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42.3 Ursprungsgewebe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42.3.1 Epithel. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42.3.2 Mesenchymales Gewebe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52.3.3 Neuroendokrines Gewebe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52.3.4 Neuroektodermales Gewebe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62.3.5 Keimzellgewebe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62.3.6 Embryonales Gewebe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62.4 Staging. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62.5 Grading. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6
3.1 (Proto-)Onkogene. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 73.2 Tumorsuppressorgene. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 73.3 DNA-Stabilitäts-Gene. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 73.4 Der Zellzyklus. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83.5 Die Apoptose. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 103.6 Wie entsteht Krebs?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11
4.1 Unabhängigkeit von Wachstumsfaktoren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 134.2 Unempfindlichkeit gegenüber Tumorsuppressoren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 144.3 Umgehung der Apoptose. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 144.4 Unbegrenzte Replikation. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154.5 Invasion und Metastasierung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154.5.1 Schritte der Metastasierung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154.5.2 Formen der Metastasierung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 164.6 Angiogenese. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17
5.1 Grundbegriffe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205.2 Epidemiologische Studien. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 205.3 Wie häufig sind Krebserkrankungen?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20
6.1 Gesunde Lebensweise. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 236.2 Früherkennungsmaßnahmen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 23ii
 
Inhaltsverzeichnis
6.3 Probleme des Screenings. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 246.4 Risikofaktoren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24
7.1 Anamnese und klinische Untersuchung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 267.2 Bildgebung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 267.2.1 ntgen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 267.2.2 Computertomographie (CT). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 277.2.3 Magnetresonanztomographie (MRT). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 277.2.4 Sonographie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 277.2.5 Nuklearmedizinische Verfahren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 277.3 Molekulare Diagnostik. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287.4 Laborparameter. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287.4.1 Laborwerte und Blutbild. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 287.4.2 Tumormarker. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 297.5 Biopsie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 307.6 Staging. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30
8.1 Grundlagen der chirurgischen Onkologie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 328.1.1 Präventive Eingriffe. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 328.1.2 Diagnose/Staging. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 328.1.3 Behandlung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338.1.4 Palliation. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338.1.5 Rehabilitation. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338.2 Grundlagen der Radioonkologie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338.2.1 Strahlenarten. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 338.2.2 Wirkung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 348.2.3 Physikalische Größen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 348.2.4 Fraktionierte Bestrahlung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 358.2.5 Anwendung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 358.2.6 Nebenwirkungen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 368.3 Grundlagen der Chemotherapie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 368.3.1 Wirkung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 368.3.2 Nebenwirkungen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 388.4 Grundlagen der biologischen Therapie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 408.4.1 Zytokine. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 408.4.2 Antikörper. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 428.4.3 Hormone. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 428.4.4 Angiogenese-Inhibitoren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 438.5 Komplementär- und Alternativmedizin in der Onkologie. . . . . . . . . . . . . . . . . 448.5.1 Komplementäre Verfahren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 448.5.2 Alternative Verfahren. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 44
9.1 Psychosoziale Betreuung. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 459.2 Schmerztherapie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 45
iii
of 00

Leave a Comment

You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...
You must be to leave a comment.
Submit
Characters: ...