Somuncu¥BabaSomuncu¥BabaSomuncu¥Baba
Hüseyin Vassaf, eseri kaleme al-maya küçük hacimli bir eser olanEsma-ý Esrar'ý þerhetmek maksa-dýyla 1900 yýlýnda baþlamýþtýr. Es-ma-ý Esrar, belli baþlý tarikatlarýnsilsilelerine yer veren bir eserdir.Sefine-i Evliyâ, Esma-i Esrar'dayer alan isimlerin yanýsýra eserdeyer almayan isimleri de ele almýþ, tarikatlarýn kurucularýný, þeyhlerini ve mensuplarý arasýndaki meþhur þahsiyetleri de konu edinmiþ, þa-hýslar hakkýnda kýsa bilgiler ver-miþtir. Bunun sonucunda 54 say- falýk Esma-i Esrar'ý þerh maksadýy-la yazýlmaya baþlanan Sefine-i Ev-liya beþ büyük ciltten oluþan bir eser haline gelmiþtir.Osmanzade Hüseyin Vassaf,eserini yaklaþýk 25 yýllýk bir çalýþ-madan sonra 1925 yýlýnda ta-mamlamýþtýr. Eser, devrin meþhur alimleri tarafýndan büyük takdirlekarþýlanmýþ ve basýlmasý için teþvik edilmiþtir. Eser, tamamlandýktansonra ilk baskýsýnýn yapýlmasý içinmatbaaya teslim edilmiþ, ancak Harf Ýnkýlâbý sebebiyle basým ger-çek-leþtirile-memiþtir.Daha son-ra 1990 yý-lýnda eserin ilk cildinin, 1999'daise ikinci cildinin yayýnlandýðýný bili-yoruz.Sefine-i Evliyâ'da 2000 civarýn-da ismin kýsa hayat hikâyeleri veeserleri hakkýnda bilgi yer almak- tadýr. Osmanzade Hüseyin Vassaf,eseri kaleme alýrken hayatta olanþahsiyetlerle bizzat görüþmüþ, ak-rabalarý ve dostlarýyla temasa geç-miþtir. Bizzat görüþemediði kiþiler-den mektup aracýlýðýyla bilgi iste-miþtir. Müellif, eseri kaleme alýr-ken muhtelif tarikatlarýn hankâh, tekke ve zâviyelerini ve buralardabulunan kabir ve türbeleri bizzatzi-yaret et-miþ, bazýlarýnýn fotoðraflarýný çekmiþtir.Fotoðraflarý çekilen yapýlarýn bir kýsmý günümüzde ayakta deðildir.Eser bu anlamda da çok önemlibir eksiði tamamlamaktadýr.Sefine-i Evliyâ'nýn el yazmasý tek nüshasý bulunmaktadýr. Eser hazýrlanýrken herhangi bir sade-leþtirmeye gidilmemiþ, metninorijinalliðinin bozulmamasýna dik-kat edilmiþtir. Eserde yer alan Arapça ve Farsça metinler olduðugibi yazýlmýþ, tercümeleri dipnotla verilmiþtir. 2000 civarýnda þahsi-yetin hayatý hakkýnda bilgi vereneser bir anlamda geniþ bir sufîler ansiklopedisidir. Çoðu Anadolu'dayetiþmiþ olan bu þahsiyetlerin bü-yük bir kýsmý hakkýnda baþka kay-Düne kadar cemiyet hayatýmý-zýn önemli müesseselerindendi tekkeler, zaviyeler... Daha kapýlar aralanýr aralanmaz, Ahmed Yesevî derviþleri akýn akýn Anadolu'yageldiler ve fethin tamamlanmasýiçin nefeslerini salýverdiler iklimi-mize. Manevî fethin devamlýlýðýiçin de nesilden nesile ulaþacak müesseseler kurdular, her biri bir müessese olan þahsiyetler yetiþ- tirdiler. Kurduklarý müesseselerdeeðitim-öðretim faaliyetinin her türlüsünü gerçekleþtirdiler. Bu fa-aliyetlerin ana eksenini Kur'anahlâký oluþturuyordu. Tekke vezaviyelerde gönül erleri bir yan-dan kalpleri fethediyor, Allah veResûlü’nün sevgisini yayýyor, rýza-larýný kazanmayý öðütlüyor, bir yandan da cemiyet hayatýnýnmaddi unsurlarýnýn teþekkülü içinuðraþýyorlar, insanlarý meslek sa-hibi ediyorlardý. Anadolu'nun fethini müteakipÝslâm coðrafyasýnýn deðiþik yerle-rinden gelen tarikatlar, bu toprak-larda deðiþik kollara ayrýlarak vegeniþleyerek varlýklarýný asýrlarcasürdürmüþler ve fonksiyonlarýnýicra etmiþlerdir. Tekke ve zaviye-lerin kapatýlmasýyla birlikte fonksi-yonlarýný icra imkâný da asgariyeinmiþtir. Günümüzde, coðrafyayasalýverilen nefes varlýðýný ve hük-münü deðiþik müesseselerde de- vam ettirmektedir.Sefine-i Evliya, Osmanlý coð-rafyasýnda 18., 19. asýrlar ile 20.asrýn ilk çeyreðinde varlýðýný de- vam ettiren tekke, zaviye vehankâhlara, buralarda bulunanmürþidlere, derviþ ve müridleredair bilgiler içeren bir ansiklopedimahiyeti taþýyor.Eserin müellifi OsmanzâdeBahtiyar ASLAN
Kitap
Evliyâyý Buluþturan Gemi
“Sefine-i Evliya, Osmanlý coðrafyasýnda 18., 19. asýrlar ile 20.asrýn ilk çeyreðinde varlýðýný devam ettiren tekke, zaviye vehankâhlara, buralarda bulunan mürþidlere, derviþ ve müridleredair bilgiler içeren bir ansiklopedi mahiyeti taþýyor.”
Leave a Comment