P. 1
Maturski-nacionalizam

Maturski-nacionalizam

|Views: 94|Likes:
Published by Alexandra Kuljanin

More info:

Published by: Alexandra Kuljanin on Jul 23, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

04/25/2013

pdf

text

original

Nacionalizam sa antropološkog stanovišta

UVOD

Tokom devedesetih godina XX veka bili smo svedoci raspada Jugoslavije kao zajedničke države svih Južnih Slovena.Raspad Jugoslavije nije prevashodno uzrokovan političkim i ekonomskim razlozima već kulturnim činiocima i time što niko nije verovao u ideju o jugoslovenskom nacionalnom jedinstvu. Da bi postojala Jugoslavija, morala je da postoji ideja jugoslovenstva, a ona, tokom istorije, postojala je u nekoliko mahova, ali projekat stvaranja jugoslovenske nacije bio je napušten do kraja sedamdesetih godina.Da je devedesetih godina ideja jugoslovenstva još uvek bila snažna, ekonomski i politički kolaps možda bi doveo do propasti komunističke Jugoslavije, ali bi ona u nekom drugom obliku ponovo bila uspostavljena, kao posle II svetskog rata. Međutim, u nedostatku zajedničkog jugoslovenskog projekta, politička i ekonomska nestabilnost dovela je do potpunog raspada. Stvaranje jugoslovenske nacije temeljilo se na prihvatanju razlika između naroda bivše Jugoslavije i na odluci da se republikama dozvoli autonomija.Na ovim temeljima počelo je stvaranje jugoslovenskog identiteta. Neuspeh u konstruisanju zajedničke države uticao je na izbor mog maturskog rada.Cilj je bio da predstavim kakvu ulogu u stvaranju nacije ima jedinstven književni jezik, vlast, ali i istorija.

2

H. Eriksen naglašava da su nacije : ''.Etnicitet I nacionalizam. pojavljuje se etnocentrizam.Eriksen.Biblioteka XX. Nacija takođe predstavlja i zamišljenu tj. odnosno osećaj pripadnosti jednom narodu. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 1 2 T.Biblioteka XX. godina.Beograd. vera ili religija.Eriksen.Ranije se pojam nacije vezivao za ljude rođene u istom mestu.. Na početku svojih studija o nacionalizmu Ernest Gelner ovako definiše taj pojam : '' Nacionalizam je pre svega politički pristup prema kojem se politička i nacionalna celina moraju podudarati ''.2004.ideološki konstrukti koji treba da uspostave fiktivnu vezu između (samozvane) kulturne grupe i države i da su nacije apstraktne zajednice suštinski drugačije od ranijih zajednica zasnovanih na rodbinskim odnosima ''. godina.Etnicitet I nacionalizam. dok danas pod nacijom podrazumevamo kulturni entitet. Reč nacija potiče od latinske reči 'nasci' što znači 'biti rođen'. a da je nacionalna država država koja ima istaknutu jednu grupu kao dominantnu. imaginarnu političku zajednicu jer pripadnik jedne nacije nikada ne može upoznati ostale pripadnike svoje nacije.173 strana T.2 Iz definicije Ernesta Gelnera zaključujemo da je nacionalizam teorija političkog legitimiteta.Nastaje u dva oblika : nacionalizam i patriotizam.172 strana 3 .Nacionalizam sa antropološkog stanovišta Pojam nacionalizam i nacija Nacionalizam je u antropologiji relativno nova tema.2004..Vladajuća grupa poseduje obeležja kao što su jezik.U nacionalnim državama problem manjinskih grupa se rešava tako što se one asimiluju ili integrišu. a ističe ih putem simbola. periodu modernizacije i urbanizacije.Kao prioritetna tema javlja se tek osamdesetih i devedesetih godina XX veka.1 U XVIII i XIX veku.H.Beograd.Za proučavanje i potpuno razumevanje nacionalizma veoma je važna antropološka perspektiva.

Socijalna antropologija nam omogućava da uočimo sličnosti i razlike između etničkih fenomena i da ih uz pomoć teorijskih pojmova i modela lakše razumemo.Ovo će dovesti do tesnog povezivanja ličnog identiteta sa političkim procesima. objasnimo i uporedimo.Shvatamo takođe i kakav značaj ima etnička pripadnost za pojedinca.Za cilj su imali borbu za vlast ili priznavanje i autonomiju. Antropološki pristup nam pomaže da proučimo etničke grupe i njihove odnose. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 4 .Razvojem modernizacije i industrijalizacije značaj etniciteta i nacionalizma izbio je u prvi plan.Ove novine u Evropi navode ljude na razmišljanja o nacionalnom identitetu. u drugom delu Evrope teži se ka ujedinjenju evropskih država u Evropsku uniju. jer je to nenasilni pokret koji je za cilj imao nezavisnost. U Evropi i Severnoj Americi se devedesetih godina XX veka javljaju veliki problemi vezani za etnički i nacionalni identitet doveden u pitanje dolaskom radnika i izbeglica iz zemalja Evrope. Etničke manjine u modernom društvu počinju da se organizuju stvarajući političke pokrete i zahtevaju od države određena prava.Njihovim dolaskom stvorene su nove etničke manjine. U vreme kada se raspada Sovjetski Savez i problemi sa manjinskim grupama postaju očigledni.Samim tim etnički i nacionalni identiteti jačaju.U domenu antropologije etnicitet je poprimio veći značaj šezdesetih godina i ulaskom u novi milenijum. a drugi podržavaju stvaranje panevropskog identiteta umesto nacionalnog.Slučaj sa Kvebekom je specifičan.Krajem XX veka od Šri Lanke do Bosne javili su se interni i etnički sukobi.Jedni se plaše da ne izgube nacionalni identitet. što često dovodi do izbijanja sukoba.Ujedinjenjem ove nacionalne države započinju proces integracije unutar Evropske unije. Moderno doba karakteriše se jačanjem političke kohezije i težnjom ka stvaranju nacije.

Odlikuje se posebnim odnosom prema državi tj.H. godina.Beograd. njihovu kompleksnost."4 Pojam etniciteta čvrsto je poveza sa nacionalizmom i samim tim njihov odnos je kompleksan.Iz toga sledi da se pojam fragmentacije u modernom dobu ne može odvojiti od pojma homogenizacije.Etnicitet I nacionalizam. Pošto se nacionalistička ideologija delimično temelji na etničkoj osnovi.Etnicitet I nacionalizam. Nacionalistička ideologija je karakteristična jer naglašava sličnosti pripadnika jedne nacije što dovodi do stvaranja granica za druge.2004. različiti tipovi kontakata i međusobnog prilagođavanja. državne i kulturne granice treba da se podudaraju. godina.Pre procesa modernizacije glavna karakteristika društva bila je izolovanost. etnički pokret postaje nacionalistički.H.27 strana 5 .17 strana T. etnički pokreti lako mogu postati nacionalistički.Eriksen.Da bi etnički fenomeni bili razumljiviji. pošto on podrazumeva da među grupama uvek postoji specifična dinamika.U tom kontekstu etnicitet se pokazao kao izrazito koristan pojam. socijalna antropologija odgovara na pitanja : "Kakav odnos postoji između etničkog identiteta i političke organizacije neke etničke grupe? Da li je nacionalizam uvek neki vid etniciteta? Kakav odnos postoji između etniciteta i kulture?"3 Kroz razne vidove istraživanja antropologija nas je navela na zaključak da je stvaranje etničkih grupa usko povezano sa procesima modernizacije.2004.Eriksen.Biblioteka XX.Beograd.Uporedo sa istorijskim promenama manjala su se društva pa i čitave kulture.Biblioteka XX. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 3 4 T. homogena celina. a kultura je predstavljana kao zasebna.U trenutku kada predstavnici etničkih pokreta odluče da državne granice treba da se podudare sa kulturnim.Postoji veliki broj sličnosti. ali i razlika između nacionalističke i etničke ideologije.Kao suprotnost ovom shvatanju Eriksen kaže : " Antropolozi se sada trude da opišu dinamički i procesualni karakter društvenih celina.

tradicionalna norveška jela i muzika postali nacionalni simboli. Obeležja norveške kulture bila su naročito izražena u književnosti i umetnosti.On je u svoje kompozicije utkao i narodne melodije.Na taj način su narodna nošnja. Eriksen ilustruje na primeru Norveške.Za razumevanje ovog fenomena važno je napraviti razliku između tradicije i tradicionalizma.Ovim sporazumom Norveška je stekla nacionalni identitet. potpisan je takozvani Karlštadski sporazum prema kome je Norveška postala sasvim samostalna i suverena država.Započeli su i stvaranje nacionalne istorije koja je poslužila za dalju realizaciju nacionalističkog projekta u Norveškoj. Godine 1905.Kompozitor Edvard Grig tipičan je predstavnik nacionalističkog pokreta.09. 23.Pregovori o nezavisnosti Norveške završili su se bez sukoba pre svega zahvaljujući prvim Ministrima Švedske i Norveške koji su lično pregovarali u Karlštadu.Nacija kao kulturna zajednica Nacionalistička ideologija je moderan fenomen nastao u Evropi posle Francuske revolucije. ali i naglašavao solidarnost između tadašnje elite i siromašne mase. ali ipak nije prekinula sve veze sa Švedskom. a kasnije su to učinili i ostali Norvežani. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 6 . Početni norveški nacionalizam oslanjao se na srednju klasu. ali je time neće ponovo oživeti. nacionalizma i države Tomas H.Pripadnici srednje klase donosili su iz sela predmete koji predstavljaju autentičnu norvešku kulturu i proglašavali ih simbolima svoje kulture.Sociolozi često nacionalističku ideologiju poistovećuju sa tradicionalističkom ideologijom koja može veličati navodnu drevnu tradiciju zajedničkih predaka.Povezanost tradicionalizma.Stanovnici gradova su prvi prihvatili nacionalne simbole.Na sličan način norvešku kulturu prezentovao je i pisac Henrik Ibzen i Nobelovac Bjernstjerne Bjernson.

Jezičke granice danas se mogu lako odrediti jer one prate političke granice. Značaj simbola i komunikacione tehnologije za naciju Nacija se učvršćuje svakodnevno državnim inžinjeringom i ratnim sukobima.Promenom političkih granica menjaju se i jezičke granice.Cilj nacionalizma je da stvori osećaj celovitosti.Uvođenjem industrijskog sistema proizvodnje vrši se standardizacija ljudskih veština i masovno obrazovanje. poveže ljude sa njihovom prošlošću i prevaziđe jaz između pojedinca i društva. ali jasnu notu nacionalizmu daju i sport.To su bili ključni trenutci u istoriji kada religija i srodstvo prestaju da budu glavne veze među ljudima.Nacionalna simbolika poslužila je za stvaranje sopstvene države i time je stvorena etnička granica prema Šveđanima i Dancima. Modernizacija i industrijalizacija bile su veoma značajne za stvaranje nacionalne ideologije. fraze i određene emisije na nacionalnoj televiziji. a samim tim i standardizovanog književnog jezika i jedinstvenog tržišta rada.Moderno doba odlikuje se pojavom nacionalnih država. Simboli su veoma bitni za jačanje nacionalizma jer su usko povezani sa politikom i političkim interesima. a ne prema njihovoj srodničkoj grupi. Za opstanak nacionalističke ideologije uslov je politička efikasnost.Upotrebom simbola stvara se osećaj pripadnosti i zajedništva.Nacija je proizvod Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 7 . U vreme postojanja monarhija u Evropi. Sa pojavom ove ideologije stvara se lojalnost između pripadnika etničkih grupa što utiče na njihov osećaj pripadnosti prema državi. Postojanjem ove ideologije stvara se sigurnost i stabilnost u vremenu kada je sve relativno.Ljudi počinju da se uključuju u ekonomski i politički sistem. nije bilo važno da li kmet i vladar govore istim jezikom.

a jača zadovoljenjem masa.Sve što je ranije zadovoljavalo srodstvo i rodbinske veze.nacionalističke ideologije koja nastaje kao želja urbane mase. Smrt ljudi govori o snažnim emocijama koje je nacija u stanju da probudi kod ljudi. smrt mučenih ljudi nije uzaludna.Eriksen ističe sledeće : Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 8 . geografske karte.Za razliku od plemena gde je sve vezano za rodbinske odnose.Za očuvanje ove celine neophodna je komunikaciona tehnologija. ali često i uzrok nasilja i ratova. pisane ili izgovorene reči.Internet sajtovi putem svog sadržaja utiču na identitet. Nacionalizam i religija Sociolozi nacionalizam smatraju kako levičarskom tako i desničarskom ideologijom koja je često upoređivana sa religijom i srodstvom.Novine.Podrška masa je neophodna da bi nacija bila i delotvorno političko sredstvo. tako u naciji svi imaju moralnu obavezu prema državi.Karte služe da bi se nešto što postoji u realnosti ilustrovalo i samim tim na upečatljiv način predstavilo.Usled uticaja globalnog društva.Iako ratni sukobi odnose veliki broj žrtava. informacije stižu do velikog broja pripadnika jedne nacije. Veoma važnu ulogu za očuvanje nacionalizma imaju i internet i mape tj. radio i televizija igraju veoma važnu ulogu u rađanju i očuvanju nacionalizma. nacionalizam možemo očuvati samo vraćanjem našim korenima i kulturi. sada zadovoljava nacionalizam. ali i na jezik jedne nacije. Nacija i nacionalna država najčešće su vezane za društveni sistem velikih razmera čiji identitet jača socijalizacijom. one samim tim predstavljaju simbol nacije.Pripadnici jedne nacije čine celinu koja se temelji na identitetu i zajedničkoj kulturi.Pošto geografske karte možemo uočiti u kabinetima i učionicama širom sveta.Srodstvo i rodbinski odnosi su temelji organizovanja većine društava dok nacionalizam nastaje baš u društvima gde rodbinske veze slabe.Simbolika mita i religije važan je faktor za nacionalizam.Putem medija tj. njihovi životi položeni su radi odbrane nacije.

187 strana 9 .Time se stvaraju granice između dominantne i manjinske grupe.Etnicitet I nacionalizam. postavljena je barijera između nacije i ljudi koji toj naciji ne pripadaju. Iako jezičke manjine poput Bretonaca u Francuskoj još uvek postoje. ali ipak moderna država nastaje po njihovom uzoru.H.Beograd. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 5 T.2004.''5 Nacionalna država je mnogo veća zajednica u odnosu na zajednice zasnovane na srodstvu.Broj pripadnika ovakve zajednice je neuporedivo veći od broja pripadnika zajednice zasnovane na srodstvu. a nudi i mogućnost da se napravi karijera – putem jedinstvenog obrazovnog sistema i tržišta rada.Cilj ove povelje bio je prihvatanje identiteta Francuza i lojalnost prema republici stvorenoj posle Francuske revolucije.Stvaranje jedne nacije dovodi do stvaranja druge nacije i tu nastaje konkurencija što može dovesti do ratova.Biblioteka XX. Stvaranjem i same ideje o naciji.Manjinske grupe su u stanju da izmisle i sopstvenu naciju u cilju zadovoljenja svojih interesa. Francuska svoj jezik prikazuje kao najistaknutiji simbol nacionalizma i najefikasniji vid otpora upućen jezičkim manjinama. godina.Ovim dokumentom garantovana su svim građanima ista prava i zakoni koji će važiti za sve stanovnike. Rešavanje problema sa manjinskim grupama prva je započela Francuska 1789.godine -Deklaracijom o pravima čoveka i građanina.''Nacionalizam može da zadovolji neke potrebe koje je ranije zadovoljavalo srodstvo : on nudi bezbednost i osećaj kontinuiteta.Eriksen. Problemi nacionalne države Kao problemi javljaju se manjinske grupe koje se ne mogu integrisati ili koje nisu zadovoljne trenutnim položajem i pravima u državi.Ovaj problem je rešiv uz pomoć političke efikasnosti.

U svetu postoje i slučajevi kada je ''manjina'' u stvari većina. a njihov odnos gotovo uvek je određen državnim granicama i menja se njihovom promenom. a u nekoj drugoj manjina. što definiše njihovu versku pripadnost. osećanje pripadnosti nekoj grupi.Trenutno na Kosovu i Metohiji živi oko 2 000 000 Albanaca.Ovom rezolucijom se priznaje vrhovna vlast SCG nad Kosovom. približno 170 000 Srba je raseljeno sa Kosova i Metohije i Srbi na toj teritoriji postaju još manja manjinska grupa.Na primer Srbi u Srbiji predstavljaju većinu dok su na Kosovu i Metohiji oni manjinska grupa ljudi u odnosu na Albance.Manjina postoji samo u odnosu na neku većinu.To je najčešće prisutno u siromašnim predgrađima gradova.Oni obezbeđuju enklave.Manjinske grupe i država Etnička manjina je grupa ljudi koja je brojčano inferiorna u odnosu na ostatak stanovništva u jednom društvu. koja politički nije dominantna. srpska Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 10 . Srbi na Kosovu se identifikuju sa Srpskom pravoslavnom crkvom. Ako uzmemo u obzir istorijske promene i druge situacije koje direktno utiču na stanovništvo. ali podložnu samoupravi koju joj nameće UMNIK. koja ima manje prava od većine stanovnika. Kosovo je pod upravom Privremene administrativne misije – UN (UMNIK). kulturološku i istorijsku perspektivu.Snage KFOR-a i UMNIK-a zadužene su za sprečavanje mogućih sukoba između manjinskih grupa i dominantne grupe na Kosovu. godine kada su snage UN prinudile jugoslovenske i srpske snage na povlačenje iz pokrajine. ali koja ima određen stepen solidarnosti tj. manjinska grupa može postati većina ili obrnuto. Shodno Rezoluciji 1244 Saveta Bezbednosti UN.Takođe grupe u jednoj oblasti mogu biti većina. Manjinske grupe ostaju izdvojene koliko god institucije nacionalne države nastojale da je integrišu. Od 1999.

Pripadnici manjinskih grupa u nekom društvu često su izolovani od šire zajednice tj.Ove metode su se često primenjivale pre II svetskog rata u Americi i Evropi. religiji.Najbrutalnije metode su genocid i prinudno preseljenje.Ove razlike dominantna grupa u državi često shvata kao problem. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 11 . ali i sigurnosnu pratnju pripadnicima svih manjina i njihovim konvojima.Na ovaj ultimatum manjine ne gledaju kao na bolji položaj već kao na rušenje duge tradicije.Država se koristi raznim metodama da ovaj problem prevaziđe. 'obojenu'. azijatsku i crnu.Afrički Amerikanci u SAD-u su čist primer etničke manjine koja se razlikuje po boji kože. istoriji. Posle II svetskog rata države su počele problem manjina da rešavaju sa tri glavna metoda : 1. smatrajući da mešanje na bilo kom polju može biti štetno.. skoncentrisani su na periferiji gradova ili u tačno određenim oblastima jedne zemlje. Kao primer izdvajam Južnu Afriku koja je do pre deset godina bila pod aparthejdom (sistem prinudne segregacije rasa).Stanovništvo Južne Afrike bilo je podeljeno u četiri kategorije : belu..Ukoliko se uspešno sprovede politika asimilacije to može da dovede do potpunog nestanka manjina. 2.U Sjedinjenim Američkim Državama uočljiva je i fizička razlika između manjine i većinskog stanovništva. Država putem asimilacije može da zahteva od manjinskih grupa da se odreknu svog jezika i kulturnih simbola u zamenu za jednaka prava i bolji društveni status. Pripadnici etničkih grupa razlikuju se po jeziku. Država se odlučuje za segregaciju na etničkom nivou tj.naselja i kampove. Manjinska grupa se i fizički odvaja od većine.Izolovanost se pojačava sklapanjem brakova unutar samih manjinskih grupa dok se vrlo mali broj brakova sklapa izmađu pripadnika manjinskih i većinskih grupa ili unutar samih manjinskih grupa. poreklu. hegemonijsku politiku.Belu manjinu su činili potomci evropskih doseljenika i činili su 13 procenata ukupnog stanovništva.

godina. etničkoj ili socijalnoj. ona je nastavila borbu protiv nejednakosti i netolerancije. Usvajanje ideologije multikulturalizma koja je karakteristična za razvijena savremena društva. vođe opozicione partije ANK (Afrički Nacionalni Kongres). oni su vladali 'obojenim' delom stanovništva Južne Afrike.''6 Pošto je donet ustav u Južnoj Africi. diskriminacije trudnica i osoba nesposobnih za rad. a stepen nezaposlenosti i nepismenosti bio je veoma veliki.Sociolozi su u istraživanjima došli do zaključka da doseljenici u novu sredinu ne moraju biti asimilovani i izgubiti odlike.Postojale su materijalne nejednakosti u društvu što je uzrokovalo veliki broj zločina.Veliki broj stanovnika nije imao osnovna sredstva za život. oni su i fizički bili odvojeni od dominantne grupe u državi. kao i diskriminaciju po osnovu seksualnog opredeljenja.Protivnici vladajuće partije su bili najstrože kažnjavani. ali i za neke nerazvijene zemlje.Nad crncima je sprovedena segregacija. Gidens ističe postupke koje je Mendela pokrenuo : ''Zabranjuje sve vrste diskriminacije na rasnoj. godine posle oslobađanja Nelsona Mendele. Mendela je okupio belce i crnce i započeo projekat koji je rezultirao da ove dve manjine dobiju određena politička prava. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 6 Anthony Gidens.Novog predsednika čekao je veliki zadatak. grad definiše kao spoj različitih "društvenih svetova".Sociologija (odabrana poglavlja). Aparhejd je uveden 1948. 125 strana 12 . Robert Park. vode niz pregovora koji dovode do slobodnih izbora u Južnoj Africi. godine dolaskom na vlast nacionalne partije. 3. Čikaška škola se bavila pre svega sociologijom grada i etničkim grupama u gradu koje su zadržale svoje specifičnosti.Iako im nisu bila omogućena politička prava. Mendela je izabran za prvog južnoafričkog predsednika posle ukidanja aparhejda. Iako je i posle isteka mandata Nelsona Mendele Južna Afrika ostala razjedinjena.2001. na osnovu pristupa ekonomskim resursima i etničkim razlikama. a svaki vid otpora aparhejdu je u korenu suzbijan.Beograd.Četiri godine posle oslobađanja. 1990. ili verskoj osnovi.

prisutan je predindustrijski način proizvodnje i samim tim oni su ugroženi.Eriksen. godina.2004.U Čikagu su se.Postoje dve osnovne situacije u kojima se manjine mogu naći.44 strana 13 .Pripadnici indigenih naroda često učestvuju u organima vlasti. Manjine mogu biti : 1. u XX veku izdvojila dva podsistema nastala kombinacijom ekonomskog prilagođavanja i etničkog identiteta.Beograd. ali važno je istaći da je A. razvoja multikulturalizma putem proširivanja demokratskih prava.indigeni narodi 2. Manjine u savremenom svetu Zajedničko za sve manjinske grupe je što se nalaze u potencijalnom sukobu sa državom ili dominantnom grupom. na primer. Nauka se trudila da ospori neka dostignuća čikaške škole. čikaška škola u mnogome je pomogla proučavanje etniciteta.H. to su " Mala Sicilija" i "Crni pojas". Ovaj tip manjinske grupe nije uvek onaj koji se prvi nastanio na nekoj teritoriji već grupa koja nema svoju državu. Ovakav oblik asimilacije nazvali su akulturizacija.Etnicitet I nacionalizam.urbane manjine.Biblioteka XX.Koen naveo tri "mita" koja je popularisala čikaška škola : "Mit o jednostavnosti ( po kom su ruralna društva uvek jednostavnija od urbanih ). njihovi stanovnici su udružili svoje resurse i prihvatili vrednosti i stil življenja većine stanovništva radi bolje mobilisanosti. ali kod indigenih naroda u celini.Iako su ove oblasti oštro izdvojene. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 7 T. "7 Iako je previše naglasila razliku između urbane i ruralne sredine. ali i sociologije uopšte. mit o egalitarizmu ( navodno takođe tipičan za ruralna društva ) i mit o neizbežnom konformizmu ( u ruralnom društvu). Indigeni narod je nedominantna grupa koja je priznata kao starosedelačka.P.

Ovakvi sukobi mogu da poboljšaju poziciju manjine u društvu i time ojačaju stavove pripadnika ove grupe. Kod pripadnika urbanih manjina javljaju se problemi diskfalifikacije pripadnika manjine i problem kulturnih promena kroz koje prolaze imigranti. Urbane manjine su druga vrsta manjina koja je poznata još pod nazivom imigranti.Imigranti zauzimaju niža mesta u podeli rada i često se smatraju radnom snagom kojom se po potrebi raspolaže.Bili su prinuđeni na asimilaciju koja se nekada završavala i istrebljenjem. stakosedeoci Australije. najčešće oko prava na teritoriju. Za manjine je veoma značajan proces modernizacije. kontaktiraju sa većinskom grupom u državi i državnim institucijama.Ova vrsta imigranata u većini slučajeva nisu državljani zemlje u kojoj borave.Za manjinske grupe je veoma važno da se suoče sa promenama.Primer ovakvog vida manjine su Aboridžini. ali pripadnici imigrantske grupe takođe mogu da zauzmu elitna mesta u društvu. Manjine danas Manjinske grupe su prinuđene da zarad uključenja u kapitalistički sistem proizvodnje i potrošnje i poboljšanja uslova življenja.Imigranti su najčešće izbeglice ili radnici koji u novu zemlju odlaze radi pronalaska posla i boljih uslova za rad. više svojih organizacija i veći Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 14 .Želeli bi da država usvoji njihovu kulturu ali ne i da osnuju svoju državu.Moderna društva su karakteristična po insistirnju na identitetu i načinu na koji manjine svoj identitet manifestuju. U novije vreme pripadnici indigenih naroda stvaraju i političke organizacije u cilju boljeg položaja u državi i rešavanja sukoba sa dominantnom grupom. Indigeni narodi su često u sukobu sa državom. ali i da prihvate modernizaciju i političke mogućnosti koje im se nude.Indigeni narodi poslednjih godina imaju veći pristup medijima.Oni su kroz istoriju bili ignorisani od strane vlasti.

živi oko 1 100 000 pripadnika nacionalnih manjina. Pripadnici nacionalnih manjina radi ostvarivanja prava na samoupravu mogu da izaberu nacionalne savete u skladu sa zakonom. već bolje integracije u savremeni život. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 15 .Bolji uslovi manjina nisu rezultat većeg broja njenih članova.Ovim dokumentom omogućena su i posebna prava na očuvanje posebnosti.politički uticaj.Kolektivna prava podrazumevaju da pripadnici nacionalnih manjina učestvuju u procesu odlučivanja ili odlučuju o pitanjima koja su vezana za njihovu kulturu. Nacionalne manjine kod nas Srbija i Crna Gora je etnički heterogena država u kojoj žive pripadnici velikog broja nacionalnih manjina. ali i kolektivna prava nacionalnih manjina. uključeni su u proces modernizacije. bez Kosova i Metohije. informisanje i upotrebu jezika i pisma u skladu sa zakonom. Poveljom o ljudskim i manjinskim pravima i građanskim slobodama SCG i ustavima država članica garantovana su ravnopravnost i jednakost građana bez obzira na nacionalnu pripadnost. Eriksen takođe primećuje da je za dinamiku etničkih odnosa potrebno da se početak političkog obrazovanja podudari sa stvaranjem kolektivnog identiteta. religiju ili jezik.Najbrojnije nacionalne manjine su Albanci.Najveći broj različitih nacionalnih manjina živi u Autonomnoj pokrajini Vojvodini. Proces modernizacije zahvatio je i doseljenike u urbane sredine. godine u Srbiji. Mađari i Bošnjaci. udruživanje i saradnju sa sunarodnicima u drugim državama.Samim tim što su mogli da se dosele u velike evropske gradove. Odredbama Zakona o zaštiti prava i sloboda nacionalnih manjina garantuju se individualna.Prema popisu stanovništva iz 2002. obrazovanje.

U našoj zemlji za kulturni život nacionalnih manjina zadužene su matice. godine u mnogome su unapređena prava manjinskih grupa u SCG.Često se održavaju i razne kulturne manifestacije i Dani kulture.Zaštita kulturne baštine i unapređenje kulturnog identiteta manjinskih zajednica najrazvijenije je u Vojvodini. Za očuvanje i promovisanje kultura nacionalnih manjina značajne su izdavačke kuće i biblioteke.Osnivanjem Ministarstva za nacionalne i etničke grupe na saveznom nivou i usvajanjem mnogih dokumenata uobličena je zaštita manjinskih prava. Duboka diskriminacija Roma prisutna je gotovo u svim slojevima društva Srbije i Crne Gore. a izlaze i dnevne novine i informativni listovi na jezicima manjina.I u drugim krajevima Srbije postoje kulturna udruženja nacionalnih manjina koja doprinose kulturnoj baštini svoje zajednice. društva i zajednice. bez obzira na rasnu.Poseban problem predstavljaju Romi. Posle pobede Demokratske stranke na izborima 2000. U Novom Sadu postoji profesionalno pozorište na mađarskom jeziku i brojne amaterske pozorišne družine nacionalnih manjina. ali ipak naša država još uvek nije rešila sve probleme vezane za položaj i prava nacionalnih manjina.Ovaj problem je uglavnom izražen u Beogradu s obzirom da su se socijalno ugroženi. ali i zajednici SCG.One raspolažu velikim brojem naslova pisanih jezicima manjina.Njihovi zadaci su prevashodno izražavanje.U obrazovnim ustanovama zabranjene su aktivnosti kojima se ugrožavaju. nacionalnu.Građani Republike Srbije jednaki su u ostvarivanju prava na obrazovanje i vaspitanje. Elektronski mediji takođe imaju redakcije na jezicima manjina. omalovažavaju ili diskriminišu grupe ili pojedinci na osnovu svoje pripadnosti. versku ili jezičku pripadnost. negovanje i očuvanje nacionalnog identiteta. raseljeni Romi sa Kosova i Romi iz južnih krajeva Srbije naselili u nelegalna naselja ovog grada. Obrazovno-vaspitni rad ostvaruje se na maternjem jeziku za pripadnike nacionalnih manjina. Nacionalizam sa antropološkog stanovišta 16 .

ZAKLJUČAK Rastuća diskriminacija Roma usko je povezana sa odsustvom države u integrisanju Roma. zdravstvenim uslugama. obrazovanju kao i u pitanjima koja se tiču masovnog.Predrasude i stereotipi o Romima kao kriminalcima i lenjivcima ostaju široko rasprostranjene. 17 . Centar za prava manjina istraživao je slučajeve nasilnih kontakata Roma sa većinskim stanovništvom koji dovode i do ubistava pripadnika romske zajednice. religijske i jezičke specifičnosti.Romi takođe osećaju i posledice vekovima gomilanih predrasuda i stereotipa koji su najviše izraženi u politici.Tokom analize stanja u Srbiji i Cnoj Gori. prinudnog vraćanja Roma iz zapadnoevropskih zemalja. priznate su im etničke. uočeni su primeri diskriminacije Roma u zapošljavanju. ima rasističku osnovu i pokazuje izraženu progresiju od rasnih predrasuda do nasilja.Odbacivanje Roma otežava njihovu integraciju u društvo. diskriminacija na planu ekonomskih i socijalnih prava i deprivacija od bazičnih civilnih i političkih prava ( posebno se misli na prava na život i slobodu) povezane su istim motivom. u velikom broju država. ali njihova manifestacija zavisi od socijalnog i političkog stanja u državi. Diskriminatorne predrasude. dodeli socijalne pomoći. prava koja uživaju druge manjine. Iako je romska zajednica pravno zaštićena zakonom o "pozitivnoj diskriminaciji" . Zaključak Centra je da su takve situacije sve učestalije. a to dovodi do njihovog isključivanja sa društvene scene. Priznavanjem romske populacije kao posebnog naroda od strane Ujedinjenih Nacija. kao antropološki i socijalni fenomen.Diskriminacija Roma.Mnoge publikacije izražavaju negativnu sliku o Romima. romska populacija ne poseduje. Rastuća diskriminacija Roma je često zanemaren problem od strane vlade i drugih institucija. ali i pored toga oni nisu u mogućnosti da uživaju širok sistem zaštite koji im kao manjinama pripada i koji je obezbeđen međunarodnim normama.

Dinamika integracije romske populacije trebalo bi da se temelji na pravima koja su ustanovljena međunarodnim standardima. 18 .Bolji položaj Roma u društvu zavisiće od njihovog prilagođavanja trenutnim procesima u celokupnom društvu.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->