You are on page 1of 43

Περιεχόµενα

Εισαγωγή

2

Κατάταξη

3

Ανατοµία-Μορφολογία

4

Αναπαραγωγή

5

Ενυδρείο

5

Φυτά

6

Ανάγκες

7

Τροφή

8

Τα είδη των χρυσόψαρων
Οι πιο κοινές ασθένειες των χρυσόψαρων

Επίλογος- Πηγές

9
30

43

1

Εισαγωγή

Είναι πολύ γνωστή σε όλους µας, εδώ και πολλά χρόνια, η εικόνα ενός µοναχικού
ψαριού, σε µια σφαιρική γυάλα, να προσπαθεί να πάρει αέρα από την επιφάνεια του
νερού.
Τα χρυσόψαρα είναι γνωστά στους πιο πολλούς, ως κατάλληλα ψάρια για γυάλα,
µε ελάχιστες απαιτήσεις και πάρα πολύ ανθεκτικά. Αυτό έχει σαν συνέπεια κάποιοι
σε ένα ενυδρείο 20 - 30 λίτρων να στριµώχνουν 3, 4 ή και πιο πολλά ψάρια, και
φυσικά να απορούν κάποια στιγµή γιατί ψοφούν, αφού είναι τόσο ανθεκτικά. Φυσικά
όλα αυτά δεν είναι παρά µια µεγάλη παρεξήγηση, που είναι αιτία όµως να πεθαίνουν
κάθε χρόνο χιλιάδες ψάρια, σε ελάχιστα λίτρα βρωµισµένου νερού, και να πωλούνται
ακόµα και σε πανηγύρια, δίπλα στις πλαστικές κούκλες και τα φτηνοπράµατα, για
ελάχιστα χρήµατα. Είναι αλήθεια ότι τα χρυσόψαρα είναι πολύ ανθεκτικά και
καταφέρνουν να επιβιώνουν για αρκετό καιρό σε ακατάλληλες συνθήκες, αλλά αυτό
απέχει πολύ από το να θεωρείται αυτονόητο πως δεν έχουν καµία ανάγκη από ένα
σωστό ενυδρείο.
Τα χρυσόψαρα είναι γνωστά στην Άπω Ανατολή, σύµφωνα µε την παράδοση, εδώ
και 2400 χρόνια και είναι ιστορικά αποδεδειγµένο ότι εδώ και τουλάχιστον 1000
χρόνια, τα φιλοξενούσαν ως διακοσµητικά ψάρια σε µικρές διακοσµητικές λίµνες
αφού θεωρούσαν ότι µπορούσαν να ζήσουν άνετα µέσα σε αυτές. Από αυτά τα
πρώτα

χρυσόψαρα,

ξεκίνησαν

πολλές

παραλλαγές

τους,

µε

επιλεκτικές

αναπαραγωγές. Μετά από πολλά χρόνια αυτά τα ψάρια βρήκαν τον δρόµο, σαν
κατοικίδια, πρώτα για την Ευρώπη και µετά για την Αµερική. Στην Ευρώπη ήρθαν
τον 17ο και 18ο αιώνα και κοσµούσαν τα σαλόνια των πλουσίων και αριστοκρατών.
Περίπου κατά τα τέλη του 19ου αιώνα άρχισαν να παραµερίζονται από είδη όπως τα
Macropodus sp. και κάποιες κιχλίδες της Β. Αµερικής και µετά από το τέλος του Β΄
παγκόσµιου πολέµου από πολλά είδη που επικράτησαν στον χώρο του ενυδρείου.
Αυτό όµως δεν στάθηκε αρκετό για να περιορίσει την παρουσία τους στην αγορά.
Οι κινέζοι και οι ιάπωνες εκτροφείς, µετά από πολλές διασταυρώσεις και επιλεκτικές
αναπαραγωγές, έφτιαξαν πάρα πολλές παραλλαγές του χρυσόψαρου µε ποικιλία στα
χρώµατα, αλλά πιο πολύ στην µορφή τους. Τέτοια είναι όλα τα ψάρια µε τα περίεργα
ονόµατα, όπως Shubunkin, Comet, Oranda, Lionhead, Bubble-eye κλπ. Όλες αυτές οι
φόρµες όµως είναι πολύ πιο ευαίσθητες από τα κλασικά χρυσόψαρα, τόσο στην

2

ποιότητα του νερού, όσο και στις απαιτήσεις τους στην θερµοκρασία. Πολλοί κάνουν
το λάθος και τα αντιµετωπίζουν όλα σαν κοινά χρυσόψαρα, βάζοντας τα σε γυάλες
χωρίς θερµοστάτη, µη γνωρίζοντας ότι αυτά τα ψάρια έχουν τελείως διαφορετικές
ανάγκες.

Γενεαλογικό δένδρο χρυσοψάρων

Κατάταξη

Ανήκουν στην τάξη Cypriniformes στην οικογένεια Cyprinidae την υποοικογένεια
Cyprininae στο γένος Carassius το είδος Carassius auratus και υποείδος Carassius
auratus auratus. Το Carassius auratus auratus είναι ψάρι αναπαραγωγής που
προέρχεται από το ασιατικό Carassius auratus στενό συγγενή του ευρωπαϊκού
Carassius carassius. Φτάνει σε µήκος τα 40 cm αλλά συνήθως, µετά από τα πρώτα 45 χρόνια γίνεται 20 cm. Το χρώµα των µικρών είναι αρχικά πρασινοκάστανο στην

3

ράχη και προς το κίτρινο στην κοιλιά. Μετά από πολλούς µήνες αλλάζουν τον
χρωµατισµό τους και γίνονται πορτοκαλοκόκκινα.
Πρέπει να ξεχωρίσουµε τα χρυσόψαρα από τα γνωστά koi που είναι παραλλαγή
του Κυπρίνου Cyprinus carpio, και που ξεχωρίζουν από το µέγεθος τους (µέχρι 50
cm, αλλά µπορεί να φτάσουν και τα 120 cm), αλλά και από τα 4 (δυο µεγάλα και δυο
µικρά) µουστάκια που έχουν στα χείλη τους

Χώρες καταγωγής των Carassius auratus auratus είναι η Κίνα και κάποιες περιοχές
της Σιβηρίας. Σήµερα βέβαια απαντώνται σε πολλές χώρες του κόσµου, χάρη στην
επέµβαση του ανθρώπου. Τα τελευταία χρόνια είναι πολλοί αυτοί που αφήνουν τα
χρυσόψαρα σε λίµνες σε όλο τον κόσµο, απλά για να τα κάνουν να νοιώσουν πιο
καλά, χωρίς να σκέφτονται το κακό που κάνουν στην ντόπια πανίδα και χλωρίδα των
υδάτων αυτών.

Ανατοµία-Μορφολογία

Το σώµα του χρυσόψαρου είναι πεπλατυσµένο κατά την αρχή του ραχιαίου
πτερυγίου, το οποίο έχει µεγάλη βάση και αποτελείται από µία σκληρή ακτίνα και
15-19 µαλακές ακτίνες (D I/15-19). Το εδρικό πτερύγιο αποτελείται από µία σκληρή
ακτίνα και 5-6 µαλακές (A I/5-6). Έχει περίπου 27-32 λέπια κατά την πλευρική
γραµµή.
Παρουσιάζει φαρυγγικά δόντια µε στενή αλλά λεία επιφάνεια. Επίσης φέρει 35-48
βραγχιάκανθες στο πρώτο βραγχιακό τόξο. Παρουσιάζει µέγιστο µήκος περίπου 3040cm και βάρος 600-800 gr. Συνηθέστερα όµως απαντάται µικρότερο τον 15cm γιατί
αυτό το µέγεθος επιτυγχάνεται περίπου κατά τον 5ο µε 6ο χρόνο της ηλικίας τους. Τα
χρυσόψαρα παρουσιάζουν αρκετές αλλαγές στον χρωµατισµό τους κατά την
διάρκεια της ζωής τους. Σαν νεαρά ιχθύδια παρουσιάζουν πρασινοκαστανό χρώµα
στην ράχη, χάλκινο στις δύο πλευρές και κίτρινο στην κοιλιά. Έπειτα από το
αρκετούς µήνες επανέρχονται στο γνωστό χρώµα, το πορτοκαλοκόκκινο.

4

Αναπαραγωγή

Η αναπαραγωγή των χρυσόψαρων γίνεται µε ωοτοκία χωρίς ιδιαίτερες απαιτήσεις.
Το θηλυκό ζευγαρώνει την άνοιξη µε αρκετά αρσενικά και γεννά χιλιάδες αυγά, απ
τα οποία προκύπτουν διασταυρωµένοι νέοι γόνοι µε ποικιλία χρωµάτων. Τα αυγά
αφού πρώτα τοποθετηθούν, θα επωαστούν για κάποιες ώρες (48-72) οπότε και θα
εκκολαφθούν οι νέοι γόνοι. Όµως ο πληθυσµός του είδους αυτού στον ευρωπαϊκό
χώρο αποτελείται κυρίως από θηλυκά άτοµα και έτσι κατά την αναπαραγωγή τους
ζευγαρώνουν µε άλλα κυπρινοειδή. Κατά αυτήν την περίοδο δεν λαµβάνει χώρα
πραγµατική γονιµοποίηση. Κάθε σπερµατοζωάριο εισέρχεται στον περιλεκιθικό
χώρο του αυγού και εξαφανίζεται προτού εισέλθει στην λέκιθο για να γονιµοποιήσει
το ωάριο. Ωστόσο η απλή απουσία του σπερµατοζωαρίου προκαλεί διαίρεση του
πυρήνα του αυγού λόγω ερεθισµού και έτσι παράγεται το νέο έµβρυο.
Έπειτα από αυτήν την διαδικασία οι απόγονοι έχουν µόνο τα κληρονοµικά γονίδια
των θηλυκών, µε αποτέλεσµα να είναι όλα θηλυκά (γυνογένεση).

Ενυδρείο

Οι λόγοι που ένα χρυσόψαρο δεν µπορεί να ζήσει σε µια γυάλα είναι πολλοί. Αρχικά
ο χώρος που είναι διαθέσιµος για να κινείται είναι ελάχιστος, πέρα από το γεγονός
ότι το χρυσόψαρο είναι ψάρι που προτιµά να ζει σε οµάδες. ∆εύτερος λόγος είναι ότι
η µικρή ποσότητα νερού επιβαρύνεται πολύ γρήγορα και χρειάζεται να αλλάζουµε
κάθε µέρα το νερό για να το κρατάµε σε ανεκτές βιοχηµικές συνθήκες. Αυτό µε την
σειρά του δηµιουργεί πρόβληµα σταθερότητας της ποιότητας του, επιβαρύνοντας την
φυσική κατάσταση του ψαριού, αφού πρέπει συνέχεια να προσπαθεί να
προσαρµοστεί στο νέο νερό. Η µικρή επιφάνεια του νερού δεν επιτρέπει την
ελεύθερη ανταλλαγή των αερίων και σε συνδυασµό µε την έλλειψη κίνησης του
νερού η περιεκτικότητα του σε οξυγόνο είναι περιορισµένη. Αυτοί είναι µόνο λίγοι
από τους λόγους που η διατήρηση του χρυσόψαρου σε γυάλα θεωρείται απαράδεκτη.
Κανένα ενυδρείο µικρότερο από 100 λίτρα (καθαρό νερό) δεν είναι κατάλληλο για
να κρατάµε χρυσόψαρα. Σε ένα τέτοιο ενυδρείο µπορούµε να βάλουµε µέχρι 3
ψάρια, αφού πρέπει να τα κρατάµε σε οµάδα. Όσο πιο µεγάλο είναι φυσικά το

5

ενυδρείο, τόσο καλύτερα για αυτά. ∆εν πρέπει να ξεχνάµε βέβαια ότι και τα είδη
όπως τα oranda µεγαλώνουν το ίδιο πολύ µε τα κοινά χρυσόψαρα.
Το υπόστρωµα πρέπει να είναι άµµος ή πολύ λεπτό χαλίκι, γιατί τα χρυσόψαρα
έχουν την συνήθεια να ψάχνουν για τροφή µέσα στην άµµο. Αν τους έχουµε χαλίκι
µε µεγάλους κόκκους τους κάνουµε την ζωή λίγο πιο δύσκολη.
∆εν πρέπει να ξεχνάµε ότι τα χρυσόψαρα µεγαλώνουν πολύ και άρα χρειάζονται
µεγάλο ενυδρείο και βέβαια περιορισµένο αριθµό ψαριών. Το ίδιο ισχύει και για
άλλα είδη όπως τα Όσκαρ Astronotus ocellatus. Κανένας δεν µπαίνει στην ιδέα να
βάλει σε ένα ενυδρείο 80 λίτρων 7-8 Όσκαρ, αλλά πολλοί το κάνουν µε τα
χρυσόψαρα!!! Αφού πρόκειται για ψάρι που δεν θέλει ψηλές θερµοκρασίες, όταν το
κρατάµε στους 25-26 C ο µεταβολισµός τους είναι πολύ έντονος και άρα τρώνε πολύ
και φυσικά αντίστοιχα πολλά είναι και τα απόβλητά τους. Ένα καλό εξωτερικό
φίλτρο ή ένα φίλτρο τύπου Αµβούργου, είναι αρκετό για να υποστηρίξει ένα σωστό
ενυδρείο µε χρυσόψαρα.

Φυτά

Τα χρυσόψαρα είναι παµφάγα, και αυτό σηµαίνει ότι έχουν ανάγκη και από
φυτικές τροφές. Αν δεν έχουν διαθέσιµες τέτοιες τροφές, είναι λογικό ότι θα
επιτεθούν στα φυτά που έχουµε µέσα στο ενυδρείο. Αυτό έχει κατευθύνει πολλούς να
θεωρούν σαν µοναδική λύση τα πλαστικά φυτά για ένα ενυδρείο µε χρυσόψαρα. Τα
πράγµατα όµως δεν είναι έτσι. Είναι αλήθεια ότι τρώνε ή ξεριζώνουν τα φυτά, αλλά
αν κάνουµε µια σωστή επιλογή φυτών µπορούµε να έχουµε ένα πολύ όµορφο
ενυδρείο χωρίς προβλήµατα. Υπάρχουν κατάλληλα φυτά όπως είναι αυτά µε τα
σκληρά φύλλα που δεν θα έχουν πρόβληµα. Τέτοια φυτά είναι τα Valisneria spec. η
Anubias και άλλα. Παράλληλα µπορούµε να βάλουµε και κάποια είδη ταχείας
ανάπτυξης, για να παρέχουµε στα ψάρια και τροφή φυτική, αφού την έχουν ανάγκη.
Σηµαντικό είναι να ταΐζουµε και µε φυτικές τροφές, γιατί έχει παρατηρηθεί ότι τα
χρυσόψαρα τρώνε τα φυτά του ενυδρείου αν έχουν έλλειψη από τέτοιου
περιεχοµένου τροφές.

6

Ανάγκες
Αυτό που πρέπει να γνωρίζουµε για τα χρυσόψαρα είναι ότι χρειάζονται αρκετό
χώρο για να κινούνται. Αυτό µας υποχρεώνει να βάλουµε τα φυτά και τα άλλα
διακοσµητικά στις γωνίες και στο πίσω µέρος του ενυδρείου και να αφήσουµε τον
πιο πολύ χώρο ελεύθερο. Μπορούµε να βάλουµε πέτρες ή ξύλα σαν διακοσµητικά,
αφού βεβαιωθούµε ότι είναι κατάλληλα για ενυδρείο.
∆εν βάζουµε πλαστικά αντικείµενα που δεν έχουν καµία δουλειά µέσα στο
ενυδρείο, όπως δύτες, ναυάγια ή άλλα τέτοια φαιδρά. Επίσης δεν βάζουµε
αντικείµενα που µε την βοήθεια του αέρα κάνουν κινήσεις, όπως είναι κάποια
πλαστικά κοχύλια που ανοιγοκλείνουν, γιατί πέρα από το αντιαισθητικό µέρος, µε τις
κινήσεις τους στρεσάρουν τα ψάρια σε µόνιµη βάση. Καλό είναι να φτιάχνουµε το
ενυδρείο όπως µας αρέσει, αλλά φροντίζοντας να λαβαίνουµε υπ όψιν µας και τις
επιθυµίες και προτιµήσεις των ψαριών. Κάτι που αρέσει πολύ στα χρυσόψαρα είναι η
άλγη που παρουσιάζεται αργά ή γρήγορα µέσα στο ενυδρείο. Θα παρατηρήσουµε ότι
κάθονται µε τις ώρες και ασχολούνται µε το να την τσιµπούν. ∆εν είναι λοιπόν
υποχρεωτικό να ανοίγουµε πόλεµο κατά της άλγης, εφόσον δεν είναι υπερβολικά
ενοχλητική. Φυσικά σε αυτές τις άλγες δεν συµπεριλαµβάνεται και το
κυανοβακτήριο (BGA)...
Τα χρυσόψαρα είναι ψάρια φιλήσυχα, και όπως είπαµε τους αρέσει να ζούνε σε
οµάδες. Μπορούµε να βάλουµε διαφορετικές παραλλαγές στο ίδιο ενυδρείο, αλλά όχι
κάποιες που είναι ευαίσθητες στην θερµοκρασία, αλλά και λόγω κατασκευής
αργοκίνητα. Τέτοια ψάρια πρέπει να τα κρατάµε µόνα τους. Μπορούµε να βάλουµε
χρυσόψαρα µαζί µε άλλα ψάρια, αρκεί να ξέρουµε ότι έχουν τις ίδιες ανάγκες στην
ποιότητα και χηµεία νερού και την θερµοκρασία. Μια τέτοια περίπτωση είναι τα
Cloud fish, Tanichthys albonubes, που προέρχονται από ορεινές λίµνες της Κίνας και
οι κατάλληλες θερµοκρασίες για αυτά είναι 12°C έως 22°C, παρά το γεγονός ότι
πολλοί τα κρατούν σε τροπικά ενυδρεία. Αυτά τα ψάρια µπορούν να επιβιώσουν και
τον χειµώνα σε λίµνες αφού για λίγο αντέχουν και τους 5 °C.
Τα χρυσόψαρα θέλουν νερό µε γενική σκληρότητα από 8 µέχρι 25 °dGH αλλά
κατά προτίµηση 12 µέχρι 18 °dGH.
Η θερµοκρασία µπορεί να κυµαίνεται από 4°C µέχρι 30°C, αλλά είναι πιο σωστό,
το καλοκαίρι να είναι από 18°C µέχρι 24°C, και τον χειµώνα από 6°C µέχρι 14°C.
Είναι σηµαντικό να υπάρχουν αυτές οι διαφορές στην θερµοκρασία του χειµώνα και

7

του καλοκαιριού. Η µόνιµη υψηλή θερµοκρασία δεν είναι σίγουρο ότι δηµιουργεί
προβλήµατα στην υγεία των ψαριών, αλλά συντοµεύει την διάρκεια της ζωής τους.
Επιπλέον οι µεγάλες θερµοκρασίες επιταχύνουν τον µεταβολισµό των ψαριών και
αυτό σηµαίνει περισσότερη τροφή και άρα µεγαλύτερη επιβάρυνση του νερού µε τα
απόβλητα τους.
Το γεγονός ότι αντέχουν σε χαµηλές θερµοκρασίες, σε συνδυασµό µε την
προσαρµοστικότητα τους στην σκληρότητα και το ΡΗ του νερού, τα κάνει ιδανικά
ψάρια για την λίµνη στον κήπο. ∆εν έχουν πρόβληµα ακόµα και αν το νερό παγώσει
στην επιφάνεια του, αφού αυτή η πτώση της θερµοκρασίας γίνεται σταδιακά. Είναι
αλήθεια, ότι ενώ αντέχουν τις διακυµάνσεις της θερµοκρασίας, δεν αντέχουν την
απότοµη αλλαγή της, κάτι που ισχύει και για όλα τα άλλα ψάρια. Τις τελευταίες
δεκαετίες, µε την κεντρική θέρµανση των κατοικιών, είναι δύσκολο να έχουµε τις
κατάλληλες θερµοκρασίες για την περίοδο του χειµώνα αφού κανένα σπίτι δεν έχει
θερµοκρασίες από 6°C µέχρι 14°C.
Το ΡΗ πρέπει να ευρίσκεται µεταξύ 7 και 8, αλλά τα χρυσόψαρα αντέχουν χωρίς
πρόβληµα ΡΗ µέχρι και 8,5.

Τροφή
Όπως είπαµε τα χρυσόψαρα είναι παµφάγα. Πέρα από την τροφή σε φυλλαράκι
που θα τους δίνουµε, καλό είναι να τους προσφέρουµε και ζωντανή τροφή. Αυτό
συχνά είναι δύσκολη υπόθεση, γι αυτό υπάρχει η εναλλακτική λύση των
κατεψυγµένων τροφών. ∆εν ξεχνάµε ότι δεν ρίχνουµε την κατεψυγµένη τροφή
κατευθείαν στο νερό, αλλά πρώτα την ξεπαγώνουµε και ταυτόχρονα την πλένουµε µε
κρύο νερό, χρησιµοποιώντας ένα σουρωτήρι ή µια απόχη για αυτή την δουλειά.
Παράλληλα µπορούµε να δίνουµε και φυτικές τροφές, όπως είναι ο αρακάς χωρίς τον
φλοιό του, λάχανο και βρασµένη πατάτα σε µικρές ποσότητες.
∆εν είναι απαραίτητο να δίνουµε στα ψάρια µας µόνο τροφές που είναι για
χρυσόψαρα. Κατάλληλες είναι και οι άλλες τροφές που προσφέρονται για όλα τα
ψάρια. Αυτό που προέχει είναι να µην αγοράζουµε κάθε φορά της ίδιας εταιρείας, να
τους δίνουµε ποικιλία τροφών και φυσικά δεν πρέπει να αγοράζουµε µεγάλες
συσκευασίες που κρατούν µήνες ή ακόµα και χρόνια, αφού αυτές οι τροφές πρέπει να
µην µένουν για πολύ χρόνο γιατί χαλάνε και αλλοιώνονται µε συνέπειες στην υγεία
των ψαριών µας.
8

Τα είδη των χρυσόψαρων

Τα χρυσόψαρα δηµιουργήθηκαν πολύ παλιά το λιγότερο χίλια χρόνια πριν, αρχικά από
τους Κινέζους, οι οποίοι τα έφεραν στα σπίτια τους ως κατοικίδια και τα µεγάλωσαν σε
λιµνούλες. Η επιλεκτική αναπαραγωγή και οι αµέτρητες γενετικές µεταλλαγές που
κράτησαν εκατοντάδες χρόνια, οδήγησαν στην τόσο µεγάλη ποικιλία χρυσόψαρων που
γνωρίζουµε σήµερα. Με τη πάροδο αυτών των εκατοντάδων ετών, σήµερα µπορούµε
να µιλάµε για ένα νέο είδος ψαριού που βέβαια φέρει µερικά από τα κοινά γνωρίσµατα
του προγονικού του είδος που είναι ο Κυπρίνος αλλά έχει σίγουρα διαµορφώσει και τα
δικά του χαρακτηριστικά γνωρίσµατα. Έτσι µπορούµε να µιλήσουµε για διάφορες
παραλλαγές και οικογένειες χρυσόψαρων χωρίς όµως να ευνοούµε µε αυτή τη
ταξινόµηση την επίσηµη και επιστηµονική που θα έκανε κάποιος ειδικός ιχθυολόγος.
Αν λοιπόν προσπαθήσουµε να δούµε την ονοµασία του δικού µας ψαριού θα πρέπει να
παρατηρήσουµε δύο βασικά σηµεία του, την ουρά και το ραχιαίο πτερύγιο, µε αυτή τη
πρώτη παρατήρηση µπορούµε να το εντάξουµε σε µια από τις παρακάτω κατηγορίες.

Ενιαία ουρά

∆ιπλή ουρά µε ραχιαίο πτερύγιο

∆ιπλή ουρά χωρίς ραχιαίο πτερύγιο

∆ιπλή ουρά (ψάρια που δεν αναφέρονται στις παραπάνω δύο κατηγορίες)

Κάθε µια περιέχει διάφορες υποκατηγορίες ανάλογα µε το σχήµα του και το χρώµα του.
Υπάρχουν διάφορες ταξινοµήσεις των χρυσόψαρων που κατά καιρούς εµφανίζονται και
η γνώµη µας είναι ότι είναι όλες σωστές µιας και το χρυσόψαρο αποτελεί ένα και
µοναδικό είδος µε διάφορες εµφανίσεις. Η βασική κατηγοριοποίηση που επιλέξαµε για
να παρουσιάσουµε σε αυτό το άρθρο είναι κοινά αποδεκτή και καταλήξαµε σε αυτή
µετά από σχετική µελέτη διαφόρων ταξινοµήσεων. Είναι εύκολη προς τον αναγνώστη
και δεν δίνει πολλά περιθώρια λάθους. Παρατηρώντας θα δούµε ότι η τέταρτη
κατηγορία µπορεί εύκολα να δηµιουργήσει σύγχυση σε σχέση µε τη δεύτερη και τρίτη ,
όµως θα πρέπει να αναζητήσετε εκεί ψάρια που αναφέρονται στις άλλες δύο
κατηγορίες. Η εξέταση του ψαριού θα πρέπει να αρχίζει αρχικά από την ουρά και σε
συνέχεια θα πρέπει να κοιτάζουµε το εάν έχει ή δεν έχει ραχιαίο πτερύγιο.

9

Χρυσόψαρα µε Ενιαία ουρά

Μια από τις τέσσερις βασικές κατηγορίες χρυσόψαρων είναι τα Χρυσόψαρα µε ενιαία
ουρά (Single Tailed Goldfish).
Το γενικό κοινό τους γνώρισµα η µονή ενιαία ουρά αυτά τα είδη είναι εξωτερικά πολύ
κοντύτερα προς τον Κυπρίνο που αποτελεί το προγονικό είδος των Χρυσόψαρων. ∆εν
διαθέτουν fancy χαρακτηριστικά και γενικά είναι ψάρια περισσότερο άγρια σε σχέση µε
τα υπόλοιπα είδη. Είναι γρήγορα στη κίνηση και πολύ παιχνιδιάρικα. Τα χρώµατα τους
είναι εντυπωσιακά όµορφα και φτάνουν και σε µεγάλη ηλικία αλλά και σε µεγάλα
µεγέθη.

10

Comets (Κοµήτες)

Οι κοµήτες είναι µαζί µε τα commons η ποιο συνηθισµένη κατηγορία χρυσόψαρου.
Έχουν ένα λεπτό σχήµα σώµατος και διαθέτουν µια µεγάλη ενιαία στα πτερύγια της
ουρά. Η διαφορά τους µε τα κοινά, είναι ότι διαθέτουν µακρύτερο σώµα και ουρά, ενώ
είναι περισσότερο αδύνατα, γεγονός το οποίο τους προσδίδει κολυµβητική ταχύτητα.
Θεωρούνται εξαιρετικά ανθεκτικά ψάρια γεγονός που µάλλον οφείλεται στην κοντινή
τους σχέση µε τον Κυπρίνο. Το µήκος τους µπορεί να φτάσει κατά µέσο όρο από τα 30
µέχρι τα 35 εκατοστά. Υπάρχουν σε αρκετές χρωµατικές µονόχρωµες παραλλαγές
τέτοιες είναι το µπρούτζινο χρώµα, το χρυσό, το άσπρο και το κόκκινο.

Υπάρχει ακόµα µια παραλλαγή των comets που αποκαλείτε Sarasa (comet sarasa) όπου
βασικό χαρακτηριστικό τους γνώρισµα είναι το κόκκινο χρώµα µε άσπρα σηµεία. Το
ιδανικό περιβάλλον αυτής της παραλλαγής είναι να ζουν σε λιµνούλες µε αληθινά φυτά,
χαλίκια και πέτρες. Το µέγεθός τους είναι ανάλογο µε το περιβάλλον τους.

Τα Comets είναι καλό να τα διατηρούµε σε ενυδρεία µε 40 λίτρα ανά ψάρι. Σε ιδανικές
συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 37 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 18C έως 26C
p.H.: 6.5-8.5

11

Commons, (τα κοινά)

Τα commons είναι µαζί µε τα Comets ποιο συνηθισµένη κατηγορία χρυσόψαρου.
Έχουν ένα λεπτό σχήµα σώµατος και διαθέτουν µια µικρή ενιαία κόψη στα πτερύγια
της ουράς. Θεωρούνται και αυτά εξαιρετικά ανθεκτικά ψάρια.

Το µήκος τους µπορεί να φτάσει κατά µέσο όρο από τα 30 µέχρι τα 35 εκατοστά.
∆υστυχώς πολλές φορές πωλείται ως ζωντανή τροφή για άλλα είδη ψαριών όπως για
παράδειγµα είναι τα πιράνχας. Το µέγεθός του, κατά µέσο όρο, φτάνει τα 20-35 εκ. Το
χρώµα τους συνήθως διαθέτει αρκετές χρωµατικές µονόχρωµες παραλλαγές τέτοιες
είναι το µπρούτζινο χρώµα, το χρυσό, το άσπρο και το κόκκινο.
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 45 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 15C έως 29C
p.H.: 6.0-9.0

12

Shubunkins

Τα Shubunkins έχουν ένα λεπτό σώµα και κοινά χαρακτηριστικά όπως τα Comments.
Για την ακρίβεια αποτελεί µια ποικιλία του κοµήτη. Η βασική του διαφορά είναι στο
χρώµα. Τα Shubunkins τα συναντάµε σε µεγάλη ποικιλία πολλών χρωµάτων
ταυτόχρονα στο ίδιο ψάρι (µονόχρωµα δεν υπάρχουν). Οι χρωµατικές παραλλαγές είναι
είτε µε τη µορφή ριγών είτε εµφανίζονται ως βούλες.

Η παλέτα περιέχει χρώµατα όπως µωβ, κόκκινο, πορτοκαλί, κίτρινο και µαύρο. Το
περισσότερο συνηθισµένο είναι το εµπριµέ µε κύριο χρώµα το µεταλλικό µπλε. Επίσης
για να είναι σωστό ένα Shubunkin θα πρέπει τα χρώµατα να "τρέχουν" και πάνω στα
πτερύγια τους. Υπάρχουν δύο διαφορετικές υποκατηγορίες των Shubunkins τα London
και τα Bristols.

Όπως όλα τα ψάρια αυτής της κατηγορίας το µήκος τους µπορεί να φτάσει κατά µέσο
όρο από τα 30 µέχρι τα 35 εκατοστά.
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 45 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 18C έως 26C
p.H.: 6.5-8.5

13

Mackeraltail, Sabao, Tamasaba

Είναι ακόµα µια παραλλαγή των χρυσόψαρων που όµως δεν θα επεκταθούµε
περισσότερο. Σε γενικές γραµµές θα αναφέρουµε ότι µοιάζουν εξαιρετικά πολύ µε τα
Ryukin και πέρα από τη µονή ουρά είναι αρκετά µικρές οι διαφορές τους. Είναι ένα
αρκετά

σπάνιο

στην

Ελλάδα

Ιαπωνικό

ασυνήθηστο

είδος

χρυσόψαρου.

Eggfish, Maruko, Dan Yu

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα αλλά το συγκεκριµένο είδος χρυσόψαρου έχει
µακριά πτερύγια που το κάνουν εξαιρετικό δυνατό κολυµβητή. Είναι ένα σχετικά
σπάνιο είδος για να το βρείτε στην Ελλάδα αλλά µε επιµονή όλα γίνονται.

Τα ψάρια αυτά διαφέρουν από τα Phoenix eggfish στο ότι δεν έχουν µακρυά διπλή
ουρά αλλά κοντή ενιαία στο γενικό σχήµα των commons. Το ραχιαίο πτερύγιο
απουσιάζει. Παρά το γεγονός ότι ακόµα δεν έχουν καταγραφεί προδιαγραφές για αυτό
το είδος, οι αποδεκτοί χρωµατισµοί είναι είτε εµπριµέ (ονοµάζονται και Calico eggfish)
είτε σε µεταλλικά χρώµατα. Το ψάρι αυτό στην Ιαπωνία είναι γνωστό µε το όνοµα
Maruko
Χρυσόψαρα µε ∆ιπλή ουρά µε ραχιαίο πτερύγιο

Μια από τις τέσσερις βασικές κατηγορίες χρυσόψαρων είναι τα Χρυσόψαρα µε διπλή
ουρά και µε ραχιαίο πτερύγιο (Double Tailed with Dorsal Fin). Αυτή η κατηγορία
περιέχει τις περισσότερες υποκατηγορίες, εννιά στο σύνολο που δείχνουν τη µεγάλη
ποικιλία που τα χρυσόψαρα έχουν. Το γενικό κοινό τους γνώρισµα η διπλή ουρά και η
παρουσία ενός ραχιαίου πτερυγίου. Ο γενικός κανόνας είναι ότι το πτερύγιο είναι πάντα
σηκωµένο όταν κολυµπάει και δεν κοιµάται. Σε αντίθετη περίπτωση είναι σοβαρή
ένδειξη ασθένειας.

14

Fantail

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα µε µακριά ή κοντά πτερύγια στην ουρά. Είναι
από τα περισσότερο ανθεκτικά είδη και είναι η "βάση" για όλα τα fancy χρυσόψαρα.

Όπως σε όλα τα ψάρια αυτής της κατηγορίας η ουρά του είναι διπλή.
Μεγαλώνει µέχρι το µήκος των 20 εκατοστών (µήκος σώµατος)
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 20 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 21C έως 26C
p.H.: 7.0-8.0

15

Pearlscale

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα ή καλύτερα µε σχήµα µπάλας. Πήρε το όνοµά
του από τα ιριδίζοντα σαν πέρλες λέπια του, που πολλές φορές είναι ανασηκωµένα
δίνοντας του όψη κουκουναριού. Έρχονται σε πολλά διαφορετικά χρώµατα, τα
περισσότερο όµως συνηθισµένα είναι ένας συνδυασµός από κόκκινο, χρυσό, µαύρο, και
άσπρο.

Σε σχέση µε τα άλλα ωοειδούς σχήµατος χρυσόψαρα, αυτό το είδος έχει πολύ
µεγαλύτερη µέση. Λόγω του σχήµατος τους, αρκετά συχνά έχει προβλήµατα
κολύµβησης. Αυτό όµως είναι κάτι που εάν συγκατοικεί µε άλλα του ίδιου είδους δεν
θα του δηµιουργήσει κανένα πρόβληµα τραυµατισµού ή σίτισης.
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 16 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 21C έως 26C
p.H.: 6.5-8.0 ζούνε και σε χαµηλότερο pH ευκολότερα από τα λοιπά fancy χρυσόψαρα.

16

Oranda

Σώµα σε σχήµα αυγού και στο κεφάλι υπάρχει λιπώδης ιστός (wen) που δίνει την
αίσθηση µαλλιού ή λειριού. Ειδικά στα Oranda το wen πρέπει να είναι πολύ καλά
αναπτυγµένο.

Πολλές φορές µπορεί να του δηµιουργεί και προβλήµατα όρασης, εάν έχει φτάσει να
καλύψει τµήµα από τα µάτια. Μια σχετικά εύκολη χειρουργική αφαίρεση (κούρεµα)
µπορεί να βοηθήσει το ψάρι να έχει καλύτερη ποιότητα ζωής. Το εγχείρηµα πρέπει να
γίνει από γιατρό ή από εξαιρετικά έµπειρο χοµπίστα. Η διπλή ουρά πρέπει να είναι
µακριά και να πλέει στο νερό.
Το χρώµα των Oranda ποικίλει: άσπρο µε κόκκινο κεφάλι, κόκκινο, κόκκινο/µαύρο,
µπλε, σοκολατί, µαύρο και εµπριµέ.
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 16 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 21C έως 26C
p.H.: 7.0-8.0

17

Ryukin

Έχει βλέµµα πολύ κοντινό µε αυτό του fantail αλλά µε χαρακτηριστική καµπή
(κούρµπα) στη ράχη που ξεκινάει λίγο µετά το κεφάλι του χρυσόψαρου. Το Ryukin
αποτελεί ένα από τα δηµοφιλέστερα είδη εκτός από τη χαρακτηριστική καµπυωτή
ράχη, έχει χοντρή κοιλίτσα και µακριά σαν φτερά πτερύγια.

Πολλές φορές ξεχωρίζει µια χαρακτηριστική καµπούρα πίσω από το κεφάλι του και το
σώµα του είναι σχεδόν τριγωνικό. Το χρώµα του ποικίλει: κόκκινο, κόκκινο/µαύρο,
κόκκινο/άσπρο και εµπριµέ.
Τα Ryukin είναι καλό να τα διατηρούµε σε ενυδρεία µεγαλύτερο βάθος από ότι
συνήθως χρησιµοποιούµε για τα άλλα χρυσόψαρα. Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να
ζήσει µέχρι και 15 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 21C έως 26C
p.H.: 7.0-8.0

18

Moors

Με σώµα σε σχήµα αβγού, διπλή πλούσια ουρά, πεταχτά σχεδόν τηλεσκοπικά µάτια και
συνήθως σε µαύρο πλούσιο βελούδινο χρώµα, το χρυσόψαρο Black Moor είναι πολύ
δηµοφιλές.

Σχετικά, έχει ανθεκτική υγεία, αν όµως συνυπάρχει µε άλλα "γρήγορα" είδη µπορεί
µερικές φορές να υστερεί στη διατροφή του όπου λόγω του σχήµατος των µατιών την
βλέπει τελευταίο. Επίσης για τον ίδιο λόγο µπορεί εύκολα να τα τραυµατίσει σε
αιχµηρά αντικείµενα (πχ πλαστικά φυτά) που καλό θα ήταν να λείπουν από το ενυδρείο
που τα φιλοξενεί. Υπάρχουν και άλλοι χρωµατισµοί αλλά είναι εξαιρετικά σπάνιοι.

Όταν ο χρωµατισµός του ψαριού είναι λευκός και µαύρος δίνοντας την εικόνα ενός
Panda τότε το συγκεκριµένο χρυσόψαρο το καλούµε Panda Moor και αποτελεί το
νεότερο είδος χρυσόψαρου αφού ανακοινώθηκε το 1995, δεν είναι σπάνιο αν και στην
Ελλάδα θα δυσκολευτείτε να το βρείτε. Έχει καταγραφεί ότι δεν αντέχει σε
θερµοκρασίες χαµηλότερες των 12 βαθµών κελσίου παρά το γεγονός ότι τα moors είναι
ψάρια αντοχής.
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 17 χρόνια, επίσης υπάρχουν κάποιες
αναφορές ότι προτιµάει να ζει µαζί µε άλλα ψάρια του είδους του.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 18C έως 29C
p.H.: 7.0-8.0

19

Telescope

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα και µε χαρακτηριστικά τηλεσκοπικά µάτια. Για
να είναι Telescope ένα χρυσόψαρα εκτός από τα µάτια θα πρέπει η διπλή του ουρά να
είναι πολύ µακριά και τα πτερύγια του να πλέουν στο νερό.

Υπάρχουν σε πολλά χρώµατα και τα µεγέθη των µατιών διαφέρουν από αρκετά κοντά
µέχρι αρκετά µακριά.
Μπορούµε να πούµε ότι στα λοιπά του χαρακτηριστικά µοιάζει µε το Veiltail.
Θεωρείται το πιο αντιπροσωπευτικό χρυσόψαρο της Κίνας. Όµως, έχουν φτωχό πεδίο
όρασης και ενίοτε δυσκολεύονται να βρουν την τροφή. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να
αποφεύγεται η συγκατοίκησή τους µε άλλα πιο ευκίνητα είδη.
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 17 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 18C έως 24C
p.H.: 6.7-7.2

20

Pompom

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα και αρκετές φορές έχει ή δεν έχει πτερύγια. Το
όνοµα του το οφείλει στο χαρακτηριστικό µέγεθος των ρουθουνιών που πολλές φορές
αγγίζουν τα όρια της υπερβολικής ανάπτυξης, µε άλλα ψάρια να έχουν µεγάλα αλλά
ελαφριά και άλλα ψάρια να τα έχουν πολύ µεγάλα.

Demekin

Το είδος Demekin είναι µια διασταύρωση ανάµεσα σε ένα Ryukin και ένα Telescope.
Το αποτέλεσµα είναι ένα νέο είδος που φέρνει χαρακτηριστικά και από τους δύο
προγονούς του έτσι διαθέτει διπλή ουρά, ραχιαίο πτερύγιο, ψηλή τοξωτή ράχη και
τηλεσκοπικά µάτια.

Όταν ο χρωµατισµός του ψαριού είναι λευκός και µαύρος δίνοντας την εικόνα ενός
Panda τότε το συγκεκριµένο χρυσόψαρο το καλούµε Panda Demekin

21

Veiltail

Από τα οµορφότερα χρυσόψαρα το Veiltail έχει µακριά πτερύγια που απορρέουν από
το σώµα και πλέουν στο νερό. Πολλοί παροµοιάζουν τα πτερύγια του Veiltail µε το
πέπλο που φέρει µια νύφη στο κεφάλι ως συνέχεια του φορέµατος της. Το σώµα έχει
κοντόχοντρο ωοειδές σχήµα και υπάρχει σε µεγάλη ποικιλία χρωµάτων.

Όµως, σε σχέση µε τα άλλα είδη µε διπλή ουρά είναι αξιοσηµείωτη η διαφορά του
µήκος της ουρά του. Παραλλαγές του ονόµατος δηµιουργούνται µε πρώτο συνθετικό το
βασικό ή το ιδιαίτερο χρώµα για παράδειγµα: Calico Veiltail, Chocolate Veiltail, Red
Veiltail, Blue Veiltail και άλλα.
Μεγαλώνει έως τα 20 εκατοστά (χωρίς την ουρά)

Χρυσόψαρα µε ∆ιπλή ουρά χωρίς ραχιαίο πτερύγιο

Μια από τις τέσσερις βασικές κατηγορίες χρυσόψαρων είναι τα Χρυσόψαρα µε διπλή
ουρά χωρίς ραχιαίο πτερύγιο (Double Tailed with No Dorsal Fin).
Το γενικό κοινό τους γνώρισµα η διπλή ουρά και η απουσία ραχιαίου πτερυγίου.
Επίσης κοινό τους γνώρισµα είναι το ωοειδές τους σχήµα. Λέγοντας σχήµα ευνοούµε
την αίσθηση που δίνουν τα ψάρια και το σχήµα που έχουν όταν τα κοιτάµε από τα
επάνω µέρος της δεξαµενής ή της λίµνης τους. Γενικότερα τα χρυσόψαρα είναι ψάρια
που πρέπει να τα παρατηρούµε από επάνω για να διαπιστώσουµε τα ιδιαίτερα
χαρακτηριστικά του αλλά και σηµαντικά σηµεία της συµπεριφοράς του.
Κάποια από αυτά διαθέτουν ένα λιποειδές ανάπτυγµα στο κεφάλι ενώ άλλα διαθέτουν
εντυπωσιακά περίεργα µάτια.
22

Phoenix Eggfish

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα αλλά το συγκεκριµένο είδος χρυσόψαρου έχει
µακριά πτερύγια που δίνουν την αίσθηση ότι ρέουν. Είναι ένα σχετικά σπάνιο είδος για
να το βρείτε στην Ελλάδα αλλά µε επιµονή όλα γίνονται

Τα ψάρια αυτά που συχνά καλούνται τα αβγά των φοινίκων (phoenix egg) διαφέρουν
από τα απλά Eggfish στο µήκος της ουράς και στο σχέδιο. Η ουρά εδώ είναι µεγάλη και
διπλή ενώ στα απλά είναι µονή και µικρή. Φυσικά όπως όλα τα ψάρια αυτής της
γενικής κατηγορίας δεν έχει ραχιαίο πτερύγιο είναι όµως δυνατοί και εξαιρετικοί
κολυµβητές.
Παρά το γεγονός ότι ακόµα δεν έχουν καταγραφεί προδιαγραφές για αυτό το είδος, οι
αποδεκτοί χρωµατισµοί είναι είτε εµπριµέ (ονοµάζονται και Calico eggfish) είτε σε
µεταλλικά χρώµατα.

23

Lionhead

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα, αλλά η ράχη του είναι λίγο πολύ σε ευθεία
γραµµή µε το κεφάλι να µοιάζει σαν να έχει αναπτυχθεί µονοκόµµατα µε το υπόλοιπο
σώµα.

Το Lionhead δεν διαθέτει ραχιαίο πτερύγιο αλλά έχει αναπτύξει έναν όγκο, από λίπος ο
οποίος καλύπτει σχεδόν ολόκληρο το κεφάλι του και µοιάζει µε καπέλο.
Μεγαλώνει µέχρι το µήκος των 20 εκατοστών (χωρίς την ουρά).
Έχει γίνει πλέον αποδεκτό το πρόθεµα Lionhead να περιγράφει όλα τα είδη που έχουν
δηµιουργηθεί και έχουν ως κοινό τους χαρακτηριστικό το κεφάλι ενός Lionhead. Ένα
τέτοιο παράδειγµα είναι το Ranchu Lionhead

Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 15 χρόνια. Επειδή είναι κακός
κολυµβητής καλό είναι να συγκατοικεί µε άλλα ψάρια του είδους του ή και µε
αναλόγων προβληµάτων είδη όπως για παράδειγµα είναι τα : Ranchus, celestials, και
bubble eyes.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 21C έως 26C
p.H.: 7.0-8.0

24

Ranchu

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα, αλλά η ράχη του είναι καµπύλη. Θα
παρατηρήσετε ότι η ουρά είναι σε γωνία 90 µοιρών µε το κεφάλι. Το οποίο µπορεί να
έχει λιπώδες ανάπτυξη αλλά µπορεί και να µην έχει.

Φυσικά όπως όλα τα ψάρια αυτής της γενικής κατηγορίας δεν έχει ραχιαίο πτερύγιο. Σε
γενικές γραµµές µοιάζει πολύ µε το Lionhead µε βασική διαφορά τη καµπύλη ράχη του,
αυτή η µορφή όµως το καθιστά ακόµη πιο ευαίσθητο στην ασθένεια της νηκτικής
κύστης.
Μεγαλώνει µέχρι το µήκος των 20 εκατοστών (χωρίς την ουρά).

25

Celestial

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα µε ιδιαίτερο χαρακτηριστικό τα µάτια του που
όπως είναι ανασηκωµένα µοιάζουν να διαβάζουν κείµενα που είναι γραµµένα στον
ουρανό! Φυσικά όπως όλα τα ψάρια αυτής της γενικής κατηγορίας δεν έχει ραχιαίο
πτερύγιο και επίσης χαρακτηρίζεται για το έντονο χρυσό του χρώµα.

Αυτό το είδος θα πρέπει να συγκατοικεί µόνο µε όµοιά του ώστε οι φυσικές του
αδυναµίες να µη το καθιστούν ευάλωτο και µειονεκτικό σε σχέση µε τους
συγκάτοικους του.
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 15 χρόνια.
Ιδανικές τιµές για τις παραµέτρους του νερού τους είναι οι:
Θερµοκρασία: 21C έως 26C
p.H.: 6.0-8.0

26

Bubble Eye

Είναι ένα χρυσόψαρο µε ωοειδές σχήµα µε ιδιαίτερο χαρακτηριστικό τα µάτια του που
όπως είναι ανασηκωµένα όπως το Celestial, µε βασικότερη όµως διαφορά τους
µεγάλους υγρούς σάκους κάτω από κάθε µάτι του που το κάνουν να µοιάζει σαν να
µπαλονάκια.

Φυσικά όπως όλα τα ψάρια αυτής της γενικής κατηγορίας δεν έχει ραχιαίο πτερύγιο, να
και υπάρχουν κάποιες αναφορές για το αντίθετο. Θα πρέπει όµως να χαρακτηριστούν
ως "µίξεις" εκτός κατηγοριοποίησης.
Τα ψάρια αυτά απαιτούν ειδικές δεξαµενές χωρίς αιχµηρά αντικείµενα καθώς οι υγροί
σάκοι του είναι δυνατό να τρυπήσουν από οτιδήποτε αιχµηρό. Καλό θα ήταν το
ενυδρείο στο οποίο διαµένει να µην έχει καθόλου διακόσµηση. Αυτό το είδος θα πρέπει
να συγκατοικεί µόνο µε όµοιά του ώστε οι φυσικές του αδυναµίες να µη το καθιστούν
ευάλωτο και µειονεκτικό σε σχέση µε τους συγκάτοικους του.
Σε ιδανικές συνθήκες µπορεί να ζήσει µέχρι και 14 χρόνια. Επειδή η φούσκες στα µάτια
εύκολα τρυπάνε καλό είναι να συγκατοικεί µε άλλα ψάρια του είδους του ή και µε
αναλόγων προβληµάτων είδη (πχ αργούς κολυµβητές) όπως για παράδειγµα είναι τα :
Ranchus, celestials, και Lionheads.

27

Χρυσόψαρα µε ∆ιπλή ουρά (Λοιπά είδη)

Μια από τις τέσσερις βασικές κατηγορίες χρυσόψαρων είναι τα Χρυσόψαρα µε διπλή
ουρά (Double Tailed ). Αυτή η κατηγορία περιέχει δύο υποκατηγορίες µόνο τα Wakins
και τα Jikins που λόγω της ιδιαιτερότητας και µοναδικότητας των χαρακτηριστικών
τους δεν µπορεί να ενταχθεί στις άλλες δύο βασικές κατηγορίες µε διπλή ουρά.

Wakins

Είναι λεπτά στο σχήµα όπως και τα κοινά (common) αλλά µε σώµα λίγο κοντύτερο από
το κοινό χρυσόψαρο.Τα πτερύγια της ουράς είναι χωρισµένα ακριβώς όπως και στα
fantail (διπλή ουρά), όµως τα ουραία πτερύγια θα πρέπει να είναι σαφώς πλατύτερα.

Υπάρχει µια σχετική ποικιλία χρωµατικών παραλλαγών µε τα περισσότερα από αυτά να
έρχονται σε χρώµατα λευκά, λευκό και πορτοκαλί ή απλά πορτοκαλί. Τα εµπριµέ είναι
αρκετά κοινά και συχνά τα αποκαλούν Calico Wakins.

28

Jikins

Τα Jikins µοιάζουν αρκετά µε τα Wakins ως προς το λεπτό σχήµα του σώµατος που αν
και κοντύτερο µοιάζει αρκετά µε το κοινό (common) χρυσόψαρο. Η µεγαλύτερη
διαφορά είναι στο ουραίο πτερύγιο που το οποίο είναι αισθητά µεγαλύτερο και εντελώς
"χυµένη" στο εξωτερικό της τµήµα.

Το αυθεντικό Jikin έχει µόνο ένα χρωµατισµό και αυτός είναι λευκό χρώµα στο σώµα
του ψαριού και τα πτερύγια τα χείλη καθώς και τα σηµεία στα βράγχια θα πρέπει να
είναι από κόκκινα έως πορτοκαλί. Το κόκκινο θεωρείται αρκετά σπάνιο. Ένα ακόµα
αξιοπρόσεκτο χαρακτηριστικό στο Jikin είναι ότι όλα τα πτερύγιά του, πλην του
ραχιαίου, είναι διπλά!. Το είδος συνήθως προτιµάται για λιµνούλες.

29

Οι πιο κοινές ασθένειες των χρυσόψαρων και η αντιµετώπισή τους.

Το πιο παρεξηγηµένο ίσως ψάρι του ενυδρείου µας, είναι το χρυσόψαρο. Ανήκει στην
κατηγορία των ειδών κρύου νερού και συχνά το συναντάµε σε λίµνες. Αυτό σε καµία
περίπτωση δε σηµαίνει πως το ψάρι αυτό είναι ανθεκτικό σε όλες τις κακουχίες που
συχνότατα υποβάλλεται από ανίδεους. ∆εν είναι τυχαίο το γεγονός ότι πολλά πετ σοπ
προτείνουν τη χρήση ενός χρυσόψαρου για το στρώσιµο του ενυδρείου. Για πολλούς
χοµπίστες το χρυσόψαρο είναι «πολίτης δεύτερης κατηγορίας» και δεν τυγχάνει της
ίδιας φροντίδας και περιποίησης µε τα τροπικά ψάρια γλυκού νερού. Παίρνοντας ως
δεδοµενο ότι το χρυσόψαρο που αποφασίσαµε να βάλουµε στο ενυδρείο µας θέλουµε
να ζήσει και να ζήσει καλά, ας δούµε τις συχνότερα εµφανιζόµενες ασθένειες που
µπορεί να παρουσιάσει και πώς να τις αντιµετωπίσουµε. Πρώτα όµως ας γίνει σαφές ότι
για να δηµιουργήσουµε όσο το δυνατόν ιδανικότερες συνθήκες στο ενυδρείο για το
χρυσόψαρό µας και ν αποφύγουµε τις ασθένειες, υπολογίζουµε πως χρειάζονται
τουλάχιστον 30 λίτρα νερού ανά χρυσόψαρο µικρού µεγέθους. Χρυσόψαρο που έχει
φτάσει τα 10 εκατοστά (χωρίς την ουρά), χρειάζεται τουλάχιστον 50 λίτρα νερού. Αν
λοιπόν το ψαράκι σας παρουσιάσει κάποια από τις παρακάτω ασθένειες ενώ βρίσκεται
σε πολύ µικρότερο χώρο από το κανονικό, το πρώτο που θα κάνετε είναι να το
µεταφέρεται σε ένα µεγάλο δοχείο (λεκάνη, κουβά κλ.π.), το οποίο όµως θα φροντίσετε
να είναι απολύτως καθαρό και να µην έχει χρησιµοποιηθεί µε απορρυπαντικά. Θα
µεταφέρετε και το φίλτρο του σ αυτό το δοχείο, καθώς και τον θερµοστάτη.

30

1) Ασθένεια νηκτικής κήστης (swimbladder)

Συµπτώµατα: το ψαράκι µας δείχνει σα να χάνει την ισορροπία του, κολυµπά στο πλάι
ή και ανάποδα και είτε παραµένει στον πάτο του ενυδρείου γυρισµένο συνήθως στο
πλάι, ή επιπλέει στην επιφάνεια χωρίς έλεγχο της πλευστότητάς του.

Αντιµετώπιση:

Κάνουµε

άµεσα

αλλαγή

νερού

του

ενυδρείου

κατά

50%

(χρησιµοποιώντας πάντα αντιχλώριο) και ρίχνουµε ενυδρειακό αλάτι (ή τυροκοµικό) σε
αναλογία 1 γραµµάριο ανά λίτρο. Το αλάτι το διαλύουµε πρώτα σε νερό από το
ενυδρείο και στη συνέχεια το ρίχνουµε . Αφήνουµε το ψαράκι µια µέρα εντελώς
νηστικό και την εποµένη του δίνουµε ένα µπιζέλι (αρακά) τριµµένο κι αφού το έχουµε
πρώτα βράσει και ξεφλουδίσει. Συνεχίζουµε τάισµα µόνο µε αρακά και την επόµενη
µέρα κι εφόσον δούµε βελτίωση από την Τρίτη µέρα ταίζουµε νιφάδες ΠΑΝΤΑ
µουλιασµένες σε νερό του ενυδρείου για 2-3 λεπτά. Παρακολουθούµε τις παραµέτρους
του νερού καθηµερινά για τυχόν αύξηση αµµωνίας ή νιτρικών και σε τέτοια περίπτωση
προχωρούµε και πάλι σε 50% αλλαγή νερού προσθέτοντας πάντα αντιχλώριο και την
ανάλογη ποσότητα αλατιού. Εφόσον το ψαράκι συνέλθει εντελώς, µπορούµε να
κάνουµε καθηµερινές αλλαγές νερού της τάξης του 20% για να φύγει η αλατότητα σιγά
σιγά. Είναι σηµαντικό αυτή η διαδικασία να γίνει σταδιακά και όχι απότοµα. Ως
προληπτικό µέτρο µουλιάζουµε πάντα την τροφή του χρυσόψαρου, είτε είναι σε
νιφάδες, είτε σε µπιλάκια, σε νερό απ το ενυδρείο πριν το ταΐσουµε. Καλό είναι µια
φορά τη βδοµάδα να το αφήνουµε νηστικό και την εποµένη να ταίζουµε µε αρακά ή
άλλα λαχανικά (καρότο βρασµένο, λάχανο βρασµένο).

31

2) Ich (ικ)

Συµπτώµατα: Πρόκειται για ένα παράσιτο που συνήθως βρίσκεται στο ενυδρείο µας και
πυροδοτείται από στρες και κακή ποιότητα νερού.Το ψαράκι µας βγάζει άσπρα
στίγµατα σε όλο του το σώµα και στα πτερύγια και την ουρά, σαν µικρά σπυράκια στο
µέγεθος της κεφαλής της καρφίτσας. ∆είχνει πολύ ανήσυχο, κολυµπά νευρικά και
γρήγορα και συχνά ξύνεται σε διάφορα αντικείµενα ή προσπαθεί να κολυµπήσει
µπροστά στην έξοδο του φίλτρου.
Αντιµετώπιση: Χρειάζεται άµεση αντιµετώπιση, καθώς µέσα σε δυο µέρες το παράσιτο
γεννάει τ αυγά του στο ενυδρείο µας και ξεκινά πάλι την ίδια διαδικασία. Εφόσον οι
µετρήσεις της αµµωνίας, νιτρωδών και νιτρικών είναι φυσιολογικές, δεν κάνουµε
αλλαγή νερού. Σε αντίθετη περίπτωση, προχωρούµε άµεσα σε αλλαγή της τάξης του
50%. Ρίχνουµε στο ενυδρείο ενυδρειακό ή τυροκοµικό αλάτι, 3 γραµµάρια ανά λίτρο κι
ανεβάζουµε τον θερµοστάτη σταδιακά στους 29-30 βαθµούς. Η αύξηση της
θερµοκρασίας είναι πολύ σηµαντική στην αντιµετώπιση αυτής της ασθένειας, µιας και
επιταχύνει τον κύκλο ζωής του παράσιτου. Κάθε 2 µέρες αλλάζουµε το 20% του νερού,
προσθέτοντας πάντα την αντίστοιχη ποσότητα αλατιού. Υπάρχει και φαρµακευτικό
παρασκεύασµα γι αυτή την ασθένεια, το οποίο αν προτιµήσουµε, ακολουθούµε τις
οδηγίες που αναγράφονται στη συσκευασία. Φυσιολογικά µέσα σε πέντε µέρες, είτε µε
τη µέθοδο του αλατιού, είτε µε το φάρµακο, τα συµπτώµατα θα πρέπει να
υποχωρήσουν. ∆ε βιαζόµαστε όµως να κατεβάσουµε τη θερµοκρασία, ούτε
ν΄αραιώσουµε την αλατότητα, µέχρι να είµαστε σίγουροι ότι έχουν εξουδετερωθεί και
τ αυγά του παράσιτου από το ενυδρείο µας. Επίσης η αλατότητα θα πρέπει να µειωθεί
όπως και η θερµοκρασία σταδιακά, ενώ δηλαδή η αύξηση της αλατότητας και της
οσµωτικής πίεσης δεν επηρεάζει αρνητικά το χρυσόψαρο η µείωσή της το κάνει.

32

3) Ξέφτισµα της ουράς και των πτερυγίων (finrot)

Συµπτώµατα: Πρόκειται για βακτηριδιακή µόλυνση και παρατηρείται εύκολα, καθώς η
ουρά ή και τα πτερύγια του χρυσόψαρου αρχίζουν να σκίζονται και να ξεφτίζουν.
Συνήθως το ψάρι δεν παρουσιάζει κάποια αλλαγή στη συµπεριφορά του. Αυτή η
ασθένεια τις περισσότερες φορές είναι αποτέλεσµα κάποιας ταλαιπωρίας από άλλη
ασθένεια που έχει υποστεί το ψαράκι µας ή και αποτέλεσµα κακής ποιότητας νερού.
Πολύ συχνά παρουσιάζεται µετά το ικ ή και σχεδόν ταυτόχρονα.

Αντιµετώπιση: Και γι αυτή την ασθένεια υπάρχει ειδικό φάρµακο, αλλά πολύ
αποτελεσµατικό είναι επίσης και το Melafix, το οποίο είναι φυτικό παρασκεύασµα κι
εντελώς ακίνδυνο για το ψάρι. Και στην περίπτωση του finrot µπορούµε να
ακολουθήσουµε αγωγή µε ενυδρειακό αλάτι (χωρίς άυξηση της θερµοκρασίας. Αν
επιλέξουµε το ειδικό φάρµακο για finrot, ακολουθούµε τις οδηγίες της συσκευασίας.
Στις περισσότερες των περιπτώσεων θεραπεύεται εύκολα, αν διατηρήσουµε σωστές
παραµέτρους του νερού. Η συχνή αλλαγή µέρους του νερού κρίνεται απαραίτητη για
την αντιµετώπιση και αυτής της ασθένειας. Σε κάθε αλλαγή προσθετουµε το ανάλογο
αλάτι ή το ανάλογο Melafix.

33

4) Μύκητες (fungus)

Συµπτώµατα: Το ψάρι µας παρουσιάζει σε διάφορα σηµεία του σώµατός του ένα
βαµβακώδες θαµπό κάλυµµα, που πολλές φορές καλύπτει και τα µάτια. Επίσης είναι
πιθανό να παρουσιαστούν κόκκινες γραµµές στην ουρά ή τα πτερύγια. Συνοδεύεται µε
νωθρότητα στην κολύµβηση και µάζεµα των πτερυγίων.

Αντιµετώπιση: Είναι εξαιρετικά σοβαρή ασθένεια και χρήζει αντιµετώπισης µε
φαρµακευτική αγωγή. Υπάρχουν στο εµπόριο διάφορα φάρµακα για µύκητες και πρέπει
ν ακολουθήσουµε τις οδηγίες του φαρµάκου µε αυστηρότητα. Πριν τη χρήση του
φαρµάκου θα προβούµε σε αλλαγή 50% του νερού και µετά τη λήξη της θεραπείας θα
πρέπει να χρησιµοποιήσουµε άνθρακα στο φίλτρο µας για την αποµάκρυνση αυτού. Για
µερικές µέρες µετά τη θεραπεία, καλό θα ήταν να χρησιµοποιήσουµε Melafixή
ενυδρειακό αλάτι σε χαµηλή περιεκτικότητα (1 γραµµάριο ανά 5 λίτρα) για
προληπτικούς λόγους.

34

5) ∆υσκοιλιότητα

Συµπτώµατα: Στην δυσκοιλιότητα το ψαράκι µας εµφανίζει µακριά περιττώµατα,
ανορεξία, ατονεί,δεν είναι ιδιαίτερα κινητικό και εµφανίζει συνήθως πρήξιµο στην
κοιλιά. Το συνηθέστερο σύµπτωµα είναι αυτό το χαρακτηριστικό «κορδόνι» που
δηµιουργείται από τα περιττώµατά του και δύσκολα αποκολλάται από τον πρωκτό του.

Αντιµετώπιση: Σαν πρώτο µέτρο, αφήνουµε το ψαράκι µας εντελώς νηστικό για δύο
µέρες. Την τρίτη µέρα ταίζουµε λίγη ποσότητα λαχανικών (βρασµένο αρακά, καρότο ή
λάχανο). Για µερικές µέρες από κει και πέρα ταίζουµε µόνο νιφάδες µουλιασµένες σε
νερό απ το ενυδρείο για 2-3 λεπτά. Φροντίζουµε γενικά να µην παραταϊζουµε το ψάρι
µας και να δίνουµε µια φορά τη βδοµάδα λαχανικά σε µόνιµη βάση. Τροφές µε υψηλή
περιεκτικότητα σε πρωτείνη, όπως σκουλήκια για παράδειγµα, τις περιορίζουµε σε µια
φορά το µήνα.

35

6) Υδρωπικία (Dropsy)

Συµπτώµατα: Το ψαράκι µας, εκτός από κακή διάθεση, ανορεξία και χαµήλωµα των
πτερυγών, παρουσιάζει εξοφθαλµία (πρήξιµο των µατιών), λεπτές και µακριές,
διάφανες ακαθαρσίες και τέλος πρήξιµο σε όλο του το σώµα, σε σηµείο που τα λέπια
του να ξεχωρίζουν απ το σώµα.Συνήθως όταν φτάσει σ αυτό το σηµείο, η ανάρρωσή
του είναι αδύνατη.

Αντιµετώπιση: Η υδρωπικία είναι µια σοβαρή µεταδοτική ασθένεια και συνήθως είναι
µοιραία. Αν έχουµε πολλά ψάρια στο ενυδρείο µας είναι σηµαντικό να αποµονώσουµε
το άρρωστο ψάρι αµέσως. Η αύξηση της θερµοκρασίας και η αλατότητα µπορούν να
βοηθήσουν, αλλά χρειάζεται απαραίτητα η χορήγηση αντιβιοτικού, ειδικού για τη
συγκεκριµένη ασθένεια. Κατά τη διάρκεια της θεραπείας το ψάρι πρέπει να τρέφεται µε
ευκολοχώνευτη

τροφή,

την

οποία

µουλιάζουµε

στην

αντιβίωση.

Επαναλαµβάνουµε ότι, όπως σε όλες τις ασθένειες, το σηµαντικότερο είναι να
διατηρήσουµε σωστές παραµέτρους στο νερό του ενυδρείου (αµµωνία, νιτρικά και
νιτρώδη) και να µην υποβάλουµε το ψάρι µας σε περισσότερο στρες. Πολλοί ειδικοί
προτείνουν ακόµα και τη συσκότιση κατά τη διάρκεια µιας θεραπείας (να µην
ανάβουµε καθόλου τη λάµπα του ενυδρείου).

36

7) Velvet

Συµπτώµατα: Το Velvet εµφανίζεται ως χρυσή ή κίτρινη σκόνη που καλύπτει µέρη του
σώµατος, των βραγχίων ή και των πτερυγίων των ψαριών. Ακόµα µπορεί να έχουµε
δυσκολία στην αναπνοή µε αποτέλεσµα να ανοιγοκλείνουν γρήγορα τα βράγχια. Τέλος
µπορεί το ψαράκι να αρχίσει να τρίβεται πάνω σε διακοσµητικά του ενυδρείου.
Η ασθένεια: Το Velvet είναι παράσιτο και έχει τον ίδιο κύκλο ζωής όπως το Ich (βλέπε
παραπάνω). Το κακό είναι ότι λόγο του χρώµατός του είναι αρκετά δύσκολος ο
εντοπισµός του στα χρυσόψαρα.

Αντιµετώπισή: ακολουθούµε την ίδια διαδικασία όπως και στο Ich.

37

8) Pop eye

Συµπτώµατα:Στο Pop eye έχουµε εξοφθαλµία. ∆ηλαδή τα µάτια των ψαριών µας
πετάγονται προς τα έξω. Η ασθένεια:Το Pop eye αποτελεί τα πρώτα συµπτώµατα ή για
Dropsy ή για κάποια άλλη εσωτερική σηψαιµία (καταστροφή των εσωτερικών
οργάνων). Έτσι είναι ένα καλό καµπανάκι ώστε να αρχίσουµε νωρίς θεραπεία .

Αντιµετώπισή: θεραπεία µε αντιβίωση και να προλάβουµε τα χειρότερα, γιατί η
θεραπεία µιας µόλυνσης που καταστρέφει τα εσωτερικά όργανα σε προχωρηµένο
στάδιο έχει πολύ µικρά ποσοστά επιτυχίας.
Αίτια: Το Pop eye µπορεί να προκληθεί από εσωτερική µόλυνση του ψαριού

38

9) Anchor worm

Συµπτώµατα: Το Anchor worm είναι ένα σκουλήκι άσπρο ή κόκκινο το οποίο είναι
εµφανές µε το µάτι. Η µία άκρη του θα βρίσκεται πάντα προσκολληµένη στο σώµα του
ψαριού. Επίσης µπορεί να προεξέχουν είτε από την έδρα του ψαριού ή από τα βράγχια.

Αντιµετώπισή: Η ασθένεια: Το Anchor worm είναι ένα παράσιτο. Αρχικά πρέπει να
χορηγήσουµε ειδικό αντιπαρασιτικό φάρµακο γιατί έχουν ραγδαίους ρυθµούς
ανάπτυξης και αναπαραγωγής και θα έχει µολυνθεί όλο το ενυδρείο µας. Σε περίπτωση
που δούµε ότι δεν έχουµε αποτελέσµατα και δεν υποχωρούν µε την θεραπεία θα πρέπει
να αποµονώσουµε ξεχωριστά τα ψάρια µας και να αποµακρύνουµε τα σκουλήκια από
πάνω τους µε κάποιο τσιµπιδάκι. Όταν αποµακρύνουµε τα σκουλήκια θα µείνουν
ανοιχτές πληγές στο σώµα των ψαριών τις οποίες θα πρέπει να περάσουµε ελαφρώς µε
ιώδιο. Επίσης µετά πρέπει να προσθέσουµε Αloe Vera στο νερό η οποία θα βοηθήσει
στην γρηγορότερη ανάρρωση. Ταυτόχρονα πρέπει να καθαρίσουµε πολύ καλά το
ενυδρείο µας (ξανά στήσιµο από την αρχή) ώστε να είµαστε σίγουροι ότι
αποµακρύνθηκαν όλα τα παράσιτα.
Αίτια: Τα παράσιτα αυτά εισέρχονται στο ενυδρείο µας, από νεοεισαχθέντα ψάρια
φορείς.

39

10) Ψείρες ψαριών

Συµπτώµατα: Οι ψείρες είναι εµφανείς µε το µάτι. Έχουν στρογγυλεµένο σχήµα και
προσκολλούνται στο σώµα των ψαριών. Το χρώµα τους είναι συνήθως σκούρο πράσινο
ή λευκό διαφανές. Ουσιαστικά οι ψείρες τρέφονται από το σώµα των ψαριών και
δηµιουργούν πληγές και εκδορές σε αυτό.
Η ασθένεια: Οι ψείρες είναι παράσιτα. Έχουν την δυνατότητα να κολυµπούν στο νερό
και να επιτεθούν και σε άλλα ψαράκια. Αναπαράγονται πολύ εύκολα. Συγκεκριµένα
εναποθέτουν τα αυγά τους στο πυθµένα ή πάνω σε φυτά. Τα αυγά εναποτίθενται σε
γραµµές Οι ψείρες προκαλούν χτυπήµατα και εκδορές στο ψαράκι µας και έτσι αυτό
γίνεται πλέον ευάλωτο σε δευτερεύουσες µολύνσεις.

Αντιµετώπισή: Σε περίπτωση που έχουµε µεγάλο µέγεθος ψειρών πρέπει να τις
αφαιρέσουµε µε το χέρι. Ακόµα πρέπει να χορηγήσουµε κάποιο αντιπαρασιτικό
φάρµακο και στην συνέχεια να φροντίσουµε για την σωστή και γρήγορη επούλωση των
πληγών.

Αίτια: Οι ψείρες ως παρασιτικός οργανισµός εισέρχονται στο ενυδρείο µας είτε από
ψάρια φορείς, είτε σε µορφή αυγών πάνω σε φυτά.

40

11) Body & Gill Flukes

Συµπτώµατα: Τα συµπτώµατα που παρουσιάζονται από την επίθεση αυτών των
παρασίτων είναι τα εξής: Όταν τα σκουλήκια βρίσκονται στο σώµα το ψαράκι µας
γίνεται νευρικό, µπορεί να αρχίσει να τρίβεται πάνω σε αντικείµενα που βρίσκονται
µέσα στο ενυδρείο µας ώστε να τα αποµακρύνει, µπορεί να δηµιουργηθούν πληγές στο
σώµα του, τα πτερύγιά του να αρχίζουν να σχίζονται, και το σώµα του να αρχίσει να
καλύπτεται από βλέννα. Όταν τα σκουλήκια έχουν επιτεθεί στα βράγχια το ψαράκι µας
αναπνέει από την επιφάνεια, τα βράγχιά του ανοιγοκλείνουν γρήγορα, δηµιουργούνται
πληγές στο εσωτερικό τους και καλύπτονται από βλέννα. Επίσης προσπαθούν να τα
αποµακρύνουν τρίβοντας την συγκεκριµένη περιοχή σε αντικείµενα.
Η ασθένεια : Σε αυτή την ασθένεια έχουµε να κάνουµε µε παράσιτα πολύ µικρού
µεγέθους τα οποία προκαλούν πληγές είτε στα βράγχια, είτε στο σώµα του ψαριού και
το αφήνουν εκτεθειµένο σε δευτερογενείς βακτηριακές µολύνσεις. Συγκεκριµένα
έχουµε να κάνουµε µε δύο ειδών παράσιτα των οποίων οι διαφορές τους
επικεντρώνονται στον τρόπο αναπαραγωγής τους. Αυτά που επιτίθενται στα βράγχια
εναποθέτουν τα αυγά τους στο πυθµένα του ενυδρείου µας. Αντίθετα αυτά που
επιτίθενται στο σώµα των ψαριών, εναποθέτουν τα αυγά τους πάνω σε αυτό. Τα νεογνά
αυτών των παρασίτων δεν επιτίθενται άµεσα στο σώµα των ψαριών (δεν τρέφονται από
αυτό) αλλά τρέφονται από την βλέννα που υπάρχει γύρω από το σώµα των ψαριών και
τα προστατεύει. Έτσι τα ψαράκια γίνονται ποιο ευάλωτα σε δευτερογενής µολύνσεις.

41

Αντιµετώπισή: Για την αντιµετώπισή τους θα πρέπει να κάνουµε θεραπεία µε
αντιπαρασιτικό φάρµακο. Αυτό που όµως πρέπει να προσέξουµε, είναι το ότι πρέπει να
επαναλάβουµε την συγκεκριµένη θεραπεία τουλάχιστον 3 φορές για να απαλλαχτούµε
πλήρως από αυτά. Αυτό συµβαίνει γιατί τα αυγά τους είναι πάρα πολύ ανθεκτικά σε
οποιοδήποτε αντιπαρασιτικό φάρµακο. Αντίθετα όταν εκκολαφθούν τα αυγά, τα νεογνά
είναι ευάλωτα. Έτσι µε τις επαναλαµβανόµενες θεραπείες, µπορούµε να είµαστε
σίγουροι ότι θα έχουν εκκολαφθεί όλα τα αυγά και ότι το φάρµακο θα εξοντώσει όλα τα
νεογνά.
Αίτια: Αυτά τα παράσιτα εισέρχονται στο ενυδρείο µας από ψάρια φορείς. Το κακό
είναι ότι λόγο τις µεγάλης ανθεκτικότητας των αυγών, είναι ευρέως διαδεδοµένα σε
πολλά εκτροφεία ψαριών αλλά και σε ενυδρεία καταστηµάτων όπου υπάρχει
υπερπληθυσµός (οπότε έχουµε πολύ εύκολη εξάπλωσή τους)

42

Επίλογος

Το χρυσόψαρο είναι ένα από τα οµορφότερα ψάρια στον κόσµο. Σκεφτείτε το καλά
πριν κάνετε την αγορά του(ς) και προµηθευτείτε τον εξοπλισµό που χρειάζεται.
Φερθείτε του όπως και στα υπόλοιπα ψάρια ενυδρείου και φροντίστε να του
προσφέρετε ένα «σπίτι» που του αξίζει και ΟΧΙ µια στρογγυλή γυάλινη «φυλακή».

Πηγές

www.aquatek.gr
www.goldfish.gr
www.tsamisaquarium.gr
el.wikipedia.org
www.aqua4fun.gr

43