MÔN H C: H TH NG VI N THÔNG

Môn h c

H TH NG VI N THÔNG
Chương 1
CTT602

T NG QUAN V M NG VI N THÔNG

ThS. HUỲNH TH Y B O TRÂN htbtran@fit.hcmus.edu.vn

N I DUNG
nh hư ng

N I DUNG
1.3.1 T ng quan v ñi u ch 1.3.2 Gi i thi u k thu t ñi u ch PCM 1.3.3 Quá trình ñi u ch PCM (A/D) 1.3.4 Quá trình gi i ñi u ch PCM (D/A)

1.1 Khái ni m, thu t ng

1.2 S truy n thông, các y u t ñ n quá trình truy n thông

1.3 Khái ni m v PCM

1.4 Ghép kênh

1.5 Chuy n m ch

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

3

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

4

1

1.3.1 T NG QUAN
Nguyên t c ñi u ch
K thu t ñi u ch tuân theo quy t c bi n ñ i thu n ngh ch.

1.3.1 T NG QUAN (2)

Khái ni m

ði u ch tín hi u là phép chuy n ñ i t m t tín hi u mang tin t c sang m t d ng tín hi u khác mà không làm thay ñ i tin t c mang theo

M c ñích c a ñi u ch
Quá trình Th c t i u ch

u1(t)
Quá trình gi i

u2(t)

u1(t)
i u ch

Giúp tín hi u thích nghi v i ñi u ki n truy n c a môi trư ng truy n tin. VD: Mô hình k t n i Internet theo ki u Dial-up Tr n nhi u kênh thông tin trên cùng m t môi trư ng truy n thông

ð i v i m t s môi trư ng truy n tin ñ c bi t, ñôi khi ph i s d ng ñi u ch kép
5

u1(t)
H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

u2(t)

u1'(t)
NHI U

≅ u (t)
1
6

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

N I DUNG

1.3.2 Gi I THI U PCM
PCM (Pulse Code Modulation) -K thu t ñi u ch mã xung

1.3.1 T ng quan v ñi u ch

1.3.2 Gi i thi u k thu t ñi u ch PCM

1.3.3 Quá trình ñi u ch PCM (A/D)

1.3.4 Quá trình gi i ñi u ch PCM (D/A)

Là m t trong nh ng phương pháp thông d ng nh t ñ chuy n ñ i tín hi u analog sang d ng s và ngư c l i. Tín hi u PCM d dàng k t h p v i d li u (data) ñ truy n trên các phương ti n truy n d n khác nhau. ð c bi t thư ng dùng trong các h th ng t ng ñài PSTN.
Thuê bao A B t p trung thuê bao T ng T ng ñài ñài s analog ðư ng truy n tín hi u PCM
7

B t p trung thuê bao

Thuê bao B

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

ðư ng truy n tín hi u tho i (analog) 8 Mô hình truy n d n PCM ñơn gi n

2

1.3.2 Gi I THI U PCM (2)
Quá trình ði u ch
PCM s ðư ng truy n

1.3.2 Gi I THI U PCM (3)

Analog

Quá trình chuy n ñ i A/D

Analog

Quá trình Gi i ñi u ch
PCM s

Quá trình chuy n ñ i D/A

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1
9

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

Sơ ñ nguyên lý k thu t ñi u ch PCM 10

N I DUNG

1.3.3 QUÁ TRÌNH ði U CH
Analog

1.3.1 T ng quan v ñi u ch

L ym u

PAM - Pulse Amplitude Modulation

1.3.2 Gi i thi u k thu t ñi u ch PCM
Tín hi u liên t c PAM

1.3.3 Quá trình ñi u ch PCM (A/D)

1.3.4 Quá trình gi i ñi u ch PCM (D/A)

Lư ng t

hoá
D li u r ir c

PAM*

Mã hóa
11

PCM s

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

PAM*: tín hi u PAM sau khi lư ng t

hoá

12

3

A. L y m u
s(t) s(t)

A. L y m u (2)

(Hình a)

T1 t s(t)

2T1

t

Là quá trình ghi nh n giá tr biên ñ c a tín hi u analog t i t ng kho ng th i gian theo chu kỳ xác ñ nh M i th i ñi m l y m u, ghi nh n ñư c 1 m u tin, có giá tr b ng giá tr biên ñ tín hi u t i th i ñi m l y m u Dãy các m u tin ñư c l y m u theo m t chu kỳ nh t ñ nh (t n s nh t ñ nh) ñư c g i là tín hi u PAM – tín hi u ñi u ch xung biên ñ . T n s l y m u nh hư ng tr c ti p ñ n ch t lư ng c a tín hi u sau khi gi i ñi u ch T1 < T2 T = 1/f f1 > f2
H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

(Hình b)

t ns l ym ul n? t n s l y m u nh ? t n s l y m u bao nhiêu là thích h p ?
13

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

T2

2T2

14

t

A. L y m u (3)

A. L y m u (4)
Frequency Space needed for 1 second Digital Sound 8bit/channel 11 KHz 22 KHz 44 KHz 11 Kbyte 22 Kbyte 44 Kbyte Poorest Better, but not much Ok 16 bit/channel 11 KHz 22 KHz 44 KHz 22 Kbyte 44 Kbyte 88 Kbyte Adequate mid-range setting Very good quality Best, CD quality if recorded in stereo Sound Quality

ð nh lý Nyquist

fs >= 2fm

fs: t n s l y m u

fm: t n s tín hi u

VD: Tín hi u âm t n trong m ng ñi n tho i có t n s gi i h n t 300 – 3400hz, s d ng kênh truy n tho i 4khz T n s l y m u ñư c ch n 8KHz. Chu kỳ 1/8000=125µs
15

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

16

4

A. L y m u (5)
Quá trình lư ng t (Quantizing)
Quá trình lư ng t là bi u di n tín hi u tương t (tín hi u PAM) b ng t p h u h n các biên ñ . M i m u tin s ñư c so sánh v i m t t p các m c lư ng t và ñư c x p x v i m t m c giá tr nào ñó. Vi c x p x trên s d n ñ n m t v n ñ là “méo lư ng t ” – tín hi u b sai l ch so v i tín hi u ban ñ u - ñ sai s hay méo lư ng t càng l n khi kho ng lư ng t càng l n và ngư c l i.
http://www.dspguide.com/ch22/3.htm
17

B. Lư ng t hoá

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

18

B. Lư ng t hoá (2)
Sai s
7 6 5 4 3 2 1 7.12 5.02 1.98 3.89

B. Lư ng t hoá (3)
Giá tr lư ng t Kho ng lư ng t t

(Hình a)

ð c trưng cho méo lư ng t d a vào t s S/Nq
S/Nq = Công su t tín hi u / công su t t p âm lư ng t .

•Kho ng lư ng t

•Sai s
7 5 2 4

•S m c lư ng t
40 30 20 10

•S bit mã hoá m u tin

(Hình b)

Trong lư ng t tuy n tính, S/Nq có giá nh v i các tín hi u có biên ñ nh và ngư c l i. ð nâng t s này ngư i ta ñưa ra phương pháp lư ng t phi tuy n. Lư ng t phi tuy n d a trên nguyên t c các kho ng lư ng t không ñ u nhau, kho ng lư ng t nh ñ i v i m c tín hi u nh và kho ng lư ng t l n v i m c tín hi u l n.
VD: lư ng t phi tuy n 7 bit (128 m c) có t s S/Nq tương ñương v i lư ng t phi tuy n 11 bit (2048 m c).

41.32

30.02

9.8

20.89

t
20

19

20

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1
40 30

10

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

5

C. Mã hoá
1.3.1 T ng quan v ñi u ch 1.3.2 Gi i thi u k thu t ñi u ch PCM 1.3.3 Quá trình ñi u ch PCM (A/D) 1.3.4 Quá trình gi i ñi u ch PCM (D/A)

N I DUNG

Quá trình mã hóa

Quá trình mã hóa là quá trình chuy n ñ i giá tr c a các m c lư ng t thành các giá tr nh phân dùng lưu tr d ng tín hi u s . S bit c n thi t ñ lưu tr giá tr c a m u tin chính là logarit 2 c a s m c lư ng t .

Mã hóa ñư ng dây

Tín hi u PCM l i ñư c ti p t c mã hoá thành tín hi u thích h p ñ truy n trên kênh truy n tương ng.
21

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

22

1.3.4 QT Gi I ði U CH PCM

BÀI T P
Tính t c ñ bit c a tín hi u PCM ngõ ra c a b ñi u ch (cho tín hi u tho i theo thông s chu n) Trong k thu t máy tính, c u trúc file *.wav ñư c ñ nh d ng d a trên k thu t ñi u ch PCM. Các chu n ch t lư ng file WAV d a vào các y u t sau:

Gi i mã: là quá trình ngư c l i v i mã hoá

Tách các mã nh phân t tín hi u PCM nh n ñư c Tính ra m c lư ng t T o ra m u lư ng t tương ng ch a t p âm lư ng t
ng ðư y n u tr

L c: B l c thông th p tái t o l i tín hi u analog liên t c theo th i gian nh n i suy gi a các m u k ti p nhau

Analog

L c
PAM*

(Low-pass filter)

Gi i mã

PCM s

S kênh: stereo – 2 kênh, mono - 1 kênh T ns l ym u S bit lưu tr cho m i m u VD: Tính dung lư ng c ng c n thi t dùng ñ ch a m t file âm thanh (stereo, ch t lư ng CD - 44khz, 16bit) v i th i lư ng 1 phút
23

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1

24

6

Q & A

H KHTN TP.HCM - H th ng vi n thông Ch ng 1
25

7

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful