You are on page 1of 18

PLAZA EYLEM PLATFORMU

Mobbing Bezdirme

Bugn bana, yarn sana


Yaptnz i srekli eletirilir, stnz ,meslektalarnz ,birlikte altnz kiiler kendinizi gsterme olanaklarnz kstlar, zel yaantnz srekli eletirilir, evrenizdeki insanlar sizinle konumazlar ve bakalarna ulamanz engellenir, Dini ve siyasi grnzle alay edilir, Aslsz sylentiler ve hakknzda kt konumalar yaplr, Sizi gln drmek iin her trl hareketleriniz taklit edilir, Cinsel imalarda veya dorudan cinsel tacizde bulunulur, Size verilen iler geri alnr kendinize yeni bir i bile yaratamazsnz, iniz srekli deitirilir, itibarnz drecek ekilde niteliklerinizin dndaki iler verilir, Fiziksel olarak ar iler yapmaya zorlanrsnz, Fiziksel iddetle tehdit edilirsiniz

Herkes, potansiyel bir mobbing madurudur


WBI tarafndan yaplan bir aratrmada, Amerikada alanlarn yaklak yarsnn mobbinge maruz kaldn gstermektedir.
%13 yakn zamanda, %24 gemite, %12si ise tank olmu

rlandada 3500 kii ile yaplan grmede, alanlarn %8i son alt ay iinde fiziksel ve psikolojik saldrya uradn belirtmitir. Norvete alanlarn %9unun, svete %4nn, spanyada %5inin, iyerinde dmanca davranlara maruz kaldn, bu lkelerdeki aratrma sonular gstermektedir.

Trkiyede Mobbing
Avrupada yaplan almalar, salk hizmetleri, sosyal hizmetler, kamu daireleri, eitim, bankaclk ve sigorta sektrlerinde alanlarn daha sk psikolojik tacize maruz kaldn gstermektedir. Trkiyede, Avrupa veya Amerikada ki gibi genel aratrma verilerine sahip deiliz. Blgesel veya sektrel bazl birtakm almalar ise, Mobbingin Trkiyede de en az bu lkelerdeki kadar yaygn olduunu gstermektedir. Bursada salk sektrnde yaplan bir aratrmada, alanlarn %55inin psikolojik tacizle karlat ve %47sinin ise tanklk ettii saptanmtr. Eitim merkezlerinde alan 315 retmen ile yaplan grme sonucunda , retmenlerin yarsnn mobbinge maruz kald belirlenmitir.

Trkiyede Mobbing
stanbulda 505 hemireyi kapsayan bir almada, hemirelerin %86snn psikolojik tacize maruz kald kaydedilmitir. Yenibiris.com zerinden yaplan bir aratrmada ise, alanlar mobbingi %70 orannda yneticilerinden, %25 orannda ise alma arkadalarndan grdn belirtmilerdir. Bu aratrma ayn zamanda Mobbinge urayanlarn nasl tepkiler verdiini de gstermektedir.

5

%27si istifa etmi %25 bilmemezlikten, grmemezlikten gelmi %18 iten karlm ve Sadece %17si bu durumu st yneticileri veya K ile konumu.

Mobbingle mcadele
Avrupa Birlii yesi lkelerin sendikalar mobbing kart yasalarn yrrle girmesi iin ok gl lobi almalar yapmaktadrlar. skandinav lkelerinde mobbing, dorudan bir su olarak yasalarda yer almaktadr Almanyada toplu i szlemelerine mobbingin, toplu szlemenin ihlali olduuna dair maddeler eklenmitir. Almanyada mobbing kurban, erken emekliliini isteyebilmektedir. Fransada psikolojik taciz adli bir sutur ve cezas 1 yl hapis ve 15000 Eurodur

Trkiyede mobbingle mcadele ALO 170


Mobbingin farkndalnn artmas ve emsal tekil edebilecek yarg kararlarnn olmas, bireysel mcadelenin nn am ve Trkiyede alan mobbing davalarnn saysnn 10000e ulamasn salamtr. Trkiyede, sendikalar mobbinge mobbing uygulamakta, grmemezlikten gelmektedir. Hatta baz sendika yneticileri, mobbing uygulamakla sulanmaktadr. Sendikalar yerine, niversiteler, baz sivil toplum kurulular ve TBMM Kadn Erkek Eitlii Komisyonu bu konunun zerine eilmitir. Hatta Mobingin nlenmesine dair babakanlk genelge yaynlamtr.
7

Mobbingin maliyeti
Devletin mobbinge el atmas, bu konudaki almalara destek vermesinin temel nedeni, maliyettir. Uzmanlar, mobbing sendromuna yakalanan bir kiinin topluma maliyetinin yllk gelirinden fazla olduunu belirtiyorlar.
ABDde iyeri iddetinin alanlara toplam maliyeti 1992 ylnda 4 milyar dolardan fazladr ngiltere Ticaret Odasnn 2000 yl verilerine gre, Mobbing ngiltere endstrisine her yl 2 milyar dolar yk getirmektedir

verene ve lke ekonomisine verdii zararlar gerekten byk boyuttadr


veren mobingi, verimlilik nndeki en byk engel olduu iin nemser. Kendisine mobbing uygulanan kiinin alma motivasyonu der, i verimi azalr. Daha ok hata yapar. rn / hizmet kalitesi bozulur, irketin saygnl azalr, mterisi azalr. Bireylerin, ilerine ve rgtlerine aidiyet duygular azalr, daha iyi bir alma atmosferi olan iyerlerine gemek iin frsat kollarlar. Yetimi bireylerin ayrlmas ile rgtte kazanlm olan tecrbe yitirilir bunun sonucunda da yeniden eitim maliyeti artar Kullanlan izinlerde art olur. zin talep eden bireyler sadece srecin madurlar olmaz, dier alanlarn etkiler. Yldrma srecinin rgte bir baka etkisi de iilerin tazminat taleplerinin artmasdr.

Mobbing merulatrlyor
Mobbingle ilgili bir baka sitede, mobbinge uradmzda neler yapmamz gerektii anlatlyor
atmann zmlenmesi iin yardm istemeli. Kendi iini yapmal, ii dnda verilen nceliksiz ileri yapmak zorunda braklrsa, bunu yazl istemeli. Susmamal, ie atmamal, onur meselesi yapmamal, bu durumdan stlerini ve K birimlerini haberdar etmeli. Srecin ileri aamalarnda fark ettiyse, suu srekli kendisinde aramay brakmal Bedensel ve psikolojik ykmn kanlmaz olduunun, belki de sonunda hi alamaz hale geleceinin farknda olmal. Yeni bir i bulabilmek iin akllca bir k plan yapmal, yazl kant ve mmknde tank destei toplamal, iten karlmas durumunda neler yaayabilecei konusunda bilgilenmeli. Yasal haklarn renmeli, bu konuyu bilen bir terapistten psikolojik destek almal

10

Mobbing altay (Tespitleri)

Mobbingi sorgula. Snf ii iddete son

Bu bask aracnn asl kayna kapitalist modernitedir Bireysel ve mnferit bir duruma indirgenmesinin bir yanlsama olduunun altn izilmeli Esnekletirme ve gvencesizletirme politikalar dolayl bir mobbingdir Dayanmac kltrden rekabeti kltre dnm mobbingin yaygnlamasna katk salamaktadr Kolektif iradenin, snf yok sayld, gvencesizletirme politikalarna kar mcadelenin yerini mobbingle mcadele almaktadr, emek ii atmalar n plana kartlmaya allmaktadr inin iiyi ezdii bir sistemle kar karyayz Kapitalist sistemin argmanlar ile zm bulunmaya allmas bir handikaptr
11

Gizlilik

MOBBING

Performans

Rekabet

12

Gizlemeli, herkesle konumamalyz


Neleri konuup, neleri gizleyeceimiz belirleniyor.

Gizlilik

irket alanlar arasnda sanal dayanma yaratlyor. Dzenlenen sosyal etkinliklerle, istenilen iliki pekitiriliyor.
cretlerimiz veya alma koullarmz gibi konularda konumamz engelleniyor. Birbirimizden temel alma koullarna ilikin bilgileri paylamamamz bekleniyor.

Yneticiler/patronlar, bu sanal samimi olmayan iliki ekli sayesinde, zerimizdeki denetim ve kontrol artryor.
alanlar, iiler olarak aramzdaki temel sorunlar konuamadmz iin birbirimize gvenmiyoruz.
13

zm yneticide/patronda
Gizlilik Herhangi bir sorunla karlatmzda, sorunun zm iin adres olarak, yneticiler/patronlar veya K gsteriliyor.
Kendilerini, irketteki en yakn arkadamz, tarafsz, objektif ve srda grmemiz isteniyor.

Gizlilik, sayesinde daha kolay ynetiliyoruz. Mobbingin uygulayclar oluyoruz.


Birlikte altm kiilerin kendimi gsterme olanaklarm kstlad oluyor yerinde szm srekli kesiliyor malar yoluyla iliki kurmamn engellendii zamanlar oluyor arkadalarmn benimle konumas yasaklanyor nsanlarn arkamdan kt konutuunu duyuyorum zel yaammla alay edildii zamanlar oluyor ....

14

alan m, insan m
Performans Performans ynetim sistemleri ile, daha az kiiden daha fazla i bekleniyor.
Bizler maksimum hatta ulalamaz hedefleri gerekletirmeliyiz

Hedeflere ulaldnda, hedefler ykseltiliyor. Deerlendirme sreleri ekip almalarnda bile bireysele indirgenerek, aramzda dayanma ortam olumas engelleniyor ve yalnzlatrlyoruz. Tek bana deil, ekip halinde alyoruz ama bireysel deerlendiriliyoruz. Performans grmeleri esnasnda, iini yapan deil iini tam olarak yapamayan oluyoruz.
15

Belirsiz deerlendirme kriterleri

Performans

Deerlendirme sreleri ekip almalarnda bile bireysele indirgenerek, aramzda dayanma ortam olumas engelleniyor ve yalnzlatrlyoruz. Kollektif i iin sizden bireysel hesap sorulmas kt deerlendirme almamak iin sizin de bakalarn sktrmanz yani alanlarn birbirini ynetmesini salyor. Srekli yetersizlik hissi, patrondan talep etmeyi engelliyor. Dsal sorunlar bile stleniyoruz. Yneticilerden nce, birbirimizin performansn, biz kendimiz deerlendiriyoruz. Performans zerinden mobbingin hem uygulaycs hemde maduru oluyoruz.
Yaptm i srekli olumsuz ynde eletiriliyor zgvenimi olumsuz etkileyen ileri yapmaya zorlandm zamanlar oluyor

16

Herkes ya rakip ya da yarg

Rekabet

arkadalarmzla rekabete sokularak yalnzlatrlyoruz. Rekabet bizi tek bamza hareket etmeye zorluyor. arkadalarmzla ilikilerimizi yalnz i zerinden kurabiliyoruz Kollektif i iin bizden bireysel hesap sorulmas kt deerlendirme almamak iin bizim de bakalarn sktrmamz yani alanlarn birbiri zerinde bask kurmasna neden oluyor.
Mola zamanlarmzn uzunluu ksaln arkadalarmz deerlendiriyor. Gn ierisinde yaptmz telefon konumalar dedikodu malzemesi oluyor. Youn i yknn olduu irketlerde 6da kmak eletiriliyor.
17

Bizler maruz kaldmz sistemlerin ayn zamanda uygulaycsyz


yerindeki gizlilik politikalar nedeniyle gerek sorunlarmz, skntlarmz iimize atmak zorunda kalyoruz Gerekletirilmesi imkanszveya belirsiz hedeflere ulamaya alrken birbirimizin zerinden geiyoruz. Performans hereyin zerinde tutuyoruz. Rekabet bizi tek bamza hareket etmeye zorluyor, sorunuda areyide kendimizde aryoruz. Bu davranlara kar mcadelede areyi antidepresanlarda aryoruz, o iyerinden ayrlmakta buluyoruz.

18