You are on page 1of 7

Κεφάλαιο 1.

2 – Ασκήσεις

1

4/12/2012

Φυσική Α’ Λυκείου

Άσκηση 1 (σελ 107) Δύο δυνάμεις με τιμές
και
ενεργούν στο ίδιο σημείο ενός σώματος.
Να βρείτε τη συνισταμένη τους αν οι κατευθύνσεις τους σχηματίζουν μεταξύ τους γωνία
Α. 0°
Β. 180°
Λύση:

Α. γωνία 0° μεταξύ

και

Α. Οι δυνάμεις έχουν την ίδια κατεύθυνση:
με ίδια κατεύθυνση

Β. γωνία 180° μεταξύ

και

Β. Οι δυνάμεις έχουν αντίθετη κατεύθυνση και επομένως η συνισταμένη τους θα έχει κατεύθυνση
την κατεύθυνση της μεγαλύτερης:
με κατεύθυνση
ίδια με την κατεύθυνση της

Άσκηση Β1: Δύο δυνάμεις με τιμές
και
ενεργούν στο ίδιο σημείο ενός σώματος. Να
βρείτε τη συνισταμένη τους αν οι κατευθύνσεις τους σχηματίζουν μεταξύ τους γωνία Α. 0° Β. 180°.

Άσκηση 2 (σελ 107) Στην εικόνα φαίνεται ένα σώμα
και οι δυνάμεις που δέχεται σε τρεις περιπτώσεις.
Σε κάθε περίπτωση να υπολογίσετε την συνισταμένη
δύναμη σε τιμή και κατεύθυνση.
Λύση:
Παίρνουμε σαν θετική την κατεύθυνση προς τα δεξιά. Τότε για κάθε περίπτωση θα έχουμε:
Α.
Β.
Γ.

με κατεύθυνση προς τα δεξιά αφού έχει θετικό πρόσημο
με κατεύθυνση προς τα δεξιά αφού έχει θετικό πρόσημο
με κατεύθυνση προς τα δεξιά αφού έχει θετικό πρόσημο

Κεφάλαιο 1.2 – Ασκήσεις

2

4/12/2012

Φυσική Α’ Λυκείου

Άσκηση Β2: Στην εικόνα φαίνεται ένα σώμα και οι δυνάμεις που δέχεται σε τρεις περιπτώσεις. Σε
κάθε περίπτωση να υπολογίσετε την συνισταμένη δύναμη σε τιμή και κατεύθυνση.
(1)

(2)

(3)

Άσκηση 3 (σελ 107) Μια δύναμη
Α. συγγραμμικές ομόρροπες και

να αναλυθεί σε δυο συνιστώσες,
Β. συγγραμμικές αντίρροπες και

Λύση:
Α. Εφόσον οι δύο δυνάμεις
και
είναι
συγγραμικές (έχουν ίδια διεύθυνση) και
ομόρροπες (έχουν την ίδια φορά) η
συνισταμένη τους είναι συγγραμμική
και ομόρροπη με αυτές, επομένως:
και
Β. Εφόσον οι δύο δυνάμεις
και
είναι
συγγραμικές (έχουν ίδια διεύθυνση) και
αντίρροπες (έχουν αντίθετη φορά) η ) η
συνισταμένη τους είναι συγγραμμική
και ομόρροπη με την συνιστώσα δύναμη
μεγαλύτερης τιμής, επομένως:
και

και

, που είναι:

Κεφάλαιο 1.2 – Ασκήσεις

Άσκηση Β3: Μια δύναμη
Α. συγγραμμικές ομόρροπες και

3

4/12/2012

να αναλυθεί σε δυο συνιστώσες,
και
Β. συγγραμμικές αντίρροπες και

Φυσική Α’ Λυκείου

, που είναι:

Άσκηση 5 (σελ 107) Το σώμα που φαίνεται στην
εικόνα κινείται με σταθερή ταχύτητα. Είναι γνωστό ότι
και
. Το σώμα δέχεται άλλη δύναμη εκτός των
και , στη διεύθυνση της κίνησής του;
Αν ναι να την προσδιορίσετε.
Λύση:
Σύμφωνα με τον ΠΡΩΤΟ ΝΟΜΟ ΤΟΥ ΝΕΥΤΩΝΑ, αν η συνισταμένη των δυνάμεων που ασκούνται σ’
ένα σώμα είναι μηδέν τότε αυτό ή ηρεμεί ή κινείται ευθύγραμμα και ομαλά. Εφόσον η άσκηση μας
λέει ότι κινείται με σταθερή ταχύτητα, το σώμα κινείται ευθύγραμμα και ομαλά και επομένως η
συνισταμένη των δυνάμεων που ασκούνται επάνω του είναι μηδέν (
).
Κατά συνέπεια, θα ασκείται επάνω του μια τρίτη δύναμη
έτσι ώστε:

Άσκηση Β4: Σε ένα σώμα που κινείται ευθύγραμμα και ομαλά ασκούνται δύο γνωστές αντίρροπες
και συγγραμμικές δυνάμεις
και
. Εάν γνωρίζουμε ότι στο σώμα ασκούνται
ακόμα δύο άγνωστες δυνάμεις, ομόρροπες και συγγραμμικές με την
και ότι η μία είναι τριπλάσια
της άλλης, ποια θα είναι τα μέτρα αυτών των δύο δυνάμεων;

Άσκηση 13 (σελ 108) Στο σώμα της εικόνας ασκούνται
οι δυνάμεις
,
και . Το σώμα αρχικά
ηρεμεί και σε χρόνο
διανύει διάστημα
. Αν είναι
γνωστό ότι η μάζα του σώματος είναι
και ότι
το δάπεδο είναι λείο, να υπολογιστούν:
Α. Η επιτάχυνση του σώματος.
Β. Η τιμή της δύναμης .
Λύση:
Εφόσον αλλάζει η κινητική κατάσταση του σώματος και από την ηρεμία αρχίζει να κινείται, η
συνισταμένη
των δυνάμεων που ασκούνται στο σώμα δεν θα είναι μηδέν και θα προσδίδει στο
σώμα επιτάχυνση, σύμφωνα με τον ΔΕΥΤΕΡΟ ΝΟΜΟ ΤΟΥ ΝΕΥΤΩΝΑ:
(1)
Α. Το σώμα, εφόσον έχει επιτάχυνση και ξεκινάει από την ηρεμία (αρχική ταχύτητα μηδέν), θα
εκτελεί ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗ ΟΜΑΛΑ ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΜΕΝΗ ΚΙΝΗΣΗ ΜΕ ΑΡΧΙΚΗ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΜΗΔΕΝ δηλαδή θα
ισχύει η εξίσωση της κίνησης
επομένως:

B. Αντικαθιστούμε στην (1) και θα έχουμε:

Κεφάλαιο 1.2 – Ασκήσεις

4

4/12/2012

Φυσική Α’ Λυκείου

Άσκηση Β5: Στην εικόνα φαίνεται ένα σώμα και οι δυνάμεις που δέχεται σε δύο περιπτώσεις.
Σε κάθε περίπτωση να υπολογίσετε την συνισταμένη δύναμη σε τιμή και κατεύθυνση.
(1)

(2)

Στην συνέχεια να υπολογίσετε:
Α. την επιτάχυνση που θα αποκτήσει το σώμα στην (1) και (2) περίπτωση
Β. την απόσταση που θα κινηθεί σε
εάν η μάζα του είναι
στην (1) και (2) περίπτωση

Άσκηση 11 (σελ 107) Δύο σώματα με μάζες
και
ηρεμούν σε λείο
οριζόντιο δάπεδο. Η μεταξύ τους απόσταση
είναι
. Στα σώματα επενεργούν ταυτόχρονα
ομόρροπες δυνάμεις
και
αντίστοιχα όπως φαίνεται στην εικόνα.
Α. Να υπολογίσετε την επιτάχυνση κάθε σώματος.
Β. Μετά από πόσο χρόνο το μάζας
σώμα θα προηγείται του άλλου κατά

;

Λύση:
Α. Εφόσον στο κάθε σώμα επενεργεί μια δύναμη και από την ηρεμία αρχίζουν να κινούνται, οι
δυνάμεις αυτές θα προσδίδουν στο κάθε σώμα επιτάχυνση, σύμφωνα με τον ΔΕΥΤΕΡΟ ΝΟΜΟ
ΤΟΥ ΝΕΥΤΩΝΑ:
(1), επομένως:

Β. Το παρακάτω σχήμα δείχνει τις αρχικές θέσεις Α,Β και τις τελικές θέσεις Α’,Β’ των δύο σωμάτων:

Κεφάλαιο 1.2 – Ασκήσεις

5

4/12/2012

Φυσική Α’ Λυκείου

Τα δύο σώματα θα κινηθούν για χρόνο με ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗ ΟΜΑΛΑ ΕΠΙΤΑΧΥΝΟΜΕΝΗ ΚΙΝΗΣΗ ΜΕ
ΑΡΧΙΚΗ ΤΑΧΥΤΗΤΑ ΜΗΔΕΝ. Το σώμα Α (μάζας
) θα κινηθεί για διάστημα:
(1)
Το σώμα Β (μάζας

) θα κινηθεί για διάστημα:
(2)

Αφαιρούμε τις (2) και (1) κατά μέλη και έχουμε:
(

)

Άσκηση Β6: Δύο σώματα με μάζες
και
ηρεμούν σε λείο
οριζόντιο δάπεδο. Η μεταξύ τους απόσταση
είναι
. Στα σώματα επενεργούν ταυτόχρονα
ομόρροπες δυνάμεις
και
αντίστοιχα όπως φαίνεται στην εικόνα.
Α. Να υπολογίσετε την επιτάχυνση κάθε σώματος.
Β. Μετά από πόσο χρόνο το μάζας
σώμα θα προηγείται του άλλου κατά

Άσκηση 14 (σελ 108) Στο σώμα που φαίνεται
στην εικόνα, ασκούνται οι δυνάμεις
και .
Όταν οι τιμές των δυνάμεων αυτών είναι:
και
, το σώμα αποκτά
επιτάχυνση
. Ποια επιτάχυνση
θα έχει το σώμα όταν είναι:
και

;

;

Κεφάλαιο 1.2 – Ασκήσεις

6

4/12/2012

Φυσική Α’ Λυκείου

Λύση:
Όταν οι τιμές των δυνάμεων είναι

και

, τότε:

Επομένως από τον 2ο ΝΟΜΟ ΤΟΥ ΝΕΥΤΩΝΑ:

Όταν οι τιμές των δυνάμεων είναι

και

, τότε:
(διπλάσια δύναμη)

Επομένως από τον 2ο ΝΟΜΟ ΤΟΥ ΝΕΥΤΩΝΑ:

Εφόσον η δύναμη που ασκείται στην δεύτερη περίπτωση είναι διπλάσια, προκύπτει και διπλάσια
επιτάχυνση.
Άσκηση Β7: Σε ένα σώμα που κινείται ευθύγραμμα και ομαλά ασκούνται δύο γνωστές αντίρροπες
και συγγραμμικές δυνάμεις
και
. Εάν γνωρίζουμε ότι στο σώμα ασκούνται
ακόμα δύο άγνωστες δυνάμεις, ομόρροπες και συγγραμμικές με την
και ότι η μία είναι τριπλάσια
της άλλης, ποια θα είναι τα μέτρα αυτών των δύο δυνάμεων;

Άσκηση 17 (σελ 108) Ένα αυτοκίνητο έχει μάζα
και κινείται σ’ έναν ευθύγραμμο
δρόμο με σταθερή ταχύτητα . Ξαφνικά ο οδηγός φρενάρει αναπτύσσοντας σταθερή
επιβραδύνουσα δύναμη
και ακινητοποιεί το αυτοκίνητο μετά από διαδρομή
.
Α. Να βρείτε την ταχύτητα
του αυτοκινήτου.
Β. Να υπολογίσετε τη χρονική διάρκεια της επιβραδυνόμενης κίνησης.
Γ. Να κατασκευάσετε το διάγραμμα
( ).
Λύση:
Α. Εφόσον φρενάροντας ασκείται δύναμη, με βάση τον 2ο ΝΟΜΟ ΤΟΥ ΝΕΥΤΩΝΑ
,
η δύναμη αυτή θα προκαλεί επιβράδυνση (επιτάχυνση με κατεύθυνση αντίθετη προς την
κατεύθυνση της κίνησης). Η επιτάχυνση θα είναι:

Η ταχύτητα

προκύπτει από τον τύπο που δίνει το διάστημα μέχρι να σταματήσει:

Β. Η χρονική διάρκεια της επιβραδυνόμενης κίνησης προκύπτει από την εξίσωση της ταχύτητας
της ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗΣ ΟΜΑΛΑ ΕΠΙΒΡΑΔΥΝΟΜΕΝΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ για
(όταν
σταματάει η ταχύτητα είναι μηδενική) ως εξής:

Κεφάλαιο 1.2 – Ασκήσεις

7

4/12/2012

Φυσική Α’ Λυκείου

Γ. Το διάγραμμα ταχύτητας-χρόνου θα είναι της
ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗΣ ΟΜΑΛΑ ΕΠΙΒΡΑΔΥΝΟΜΕΝΗΣ
ΚΙΝΗΣΗΣ (δηλαδή ευθύγραμμο τμήμα με
αρνητική κλίση) όπου για
είναι
και για
είναι

Άσκηση Β8: Ένα αυτοκίνητο έχει μάζα
και κινείται σ’ έναν ευθύγραμμο δρόμο με
σταθερή ταχύτητα
. Ξαφνικά ο οδηγός φρενάρει αναπτύσσοντας σταθερή
επιβραδύνουσα δύναμη και ακινητοποιεί το αυτοκίνητο μετά από διαδρομή
.
Α. Να βρείτε την επιβραδύνουσα δύναμη των φρένων του αυτοκινήτου.
Β. Να υπολογίσετε τη χρονική διάρκεια της επιβραδυνόμενης κίνησης.