You are on page 1of 1

Ne vitin 2065 pothuajse dy te tretat e sasise se pergjithshme te Ozonit do te zhduken, jo vetm ne pole por kudo.

Vrima e par e Ozonit eshte diktuar qysh ne vitin 1980 mbi Antartik. Rrezet Ultraviolete apo radioaktive do te bien ne gjeresi te mesme gjeografike dhe do shkaktojne pasoja ne qytete si Washington..keto rreze do jene mjaft te forta per te shkaktuar djegje nga dielli per vetem 5 minuta.DNA rrezatimi UV do te jete deri ne 650 perqind,me pasoja te demshme ndaj bimeve, kafsheve si dhe do shkaktoj Kancerin e lekurs te Njeriu. Ozoni eshte mbrojtesi natyral i tokes nga rrezet,absorbon dhe bllokon pjesen me te madhe te rrezatimeve te demshme qe vien nga dielli,dhe e mbron njerzimin nga DNA-rrezatimi i demshem.Ky Gaz (Ozoni) eshte krijuar ne menyre natyrale,ku ne atmosfer nje molekul e Oksigjenit O2 bashkohet me nje atom te tij O, duke formuar Ozonin O3. Vrima me e madhe e Ozonit eshte regjistruar ne Antartik ne vitin 2006. Freonet dhe Halonet jane subsancat te cilet ndikojne ne zvogelimin e sasise se Oksigjenit ne Atmosfer,prandaj njerzimi duhet te bej diqka qe ta ndaloje kete fenomen. Cilat jan pasojat e ngrohjes s toks? Akujt e prjetshm dhe ata polar shkrihen Ngrohje n rritje e oqeanit dhe rritje e nivelit t detit (reduktim i siprfaqes, ishujt e vegjl krcnohen n ekzistencn e tyre) Prforcohet qarkullimi lobal ujor: n tropik avullon m shum uj, i cili bie n form reshjesh n brezat verior; tipologjit e reshjeve ndryshojn Ulet prbrja e krips n Atlantikun Verior; po dobsohet Rryma e Gjirit dhe bashk me t edhe sjellja e rrymave t ngrohta n drejtim t Evrops, q mund t shkoj deri n nj ndrprerje t plot t tyre; nuk prjashtohen ndryshime t menjhershme t klims Shfaqje t shpeshta t fenomeneve ekstreme t motit: ciklone, shira t fuqishme, prmbytje, thatsira Zgjerimi i shkrettirave (humbje siprfaqeje, refugjat mjedisi) Ndryshim i bimsis: mund t zhduken siprfaqe shum t mdha pyjore. Kjo do t onte n lirimin e sasive t mdha t dioksidit t karbonit, q do ta prforconin edhe me tej efektin ser (shih posht) dhe do t onin n nj ngrohje m t shpejt t toks ("efekti ser galopant ") Dmtim i mundshm i shtress s ozonit: supozohet q ngrohja e toks t sjell nj ftohje t stratosfers (pjes e Atmosfers n lartsin 1525 km), gj q do t prshpejtonte prishjen e shtress s ozonit Bashkveprimi i efektit ser dhe prishja e shtress s ozonit: prmes efektit ser ngrohet atmosfera afr toks. Kjo ndikon m pas n reduktimine temperaturs n stratosfer duke favorizuar kshtu prishjen e shtress s ozonit. Rrezatimi Ultraviolet ne toke rritet. Kjo sht e rrezikshme jo vetm pr njerzit por on edhe n shuarjen n rritje t planktonit t detit. N kt mnyr lirohet m shum dioksid karboni, ka gjithashtu prforcon efektin ser. Atmosfera n afrsi t siprfaqes s toks vazhdon t ngrohet dhe me kt mbyllet rrethi vicioz.

Ozoni sht nje shtrese e domosdoshme .Ai mbron token nga rrezet ultra violet . Ozoni sht mbshtjelljes i atmosfers s planetit ton, parandalon rrezet ultravjollc t drits s diellit t deprtojn n siprfaqen e toks. Jeta n tok do t ishte pothuajse e pamundur nga efekti shkatrrues i ktyre rrezeve. Atomi i oksigjenit n natyr shfaqet n dy forma t ndryshme (ose modifikime alotropike) njra sht oksigjeni i zakonshm "O2" dhe molekula tjetr "O3" prej tre atomeve t oksigjenit e cila quhet Ozon. Ozoni sht gaz helmues m ngjyre t kaltr t elt, me er karakteristik e cila hetohet edhe n prqndrim m t vogl s 0,01 ppm. Ai paraqitet zakonisht pas shirave t mdha ather ajri ka ere t kndshme t ozonit. N shtresat e ulta t atmosfers gjendet n sasi t vogla n nj milion molekula t oksigjenit njra sht molekul e ozonit. Pra, n sasi t vogla ndodhet n t gjitha shtresat e atmosfers. E rndsis s veante sht shtresa m e prqendruar e ozonit q shtrihet 20-40 km mbi siprfaqen e toks. Kjo shtrese nn ndikimin e rrezeve t diellit mund t bashkveprojn me ndotsit tjer t ajrit duke formuar mjegulln ("smogun") i cili ndikon n shndetin e njeriut, n organet e frymmarrjes, n at rast shkakton kancerin, kataraktet e syrit, etj. Vllimi i atmosfers n t ciln sht zvogluar dukshm prqndrimi i ozonit, quhet vrim e ozonit. Formimi i vrimave t ozonit shpjegohet me veprimin negativ t klass s komponimeve organike, q jan t njohura si klorflourkarbone, q ndryshe quhen "freone". N bot bhen prpjekje t mdha pr t zvogluar prodhimi e freonve.