‫ﺑﻴﺴﺖ ﻋﺎﻣﻞ ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﮔﻲ ﺍﻳﺮﺍﻧﻴﺎﻥ‬

‫ﻣﺼﻄﻔﻲ ﻣﻠﻜﻴﺎﻥ‬
‫۱. ﭘﻴﺶﺩﺍﻭﺭﻱ‬ ‫ﺍﻭﻟﻴﻦ ﺧﺼﻮﺻﻴﺘﻲ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻣﺎ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ، ﭘﻴﺸﺪﺍﻭﺭﻱﻫﺎﻱ ﻓﺮﺍﻭﺍﻥ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﺍﻣﻮﺭ ﺍﺳﺖ. ﺍﮔﺮ ﻫﺮ ﮐﺪﺍﻡ ﺍﺯ ﻣﺎ ﺑﻪ‬ ‫ﺩﺭﻭﻥ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺭﺟﻮﻉ ﮐﻨﻴﻢ ﭘﻴﺸﺪﺍﻭﺭﻳﻬﺎﻱ ﻓﺮﺍﻭﺍﻥ ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ. ﺍﻳﻦ ﭘﻴﺶﺩﺍﻭﺭﻱﻫﺎ ﺩﺭ ﮐﻨﺶ ﻭ ﻭﺍﮐﻨﺶﻫﺎﻱ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﺎ‬ ‫ﺗﺎﺛﻴﺮﺍﺕ ﻣﻨﻔﻲ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﺩﺍﺭﺩ. ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻭﻗﺘﻲ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﭘﻴﺸﺪﺍﻭﺭﻱ، ﺑﻴﺸﺘﺮ ﭘﻴﺸﺪﺍﻭﺭﻱ ﻣﻨﻔﻲ ﻣﺤﻞ ﻧﻈﺮ ﺍﺳﺖ ﻭﻟﻲﺁﺛﺎﺭ‬ ‫ﻣﺨﺮﺏ ﭘﻴﺸﺪﺍﻭﺭﻱ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺪﺍﻭﺭﻱ ﻣﻨﻔﻲ ﻧﻴﺴﺖ. ﭘﻴﺸﺪﺍﻭﺭﻱﻫﺎﻱ ﻣﺜﺒﺖ ﻫﻢ ﺁﺛﺎﺭ ﻣﺨﺮﺏ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺩﺍﺭﺩ. ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ‬ ‫ﺧﻮﺷﺒﻴﻨﻲﻫﺎﻱ ﻧﺎﺑﻪﺟﺎ ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﺮﺧﻲ ﺍﻓﺮﺍﺩ ﻭ ﻗﺸﺮﻫﺎ ﻭ ﻻﻳﻪﻫﺎﻱ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺩﺍﺭﻳﻢ.‬ ‫۲. ﺩﮔﻤﺎﺗﻴﺴﻢ ﻭ ﺟﻤﻮﺩ‬ ‫ﻧﻮﻋﻲ ﺩﮔﻤﺎﺗﻴﺴﻢ ﻭ ﺟﻤﻮﺩ ﺩﺭ ﻣﺎ ﺭﻳﺸﻪ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ. ﻣﻦ ﺍﺻﻼ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺕ ﺭﻭﺍﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻲ ﻭ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺕ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﺩﺭ ﺍﻳﻦﺑﺎﺭﻩ‬ ‫ﻧﺪﺍﺭﻡ ﮐﻪ ﭼﺮﺍ ﻣﻠﺖ ﺍﻳﺮﺍﻥ ﺗﺎ ﺍﻳﻦ ﺣﺪ ﺍﻫﻞ ﺟﺰﻡ ﻭ ﺟﻤﻮﺩ ﺍﺳﺖ. ﻳﻌﻨﻲ ﻭﺍﻗﻌﻴﺖ ﺁﻥ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻦ ﻣﺤﻞ ﺍﻧﮑﺎﺭ ﻧﻴﺴﺖ ﺍﮔﺮﭼﻪ‬ ‫ﺗﺒﻴﻴﻨﺶ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻦ ﺍﻣﮑﺎﻥﭘﺬﻳﺮ ﻧﻴﺴﺖ. ﺁﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻣﺎ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ ﮐﻪ ﺍﺯ ﺁﻥ ﺑﻪ ﺟﺰﻡ ﻭ ﺟﻤﻮﺩ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺖ‬ ‫ﮐﻪ ﺑﺎﻭﺭ ﻣﺎ ﻳﮏ ﺿﻤﻴﻤﻪﺍﻱ ﺩﺍﺭﺩ. ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻤﮑﻦ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﮐﻪ ﻓﻼﻥ ﮔﺰﺍﺭﻩ ﺩﺭﺳﺖ ﺍﺳﺖ، ﺍﻳﻦ ﺳﺎﻟﻢ ﺍﺳﺖ‬ ‫ﺍﻣﺎ ﺍﮔﺮ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﮐﻪ ﻓﻼﻥ ﮔﺰﺍﺭﻩ ﻣﺤﺎﻝ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﺭﺳﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ. ﺍﻳﻦ "ﻣﺤﺎﻝ ﺍﺳﺖ"، ﺍﻧﺴﺎﻥ ﺭﺍ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺍﻧﺴﺎﻥ‬ ‫ﺩﮔﻤﻲ ﻣﻲﮐﻨﺪ. ﻭ ﻣﺎ ﮐﻤﺘﺮ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﮐﻪ ﺑﻪ ﭼﻴﺰﻱ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﻭ ﻳﮏ "ﻣﺤﺎﻝ ﺍﺳﺖ" ﻣﻨﻀﻢ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺍﻋﺘﻘﺎﺩﻣﺎﻥ ﻧﺒﺎﺷﺪ.‬ ‫ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺩﻳﮕﺮ ﻭﻗﺘﻲ ﻣﺎ ﻳﮏ ﻋﻘﻴﺪﻩ ﺩﺍﺭﻳﻢ ﮐﻪ ﻓﻼﻥ ﮔﺰﺍﺭﻩ ﺻﺤﻴﺢ ﺍﺳﺖ ﻳﮏ ﻋﻘﻴﺪﻩ ﺩﻭﻡ ﺩﺍﺭﻳﻢ ﮐﻪ ﮔﺮﻳﺰﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ‬ ‫ﻓﻼﻥ ﮔﺰﺍﺭﻩ ﺻﺤﻴﺢ ﻧﺒﺎﺷﺪ.‬ ‫۳. ﺧﺮﺍﻓﻪﭘﺮﺳﺘﻲ‬ ‫ﻭﻳﮋﮔﻲ ﺩﻳﮕﺮ ﻣﺎ ﺧﺮﺍﻓﻪﭘﺮﺳﺘﻲ ﺍﺳﺖ ﻫﻢ ﺧﺮﺍﻓﻪ ﺩﺭ ﺑﺎﻓﺖ ﺩﻳﻨﻲ ﻭ ﻣﺬﻫﺒﻲ ﻭ ﻫﻢ ﺩﺭ ﺑﺎﻓﺖﻫﺎﻱ ﻏﻴﺮ ﺩﻳﻨﻲ ﻭ ﻣﺬﻫﺒﻲ،‬ ‫ﺧﺮﺍﻓﻪ ﺩﺭ ﺑﺎﻓﺖ ﻣﺬﻫﺒﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﭼﻴﺰﻱ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺩﻳﻦ ﻧﺒﻮﺩﻩ ﻭ ﺩﺭ ﺁﻥ ﻭﺍﺭﺩ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﺍﻣﺎ ﻣﻬﻢﺗﺮ ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ‬ ‫ﺳﮑﻮﻻﺭ ﺁﻥ ﻫﻢ ﺧﺮﺍﻓﻪﭘﺮﺳﺖ ﻫﺴﺘﻴﻢ. ﺧﺮﺍﻓﻲ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﺑﺎﻭﺭ ﺁﻭﺭﺩﻥ ﺑﻪ ﻋﻘﺎﻳﺪﻱ ﮐﻪ ﻫﻴﭻ ﺷﺎﻫﺪﻱ ﺑﻪ ﺳﻮﺩ ﺁﻥ ﻭﺟﻮﺩ‬ ‫ﻧﺪﺍﺭﺩ ﻭﻟﻲ ﻣﺎ ﻫﻤﭽﻨﺎﻥ ﺁﻥ ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺭﺍ ﺩﺭ ﮐﻒ ﺩﺍﺭﻳﻢ. ﺍﻳﻦ ﺳﻪ ﻣﺴﺎﻟﻪ ﺭﺍ ﻣﻲﺗﻮﺍﻥ ﺳﻪ ﻓﺮﺯﻧﺪ ﺍﺳﺘﺪﻻﻝ ﻧﺎﮔﺮﺍﻳﻲ ﻣﺎ ﺩﺍﻧﺴﺖ.‬ ‫ﻫﺮ ﮐﻪ ﺍﻫﻞ ﺍﺳﺘﺪﻻﻝ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺍﻫﻞ ﺍﻳﻦ ﺳﻪ ﺍﺳﺖ ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﺭﺍﻩﺣﻞ ﺩﺭﻣﺎﻥ ﺍﻳﻦ ﺳﻪ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺭﻭﺣﻴﻪ ﺍﺳﺘﺪﻻﻝﮔﺮﺍﻳﻲ ﺍﺳﺖ.‬ ‫۴. ﺑﻬﺎﺩﺍﺩﻥ ﺑﻪ ﺩﺍﻭﺭﻱﻫﺎﻱ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻮﺩ‬ ‫ﻣﺎ ﺑﻪ ﻧﺪﺭﺕ ﺩﺭ "ﻣﻨﻲ" ﮐﻪ ﺍﺯ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺗﺼﻮﺭ ﺩﺍﺭﻳﻢ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﮐﻨﻴﻢ ﻭ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺗﻮﺟﻪﻣﺎﻥ ﺑﻪ "ﻣﻨﻲ" ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﺍﺯ‬ ‫ﻣﺎ ﺗﺼﻮﺭ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺗﺮﺍﺯﻭﻱ ﻣﺎ ﺩﺭ ﺑﻴﺮﻭﻥ ﻣﺎﺳﺖ. ﺍﻳﻦ ﺑﻬﺎﺩﺍﺩﻥ ﺑﻪ ﺩﺍﻭﺭﻱﻫﺎﻱ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﻋﻠﺖﺍﻟﻌﻠﻞ ﻳﮏﺳﺮﻱ‬ ‫ﻣﺸﮑﻼﺕ ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﺎﺳﺖ.‬ ‫۵. ﻫﻤﺮﻧﮕﻲ ﺑﺎ ﺟﻤﺎﻋﺖ‬ ‫ﻧﮑﺘﻪ ﭘﻨﺠﻢ ﻧﺎﺷﻲ ﺍﺯ ﻧﮑﺘﻪ ﭼﻬﺎﺭﻡ ﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ ﮐﻪ ﻣﺎ ﻫﻴﭻﻭﻗﺖ ﺩﺭ ﺑﺮﺍﺑﺮ ﺟﻤﻬﻮﺭﻱ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺁﻥ ﺳﺮﻭﮐﺎﺭ ﺩﺍﺭﻳﻢ،‬ ‫ﻧﺘﻮﺍﻧﺴﺘﻪﺍﻳﻢ ﺳﺨﻨﻲ ﺑﮕﻮﻳﻴﻢ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺁﻥ ﺍﺳﺖ ﻭ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻫﻤﺮﻧﮓ ﺷﺪﻥ ﺑﺎ ﺟﻤﺎﻋﺖ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺎ ﻣﻬﻢ ﺍﺳﺖ.‬

‬ ‫۹. ﮐﻪ ﺩﺭ ﺑﺎﺏ ﺭﻭﺣﺎﻧﻴﺖ ﻧﺼﺎﺭﻱ ﻭ ﻳﻬﻮﺩ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﺍﻭﺍﻥ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﺩﻳﺎﻥ ﻭ ﻧﺼﺎﺭﻱ، ﺭﻭﺣﺎﻧﻴﻮﻥ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ‬ ‫ﻣﻲﭘﺮﺳﺘﻴﺪﻧﺪ ﭼﻪ ﻣﻦ ﺩﻭﻥﺍ.. ﻳﻌﻨﻲ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﺍﮔﺮ ﺻﻮﺭﺕ‬ ‫ﺍﺳﺘﺪﻻﻟﻲ ﻣﻦ، ﺫﻫﻦ ﻣﻦ ﺭﺍ ﺁﺯﺍﺭ ﻧﺪﻫﺪ ﮐﻪ ﻓﻼﻥ ﮔﺰﺍﺭﻩ ﺻﺤﻴﺢ ﺍﺳﺖ ﭼﻮﻥ ﻓﻼﻥ ﺷﺨﺺ ﮔﻔﺘﻪ ﺍﺳﺖ: "ﻓﻼﻥ ﮔﺰﺍﺭﻩ‬ ‫ﺻﺤﻴﺢ ﺍﺳﺖ"، ﻣﻦ ﺍﻫﻞ ﺗﻌﺒﺪﻡ. ﺍﻟﻘﺎﭘﺬﻳﺮﻱ‬ ‫ﺍﻟﻘﺎﭘﺬﻳﺮﻱ ﺑﻪ ﻟﺤﺎﻅ ﺭﻭﺍﻥﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﺑﺎ ﺗﻠﻘﻴﻦﭘﺬﻳﺮﻱ ﻣﺘﻔﺎﻭﺕ ﺍﺳﺖ. ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻋﻮﺍﻣﻞ ﺩﺳﺘﻪ ﺩﻭﻡ ﻧﺎﺷﻲ ﺍﺯ ﻳﮏ ﻋﻤﻞ ﻭﺍﺣﺪ‬ ‫ﺍﺳﺖ ﻭ ﺁﻥ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﻣﺎ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺍﺻﻴﻞ ﻧﺪﺍﺭﻳﻢ..‬ ‫۷.. ﺍﻳﻨﮑﻪ‬ ‫ﺭﺳﺎﻧﻪﻫﺎ ﻭﻗﺘﻲ ﺩﺭ ﺩﺳﺖ ﻗﺪﺭﺕﻫﺎ ﻗﺮﺍﺭ ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ ﺁﻧﻬﺎ ﺧﻮﺷﺤﺎﻝ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﻭﺟﻮﺩ ﻫﻤﻴﻦ ﺭﻭﺣﻴﻪ ﺍﻟﻘﺎﭘﺬﻳﺮﻱ ﺩﺭ‬ ‫ﻣﺮﺩﻡ ﺍﺳﺖ. ﺩﺭ ﺍﻟﻘﺎ ﻳﮏ ﺭﺍﻱ ﺁﻧﻘﺪﺭ ﺗﮑﺮﺍﺭ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﺗﺎ ﺗﮑﺮﺍﺭ ﺟﺎﻱ‬ ‫ﺩﻟﻴﻞ ﺭﺍ ﺑﮕﻴﺮﺩ. ﺍﻣﺎ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﻗﺮﺁﻥ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺍﻳﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﺭﺍ ﻣﻲﺩﻫﺪ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺩﻟﻴﻞ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ‬ ‫ﺭﻓﺘﺎﺭﻱ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺧﺪﺍ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻲﺩﺍﺷﺘﻨﺪ ﺑﺎ ﺭﻭﺣﺎﻧﻴﻮﻥ ﺧﻮﺩ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ. ﻫﺮ‬ ‫ﻭﻗﺖ ﺷﻤﺎ ﺩﺭ ﺑﺮﺍﺑﺮ ﻫﺮ ﻋﻘﻴﺪﻩﺍﻱ ﻧﻈﺮ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎﻥ ﺁﻥ ﺭﺍ ﻫﻢ ﺧﻮﺍﺳﺘﻴﺪ ﻧﺸﺎﻥ ﻣﻲﺩﻫﺪ ﮐﻪ ﺗﻠﻘﻴﻦﭘﺬﻳﺮ ﻧﻴﺴﺘﻴﺪ. ﺍﮔﺮ ﻣﻦ ﮔﻔﺘﻢ ﻓﻼﻥ ﮔﺰﺍﺭﻩ ﺻﺤﻴﺢ ﺍﺳﺖ ﺷﻤﺎ ﺍﺯ ﻣﻦ ﺍﻧﺘﻈﺎﺭ ﺩﻟﻴﻞ ﺩﺍﺭﻳﺪ ﺍﻣﺎ ﻣﻦ ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﺩﻟﻴﻞ‬ ‫ﺑﻴﺎﻭﺭﻡ ۰۰۲ ﺑﺎﺭ ﻓﻼﻥ ﮔﺰﺍﺭﻩ ﺭﺍ ﺗﮑﺮﺍﺭ ﻣﻲﮐﻨﻢ ﻭ ﮐﻢﮐﻢ ﻣﺎ ﻓﮑﺮ ﻣﻲﮐﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﺗﮑﺮﺍﺭ ﻣﺪﻋﺎ ﺟﺎﻱ ﺩﻟﻴﻞ ﺭﺍ ﻣﻲﮔﻴﺮﺩ.‫۶.. ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻦ ﺧﻮﺩﻡ ﺭﺍ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮ ﻣﻲﮐﻨﻢ ﻭ ﺑﻪ ﺗﻮ ﺗﺸﺒﻪ ﻣﻲﺟﻮﻳﻢ ﻭ ﺗﻘﻠﻴﺪ،‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻦ ﺗﻮ ﺭﺍ ﺍﻟﮕﻮ ﮔﺮﻓﺘﻪﺍﻡ. ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺍﻗﺎﻣﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﺧﻮﺩ ﻣﺪﻋﺎ ﺗﮑﺮﺍﺭ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﻳﻦ ﻫﻨﺮﻱ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ ﭘﺮﻭﭘﺎﮔﺎﻧﺪﺍ ﻳﺎ ﺁﻭﺍﺯﻩﮔﺮﻱ ﻭﺟﻮﺩ ﺩﺍﺭﺩ.‬ ‫ﺗﻠﻘﻴﻦﭘﺬﻳﺮﻱ ﻳﻌﻨﻲ ﻗﺒﻮﻝ ﺗﮏﺁﻭﺍﻳﻲ.‬ ‫۸.‬ . ﺗﻘﻠﻴﺪ‬ ‫ﻣﻨﻈﻮﺭ ﻣﻦ ﺍﺯ ﺗﻘﻠﻴﺪ ﻧﻪ ﺁﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻓﻘﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﻳﻌﻨﻲ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﻣﻦ‬ ‫ﺁﮔﺎﻫﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﻧﺎﺁﮔﺎﻫﺎﻧﻪ ﺗﺤﺖ ﺍﻟﮕﻮﻱ ﺷﺨﺼﻲ ﺑﺎﺷﻢ. ﺁﻥﭼﻪ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻋﺮﻓﺎﻥ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﮐﻪ ﺗﺸﺒﻪ ﺑﻪ ﺧﺪﺍ ﺑﺠﻮﻳﻴﺪ، ﺍﮔﺮ ﺍﻳﻦ ﮐﺎﺭ ﺭﺍ ﺑﺎ ﺍﻧﺴﺎﻥﻫﺎ‬ ‫ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺩﺍﺩﻳﻢ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺑﻪ ﺗﻘﻠﻴﺪ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﻳﻦ ﺗﻘﻠﻴﺪ ﻫﻢ ﺩﺭ ﺍﺩﻳﺎﻥ ﻭ ﻣﺬﺍﻫﺐ ﻭ ﻋﺮﻓﺎﻥ ﻣﻮﺭﺩ ﺗﻮﺑﻴﺦ ﺍﺳﺖ. ﺗﻌﺒﺪ‬ ‫ﺗﻌﺒﺪ ﻳﻌﻨﻲ ﺳﺨﻨﻲ ﺭﺍ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻦ ﺻﺮﻓﺎ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺩﻟﻴﻞ ﮐﻪ ﻓﻼﻥ ﺷﺨﺺ ﺁﻥ ﺭﺍ ﮔﻔﺘﻪ ﺍﺳﺖ. ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺍﺻﻴﻞ ﺭﺍ ﻓﻘﻂ ﮐﺴﺎﻧﻲ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻣﻲﺩﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﺩﻭ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺩﺍﺭﻧﺪ: ﻋﻘﻞ ﺩﺭ ﻣﺴﺎﺋﻞ‬ ‫ﻧﻈﺮﻱ ﻭ ﻭﺟﺪﺍﻥ ﺩﺭ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻋﻤﻠﻲ. ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺍﺻﻴﻞ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺭﻭﺍﻧﺸﻨﺎﺳﺎﻥ ﺍﻧﺴﺎﻥﮔﺮﺍ ﻭ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻋﺮﻓﺎ ﻳﻌﻨﻲ ﺯﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﺑﺮﺍﺳﺎﺱ ﻓﻬﻢ ﻭ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺧﻮﺩ. ﺗﻠﻘﻴﻦﭘﺬﻳﺮﻱ‬ ‫ﺗﻠﻘﻴﻦ ﻳﻌﻨﻲ ﺭﺃﻳﻲ ﺭﺍ ﺑﻴﺎﻥ ﮐﺮﺩﻥ ﻭ ﺁﺭﺍﻱ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺭﺍ ﺑﻴﺎﻥ ﻧﮑﺮﺩﻥ ﻭ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺭﺍ ﺩﺭ ﻣﻌﺮﺽ ﻫﻤﻴﻦ ﺭﺍﻱ ﻗﺮﺍﺭ ﺩﺍﺩﻥ. ﺁﻳﻪﺍﻱ ﺩﺭ ﻗﺮﺁﻥ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﮐﻤﺘﺮ ﻧﻘﻞ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﺍﺗﺨﺬﻭ ﺍﺣﺒﺎﺭﻫﻢ ﻭ ﺭﻫﺒﺎﻧﻬﻢ ﻣﻦ‬ ‫ﺩﻭﻥﺍ. ﻭﺍﻻ ﺍﮔﺮ ﻣﻠﺘﻲ ﺍﻟﻘﺎﭘﺬﻳﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻫﺮﭼﻪ ﮐﻪ ﺭﺳﺎﻧﻪﻫﺎ ﺑﮕﻮﻳﻨﺪ ﭼﻮﻥ ﺩﺍﺋﻤﺎ ﺩﻟﻴﻞ ﻣﻲﺧﻮﺍﻫﻨﺪ ﮐﺴﻲ ﺍﺯ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺭﺍﺩﻳﻮ ﻭ ﺗﻠﻮﻳﺰﻳﻮﻥ ﺍﻇﻬﺎﺭ ﺧﻮﺷﺤﺎﻟﻲ ﻧﻤﻲﮐﻨﺪ. ﺭﺍ ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺧﺪﺍ ﺑﮕﻴﺮﻡ ﻳﺎ ﻋﻼﻭﻩ ﺑﺮ ﺧﺪﺍ. ﺻﺤﺎﺑﻲ ﺍﺯ ﺍﻣﺎﻡ ﺑﺎﻗﺮ)ﻉ( ﻣﻲﭘﺮﺳﺪ ﮐﻪ ﺁﻳﺎ ﻭﺍﻗﻌﺎ‬ ‫ﻣﻲﭘﺮﺳﺘﻴﺪﻧﺪ ﺣﻀﺮﺕ ﺩﺭ ﺟﻮﺍﺏ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ: ﻫﺮﮔﺰ ﺍﻳﻦﮔﻮﻧﻪ ﻧﻴﺴﺖ، ﺭﻭﺣﺎﻧﻴﻮﻥ ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺑﻪ ﻣﺮﺩﻡ ﻧﻤﻲﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺭﺍ‬ ‫ﺑﭙﺮﺳﺘﻴﺪ ﻭ ﺍﮔﺮ ﻫﻢ ﻣﻲﮔﻔﺘﻨﺪ، ﮐﺴﻲ ﻧﻤﻲﭘﺮﺳﺘﻴﺪ. ﻣﺮﺍﺩ ﺗﻘﻠﻴﺪ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﺭﻭﺍﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻲ ﺁﻥ ﺍﺳﺖ.

ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ‬ ‫ﺩﻭﺳﺘﻲ ﻫﻢ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ: ﻫﻤﻴﺖ ﺟﺎﻫﻠﻴﺖ ﺷﻤﺎ ﺭﺍ ﻧﮕﻴﺮﺩ. ﺩﻟﻴﻞ ﻫﺮ ﺟﺪﻱ ﻧﮕﺮﻓﺘﻦ ﻣﺴﺘﺜﻨﻲ ﻧﺪﺍﻧﺴﺘﻦ‬ ‫ﺧﻮﺩ ﺍﺯ ﻗﻮﺍﻧﻴﻦ ﻫﺴﺘﻲ ﺍﺳﺖ. ۱-ﺑﺎﻭﺭ ﺑﻪ ﻣﺴﺘﺜﻨﻲ ﻧﺒﻮﺩﻥ ﺍﺯ ﻗﻮﺍﻧﻴﻦ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ﺟﻬﺎﻥ. ﺍﻧﺴﺎﻥﻫﺎﻱ ﺳﺎﻟﻢ ﮐﺴﺎﻧﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ‬ ‫ﺩﺭ ﺩﺭﻭﻧﺸﺎﻥ ﻣﻲﺗﻮﺍﻧﻨﺪ ﺑﺰﺭﮔﺘﺮﻳﻦ ﺩﺷﻤﻨﺎﻥ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻟﺤﺎﻅ ﻋﺎﻃﻔﻲ ﺑﺒﺨﺸﺎﻳﻨﺪ، ﭼﺮﺍ ﮐﻪ ﺍﺯ ﻟﺤﺎﻅ ﻋﺎﻃﻔﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺨﺸﻮﺩ‬ ‫ﺍﻣﺎ ﺍﺯ ﻟﺤﺎﻅ ﺫﻫﻨﻲ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﮐﺮﺩ. ﺍﮔﺮ ﻣﻦ ﺷﻴﻔﺘﻪ ﺁﻥﭼﻪ ﮐﻪ ﺩﺍﺭﻡ ﺷﺪﻡ ﻭ ﻓﮑﺮ ﮐﺮﺩﻡ ﺟﺎﻱ ﻧﺪﺍﺷﺘﻪﻫﺎ ﺭﺍ ﻫﻢ ﺑﺮﺍﻳﻢ ﻣﻲﮔﻴﺮﺩ ﻣﻦ ﻧﺴﺒﺖ‬ ‫ﺑﻪ ﺁﻥ ﺗﻌﺼﺐ ﭘﻴﺪﺍ ﮐﺮﺩﻩﺍﻡ ﻭ ﺍﻳﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺁﻥ ﻭﻓﺎﺩﺍﺭﻱ ﻧﺪﺍﺭﻧﺪ، ﺩﻭ ﺩﻳﺪﮔﺎﻩ ﭘﻴﺪﺍ ﻣﻲﮐﻨﻢ. ﻻﻳﭗ ﻧﻴﺘﺲ ﺍﺻﻄﻼﺣﻲ ﺩﺍﺷﺖ ﮐﻪ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﺩﻳﮕﺮﻱ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﻣﻲﺑﺮﺩ. ﺗﻌﺼﺐ‬ ‫ﺗﻌﺼﺐ ﻫﻢ ﺍﻓﻖ ﺑﺎ ﺷﺨﺼﻴﺖﭘﺮﺳﺘﻲ ﺍﺳﺖ. ﺟﺪﻱ ﻧﮕﺮﻓﺘﻦ ﺯﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﺳﻘﺮﺍﻁ ﺍﺯ ﻣﺎ ﻣﻲﺧﻮﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻋﻴﻦ ﺷﻮﺥﻃﺒﻌﻲ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺭﺍ ﺟﺪﻱ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ ﮐﺴﺎﻧﻲ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺭﺍ ﺟﺪﻱ ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ ﮐﻪ ﺩﻭ‬ ‫ﻧﮑﺘﻪ ﺭﺍ ﺑﺎﻭﺭ ﮐﻨﻨﺪ. ﺍﻣﺎ ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﻣﺎ ﻋﮑﺲ ﺍﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﻣﻲﮐﻨﻴﻢ،ﺍﺯ ﻟﺤﺎﻅ ﻋﺎﻃﻔﻲ ﻧﻤﻲﺑﺨﺸﻴﻢ ﻭ‬ ‫ﮐﻴﻨﻪﺟﻮﻳﻲ ﺩﺭ ﻣﺎ ﺯﻧﺪﻩ ﺍﺳﺖ، ﺍﻣﺎ ﺑﻪ ﻟﺤﺎﻅ ﺫﻫﻨﻲ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﻣﻲﮐﻨﻴﻢ ﭼﺮﺍ ﮐﻪ ﺣﺎﻓﻈﻪ ﺗﺎﺭﻳﺨﻲ ﻣﻠﺖ ﻣﺎ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﮐﻨﺪ ﻭ ﺗﺎﺭ‬ ‫ﺍﺳﺖ. ﺍﻋﺘﻘﺎﺩ ﺑﻪ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﻲ‬ ‫ﻫﺮ ﮐﺪﺍﻡ ﺍﺯ ﻣﺎ ﺍﮔﺮ ﺑﻪ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺭﺟﻮﻉ ﮐﻨﻴﻢ ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ ﻓﮑﺮ ﻣﻲﮐﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﻲ ﻣﻮﺭﺩ ﻟﻄﻒ ﺧﺪﺍ ﻫﺴﺘﻴﻢ. ﺍﻳﻦ ﺍﺻﻄﻼﺡ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﭘﻴﺶ‬ ‫ﺑﻨﻴﺎﺩ ﺑﻮﺩ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﮔﻮﻳﺎ ﻫﻤﻪ ﺍﻣﻮﺭ ﺍﺯ ﭘﻴﺶ ﺣﺎﺻﻞ ﺁﻣﺪﻩ ﺍﺳﺖ ﺍﻣﺎ ﮔﻮﻳﺎ ﻣﺎ ﺍﻳﻦ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﻲ ﭘﻴﺶﺑﻨﻴﺎﺩ ﺭﺍ ﺭﺍﺟﻊ ﺑﻪ‬ ‫ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﻗﺎﺋﻠﻴﻢ.‬ ‫۱۱.‬ ‫۴۱.‬ ‫۲۱.‫۰۱. ﺑﻪ ﻋﺒﺎﺭﺕ ﺩﻳﮕﺮ ﻭﻳﮋﮔﻲﻫﺎﻱ ﺧﻮﺩ ﺍﻭ ﻣﻬﻢ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﻭﻳﮋﮔﻲﻫﺎﻱ ﺗﻌﻠﻘﻲ‬ ‫ﺍﻭ ﻣﻬﻢ ﺍﺳﺖ. ﻫﻤﻴﺖ ﺟﺎﻫﻠﻴﺖ ﻳﻌﻨﻲ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﭼﻮﻥ ﻓﻼﻧﻲ ﺍﺯ ﻗﺒﻴﻠﻪ ﻣﻦ ﺍﺳﺖ. ﺍﻣﺎ ﺩﺍﺳﺘﺎﻥ ﺑﺮ ﺳﺮ ﺍﻳﻦ‬ ‫ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺍﮔﺮ ﺷﻤﺎ ﺑﺒﺨﺸﺎﻳﻴﺪ ﻭ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﮐﻨﻴﺪ ﺑﺎﺯ ﻫﻢ ﺍﺯ ﻫﻤﺎﻧﺠﺎ ﺿﺮﺑﻪ ﻣﻲﺧﻮﺭﻳﺪ.‬ ‫ﻃﺮﻑ ﺍﻭ ﺭﺍ ﭼﻪ ﻇﺎﻟﻢ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﻋﺎﺩﻝ ﻣﻲﮔﻴﺮﻡ. ﻗﺮﺁﻥ ﺧﻮﺩﻱ ﻭ ﻏﻴﺮﺧﻮﺩﻱ ﺭﺍ ﺭﺩ ﮐﺮﺩﻩ ﺍﺳﺖ ﭼﺮﺍ ﮐﻪ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺣﺐ ﻭ‬ ‫ﺑﻐﺾ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ: ﻭﻗﺘﻲ ﺑﺎ ﮔﺮﻭﻫﻲ ﺩﺷﻤﻨﻴﺪ ﺩﺷﻤﻨﻲ ﺑﺎﻋﺚ ﻧﺸﻮﺩ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﺁﻧﻬﺎ ﻋﺪﺍﻟﺖ ﻭ ﺍﻧﺼﺎﻑ ﺭﺍ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﮐﻨﻴﺪ.‬ ‫۳۱.‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ﺩﺭﺳﺖ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻤﮑﻦ ﺍﺳﺖ ﻭﺿﻊ ﻣﺎ ﺑﻪ ﻣﻮ ﺑﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ، ﺍﻣﺎ ﭘﺎﺭﻩ ﻧﻤﻲﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﮐﺜﺮ ﺍﻫﻤﺎﻟﻬﺎ ﻭ ﺑﻲﺗﻮﺟﻲﻫﺎ ﻧﺎﺷﻲ ﺍﺯ‬ ‫ﻫﻤﻴﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﺍﺳﺖ. ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﻴﻨﺪﻭﺧﺘﻦ ﺍﺯ ﮔﺬﺷﺘﻪ‬ ‫ﭘﺲ ﺍﺯ ﺍﻗﺪﺍﻣﺎﺕ ﺍﻧﺴﺎﻥﺩﻭﺳﺘﺎﻧﻪ ﺍﻓﺮﺍﺩﻱ ﭼﻮﻥ ﻣﺎﻧﺪﻻ ﻭﺍﺳﻼﻭﻫﺎﻭﻝ ﻭ ﺍﻗﺪﺍﻣﺎﺕ ﺍﻧﺴﺎﻥﺩﻭﺳﺘﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺑﺎﺏ "ﻓﺮﻫﻨﮕﻲ ﮐﺮﺩﻥ‬ ‫ﺳﻴﺎﺳﺖ" ﺗﻼﺵ ﮐﺮﺩﻧﺪ، ﺯﻳﺎﺩ ﺷﻨﻴﺪﻩﺍﻳﻢ ﮐﻪ ﺑﺒﺨﺶ ﻭ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﮐﻦ ﻳﺎ ﺑﺒﺨﺶ ﻭ ﻓﺮﺍﻣﻮﺵ ﻧﮑﻦ. ﺗﻌﺼﺐ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﭼﺴﺒﻴﺪﻥ ﺑﻪ ﺁﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺩﺍﺭﻳﻢ ﻭ ﻧﮕﺎﻩ ﻧﮑﺮﺩﻥ ﺑﻪ ﭼﻴﺰﻫﺎﻱ‬ ‫ﻓﺮﺍﻭﺍﻧﻲ ﮐﻪ ﻧﺪﺍﺭﻳﻢ. ﺷﺨﺼﻴﺖﭘﺮﺳﺘﻲ‬ ‫ﮐﻤﺘﺮ ﻣﺮﺩﻣﻲ ﺑﻪ ﺍﻧﺪﺍﺯﻩ ﻣﺎ ﺷﺨﺼﻴﺖﭘﺮﺳﺘﻨﺪ ﻭ ﺷﺨﺼﻴﺖﭘﺮﺳﺘﻲ ﺟﺰ ﺍﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺷﺨﺼﻴﺘﻲ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺑﺮ ﺧﻮﺩ ﻋﺮﺿﻪ‬ ‫ﻣﻲﮐﻨﺪ ﻭ ﺧﻮﺑﻲﻫﺎﻳﻲ ﺭﺍ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺍﻃﺮﺍﻑ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﻧﻤﻲﺑﻴﻨﻴﻢ، ﺍﺯ ﺳﺮ ﺗﻮﻫﻢ ﺑﻪ ﺍﻭ ﻧﺴﺒﺖ ﻣﻲﺩﻫﻴﻢ ﻭ ﺍﻭ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ‬ ‫ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺑﺰﺭﮒ ﻣﻲﮐﻨﻴﻢ. ۲-ﻧﺴﺒﺖﺳﻨﺠﻲ ﺩﺭ ﺍﻣﻮﺭ ﺭﻭﺍﻧﺸﻨﺎﺳﺎﻥ ﺍﺻﻄﻼﺣﻲ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﺑﺎ ﺍﻳﻦ ﻣﻀﻤﻮﻥ ﮐﻪ ﺍﻧﺴﺎﻥ ﺑﺎﻳﺪ‬ .‬ ‫ﮔﺮﻭﻫﻲ ﺧﻮﺩﻱ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﻭ ﮔﺮﻭﻫﻲ ﻏﻴﺮﺧﻮﺩﻱ.

ﻳﻌﻨﻲ ﺍﮔﺮ ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺭﻭﺍﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻲ ﺩﺭ ﺳﺨﻨﺎﻥ ﻣﺎ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﺷﻮﺩ ﺍﺻﻼ ﺑﺮﺧﻲ ﺟﻤﻼﺕ ﻣﻌﻨﺎ ﻧﺪﺍﺭﺩ. ﻓﺮﺍﻭﺍﻧﻨﺪ ﺍﻧﺴﺎﻥﻫﺎﻳﻲ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻃﻮﻝ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺧﻄﺎﻱ ﺗﺎﮐﺘﻴﮑﻲ ﻧﻤﻲﮐﻨﻨﺪ ﺍﻣﺎ ﺧﻄﺎﻱ‬ ‫ﺍﺳﺘﺮﺍﺗﮋﻳﮏ ﻋﻈﻴﻢ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﻳﻌﻨﻲ ﮐﻞ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺭﺍ ﻣﻲﺑﺎﺯﻧﺪ ﺍﻣﺎ ﺩﺭ ﺭﻳﺰﻩﮐﺎﺭﻱﻫﺎ ﻭﺳﻮﺍﺱ ﺩﺍﺭﻧﺪ. ﻧﻘﻞ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺮﻓﺎ‬ ‫ﻫﻢ ﺩﺭ ﺳﮑﻮﺕ ﺗﺒﺎﺩﻝ ﺭﻭﺣﻲ ﺩﺍﺷﺘﻨﺪ ﺍﻣﺎ ﻣﺎ ﻣﻠﺖ ﭘﺮﺳﺨﻨﻲ ﻫﺴﺘﻴﻢ ﻭ ﺁﺳﺎﻥﺗﺮﻳﻦ ﮐﺎﺭ ﺑﺮﺍﻱ ﻣﺎ ﺣﺮﻑﺯﺩﻥ ﺍﺳﺖ. ﺑﺎﻳﺪ ﮔﻔﺖ ﻣﺼﺮﻑﺯﺩﮔﻲ‬ ‫ﻳﮏ ﺩﻳﺪﮔﺎﻩ ﺍﺳﺖ ﻧﻪ ﻳﮏ ﺍﻣﮑﺎﻥ؛ ﻳﻌﻨﻲ ﻓﺮﺩ ﻓﻘﻴﺮ ﻫﻢ ﺩﺭ ﺳﺮﺳﻮﻳﺪﺍﻱ ﺩﻝ ﺧﻮﺩ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ ﮐﺎﺵ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺩﺍﺷﺘﻢ ﻭ ﺑﻴﺸﺘﺮ‬ ‫ﻣﺼﺮﻑ ﻣﻲﮐﺮﺩﻡ. ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺼﺮﻑ ﻫﻢ ﺩﻳﺪﮔﺎﻫﻤﺎﻥ ﺍﻳﻦﮔﻮﻧﻪ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﻭ ﺑﺎﻋﺚ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﺩﭼﺎﺭ ﻣﺼﺮﻑﺯﺩﮔﻲ ﺷﻮﻳﻢ. ﺍﻧﺴﺎﻥﻫﺎﻳﻲ ﮐﻪ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﺭﺍ ﺟﺪﻱ ﻧﻤﻲﮔﻴﺮﻧﺪ ﭼﻴﺰﻫﺎﻱ ﻣﻬﻤﺘﺮ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻱ‬ ‫ﭼﻴﺰﻫﺎﻱ ﻣﻬﻢ ﺭﻫﺎ ﻣﻲﮐﻨﻨﺪ. ﻭﻗﺘﻲ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺑﻠﻨﺪﻣﺪﺕ ﺩﻳﺪﻩ ﻧﺸﻮﺩ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﮐﻮﺗﺎﻩﻣﺪﺕ ﺗﺎﻣﻴﻦ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﺑﻪ ﻗﻴﻤﺖ ﻧﮑﺒﺖ ﻭ ﺍﺩﺑﺎﺭ‬ ‫ﺩﺭﺍﺯﻣﺪﺕ. ﺳﺨﻨﺎﻥ ﻫﻤﻪ‬ . ﺩﺭ ﺯﺑﺎﻥﻫﺎﻱ ﺍﺭﻭﭘﺎﻳﻲ ﻗﺪﺍﺳﺖ ﺍﺯ ﻣﺎﺩﻩ ﻓﺪﺍﮐﺎﺭﻱ ﺍﺳﺖ. ﻭﻟﻲ ﻣﺎ ﻣﻲﺧﻮﺍﻫﻴﻢ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺭﺍ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﻭ ﻭﻗﺘﻲ ﺩﻳﺪﮔﺎﻫﻤﺎﻥ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﺁﻧﮕﻮﻧﻪ‬ ‫ﺍﺳﺖ. ﺍﺯ ﺩﺳﺖ ﺭﻓﺘﻦ ﻗﻮﻩ ﺗﻤﻴﺰ ﺑﻴﻦ ﺧﻮﺷﺎﻳﻨﺪ ﻭ ﻣﺼﻠﺤﺖ‬ ‫ﻣﺮﺩﻣﻲ ﮐﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﮐﻮﺗﺎﻩﻣﺪﺕ ﺭﺍ ﺑﺒﻴﻨﻨﺪ ﻭ ﻗﺪﺭﺕ ﺩﻳﺪﻥ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺩﺭﺍﺯﻣﺪﺕ ﺭﺍ ﻧﺪﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺩﺭ ﻣﻌﺮﺽ ﻓﺮﻳﺐﺧﻮﺭﺩﮔﻲ‬ ‫ﻫﺴﺘﻨﺪ. ﺩﺭ ﻭﺍﻗﻊ ﻣﺎ‬ ‫ﮐﺎﺭ ﺭﺍ ﺍﺟﺘﻨﺎﺏﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻣﻲﺩﺍﻧﻴﻢ ﺩﺭ ﺣﺎﻟﻲ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺩﻳﺪﮔﺎﻩ ﻣﻮﻟﻮﻱ ﺭﺍ ﺩﺭﺑﺎﺭﻩ ﮐﺎﺭ ﺩﺍﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﮐﻪ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻮﺩ ﮐﺎﺭ ﺟﻮﻫﺮ‬ ‫ﺍﻧﺴﺎﻥ ﺍﺳﺖ. ﻣﺎ ﮐﺎﺭ ﺭﺍ ﻓﻘﻂ ﺑﺮﺍﻱ ﺩﺭﺁﻣﺪ‬ ‫ﻣﻲﺧﻮﺍﻫﻴﻢ ﻭ ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﺍﮔﺮ ﺩﺭﺁﻣﺪ ﺭﺍ ﺑﺘﻮﺍﻧﻴﻢ ﺍﺯ ﺭﺍﻩ ﺑﻴﮑﺎﺭﻱ ﻫﻢ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﺁﻭﺭﻳﻢ ﺍﺯ ﮐﺎﺭ ﺍﺳﺘﻘﺒﺎﻝ ﻧﻤﻲﮐﻨﻴﻢ. ﺯﺑﺎﻥﭘﺮﻳﺸﻲ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺍﻧﺴﺎﻥ ﺣﺮﻑ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﺧﻮﺩﺵ ﻫﻢ ﻣﺘﻮﺟﻪ‬ ‫ﻧﻤﻲﺷﻮﺩ.‬ ‫۷۱. ﻭﻗﺘﻲ ﻣﺎ ﺑﺤﺚ‬ ‫ﻣﺼﺮﻑﺯﺩﮔﻲ ﺭﺍ ﻣﻄﺮﺡ ﻣﻲﮐﻨﻴﻢ، ﻣﻄﺮﺡ ﻣﻲﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﻤﺎ ﺍﺯ ﺍﻭﺿﺎﻉ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻭ ﻓﻘﺮ ﺧﺒﺮ ﻧﺪﺍﺭﻳﺪ. ﮐﺪﺍﻡ ﻳﮏ ﺍﺯ ﻣﺎ ﺑﺮﺍﻱ ﺁﺭﻣﺎﻥﻫﺎﻱ ﺧﻮﺩ ﺣﺎﺿﺮ ﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﻗﺪﺭ ﺿﺮﻭﺭﺕ ﺍﮐﺘﻔﺎ ﮐﻨﺪ. ﺍﮔﺮ ﻣﺎ ﺑﻮﺩﻳﻢ ﻭ ﻓﻘﻂ ﺿﺮﻭﺭﻳﺎﺕ ﺯﻧﺪﮔﻲ ﻣﺠﺒﻮﺭ ﺑﻪ ﮐﺮﻧﺶ ﮐﺮﺩﻥ ﻧﺒﻮﺩﻳﻢ. ﻋﺎﺭﻓﺎﻥ ﻣﺴﻴﺤﻲ‬ ‫ﻣﻲﮔﻔﺘﻨﺪ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﻓﺪﺍﮐﺎﺭﻱ ﻭ ﻗﺪﺍﺳﺖ ﺍﺯ ﻳﮏ ﻣﺎﺩﻩﺍﻧﺪ ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺩﻟﻴﻞ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﺪﺍﺳﺖ ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﻧﻤﻲﺁﻳﺪ ﻣﮕﺮ ﺑﻪ ﻗﻴﻤﺖ ﺍﺯ‬ ‫ﺩﺳﺖ ﺩﺍﺩﻥ ﭼﻴﺰﻫﺎﻱ ﻓﺮﺍﻭﺍﻥ.‬ ‫۸۱. ﺯﻳﺎﺩﻩﮔﻮﻳﻲ‬ ‫ﻣﺎ ﺩﺭﺳﺖ ﺑﺮﺧﻼﻑ ﺁﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺍﺩﻳﺎﻥ ﻭ ﻣﺬﺍﻫﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﺯﻳﺎﺩﻩﮔﻮ ﻫﺴﺘﻴﻢ ﻭ ﭘﺮﺣﺮﻑ ﻣﻲﺯﻧﻴﻢ.‬ ‫۶۱.‬ ‫۹۱. ﺍﻳﻦ ﻣﺼﺮﻑﺯﺩﮔﻲ ﻣﺎ‬ ‫ﺭﺍ ﺑﻪ ﺩﻧﺎﺋﺖ ﻣﻲﮐﺸﺪ. ﻗﺎﺋﻞ ﻧﺒﻮﺩﻥ ﺑﻪ ﺭﻳﺎﺿﺖ‬ ‫ﺭﻳﺎﺿﺖ ﺩﺭ ﺍﻳﻦ ﺟﺎ ﻧﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﺁﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﻣﺮﺗﺎﺿﺎﻥ ﺍﻧﺠﺎﻡ ﻣﻲﺩﻫﻨﺪ ﺭﻳﺎﺿﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎﻱ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺩﺍﻧﺴﺖ ﺩﺭ ﺯﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺭﺍ ﻧﻤﻲﺗﻮﺍﻥ }ﺑﻪ ﺩﺳﺖ ﺁﻭﺭﺩ{.‬ ‫ﻗﺪﻣﺎﻱ ﻣﺎ ﻣﻲﮔﻔﺘﻨﺪ ﺩﻧﻴﺎ ﺩﺍﺭ ﺗﺰﺍﺣﻢ ﺍﺳﺖ ﻳﻌﻨﻲ ﻫﻤﻪ ﻣﺤﺎﺳﻦ ﺩﺭ ﻳﮏﺟﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﺟﻤﻊ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻧﻴﻤﺎ ﻳﻮﺷﻴﺞ ﺗﺎ‬ ‫ﭼﻴﺰﻫﺎ ﻧﺪﻫﻲ ﭼﻴﺰﮐﻲ ﺑﻪ ﺗﻮ ﻧﺨﻮﺍﻫﻨﺪ ﺩﺍﺩ.‫ﺑﺘﻮﺍﻧﺪ ﻭﺯﻥ ﺍﻣﻮﺭ ﺭﺍ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻫﻢ ﺑﺴﻨﺠﺪ. ﺩﻟﻴﻞ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺳﻴﺎﺳﺖﻫﺎﻱ ﭘﻮﭘﻮﻟﻴﺴﺘﻲ ﺩﺭ ﮐﺸﻮﺭ ﮐﻪ ﺩﺭ ﻳﮏ ﺳﺎﻝ ﺍﺧﻴﺮ ﻫﻢ ﺭﻭﺍﺝ ﭘﻴﺪﺍ ﮐﺮﺩﻩ، ﻧﺪﻳﺪﻥ ﻣﻨﺎﻓﻊ‬ ‫ﺩﺭﺍﺯﻣﺪﺕ ﺍﺳﺖ. ﺯﺑﺎﻥﭘﺮﻳﺸﻲ‬ ‫ﺑﺪﺗﺮ ﺍﺯ ﭘﺮﺳﺨﻨﻲ ﻣﺎ ﺯﺑﺎﻥﭘﺮﻳﺸﻲ ﻣﺎﺳﺖ.‬ ‫۵۱. ﺩﻳﺪﮔﺎﻩ ﻣﺒﺘﺬﻝ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ‬ ‫ﺩﻳﺪﮔﺎﻩ ﮐﻤﺘﺮ ﻣﺮﺩﻣﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﺗﺎ ﺣﺪ ﺩﻳﺪﮔﺎﻩ ﻣﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮐﺎﺭ ﻣﺒﺘﺬﻝ ﺍﺳﺖ. ﺑﻨﺎﺑﺮﺍﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻲ ﺭﺍ ﻓﺪﺍ ﮐﺮﺩ ﺗﺎ ﭼﻴﺰﻫﺎﻱ ﺑﺎﺍﺭﺯﺵﺗﺮﻱ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺩﺳﺖﺁﻭﺭﺩ.

ﺑﻪ‬ ‫ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺩﻳﮕﺮ ﺣﺮﻑﻫﺎﻱ ﻣﺎ ﭘﺸﺘﻮﺍﻧﻪ ﻧﺪﺍﺭﺩ ﻭ ﻫﻤﻪ ﻣﺎ ﺍﺯ ﺻﺪﺭ ﺗﺎ ﺫﻳﻞ ﻳﺎﻭﻩ ﻣﻲﮔﻮﻳﻴﻢ. ﺧﻄﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﺭﻭﺷﻨﻔﮑﺮﺍﻥ ﻭ ﻣﺼﻠﺤﺎﻥ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ‬ ‫ﺑﺮﺍﻱ ﭘﻴﺪﺍﮐﺮﺩﻥ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻭ ﻣﺤﺒﻮﺑﻴﺖ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﺠﻴﺰ ﻣﺮﺩﻡ ﺭﺍ ﺑﮕﻮﻳﻨﺪ ﻭ ﺑﮕﻮﻳﻴﻢ ﮐﻪ ﻣﺮﺩﻡ ﻫﻴﭻ ﻋﻴﺐ ﻭ‬ ‫ﻧﻘﺼﻲ ﻧﺪﺍﺭﻧﺪ؛ ﭼﺮﺍ ﮐﻪ ﺭﮊﻳﻢ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺯﺍﺩﻩ ﻣﺮﺩﻡ ﺍﺳﺖ ﻭ ﺭﮊﻳﻢ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺑﻬﺘﺮ، ﺑﻪ ﻓﺮﻫﻨﮓ ﺑﻬﺘﺮ ﻧﻴﺎﺯ ﺩﺍﺭﺩ. ﺩﺭ ﻫﺮ‬ ‫ﺟﺎ ﮐﻪ ﺍﺧﻼﻕ، ﻋﺮﻓﺎﻥ ﻭ ﺭﻭﺍﻧﺸﻨﺎﺳﻲ ﻓﺪﺍﻱ ﻓﻘﻪ ﻭ ﻇﻮﺍﻫﺮ ﺷﻮﺩ ﺍﻳﻦ ﺭﻭﺣﻴﻪ ﻏﻠﺒﻪ ﭘﻴﺪﺍ ﻣﻲﮐﻨﺪ. ﻭ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺩﻟﻴﻞ ﻫﻢ ﺑﻪ ﻟﺤﺎﻅ‬ ‫ﺫﻫﻨﻲ ﺗﺎ ﺍﻳﻦ ﺣﺪ ﭘﺮﻳﺸﺎﻧﻴﻢ.‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻬﺮﮎﻫﺎﻱ ﺳﻴﻨﻤﺎﻳﻲ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺯﻣﺎﻥ ﻓﻴﻠﻢ ﭘﺮ ﺍﺯ ﺩﮊ ﻭ ﻗﻠﻌﻪ ﺍﺳﺖ ﺍﻣﺎ ﻭﻗﺘﻲ ﻓﺸﺎﺭ ﻣﻲﺩﻫﻴﻢ ﻓﺮﻭ ﻣﻲﺭﻳﺰﺩ.‬ ‫۰۲. ﺍﻳﻦ ﻇﺎﻫﺮﺑﻴﻨﻲﻫﺎ ﻣﺎ ﺭﺍ ﺑﺮﺍﻱ ﻇﺎﻫﺮﻓﺮﻳﺒﻲ ﺁﻣﺎﺩﻩ ﻣﻲﮐﻨﺪ. ﻇﺎﻫﺮﻧﮕﺮﻱ‬ ‫ﻇﺎﻫﺮﻧﮕﺮﻱ ﺑﻪ ﺩﻟﻴﻞ ﻏﻠﺒﻪ ﺭﻭﺣﻴﻪ ﻓﻘﻬﻲ ﺩﺭ ﺩﻳﻦ، ﺑﺮ ﮐﻞ ﮐﺎﺭﻫﺎﻳﻤﺎﻥ ﺳﺎﻳﻪ ﺍﻓﮑﻨﺪﻩ ﺍﺳﺖ. ﻗﻮﺍﻋﺪ ﺻﺮﻓﻲ ﻭ ﻧﺤﻮﻱ ﺁﻥ ﺭﻋﺎﻳﺖ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ، ﺍﻣﺎ‬ ‫ﺑﺎﻣﻌﻨﺎ ﻧﻴﺴﺖ.‬ ‫ﺩﺭ ﭘﺎﻳﺎﻥ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎﺩﻱ ﺩﺍﺭﻡ ﮐﻪ ﺩﺍﺭﺍﻱ ﺩﻭ ﻧﮑﺘﻪ ﺍﺳﺖ:‬ ‫ﺍﻭﻝ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﺩﺭ ﺑﺎﺏ ﻫﺮ ﮐﺪﺍﻡ ﺍﺯ ﻣﻮﺍﺭﺩ ﻣﻄﺮﺡﺷﺪﻩ ﻓﮑﺮ ﮐﻨﻴﻢ ﮐﻪ ﺩﺭﺳﺖ ﺍﺳﺖ ﻳﺎ ﻧﻪ. ﺑﺎﻳﺪ ﺍﺯ ﻣﺠﻴﺰﮔﻮﻳﻲ ﻣﺮﺩﻡ ﺩﺳﺖ ﺑﺮﺩﺍﺭﻧﺪ ﻭ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﺮﺩﻡ ﺑﮕﻮﻳﻴﻢ ﭼﻮﻥ ﺷﻤﺎ ﺍﻳﻨﮕﻮﻧﻪﺍﻳﺪ ﺣﺎﮐﻤﺎﻥ ﻫﻢ ﺁﻧﮕﻮﻧﻪﺍﻧﺪ. ﻧﻮﺍﻡ ﭼﺎﻣﺴﮑﻲ ﺑﺮﺍﻱ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﺟﻤﻠﻪﺍﻱ‬ ‫ﮐﻪ ﻗﻮﺍﻋﺪ ﻧﺤﻮﻱ ﻭ ﺻﺮﻓﻲ ﺁﻥ ﺭﻋﺎﻳﺖ ﺷﺪﻩ، ﺻﺮﻓﺎ ﺑﺎﻣﻌﻨﺎ ﻧﻴﺴﺖ ﺟﻤﻼﺗﻲ ﻣﻲﮔﻔﺖ ﺑﻄﻮﺭ ﻣﺜﺎﻝ ﻣﻲﮔﻔﺖ: ﻭﻗﺘﻲ‬ ‫ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ »ﭘﺴﺮ ﺑﺮﺍﺩﺭ ﻣﺜﻠﺚ ﻣﺎ ﻋﺎﺷﻖ ﺑﻴﻀﻲ ﺷﻤﺎ ﺷﺪﻩ ﺍﺳﺖ«. ﻳﻌﻨﻲ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﺍﻳﻦ ﻧﮑﺘﻪﻫﺎ ﺭﺍ ﺫﺭﻩﺑﻴﻦ ﻧﮑﻨﻴﻢ ﻭ ﺭﻭﻱ ﺩﻳﮕﺮﺍﻥ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ‬ ‫ﺑﻠﮑﻪ ﺍﻭﻝ ﺫﺭﻩﺑﻴﻦ ﺭﺍ ﺭﻭﻱ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ. ﮐﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﺳﺮﮔﺮﺩﺍﻧﻲ ﺫﻫﻨﻲ ﺩﺍﺭﻧﺪ ﺍﻭﻝ ﺑﺎﻳﺪ ﺯﺑﺎﻥ ﺧﻮﺩ ﺭﺍ ﭘﺎﻻﻳﺶ ﮐﻨﻨﺪ.‬ ‫ﻧﮑﺘﻪ ﺩﻭﻡ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﺍﮔﺮ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺩﺭﺳﺖ ﺍﺳﺖ ﺭﻭﺷﻨﻔﮑﺮﺍﻥ ﻭ ﻣﺼﻠﺤﺎﻥ ﺍﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺍﻳﻨﮑﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﺠﻴﺰ‬ ‫ﻣﺮﺩﻡ ﺭﺍ ﺑﮕﻮﻳﻨﺪ ﻭ ﻓﮑﺮ ﮐﻨﻨﺪ ﺗﻤﺎﻡ ﻣﺸﮑﻼﺕ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺭﮊﻳﻢ ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺍﺳﺖ.‬ . ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﺟﺎﻱ ﺁﻧﮑﻪ ﻣﺎ ﺑﻪ‬ ‫ﺍﺭﺯﺵ ﻭ ﺍﻧﮕﻴﺰﻩ ﮐﺎﺭ ﺗﻮﺟﻪ ﮐﻨﻴﻢ ﻓﺮﻳﻔﺘﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﺷﻮﻳﻢ. ﺍﮔﺮ ﺩﺭﺳﺖ ﺍﺳﺖ ﺍﻭﻝ ﮐﺎﺭﻱ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ‬ ‫ﮐﺮﺩ ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺖ ﮐﻪ ﺩﺭ ﺷﺨﺺ ﺧﻮﺩﻣﺎﻥ ﺑﺮﺭﺳﻲ ﮐﻨﻴﻢ. ﺣﺎﮐﻤﺎﻥ ﺯﺍﺋﻴﺪﻩ ﺍﻳﻦ ﻓﺮﻫﻨﮕﻨﺪ ﺟﺎﻣﻌﻪﺍﻱ ﮐﻪ ﻓﺮﻫﻨﮕﺶ ﺍﻳﻦ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ ﺳﻴﺎﺳﺘﺶ ﻫﻢ ﺁﻥ ﻣﻲﺷﻮﺩ ﻭ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩﺵ ﻫﻢ ﺁﻥ ﻣﻲﺷﻮﺩ. ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺮﻑ‬ ‫ﺭﺍ ﻓﻬﻤﻴﺪﻩ ﺑﺰﻧﻨﺪ، ﻭ ﺍﺯ ﻃﺮﻑ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻫﻢ ﺣﺮﻑ ﻓﻬﻤﻴﺪﻩ ﺑﺨﻮﺍﻫﻨﺪ.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful