‫ﻓﻬﺮﺳﺖ‬

‫‪ c‬ﺳﺮ ﺁﻏﺎز‬
‫• ﺳﻴﺮی در واﻗﻌﻴﺘﻬﺎی ﻣﺬاهﺐ ﺗﻮﺣﻴﺪی ﺑﺮ اﺳﺎس ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎی‬
‫ﺳﻴﺼﺪ ﺗﻦ از اﻧﺪﻳﺸﻤﻨﺪان و ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﺟﻬﺎن ﻏﺮب‬
‫‪ c‬ﺧــﺪا در ﺁﺋﻴﻦ هﺎی "ﺗﻮﺣـــﻴﺪی"‬
‫‪ c‬ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان در ﺁﺋﻴﻦ هﺎی "ﺗﻮﺣـــﻴﺪی"‬
‫‪ c‬ﮐﺘﺎﺑﻬﺎی "ﺗﻮﺣـــﻴﺪی"‪ :‬ﺗﻮرات‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬ﻗــﺮﺁن‬
‫•‬

‫ﻣﻌﺠــــﺰات‬

‫‪ c‬اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬
‫•‬
‫•‬

‫ﻧﺎﺳﺦ هﺎ و ﻣﻨﺴﻮخ هﺎ‬
‫ﺣﻘﺎﻳﻖ" ﻧﺎ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ" ﻳﺎ داﺳﺘﺎﻧﻬﺎی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ؟‬

‫‪ c‬ﻧﻘﺶ اﻳﺮان در ﺁﺋﻴﻦ هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬
‫•‬
‫•‬
‫•‬

‫رﻣﺎن ﻳﻬـــﻮدی اﺳﺘـــــﺮ‬
‫ﮐﺘﺎب داﻧﻴـــــﺎل‬
‫ﮐﺘﺎب ﻧﺤﻴﻤــــﺎ‬

‫‪ c‬ﺟﻬﺎن ﭘﺲ از ﻣﺮگ‬
‫‪ c‬ﻗﻮاﻧﻴﻦ وﻓﺮاﺋـــﺾ‬
‫‪ c‬ﺳﻴﺮی در ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ‬
‫•‬

‫دﻳﻦ و داﻧﺶ‬

‫‪ c‬ﻣﺬهﺐ ﻓﺮدا‬
‫‪ c‬وﻻﻳﺖ ﻓﻘــﻴﻪ‬
‫‪ c‬ﭘـــﺎﻳﺎن ﺳﺨــﻦ‬
‫‪ c‬ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ – ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻏﺮﺑﯽ – ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺷﺮﻗﯽ )ﺑﺮای ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻧﺎم هﺎ ﺑﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﺋﻴﺪ(‬

‫ﺑﺮای اﻳﻨﮑﻪ ﺑﺖ ﭘﺮﺳﺘﯽ ﻧﺒﺎﺷﯽ‪ ،‬ﮐﺎﻓﯽ‬
‫ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺖ هﺎ را ﺷﮑﺴﺘﻪ ﺑﺎﺷﯽ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﺧﻮی ﺑﺖ ﭘﺮﺳﺘﯽ را ﺗﺮک ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎﺷﯽ‪.‬‬
‫ﻧﻴﭽــﻪ‬

‫ﺳﺮﺁﻏﺎز‬
‫ﮐﺘﺎب ﺣﺎﺿﺮ درﺁ ﺧﺮﻳﻦ ﺳﺎل ﻳﮏ ﺳﺪﻩ‪ ،‬و در ﺁﺧﺮﻳﻦ ﺳﺎل ﻳﮏ هﺰارﻩ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﺑﺎ اﻳﻦ اﻧﮕﻴﺰﻩ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ راهﻨﻤِﺎی ﻓﮑ ِﺮی ﻧﺴﻞ ﻧﻮﺧﺎﺳﺘﻪ ِای ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ در ﮐﻮﺗﺎﻩ زﻣﺎ ِﻧﯽ ﭘﺎ ﺑﻪ ﻗﺮ ِﻧﯽ ﺗﺎزﻩ و ﺑﻪ هﺰا رﻩ ِای ﺗﺎزﻩ ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﮑﯽ از واﻻﺗﺮﻳﻦ ﺗﻤﺪ‬
‫ﺷﯽ ﺿﺮو ِری داﻧﺴﺘﻪ ام‪ ،‬ﺑﺮِای اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺮاث ﺑﺮ ﻳ ِ‬
‫ﮔﺬاﺷﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻦ ﭼﻨﻴﻦ راهﻨﻤﺎ ِﺋﯽ را ﺗﻼ ِ‬
‫ﻧﻬﺎ و ﻓﺮهﻨﮕﻬ ِﺎی ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺸ ِﺮی اﺳﺖ در ﺟﺮﻳﺎن اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺟﺎﺑﺠﺎ ِﺋﯽ ﺳﺪﻩ هﺎ و هﺰارﻩ هﺎ رادر ﺑﺪ ﺗﺮﻳﻦ ﺻﻮرت‬
‫ﺳﯽ – اﻧﺠﺎم دهﺪ‪.‬‬
‫ﻋﯽ و ﺻﻐﻴﺮ ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﻣﻤﮑﻦ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ ﺑﺼﻮرت ﻧﺴِﻠﯽ ﺻﻐﻴﺮ‪ -‬ﺻﻐﻴﺮ ﺷﺮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﻣﻴﮕﺬارﻧﺪ ﺗﺎ ﺣﺎﺻﻞ ﺁﻧﺮا ﻣﻼک ﮐﺎر ﺧﻮﻳﺶ‬
‫در ﭘﺎﻳﺎن هﺮ ﺳﺎل ﻣﺮدﻣﺎن ﺳﻮدﻩ هﺎ و زﻳﺎﻧﻬِﺎی ﺳﺎل ﮐﻬﻨﻪ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺣﺴﺎﺑﺮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﻣﺸﺎﺑ ِﻬﯽ را – در ﺑﻌ ِﺪی دراز ﻣﺪ ت ﺗﺮ در ﻣﻮردﮔﺬ ﺷﺘﻪ و‬
‫ﺑﺮِای ﺳﺎِﻟﯽ ﻧﻮ ﻗﺮار دهﻨﺪﻩ‪ .‬ﻣﻠﺘﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺣﺴﺎﺑﺮ ِ‬
‫ﺧﯽ دﻳﮕﺮ ﻣﻘﻴﺎس‬
‫ﺧﯽ از ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻣﻘﻴﺎس دهﻪ هﺎ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺮِای ﺑﺮ ِ‬
‫ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻌ ِﺪی ﺑﺮِای ﺑﺮ ِ‬
‫ﺳﺪﻩ هﺎ را‪ ،‬و ﺑﺮِای ﺷﻤﺎر اﻧﮕﺸﺖ ﺷﻤﺎ ِری ﻣﻘﻴﺎس هﺰارﻩ هﺎ را‪ .‬ا زﺻﺪ وهﺸﺘﺎد وهﺸﺖ ﮐﺸﻮر ﻋﻀﻮ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ‬
‫ﻣﺘﺤﺪ‪ ،‬در ﺟﻬﺎن ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ ﻣﺎ‪ ،‬ﻧﺰد ﻳﮏ ﺑﻪ ﺻﺪ و ﺑﻴﺴﺖ ﮐﺸﻮر ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﻓﻘﻂ "دهﻪ ِای " هﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﻮﺟﻮد‬
‫ﻳﺘﺸﺎن ﺑﻌﻨﻮان ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﻣﺴﺘﻘﻞ از ﺳﺎﻟﻬِﺎی ﺑﻌﺪ از ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ دوم و ﭘﺎﻳﺎن ﻋﺼﺮ اﺳﺘﻌﻤﺎر ﺁﻏﺎز ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺷﺼﺖ‬
‫ﺨﯽ ﭘﺎﻳﺎن هﺰارﻩ اول و ﺁﻏﺎز هﺰارﻩ‬
‫ﮐﺸﻮر دﻳﮕﺮ ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ "ﺳﺪﻩ ِای " هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺁﻏﺎز ﻣﻮﺟﻮد ﻳﺘﺸﺎن ﺑﻪ ﺗﺤﻮﻻت ﺗﺎرﻳ ِ‬
‫دوم و ﺑﻪ اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ﺑﺰرگ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎ ِﺋﯽ ﻧﻴﻤﻪ دوم اﻳﻦ هﺰارﻩ ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻴﺸﻮد و ﺗﻨﻬﺎ دﻩ ﮐﺸﻮرﻧﺪ ﮐﻪ در ﺣﺴﺎب ﺗﺎرﻳﺦ "هﺰارﻩ‬
‫ِای " ﺑﺸﻤﺎر ِﻣﯽ ﺁﻳﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ از ﭼﻨﺪ هﺰار ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻤﺮ در ﺻﺤﻨﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﺣﻀﻮر داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬هﻤﻪ اﻳﻦ‬
‫ﻄﯽ ﻳﮑﺴﺎن ﺑﻪ هﺰارﻩ ِای ﮐﻪ از راﻩ ﻣﻴﺮﺳﺪ ﭘﺎ ﻧﻤﻴﮕﺬارﻧﺪ‪ .‬ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ از ﺁﻧﻬﺎ ﭼﻮن ژاﭘﻦ و اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ‬
‫ﮐﺸﻮرهﺎ در ﺷﺮاﻳ ِ‬
‫ﮑﯽ ﮐﺎﻣﻼ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ وارد اﻳﻦ هﺰارﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن ﭼﻴﻦ و هﻨﺪ ﭘﺲ از ﮔﺬ راﻧﺪ ن دوراﻧﻬﺎ ِﺋﯽ‬
‫ﺑﺼﻮرت ﻣﻤﺎﻟ ِ‬
‫دﺷﻮار ﺑﺴ ِﻮی ﺁﻳﻨﺪﻩ ِای ﺑﺴﻴﺎر اﻣﻴﺪ ﺑﺨﺶ ﺗﺮ ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺮوﻧﺪ‪ .‬در ﻋﻮض ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن ﻣﺼﺮو اﺗﻴﻮ ِﺑﯽ )ﺣﺒﺸﻪ( و ﻳﻤﻦ‬
‫ﮐﻤﺎﮐﺎن ﺑﺎ زﻧﺪ ﮔﺎ ِﻧﯽ ﺟﻬﺎن ﺳﻮ ِﻣﯽ ﺧﻮد دﺳﺖ ﺑﮕﺮﻳﺒﺎﻧﻨﺪ و ﺁﻳﻨﺪﻩ واﻗﻌﺎ اﻣﻴﺪ ﺑﺨﺶ ﺗ ِﺮی را در ﭘﻴﺶ ر ِوی ﺧﻮد ﻧ ِﻤﯽ ﺑﻴﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن ﺗﻨﻬﺎ دو ﮐﺸﻮر اﺳﺮاﺋﻞ و اﻳﺮاﻧﻨﺪ ﮐﻪ در ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺮزخ ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻣﻌﻤِﺎی ﺣﻞ ﻧﺸﺪﻩ روﻳﺎروﻳﻨﺪ ﮐﻪ‬
‫هﻤﭽﻨﺎن ﺑﺎ هﻮﻳﺖ ه ِﺎی ﺧﺎﺧﺎ ِﻣﯽ و ﺁﻳﺖ اﻟ ِﻬﯽ در درون ﭘﻴﻠﻪ ِای ﮐﻪ ﺑﺪ ور ﺧﻮﻳﺶ ﺗﻨﻴﺪ ﻩ اﻧﺪ ﺑﺎ ِﻗﯽ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ‪ ،‬ﻳﺎ ﺳﺮ از ﻏﺎر‬
‫اﺻﺤﺎب ﮐﻬﻒ ﺑﺮ ﺁورﻧﺪ و ﺑﺼﻮرت ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﻣﺘﺮ ِﻗﯽ ﭘﺎ ﺑﻪ هﺰار ﻩ ﺗﺎزﻩ ِای ﮔﺬارﻧﺪ ﮐﻪ در ﺁن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺟﺎ ِﺋﯽ ﺑﺮِای ﺧﺎﺧﺎم و‬
‫ﺁﻳﺖ اﻟﻪ وﺟﻮد ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫* * *‬
‫ﺳﯽ‬
‫هﺰارﻩ ِای ﮐﻪ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ِﻣﯽ رﺳﺪ هﺰارﻩ ورﺷﮑﺴﺘﻪ ﺗﺎرﻳﺦ اﻳﺮان اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا هﺰارﻩ ِای اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﺎهﻨﺎﻣﻪ ﻓﺮدو ِ‬
‫ﺁﻏﺎز ﺷﺪﻩ و ﺑﺎ ﺗﻮﺿﻴﺢ اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ ﭘﺎﻳﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺮ ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﻣﻴﺮﺳﺪ ورﺷﮑﺴﺘﻪ ﺗﺮﻳﻦ ﻗﺮن اﻳﻦ هﺰارﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﻗﺮ ِﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ اﻧﻘﻼ ب ﻣﺸﺮوﻃﻴﺖ ﺷﺮوع ﺷﺪﻩ و ﺑﺎ اﻧﻔﻼ ب ﺟﺎرو ﮐﺸﺎن ﺑﺴﺮ رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﺟﺎروﮐﺸﺎ ِﻧﯽ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﻌﺎر ﻳﺎ ﻣﺮگ ﻳﺎ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺒﺎز هﺰارﻩ ﺳﻮم رﻓﺘﻨﺪ و در هﻤﺎن ﺳﺎﻟﻬﺎ ِﻳﯽ ﮐﻪ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ِﻳﯽ ﺧﻮد ﭘﺎ ﺑﻪ ﻣﺎﻩ ِﻣﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ‬
‫اﻳﻨﺎن از دور ﭼﻬﺮﻩ اﻣﺎم ﺧﻮﻳﺶ را در ﺁن دﻳﺪ ﻧﺪ‪.‬‬
‫هﻢ اﻳﻦ هﺰارﻩ و هﻢ ﺑﺨﺼﻮ ص اﻳﻦ ﻗﺮ ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﭙﺎﻳﺎن ِﻣﯽ رﺳﻨﺪ در ﺗﺎرﻳﺦ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﺟﺎ ِﻳﯽ ﺧﺎص دارﻧﺪ‪ ،‬زﻳﺮا هﺮ د ِوی ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ‬
‫ﻣﻔﻬﻮم واﻗ ِﻌﯽ ﮐﻠﻤﻪ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺳﺎز ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬هﺰارﻩ دوم ﺑﺮِای اروﭘﺎ ِﻳﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺳﻘﻮط اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری رم ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد در‬
‫ﻇﻠﻤ ِﺘﯽ ﻗﺮون وﺳﻄﺎ ِﻳﯽ ﺁﻏﺎز ﺷﺪ ﮐﻪ ﻗﺎﻧﻮن ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ ﺁن ﺟﻬﻞ و ﺗﻌﺼﺐ و ﺧﺮاﻓﺎت و ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺑﻴﻤﻨﺎزع ﮐﻠﻴﺴﺎ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺶ از‬
‫ﺁﻧﮑﻪ اﺧﻼق و ﻣﻌﻨﻮﻳ ِﺘﯽ را ﺑﺮِای ﺑﺮﺑﺮهِﺎی ﻧﻮرﺳﻴﺪﻩ ﺑﺎرﻣﻐﺎن ﺁورد ﺁﻧﺎﻧﺮا ﺑﻪ ﮐﺸﺘﺎرهِﺎی ﺑﺎز هﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮي‪،‬اﻳﻦ ﺑﺎر در ﺟﻬﺖ‬
‫ﻣﻨﺎﻓﻊ ﮐﻠﻴﺴﺎ‪ ،‬واﻣﻴﺪاﺷﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﮏ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﮕﺎر ﻣﻌﺎﺻﺮ‪ ،‬از ﻗﺘﻞ ﻋﺎم ﮐﺎﺗﺎرهﺎ ﺗﺎ ﮐﺸﺘﺎر ﺳﻦ ﺑﺎر ﺗﻠﻤﻲ‪ ،‬از ﺟﻨﮕﻬِﺎی‬
‫ﺸﯽ ﮐﻪ هﺰاران ﻧﻔﺮ ﺑﺠﺮم ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺷﻴﻄﺎن در ﺁن‬
‫ﺻﻠﻴ ِﺒﯽ ﺗﺎ ﻣﺒﺎرزات ﻣﺬه ِﺒﯽ ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮑﻬﺎ و ﭘﺮوﺗﺴﺘﺎﻧﻬﺎ‪ ،‬ازهﻴﻤﻪ هِﺎی ﺁﺗ ِ‬
‫ﺳﻮﺧﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﭼﺮﺧﻬِﺎی ﺷﮑﻨﺠﻪ اﻧﮑﻴﺰﻳﺴﻴﻮن ﮐﻪ اﺳﺘﺨﻮاﻧﻬِﺎی هﺰاران ﻧﻔﺮ دﻳﮕﺮ در ﺁﻧﻬﺎ ﺧﻮرد ﺷﺪ ﻳﺎ زﺑﺎﻧﻬﺎﻳﺸﺎن از ﺣﻠﻘﻬﺎ‬
‫ﺑﻴﺮون ﮐﺸﻴﺪﻩ ﺷﺪ‪ ،‬ﭘﺮﭼﻢ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻣﻘﺪ س از درون درﻳﺎ ِﻳﯽ از ﺧﻮن ﺳﺮ ﺑﺮ اﻓﺮاﺷﺖ‪ .‬در هﻤﺎن ﺳﺎﻟﻬﺎ‪ ،‬ﺟﻬﺎن اﺳﻼم ﮐﻪ‬

‫هﻨﻮز از ﺁﺳﻴِﺎی ﻣﻴﺎﻧﻪ ﺗﺎ ﮐﺮاﻧﻪ هِﺎی اﻗﻴﺎﻧﻮس اﻃﻠﺲ را در ﺑﺮﻣﻴﮕﺮﻓﺖ‪ ،‬ﺑﺎ ﺑﺮﺧﻮردا ِری از ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻤﺘﺎز ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻗﺮون‬
‫اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری اﺳﻼﻣﻲ‪ ،‬ﻧﻴﻤﻪ ﺑﺮ ﺗﺮ و ﺑﺴﻴﺎر ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺗﺮ در ﺟﻬﺎن ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺑﻮد‪.‬‬
‫در ﻧﻴﻤﻪ دوﻣﻴﻦ اﻳﻦ هﺰارﻩ‪ ،‬ﺟﻬﺎن ﻋﺮب ﮐﻪ در ﺁن هﻨﮕﺎم ﺗﻨﻬﺎ در اروﭘِﺎی ﮐﻮﭼﮏ ﮐﻤﺘﺮ از ﭼﻬﻞ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔ ِﺮی ﺧﻼﺻﻪ‬
‫ﻣﻴﺸﺪ‪ ،‬ﺑﻨﺎﮔﻬﺎن ﺟﻬﺶ ﻏﻮل ﺁﺳِﺎی ﺧﻮد را ﺑﺴ ِﻮی اﺳﺘﻴﻼ ﺟﻮ ِﻳﯽ ﺑﺮ ﺑﻘﻴﻪ ﺟﻬﺎن ﺑﺸ ِﺮی ﺁﻏﺎز ﮐﺮد‪ ،‬و اﻳﻦ ﺟﻬﺶ ﻏﻮل ﺁﺳﺎ‬
‫او را در ﭘﺎﻳﺎن ﻗﺮن ﻧﻮزدهﻢ ﺑﻪ ﺳﺮو ِری ﺑﻴﻤﻨﺎزع ﺑﺮ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ رﺳﺎﻧﻴﺪ ﮐﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺁن ﺟﻤﻌﻴﺖ و هﻔﺪﻩ ﺑﺮاﺑﺮ ﺁن ﻣﺴﺎﺣﺖ‬
‫داﺷﺖ درﻳﺎﻧﻮردان اﻳﻦ اروﭘِﺎی ﮐﻮﭼﮏ دو ﻗﺎرﻩ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺗﺎزﻩ را ﮐﺸﻒ ﮐﺮد ﻧﺪ و ﻣﺎﻧﻨﺪ دو ﻗﺎرﻩ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﭘﻴﺸﻴﻦ ﺑﻪ‬
‫ﺳﯽ ﺑﺮاﺑﺮ‬
‫ﻓﺮﻣﺎن اروﭘ ِﺎی ﺧﻮد در ﺁورد ﻧﺪ هﺸﺖ ﮐﺸﻮر اروﭘﺎ ِﻳﯽ ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎ ِﻳﯽ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﻋﻈﻴ ِﻤﯽ را ﺑﻨﻴﺎد ﻧﻬﺎد ﻧﺪ ﮐﻪ ِ‬
‫ﻣﺴﺎﺣﺖ ﺧﻮد ﺁﻧﻬﺎ وﺳﻌﺖ و ﺑﻴﺴﺖ ﺑﺮا ﺑﺮ ﺁن ﺟﻤﻌﻴﺖ داﺷﺖ و "ﺁﻓﺘﺎب در ﺁن ﻏﺮوب ﻧﻤﮑﺮد "‪ .‬ﺑﻪ ﻣﻮازات اﻳﻦ ﺟﻬﺶ‬
‫ﺳﻴﺎﺳﻲ‪ ،‬ﺟﻬﺶ هﻤﻪ ﺟﺎﻧﺒﻪ ﻋﻠﻤﻲ‪ ،‬ﺻﻨﻌﺘﻲ‪ ،‬ﺁﻣﻮزﺷﻲ‪ ،‬هﻨﺮي‪ ،‬ﻓﮑ ِﺮی و ﺟﻬﺎن ﻏﺮب ﺳﺎﺧﺘﺎر دﻧﻴ ِﺎی هﺰارﻩ دوم را‬
‫ﮑﯽ هﺎ و هﻤﻪ درﻳﺎهﺎ اﻓﺮاﺷﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬در‬
‫ﺑﮑِﻠﯽ ﺗﻐﻴﻴﺮ داد‪ .‬در ﭘﺎﻳﺎن ﻗﺮن ﻧﻮزدهﻢ ﭘﺮﭼﻢ اﻳﻦ ﻏﺮب ﺑﻠﻨﺪ ﭘﺮواز در هﻤﻪ ﺧﺸ ِ‬
‫اﻧﺘﻈﺎر ﺁﻧﮑﻪ هﻤﻴﻦ ﭘﺮﭼﻢ در ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ درﻣﺎﻩ و ﺷﺎﻳﺪ در ﻗﺮن ﺑﻌﺪاز ﺁن در ﻣﺮﻳﺦ و زهﺮﻩ ﻧﻴﺰ اﻓﺮاﺷﺘﻪ ﺷﻮد‪ .‬درﺳﺖ در‬
‫ﻃﯽ ﻣﺮﮔﺒﺎر ر ِوی ﺁورد‪ِ ،‬ﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ‬
‫ﺟﻬﺖ ﻋﮑﺲ ﺁن‪ ،‬ﺟﻬﺎن ﭘﻬﻨﺎور اﺳﻼ ِﻣﯽ در هﻤﻴﻦ ﻣﺪ ت ﺑﻪ رﮐﻮد و ﺑﺪ ﻧﺒﺎل ﺁن ﺑﻪ اﻧﺤﻄﺎ ِ‬
‫ﻼی ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ ﻳﺎ زﻣﻴ ِﻨﯽ دراﻳﻦ ﺳﻘﻮط ﻓﺮا ﮔﻴﺮ دﺧﺎﻟ ِﺘﯽ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ هﻤﻪ ﺁن ﻋﻮاﻣﻞ ﮐﻪ در ﻃﻮل ﻗﺮون زﻋﺎﻣﺖ‬
‫هﻴﭻ ﺑ ِ‬
‫ﺷﯽ ﺳﭙﺮدﻩ ﺷﺪ ﻧﺪ‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﻣﺠﺘﻤﻊ ﻣﺬه ِﺒﯽ را ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ ﺑﻪ ﻓﺮاﻣﻮ ِ‬
‫ﺑﻠﮑﻪ ﺣ ِﺘﯽ ﻣﻮﺟﻮدﻳﺖ ﺧﻮد اﻳﻦ ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﭘﺮﺳﺶ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا در ﺳﺎﻟﻬِﺎی ﭘﻴﺶ از ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ دوم ﺗﻘﺮﻳﺒﺎهﻤﻪ‬
‫ﮐﺸﻮرهِﺎی اﺳﻼ ِﻣﯽ ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ ﻳﺎ ﭼﻮن ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن و ﺑﻨﮕﻼ دش و ﻣﺎﻟ ِﺰی و ﻣﺼﺮ و ﺳﻮدان ﺁﻓﺮﻳﻘِﺎی ﺷﺮ ِﻗﯽ و ارد ن وﻋﺮاق و‬
‫ﮐﻮﻳﺖ و ﺷﻴﺦ ﻧﺸﻴﻦ هِﺎی ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎرس ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن ﺑﻮد ﻧﺪ‪ ،‬ﻳﺎ ﭼﻮن ﻣﺮاﮐﺶ و اﻟﺠﺰﻳﺮﻩ و ﺗﻮﻧﺲ و ﺳﻨﮕﺎل و‬
‫ﻣﻮرﻳﺘﺎ ِﻧﯽ و ﻣﺎِﻟﯽ و ﭼﺎد و ﺳﻮرﻳﻪ و ﻟﺒﻨﺎن ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ ﻓﺮاﻧﺴﻪ‪ ،‬ﻳﺎ ﭼﻮن ﻟﻴ ِﺒﯽ و ﺳﻮﻣﺎِﻟﯽ و ارﻳﺘﺮﻩ ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ‪ ،‬ﻳﺎ‬
‫ﭼﻮن اﻧﺪ وﻧ ِﺰی ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ هﻠﻨﺪ‪ ،‬ﻳﺎ ﭼﻮن ﺻﺤﺮِای ﻏﺮ ِﺑﯽ ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ‪ ،‬ﻳﺎ ﭼﻮن ازﺑﮑﺴﺘﺎن و ﺗﺮﮐﻤﻨﺴﺘﺎن و‬
‫ﺗﺎﺟﻴﮑﺴﺘﺎن و ﻗﺮﻗﻴﺰﺳﺘﺎن و ﮐﺎزاﺧﺴﺘﺎن و ﺁذرﺑﺎﻳﺠﺎن اﺟﺰا ِﻳﯽ از اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری روﺳﻴﻪ ﺷﻮروي‪ ،‬و ﺷﻤﺎر ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻣﺴﺘﻘﻞ ﻳﺎ‬
‫ﻇﺎهﺮا ﻣﺴﺘﻘﻞ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﻪ ﺗﺮﮐﻴﻪ و اﻳﺮان و اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن و ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺳﻌﻮ ِدی ﻣﺤﺪود ﻣﻴﺸﺪ‪.‬‬
‫ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ – ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ ﺧﻮد ﻣﺎ – ﮐﻪ رﻳﭽﺎرد ﻧﻴﮑﺴﻦ رﺋﻴﺲ ﺟﻤﻬﻮ ِری ﭘﻴﺸﻴﻦ ﺁﻣﺮﻳﮑﺎ در ﺁﺧﺮﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﺧﻮﻳﺶ‬
‫ﺁﻧﺮاﺑﻬﺘﺮﻳﻦ و ﺑﺪ ﺗﺮﻳﻦ ﻗﺮن ﺗﺎرﻳﺦ ﺟﻬﺎن ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﺑﻮد – ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد هﻢ ﻗﺮن ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ وﻳﺮاﻧﻴﻬﺎ و هﻢ ﻗﺮن ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ‬
‫ﺳﺎزﻧﺪ ِﮔﯽ هِﺎی ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺸﺮ ﺑﻮد‪ .‬ﺷﻤﺎر ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ در دو ﺟﻨﮓ ﺑﺰرگ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ اﻳﻦ ﻗﺮن و در ﺑﻴﺶ از دوﻳﺴﺖ ﺟﻨﮓ ﻣﺤِﻠﯽ‬
‫ﺁن در ﺟﺒﻬﻪ هِﺎی ﺟﻨﮓ ﻳﺎ در ﭘﺸﺖ ﺟﺒﻬﻪ هﺎ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪ ﻧﺪ از ﺻﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ از ﺷﻤﺎرﻣﺠﻤﻮع ﮐﺸﺘﮕﺎن ﺟﻨﮕﻬ ِﺎی‬
‫ﭼﻨﺪ هﺰارﻩ ﺳﺎﻟﻪ ﭘﻴﺸﻴﻦ ﻓﺮاﺗﺮ رﻓﺖ‪ .‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ اﻧﻘﻼﺑﻬ ِﺎی ﺗﺎرﻳﺦ ﺟﻬﺎن در روﺳﻴﻪ و در ﭼﻴﻦ‪ ،‬هﺮ ﮐﺪام ﻣﻴﻠﻴﻮن هﺎ ﻧﻔﺮ‬
‫ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﺑﻪ ﺑﺎر ﺁورد ﻧﺪ‪ ،‬و ﮐﺸﺘﺎر هِﺎی دﺳﺘﻪ ﺟﻤ ِﻌﯽ )زﻧﻮﺳﻴﺪهﺎ( ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ دﻳﮕﺮ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬اﻣﭙﺮاﺗﻮرهِﺎی‬
‫ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪ اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن‪ ،‬ﻓﺮاﻧﺴﻪ‪ ،‬اﺗﺮﻳﺶ‪ ،‬روﺳﻴﻪ‪ ،‬ﺁﻟﻤﺎن‪ ،‬هﻠﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﺰﻳﮏ‪ ،‬اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ‪ ،‬ﭘﺮﺗﻘﺎل‪ ،‬اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ‪ ،‬ﻋﺜﻤﺎﻧﻲ‪ ،‬زاﭘﻦ‪،‬‬
‫ﺁﻣﺮﻳﮑﺎ‪ ،‬هﻤﻪ در اﻳﻦ ﻗﺮن از هﻢ ﭘﺎﺷﻴﺪ ﻧﺪ و از ﺑﻘﺎﻳِﺎی ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻴﺶ از ﻳﮑﺼﺪ و ﺑﻴﺴﺖ ﮐﺸﻮر ﻣﺴﺘﻘﻞ ﭘﺎ ﺑﻪ ﺻﺤﻨﻪ ﺳﻴﺎﺳﺖ و‬
‫ﺟﻐﺮاﻓﻴ ِﺎی ﺟﻬﺎن ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬دو ﺟﻨﺒﺸﻪ ﻏﻮل ﺁﺳِﺎی ﮐﻤﻮﻧﻴﺴﻢ و ﻓﺎﺷﻴﺴﻢ هﺮ دو در اﻳﻦ ﻗﺮن ﺑﺮ ﺳﺮ ﮐﺎر ﺁﻣﺪ ﻧﺪ و هﺮ دو در‬
‫هﻤﻴﻦ ﻗﺮن از ﻣﻴﺎن رﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻧﺴﺎ ِﻧﯽ در اﻳﻦ ﻗﺮن وارد ﻋﺼﺮ اﺗ ِﻤﯽ ﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪ ﺗﺮﻳﻦ اﺑﺰار زﻧﺪ ِﮔﯽ را هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﻣﺨﻮف ﺗﺮﻳﻦ اﺑﺰار ﻣﺮگ‬
‫در اﺧﺘﻴﺎر ﺧﻮﻳﺶ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻬ ِﺎی ﺷﮕﺮف در اﻣﺮ ارﺗﺒﺎﻃﺎت از ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻠﻔﻦ‪ ،‬ﺑﻴﺴﻴﻢ‪ ،‬راد ﻳﻮ‪ ،‬ﻟﻮﻳﺰﻳﻮن‪ ،‬ﻓﮑﺲ‪،‬‬
‫ﻃﯽ ﺟﻬﺎن را ﺑﮑِﻠﯽ ﺗﻐﻴﻴﺮ داد و ﻣﺮزه ِﺎی ﻧﺰا ِدی و ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎ ِﺋﯽ و زﺑﺎ ِﻧﯽ را‬
‫اﻳﻨﺘﺮﻧﺖ‪ ،‬ﻣﺎهﻮارﻩ ه ِﺎی ﻣﺨﺎﺑﺮاﺗﻲ‪ ،‬ﺑﺎﻓﺖ ارﺗﺒﺎ ِ‬
‫ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﮔﺬاﺷﺖ‪.‬‬
‫ﺁﻏﺎز ﻋﺼﺮ ﮐﺎﻣﭙﻴﻮﺗﺮ دﻓﺘﺮ ﭼﻨﺪ هﺰار ﺳﺎﻟﻪ ِای را در ﺗﺎرﻳﺦ ﺗﻤﺪ ن ﺑﺸ ِﺮی ﺑﺴﺖ و دﻓﺘﺮ ﺗﺎزﻩ ِای را ﮔﺸﻮد‪ .‬ﺑﺸﺮ در اﻳﻦ‬
‫ﻋﺼﺮ ﭘﺎ از ﮐﺮﻩ ﺁﺷﻨِﺎی ﺧﻮد ش ﺑﻴﺮون ﮔﺬاﺷﺖ و راﻩ ﮐﺮات ﻧﺎ ﺁﺷﻨﺎ ِی دﻳﮕﺮ را در ﭘﻴﺶ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬روزﻳﮑﻪ اوﻟﻴﻦ اﻧﺴﺎن ﭘﺎ‬
‫ﺑﻪ ﮐﺮﻩ ﻣﺎﻩ ﻧﻬﺎد ﺑﺸﺮ از ﺻﻮرت اﻧﺴﺎن ﭼﻨﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺳﺎﻟﻪ ﭘﻴﺸﻴﻦ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ‪ .‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ ﺟﻨﮕﻬﺎ و هﻤﻪ ﻓﺎﺟﻌﻪ هِﺎی‬
‫ﻃﺒﻴﻌﻲ‪ ،‬ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺟﻬﺎن ﺑﺮ اﺛﺮ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻬ ِﺎی ﺑﻴﺴﺎﺑﻘﻪ ﺑﻬﺪاﺷ ِﺘﯽ و ﮐﺸﺎور ِزی ﺑﻴﺴﺎﺑﻘﻪ ﺑﻬﺪاﺷ ِﺘﯽ و ﮐﺸﺎور ِزی از ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﺎرد‬
‫و ﻧﻴﻢ ﻧﻘﺮ در ﺁﻏﺎز ﻗﺮن ﺑﻪ ﺷﺶ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻧﻔﺮ در ﭘﺎﻳﺎن هﻤﻴﻦ ﻗﺮن اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ اﻳﻦ رﻗﻢ در درازِای‬
‫ﭘﻨﺠﻬﺰار ﺳﺎل ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻴﺎن ﭘﻨﺠﺎﻩ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ و ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﺎرد و ﻧﻴﻢ ﻧﻔﺮ ﻧﻮﺳﺎن ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد‪ .‬در ﻃﻮل ﻳﮏ ﻗﺮن‪ ،‬ﺟﻬﺎن ﻣﺎ ﺑﻴﺶ‬

‫از ﭘﻨﺠﺎﻩ ﻗﺮن ﮔﺬ ﺷﺘﻪ در زﻣﻴﻨﻪ ﺑﻬﺪاﺷ ِﺘﯽ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﮐﺮد‪ .‬ﺑﻴﻤﺎرﻳﻬﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن وﺑﺎ و ﻃﺎﻋﻮن و ﺳﻞ و ﺁﺑﻠﻪ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از ﺁن هﺮ‬
‫ﭼﻨﺪ ﻳﮑﺒﺎر داس ﻣﺮگ در ﺷﺮق و ﻏﺮب ﺟﻬﺎن ﻧﻬﺎدﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺑﮑ ِﻠﯽ رﻳﺸﻪ ﮐﻦ ﺷﺪ ﻧﺪ‪ .‬در ﺳﺎل هﺰار و ﻧﻬﺼﺪ ﺣ ِﺘﯽ‬
‫در اروﭘِﺎی ﻏﺮ ِﺑﯽ و اﻣﺮﻳﮑِﺎی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ از هﺮ هﺰار ﮐﻮد ِﮐﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺟﻬﺎن ِﻣﯽ ﺁ ﻣﺪ ﻧﺪ ﺑﻄﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺻﺪ وﺷﺼﺖ و دوﮐﻮد‬
‫ک ﻣﻴﻤﺮد ﻧﺪ‪ .‬اﻣﺮوز اﻳﻦ رﻗﻢ ﺑﻪ‪ 14‬ﮐﺎهﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬در ﺟﻬﺎن ﺳﻮم ﻃﺒﻌﺎاﻳﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺮگ و ﻣﻴﺮ ﺑﺎﻻﺗﺮ اﺳﺖ‪ ،‬وِﻟﯽ در‬
‫ﺁﻧﺠﺎ ﻧﻴﺰ رﻗﻢ ﺁن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﮔﺬ ﺷﺘﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﮐﻤﺘﺮ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺪ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻋﻤﺮ ﮐﻪ در ﺁﻏﺎز ﻗﺮن در ﺟﻬﺎن ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ‪ 47‬ﺳﺎل و‬
‫در ﺑﻘﻴﻪ ﮐﺸﻮرهﺎ‪ 31‬ﺳﺎل ﺑﻮد اﮐﻨﻮن ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﻪ ‪ 80‬و‪ 60‬رﺳﻴﺪ ﻩ اﺳﺖ‪ .‬در ﺳﺎل ‪ 1900‬ﺳﻔﺮ ﺑﻪ دور دﻧﻴﺎ از راﻩ‬
‫ﮐﺸ ِﺘﯽ ﺳﺮﻳﻊ اﻟﺴﻴﺮ و راﻩ ﺁهﻦ ﺑﻴﺶ از دو ﻣﺎﻩ ﻃﻮل ﻣﻴﮑﺸﻴﺪ‪ ،‬اﻣﺮوز اﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﺎ ﺟﺖ هِﺎی ﻣﺎ ﻓﻮق ﺻﻮت در ﮐﻤﺘﺮ از‪24‬‬
‫ﺳﺎﻋﺖ اﻧﺠﺎم ﻣﻴﮕﻴﺮد‪.‬‬
‫در ﺟﻤﻊ ﮐﺸﻮرهِﺎی " هﺰارﻩ ِای " در ﺁﻏﺎز اﻳﻦ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺒﻢ ﭼﻴﻦ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﻓﺮوﭘﺎﺷﻴﺪ ﻩ ِای ﺑﻮ دﮐﻪ از هﺮ ﮔﻮﺷﻪ ‪--‬اش‬
‫ﺑﺎﻧﮏ ﺷﻮرش و اﻧﻘﻼب ﺑﺮ ﻣﻴﺨﺎﺳﺖ و دوﻟﺘﻬ ِﺎی ﻣﺴﺘﻌﻤﺮا ِﺗﯽ اروﭘﺎ ِﺋﯽ و زاﭘﻦ ﻧﻮرﺳﻴﺪ ﻩ‪ ،‬هﺮ ﮐﺪام در ﺟﺎﺑﺠِﺎی ﺁن ﻣﻨﺎﻃﻖ‬
‫ﻧﻔﻮ ِذی داﺷﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺣﺎﮐﻤﻴ ِﺘﯽ از ﺟﺎﻧﺐ دوﻟﺖ ﻣﺮﮐ ِﺰی ﺑﺮ ﺁن اﻋﻤﺎل ﻧﻤﻴﺸﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺪا ﻧﮑﻪ دوﻟﺘﻬﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن در‬
‫ﺻﯽ ﺧﻮد اﺻﻮﻻ "ورود ﺳﮓ و ﭼﻴﻨﻲ" را ﻣﻤﻨﻮع اﻋﻼم ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ‪ .‬و در ﭘﺎﻳﺎن ﻗﺮن‪ ،‬هﻤﻴﻦ ﮐﺸﻮر‬
‫ﺑﺨﺶ هِﺎی اﺧﺘﺼﺎ ِ‬
‫ﮑﯽ از هﻔﺖ ﮐﺸﻮر " اﺗﻤﻲ"ﺟﻬﺎن‪ ،‬ﺑﺮﺧﻮردار از‬
‫ﮑﯽ از ﭘﻨﺞ ﻋﻀﻮ داﺋ ِﻤﯽ ﺷﻮرِای اﻣﻨﻴﺖ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘﺤﺪ‪ ،‬ﻳ ِ‬
‫ﭼﻴﻦ ﻳ ِ‬
‫ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ رﺷﺪ اﻗﺘﺼﺎ ِدی ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺟﻬﺎﻧﻲ‪ ،‬و ﮐﺎﻧﺪ ﻳﺪِای اﻋﻼم ﻧﺸﺪﻩ اﺑﺮﻗﺪ ر ِﺗﯽ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺖ و ﻳﮑﻢ اﺳﺖ‪ ،‬هﻨﺪ ﮐﻪ در ﺁﻏﺎز‬
‫ﺴﯽ هﻤﭽﻨﺎن در ﺁن "ﺻﺎﺣﺐ " ﺧﻄﺎب ﻣﻴﺸﺪﻧﺪ در ﭘﺎﻳﺎن ﻗﺮن ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ‬
‫ﻗﺮن ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن ﺑﻮد و ارﺑﺎﺑﺎن اﻧﮕﻠﻴ ِ‬
‫ﺳﯽ دﻧﻴﺎ و دوﻣﻴﻦ اﺑﺮ ﻗﺪ رت‬
‫اﺳﺘﻌﻤﺎر ﺧﻮد و اﺻﻮﻻ ﺑﻪ ﻋﺼﺮ اﺳﺘﻌﻤﺎ ِری ﭘﺎﻳﺎن دادﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺼﻮرت ﺑﺰﮔﺘﺮﻳﻦ دﻣﮑﺮا ِ‬
‫ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ﺟﻬﺎن ﻓﺮدا ﺁﻣﺎدﻩ ورود ﺑﻪ ﻗﺮن ﺗﺎزﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬زاﭘﻦ ﮐﻪ ﺑﻊ ﭘﻴﺮو ِزی درﻳﺎ ِﺋﯽ ﭘﺮ ﺁوازﻩ ِای ﺑﺮ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﺗﺰا ِری ﭘﺎ‬
‫ﺑﻪ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺑﻮ د‪ ،‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺷﮑﺴﺖ ﺧﻮد در ﺟﻨﮓ دوم ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﺑﺼﻮرت دوﻣﻴﻦ ﻗﺪرت اﻗﺒﺼﺎ ِدی اﻳﻦ ﺟﻬﺎن در‬
‫ﭘﺎﻳﺎن ﻗﺮن در ﺁﻣﺪ ﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻳﻮﻧﺎن و اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ ﺧﻮد را در ﻣﻮﺿﻊ ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﮐﺎﻣﻼ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ در ﺣﺎل ﺑﭙﺎﻳﺎن ﺑﺮد‬
‫ﻧﻨﺪ‪ .‬ﻣﺼﺮ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻗﺮن را در ﻣﻮﺿﻊ ﺗﺤﺖ اﻟﺤﻤﺎﻳﻪ اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن ﺁﻏﺎز ﮐﺮد ﻩ ﺑﻮد اﻣﺮوز ﺁﻧﺮا در ﻣﻘﺎم رهﺒ ِﺮی ﺟﻬﺎن ﻋﺮب ﺑﻪ‬
‫ﺁﺧﺮ ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ‪ ...‬و اﻳﺮان‪ ،‬ﮐﻪ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺎ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ اﻧﻘﻼب ﻣﺸﺮو ﻃﻴﺖ در " ﺟﻬﺎن ﺳﻮم " ﺷﺮوع ﮐﺮدﻩ ﺑﻮ د‪،‬‬
‫ﭘﺲ از ﺁزﻣﺎش ﭘﻨﺠﺎﻩ ﺳﺎ ﻟﻪ ِای ﻣﻮﻓﻖ وِﻟﯽ ﻧﺎﻓﺮﺟﺎم‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺸﻮر هﺮارﻩ ِای اﺳﺖ ﮐﻪ درﺟﺴﺘﺠ ِﻮی " اﺳﻼم ﻧﺎب ﻣﺤﻤ ِﺪی "‬
‫ﺑﻪ ﻗﺮون وﺳﻄ ِﺎی ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎز ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬در اوﻟﻴﻦ ﺳﺎل اﻳﻦ ﻗﺮن "ﺣﺎج ﺳﻴﺎح " ﻣﺤﻘﻖ و ﺟﻬﺎﻧﮕﺮد اﻳﺮاﻧﻲ‪ ،‬در‬
‫ﺳﯽ ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ اﺳﺖ در‬
‫ﺑﺎزﮔﺸﺖ از ﺳﻔ ِﺮی ﺑﺪ ور دﻧﻴﺎ در ﮐﺘﺎب "ﺧﺎﻃﺮات " ﺧﻮدش ﮐﻪ از ﺟﺎﻟﺒﺘﺮﻳﻦ ﺁﺛﺎر زﺑﺎن ﻓﺎر ِ‬
‫ﻋﯽ اﻳﺮان ﺁﻧﺮوز ﻧﻮﺷﺖ ‪....":‬ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻋﻤﺎﻣﻪ ﺑﻪ ﺳﺮ هﻤﻪ ﺟﺎ را ﭘﺮ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ و هﻤﻪ ﻣﻘﺎﻣﺎت را‬
‫ﺗﻮﺻﻴﻒ وﺿﻊ اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﺴﯽ ﻧﻤﻴﺪ اﻧﺪ ﮐﺪاﻣﻴﮏ از ﺁﻧﻬﺎ ﻓﻬﻢ و ﺳﻮاد دارد و ﮐﺪام ﻧﺪارد‪ .‬هﻤﻪ ﻧﺎم ﺁﻳﺖ اﻟﻪ و ﺣﺠﺖ اﻻﺳﻼم و‬
‫ﺻﺎﺣﺐ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﮐ ِ‬
‫ﺷﻴﺦ و ﻣﻼ دارﻧﺪ‪ ،‬و ﮐﺎرﺷﺎن اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺳﻢ ﺷﺮﻳﻌﺖ هﺮ ﭼﻪ ﻣﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﺑﮑﻨﻨﺪ و ﺟﻠﻮ هﺮﭼﻪ را ﮐﻪ ﻧﻤﻴﺨﻮاهﻨﺪ‬
‫ﺴﯽ ﺟﺮﺋﺖ ﻧﺪار دﺑﮕﻮﻳﺪ ﺁﻗﺎ دروغ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﻴﺮق‬
‫ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .‬ﺗﮑﻔﻴﺮ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺑﻬﺸﺖ و ﺟﻬﻨﻢ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﮐ ِ‬
‫واﺷﺮﻳﻌﺘﺎ ﺑﻠﻨﺪ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ اﻳﺮاد ﻣﻴﮕﻴﺮي‪ ،‬ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ اﻳﺮاد ﺑﻪ ﻣﺠﺘﻬﺪ ﺟﺎﻳﺰ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺗﮑﺬ ﻳﺐ ﻣﻴﮑﻨﻲ‪ ،‬ﻣﺜﻞ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺧﺪا و ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ را ﺗﮑﺬ ﻳﺐ ﮐﺮدﻩ اي‪ .‬ﺑﻪ هﻴﭻ ﺁ ﺧﻮﻧﺪ ﮔﺮدن ﮔﻠﻘ ِﺘﯽ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﺠﺘﻬﺪ ﻧﻴﺴﺖ ﻳﺎ ﻋﺎدل ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬زﻳﺮا‬
‫ﺟﻤ ِﻌﯽ ﻗﻠﭽﻤﺎق ﭘﺸﺖ ﺳﺮش دار دﮐﻪ هﺮ ﭼﻪ ﺑﮕﻮﻳﺪ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ ... .‬و اﻣﺎ ﻣﺮدم‪ ،‬ﮔﺮد اﻧﺪ وﻩ ﺑﺮ ر ِوی هﻤﻪ ﻧﺸﺴﺘﻪ‪ .‬رﻧﮕﻬﺎ‬
‫زرد‪ ،‬ﺑﺪ ﻧﻬﺎ ﻻﻏﺮ‪ ،‬ﻟﺒﺎﺳﻬﺎ ﮐﺜﻴﻒ‪ ،‬ﻟﺒﻬﺎ ﺁ وﻳﺨﺘﻪ‪ ،‬ﭼﺸﻤﻬﺎ ﺑﺮ زﻣﻴﻦ‪ .‬ﮔﻮﻳﺎ ﺧﺮ ِﻣﯽ و ﻧﺸﺎط از اﻳﻦ ﻣﻤﻠﮑﺖ ﺑﺎر ﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ‬
‫ﺸﯽ‬
‫و ﺑﻐﻴﺮ از ﻧﻮﺣﻪ و ﮔﺮﻳﻪ ﭼﻴ ِﺰی ﻧﻤﺎﻧﺪ ﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺁﻧﭽﻪ از اﺳﻼم ﺑﺎ ِﻗﯽ اﺳﺖ زﻳﺎرت رﻓﺘﻦ و ﻧﻤﺎز ﺟﻤﻪ ﺧﻮاﻧﺪ ن و ﻧﻌﺶ ﮐ ِ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬وﮔﺮﻧﻪ واﺟﺒﺎت ﺷﺮع ﻣﺘﺮوک اﺳﺖ "‪.‬‬
‫‪...‬و در ﺁﺧﺮﻳﻦ ﺳﺎل هﻤﻴﻦ ﻗﺮن‪ ،‬ﺣﺎج ﺳﻴﺎح دﻳﮕ ِﺮی ﮐﻪ ﻗﺼﺪ وﻗﺎﻳﻊ ﻧﮕﺎ ِری داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﺣﺘﻤﺎﻻ در ﺗﻮﺻﻴﻒ وﺿﻊ‬
‫ﻋﯽ اﻳﺮان ﺳﺎل‪ 2000‬ﺧﻮاهﺪ ﻧﻮﺷﺖ ‪....":‬ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻋﻤﺎﻣﻪ ﺑﻪ ﺳﺮ هﻤﻪ ﺟﺎ را ﭘﺮ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ و هﻤﻪ ﻣﻘﺎﻣﺎت را ﺻﺎﺣﺐ‬
‫اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﺴﯽ ﻧﻤﻴﺪ اﻧﺪﮐﺪاﻣﻴﮏ از ﺁﻧﻬﺎ ﻓﻬﻢ و ﺳﻮاد دارد و ﮐﺪام ﻧﺪارد‪ .‬هﻤﻪ ﻧﺎم ﺁﻳﺖ اﻟﻪ و ﺣﺠﺖ اﻻﺳﻼم و ﺷﻴﺦ و ﻣﻼ‬
‫ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﮐ ِ‬
‫دارﻧﺪ‪ ،‬و ﮐﺎرﺷﺎن اﻳﻦ ﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺳﻢ ﺷﺮﻳﻌﺖ هﺮ ﭼﻪ ﻣﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﺑﮑﻨﻨﺪ و ﺟﻠﻮ هﺮﭼﻪ را ﮐﻪ ﻧﻤﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .‬ﺗﮑﻔﻴﺮ‬
‫ﺴﯽ ﺟﺮﺋﺖ ﻧﺪار دﺑﮕﻮﻳﺪ ﺁﻗﺎ دروغ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﻴﺮق واﺷﺮﻳﻌﺘﺎ ﺑﻠﻨﺪ ﻣﻴﺸﻮد‪.‬‬
‫ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺑﻬﺸﺖ و ﺟﻬﻨﻢ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﮐ ِ‬
‫ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ اﻳﺮاد ﻣﻴﮕﻴﺮي‪ ،‬ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ اﻳﺮاد ﺑﻪ ﻣﺠﺘﻬﺪ ﺟﺎﻳﺰ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺗﮑﺬ ﻳﺐ ﻣﻴﮑﻨﻲ‪ ،‬ﻣﺜﻞ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪا و ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ را ﺗﮑﺬ‬
‫ﻳﺐ ﮐﺮدﻩ اي‪ .‬ﺑﻪ هﻴﭻ ﺁ ﺧﻮﻧﺪ ﮔﺮدن ﮔﻠﻘ ِﺘﯽ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﺠﺘﻬﺪ ﻧﻴﺴﺖ ﻳﺎ ﻋﺎدل ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺟﻤ ِﻌﯽ ﻗﻠﭽﻤﺎق ﭘﺸﺖ‬
‫ﺳﺮش دار دﮐﻪ هﺮ ﭼﻪ ﺑﮕﻮﻳﺪ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ ... .‬و اﻣﺎ ﻣﺮدم‪ ،‬ﮔﺮد اﻧﺪ وﻩ ﺑﺮ ر ِوی هﻤﻪ ﻧﺸﺴﺘﻪ‪ .‬رﻧﮕﻬﺎ زرد‪ ،‬ﺑﺪ ﻧﻬﺎ ﻻﻏﺮ‪،‬‬
‫ﻟﺒﺎﺳﻬﺎ ﮐﺜﻴﻒ‪ ،‬ﻟﺒﻬﺎ ﺁ وﻳﺨﺘﻪ‪ ،‬ﭼﺸﻤﻬﺎ ﺑﺮ زﻣﻴﻦ‪ .‬ﮔﻮﻳﺎ ﺧﺮ ِﻣﯽ و ﻧﺸﺎط از اﻳﻦ ﻣﻤﻠﮑﺖ ﺑﺎر ﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ و ﺑﻐﻴﺮ از ﻧﻮﺣﻪ و‬

‫ﺸﯽ اﺳﺖ‪ ،‬وﮔﺮﻧﻪ‬
‫ﮔﺮﻳﻪ ﭼﻴ ِﺰی ﻧﻤﺎﻧﺪ ﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺁﻧﭽﻪ از اﺳﻼم ﺑﺎ ِﻗﯽ اﺳﺖ زﻳﺎرت رﻓﺘﻦ و ﻧﻤﺎز ﺟﻤﻪ ﺧﻮاﻧﺪ ن و ﻧﻌﺶ ﮐ ِ‬
‫واﺟﺒﺎت ﺷﺮع ﻣﺘﺮوک اﺳﺖ "‪.‬‬
‫***‬
‫ﺸﯽ ﺗﺎزﻩ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺗﮑﺮار ﺗﺎزﻩ ِای از ﻳﮏ ﺳﻨﺎرﻳ ِﻮی ﮐﻬﻦ هﺰار و‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﺁزﻣﺎﻳﺸﻲ‪ ،‬ﺑﺎ هﻤﻪ ﺳﻨﮕﻴ ِﻨﯽ ﺁن‪ ،‬ﺑﺮِای اﻳﺮان ﺁزﻣﺎﻳ ِ‬
‫ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ اﺳﺖ‪ ،‬و رﻳﺸﻪ در ارﺗﺒﺎط ﻧﺎ ﺳﺎﻟ ِﻤﯽ دارد ﮐﻪ از ﺁﻏﺎز وﺟﻪ ﻣﺸﺨﺺ ارﺗﺒﺎط اﻳﺮان و اﺳﻼم ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﭘﻴﺶ از اﺳﻼم هﻴﭻ ﺁﺋﻴ ِﻨﯽ در ﺗﺎرﻳﺦ ﺟﻬﺎن ﺑﺪ اﻧﺼﻮر ِﺗﯽ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺁﺋﻴﻦ ﭘﺎ ﺑﻪ ﺻﺤﻨﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﮕﺬاﺷﺘﻪ ﺑﻮ د‪ :‬ﺁﺋﻴﻦ ﻳﻬﻮد اﺳﺎﺳﺎ‬
‫ﺴﯽ ﺑﻪ رم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪ و ﺳﻪ ﻗﺮن ﻃﻮل ﮐﺸﻴﺪ ﺗﺎ ﺗﺪ‬
‫ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺘﻘﺎل ﺑﺪ ﻳﮕﺮان ﻧﺒﻮد‪ .‬ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺗﻮﺳﻂ ﭼﻨﺪ ﺣﻮا ِری ﮔﻤﻨﺎم ﻋﻴ ِ‬
‫رﻳﺠﺎ در ﻣﻴﺎن ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺤﺮوم و ﻏﻼﻣﺎن ﺟﺎﻣﻌﻪ رو ِﻣﯽ ﺟﺎ ﺑﻴﻔﺘﺪ و ﻳﮏ اﻣﭙﺮاﺗﻮر ﺣﺴﺎﺑﮕﺮ را وادارد ﮐﻪ ﺑﺎ ﮔﺮاﻳﺶ ﺑﻪ‬
‫ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ اﻳﻦ ﻧﻴﺮ ِوی ﻧﻮﺧﺎﺳﺘﻪ را در ﺧﺪ ﻣﺖ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺧﻮد ﺑﮑﺎر ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺁﺋﻴﻨﻬِﺎی اﻳﺮا ِﻧﯽ ﻣﻴﺘﺮا و ﻣﺎ ِﻧﯽ هﻴﭽﮑﺪام ﻧﻔﻮذ ﮔﺴﺘﺮدﻩ‬
‫ﺧﻮﻳﺶ را در اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری رم و در ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬِﺎی ﭼﻴﻦ و هﻨﺪ ﺑﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ اﺷﮑﺎ ِﻧﯽ ﻳﺎ ﺳﺎﺳﺎ ِﻧﯽ ﻣﺪ ﻳﻮن ﻧﺒﻮد ﻧﺪ‪ .‬ﺁﺋﻴﻦ ﺑﻮدا‬
‫ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺒﻠﻐﺎن ﺑﻮدا ِﺋﯽ – ﻣﻨﺠﻤﻠﻪ ﺷﺎهﺰادﻩ ِای اﺷﮑﺎ ِﻧﯽ – از هﻨﺪ ﺑﻪ ﭼﻴﻦ و ژاﭘﻦ و دﻳﮕﺮ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬِﺎی ﺧﺎور دور راﻩ‬
‫ﻳﺎﻓﺖ ِﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ ﺷﻤﺸﻴ ِﺮی در اﻳﻦ راﻩ ﺑﻪ ﮐﺎر اﻓﺘﺎد ﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ... .‬وﭘﻴﺶ از هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﻧﻪ ﻣﺼﺮﻳﺎن ﮐﻬﻦ ﺑﻨﺎم رع ﻳﺎ‬
‫ﺁﻣﻮن ﺟﻨﮕﻴﺪﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ‪ ،‬ﻳﻪ ﺑﺎﺑﻠﻴﺎن ﺑﻨﺎم ﻣﺮد وخ ﻳﺎ ﻓﻨﻴﻘﻴﺎن ﺑﻨﺎم ﺑﻌﻞ ﻳﺎ هﻨﺪوان ﺑﻨﺎم ﺷﻴﻮا ﻳﺎ ﻳﻮﻧﺎﻧﻴﺎن و روﻣﻴﺎن ﺑﻨﺎم زﺋﻮس‬
‫ﻳﺎ ژﺋﻮس ﻳﺎ ژوﭘﻴﺘﺮ‪ .‬ﻣﻴﺎن هﻤﻪ ﻣﺬ اهﺐ ﺗﻮ ﺣﻴ ِﺪی و ﻏﻴﺮ ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی ﺟﻬﺎن‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ اﺳﻼم ﺑﻮد ﮐﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﻋﺮب ﺑﺮِای‬
‫دﻳﮕﺮان ﺑﺮدﻩ ﺷﺪ‪ ،‬و ﻓﻘﻂ ﺗﺎزﻳﺎن ﺣﺠﺎز ﺑﻮد ﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻧﻬﺞ اﻟﺒﻼﻏﻪ " اﻳﻤﺎﻧﺸﺎن را ﺑﺮ ﻗﺒﻀﻪ هِﺎی ﺷﻤﺸﻴﺮﺷﺎن ﺣﻤﻞ‬
‫ﮐﺮد ﻧﺪ "‪.‬‬
‫اﮔﺮ ﺁﺋﻴﻦ ﺗﺎزﻩ هﻤﺎﻧﻨﺪ دﻳﮕﺮ ﺁﺋﻴﻨﻬِﺎی ﺟﻬﺎن ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺑﻪ ﺻﻮر ِﺗﯽ ﻣﺴﺎﻟﻤﺖ ﺁﻣﻴﺰ ﺑﻪ اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﻋﺮﺿﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺷﺎﻳﺪ ﺗﺎرﻳﺦ‬
‫ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ اﻳﺮان ﺑﮑِﻠﯽ ﻏﻴﺮ از ﺁن ﻣﻴﺒﻮد ﮐﻪ هﺴﺖ‪ ،‬و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﮐﻪ در ﻃﻮل زﻣﺎن اﻳﻦ ﺁﺋﻴﻦ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺑﻬﻤﺎﻧﺼﻮرت در‬
‫اﻳﺮان ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﻴﺘﺮاﺋﻴﺴﻢ و ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ در رم و ﺑﻮداﺋﻴﺴﻢ در ﭼﻴﻦ ﭘﺬ ﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ ﻧﺪ‪ .‬وِﻟﯽ در ﻋﻤﻞ اﻳﻦ ﺁﺋﻴﻦ ﻃﻮ ِری‬
‫ﻼی ﺑﻴﭽﻮن و ﭼﺮِای ﺷﻤﺸﻴﺮ‬
‫ﺳﯽ ﻋﺮب ﻧﻴﺰ ﺑﻮد و ﭘﺬ ﻳﺮش اﺳﺘﻴ ِ‬
‫ﻋﺮﺿﻪ ﺷﺪ ﮐﻪ اﺳﺘﻘﺮار اﺳﻼم ﻣﻼزم ﻗﺒﻮل ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﮕﯽ ﮐﻬﻦ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺁﺳﺎن‬
‫ﮐﺸﺎن ﺑﺎد ﻳﻪ‪ ،‬و اﻳﻦ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﮐﺸﺎن ﻧﻮرﺳﻴﺪ ﻩ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﻧﺒﻮد ﻧﺪ ﮐﻪ وارﺛﺎن ﺣﮑﻮﻣﺖ و ﺗﻤﺪن و ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺑﻪ ﻗﺒﻮل ﺳﺮو ِری ﺁﻧﺎن ﺗﻦ در دهﻨﺪ‪.‬‬
‫هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﻋﺮب در ﻣﻮج ﺟﻬﺎﻧﮕﺸﺎ ِﺋﯽ ﺧﻮد ﺑﻪ اﻳﺮان ﺳﺎﺳﺎ ِﻧﯽ ﺣﻤﻠﻪ ﺁورد‪ ،‬ﭼﻬﺎردﻩ ﻗﺮن ﺑﺮ ﺁﻏﺎز ﺑﺎرﻳﺦ ﻣﺪ ون اﻳﺮان‬
‫ﻣﻴﮕﺬﺷﺖ‪ .‬اﻣﺮوز ﻧﻴﺰ ﭼﻬﺎردﻩ ﻗﺮن ﺑﺮ دوران اﺳﻼ ِﻣﯽ اﻳﻦ ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﻴﮕﺬرد‪ .‬در ﮐﺎرﻧﺎﻣﻪ ﺗﺎرﻳﺦ‪ ،‬اﻳﻦ دو ﮐﻔﻪ ﻣﺎ ﻗﺒﻞ‬
‫ﺤﯽ هﻤﺘﺮاز ﻳﮑﺪ ﻳﮕﺮ ﻗﺮار دارﻧﺪ و ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﺒﻨﺎ ﺁﺳﺎﻧﺘﺮ ﻣﻴﺘﻮان ﺳﻮدهﺎ و زﻳﺎﻧﻬِﺎی اﻧﻬﺎ را‬
‫اﺳﻼ ِﻣﯽ و اﺳﻼ ِﻣﯽ اﻣﺮوز در ﺳﻄ ِ‬
‫در ﺗﺮاز ِوی ﺳﻨﺠﺶ ﮔﺬاﺷﺖ‪ .‬ﺁﺳﺎﻧﺘﺮ ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮان درﻳﺎﻓﺖ ﮐﻪ اﻳﺮان در اﻳﻦ ﺟﺎﺑﺠﺎ ِﺋﯽ دوراﻧﻬﺎ ﭼﻪ از دﺳﺖ دادﻩ و ﭼﻪ ﺑﺪﺳﺖ‬
‫ﺁوردﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺳﯽ ﺗﻨﻬﺎ وﻗ ِﺘﯽ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻌﺘﺒﺮ و ﺑﻨﺎ ﺑﺮاﻳﻦ ﭘﺬ ﻳﺮﻓﺘ ِﻨﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ در ﺁن ﺑﺎ ﺗﺎرﻳﺦ ﺗﻘﻠﺐ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ ﻣﻼک‬
‫وِﻟﯽ اﻳﻦ ﺣﺴﺎﺑﺮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮد واﻗﻌﻴﺘﻬﺎ وﺷﻮاهﺪ ﻣﺴﻠﻢ ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﻪ ﭘﻴﺸﺪاورﻳﻬﺎ و ﻣﻮﺿﻌﮕﻴﺮﻳﻬِﺎی ﭘﻴﺶ ﺳﺎﺧﺘﻪ ِای ﮐﻪ ﻳﺎﻣﺎرک‬
‫ﺣﺴﺎﺑﺮ ِ‬
‫ﺗﻌﺼﺐ ﻣﺬه ِﺒﯽ و ﻳﺎ ﻣﺎرک ﺗﻌﺼﺐ ﻣِﻠﯽ ﮔﺮاﻳﺎﻧﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬و در ﭼﻨﻴﻦ ﺻﻮر ِﺗﯽ ﺁﺳﺎن ﻣﻴﺘﻮان درﻳﺎﻓﺖ ﮐﻪ دراﻳﻦ ﺳﻮدِای‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ‪ ،‬اﻳﺮان در هﺮ دوزﻣﻴﻨﻪ ﻣﺎ ِدی و ﻣﻌﻨ ِﻮی ﺑﺎ زﻧﺪ ﻩ ﺑﻮد ﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ داﺷﺘﻪ از دﺳﺖ داد ﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺁﻧﭽﻪ‬
‫را ﮐﻪ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺪ ﺳﺖ ﻧﻴﺎور دﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﮑﯽ از ﭼﻬﺎر اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﺻﺪ رﻧﺸﻴﻦ ﺟﻬﺎن ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺎ‬
‫اﻳﺮا ِﻧﯽ ﮐﻪ ﻋﺮب در ﺳﺎﻟﻬِﺎی ‪ 14‬ﺗﺎ ‪ 36‬هﺠ ِﺮی ﺗﺤﻮﻳﻞ ﮔﺮﻓﺖ ﻳ ِ‬
‫ﮕﯽ ﮐﻪ ﻋﻤﻴﻘﺎ ﻣﻮرد ﺟﻬﺎﻧﻴﺎن ﺑﻮد‪ .‬و اﻳﺮا ِﻧﯽ ﮐﻪ هﻤﻴﻦ ﻋﺮب در‬
‫ﺳﯽ و روﻧ ِﻘﯽ اﻗﺘﺼﺎ ِدی و ﺷﮑﻮ ِهﯽ ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫اﻋﺘﺒﺎ ِری ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﻗﺮن ﺳﻮم هﺠ ِﺮی اﺟﺒﺎرا ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺁن دا د‪ ،‬هﻤﺎﻧﻨﺪ اﻳﺮان دﻳﮕ ِﺮی ﮐﻪ وارﺛﺎن ﻋﺮب در ﻗﺮن ﭘﺎﻧﺰد هﻢ هﺠ ِﺮی در‬
‫ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺁن ﺑﻪ هﺰارﻩ ﺳﻮﻣﻨﺪ‪ ،‬اﻳﺮا ِﻧﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﻪ هﻮﻳﺖ اﻳﺮا ِﻧﯽ داﺷﺖ‪ ،‬ﻧﻪ اﻋﺘﺒﺎر ﺳﻴﺎﺳﻲ‪ ،‬ﻧﻪ روﻧﻖ اﻗﺘﺼﺎد ي‪،‬‬
‫ﻧﻪ ﺷﮑﻮﻩ ﻓﺮهﻨﮕﻲ‪ .‬د ر هﺰار و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ اﻳﻦ ﺗﺎرﻳﺦ – ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨِﺎی ﻳﮏ دوران ﮐﻮﺗﺎﻩ هﻔﺘﺎد ﺳﺎﻟﻪ – اﻳﺮان‬
‫ﺑﻄﻮر داﺋﻢ ﻳﮏ اﺑﺮ ﻗﺪ رت ﺟﻬﺎن ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺑﻮد‪ ،‬و در دو ﻗﺮن از اﻳﻦ ﻣﺪ ت اﺻﻮﻻ اﺑﺮ ﻗﺪ رت ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد ﺁن ﺑﻮد‪ .‬در‬
‫هﺰار وﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ دوم‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺸﺎ ِﻧﯽ از اﻳﻦ ﺳﺮﻓﺮا ِزی ﺑﺮ ﺟِﺎی ﻧﻤﺎﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﺑﻴﺶ از ﻧﻴ ِﻤﯽ از اﻳﻦ ﻣﺪ ت اﻳﺮان‬

‫ﺸﯽ از اﻣﭙﺮاﺗﻮرﻳﻬِﺎی ﻋﺮب و ﻣﻐﻮل و ﻏﺰﻧ ِﻮی و ﺳﻠﺠﻮ ِﻗﯽ و ﺗﺮک و ﺗﺎﺗﺎر‬
‫ﺣ ِﺘﯽ ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺳﺎد ﻩ ِای ﻧﻴﺰ ﻧﺪ اﺷﺖ و ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺨ ِ‬
‫ﺑﻮ د‪.‬‬
‫ﮕﯽ اﻳﺮاﻧﻲ‪ ،‬ﺑﺮ ﺳﺮ زﻣﻴﻦ اﻳﺮان‬
‫در هﺰار وﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻬﺎر ﺳﻠﺴﻠﻪ ﭘﺎد ﺷﺎهﻲ‪ ،‬ﺑﺎ ﭘﺎد ﺷﺎهﺎ ِﻧﯽ ﺟﻤﻠ ِ‬
‫ﺳﻠﻄﻨﺖ ﮐﺮد ﻧﺪ‪ ،‬و در هﺰار و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ دوﻣﻴﻦ‪ 35‬ﺳﻠﺴﻠﻪ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ‪ 7‬ﺗِﺎی ﺁﻧﻬﺎ اﻳﺮا ِﻧﯽ و‪ 28‬ﺗِﺎی دﻳﮕﺮ ﻣﻐﻮل و‬
‫ﺗﺮک و ﺗﺎﺗﺎر و ﺗﺮﮐﻤﻦ و اﻓﻐﺎن ﺑﻮد ﻧﺪ‪ .‬در هﺰار و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ هﺠﻮم ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ ﺑﻪ اﻳﺮان‬
‫ﺳﯽ ﺑﺎر از ﺷﺮق و ﻏﺮب و ﺷﻤﺎل و ﺟﻨﻮب ﺑﻪ اﻳﺮان ﺣﻤﻠﻪ‬
‫ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬و در هﺰار وﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ دوم ﺑﻴﺶ از ِ‬
‫ﺁورد ﻩ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ هﺠﻮﻣﻬﺎ ِﺋﯽ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻮد‪ .‬در هﺰار و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ ﺳﻨ ِﺘﯽ ﭘﺎد ﺷﺎهﺎن‬
‫اﻋﻤﺎل ﺧﺸﻮﻧ ِﺘﯽ را ﺑﺮِای ﺗﺜﺒﻴﺖ اﻳﻦ ﻣﺸﺮوﻋﻴﺖ اﻳﺠﺎب ﻧﻤﻴﮑﺮد‪ ،‬در هﺰار و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ دوم اﻳﻦ ﻣﺸﺮو ﻋﻴﺖ ﻣﻨﺤﺼﺮا‬
‫در ﮔﺮو ﺑﺮﻧﺪ ِﮔﯽ ﺷﻤﺸﻴﺮه ِﺎی ﺧﺎﻧﺎن و اﻳﻠﺨﺎﻧﺎن و اﺗﺎﺑﮑﺎن و اﻣﻴﺮان و ﺳﺮ ﮐﺮدﮔﺎن ﻋﺸﺎﻳﺮ وﻳﺎ راهﺰﻧﺎن و ﻳﺎﻏﻴﺎ ِﻧﯽ ﻗﺮار‬
‫ﮔﺮﻗﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﻨﻄﻖ ﺧﻮن و ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺗﺎج ﺑﺮ ﺳﺮ ﻣﻴﮕﺬاﺷﺘﻨﺪ و ﺑﺎ ﻣﻨﻄﻖ ﺧﻮن و ﺷﻤﺸﻴﺮ هﻢ ﺗﺎج و هﻢ ﺳﺮ را از دﺳﺖ ﻣﻴﺪاد‬
‫ﻧﺪ‪ .‬در هﺰار و ﭼﻬﺎرﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﺮﮔﺰ ﺧﻮن اﻳﺮا ِﻧﯽ ﺑﺪ ﺳﺖ اﻳﺮا ِﻧﯽ رﻳﺨﺘﻪ ﻧﺸﺪ‪ ،‬در هﺰارو ﭼﻬﺎرﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ‬
‫ﺟﯽ ﺑﺮ زﻣﻴﻦ رﻳﺨﺖ و ﭼﺸﻤﻬِﺎی اﻳﺮا ِﻧﯽ ﺑﺪ ﺳﺖ ﺧﻮد اﻳﺮا ِﻧﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮ از دﺳﺖ ﺑﻴﮕﺎﻧﮕﺎن از‬
‫دوم ﺧﻮن اﻳﺮا ِﻧﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺧﺎر ِ‬
‫ﮐﺎﺳﻪ ﺑﻴﺮون ﺁورد ﻩ ﺷﺪ در هﺰارو ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ اﻳﺮا ِﻧﯽ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺁﻗِﺎی ﺧﻮد ﺑﻮد و اﻳﻦ ﺁﻗﺎ ِﺋﯽ را ﺑﺎ ﺳﺮ ﻓﺮا ِزی‬
‫ﺗﻮام داﺷﺖ‪ ،‬در هﺰار وﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ دوم ﻣﺮدان اﻳﺮان را ﺑﻪ ﺑﻨﺪ ِﮐﯽ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و زﻧﺎن و دﺧﺘﺮاﻧﺶ را ﺑﻪ ﮐﻨﻴ ِﺰی‬
‫ﻓﺮوﺧﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫د ر ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﻧﺤﻮﻩ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺷﺪ ن اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﺗﻘﻠﺐ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺎ ﺗﺎرﻳﺦ ﺷﺪ ﻩ اﺳﺖ‪ .‬و اﺗﻔﺎﻗﺎ اﻳﻦ ﺗﻘﻠﺐ ﺑﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ از ﺟﺎﻧﺐ‬
‫ﺑﻴﮕﺎﻧﮕﺎن ﺻﻮرت ﺑﺎﺷﺪ از ﺟﺎﻧﺐ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ از ﺧﻮد اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻣﻮرخ ﺟﻬﺎن‪ ،‬اﻳﻦ ﺧﻠﺪ‬
‫ون‪ ،‬ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ ﮐﻪ "ﭘﻴﺶ از ﺣﻤﻠﻪ اﻋﺮاب اﻳﺮاﻳﻨﺎن ﺳﺮ زﻣﻴﻨﻬﺎ ِﺋﯽ ﭘﻬﻨﺎور در اﺧﺘﻴﺎر داﺷﺘﻨﺪ ﺑﺎ ﺟﻤﻌﻴ ِﺘﯽ ﺑﺴﻴﺎر و ﺑﺎ ﺗﻤﺪ ِﻧﯽ‬
‫ﺑﺰرگ‪ ،‬وِﻟﯽ ﺑﻌﺪ از ﺁﻧﮑﻪ ﻋﺮب ﺑﺎ ﻧﻴﺮ ِوی ﺷﻤﺸﺸﻴﺮ ﺑﺮ ﺁﻧﺎن اﺳﺘﻴﻼ ﻳﺎﻓﺖ ﭼﻨﺎن دﺳﺘﺨﻮش ﺗﺎراج و وﻳﺮا ِﻧﯽ ﺷﺪ ﻧﺪ ﮐﻪ ﮔﻮ ِﺋﯽ‬
‫هﺮﮔﺰ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ – زﻳﺮا ﮔﺮاﻳﺶ ﻃﺒﻴ ِﻌﯽ ﻋﺮب اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ رزق ﺧﻮﻳﺶ را ﺳﺮ ﻧﻴﺰﻩ ﺧﻮد ﺑﺠﻮﻳﺪ اﮔﺮ در اﻳﻦ ﻣﺴﻴﺮ ﺑﻪ‬
‫ﻗﺪ رت و ﺣﺎﮐﻤﻴ ِﺘﯽ دﺳﺖ ﻳﺎﺑﺪ دﻳﮕﺮ ﺣﺪ و ﺣﺼ ِﺮی ﺑﺮِای ﻏﺎرﺗﮕ ِﺮی ﺧﻮد ﻧﺸﻨﺎﺳﺪ‪ ،‬و ﺑﺪ ﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻤﺪ ن اﻗﻮام‬
‫ﻣﻐﻠﻮب ﻣﻨﻘﺮض ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬واﻳﻦ درﺳﺖ هﻤﺎن اﻣ ِﺮی ﺑﻮد ﮐﻪ در اﻳﺮان اﺗﻔﺎق اﻓﺘﺎد "‪ ،‬ﻓﺮﺿﻴﻪ ﭘﺮدا ِزی اﻳﺮاﻧﻲ‪ ،‬در ﺳﺎﻟﻬِﺎی‬
‫ﭘﺎﻳﺎ ِﻧﯽ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ ،‬ادﻋﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ "اﻳﺮا ِﻧﯽ اﺳﻼم را ﺑﺎ ﺁﻏﻮش ﺑﺎز ﭘﺬ ﻳﺮﻓﺖ و هﻴﭽﮑﺲ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ اﻳﺮا ِﻧﯽ از‬
‫هﻤﺎن اول در ﺑﺮاﺑﺮ اﺳﻼم ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ و ﻧﺨﻮاﺳﺖ ﺁﻧﺮا ﺑﭙﺬ ﻳﺮد ")ﻋ ِﻠﯽ ﺷﺮﻳﻌ ِﺘﯽ ‪ :‬ﻋِﻠﯽ و ﺣﻴﺎت ﺑﺎرورش ﭘﺲ از ﻣﺮگ(‪،‬‬
‫و وﻗﺘﻴﮑﻪ ﻣﻌﺘﺒﺮﺗﺮﻳﻦ ﻣﻮرﺧﺎن ﺧﻮد ﺟﻬﺎن اﺳﻼم ‪ :‬ﻃﺒ ِﺮی اﺑﻦ اﻻﺛﻴﺮ‪ ،‬دﻳﻨﻮري‪ ،‬ﻳﻌﻘﻮﺑﻲ‪ ،‬ﺑﻼذ ري‪ ،‬اﺑﻦ ﻓﻘﻴﻪ‪ ،‬راوﻧﺪ‬
‫ي‪ ،‬ﻣﺴﻌﻮ ِدی از ﺻﺪ هﺰار ﮐﺸﺘﻪ اﻳﺮا ِﻧﯽ در ﺟﻠﻮﻻء ﻧﺎم ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ‪ ،‬و ﻣﺘﺬ ﮐﺮ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ دﺷﺖ ﻧﺒﺮد ﺑﻬﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ از‬
‫ﺟﺎﻧﺐ اﻋﺮاب ﺟﻠﻮ ﻻء)ﭘﻮﺷﻴﺪ ﻩ( ﻧﺎﻣﻴﺪ ﻩ ﺷﺪ ﮐﻪ اﺟﺴﺎد ﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪ ﮔﺎن ﺳﺮاﺳﺮ ﺁﻧﺮا در زﻳﺮ ﭘﻮﺷﺎﻧﻴﺪ ﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﻓﺮﺿﻪ ﭘﺮداز‬
‫ﻋﯽ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ "ﺣﻤﻠﻪ اﻋﺮاب ﺑﻪ اﻳﺮان ﺑﺎ هﻴﭻ ﻣﻘﺎوﻣﺖ درﺧﺸﺎ ِﻧﯽ در ﺟﻠﻮﻻء و ﻧﻬﺎوﻧﺪ روﺑﺮو ﻧﺸﺪ " )اﺳﻼم‬
‫اﻳﺮا ِﻧﯽ ﻣﺪ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺷﻮرش ﭘﻴﺎ ِﭘﯽ در اﺳﺘﺎﻧﻬﺎ و ﺷﻬﺮﺳﺘﺎﻧﻬ ِﺎی‬
‫ﺷﻨﺎﺳﻲ(‪ ،‬و ﺑﺎز هﻢ وﻗﺘﻴﮑﻪ هﻤﻴﻦ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﮕﺎران ﻣﺴﻠﻤﺎن از ﻳﮑﺼﺪ و ِ‬
‫ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺑﺮان )ري‪ ،‬هﻤﺪ ان‪ ،‬اﺻﻔﻬﺎن‪ ،‬ﮐﺮﻣﺎن‪ ،‬اﺳﺘﺨﺮ‪ ،‬ﮔﺮﮔﺎن‪ ،‬ﻗﻢ‪ ،‬ﮔﻴﻼن‪ ،‬ﻃﺒﺮﺳﺘﺎن‪ ،‬دﻳﻠﻢ‪ ،‬ﺳﻴﺴﺘﺎن‪ ،‬ﻓﺎرس‪،‬‬
‫ﺧﺮاﺳﺎن‪ ،‬ﺁذر ﺑﺎﻳﺠﺎن‪ ،‬ﺧﻮارزم‪ ،‬ﻓﺎرﻳﺎب‪ ،‬ﻧﻴﺸﺎﺑﻮر‪ ،‬ﺑﺨﺎرا‪ ،‬داراﺑﮕﺮد( و از ﺳﺮﮐﻮﺑﻴﻬِﺎی ﺧﻮﻧﻴﻦ اﻳﻦ ﺷﻮرﺷﻬﺎ و ﺗﺠﺪ‬
‫ﻳﺪ هِﺎی ﻣﮑﺮرﺁﻧﻬﺎ ﺧﺒﺮ ﻣﻴﺪ هﻨﺪ )ﮐﻪ ﮔﺰارش ﺟﺎﻣ ِﻌﯽ از ﺁﻧﻬﺎ را در ﮐﺘﺎب "ﻣﻼﺣﻈﺎ ِﺗﯽ در ﺗﺎرﻳﺦ اﻳﺮان " ﭘﮋوهﺸﮕﺮ‬
‫ﻣﻌﺎﺻﺮﻋِﻠﯽ ﻣﻴﺮ ﻓﻄﺮوس ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ(‪ ،‬ﺑﺎز هﻤﻴﻦ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﭘﺮد ازان اﻇﻬﺎر اﻃﻤﻴﻨﺎن ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﮐﻪ " اﻳﺮا ِﻧﯽ از هﻤﺎن اول‬
‫اﺣﺴﺎس ﮐﺮد ﮐﻪ اﺳﻼم هﻤﺎن ﮔﻤﺸﺪ ﻩ ِای اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺪ ﻧﺒﺎﻟﺶ ﻣﻴﮕﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺮِای هﻤﻴﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﻠﻴﺖ ﺧﻮد ش را ول‬
‫ﺳﯽ هﻮﻳﺖ اﻳﺮا ِﻧﯽ –‬
‫ﮐﺮد‪ ،‬ﻣﺬ هﺐ ﺧﻮدش را ول ﮐﺮد‪ ،‬ﺳﻨﺘﻬ ِﺎی ﺧﻮد ش را ول ﮐﺮد و ﺑﻄﺮف اﺳﻼم رﻓﺖ ")ﺑﺎز ﺷﻨﺎ ِ‬
‫اﺳﻼﻣﻲ(‪.‬‬
‫اﻳﺮاﻧﻴﺎن دﻳﮕ ِﺮی در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﺎ ﻣﻌﻴﺎرهﺎ ِﺋﯽ ﮐﺎﻣﻼ دو ﮔﺎﻧﻪ ﺳﺨﻦ ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ‪ .‬در ﮐﺘﺎ ِﺑﯽ ﺑﻨﺎم " ﮐﺎرﻧﺎﻣﻪ اﺳﻼم "ﮐﻪ درﺁﺳﺘﺎﻧﻪ‬
‫اﻧﻘﻼب وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ اﻧﺘﺸﺎر ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﻋﺒﺪ اﻟﺤﺴﻴﻦ زرﻳﻦ ﮐﻮب ﮐﻪ ﺳﺎﻟﻬﺎ ﭘﮋوهﺸﮕ ِﺮی واﻗﻊ ﺑﻴﻦ و ﺑﻴﻐﺮض ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ ﻩ ﺑﻮ‬
‫ﻋﯽ ﺷﺪ ﮐﻪ "هﻤﻪ ﺟﺎ در ﻗﻠﻤﺮو‬
‫دﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻬ ِﺘﯽ ﺻﺪ وهﺸﺘﺎد درﺟﻪ ِای در ﻣﻮرد ﺁﻧﭽﻪ ﺧﻮد او ﭘﻴﺶ از ﺁن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺪ ِ‬
‫اﻳﺮان و ﺑﻴﺰاﻧﺲ ﻣﻘﺪ م ﻣﻬﺎﺟﻤﺎن ﻋﺮب را ﻋﺎﻣﻪ ﻣﺮدم ﺑﺎ ﻋﻼﻗﻪ اﺳﺘﻘﺒﺎل ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺸﺮ اﺳﻼم درﺑﻴﻦ ﻣﺮدم ﮐﺸﻮره ِﺎی ﻓﺘﺢ‬
‫ﻋﯽ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﺷﺪ ﻩ ﺑﺰور ﺟﻨﮓ ﻧﺒﻮد و اﻧﺘﺸﺎر ﺁن ﻧﻪ از راﻩ ﻋﻨﻒ و ﻓﺸﺎر ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﻣﻘﺘﻀﻴﺎت و اﺳﺒﺎب ﮔﻮﻧﻪ اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫رواﻳ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻣﺪ اﺋﻦ را اﻋﺮاب ﻧﺎﺑﻮد ﮐﺮد ﻧﺪ هﻴﭻ اﺳﺎس ﻧﺪارد‪ ،‬و ﺁﻧﭽﻪ هﻢ ﮐﻪ ﺑﻴﺮو ِﻧﯽ راﺟﻊ ﺑﻪ ﻧﺎﺑﻮد ﺷﺪن ﮐﺘﺐ‬

‫ﺴﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از ﺁن ﺧﻮد در ﮐﺘﺎب‬
‫ﺧﻮارزم ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﻣﺸﮑﻮک اﺳﺖ‪ " .‬و ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪ ﻩ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ هﻤﺎن ﮐ ِ‬
‫ارزﻧﺪ ﻩ ِای ﺑﻨﺎم "د و ﻗﺮن ﺳﮑﻮت " در ﺷﺮح هﻤﻴﻦ ﻣﺎﺟﺮا ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮد‪:‬‬
‫" ﺷﮏ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ در هﺠﻮم ﺗﺎزﻳﺎن ﺑﺴﻴﺎ ِری از ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ و ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ هِﺎی اﻳﺮان دﺳﺘﺨﻮش ﺁﺳﻴﺐ ﻓﻨﺎ ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ دﻋ ِﻮی‬
‫ﻀﯽ دراﻳﻦ ﺑﺎب اﺑﺮاز ﺗﺮد‬
‫را از ﺗﺎرﻳﺦ هﺎ ﻣﻴﺘﻮان ﺣﺠﺖ ﺁورد و ﻗﺮاﻳﻦ ﺑﺴﻴﺎر ﻧﻴﺰ از ﺧﺎرج ﺁﻧﺮا ﺗﺎﻳﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ ﺑﻌ ِ‬
‫ﻳﺪ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﺮد ﻳﺪ ﭼﻪ ﻻزم اﺳﺖ ؟ در ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺁن روزﮔﺎر‪ ،‬ﺗﺎ ﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ ،‬ﺁﺷﻨﺎ ِﺋﯽ ﺑﻪ ﺧﻂ و‬
‫ﮐﺘﺎﺑﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺎدر ﺑﻮد و ﭘﻴﺪا اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻗﻮ ِﻣﯽ ﺗﺎ ﭼﻪ ﺣﺪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺑﻪ ﮐﺘﺎب و ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻋﻼﻗﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬از هﻤﻪ‬
‫ﻗﺮاﺋﻦ ﭘﻴﺪاﺳﺖ ﮐﻪ در ﺣﻤﻠﻪ ﻋﺮب ﺑﺴﻴﺎ ِری از ﮐﺘﺎﺑﻬ ِﺎی اﻳﺮاﻧﻴﺎن از ﻣﻴﺎن رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.. .‬ﻋﺮﺑﺎن ﻓﺎﺗﺢ ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﻪ از ﺁﺳﻴﺐ‬
‫زﺑﺎن اﻳﺮاﻧﻴﺎن در اﻣﺎن ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ و ﺁﻧﺮا هﻤﻮارﻩ ﭼﻮن ﺣﺮﺑﻪ ﺗﻴ ِﺰی در دﺳﺖ ﻣﻐﻠﻮﺑﺎن ﺧﻮﻳﺶ ﻧﺒﻴﻨﺪ ﺑﺎ ﺧﻂ و زﺑﺎن و ﮐﺘﺎب و‬
‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ هﺮ ﺟﺎ ﮐﻪ در ﺷﻬﺮهِﺎی اﻳﺮان ﺑﺮ ﺧﻮرد ﻧﺪ ﺳﺨﺖ ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﻨﺪ‪ .‬رﻓﺘﺎ ِری ﮐﻪ ﺗﺎزﻳﺎن در ﺧﻮارزم ﺑﺎ ﺧﻂ و‬
‫زﺑﺎن ﻣﺮدم ﮐﺮد ﻧﺪ ﺑﺪ ﻳﻦ دﻋ ِﻮی ﺣﺠﺖ "‪ .‬و هﻢ او در ﺟِﺎی دﻳﮕ ِﺮی از اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮد ‪ " :‬در ﺑﺮاﺑﺮ ﺳﻴﻞ هﺠﻮم‬
‫ﺗﺎزﻳﺎن ﺷﻬﺮهِﺎی ﺑﺴﻴﺎر وﻳﺮان ﺷﺪ و ﺧﺎﻧﺪ اﻧﻬﺎ و دود ﻣﺎﻧﻬ ِﺎی ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺮ ﺑﺎد رﻓﺖ‪ .‬اﻣﻮال ﺗﻮاﻧﮕﺮان را ﺗﺎراج ﮐﺮد ﻧﺪ و ﺁﻧﻬﺎ‬
‫را ﻏﻨﺎﺋﻢ و اﻧﻔﺎل ﻧﺎم ﻧﻬﺎد ﻧﺪ‪ .‬دﺧﺘﺮان و زﻧﺎن اﻳﺮا ِﻧﯽ را در ﺑﺎزار ﻣﺪ ﻳﻨﻪ ﻓﺮوﺧﺘﻨﺪ و ﺁﻧﺎﻧﺮا ﺳﺒﺎﻳﺎ و اﺳﺮا ﺧﻮاﻧﺪ ﻧﺪ‪ ،‬و‬
‫ﺿﯽ را ﺑﺎ ﺣﺪ و رﺟﻢ و ﻗﺘﻞ و ﺣﺮق ﺟﻮاب‬
‫هﻤﻪ اﻳﻦ ﮐﺎرهﺎ را در ﺳﺎﻳﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ و ﺗﺎزﻳﺎﻧﻪ اﻧﺠﺎم داد ﻧﺪو هﺮ ﮔﻮﻧﻪ اﻋﺘﺮا ِ‬
‫ﮔﻔﺘﻨﺪ‪ .. .‬و ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ اﻧﺪ ک اﻧﺪ ک ﻣﺤﺮاﺑﻬﺎ و ﻣﻨﺎرﻩ هﺎ ﺟ ِﺎی ﺁﺗﺸﮑﺪ ﻩ هﺎ را ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﮔﻮﺷﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﻨﻴﺪ ن زﻣﺰﻣﻪ‬
‫هِﺎی ﻣﻐﺎﻧﻪ و ﺳﺮود هِﺎی ﺧﺴﺮوا ِﻧﯽ اﻧﺲ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد ﻧﺪ ﺑﺎﻧﮏ ﺗﮑﺒﻴﺮ و ﻃﻨﻴﻦ ﺻﺪِای ﻣﻮذ ن را ﺑﺎ ﺣﻴﺮت و ﺗﺎﺛﺮ ﺗﻤﺎم ﺷﻨﻴﺪ‬
‫ﻧﺪ‪ .‬ﮐﺴﺎﻧﻴﮑﻪ ﻣﺪ ﺗﻬﺎ از ﺗﺮاﻧﻪ هِﺎی –ﻃﺮب اﻧﮕﻴﺰ ﺑﺎرﺑﺪ و ﻧﮑﻴﺴﺎ ﻟﺬ ت ﺑﺮدﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ رﻓﺘﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﺎ ﺑﺎﻧﮏ ﺣ ِﺪی و زﻧﮓ ﺷﺘﺮ‬
‫ﻣﺎﻧﻮس ﺷﺪ ﻧﺪ‪ .‬ﺧﺸﻦ ﻃﺒ ِﻌﯽ و ﺗﻨﺪ ﺧﻮ ِﺋﯽ ﻓﺎ ﺗﺤﺎن وﻗ ِﺘﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻌﻠﻮم ﮔﺸﺖ ﮐﻪ زﻣﺎم ﻗﺪ رت را در ﮐﺸﻮر ﻓﺘﺢ ﺷﺪ ﻩ ﺑﺪ‬
‫ﺳﺖ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﺿﻤﻦ ﻓﺮﻣﺎﻧﺮوا ِﺋﯽ و ﮐﺎرﮔﺰا ِری در ﺑﻼد ﻣﻔﺘﻮﺗﺢ ﺑﻮ دﮐﻪ زﺑﻮ ِﻧﯽ و ﻧﺎﺗﻮا ِﻧﯽ و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﻬﺎﻧﻪ ﺟﻮ ِﺋﯽ و‬
‫درﻧﺪﻩ ﺧﻮ ِﺋﯽ ﻋﺮﺑﺎن ﺁﺷﮑﺎر ﮔﺸﺖ‪ ،‬زﻳﺮا اﻳﻦ " ﻧﮋاد ﺑﺮﺗﺮ " ﮐﻪ ﻣﻴﺪان ﻓﮑﺮو ﻋﻤﻞ او هﺮﮔﺰ از ﺟﻮﻻﻧﮕﺎﻩ اﺳﺒﺎن و ﺷﺘﺮاﻧﺶ‬
‫ﺗﺠﺎوز ﻧﮑﺮدﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺮِای ادارﻩ ﮐﺸﻮرهِﺎی وﺳﻴ ِﻌﯽ ﮐﻪ ﺑﺪ ﺳﺘﺶ اﻓﺘﺎدﻩ ﺑﻮد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﻣﻮاِﻟﯽ داﺷﺖ و ﺑﻨﺎﭼﺎر دﻳﺮ ﻳﺎ‬
‫زود ﺑﺮﺗ ِﺮی ﺁﻧﻬﺎ را اذﻋﺎن ﻧﻤﻮد‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ از هﻤﺎن ﺑﺎﻣﺪاد اﺳﻼم اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﻧﻔﺮت و ﮐﻴﻨﻪ ﺷﺪ ﻳﺪ ﺧﻮد را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬
‫دﺷﻤﻨﺎن و ﺑﺎج ﺳﺘﺎ ﻧﺎن ﺧﻮد ﺁﺷﮑﺎر ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ"‪.‬‬
‫و ﺑﺎ ز‪ ،‬هﻢ او در ﺟِﺎی دﻳﮕ ِﺮی از اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮد‪:‬‬
‫" ﻧﺒﺮ ِدی ﮐﻪ اﻳﺮاﻧﻴﺎن در اﻳﻦ دو ﻗﺮن ﺑﺎ ﻣﻬﺎﺟﻤﺎن ﻋﺮب ﮐﺮد ﻧﺪ هﻤﻪ در ﺗﺎر ِﮐﯽ ﺧﺸﻢ ﻧﺒﻮد‪ ،‬در روﺷ ِﻨﯽ داﻧﺶ و ﺧﺮد ﻧﻴﺰ‬
‫ﺧﯽ از هﻤﺎن اول ﺑﺎ ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ و ﺳﺘﻴﺰﻩ ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﻨﺪ‪ ،‬ﮔﻮ ِﺋﯽ ﻗﺒﻮل اﻳﻦ دﻳ ِﻨﯽ را‬
‫اﻳﻦ ﻧﺒﺮد دوام داﺷﺖ‪ .. .‬ﺑﺮ ِ‬
‫ﮐﻪ ﻋﺮب ﺁوردﻩ ﺑﻮ داهﺎﻧ ِﺘﯽ و ﻧﺎﺳﺰا ِﺋﯽ در ﺣﻖ ﺧﻮﻳﺶ ﺗﻠ ِﻘﯽ ﻣﻴﮑﺮد ﻧﺪ‪ .‬از اﻳﻦ رو اﮔﺮ ﻧﻴﺰ در ﻇﺎهﺮ ﺧﻮد را ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻓﺮا‬
‫ﻣﻴﻨﻤﻮد ﻧﺪ در ﻧﻬﺎن از ﻋﺮب و ﺁﺋﻴﻦ او ﺑﺸﺪ ت ﺑﻴﺰار ﺑﻮد ﻧﺪ و هﺮ ﺟﺎ ﻓﺮﺻ ِﺘﯽ و ﻣﺠﺎِﻟﯽ دﺳﺖ ﻣﻴﺪ اد ﺳﺮ ﺑﻪ ﺷﻮرش ﺑﺮ‬
‫ِﻣﯽ ﺁورد ﻧﺪ و ﻋﺮﺑﺎن و ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن را از دم ﺗﻴﻎ ﻣﻴﮕﺬ راﻧﻴﺪ ﻧﺪ‪ ...‬هﺮ رو ِزی ﺑﻪ ﺑﻬﺎﻧﻪ ِای و در ﺟﺎ ِﺋﯽ ﻗﻴﺎم و ﺷﻮرش ﺳﺨﺖ‬
‫ﻣﻴﮑﺮد ﻧﺪ و ﻣﻴﮑﻮﺷﻴﺪ ﻧﺪ ﻋﺮب را ﺑﺎ دﻳ ِﻨﯽ ﮐﻪ ﺁوردﻩ اﺳﺖ از اﻳﺮان ﺑﺮاﻧﻨﺪ‪... .‬‬
‫د ر ﻧﻬﻀﺖ هِﺎی ﭘﻴﺎ ِﭘﯽ ﺁﻧﺎن ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﻧﮋاد ﻋﺮب ﻣﺮد ود ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎ ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﻣﻮرد ﺧﺸﻢ و ﮐﻴﻨﻪ ﻗﺮار داﺷﺖ و‬
‫ﺑﺪﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ اﻳﻦ ﺷﻮرﺷﻬﺎ رﻧﮓ ﺿﺪ دﻳ ِﻨﯽ داﺷﺖ‪ .‬اﻳﺮاﻧﻴﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ ﻃﻌﻤﻪ ﻧﻔﺮت و ﮐﻴﻨﻪ ﻣﺮدم ﺑﻮد ﻧﺪ‬
‫و اﻳﻦ ﻧﻔﺮت و ﮐﻴﻨﻪ ﭼﻨﺪ ان ﺑﻮد ﮐﻪ ﺣ ِﺘﯽ زﻧﻬﺎ ِﻳﯽ از اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﻘﺪ زﻧﺎﺷﻮ ِﻳﯽ ﻋﺮﺑﺎن در ﺁﻣﺪ ﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ رﻳﺶ ﺷﻮهﺮان‬
‫ﺧﻮد را ﮔﺮﻓﺘﻪ از ﺧﺎﻧﻪ ﺑﺮ ِﻣﯽ ﺁورد ﻧﺪ و ﺑﺪ ﺳﺖ ﻣﺮدان ﻣﻴﺴﭙﺮد ﻧﺪ ﺗﺎ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﮑﺸﻨﺪ‪ ،‬و ﭼﻨﺎن ﺷﺪ ﮐﻪ در هﻤﻪ ﻃﺒﺮﺳﺘﺎن‬
‫ﻋﺮﺑﺎن و ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﻳﮑﺴﺮﻩ ﺑﺮ ا ﻓﺘﺎد ﻧﺪ "‪.‬‬
‫واﻗﻌﻴﺖ اﻧﮑﺎر ﻧﺎﭘﺬ ﻳﺮ ﺗﺎرﻳﺦ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺳﻼم از راﻩ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺑﻪ اﻳﺮان ﺗﺤﻤﻴﻞ ﺷﺪ‪ِ ،‬ﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ اﻳﺮاﻧﻴﺎن " ﺑﺪ ﻧﺒﺎﻟﺶ ﮔﺸﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ "‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ از راﻩ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺑﻪ دﻳﮕﺮ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬِﺎی ﺧﺎور ﻧﺰد ﻳﮏ و ﺷﻤﺎل ﺁﻓﺮﻳﻘﺎ و اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ ﻧﻴﺰ ﺗﺤﻤﻴﻞ ﺷﺪ ِﺑﯽ‬
‫ﺁﻧﮑﻪ هﻴﭽﮑﺪام از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺒﺎﻟﺶ رﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﻬﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﻋﺮب در ﭘﻮاﺗﻴﻪ ﻓﺮاﻧﺴﻪ از ﺑﺮﻧﺪ ِﮔﯽ اﻓﺘﺎد‬
‫ﮔﺴﺘﺮش اﺳﻼم در اروﭘِﺎی ﻏﺮ ِﺑﯽ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﺷﺪ‪ ،‬و وﻗ ِﺘﯽ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺷﻤﺸﻴﺮ در ﻗﺴﻄﻨﻄﻨﻴﻪ از ﮐﺎر اﻓﺘﺎد راﻩ اروﭘ ِﺎی ﺷﺮ ِﻗﯽ ﺑﻪ‬
‫روﻳﺶ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪ‪.‬‬

‫ﻋﯽ و ﻣﺬه ِﺒﯽ ﭘﺎﻳﺎن دوران ﺳﺎﺳﺎ ِﻧﯽ‬
‫اﻳﻦ اﻓﺴﺎﻧﻪ ﮐﻪ ﻋﺮب ﻣﺴﺎوات اﺳﻼ ِﻣﯽ را ﺑﺎ ﺧﻮد ﺑﻪ اﻳﺮا ِﻧﯽ ﺁورد ﮐﻪ از ﺗﺒﻌﻀﺎت اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫رﻧﺞ ﻣﻴﺒﺮد ﺗﻘﻠ ِﺒﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﺎ ﺗﺎرﻳﺦ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ هﺮ ﭼﻨﺪ اﻳﻦ ﺗﺒﻌﻴﺾ هﺎ واﻗﻌﺎ وﺟﻮد داﺷﺖ و اﻳﻦ ﻧﺎرﺿﺎ ِﺋﯽ هﺎ را هﻢ‬
‫واﻗﻌﺎ داﺷﺖ‪ ،‬وِﻟﯽ ﻓﺎﺗﺤﺎن ﻋﺮب ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ هﻴﭽﮑﺪام از اﻳﻨﻬﺎ را از ﻣﻴﺎن ﻧﺒﺮد ﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺗﺒﻌﻀﺎت ﺑﺴﻴﺎر ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺗ ِﺮی را ﻧﻴﺰ‬
‫ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ا ﻓﺰود ﻧﺪ ﮐﻪ ﻧﺎﭘﺬ ﻳﺮﻓﺘ ِﻨﯽ ﺗﺮﻳﻦ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮِای اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﺷﮑﺴﺖ ﺧﻮردﻩ و ِﻟﯽ ﺁزادﻩ و ﺳﺮ ﻓﺮاز ﺗﺒﻌﺾ ﻧﮋا ِدی ﺑﻮد‪ .‬در‬
‫اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﻧﻴﺰ واﻗﻌﻴﺖ ﺗﺎرﻳﺦ را از زﺑﺎن ﻳﮏ ﻣﻮرخ ﺳﺮﺷﻨﺎس دﻳﮕ ِﺮی ﺧﻮد ﺟﻬﺎن ﻋﺮب ﻣﻴﺘﻮان ﺷﻨﻴﺪ ﮐﻪ ‪" :‬ﻋﺮﺑﻬِﺎی ﻓﺎﺗﺢ‬
‫ﺧﻮد را ﺑﺮﺗﺮ از دﻳﮕﺮان ﻣﻴﭙﻨﺪ اﺷﺘﻨﺪ و ﺑﻪ وﻳﮋﻩ ﺑﻪ اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﻣﺒﺎهﺎت ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ و ﺁﻧﻬﺎ را ﻣﻮاِﻟﯽ )ﺑﻨﺪ ﮔﺎن ﺁزاد ﺷﺪﻩ( ﺧﻮد‬
‫ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪ ﻧﺪ و ﺑﺮِای ﺗﺤﻘﻴﺮ ﺁﻧﺎن ﻣﻴﮕﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺳﻪ ﭼﻴﺰ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻤﺎز را ﺑﺎﻃﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ :‬ﺳﮓ و اﻻغ و اﻳﺮا ِﻧﯽ ﻳﮏ اﻳﺮا ِﻧﯽ‬
‫دﺧﺘ ِﺮی از ﻗﺒﻴﻠﻪ ﺑ ِﻨﯽ ﺳﻠﻴﻢ ﺧﻮاﺳﺖ و ﺧﺎﻧﻮادﻩ دﺧﺘﺮ ﺑﺎ اﻳﻦ ازدواج ﻣﻮاﻓﻘﺖ ﮐﺮد ﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺎ واِﻟﯽ ﻣﺪﻳﻨﻪ ﮐﻪ از اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن‬
‫ﺧﺒﺮ ﻳﺎﻓﺖ اﻣﺮ ﮐﺮد ﻣ ِﻮی ﺳﺮ و رﻳﺶ و اﺑﺮوان داﻣﺎد را ﺑﺘﺮاﺷﻨﺪ و او را در ﻣﻼء ﻋﺎم دوﻳﺴﺖ ﺗﺎزﻳﺎﻧﻪ ﺑﺰﻧﻨﺪ و دﺧﺘﺮ را‬
‫ﻧﻴﺰ از او ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .‬ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﺑﺸﻴﺮ ﺷﺎﻋﺮ ﻣﻌﺎﺻﺮ او اﻳﻦ واﻗﻌﻪ را ﺑﻪ ﺷﻌﺮ در ﺁورد و در ﺁن ﮔﻔﺖ‪ :‬اﺑﻮاﻟﻮﻟﻴﺪ ﺷﺮاﻓﺖ‬
‫دﺧﺘﺮان ﻣﺎ را ﺣﻔﻆ ﮐﺮد و ﺁﻧﺮا از زﻧﺎﺷﻮ ِﺋﯽ ﺑﺎ ﺑﻨﺪ ﮔﺎن ﺑﺎز داﺷﺖ و رﻳﺶ ﺁن ﻣﺮد ِﺑﯽ اد ب را ﺗﺮاﺷﻴﺪ و او را ﺗﺎزﻳﺎﻧﻪ زد‬
‫ﺟﯽ زﻳﺪان‪ :‬ﺗﺎرﻳﺦ‬
‫ﺗﺎ ﺑﺮود و ﺑﻌﺪ از اﻳﻦ ﺑﺎ دﺧﺘﺮان ﮐﺴ ِﺮی ازدواج ﮐﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﻨﺪﻩ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻓﻘﻂ ﺑﺎ ﺑﻨﺪﻩ هﻤﺴﺮ ﺷﻮد ")ﺟﺮ ِ‬
‫ﺗﻤﺪن اﺳﻼﻣﻲ(‪.‬‬
‫اﻳﻦ ادﻋِﺎی دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ ﻣﺮدم اﻳﺮان ﺁﺳﺎن ﺑﻪ دﻳﻦ ﺗﺎزﻩ ﮔﺮوﻳﺪ ﻧﺪ ﺗﻘﻠ ِﺒﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﺎ ﺗﺎرﻳﺦ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﺼﺮ ﻳﺢ‬
‫ﻣﻮرﺧﺎن ﻣﺘﻌﺪ دی از هﻤﻴﻦ ﺟﻬﺎن اﺳﻼم‪ ،‬ﺣ ِﺘﯽ در ﻗﺮون ﭼﻬﺎرم وﭘﻨﺠﻢ هﺠ ِﺮی ﺑﺨﺶ ﺑﺰر ِﮔﯽ از اﻳﺮان هﻤﭽﻨﺎن ﺑﺮ ﺁﺋﻴﻦ‬
‫زرﺗﺸ ِﺘﯽ ﺑﺎ ِﻗﯽ ﺑﻮد ﻧﺪ ‪ " :‬اﮐﺜﺮﻳﺖ ﻣﺮدم ﻓﺎرس را در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ )ﻗﺮن ﭼﻬﺎرم هﺠﺮی( زرﺗﺸﺘﻴﺎن ﺗﺸﮑﻴﻞ ﻣﻴﺪ هﻨﺪ و هﻴﭻ‬
‫ﺷﻬﺮ و دهﮑﺪﻩ ِای ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ در ﺁن ﺁﺗﺸﮕﺎهﯽ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻧﺰد ﺑﺴﻴﺎ ِری از دهﻘﺎﻧﺎن ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﭘﺎد ﺷﺎهﺎن و ﭘﻬﻠﻮاﻧﺎن اﻳﺮان ﺑﺎ‬
‫ﺣﯽ درﻳِﺎی ﺧﺰر و ﻃﺒﺮﺳﺘﺎن‬
‫ﻋﻼﻗﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻧﮕﺎهﺪ ا ِری ﻣﻴﺸﻮد " )اﺻﻄﺨ ِﺮی ‪ :‬ﻣﺴﺎﻟﮏ و اﻟﻤﻤﺎﻟﮏ(؛ " در ﺧﺮاﺳﺎن و ﻧﻮا ِ‬
‫و دﻳﻠﻢ و ﻧﻴﺰ در ﮐﺮﻣﺎن ﻋﺪﻩ زرﺗﺸﺘﻴﺎن ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎد اﺳﺖ " )ﻣﺴﻌﻮ ِدی ‪ :‬ﻣﺮوج اﻟﺬ هﺐ(‪ ،‬در ﺑﺨﺶ ﻏﺮ ِﺑﯽ اﻳﺮان ﺟﻤﺎﻋﺖ‬
‫ﺳﯽ ‪ :‬ﺗﺬ ﮐﺮﻩ اﻟﻤﻮﺿﻮﻋﺎت(‪ ،‬در ﻓﺎرس ﺷﻬ ِﺮی و روﺳﺘﺎ ِﺋﯽ‬
‫ﻋﻈﻴ ِﻤﯽ از ﺧﺮﻣﺪ ﻳﻨﺎن ﺑﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﺧﻮد ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ ﻩ اﻧﺪ " )ﻣﻘﺪ ِ‬
‫وﻧﺎﺣﻴ ِﺘﯽ ﻧﻴﺴﺖ ﻣﮕﺮ ﺁﻧﮑﻪ ﺁﺗﺸﮑﺪﻩ ِای داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و در ﺟﺒﻞ )ﺷﻤﺎل ﻏﺮ ِﺑﯽ اﻳﺮان( هﻨﻮز زرﺗﺸﺘﻴﺎن در اﮐﺜﺮ ﻳﺖ هﺴﺘﻨﺪ‬
‫")اﻳﻦ ﺣﻮﻗﻞ ‪ :‬ﺻﻮرﻩ اﻻرض(‪.‬‬
‫اﮔﺮ ﺑﺨﻼف اﺳﭙﺎﻧﻴﺎی ﻋﺮب اﻳﺮاﻧﻴﺎن در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺁﺋﻴﻦ ﻣﻬﺎﺟﻤﺎن را ﭘﺬ ﻳﺮﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺨﺎﻃﺮ اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﺳﻘﻮط اﻣﭙﺮاﺗﻮری اﻳﺮان‬
‫دﻳﮕﺮ ﭘﺎﻳﮕﺎ ِهﯽ ﺑﺮای ﺁﺋﻴﻦ زرﺗﺸﺘﯽ ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﻩ ﺑﻮد‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺑﺎ ﺳﻘﻮط اﻧﺪ ﻟﺲ‪ ،‬ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﭘﺸﺖ ﺟﺒﻬﻪ وﺳﻴ ِﻌﯽ در‬
‫اروﭘﺎ ی ﺑﻴﺮون از ﻣﺮزهﺎی ﺧﻮد ﺑﺮِای ﺧﻮﻳﺶ داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن اروﭘﺎی ﻣﺘﺼﺮﻓﯽ ﺗﺮﮐﺎن ﻋﺜﻤﺎ ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﺎ‬
‫داﺷﺘﻦ ﭼﻨﻴﻦ ﭘﺸﺖ ﺟﺒﻬﻪ ِای ﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ از هﻮﻳﺖ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺧﻮد دﻓﺎع ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫در ﮐﺘﺎب ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺗﺎرﻳﺦ ﻗﻢ‪ ،‬ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﻮرﺧﯽ ﻣﺴﻠﻤﺎن از ﻗﺮن ﭼﻬﺎرم هﺠﺮي‪ ،‬در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺧﻮاﻧﺪ ‪:‬‬
‫" ﻋﺮﺑﺎن دﺳﺖ ﺑﺮ ﺁورد ﻧﺪ و ﻣﺠﻤﻮع ﺳﺪهﺎ ِﺋﯽ را ﮐﻪ در ﻣﻴﺎن رود ﺧﺎﻧﻪ هﺎ ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد وﻳﺮان ﮐﺮد ﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺪاﻧﮑﻪ‬
‫ﮐﺸﺘﺰارهِﺎی ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﮑِﻠﯽ ﺧﺸﮏ ﺷﺪ ﻧﺪ‪ ،‬و ﺑﺪ ﻳﺸﺎن ﻣﻀﺮت ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ ﻧﺪ و ﺳﺪهﺎ و رودﺧﺎﻧﻪ هﺎ ﻳﺸﺎن را ﻣﻴﺸﮑﺎﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬و‬
‫ﻻﺟﺮم ﻣﺮدم ﭼﻮن در دﻓﻊ ﺁﻧﺎن هﻴﭻ ﭼﺎرﻩ و ﺣﻴﻠﺖ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ ﺑﻪ ﻧﺎﭼﺎر ﺣﮑﻢ ﺁﻧﺎن ﻓﺮود ﺁﻣﺪ ﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺎ ﭼﻮن ﻋﺮب ﺑﺎﻧﮏ ﻧﻤﺎز‬
‫ﮔﻔﺘﻲ‪ ،‬دهﻘﺎﻧﺎن ﺁن ﻧﺎﺣﻴﺖ او را دﺷﻨﺎم داد ﻧ ِﺪی "‪.‬‬
‫ﻄﯽ ﺗﻨﻬﺎ راﻩ ﻣﺒﺎرزﻩ ِای ﮐﻪ ﺑﺮِای اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺑﻮد اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﺣﺎﮐﻤﺎن ﻋﺮب را ﺑﻪ رﻧﮓ ﺁﺋﻴﻦ‬
‫در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳ ِ‬
‫ﺷﯽ از ﻗﺒﻮل‬
‫ﻣﻠﯽ ﺧﻮﻳﺶ در ﺁورد ﻧﺪ‪ ،‬و اﻳﻦ درﺳﺖ هﻤﺎن ﮐﺎری ﺑﻮد ﮐﻪ ﮐﺮد ﻧﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ادوارد ﺑﺮاون " ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻧﺎ ِ‬
‫اﺳﻼم در ﻧﺰد اﻳﺮاﻧﻴﺎن از ﭘﻮﺳﺖ ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﺮﻓﺖ و ﺑﻪ درون ﻧﺮﺳﻴﺪ‪ .‬اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﺑﺎ ﻧﻮ ﺁورﻳﻬﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن ﺗﺸﻴﻊ وﻋﺮﻓﺎن ﺧﻴِﻠﯽ زود‬
‫ﺁﺋﻴ ِﻨﯽ را ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﻋﺮب ﺑﻪ ﮐﺸﻮرﺷﺎن ﺗﺤﻤﻴﻞ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﺑﻪ ﭼﻴ ِﺰی ﺗﺒﺪ ﻳﻞ ﮐﺮد ﻧﺪ ﮐﻪ ﮔﺮﭼﻪ هﻤﭽﻨﺎن ﺷﺒﺎه ِﺘﯽ ﺑﺎ اﺳﻼم‬
‫داﺷﺖ‪ ،‬وِﻟﯽ ﻣﺤﺘﻮای ﺁﻧﺎن ﺑﺎ ﺁﻧﭽﻪ اﺣﺘﻤﺎﻻ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ ﻋﺮب در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﺗﻔﺎوت داﺷﺖ "‪.‬‬
‫* * *‬
‫د ر هﺮ ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﮐﻪ در ﺑﺎرﻩ دوران اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺗﺎرﻳﺦ اﻳﺮان ﺻﻮرت ﻣﻴﮕﻴﺮد ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ اﺻﻮِﻟﯽ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ‬
‫ﻣﻮﺿﻊ اﻳﺮان در ﺟﻬﺎن اﺳﻼم از ﺁﻏﺎز ﻣﻮر ِدی ﺧﺎص ﺑﻮدﻩ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻊ هﻴﭽﻴﮏ از دﻳﮕﺮ ﮐﺸﻮرهِﺎی ﻣﺘﺼﺮ ِﻓﯽ ﻋﺮب ﻗﺎﺑﻞ‬
‫ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻧﺒﻮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬

‫اﻣﭙﺮاﺗﻮری ﭘﻬﻨﺎوری ﮐﻪ در ﻃﻮل ﻳﮑﺼﺪ ﺳﺎل ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﻋﺮب ِﭘﯽ اﻓﮑﻨﺪﻩ ﺷﺪ ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨﺎی اﻳﺮان ﺷﺎﻣﻞ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎ ِﺋﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ‬
‫ﭘﻴﺶ از ﺁن ﻋﻤﺪ ﺗﺎ ﻣﺴﺘﻌﻤﺮات رم ﺷﺮ ِﻗﯽ )ﺑﻴﺰاﻧﺲ( ﺑﻮد ﻧﺪ و ﺗﺼﺮف ﺁﻧﻬﺎ ﺗﻮﺳﻂ اﻋﺮاب ﻋﻤﻼ ﺟﺎﺑﺠﺎ ِﺋﯽ ﻳﮏ ﻣﺬهﺐ‬
‫واردا ِﺗﯽ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻣﺬهﺐ واردا ِﺗﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ از ﺳﻪ ﻗﺮن ﭘﻴﺶ از ﺁن ﺗﻮﺳﻂ رم و ﺑﻴﺰاﻧﺲ ﺑﺮِای‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﺁوردﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﻣﺬهﺐ ﻣِﻠﯽ هﻴﭽﻴﮏ از ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺒﻮد‪ .‬اﺿﺎﻓﻪ ﺑﺮ اﻳﻦ‪ ،‬ﻣﺬهﺐ ﻓﺎﺗﺤﺎن ﻧﻮ ﻧﻮع ﺗﺎزﻩ ِای از هﻤﺎن ﺁﺋﻴﻦ "‬
‫ﺤﯽ " ‪ Judeo-Chretienne‬ﺑﻮد ﮐﻪ ﺁﻧﻬﺎ در هﻨﮕﺎم ﺣﻤﻠﻪ ﻋﺮب داﺷﺘﻨﺪ ‪:‬ﺧﺪِای ﺁن هﻤﺎن ﺧﺪِای ﻳﻬﻮ ِدی‬
‫ﻳﻬﻮ ِدی – ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎم دادﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﺁن هﻤﺎن ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﻳﻬﻮ ِدی ﺑﻮد ﻧﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺑﺎر ﺣ ِﺘﯽ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎم هﻢ ﻧﺪ ادﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ‪ .‬ﺑﺪ‬
‫ﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ اﺷﮑﺎِﻟﯽ ﻧﺒﻮد ﮐﻪ ﺑﻬﻤﺎن ﺁﺳﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ ارﺑﺎب ﻋﻮض ﮐﺮد ﻧﺪ ﻣﺬ هﺐ ارﺑﺎب ﭘﻴﺸﻴﻦ راﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﻣﺬ هﺐ ارﺑﺎب ﺗﺎزﻩ‬
‫ﻋﻮض ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﺪ ﻧﺒﺎل اﻳﻦ هﺮ دو زﺑﺎن ﺧﻮد را هﻢ ﺗﻐﻴﻴﺮ دهﻨﺪ و اﻳﻦ ﺑﺎر "از ﺑﻴﺦ ﻋﺮب ﺷﻮﻧﺪ "‪ ،‬ﺑﺨﺼﻮص ﮐﻪ‬
‫زﺑﺎﻧﻬِﺎی ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺁ ﻧﺎن ﺷﻌﺒﻪ هﺎ ِﺋﯽ از ﺧﺎﻧﻮادﻩ زﺑﺎﻧﻬ ِﺎی ﺳﺎ ِﻣﯽ ﻳﻌ ِﻨﯽ ﺧﻮﺷﺎوﻧﺪ زﺑﺎن ﻋﺮ ِﺑﯽ ﺑﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﻣﺎﺟﺮا ِﺋﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ‬
‫ﺑﺼﻮر ِﺗﯽ ﻳﮑﻨﻮاﺧﺖ در ﺳﻮرﻳﻪ و ﻟﺒﻨﺎن و ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ و ﻣﺼﺮ و ﻟﻴ ِﺒﯽ وﺗﻮﻧﺲ و اﻟﺠﺰاﻳﺮ ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ ﺗﮑﺮار ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻣﻮرد اﻳﺮان از هﻤﻪ اﻳﻦ ﻣﻮارد ﺟﺪا ﺑﻮد‪ .‬اﻳﺮان ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ در هﻨﮕﺎم ﺣﻤﻠﻪ ﻋﺮب ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ ﮐﺸﻮر دﻳﮕ ِﺮی ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺧﻮد‬
‫ﺴﯽ ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ ﺁن ﺑﻮد ﻣﺬهﺐ ﺁن‬
‫اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﻣﻘﺘﺪ ر ِی ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ از ﺁن ﺑﺨﺶ ﻣﻬ ِﻤﯽ از هﻤﻴﻦ ﺟﻬﺎن ﺑﻴﺰاﻧ ِ‬
‫ﻧﻴﺰ ﻣﺬه ِﺒﯽ واردا ِﺗﯽ ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺁﺋﻴﻦ ﻣِﻠﯽ ﺧﻮد او ﺑﻮد ﮐﻪ ﺳﺎﺑﻘﻪ ِای ﮐﻬﻦ ﺗﺮ از ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ و اﺣﺘﻤﺎﻻ ﮐﻬﻦ ﺗﺮ از ﻳﻬﻮدﻳﺖ داﺷﺖ‪،‬‬
‫هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ زﺑﺎن ﻣِﻠﯽ ﺁن زﺑﺎ ِﻧﯽ ﺁرﻳﺎ ِﺋﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ هﻴﭻ ﻗﺮاﺑ ِﺘﯽ ﺑﺎ ﻋﺮ ِﺑﯽ ﻳﺎ دﻳﮕﺮ زﺑﺎﻧﻬِﺎی ﺳﺎ ِﻣﯽ ﻧﺪاﺷﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻨﺎﭼﺎر ﻣﻠ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﻳﺘﺶ از هﺰار و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ از ﺣﻤﻠﻪ ﻋﺮب ﺑﺎهﻮﻳﺖ و ﺁﺋﻴﻦ و زﺑﺎن و ﻓﺮهﻨﮓ ﺧﺎص‬
‫ﺧﻮدش در ﺁﻣﻴﺨﺘﻪ ﺑﻮد رﺳﺎﻟ ِﺘﯽ در ﭘﺎﺳﺪا ِری هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ ﺑﺮِای ﺧﻮد ﻗﺎﺋﻞ ﺑﻮد ﮐﻪ هﻴﭽﻴﮏ از دﻳﮕﺮ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬِﺎی اﺷﻐﺎل ﺷﺪﻩ‬
‫اﻋﺮاب ﺑﺮِای ﺧﻮد ﻗﺎﺋﻞ ﻧﺒﻮد ﻧﺪ‪ .‬درﺳﺖ هﻢ ﺑﻬﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺒﺎرزﻩ ﻣِﻠﯽ ﺑﺮِای ﺑﺎز ﺳﺘﺎﻧﺪ ن اﻳﻦ اﺻﺎﻟﺖ از ﺷﻤﺸﻴﺮ‬
‫ﮐﺸﺎن ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ از هﻤﺎن ﻓﺮدِای اﺳﺘﻘﺮار ﻋﺮب ﺁﻏﺎز ﺷﺪ و ﺗﺎ ﺑﺎزﻳﺎ ِﺑﯽ اﺳﺘﻘﻼل از دﺳﺖ رﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﻧﺮﺳﻴﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬
‫‪ "Renan‬اﻳﺮان ﺑﺎ ﺁﻧﮑﻪ اﺳﻼم را ﭘﺬ ﻳﺮﻓﺖ‪ ،‬هﺮﮔﺰ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻋﺮب و ﻓﺮهﻨﮓ ﺑﻴﺎﺑﺎ ِﻧﯽ او ﻧﺸﺪ‪ ،‬و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ زﺑﺎن و ﻣﺬ ه ِﺒﯽ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺪو ﺗﺤﻤﻴﻞ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد در ﮐﻮﺗﺎﻩ ﻣﺪ ِﺗﯽ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺣﻘﻮق ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﮏ ﻣﻠﺖ ﺁرﻳﺎ ِﺋﯽ ﺑﺎز ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎل ﭘﺲ از‬
‫ﻣﺮگ ﻣﺤﻤﺪ‪ ،‬ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬِﺎی ﭘﻬﻨﺎو ِری ﮐﻪ ﻣﺘﺼﺮف ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺑﻴﻤﻘﺪا ِری ﺑﻴﺶ ﻧﺒﻮد‪ .‬ﺻﺪ‬
‫ﺳﺎل ﺑﻌﺪ از ﺁن‪ ،‬درﺣﺎﻟﻴﮑﻪ زﺑﺎن و ﻣﺬ هﺐ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ از ﺣﺠﺎز از ﻣﺎﻟ ِﺰی ﺗﺎ ﻣﺮاﮐﺶ و از ﺗﻮ ﻣﺒﻮ ﮐﺘﻮ ﺗﺎ ﺳﻤﺮﻗﻨﺪ ﺑﺮ ﻗﺮار‬
‫ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺧﻮد ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن‪ ،‬راﻧﺪﻩ و ﻓﺮاﻣﻮش ﺷﺪﻩ‪ ،‬از ﺻﺤﻨﻪ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﻃﺮد ﺷﺪﻩ و ﺑﻪ ﺻﺤﺮا هِﺎی ِﺑﯽ ﺁب و ﻋﻠﻔﺶ‪ ،‬ﺑﻪ‬
‫هﻤﺎن ﺻﻮر ِﺗﯽ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از زﻣﺎن اﺳﻤﺎﻋﻴﻞ داﺷﺖ‪ ،‬ﺑﺎز ﮔﺸﺘﻪ ﺑﻮد"‪.‬‬
‫ﺳﯽ و‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ اﺳﻼ ِﻣﯽ اﻳﺮان ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺒﺎرزﻩ ِای ﭘﻴﮕﻴﺮ ﺑﺮِای دﻓﺎع ﺳﺮ ﺳﺨﺘﺎﻧﻪ از اﻳﻦ اﺻﺎﻟﺖ ﻣِﻠﯽ در هﻤﻪ زﻣﻴﻨﻪ هِﺎی ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﮕﯽ ﺁن اﺳﺖ‪ ،‬و در اﻳﻦ ﻣﺒﺎرزﻩ اﻳﺮان ﺑﻄﻮر داﺋﻢ راﻩ ﺧﻮد را از راﻩ ﺑﻘﻴﻪ اﻋﻀِﺎی ﺟﻬﺎن‬
‫ﻋﯽ و ﻣﺬه ِﺒﯽ و ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺟﺪا ﮐﺮدﻩ و هﻤﻮارﻩ ﻋﻀﻮ ﺳﺮﮐﺶ ﻳﺎ ﺑﻪ اﺻﻄﻼح اﻣﺮو ِزی " ﺑﭽﻪ ﺷﺮور " دﻧﻴِﺎی اﺳﻼم ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ‬
‫ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺻﺎﺣﺒﻨﻈ ِﺮی ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ‪ ،‬در ﺣﺮﻣﺴﺮِای ﺷﻠﻮغ اﺳﻼم اﻳﺮان ﺁن هﻤﺴ ِﺮی ﺑﻮدﻩ ﮐﻪ هﻴﭽﻮﻗﺖ ﻗﻠﺒﺎ ﺑﻪ ازدواج ﺗﺤﻤﻴِﻠﯽ ﺧﻮد‬
‫رﺿﺎﻳﺖ ﻧﺪ ادﻩ و " ﺑِﻠﯽ " ﻧﮕﻔﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻗﻴﺎﻣﻬِﺎی ﻣﺴﻠﺤﺎﻧﻪ ﻋﻠﻴﻪ ﺧﻼﻓﺖ ﻋﺮب در ﺳﺮ زﻣﻴﻦ ﻳﺮان ﺁﻏﺎز ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺳﯽ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﻋﺮب ﺑﺎ ﺗﺎﺳﻴﺲ دوﻟﺖ ﻣﺴﺘﻘﻞ "رﺳﺘﻤﻴﻪ " در ﺷﻤﺎل ﺁﻓﺮﻳﻘﺎ )اﻟﺠﺰاﻳﺮ و‬
‫اوﻟﻴﻦ ﺷﮑﺎف در وﺣﺪ ت ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﺻﺤﺮِای ﮐﻨﻮﻧﻲ( ﺑﺪ ﺳﺖ ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﻤﻦ رﺳﺘﻢ رهﺒﺮ ﻧﻈﺎ ِﻣﯽ و ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺧﺮاﺳﺎ ِﻧﯽ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬و دوﻣﻴﻦ ﺷﮑﺎف اﻋﻼم‬
‫ﺸﯽ ﮐﻪ در داﺧﻞ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری اﺳﻼم ﺑﺎ ارﺗﺶ ﻣﻨﻈﻢ ﺧﻼﻓﺖ‬
‫اﺳﺘﻘﻼل ﺧﻮد اﻳﺮان ﺗﻮﺳﻂ ﻳﻌﻘﻮب ﻟﻴﺚ ﺻﻔﺎ ِری ﺑﻮد‪ .‬ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ارﺗ ِ‬
‫ﺸﯽ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ ﺑﻐﺪاد ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ‬
‫ﻋﺮب ﺟﻨﮕﻴﺪ و ﺁﻧﺮا در هﻢ ﺷﮑﺴﺖ ارﺗﺶ ﺧﺮاﺳﺎ ِﻧﯽ اﺑﻮﻣﺴﻠﻢ در ﺟﻨﮓ زاب ﺑﻮد‪ ،‬و ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ارﺗ ِ‬
‫ﺧﻼ ﻓﺖ ﻋﺮب را ﺑﺘﺼﺮف در ﺁورد ارﺗﺶ اﻳﺮا ِﻧﯽ دﻳﻠ ِﻤﯽ ﺑﻮد‪ .‬درﺗﻤﺎم هﺰار و ﭼﻬﺎرﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﺗﺎرﻳﺦ اﺳﻼم‪ ،‬اﻳﺮان ﺣ ِﺘﯽ‬
‫ﻳﮑﺒﺎر ﺑﺨﺎﻃﺮ اﺳﻼم ﻧﺠﻨﮕﻴﺪ‪ ،‬ﻧﻪ در ﺟﻬﺎﻧﮕﺸﺎ ِﺋﯽ هِﺎی اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺷﺮﮐﺖ ﺟﺴﺖ و ﻧﻪ در ﺟﻨﮕﻬِﺎی ﺻﻠﻴﺒﻲ‪ .‬در ﻋﻮض ﺑﺎرهﺎ‬
‫ﻋﻠﻴﻪ دﻳﮕﺮ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺟﻨﮕﻴﺪ‪ .‬دوﻳﺴﺖ ﺳﺎل ﺗﻤﺎم ﺑﺎ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻋﺜﻤﺎ ِﻧﯽ در ﭘﻴﮑﺎ ِری ِﺑﯽ اﻣﺎن ﺑﻮد و در اﻳﻦ راﺳﺘﺎ‬
‫ﺑﺎ ﮐﺸﻮرهِﺎی ﻧﺎﻣﺴﻠﻤﺎن ﻟﻬﺴﺘﺎن و ﺑﻮهﻤﻴﺎ و وﻧﻴﺰ و اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ ﻋﻠﻴﻪ ﻋﺜﻤﺎ ِﻧﯽ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﭘﻴﻤﺎن اﺗﺤﺎد ﺑﺴﺖ‪ ،‬اﻣﺎ ﺣ ِﺘﯽ ﻳﮑﺒﺎر در‬
‫ﺟﯽ‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ ﺧﻮد ﺑﺎ ﻳﮏ ﮐﺸﻮر ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻋﻠﻴﻪ ﻧﺎﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﭼﻨﻴﻦ ﭘﻴﻤﺎ ِﻧﯽ ﻧﺒﺴﺖ‪ .‬ﺣ ِﺘﯽ در دوران ﺧﻮد ﻣﺎ‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﺟﻨﮓ ﺧﺎر ِ‬
‫اﻳﺮان اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺟﻨﮓ هﺸﺖ ﺳﺎﻟﻪ ِای ﻧﺎﻓﺮﺟﺎم ﺑﺎ ﮐﺸﻮر ﻣﺴﻠﻤﺎن دﻳﮕ ِﺮی ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﺳﯽ ﺁن‪ ،‬هﻢ ﭘﻴﮕﻴﺮ ﺗﺮ‬
‫در ﻗﻠﻤﺮو ﻓﺮهﻨﮕﻲ‪ ،‬روﻳﺎرو ِﺋﯽ اﻳﺮان ﺁرﻳﺎ ِﺋﯽ ﺑﺎ ﻓﺮهﻨﮓ ﻣﻬﺎﺟﻢ ﺳﺎ ِﻣﯽ ﺣ ِﺘﯽ از روﻳﺎروﺋﻴﻬ ِﺎی ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﺑﻮد‪ .‬ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺸﻮر ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ زﺑﺎن ﻋﺮ ِﺑﯽ را ﺑﻪ ﻧﻔﻊ زﺑﺎن ﻣِﻠﯽ ﺧﻮد ﻃﺮد ﮐﺮد اﻳﺮان ﺑﻮد‪ ،‬و ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺸﻮر ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ‬
‫ﺷﯽ ﻧﺴﭙﺮد و ﺁﻧﺮا در ﺗﻤﺎم ﺟﻠﻮﻩ هِﺎی اد ب و هﻨﺮ و ﺷﻌﺮ و ﻣﻮﺳﻴ ِﻘﯽ و ﻓﻮﻟﮑﻠﻮرو رﺳﻮم‬
‫ﮔﺬ ﺷﺘﻪ ﭘﺮ اﻓﺘﺨﺎرش را ﺑﻪ ﻓﺮاﻣﻮ ِ‬

‫ﻄﯽ ﮐﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﺳﺮ زﻣﻴﻨﻬِﺎی اﺳﻼ ِﻣﯽ )ﻣﺼﺮ‪ ،‬ﻋﺮاق‪ ،‬اردن‪،‬‬
‫روزﻣﺮﻩ ﺧﻮﻳﺶ زﻧﺪﻩ ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺖ اﻳﺮان ﺑﻮد‪ ،.‬در ﺷﺮاﻳ ِ‬
‫ﮕﯽ ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﭘﻴﺶ از اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺧﻮد ﻗﻄﻊ راﺑﻄﻪ ﮐﺮد ﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺳﻮرﻳﻪ‪ ،‬ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ‪ ،‬ﻟﺒﻨﺎن‪ ،‬ﺗﻮﻧﺲ‪ ،‬اﻟﺠﺰاﻳﺮ‪ ،‬ﻣﺮاﮐﺶ( ﺟﻤﻠ ِ‬
‫ﺑﺎاﻳﻨﻬﻤﻪ‪ ،‬اﺻﻄﮑﺎک ﺑﻨﻴﺎ ِدی اﻳﻦ دو ﻓﺮهﻨﮓ ﺁرﻳﺎ ِﺋﯽ و ﺳﺎ ِﻣﯽ ﺑﺨﺼﻮص در ﺗﻀﺎ ِدی دﻳﮕﺮ ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺷﺪ ﮐﻪ رﻳﺸﻪ در اﺻِﻠﯽ‬
‫ﮕﯽ اﻧﺪ ﻳﺸﻪ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﻣﺎ ﻗﺒﻞ اﺳﻼ ِﻣﯽ اﻳﺮان و اﻧﺪ ﻳﺸﻪ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﻣﺎﻳﻪ ﻣﻴﮕﺮﻓﺖ‪،‬‬
‫ﺑﺴﻴﺎر ﮐﻬﻦ داﺷﺖ‪ ،‬و اﻳﻦ ﺗﻀﺎد از دوﮔﺎﻧ ِ‬
‫ﺤﯽ و اﺳﻼم را ﺑﻪ ﺟﻬﺎن ﻋﺮﺿﻪ ﮐﺮد ﻩ ﺑﻮد‪،‬‬
‫زﻳﺮا هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ دﻧﻴِﺎی ﺳﺎ ِﻣﯽ در ﻃﻮل دو هﺰار ﺳﺎل ﺳﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﻳﻬﻮ ِدی و ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺟﻬﺎن اﻳﺮا ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ درهﻤﻴﻦ ﻣﺪ ت ﺳﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﺑﺰرگ ﻣﻴﺘﺮاﺋﻲ‪ ،‬زرﺗﺸ ِﺘﯽ و ﻣﺎﻧ ِﻮی را ﻋﺮﺿﻪ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﺁﻧﮑﻪ دﻧﻴِﺎی ﻋﺮب ﺑﺎ‬
‫ﺗﻌﺒﻴ ِﺮی اﺷﺘﺒﺎﻩ ﺁﻣﻴﺰ از ﺑﺮداﺷﺖ دو ﮔﺎﻧﻪ ﺧﻴﺮ و ﺷﺮ در ﺁﻧﻬﺎ‪ ،‬ﺑﺪاﻧﻬﺎ ﻋﻨﻮان‪ dualiste‬دادﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی ﺑﻮد‬
‫ﻧﺪ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﭘﻴﺶ از اﻳﻦ دو‪ ،‬ﺁﺋﻴﻦ در ﻣﺼﺮ ﺑﺎﺳﺘﺎ ِﻧﯽ دوران اﺧﻨﺎﺗﻮن ﻧﻴﺰ ﻧﻮع ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ِای از ﺁﺋﻴﻦ هِﺎی ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﮔﺴﺘﺮش هﻴﭽﻴﮏ از اﻳﻦ ﺁﺋﻴﻨﻬﺎ در ﺟﻬﺎن ﺑﺎﺳﺘﺎن‪ ،‬ﭼﻪ از ﻟﺤﺎظ زﻣﺎ ِﻧﯽ و ﭼﻪ از ﻧﻈﺮ ﻣﮑﺎﻧﻲ‪ ،‬از ﮔﺴﺘﺮش ﺁﺋﻴﻨﻬِﺎی ﺳﻪ‬
‫ﮔﺎﻧﻪ ﺳﺎ ِﻣﯽ ﮐﻤﺘﺮ ﻧﺒﻮد‪ .‬ﺁﺋﻴﻦ ﻣﻬﺮ )ﻣﻴﺘﺮا( ﭼﻬﺎر ﻗﺮن ﺗﻤﺎم ﺁﺋﻴﻦ ﺷﻤﺎرﻩ ﻳﮏ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﭘﻬﻨﺎور رم ﺑﻮد و از درﻳ ِﺎی ﺳﻴﺎﻩ‬
‫ﺗﺎ اﻗﻴﺎﻧﻮس اﻃﻠﺲ و از درﻳِﺎی ﺷﻤﺎل ﺗﺎ ﻣﺪ ﻳﺘﺮاﻧﻪ را در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻔﻮذ ﺧﻮد داﺷﺖ‪ ،‬ﻧﻔﻮذ ِی ﮐﻪ هﻢ اﻣﺮوز ﺁﺛﺎر ﺁﻧﺮا در‬
‫ﺑﻘﺎﻳِﺎی ﺻﺪ هﺎ ﻣﻬﺮاﺑﻪ در اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ و اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ و ﻓﺮاﻧﺴﻪ و ﺁﻟﻤﺎن و اﺗﺮﻳﺶ و اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن و روﻣﺎ ِﻧﯽ و ﺑﺎﻟﮑﺎن و ﺁﻓﺮﻳﻘ ِﺎی‬
‫ﺤﯽ‬
‫ﺷﻤﺎِﻟﯽ و ﺧﺎور ﻧﺰد ﻳﮏ و ﺁﺳﻴِﺎی ﺻﻐﻴﺮ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬وﻗ ِﺘﯽ هﻢ ﮐﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ اﻳﻦ ﺁﺋﻴﻦ ﺷﺪ‪ ،‬ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﺳﻨﺘﻬﺎ ِی ﻣﺬ ه ِﺒﯽ ﺧﻮد )روز ﺗﻮﻟﺪ ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﺗﻘﺪ س ﻳﮑﺸﻨﺒﻪ‪ ،‬ﺗﻌﻤﻴﺪ ﻣﺴﻴﺤﻲ‪ ،‬ﻋﺸﺎء رﺑﺎ ِﻧﯽ و ﺑﺴﻴﺎر ﺿﻮاﺑﻂ‬
‫دﻳﮕ ِﺮی را ﮐﻪ در ﻓﺼﻞ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ِای در اﻳﻦ ﮐﺘﺎب از ﺁﻧﻬﺎ ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ( از ﺁن اﻗﺘﺒﺎس ﮐﺮد‪ .‬ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺰدا ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﻴﺶ از‬
‫ﺸﯽ و ﺳﺎﺳﺎ ِﻧﯽ ﺑﻮد ﺧﻤﻴﺮ ﻣﺎﻳﻪ هﻤﻪ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻣﺎوراء اﻟﻄﺒﻴﻌﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﻳﻬﻮد ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‬
‫ﺷﺶ ﻗﺮن ﺁﺋﻴﻦ ﺷﺎهﻨﺸﺎ ِهﯽ ه ِﺎی هﺨﺎﻣﻨ ِ‬
‫ﮐﻪ ﺁن ﻧﻴﺰ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺧﻮد را در ﺑﺎرﻩ ﺟﻬﺎن دﻳﮕﺮو رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ و روز ﺣﺴﺎب و ﺑﻬﺸﺖ و دوزخ و ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن و‬
‫ﺷﻴﺎﻃﻴﻦ از ﺁن ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﻌﺪا ﺑﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ و اﺳﻼم اﻧﺘﻘﺎل داد‪ .‬ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺎﻧ ِﻮی در ﮐﻮﺗﺎﻩ ﻣﺪ ِﺗﯽ از ﮐﺮاﻧﻪ هِﺎی اﻗﻴﺎﻧﻮس ﮐﺒﻴﺮ‬
‫ﺗﺎ ﺳﻮاﺣﻞ اﻗﻴﺎﻧﻮس اﻃﻠﺲ در ﺁﺳﻴﺎ و اروﭘـــــــﺎ و ا ﻓﺮﻳﻘﺎ ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﻓﺖ و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﺳﺮﮐﻮﺑﮕ ِﺮی ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺗﺎرﻳﺦ‬
‫ﺗﺎ دوران ﻗﺮون وﺳﻄﺎ ِﺋﯽ اروﭘﺎ ﭘِﺎی ﺑﺮ ﺟﺎ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬د ر اﻳﻦ هﺮ دو ﻣﻮرد ﻧﻴﺰ در ﺧﻮد اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت ﻣﺒﺴﻮﻃﺘ ِﺮی دادﻩ‬
‫ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﮔﺮ اﻳﻦ ﺳﻪ ﺁﺋﻴﻦ در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺟِﺎی ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ و اﺳﻼم ﺳﭙﺮد ﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﺮِای اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ اﺳﻼم و ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ‬
‫ارزﺷﻬِﺎی ﻣﻌﻨ ِﻮی ﻋﺎﻟﻴﺘ ِﺮی را اراﺋﻪ ﮐﺮد ﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺮِای اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ اﻳﻦ دو ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮهِﺎی ﺑﺮﻧﺪ ﻩ ﺗ ِﺮی ﺑﻪ ﻣﻴﺪان ﺁﻣﺪ ﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی را در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ در ﺻﻔﺤﺎت ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺷﻤﺸﻴﺮ زﻧﺎن ﻋﺮب از ﻧﻈﺮ ﻣﺬ ه ِﺒﯽ هﻴﭻ ﭼﻴﺰ ﺗﺎزﻩ‬
‫ِای ﺑﻪ ارﻣﻐﺎن ﻧﻴﺎورد ﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮِای اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻳﮑﺼﺪ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﻣﺤﻘﻖ ﺳﺮﺷﻨﺎس ﻓﺮاﻧﺴ ِﻮی‬
‫‪ Darmesteter‬د ر ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﻇﺮﻳﻔﺎﻧﻪ ِای از اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﻧﻮﺷﺖ ‪:‬‬
‫" اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﺁﺋﻴﻦ ﻧﻮرﺳﻴﺪﻩ را روﻧﻮﺷ ِﺘﯽ از ﺁﺋﻴﻦ ﮐﻬﻦ ﺧﻮدﺷﺎن ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ ﮐﻪ در ﺁن ﺁﺳﻤﺎن از هﻤﺎن ﻓﺮﺷﺘﻪ هﺎ و زﻣﻴﻦ از‬
‫هﻤﺎن ﺷﻴﻄﺎﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﭘﺮ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺧﻮد ﺁﻧﻬﺎ ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﻬﺎ ﺟِﺎی دادﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ و رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ و ﺑﻬﺸﺖ و دوزخ ﻧﻴﺰ هﻤﺎن روز‬
‫ﺣﺴﺎب و ﺟﻬﻨﻢ و ﺑﻬﺸ ِﺘﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻳﻬﻮد ﻳﺎن و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎ ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن و ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن از ﺧﻮد ﺁﻧﻬﺎ وام ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد ﻧﺪ‪ .‬ﺗﻨﻬﺎ‬
‫ﺗﻐﻴﻴ ِﺮی ﮐﻪ در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن ر ِوی دادﻩ ﺑﻮد اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ اهﻮراﻣﺰدا ﺗﺒﺪ ﻳﻞ ﺑﻪ اﻟﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮدو ﻓﺮﺷﺘﻪ هﺎ ﻧﺎم ﻣﻼﺋﮏ و اهﺮﻳﻤﻦ ﻧﺎم‬
‫ﺷﻴﻄﺎن ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬زرﺗﺸﺖ ﻧﻴﺰ ﻧﺎم ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﺤﻤﺪ دادﻩ ﺑﻮد‪.‬ﺁﻧﭽﻪ اﻳﻦ اﻳﺮاﻧﻴﺎﻧﺤﻘﺎ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ از ﺁﻳﻴﻦ ﻧﻮ رﺳﻴﺪﻩ ﺑﻄﻠﺒﻨﺪ‬
‫ﺑﻴﺶ از ﺣﻮر و ﺟﻨﺖ ﺁن ﺟﻬﺎﻧﻲ‪ ،‬ﻋﺪاﻟﺖ و ﻣﺴﺎوا ِﺗﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ در هﻤﻴﻦ ﺟﻬﺎن ﺗﺎ ﺣﺪ زﻳﺎ ِدی ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻮﺑﺪان ﺳﺎﺳﺎ ِﻧﯽ از‬
‫اﻳﺸﺎن ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬و هﻤﻴﻦ ﺁﺧﻮﻧﺪ ﺳﺎﻻ ِری ﺑﻮد ﮐﻪ ﺟﻨﺒﺶ هﺎ ِﻳﯽ اﻧﻘﻼ ِﺑﯽ ﭼﻮن ﺟﻨﺒﺶ ﻣﺰد ِﮐﯽ را ﭘﺪﻳﺪ ﺁوردﻩ ﺑﻮد‪ .‬وِﻟﯽ‬
‫ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺴﺎوا ِﺗﯽ را ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺑﻪ ارﻣﻐﺎن ﻧﮕﺮﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺳﺮ ﻓﺮا ِزی هﺰار و ﭼﻬﺎرﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﺧﻮﻳﺶ را ﻧﻴﺰ از دﺳﺖ‬
‫دادﻧﺪ و" ﻧﺎ ﻳﺎﻓﺘﻪ دم دو ﮔﻮش ﮔﻢ ﮐﺮدﻧﺪ"‪.‬‬
‫ﮕﯽ ﻣﺎ ِدی اﻳﺮاﻧﻴﺎن‪،‬‬
‫ﮕﯽ هﺰار و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ِای ﮐﻪ اﻳﻦ دﮔﺮ ﮔﻮ ِﻧﯽ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﺁورد ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺶ از ﺳﺮ ﮐﻮﻓﺘ ِ‬
‫ﻣﺒﺎرزﻩ ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﮕﯽ از ﺁﻏﺎز ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﺗﻀﺎد ﻓﮑ ِﺮی ﺷﮑﻞ‬
‫زادﻩ ﻏﺮور ﻣِﻠﯽ زﺧﻢ ﺧﻮردﻩ ِای ﺑﻮد ﮐﻪ هﺮﮔﺰ اﻟﺘﻴﺎم ﻧﻴﺎﻓﺖ‪.‬اﻳﻦ ﻣﺒﺎرزﻩ ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ در ﺁﻳﻴﻦ هِﺎی اﻳﺮا ِﻧﯽ هﺮ ﺁد ِﻣﯽ ﻓﺮ ِدی ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﻗﺪ رت ﺗﻌﻘﻞ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد و ﺑﻨﺎ ﺑﺮاﻳﻦ از ﺗﻮاﻧﺎ ِﻳﯽ ﺗﺸﺨﻴﺺ و‬
‫اﻧﺘﺨﺎب ﺁزاذاﻧﻪ را ِهﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﻴﺎن ﺧﻴﺮ و ﺷﺮ و ﻧﻮر و ﻇﻠﻤﺖ ﺑﺮِای ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺮﮔﺰﻳﻨﺪ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﻮد‪ ،‬و ﺑﻪ هﻤﺎن‬
‫اﻧﺪازﻩ ﮐﻪ در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺁزا ِدی داﺷﺖ ﻣﺴﻮﻟﻴﺖ ﻧﻴﺰ داﺷﺖ‪ ،‬ﺁﻧﭽﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﻨﺪﻩ او از ِوی ِﻣﯽ ﻃﻠﺒﻴﺪ اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ِوی در اﻳﻦ‬
‫ﮑﯽ‬
‫ﮔﺰﻳﻨﺶ راﻩ راﺳ ِﺘﯽ و ﻧﻴﮑﻮ ِﻳﯽ را ﺑﺮ ﮔﺰﻳﻨﺪ ﺗﺎ ﻳﺎور ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻧﺒﺮ ِدی ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﺟﻬﺎن ﻣﻴﺎن روﺷﻨﺎ ِﻳﯽ و ﺗﺎرﻳ ِ‬

‫در ﺟﺮﻳﺎن اﺳﺖ و ِﻣﯽ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﭘﻴﺮو ِزی ﻧﻬﺎ ِﻳﯽ ﻓﺮوغ ﺑﺮ ﻇﻠﻤﺖ ﭘﺎﻳﺎن ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬در ﺟﻬﺖ ﻣﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬اﻧﺬﻳﺸﻪ زﻳﺮﺑﻨﺎ ِﻳﯽ ﺁﻳﻴﻦ هِﺎی‬
‫ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی ﺑﺮ اﻳﻦ وﺟﻪ ﻣﺸﺘﺮک ﺳﺎ ِﻣﯽ ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺁد ِﻣﯽ ﭘﻴﺸﺎﭘﻴﺶ ﺑﺮِای او ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و اﻧﺘﺨﺎ ِﺑﯽ‬
‫ﮐﻪ ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ اﻧﺘﺨﺎ ِﺑﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﺒﻼ ﺑﺮاﻳﺶ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﺧﻮد او در ﻣﻮرد ﺁن اﺧﺘﻴﺎ ِری ﻧﺪارد‪ .‬اﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮن ﺟﺒﺮ ﻣﻄﻠﻖ‬
‫ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در ﺳﻮﻣﻴﻦ ﺁﻳﻴﻦ ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی ﺳﺎﻣﻲ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ درﺳﺖ هﻤﺎن ﺁﻳﻴ ِﻨﯽ ﮐﻪ ﻋﺮب ﺑﺮِای اﻳﺮان ﺁورد ﺑﻪ ﺻﻮر ِﺗﯽ ﻗﺎﻃﻊ‬
‫ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻻاﻗﻞ ﻳﮑﺼﺪ ﺁﻳﻪ ﻗﺮﺁن ﺑﺪ ﻳﻦ ﺻﺮاﺣﺖ داﺷﺖ ﮐﻪ‪ :‬ﺧﺪا هﺮ ﮐﺲ را ﮐﻪ ﺧﻮد ﺑﺨﻮاهﺪ ﺑﻪ‬
‫رﺳﺘﮕﺎ ِری ﻣﻴﺒﺮد و هﺮ ﮐﻪ را هﻢ ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﺑﻪ ﮔﻤﺮا ِهﯽ ﻣﮑﺸﺎﻧﺪ‪،‬هﺮ ﮐﺲ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﮐﻨﺪ دﻟﺶ را ﺑﻪ اﺳﻼم‬
‫ﻣﺎﻳﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ و هﺮ ﮐﺲ را ﮐﻪ ﻧﺨﻮاهﺪ در ﭘﺬ ﻳﺮﻓﺘﻦ اﻳﻤﺎن ﺳﺨﺖ دل ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬هﺮ ﮐﺲ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻣﺸﻤﻮل رﺣﻤﺖ ﺧﻮد‬
‫ﻣﻴﮑﻨﺪ و هﺮ ﮐﺲ را هﻢ ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻋﺬاب ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬هﺮ ﮐﺲ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻋﺰت ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ و هﺮ ﮐﺲ را هﻢ ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ذﻟﻴﻞ‬
‫ﻣﻴﮑﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺮِای ﻓﺮهﻨﮓ اﻳﺮا ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺁﺛﺎر ﺳﺨﻨﻮران و ﻓﻼﺳﻔﻪ و ﻋﺮﻓ ِﺎی اﻳﺮان ﺗﺒﻠﻮر ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬از ﺁﻏﺎز اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﻣﻄﺮح‬
‫ﺑﻮد ﮐﻪ اﮔﺮ ﺑﺸﺮ ﻓﺮ ِدی ِﺑﯽ اﺧﺘﻴﺎر ﺑﻴﺶ ﻧﻴﺴﺖ ﭼﺮا ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺑﺖ ﺁﻧﭽﻪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺟﻮاب ﭘﺲ دهﺪ و ﺑﺨﺎﻃﺮ ﮔﻨﺎ ِهﯽ ﮐﻪ در اﺧﺘﻴﺎرش‬
‫ﻧﺒﻮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻴﻔﺮ ﺑﺒﻴﻨﺪ ؟ وﺑﻪ هﻤﺮاﻩ اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ‪ ،‬اﻳﻦ ﻣﻌﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺮاﻳﺶ ﻣﻄﺮح ﺑﻮد ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ دﻳﺪﮔﺎهﻬ ِﺎی ﻣﺎ ﻗﺒﻞ اﺳﻼ ِﻣﯽ‬
‫ﺧﻮد را ذر اﻳﻦ راﺳﺘﺎ ﺑﺎ دﻳﺪ ﮔﺎهﻬﺎ ِﻳﯽ ﮐﻪ اﺳﻼم ﺑﺮِای او ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﺳﺖ ﺗﻄﺒﻴﻖ دهﺪ در ﺣﺎﻟﻴﮑﻪ اﻳﻦ دو ﻋﻤﻼ ﺗﻄﺒﻴﻖ‬
‫ﮕﯽ اﻳﺮان ﻣﺴﻠﻤﺎن ازﻗﺮن ﺳﻮم هﺠ ِﺮی‬
‫ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﻧﺪ؟ ﺑﺎزﺗﺎﺑﻬ ِﺎی اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ واﻳﻦ ﻣﻌﻤﺎ را ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ درﺗﻤﺎم ﺻﻔﺤﺎت ﺗﺎرﻳﺦ ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺗﺎﻗﺮن ﺧﻮدﻣﺎ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﮔﺎﻩ ﺑﻪ ﺻﻮر ِﺗﯽ ﻧﺮم‪ ،‬ﮔﺎﻩ در ﻗﺎﻟ ِﺒﯽ ﻃﻨﺰ ﺁﻣﻴﺰ‪ ،‬وﮔﺎﻩ ﺑﺎ ﺻﺮاﺣﺖ ﭼﻨﺎن ِﺑﯽ ﭘﺮوا ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ‬
‫ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﺖ زﻣﺎ ِﻧﯽ ﺷﮕﻔ ِﺘﯽ ِﻣﯽ ﺁورد‪ ،‬ﻣﺜﻼ ادﻋﺎﻧﺎﻣﻪ اﻧﻘﻼ ِﺑﯽ زﮐﺮﻳ ِﺎی را ِزی در دو ﮐﺘﺎب ﻓﻠﺴ ِﻔﯽ او ﻋﻠﻴﻪ اﺳﺎس ﻧﺒﻮت‬
‫واﻧﮑﺎر ارﺗﺒﺎط ﻣﺬاهﺐ ﺑﺎ ﺧﺪا‪ .‬هﺸﺖ ﺻﺪ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ادﻋﺎ ﻧﺎﻣﻪ ﻣﺸﺎﺑ ِﻬﯽ دراروﭘِﺎی " ﻗﺮن ﻓﺮوغ " از ﺟﺎﻧﺐ‬
‫ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﭼﻮن وﻟﺘﺮ و روﺳﻮ وﮐﺎﻧﺖ و هﮕﻞ و هﺰار ﺳﺎل ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ﭼﻨﻴﻦ ادﻋﺎﻧﺎﻣﻪ ِای درﻗﺮن ﺧﻮد ﻣﺎ از ﺟﺎﻧﺐ‬
‫ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ دﻳﮕﺮ ﭼﻮن ﻓﺮوﻳﺪ واﻳﻨﺸﺘﺎﻳﻦ وﻣﺘﺮﻟﻴﻨﮓ ﻣﻄﺮح ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﺗﻘﻠﺐ دﻳﮕ ِﺮی ﺑﺎﺗﺎرﻳﺦ‪ ،‬ﺗﻘﻠ ِﺒﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ درﻣﻮرد " ﻓﺮهﻨﮓ اﺳﻼ ِﻣﯽ " اﻳﺮان ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ در ﻗﺮون دوم ﺗﺎ‬
‫ﺷﺸﻢ ﺗﺎرﻳﺦ ﺧﻮد ﮐﺎﻧﻮن ﻓﺮهﻨﮓ ﺷﮑﻮﻓﺎ ِﻳﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ داﻧﺸﻤﻨﺪان اﺳﻼم ﺷﻨﺎس ﻗﺮن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺪان ﻋﻨﻮان ﺧﻮد ﺳﺎﺧﺘﻪ "‬
‫ﻓﺮهﻨﮓ اﺳﻼ ِﻣﯽ " دادﻩ اﻧﺪ ﺑﺴﻴﺎ ِری از ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ دﻧﻴ ِﺎی ﻣﺴﻠﻤﺎن ﮐﻮﺷﻴﺪﻩ اﻧﺪ و ِﻣﯽ ﮐﻮﺷﻨﺪ ﺗﺎ اﻳﻦ ﺷﮑﻮﻓﺎ ِﻳﯽ را ﻓﺮع‬
‫اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺑﻮدن اﻳﻦ ﻓﺮهﻨﮓ ﺑﺪاﻧﻨﺪ وﺑﺎرو ِری ﺁن را ﺑﻪ ﺿﻮاﺑﻂ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺁن ارﺗﺒﺎط دهﻨﺪ‪ .‬وِﻟﯽ ﻗﺎﻧﻮن واﻗ ِﻌﯽ ﺗﺎرﻳﺦ اﻳﻦ اﺳﺖ‬
‫ﮕﯽ را ﺑﺎ ﻣﻌﻴﺎر ﻣﺬ ه ِﺒﯽ ارزﺷﻴﺎ ِﺑﯽ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﮐﺮد‪ ،‬و ﻏﻨِﺎی ﺁﻧﺮا ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﺁﺋﻴ ِﻨﯽ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻓﺮهﻨﮓ در ﺁن‬
‫ﮐﻪ هﻴﭻ ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﮔﺬ ﺷﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺟﺰ اﻳﻦ ﻣﻴﺒﻮد ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ واﻻﺗﺮﻳﻦ ﺁﺋﻴﻦ ﺟﻬﺎن ﺁﺋﻴﻦ اﺳﺎﻃﻴﺮﻳﻮﻧﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ‬
‫واﻻﺗﺮﻳﻦ ﻓﺮهﻨﮓ ﺟﻬﺎن ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬و اﺗﻔﺎﻗﺎ درﺳﺖ هﻤﻴﻦ ﻓﺮهﻨﮓ واﻻ ﺑﻮد ﮐﻪ هﻤﺮاﻩ ﻓﺮهﻨﮓ‬
‫ﮑﯽ از دو رﮐﻦ ﺑﻨﻴﺎ ِدی ﻓﺮهﻨﮓ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬ﮐﻪ‪ Renan‬در ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﺁن ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ ‪ " :‬اﮔﺮ‬
‫واﻻ ِﺋﯽ دﻳﮕﺮ ف‪ ،‬ﻳ ِ‬
‫ﮕﯽ ﺑﻨﺎم ﻓﺮهﻨﮓ‬
‫ﻳﮏ ﻓﺮهﻨﮓ واﻗ ِﻌﯽ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﺑﺮ دو ﭘﺎﻳﻪ ﻋﻠﻢ و ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺑﻨﻴﺎد ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﻤﻴﺘﻮان اﺻﻮﻻ از ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺳﺨﻦ ﮔﻔﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﭘﺎﻳﻪ ﮔﺬاران واﻗ ِﻌﯽ اﻳﻦ دو در دﻧﻴِﺎی ﻣﺴﻠﻤﺎن اﻳﺮاﻧﻴﺎن و ﻳﻮﻧﺎﻧﻴﺎن ﺑﻮد ﻧﺪ و اﻋﺮاب ﺧﻮد در اﻳﻦ‬
‫ﺑﺎرﻩ ﺳﻬ ِﻤﯽ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻳﺎ ﺳﻬ ِﻤﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺎﭼﻴﺰ داﺷﺘﻨﺪ "‪ .‬ﺑﺎرو ِری " ﻓﺮهﻨﮓ اﺳﻼ ِﻣﯽ " ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬
‫ﺳﯽ و‬
‫ﺧﻮد اﺳﻼم ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺴﺎﻋ ِﺪی ﺑﻮد ﮐﻪ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﻧﻮﺧﺎﺳﺘﻪ ﻋﺮب ﺑﺎ اﻳﺠﺎد ﻳﮏ واﺣﺪ ﻳﮑﭙﺎرﭼﻪ ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎ ِﺋﯽ ﺑﺨﺼﻮص زﺑﺎ ِﻧﯽ در اﺧﺘﻴﺎر ﻓﺮهﻨﮑﺴﺎزان اﻳﺮا ِﻧﯽ و ﺳﺮﻳﺎ ِﻧﯽ و ﻣﺼ ِﺮی و اﻧﺪ ِﻟﯽ وﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻳﻮﻧﺎ ِﻧﯽ و هﻨ ِﺪی‬
‫ﻄﯽ ﻗﺒﻼ در اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری هِﺎی ﻏﻴﺮ اﺳﻼ ِﻣﯽ رم و ﺑﻴﺰاﻧﺲ و ﺳﺎﺳﺎ ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﻮﺟﻮد ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮد‬
‫و ﭼﻴ ِﻨﯽ ﮔﺬ ﺷﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳ ِ‬
‫و ﺑﻌﺪا هﻢ در اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری هِﺎی ﻣﻐﻮل وﺗﺎﺗﺎر و اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری هِﺎی ﻣﺴﺘﻌﻤﺮا ِﺗﯽ اروﭘِﺎی ﻗﺮون ﺷﺎﻧﺰدهﻢ ﺗﺎ ﺑﻴﺴﺘﻢ ﺑﻮﺟﻮد ﺁﻣﺪ‬
‫ﮕﯽ هﻴﭽﻴﮏ از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻓﺮهﻨﮓ ﺳﺎ ِزی ﺁﺋﻴﻨﻬﺎی اﺳﺎﻃﻴ ِﺮی رم و ﻳﻮﻧﺎن ﻳﺎ ﺁﺋﻴﻦ زرﺗﺸ ِﺘﯽ اﻳﺮان‬
‫ِﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ روﻧﻖ ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺤﯽ ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ داران اروﭘﺎ ِﺋﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﺻﻄﻼﺣﺎ ِﺗﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﻃﺐ ﺳﻮزﻧﻲ‪ ،‬ﻧﺠﻮم اﺳﻼﻣﻲ‪،‬‬
‫و ﻳﺎ ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﮑﯽ و‬
‫ﺿﯽ ﻳﺎ ﭘﺰﺷ ِ‬
‫رﻳﺎﺿﻴﺎت اﺳﻼﻣﻲ‪ ،‬هﻤﺎﻧﻘﺪ ر ِﺑﯽ ﻣﺤﺘﻮا اﺳﺖ ﮐﻪ ﻏﻴﺮ ﻣﻨﻄ ِﻘﯽ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎ ﭘﺬ ﻳﺮ رﻳﺎ ِ‬
‫ﺤﯽ ﺑﻮدن ﻳﺎ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺑﻮد ن ﻳﺎ ﺑﻮدا ِﺋﯽ و ﺑﺮهﻤﺎ ِﺋﯽ ﺑﻮدن و ﻳﺎ اﻟﺤﺎ ِدی ﺑﻮدن ﺁﻧﻬﺎ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻨ ِﺪی‬
‫ﻳﺎ ﻧﺠﻮ ِﻣﯽ را ﺑﺎ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﻧﻤﻴﺘﻮان ﮐﺮد‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺮ اﺳﺎس ﻧﮋا ِدی ﻳﺎ زﺑﺎ ِﻧﯽ از هﻢ ﺟﺪا ﮔﺬاﺷﺖ‪ ،‬اﻧﭽﻪ در دو ﻗﺮن ﮔﺬ ﺷﺘﻪ و‬
‫ﻄﯽ از اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ در‬
‫ﺣﺎﺿﺮ از ﺟﺎﻧﺐ اﺳﻼم ﺷﻨﺎﺳﺎن ﺟﻬﺎن ﻋﺮب ﻓﺮهﻨﮓ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﻧﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴ ِﺮی ﻏﻠ ِ‬
‫ﻗﺮون اوﻟﻴﻪ اﺳﻼم ﺁﺛﺎر ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﻠ ِﻤﯽ و ﻓﻠﺴ ِﻔﯽ در ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ ﻋﻤﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮ ِﺑﯽ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﻴﺸﺪ ﻧﺪ ﺗﺎ در درون‬
‫اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﻋﺮب ﮔﺴﺘﺮش ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬وِﻟﯽ در ﻋﻤﻞ هﻤﻪ اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻣﻮﻟﻔﺎن ﻋﺮب ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪ‬
‫ﻧﺪ در ﺣﺎﻟﻴﮑﻪ ﺑﺨﺶ اﻋﻈﻢ ﺁﻧﻬﺎ ﮐﺎر داﻧﺸﻤﻨﺪان‪ ،‬رﻳﺎﺿﻴﺪاﻧﺎن‪ ،‬ﭘﺰﺷﮑﺎن‪ ،‬هﻴﺌﺖ ﺷﻨﺎﺳﺎن‪ ،‬ﻓﻴﻠﺴﻮﻓﺎن ﻣﻮ رﺧﺎن‪ ،‬ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎ‬
‫داﻧﺎن‪ ،‬ﻧﺤﻮﻳﺎن‪ ،‬اد ﻳﺒﺎن ﻳﺎ ﻣـﺘﺎْ ﻟﻬﻴﻦ ﻏﻴﺮ ﻋﺮب‪ ،‬ﺑﺨﺼﻮص اﻳﺮاﻧﻴﺎ ِﻧﯽ ﺑﻮد ﻧﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺧﻠﺪون در ﺑﺎرﻩ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻮﺷﺖ ‪ " :‬از‬

‫اﻣﻮر ﻏﺮﻳﺐ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺎﻣﻼن ﻋﻠﻢ در ﺟﻬﺎن اﺳﻼم ﻏﺎﻟﺒﺎ ﻋﺠﻢ ﺑﻮد ﻧﺪ و اﮔﺮ هﻢ ﻋﺎﻟ ِﻤﯽ ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻴﺸﺪ ﮐﻪ در ﻧﺴﺒﺖ ﻋﺮ ِﺑﯽ‬
‫ﻋﯽ داﺷﺖ و ﻧﻪ اﺻﻮﻻ ﺧﻮاهﺎن‬
‫ﺑﻮد در ﻣﮑﺘﺐ ﻋﺠﻤﺎن ﭘﺮورش ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﻗﻮم ﻋﺮب ﻧﻪ از اﻣﺮ ﺗﻌﻠﻴﻢ و ﺗﺎﻟﻴﻒ اﻃﻼ ِ‬
‫ﺁن ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺨﻼف ﭘﺎرﺳﻴﺎن ﮐﻪ ﺑﺮ اﺛﺮ رﺳﻮخ دﻳﺮﻳﻨﻪ ﺗﻤﺪن در ﻣﻴﺎن ﺧﻮد ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﺎر ﺻﻼﺣﻴﺖ دﻳﺮﻳﻨﻪ داﺷﺘﻨﺪ و هﻴﭻ ﻗﻮ ِﻣﯽ‬
‫ﭼﻮن ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺣﻔﻆ و ﺗﺪ وﻳﻦ ﻋﻠﻢ ﻗﻴﺎم ﻧﮑﺮد"‪.‬‬
‫ﺤﯽ اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ )اﻧﺪ ﻟﺲ( و در‬
‫در ﻗﺮون ﻳﺎزدهﻢ ﺗﺎ ﭼﻬﺎردهﻢ ﻣﻴﻼ ِدی )ﭘﻨﺠﻢ ﺗﺎ هﺸﺘﻢ هﺠﺮي( ﺗﻼش ﮔﺴﺘﺮدﻩ ِای در ﺑﺨﺶ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺟﺰﻳﺮﻩ ﺳﻴﺴﻴﻞ ﮐﻪ در ﺁﻧﺰﻣﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪهﺎن ادارﻩ ﻣﻴﺸﺪ ﺑﺮِای ﺗﺮﺟﻤﻪ ﮐﺘﺐ ﻋﻠ ِﻤﯽ و ﻓﻠﺴ ِﻔﯽ ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺑﻪ زﺑﺎن‬
‫ﻻﺗﻴ ِﻨﯽ اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﺁن ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺻﺪ هﺎ اﺛﺮ ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﻓﻼﺳﻔﻪ دﻧﻴِﺎی ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﺪﻳﻦ زﺑﺎن ﺑﻮد‪ ،‬و‬
‫ﻗﺴﻤﺖ ﻣﻬ ِﻤﯽ از اﻳﻦ ﺁﺛﺎر ﺑﺰرﮔﺎن داﻧﺶ و ﻓﻠﺴﻔﻪ اﻳﺮا ِﻧﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺘﻮان از را ِزی و اﺑﻦ ﺳﻴﻨﺎ و ﺧﻮارز ِﻣﯽ و‬
‫ﺳﯽ و اﺑﻦ ﻣﻘﻔﻊ و ﻃﺒ ِﺮی و ﺑﻴﺮو ِﻧﯽ و ﻏﺰا ِﻟﯽ و ﺑﺪ ﻳﻊ اﻟﺰﻣﺎن هﻤﺪا ِﻧﯽ و ﺻﻮ ِﻓﯽ ﻧﺎم ﺑﺮد‪ ،‬و از ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن اﻟﺤﺎ ِوی‬
‫ﻣﺠﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ داﻧﺸﮕﺎهﻬِﺎی اروﭘﺎ ِﺋﯽ ﺑﻮد ﻧﺪ‪،‬‬
‫ﺳﯽ ﮐﻪ ﺑﻤﺪ ت ﭼﻨﺪ ﻗﺮن ﮐﺘﺎﺑﻬِﺎی در ِ‬
‫ﮑﯽ ﻣﺠﻮ ِ‬
‫را ِزی و ﻗﺎﻧﻮن و ﺷﻔِﺎی اﺑﻦ ﺳﻴﻨﺎ و ﻃﺐ ﻣﻠ ِ‬
‫ﺑﺎ اﻳﻦ وﻳﮋ ِﮔﯽ ﮐﻪ ﺑﺮِای هﻤﻪ داﻧﺶ ﺁﻣﻮزان اﻳﻦ داﻧﺸﮕﺎهﻬﺎ را ِزی ﭘﺰﺷﮏ ﻋﺮب ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬و اﺑﻦ ﺳﻴﻨﺎ ﻓﻴﻠﺴﻮف ﻋﺮب‪،‬‬
‫ﻃﺒ ِﺮی ﻣﻮرخ ﻋﺮب‪ ،‬و اﺑﻦ ﻣﻘﻔﻊ اد ﻳﺐ ﻋﺮب‪ ،‬و ﺧﻮارز ِﻣﯽ رﻳﺎﺿﻴﺪ ان ﻋﺮب ﻣﺘﺼﻮف ﻋﺮب‪ ،‬و هﻨﻮز هﻢ ﮐﻪ هﻨﻮز‬
‫ﺻﯽ ﻣﻌﺪ و دﺑﺮِای اﻓﮑﺎر ﻋﻤﻮ ِﻣﯽ ﺟﻬﺎن ﻋﺮب ﺷﻨﺎﺳﻨﺎﻣﻪ هﻤﻪ اﻳﻨﺎن ﺷﻨﺎﺳﻨﺎﻣﻪ هﺎ ِﺋﯽ ﻋﺮ ِﺑﯽ اﺳﺖ‪،‬‬
‫اﺳﺖ در ﺧﺎرج از ﺧﻮا ِ‬
‫هﺮ ﭼﻨﺪ ﮐﻪ در هﻤﻴﻦ ﺟﻬﺎن ﻏﺮب ﻳﮑﻨﻔﺮ از ﺻﺪ هﺎ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ِای ﮐﻪ در ﻗﺮون وﺳﻄِﺎی ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ در ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن‬
‫ﻓﺮاﻧﺴﻪ و ﺁﻟﻤﺎن و اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن و اروﭘِﺎی ﺷﻤﺎ ِﻟﯽ و ﺷﺮ ِﻗﯽ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻻﺗﻴ ِﻨﯽ ﮐﺘﺎب ورﺳﺎﻟﻪ ﻧﻮﺷﺘﻨﺪ اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ ِﺋﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻧﻤﻴﺸﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫هﻤﻪ اﻳﻦ ﺗﻀﺎد هِﺎی ﺑﻴﺶ از هﺰار ﺳﺎﻟﻪ ﻣﻴﺎن ﻓﺮهﻨﮓ ﻣِﻠﯽ اﻳﺮا ِﻧﯽ و ﻓﺮهﻨﮓ واردا ِﺗﯽ ﺳﺎﻣﻲ‪ ،‬در ﻋﻴﻦ ﺁﻧﮑﻪ اﺻﺎﻟﺖ‬
‫ﮕﯽ اﻳﺮا ِﻧﯽ را در ﮐﺸﺎﮐﺶ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎ و ﺳﺮﮐﻮﺑﻬﺎ و ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ دا دن هﺎ اﺳﺘﻮار ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺖ‪ ،‬ﻣﺘﺎﺳﻔﺎﻧﻪ ﻧﻴﺮ ِوی زاﻳﻨﺪﻩ اﻳﻦ‬
‫ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺸﯽ ﭘﻴﮕﻴﺮ ﭼﻨﺎن ﻓﺮﺳﻮد ﻩ ﮐﺮد ﮐﻪ در ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻋﻤﻼ ﻓﺮﺻﺖ ﻧﻮ ﺁو ِری ﺳﻨ ِﺘﯽ را ﺑﺪان‬
‫ﻓﺮهﻨﮓ را در ﮐﺸﻤﮑ ِ‬
‫ﻋﯽ ﺳﺘﺮو ِﻧﯽ ﮐﺸﻴﺪ ﮐﻪ هﻨﻮز ﻓﺮهﻨﮓ اﻳﺮا ِﻧﯽ در ﭼﻨﻴﺮﻩ ﺁن ﮔﺮﻓﺘﺎر اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﺪاد و ﮐﺎر ﺑﻪ ﻧﻮ ِ‬
‫* * *‬
‫ﺑﺮِای ﭼﻪ اﻳﺮان ﮐﻪ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ ﻣِﻠﯽ ﺧﻮد را در ﺁﻏﺎز اﻳﻦ هﺰارﻩ دوم اﻳﻨﻄﻮر ﺳﺮ ﻓﺮازاﻧﻪ ﺁﻏﺎز ﮐﺮد‪ ،‬ﭼﻨﻴﻦ راﻩ ﮔﻢ ﮐﺮدﻩ در‬
‫ﺟﺮﻳﺎن ﭘﺎﻳﺎن دادن ﺑﺪ ﻳﻦ هﺰارﻩ اﺳﺖ ؟‬
‫ﺑﺮِای اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﻣﺴﻠﻤﺎ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ارزﻳﺎﺑﻴﻬِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﺎﺳﺨﻬِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﻣﺴﻠﻤﺎ ﻧﻴﺰ هﺮ ﮐﺪام از‬
‫اﻳﻨﭙﺎﺳﺨﻬﺎ ﺑﺎزﺗﺎب ﻗﺴﻤ ِﺘﯽ از ﺣﻘﻴﻘﺖ هﺴﺘﻨﺪ‪ .‬و ِﻟﯽ ﭘﺎﺳﺦ ﺟﺎﻣﻊ در اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﻧﻬﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﮐﻪ اﻳﻦ هﺰارﻩ را‬
‫ﺑﺼﻮرت ﺑﺎﻟﻐﺎ ِﻧﯽ ﺁﻏﺎز ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ‪ ،‬ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻳﺎ ﻧﺎ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺁﻧﺮا ﺑﺼﻮرت ﺻﻐﻴﺮا ِﻧﯽ ﺑﭙﺎﻳﺎن ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﻨﺪ و ﺑﻨﺎﭼﺎر ﺑﺼﻮرت‬
‫ﺻﻐﻴﺮا ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﭘﺎ ﺑﻪ هﺰارﻩ ﻧﻮ ﻣﻴﮕﺬارﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺳﯽ ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ ﺧﻮد در ﻳﮏ رژﻳﻢ‬
‫د ر ﻣﻴﺎن ‪ 188‬ﮐﺸﻮر اﻣﺮوز ﺟﻬﺎن‪ ،‬اﻳﺮان ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺸﻮ ِری اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر رﺳ ِﻤﯽ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎ ِ‬
‫ﻋﯽ ﻗﻴﻢ ﺑﺮ ﺻﻐﻴﺮ‬
‫ﻗﻴﻤﻮت ﻗﺎﻧﻮ ِﻧﯽ ﺑﺴﺮ ﻣﻴﺒﺮد‪ ،‬و ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬار اﻳﻦ رژﻳﻢ ﺧﻮد ﺗﺼﺮﻳﺢ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻗﻴﻤﻮﻣﺖ ﻗﻴﻤﻮﻣﺖ ﺷﺮ ِ‬
‫اﺳﺖ و ﻗﻴﻢ ﻣﻠﺖ ﺑﺎ ﻗﻴﻢ ﺻﻐﺎر از ﻟﺤﺎظ وﻇﻴﻔﻪ و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ ﻓﺮ ِﻗﯽ ﻧﺪا رد )روح اﻟﻪ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ ‪ :‬وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ( و هﻢ او ﺑﺮِای‬
‫اﻳﻨﮑﻪ ﺟِﺎی ﺷﻴﻬﻪ ِای ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﻟﺰوم اﻳﻦ ﻗﻴﻤﻮﻣﺖ را ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ " ﻣﺮدم ﺟﺎهﻞ و ﻧﺎﻗﺼﻨﺪ و ﻧﺎﮐﺎﻣﻠﻨﺪ و‬
‫ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﮐﻤﺎﻟﻨﺪ و ﺷﺮﻋﺎ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﻗﻴﻢ دارﻧﺪ "‪ .‬ﻓﺮﺿﻴﻪ ﭘﺮداز ﺑﺰرگ اﻳﻦ وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ ﺗﺌﻮرﻳﮏ راهﮕﺸِﺎی‬
‫ﺁن ﺑﻮد – ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ﭘﻴﺮوان او از راﻩ ﺟﻨﮕﻬِﺎی ﺧﻴﺎﺑﺎ ِﻧﯽ و ﺁﺗﺶ زدن و وﻳﺮاﻧﮕ ِﺮی راهﮕﺸ ِﺎی ﻋﻠ ِﻤﯽ ﺁن ﻧﻴﺰ ﺑﺸﻮﻧﺪ –‬
‫در هﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮد‪" :‬ﺟﻬﻞ ﺗﻮدﻩ هِﺎی ﻋﻮام ﻣﻘﻠﺪ و ﻣﻨﺤﻂ و ﺑﻨﺪﻩ وا ِری را ﺑﻪ ﻳﮏ ﺷﮑﻢ ﺁﺑﮕﻮﺷﺖ ﺑﻪ هﺮ ﮐﻪ ﺑﺎ ِﻧﯽ‬
‫ﺷﻮد اهﺪاء ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و اﻳﻦ رِای ﺁﻧﺎن در رد ﻳﻒ ﺁراء راس هﺎ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ اﻻﻏﻬﺎ و ﮔﺎوهﺎ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻣﻼک ﮔﺰﻳﻨﺶ رهﺒ ِﺮی‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻣﺎﻣﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ اﺳﺎس اﻳﺪ ﺋﻮ ﻟﻮ ِژی اﻟ ِﻬﯽ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﻮد " )ﻋِﻠﯽ ﺷﺮﻳﻌﺘﻲ‪ ،‬اﻣﺖ و اﻣﺎﻣﺖ(‪ ،‬و در ﺟِﺎی دﻳﮕﺮ ﻧﻮﺷﺘﻪ‬
‫ﺣﯽ اﺳﺖ ﺑﻨﺎم اﻣﺎم‪ ،‬و اﻧﺴﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ اﻣﺎم ﺧﻮد را ﻧﻤﻴﺸﻨﺎﺳﺪ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﮔﻮﺳﻔﻨ ِﺪی اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺑﻮد ‪ " :‬ﺣﺴﺎب وﺟﻮد اﻣﺖ ﻣﺴﺘﻠﺰم رو ِ‬
‫ﭼﻮﭘﺎن ﺧﻮد را ﮔﻢ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ " )ﻋِﻠﯽ ﺷﺮﻳﻌ ِﺘﯽ ‪ :‬ﻳﮏ ﺣﺰب ﺗﻤﺎم(‪ .‬اوﻟﻴﻦ ﻧﺨﺴﺖ وزﻳﺮ ﻣﻨﺼﻮب هﻤﻴﻦ وِﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ ﻧﻴﺰ‬
‫ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد در ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻣﻨﻄﻖ ﺣﮑﻮﻣ ِﺘﯽ ارﺑﺎب ﺧﻮد ﻧﻮﺷﺖ ‪ " :‬ﺣﻀﺮت اﻣﺎم ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ ﺟﻤﻬﻮ ِری اﺳﻼ ِﻣﯽ را ﺑﻪ ﻧﻈﺎ ِﻣﯽ ﺗﻮﺻﻴﻒ‬
‫ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﮐﻪ در ﺁن وِﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ ﻗﻴﻢ ﺑﻼﻋﺰل ﻣﺮدم ﺻﻐﻴﺮاﺳﺖ و ﻣﺎﻳﻪ اﻳﻦ وﻻﻳﺖ را از ﻃﺮﻳﻖ اﺋﻤﻪ اﻃﻬﺎر از ﻣﺮﺟﻊ اﻟ ِﻬﯽ ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ هﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﺻﻐﻴﺮ ﺣﻖ ﻋﺰل را ﻧﺪارد‪ ،‬ﻣﺮدم ﻧﻴﺰ ﺣﻖ ﭼﻮن و ﭼﺮا در ﻣﻘﺎﺑﻞ و ِﻟﯽ ﻓﻘﻴﻪ را ﻧﺪارد " )ﻣﻬ ِﺪی‬
‫ﺑﺎزرﮔﺎن‪ ،‬اﻧﻘﻼب در دو ﺣﺮﮐﺖ(‪.‬‬

‫د ر ﺳﺎﻟﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ در ﻧﺠﻒ ﺑﺴﺮ ﻣﻴﺒﺮد‪ ،‬در رﺳﺎﻟﻪ ِای ﺑﻘﻠﻢ ﮐﺎﺷﻒ اﻟﻐﻄﺎء ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﺎﻳﻴﺪ ﺧﻮد ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ در ﺁن ﺷﻬﺮ‬
‫ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ ﺿﺮورت اﻳﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ " ﻗﻴﻢ و ﺻﻐﻴﺮ" ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ‪:‬‬
‫ﮑﯽ از دو دﺳﺘﻪ اﻧﺪ ‪ :‬ﻋﺎﻟﻢ و ﻋﺎﻣﻲ‪ ،‬ﻣﻄﻠﻊ و ِﺑﯽ اﻃﻼع‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ هﻤﻴﺸﻪ ﺑﺎﻳﺪﻋﺪﻩ‬
‫" ﻃﺒﻴ ِﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮدم هﻤﻮارﻩ ﻳ ِ‬
‫ﻋﯽ‬
‫ِای ﻣﺠﺘﻬﺪ و ﻋﺪ ﻩ ِای دﻳﮕﺮ ﻣﻘﻠﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ از ﻣﺠﺘﻬﺪ ﺗﻘﻠﻴﺪ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﻟﺰوم ﺗﺒﻌﻴﺖ ﺟﺎهﻞ از ﻋﺎﻟﻢ ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ ﺣﮑﻢ ﺷﺮ ِ‬
‫ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﮑﻢ ﻋﻘِﻠﯽ و ﻓﻄ ِﺮی و وﺟﺪا ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ هﺴﺖ "‪.‬‬
‫دﻩ ﻗﺮن ﭘﻴﺶ‪ ،‬ﺛﻘﺘﻪ اﻻﺳﻼم ﮐﻠﻴ ِﻨﯽ در " ﮐﺎ ِﻓﯽ " ﻣﻌﺮوف ﺧﻮد اﻳﻦ ﻣﻘﻠﺪان را " ﺷﻴﻌﻴﺎن ﺿﻌﻴﻒ اﻟﻌﻘِﻠﯽ " ﺗﻮ ﺻﻴﻒ ﮐﺮدﻩ‬
‫ﺑﻮد ﮐﻪ ﺧﻮدﺷﺎن ﺗﻮاﻧﺎ ِﺋﯽ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﺼﻠﺤﺖ ﺧﻮﻳﺶ را ﻧﺪارﻧﺪ و ﺑﻨﺎﭼﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎﺑﻊ اﺣﮑﺎم و ﻓﺘﺎ ِوی ﻣﺠﺘﻬﺪا ِﻧﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺼﻠﺤﺖ ﺁﻧﻬﺎ را ﺗﺸﺨﻴﺺ دهﻨﺪ‪ .‬در ﺳﺎﻟﻬِﺎی ﺧﻮ دﻣﺎ‪ ،‬ﺻﺎﺣﺒﻨﻈ ِﺮی ﺑﺎ ﺑﺮداﺷ ِﺘﯽ اﻣﺮو ِزی ﺗﺮ اﻳﻦ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨ ِﺪی را‬
‫ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨ ِﺪی داﻣﺎ ﭘﺮوران ﺗﻮ ﺻﻴﻒ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫واﻗﻌﻴ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺳﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﮐﺴﺎن ﭘﻮﺷﻴﺪﻩ اﺳﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ اﺻﻞ " وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ " ﻧﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺟﻬﺎن ﺗﺸﻴﻊ اﺳﺖ و ﻧﻪ‬
‫اﺻﻮﻻ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺟﻬﺎن اﺳﻼم‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ رﻳﺸﻪ در اﺻﻞ ﻳﻬﻮدی " ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﭘﺎد ﺷﺎﻩ " دارد ﮐﻪ ﺷﺎﺋﻮل و داود و ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ‬
‫ﺨﯽ ﮐﻪ در ﺁﻏﺎز ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ – ﺳﺎﻟﻬﺎ ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ رژﻳ ِﻤﯽ ﺑﻨﺎم وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ‬
‫ﺗﺮﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪ هِﺎی ﺁن هﺴﺘﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﺗﺎرﻳ ِ‬
‫ﺳﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬ﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺒﻨِﺎی‬
‫در اﻳﺮان ﺑﺮ ر ِوی ﮐﺎر ﺁﻳﺪ – ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺤﻘﻖ ﻣﻌﺮوف ﺁﻟﻤﺎ ِﻧﯽ ‪ J.Wellhuasen‬ﻣﻮرد ﺑﺮر ِ‬
‫ﮑﯽ اﺳﺖ ﻗﺪرت ﻣﻄﻠﻘﻪ ﻳﻬﻮد در ﺁﺳﻤﺎن ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ در ﺷﺨﺺ واﺣ ِﺪی ﮐﻪ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﻩ اﻳﻦ ﻗﺪرت در ر ِوی زﻣﻴﻦ در‬
‫اﻳﺪ ﺋﻮ ﻟﮋﻳﮏ ﻣﺘ ِ‬
‫ﮑﯽ از ﺳﺮ ﺷﻨﺎس ﺗﺮﻳﻦ ﻣﺮاﺟﻊ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﻳﻬﻮد‪،‬‬
‫ﻗﻠﻤﺮو ﻗﻮم ﺑﺮ ﮔﺰﻳﺪﻩ او اﺳﺖ ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺷﻮد‪ .‬در هﻤﻴﻦ روزهِﺎی ﺧﻮد ﻣﺎ‪ ،‬ﻳ ِ‬
‫ﻃﯽ ﮔﻮش ﺁﻣﻮﺧﺘﻴﻢ )ﺻﺨﺮﻩ اﻳﻤﺎن( در اﺳﺮاﺋﻴﻞ‪ ،‬اﻳﻦ اﺻﻞ ﻳﻬﻮ ِدی‬
‫ﺧﺎﺧﺎم اﻋﻈﻢ ﻣﻨﺎﺧﻴﻢ ﻓﺮوﻣﻦ از ﺑﻨﻴﺎد ﮔﺬاران ﻣﮑﺘﺐ اﻓﺮا ِ‬
‫را ﺑﺼﻮرت روﺷﻦ ﺗﺮ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ‪:‬‬
‫" اﻧﻘﻼب ﺷﺎﻳﺎن ﺳﺘﺎﻳﺶ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ در اﻳﺮان درﺳﺖ ﺑﺮ هﻤﺎن ﻣﺒﺎ ِﻧﯽ اﻳﺪ ﺋﻮﻟﮋﻳﮏ ﺗﮑﻴﻪ دارد ﮐﻪ اﻳﺪ ﺋﻮ ﻟ ِﮋی ﻣﺒﺎرزﻩ اﻣﺮو ِزی‬
‫ﻣﺎ در اﺳﺮا ﺋﻞ ﺑﺮ ﺁن ﺗﮑﻴﻪ دارد‪ .‬ﻣﻔﻬﻮ ِﻣﯽ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﺮِای ﻳﻬﻮد‪ ،‬ﺧﺪِای واﺣﺪ ﻏﻴﺮﺗﻤﻨﺪ و ِﺑﯽ ﮔﺬ ﺷﺖ ﺧﻮد ﻗﺎﺋﻠﻴﻢ هﻤﺎن‬
‫ﻣﻔﻬﻮ ِﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ از ﺧﺪِای اﺳﻼم دارد‪ .‬دﻳﺪ ﮔﺎﻩ هِﺎی ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﻣﺎ ﮐﺎﻣﻼ ﻣﺸﺎﺑﻪ هﻤﺪ ﻳﮕﺮﻧﺪ‪ ،‬هﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎر‬
‫ﻣﺴﺎﺋﻞ دﻳﮕﺮ ﻣﻴﺎن ﻣﺎ ﻣﺸﺘﺮک هﺴﺘﻨﺪ‪ .‬هﺮ د ِوی ﻣﺎ ﺑﺮِای دﻓﺎع از ارزﺷﻬِﺎی ﺳﻨ ِﺘﯽ ﺧﻮد در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻧﻮ ﺁو ِری ﮐﻔﺮ ﺁﻣﻴﺰ‬
‫اﻣﺮو ِزی ﻣﻴﺠﻨﮕﻴﻢ‪ .‬ﻣﻦ وﻗ ِﺘﯽ ﺷﻌﺎر " اﷲ اﮐﺒﺮ " را ﻣﻴﺸﻨﻮم هﻤﺎﻧﻘﺪر اﺣﺴﺎس رﺿﺎﻳﺖ ﻣﻴﮑﻨﻢ ﮐﻪ اﺳﻼم راﺳﺘﻴﻦ از ﺷﻨﻴﺪن‬
‫ﺷﻌﺎر " ﺟﻼل ﻳﻬﻮد ﻣﺘﺒﺎرک ﺑﺎد "ﺧﺮﺳﻨﺪ ﻣﻴﺸﻮم‪ .‬ﻳﮏ اﻣﺎم ﺟﻤﺎﻋﺖ ﺟﻤﻬﻮ ِری اﺳﻼ ِﻣﯽ هﺮ ﮐﻼ ِﻣﯽ را ﮐﻪ از ﺷﺮﻳﻌﺖ‬
‫درﻳﺎﻓﺖ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﺑﺼﻮرت رهﻨﻤﻮ ِدی ﺗﮑﺮار ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬درﺳﺖ هﻤﺎن ﮐﺎ ِری ﮐﻪ ﻣﺎ در ﻣﻮرد ﺗﻮرات ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ‪ .‬ﻣﻦ ﺳﺎﻋﺘﻬﺎی‬
‫ﻣﺘﻮاِﻟﯽ ﻣﺠﺬوب ﻣﻮﻋﻈﻪ هِﺎی ﻣﺬ ه ِﺒﯽ ﺧﺒﺮﮔﺎن وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ ﻣﺎﻧﺪﻩ ام‪ ،‬زﻳﺮا ﺁﻧﺎن ﻧﻴﺰ در ﺧﻂ ﻣﺒﺎرزﻩ ﺑﺎ ﻟﻴﺒﺮاﻟﻴﺴﻢ و ﺁزاد اﻧﺪ‬
‫ﺸﯽ هﻤﺰﻣﺎن ﻣﺎ هﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﻴﺨﻮاهﻢ ﺑﺪاﻧﺎن ﭘﻴﺎم دهﻢ ﮐﻪ ‪:‬‬
‫ﻳ ِ‬
‫ﺑﻨﻴﺎد ﮔﺮاﻳﺎن ر ِوی زﻣﻴﻦ‪ ،‬ﻣﺘﺤﺪ ﺷﻮﻳﺪ ! " )ﻧﻘﻞ از ﻣﺼﺎﺣﺒﻪ ﺧﺎﺧﺎم اﻋﻈﻢ ﻓﺮوﻣﻦ ﺑﺎ روزﻧﺎﻣﻪ ﻓﺮاﻧﺴ ِﻮی ﻟﻴﺒﺮاﺳﻴﻮن‪30 ،‬‬
‫ﺁورﻳﻞ‪.(1998‬‬
‫* * *‬
‫ﻓﺮاﻣﻮش ﻣﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ هﻤﻴﻦ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﻗﻴﻢ و ﺻﻐﻴﺮ‪ ،‬هﻤﻴﻦ ﻧﺤﻮﻩ ﺑﺮداﺷﺖ وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ از ﺣﮑﻮﻣﺖ‪ ،‬ﺗﺎ ﻧﻴﻤﻪ دوم هﺰادﻩ ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ‬
‫در ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﻗﺮار ﺑﻮد‪ ،‬و اﮔﺮ هﻢ در دوران " رﻧﺴﺎﻧﺲ " اﻧﺪ ِﮐﯽ ﺗﻌﺪ ﻳﻞ ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬وِﻟﯽ ﺗﺎ ﺳﺎﻟﻬِﺎی " ﻓﺮوغ "‬
‫ﻗﺮون هﻔﺪهﻢ و هﻴﺠﺪهﻢ ﻋﻤﻼ ﺑﻘﻮت ﺧﻮد ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ‪.‬‬
‫ﻋﯽ‬
‫ﺴﯽ ﻣﺴﻴﺢ ﺑﺮِای ﺳﺮﭘﺮﺳ ِﺘﯽ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان او ﺑﻮد‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﺴﺠﺪ ﻗﻴﻢ ﺷﺮ ِ‬
‫د ر ﺗﻤﺎم اﻳﻦ اﺣﻮال ﮐﻠﻴﺴﺎ ﺷﺒﺎن ﺑﺮ ﮔﺰﻳﺪﻩ ﻋﻴ ِ‬
‫ﻣﺮد ِﻣﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ " اﮐﺜﺮ هﻢ ﻻﻳﻌﻠﻤﻮن "ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﻧﺪ‪ .‬درهﺮ دو ﺣﺎل ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﻮﻳﻦ از ﻳﮏ اﻗﻠﻴﺖ ﻣﻤﺘﺎز ﻣﺮﮐﺐ ﻣﻴﺸﺪ‬
‫ﮐﻪ راﺑﻄﻪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺎ ﻋﺮش و ﺟﺒﺮﺋﻴﻞ داﺷﺖ‪ ،‬و از ﻳﮏ اﮐﺜﺮﻳﺖ ﻋﻈﻴﻢ ﻣﺮد ِﻣﯽ ﺻﻐﻴﺮ ﮐﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ ﺑﺨﺎﻃﺮ رﺳﺘﮕﺎ ِری روح‬
‫ﺧﻮد در هﻤﻪ اﺣﻮال ﮔﻮش ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن ﮐﻠﻴﺪ داران ﻣﻄﻠﻖ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬

‫ﺤﯽ‬
‫وِﻟﯽ اﮔﺮ ﺗﺎ ﺑﺪ ﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﮐﻠﻴﺴﺎ و ﻣﺴﺠﺪ در ﻣﺴﻴﺮه ِﺎی ﻣﻮا ِزی ﮔﺎم ﺑﺮﻣﻴﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬از ﻗﺮون هﻔﺪ هﻢ و هﺠﺪ هﻢ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﮑﯽ از ﺁن دواﻳﻦ ﻣﻨﻄﻖ وﻻﻳﺖ و ﺻﻐﺎرت ﺗﺮک ﺑﺮداﺷﺖ و اﻧﺪ ک اﻧﺪ ک ﺑﮑ ِﻠﯽ ﻓﺮو‬
‫راهﻬِﺎی ﺁﻧﻬﺎ از هﻢ ﺟﺪا ﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا در ﻳ ِ‬
‫رﻳﺨﺖ‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ در دﻳﮕ ِﺮی ﺑﻬﻤﺎﻧﺼﻮرت ﻗﺮون وﺳﻄﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ داﺷﺖ ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ‪.‬‬
‫د ﮔﺮﮔﻮ ِﻧﯽ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺳﺎ ِزی ﮐﻪ در اﻳﻦ راﺳﺘﺎ در ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ر ِوی داد ﺗﺤﻮل ﻓﮑ ِﺮی و ﻓﻠﺴ ِﻔﯽ ﻓﺮاﮔﻴ ِﺮی ﺑﻮد ﮐﻪ د ر‬
‫ﻳﮏ زﻣﺎن ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ در هﻤﻪ ﮐﺸﻮرهِﺎی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ اروﭘ ِﺎی ﻗﺮون هﻔﺪهﻢ و ﺑﺨﺼﻮص هﺠﺪهﻢ ﺁﻏﺎز ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎ اﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﮐﻪ‬
‫ﻋﯽ و ﻣﺬه ِﺒﯽ ﮐﻪ ﺗﺎ ﺁﻧﺰﻣﺎن واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی ﻣﺴﻠﻢ زﻣﻴ ِﻨﯽ ﻳﺎ ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ ﺗﻠ ِﻘﯽ ﻣﻴﺸﺪ ﻧﺪ و اﺻﻮﻻ ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺤﺚ‬
‫ﺗﻤﺎم ﺁن ﻣﺴﺎﺋﻞ اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﺑﺸﻤﺎر ﻧ ِﻤﯽ ﺁﻣﺪ ﻧﺪ‪ ،‬در ﺧﺎرج از ﻧﻔﻮذ دوﻟﺖ و ﮐﻠﻴﺴﺎ ﻣﻮرد ﺗﺠﺪ ﻳﺪ ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪ ،‬و در ﺻﻒ ﻣﻘﺪم هﻤﻪ اﻳﻦ ﺁﺋﻴﻦ‬
‫ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ و ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪ س ﺁن‪ Bible‬ﺟِﺎی داﺷﺖ‪ .‬ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻳﻦ ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﮐﻪ در ﻃﻮل ﺑﻴﺶ از ﻳﮏ ﻗﺮن ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ‬
‫ﺷﺨﺼﻴﺘﻬ ِﺎی ﻋﻠ ِﻤﯽ و اد ِﺑﯽ و ﻓﻠﺴ ِﻔﯽ اروﭘﺎ در ﺁن ﺷﺮﮐﺖ ﺟﺴﺘﻨﺪ اﻳﻦ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺗﻤﺎم ﺁﻧﭽﻪ در اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪ س‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ‬
‫ﺨﯽ و ﻣﺬ ه ِﺒﯽ ﺁﻣﺪﻩ وهﻔﺪ ﻩ ﻗﺮن ﺗﻤﺎم ازﺟﺎﻧﺐ‬
‫در ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬در ﺑﺎرﻩ ﺧﺪا و ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ و واﻗﻌﻴﺘﻬِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺎرﻳ ِ‬
‫ﮕﯽ ﺗﺸﺨﻴﺺ دادﻩ‬
‫ﮐﻠﻴﺴﺎ ﺣﻘﺎﻳ ِﻘﯽ ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ و ﻣﺴﻠﻢ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﻏﻠﻂ ﻳﺎﺿﺪ و ﻧﻘﻴﺾ ﻳﺎ اﺷﺘﺒﺎﻩ ﺁﻣﻴﺰ و ﻳﺎ ﺑﮑ ِﻠﯽ ﺳﺎﺧﺘ ِ‬
‫ﺷﺪ‪ .‬ﺷﺨﺺ وﻟﺘﺮ در " ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪ س " و در " دﻳﮑﺴﻴﻮﻧﺮ ﻓﻠﺴ ِﻔﯽ " ﺧﻮد هﺸﺘﺼﺪ ﺧﻄ ِﺎی ﺁﺷﮑﺎر را در ﺗﻮرات‬
‫اراﺋﻪ داد و دﻳﮕﺮهﻤﻔﮑﺮ ان اروﭘﺎ ِﺋﯽ او ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ﻣﻮرد دﻳﮕﺮ را ﺑﺮ اﻳﻦ رﻗﻢ اﻓﺰود ﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ اﺳﺎﺳﺎ ﻣﺠﻤﻮع‬
‫ﺑﺮداﺷﺘﻬِﺎی ﭘﻴﺸﻴﻦ در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺎوراء اﻟﻄﺒﻴﻌﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻋﻼﻣﺖ ﺳﺌﻮال ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬هﻤﻴﻦ اﻧﻘﻼب ﻓﮑ ِﺮی در زﻣﻴﻨﻪ ﻧﻈﺎم‬
‫ﻋﯽ ﻧﻴﺰ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﺸﺎﺑ ِﻬﯽ اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ‪،‬‬
‫هِﺎی ﺟﺎ اﻓﺘﺎد ﻩ ﺳﻨ ِﺘﯽ و در ﻗﻠﻤﺮو ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﻗﻀﺎوت و ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺗﺮﻳﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺷﮑﺴﺘﻦ ﺳﺪ " ﺻﻐﺎر ِﺗﯽ " ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﺎ ﺁﻧﺰﻣﺎن در ﺟﺎﻣﻌﻪ اروﭘﺎﺋﻲ‪ ،‬ﭼﻪ از ﻧﻈﺮ ﻣﺬه ِﺒﯽ و ﭼﻪ از‬
‫ﮐﻪ اﺳﺎ ِ‬
‫ﻋﯽ ﺗﺎرﻳﺦ را در اروﭘِﺎی‬
‫ﮑﯽ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﺗﺤﻮﻻت اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﻋﯽ وﺟﻮد داﺷﺖ‪ ،‬و ﺷﮑﺴﺘﻪ ﺷﺪن هﻤﻴﻦ ﺳﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻳ ِ‬
‫ﻧﻈﺮ اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﻗﺮون ﭘﺎﻳﺎ ِﻧﯽ هﺰارﻩ دوم ﺑﺎ ﺗﮑﻮﻳﻦ اﻧﻘﻼب ﮐﺒﻴﺮ ﻓﺮاﻧﺴﻪ و اﻋﻼم اﺻﻞ ﺁزا ِدی و ﺑﺮاﺑ ِﺮی و ﺻﺪور اﻋﻼﻣﻴﻪ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﺣﻘﻮق‬
‫ﺑﺸﺮ ﺳﺎ ل‪ 1789‬و ﻟﻐﻮ اﺷﺮاﻓﻴﺖ و ﺟﺪا ِﺋﯽ دﻳﻦ از ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﭘﺎﻳﺎن اﻧﮑﻴﺰﻳﺴﻴﻮن و اﻟﻐﺎ ء ﺑﺮد ِﮔﯽ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ اﺳﺘﻘﺮار و‬
‫رژﻳﻤﻬِﺎی ﺟﻤﻬﻮ ِری و ﻧﻬﻀﺘﻬ ِﺎی ﮐﺎرﮔ ِﺮی ﺑﺪ ﻧﺒﺎل ﺁورد ﻗﺮ ِﻧﯽ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﻮ ﺁو ِری ﻓﮑ ِﺮی را ﺷﮑﻞ داد‪ ،‬ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ در هﻤﻪ‬
‫ﮐﺸﻮرهِﺎی ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ اروﭘﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر هﻤﺰﻣﺎن در ﺁن ﺷﺮﮐﺖ ﺟﺴﺘﻨﺪ " ﻗﺮن روﺷﻨﺎ ِﺋﯽ ﻳﺎ " ﻋﺼﺮ ﻓﺮوغ " ﻧﺎم ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬در‬
‫ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﮐﻪ ﮐﺎﻧﻮن اﺻِﻠﯽ ﺁن ﺑﻮد ‪Sicele des Lumieres‬ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﺷﺪ‪ ،‬در ﺁﻟﻤﺎن ‪ Aufklarung‬د ر اﻧﮕﻠﺴﺴﺘﺎن‬
‫‪ Englishtment‬دراﻳﺘﺎﻟﻴﺎ ‪ Illuminismo‬در اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ ‪ Siglo de las Luces‬و در ﭘﺮﺗﻘﺎل ‪Seculo das‬‬
‫‪ Luzes‬در اﻳﻦ " ﻓﺮوغ ﺁو ِری " اﻧﺪ ﻳﺸﻤﻨﺪان‪ ،‬ﻧﻮﻳﺴﻨﺪ ﮔﺎن‪ ،‬ﻓﻼﺳﻔﻪ و ﺻﺎﺣﺒﻨﻈﺮا ِﻧﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﺷﺮﮐﺖ ﺟﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ از زﻣﺮﻩ‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺘﻮان از وﻟﺘﺮ‪ ،‬ﮐﺎﻧﺖ‪ ،‬ر وﺳﻮ‪ ،‬ﻻﻳﺐ ﻧﻴﺘﺲ‪ ،‬ﮔﻮﺗﻪ‪ ،‬ﻣﻮﻧﺘﺴﮑﻴﻮ‪ ،‬ﺑﻮﻓﻮن‪ ،‬دﻳﺪ رو‪ ،‬ﻟﺴﻴﻨﮓ‪ ،‬هﮕﻞ‪ ،‬ﻧﺎم ﺑﺮد‪ ،‬و‬
‫ﻧﻴﺰ از اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﺟﺎﻟﺐ ﮐﻪ زﻣﺎﻣﺪاران ﺑﺮ ﺟﺴﺘﻪ ِای ﭼﻮن ﻓﺮد رﻳﮏ ﮐﺒﻴﺮ ﭘﺮوس و ﮐﺎﺗﺮﻳﻦ ﮐﺒﻴﺮ روﺳﻴﻪ ﺑﺮِای ﺗﺴﺤﻴﻞ‬
‫ﺁزاد ﻓﮑ ِﺮی ﺧﻮد ﺑﺪﻳﻦ ﻓﺮوغ ﺁوران اراد ت واﺣﺘﺮام ﻓﺮاوان ﻧﺸﺎن داد ﻧﺪ‪.‬‬
‫وﻗﺘﻴﮑﻪ ﻣﻘﺪس ﺗﺮﻳﻦ ﻣﻨﺸﻮر ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ از ﺟﺎﻧﺐ ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﺑﻪ زﻳﺮ ذرﻩ ﺑﻴﻦ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪ و از ﺁن ﻣﻮارد ﺿﻌ ِﻔﯽ‬
‫ﺑﻴﺮون ﺁوردﻩ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺷﻤﺎر ﺁﻧﻬﺎ ﺗﺎ ب اﻣﺮوز ﺑﻪ هﺸﺘﺎد هﺰار رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و وﻗﺘﻴﮑﻪ اﺻﻮﻻ ﻣﺎهﻴﺖ ﻣﺬهﺐ و اﺻﺎﻟﺖ‬
‫ﺁﺋﻴﻨﻬِﺎی " ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی " ﻣﻮرد ﺗﺠﺪ ﻳﺪ ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬در ﺣﺪ ِی ﮐﻪ ﻣﮑﺘﺐ ﺑﻴﺨﺪا ِﺋﯽ ‪ atheisme‬ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺧﻮد‬
‫ﺑﺼﻮرت ﻣﮑﺘﺐ ﻓﮑ ِﺮی ﻣﺴﺘﻘِﻠﯽ ﻋﺮﺿﻪ ﺷﻮد‪ ،‬و وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺣﺎﺻﻞ هﻤﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺷﮑﺎ ِﻓﯽ هﺎ ﺑﺼﻮرت ﺻﺪ هﺎ ﮐﺘﺎب و رﺳﺎﻟﻪ در‬
‫دﺳﺘﺮس ﻋﻤﻮ ِﻣﯽ ﮔﺬ اﺷﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬اﺳﺎس ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ِﺑﯽ ﻣﻨﺎزع و ﺳﻨ ِﺘﯽ ﮐﻠﻴﺴﺎ ﺧﻮد ﺑﺨﻮد ﻣﺘﺰﻟﺰل ﺷﺪ و دو ران ﺗﺎزﻩ ِای در‬
‫ﻋﯽ ﻣﻮﻣﻨﻴﻦ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺮ ﺣﻖ ﺁزا ِدی ﻓﮑﺮو ﺁزا ِدی ﺑﻴﺎن و ﺁزا ِدی‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ ﺗﻤﺪ ن ﺑﺸ ِﺮی ﺁﻏﺎز ﺷﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺑﺎر ﻧﻪ ﺑﺮ ﺻﻐﺎرت ﺷﺮ ِ‬
‫ﮑﯽ از ﻣﻨﺘﻘﺪان ﺁﺷ ِﺘﯽ ﻧﺎﭘﺬ ﻳﺮ او ﺑﺎرهﺎ ﻧﻘﻞ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‬
‫اﻋﺘﻘﺎد ﻣﺮد ِﻣﯽ ﺑﺎﻟﻎ ﺗﮑﻴﻪ داﺷﺖ‪ .‬ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻌﺮوف وﻟﺘﺮ را ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻳ ِ‬
‫ﮐﻪ " ﻣﻦ ﺑﺎ ﺁﻧﭽﻪ ﻣﻴﮕﻮ ِﺋﯽ ﻣﺨﺎﻟﻔﻢ‪ ،‬وِﻟﯽ ﺗﺎ ﭘِﺎی ﺟﺎن اﻳﺴﺘﺎدﻩ ام ﮐﻪ ﺗﻮ ﺣﻖ ﮔﻔﺘﻦ ﺁزاداﻧﻪ ﺁﻧﺮا داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻲ"‪ ،‬و ﻧﻴﺰ اﻳﻦ‬
‫ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻌﺮوف ﺑﻮﻣﺎﺷﻪ را ﮐﻪ ﻳﮑﺼﺪ ﺳﺎ ل اﺳﺖ ﺑﺼﻮرت ﺷﻌﺎر در ﺳﺮ ﻟﻮﺣﻪ روزﻧﺎﻣﻪ ﻓﺮاﻧﺴ ِﻮی ﻓﻴﮕﺎرو ﺑﭽﺎپ ﻣﻴﺮﺳﺪ ﮐﻪ‬
‫" ﺗﺎ ﺁزا ِدی اﻧﺘﻘﺎد در ﮐﺎر ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺳﺘﺎﻳﺶ ارزﻧﺪ ﻩ ِای ﻧﻴﺰ وﺟﻮد ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ داﺷﺖ "‪.‬‬
‫اﻧﺪ ﻳﺸﻪ هِﺎی ﺑﻨﻴﺎ ِدی ﻗﺮن ﻓﺮوغ از ﺟﺎﻧﺐ ﻏﺮب ﺑﻪ اﻣﺮﻳﮑ ِﺎی ﻧﻮﺧﺎﺳﺘﻪ و از ﺟﺎﻧﺐ ﺷﺮق ﺑﻪ اﻣﭙﺮاﺗﻮ ِری ﻧﻮ ﺳﺎﺧﺘﻪ روﺳﻴﻪ‬
‫ﺳﯽ ﮐﺸﻮ ِری ﮐﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ ﺗﺎ ﭘﻴﺶ از هﺰارﻩ ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪ ﺗﺮﻳﻦ ﮐﺸﻮر ﺟﻬﺎن ﺷﻮد ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ‬
‫ﮔﺴﺘﺮش ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬در اﻣﺮﻳﮑﺎ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎ ِ‬
‫ﻋﯽ ﻓﺮاﮔﻴ ِﺮی ﮐﻪ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ را ﺑﻪ ﻟﺮزﻩ در ﺁورد ﻓﺮاهﻢ‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﺗﺪ وﻳﻦ ﺷﺪ‪ ،‬و در روﺳﻴﻪ زﻣﻴﻨﻪ ﻓﮑ ِﺮی را ﺑﺮِای اﻧﻘﻼب اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﮐﺮد‪ .‬ﺑﺨﺼﻮص درزﻣﻴﻨﻪ ﻋﻠﻤﻲ‪ ،‬رهﺎ ِﺋﯽ داﻧﺶ از ﻳﻮغ ﻣﺬ هﺐ دﺳﺖ داﻧﺸﻤﻨﺪان را در اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ﻓﺮاوا ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ‬
‫اﻧﻬﺎ ﺑﺎ اﺳﻄﻮرﻩ هﺎ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪ س ﻣﻐﺎﻳﺮت داﺷﺘﻨﺪ ﺑﺎز ﮔﺬاﺷﺖ‪ ،‬و راﻩ را ﺑﺮ ﺟﻬﺶ ﻋﻠ ِﻤﯽ ﺑﻴﺴﺎﺑﻘﻪ ِای ﮔﺸﻮد و راﻩ را ﺑﺮ‬

‫ﺟﻬﺶ ﻋﻠ ِﻤﯽ ﺑﻴﺴﺎﺑﻘﻪ ِای ﮔﺸﻮد ﮐﻪ ﺑﺮﺗ ِﺮی ﺑﻴﻤﻨﺎزع ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ ﺟﻬﺎن ﻏﺮب در زﻣﻴﻨﻪ هِﺎی ﻋﻠ ِﻤﯽ و ﺻﻨﻌ ِﺘﯽ و اﻗﺘﺼﺎ ِدی و‬
‫ﮕﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺁن اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﻋﯽ ﺑﺪ رون اﻳﻦ ﺑﻮﺗﻪ ﺁزﻣﺎﻳﺶ رﻓﺘﻨﺪ و از ﺁن ﺑﺼﻮرت ﻣﺮد ِﻣﯽ ﺑﺎﻟﻎ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ ﻧﺪ‪ ،‬و ﺑﺴﻴﺎ ِری‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺻﻐﻴﺮا ِﻧﯽ ﺷﺮ ِ‬
‫ا ز ﺁﻧﻬﺎﺋﻴﮑﻪ ﺗﺎ ﺁﻧﺰﻣﺎن ﺑﺎ ﻣﻐﺰ ﭘﺪ ران روﺣﺎ ِﻧﯽ ﻓﮑﺮ ﻣﻴﮑﺮد ﻧﺪ ﺁﻣﻮﺧﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎ ﻣﻐﺰ ﺧﻮد ﺷﺎن ﻧﻴﺰ ﻓﮑﺮ ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬
‫* * *‬
‫ﺤﯽ و ﺑﺪ ﻧﺒﺎل ﺁن ﺑﻪ ﺑﺨﺶ ﻏﻴﺮ اروﭘﺎ ِﺋﯽ ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ اﻣﮑﺎن ﺁن داد‬
‫اﮔﺮ ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎ ِی ﻓﮑ ِﺮی ﻗﺮن ﻓﺮوغ ﺑﻪ اروﭘﺎ ِی ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﮐﻪ از ﺻﻮرت ﺻﻐﻴﺮان هﺰار و ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺑﻴﺮون ﺁﻳﻨﺪ و ﺑﺼﻮرت اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﺑﺎﻟﻎ و ﺁﮔﺎﻩ ﺑﺎ واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی ﻣﺬه ِﺒﯽ‬
‫ﻋﯽ ﺧﻮد روﺑﺮو ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻨﻴﻦ اﻣﮑﺎ ِﻧﯽ ﺗﺎ ﮐﻨﻮن در هﻴﭻ ﺟِﺎی ﺟﻬﺎن اﺳﻼم‪ ،‬ﺣ ِﺘﯽ در ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺸﻮر ﻻﺋﻴﮏ ﺁن‪ ،‬ﺑﻪ‬
‫و اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﺳﯽ‬
‫هﻴﭻ ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ دادﻩ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﻪ ﻧﺎﭼﺎر ﻣﺮدم اﻳﻦ ﺟﻬﺎن هﻤﭽﻨﺎن در ﻣﻘﺎم ﺻﻐﻴﺮا ِﻧﯽ ﻣﺬه ِﺒﯽ و اﻟﺰاﻣﺎ ﺻﻐﻴﺮا ِﻧﯽ ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪﻩ اﻧﺪ و از ﻗﺮون وﺳﻄِﺎی ﺧﻮد ﺑﻴﺮون ﻧﻴﺎﻣﺪ ﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ اﻣﺮوز در ﺟﻬﺎن دو ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻧﻔ ِﺮی ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺣﻖ‬
‫ﺁزا ِدی ﻣﺬهﺐ و ﺁزا ِدی ﻗﺒﻮل ﻳﺎ رد ﻣﻄﺎﻟﺐ "ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس " و اﺳﺎﺳﺎ ﺁ زا ِدی داﺷﺘﻦ ﻳﺎ ﻧﺪاﺷﺘﻦ ﻣﺬهﺐ ﺑﺮِای هﻤﻪ اﻓﺮاد‬
‫وﺟﻮد دارد و ﻳﻪ ﺑﻨﻴﺎد ﮔﺮاﻳﺎن‪ -‬ﮐﻪ ﮐﻢ هﻢ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ – اﺟﺎزﻩ اﺑﺮاز ﺧﺸﻮﻧ ِﺘﯽ در ﺧﺎرج از ﻣﺤﺪودﻩ ﻗﺎﻧﻮن دادﻩ ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
‫ﻃﯽ و ﻣﺘﻌﺼﺐ ﺁن ادارﻩ ﻣﻴﺸﻮد‬
‫در ﮐﺸﻮ ِری ﭼﻮن اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻋﻤﻼ ﺑﺪ ﺳﺖ ﺧﺎﺧﺎم هِﺎی واﭘﺴﮕﺮِای اﻓﺮا ِ‬
‫ﺳﯽ ﻻﺋﻴﮏ ﺁن ﺑﻄﻮر اﺻﻮ ِﻟﯽ ﺑﺮِای هﻤﻪ اﻓﺮاد وﺟﻮد دارد‪ ،‬ﮐﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ِای‬
‫ﺸﯽ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺑﺮ ﻣﺒﻨِﺎی ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎ ِ‬
‫اﻳﻦ ﺣﻖ ﺁزاداﻧﺪ ﻳ ِ‬
‫از ﺁﻧﺮا در ﺳﺨﻨﺮا ِﻧﯽ ﭘﺮ ﺳﺮو ﺻﺪِای ﭼﻨ ِﺪی ﭘﻴﺶ ﻳﺎﺋﻞ داﻳﺎن دﺧﺘﺮ ژﻧﺮال ﻣﻮﺷﻪ داﻳﺎن ﻣﻌﺮوف در ﭘﺎرﻟﻤﺎن اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﺘﻮان‬
‫ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﺳﺨﻨﺮا ِﻧﯽ ﮐﻪ ﮔﺰارش ﺁن ﺑﺎ ﻋﻨﻮان " ﮐﻨﺴﺖ و ﻣﺎﺟﺮِای هﻤﺠﻨﺲ ﺑﺎ ِزی داود ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ " در ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت ﺟﻬﺎن‬
‫اﻧﺘﺸﺎر ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﻳﺎﺋﻞ داﻳﺎن ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﻩ ﭼﭙﮕﺮِای ﭘﺎرﻟﻤﺎن اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺎ ﺧﻮاﻧﺪن ﺑﻨﺪهﺎ ِﺋﯽ از ﺗﻮرات ﮐﻪ در ﺁن داود ﭘﺎد ﺷﺎﻩ و ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ در ﻟﻔﺎﻓﻪ ﺑﻪ رواﺑﻂ ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﻪ ﺧﻮد ﺑﺎ ﭘﺴﺮ زﻳﺒ ِﺎی ﺷﺎﺋﻮل ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﭘﺎ دﺷﺎﻩ اﻳﻦ ﮐﺸﻮر اﻋﺘﺮاف ﻣﻴﮑﻨﺪ از ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﮔﺎن‬
‫ﮐﻨﺴﺖ ﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮدﺷﺎن در ﺑﺎرﻩ درﺟﻪ ﺗﻘﺪ س اﻳﻦ ﭘﺎد ﺷﺎﻩ و ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ ﺑﺰرگ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻗﻀﺎوت ﮐﻨﻨﺪ )هﺮاﻟﺪ ﺗﺮﻳﺒﻴﻮن‪،‬‬
‫‪ 12‬ﻓﻮرﻳﻪ‪ .(1993‬ﺣ ِﺘﯽ در دﻣﮑﺮات ﺗﺮﻳﻦ ﭘﺎرﻟﻤﺎن ه ِﺎی ﭘﻨﺠﺎﻩ و دو ﮐﺸﻮر اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺟﻬﺎن اﻣﺮوز اﻣﮑﺎن ﭼﻨﻴﻦ اﻇﻬﺎر‬
‫ﻧﻈ ِﺮی در ﺑﺎرﻩ ﻳﮏ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﺬه ِﺒﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪.‬‬
‫د ر ﺟﻬﺎﻧﻬِﺎی ﺑﻮدا ِﺋﯽ و ﺷﻴﻨﺘﻮ ِﺋﯽ ﺁﺳﻴِﺎی ﺧﺎو ِری و در هﻨﺪ ﺑﺮهﻤﺎ ِﺋﯽ و در ﻗﻠﻤﺮوهِﺎی ﻣﺬاهﺐ ﻗﺒﻴﻠﻪ ِای )ﺁﻧﻤﻴﺴﺖ(ﺁﻓﺮﻳﻘﺎ و‬
‫ﺴﯽ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻧﻈﺮات ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺧﻮد ﻣﻮرد ﺑﺎز‬
‫اﻗﻴﺎﻧﻮﺳﻴﻪ ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﺑﺎ هﻤﻪ ﺗﻌﺼﺒﺎ ِﺗﯽ ﮐﻪ در ﺟﻮاﻣﻊ ﻣﺬه ِﺒﯽ وﺟﻮد دارد‪ ،‬ﮐ ِ‬
‫ﺧﻮاﺳﺖ ﻗﺮار ﻧﻤﻴﮕﻴﺮد و ﻓﺘﻮا ِﺋﯽ هﻢ ﺑﺮِای ﮐﺸﺘﻨﺶ ﺻﺎد ر ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ ،‬و ﻋﻤﻼ ﺗﻨﻬﺎ دﻧﻴ ِﺎی اﺳﻼ ِﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن ﺟﺎ ِﺋﯽ ﺑﺮِای‬
‫ﺣﻖ ﺁزا ِدی ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﺁزا ِدی اﻧﺘﺨﺎب در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺬه ِﺒﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬ﺑﺪاﻧﺼﻮر ِﺗﯽ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺻﻐﻴﺮان ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺷﯽ و ﻓﮑ ِﺮی ﺑﺸﺮﻳﺖ‬
‫ﻣﺸﮑﻞ در اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺻﻐﻴﺮان ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ در ﭼﻨﻴﻦ دوران ﺑﻴﺴﺎﺑﻘﻪ ِای از رﺷﺪ ﺁﻣﻮز ِ‬
‫ﻣﺘﺮﻗﻲ‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻄﻠﻘﺎ اﻣﮑﺎن ﺁﻧﺮا ﻧﺪارد ﮐﻪ ﺑﺎ اﺗﮑﺎء ﺑﺮ ﺻﻐﺎرت ﺧﻮد ﺑﺨﺶ ﻏﻴﺮ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺟﻬﺎن را‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ در ﺁرز ِوی‬
‫ﺁﻧﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻪ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﻼ م در ﺁوردﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﻣﺤﺪ ودﻩ دﻧﻴِﺎی اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺧﻮد ﻧﻴﺰ روز ﺑﺮوز ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎ واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ‬
‫ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻨﻴﺎد ﮔﺮاﺋﻴﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺧﺪا و اﺳﻼم ﺑﺮ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺳﺮاﺳﺮ اﻳﻦ ﻣﺠﺘﻤﻊ ﺑﻴﺶ از ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻧﻔ ِﺮی – ﮔﺎﻩ از‬
‫ﻄﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺟﺎﻧﺐ ﺧﻮد ﺣﮑﻮﻣﺘﻬﺎ و ﮔﺎﻩ از ﺟﺎﻧﺐ اﻓﺮاﻃﮕﺮاﻳﺎ ِﻧﯽ ﻏﻴﺮ ﻣﺴﺌﻮل – ﺣﮑﻤﻔﺮﻣﺎ اﺳﺖ در هﻤﻪ ﺟﺎ ﭘﺎﺳﺨﻬِﺎی ﻏﻠ ِ‬
‫ﺑﻪ ﭘﺮﺳﺸﻬﺎ ِﺋﯽ ﺻﺤﻴﺢ دادﻩ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬ﭘﺮﺳﺶ ﺻﺤﻴﺢ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺗﻌﺪ ﻳﻞ ﺷﺮاﺋﻂ ﻇﺎﻟﻤﺎﻧﻪ و ﺑﻴﺮﺣﻤﺎﻧﻪ اﻗﺘﺼﺎ ِدی ﺟﻬﺎن‬
‫ﺸﯽ‬
‫اﻣﺮوز ﮐﻪ ﺑﺨﺶ اﻋﻈﻢ ﻣﺮدم ﺁﻧﺮا ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﺧﻮد ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﭼﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﮐﺮد ؟ و ﭘﺎﺳﺦ ﻏﻠﻂ اﻳﻦ ﺗﺼﻮر اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺁدﻣﮑ ِ‬
‫هِﺎی ﻣﻘﺪس ﻳﺎ از ﻃﺮﻳﻖ رژﻳﻤﻬﺎ ِﺋﯽ از ﻧﻮع وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ و ﻃﺎﻟﺒﺎن ﻣﻴﺘﻮان ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺸﮑِﻠﯽ را ﺣﻞ ﮐﺮد‪ .‬ﭼﻨﺪ ﻳﻦ دهﻪ ﺁزﻣﺎﻳﺶ‬
‫ﺑﺪ ﻓﺮﺟﺎم در ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن‪ ،‬ﺑﻨﮕﻼد ش‪ ،‬اﻧﺪ وﻧﺰي‪ ،‬ﺳﻮدان‪ ،‬ﮐﻮﻣﻮر‪ ،‬اﻳﺮان و اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن ﮐﻪ هﻤﻪ ادﻋﺎ ِی‬
‫ﺣﻞ ﻣﺸﮑﻼت ﺧﻮد را از ﻃﺮﻳﻖ اﺟﺮِای ﻃﺎﺑﻖ اﻟﻨﻌﻞ ﺑﺎﻟﻨﻌﻞ ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﺳﻼ ِﻣﯽ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ در هﻴﭻ ﺟﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﺎﺑﺴﺎﻣﺎﻧﻴﻬﺎ ﺑﺒﺎر‬
‫ﻧﻴﺎوردﻩ و هﻤﻪ دﺳﺘﺎوردهﺎ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺑﺮﻳﺪ ن و ﺳﻨﮕﺴﺎر و ﻗﺼﺎص و ﺣﺠﺎب زﻧﺎن و درازِای رﻳﺶ ﻣﺮدان و ﺑﺮﮔﺰا ِری‬
‫اﺟﺒﺎ ِری ﻧﻤﺎز ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻣﺤﺪ ود ﻣﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻴﺮاهﻪ روﻳﻬﺎ ﻣﻴﺘﻮان اﻳﻦ ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ را ﺑﻪ ﻗﻬﻘﺮِای ﺑﺎز هﻢ‬
‫ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی ﺑﺮد‪ ،‬ﺣ ِﺘﯽ ﺑﺎ ﺑﺮﺧﻮردا ِری از ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻦ ﻋﻮاﻳﺪ ﻧﻔ ِﺘﯽ ﺟﻬﺎن ﻧﻤﻴﺘﻮان ﺁﻧﺮا ﺑﺠﺎﻧﺐ ﺟﻠﻮ راﻧﺪ‪ ،‬و ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻧﻴﺰ ﺁﻧﺮا‬
‫ﻋﯽ ﻳﺎ از‬
‫ﺑﻌﻨﻮان ﺳﺮ ﻣﺸﻖ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮ ِﻟﯽ ﺑﻪ ﺟﻬﺎن ﻧﺎﻣﺴﻠﻤﺎن ﻋﺮﺿﻪ ﮐﺮد‪ ،‬زﻳﺮا هﺮ ﮐﺴﻲ‪ ،‬در هﺮ درﺟﻪ از ِﺑﯽ اﻃﻼ ِ‬
‫ﺧﻮﺷﺨﻴﺎﻟﻲ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ درﻳﺎﺑﺪ ﮐﻪ ﺣ ِﺘﯽ اﮔﺮ هﻢ ﺗﻤﺎم ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺟﻬﺎن ﺑﻄﻮر ﻳﮑﭙﺎرﭼﻪ ﺑﺮ اﻳﻦ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺗﺎﮐﻴﺪ ﮔﺬارﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎز هﻢ‬
‫ﮑﯽ از ﮐﺸﻮرهﺎﻳﺸﺎن ﺑﺎﻧﺪازﻩ ﻣﺠﻤﻮع دﻧﻴِﺎی‬
‫ﺑﻘﻴﻪ ﻣﺮدم دﻧﻴﺎ ﮐﻪ ﺷﻤﺎرﺷﺎن ﺑﻴﺶ از ﭼﻬﺎر ﺑﺮاﺑﺮﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن اﺳﺖ‪ ،‬و ﺗﻨﻬﺎ ﻳ ِ‬

‫اﺳﻼ ِﻣﯽ و ﺷﺎﻳﺪ هﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺁن ﺟﻤﻌﻴﺖ دارد‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﻪ ﺣﺠﺎب واﭘﺴﮕﺮِای اﺳﻼ ِﻣﯽ ﮔﺮدن ﺧﻮاهﻨﺪ ﻧﻬﺎد‪ ،‬ﻧﻪ ﻣﻘﺮرات ﻗﺮون‬
‫وﺳﻄﺎ ِﺋﯽ ﺳﻨﮕﺴﺎر و دﺳﺖ ﺑﺮﻳﺪ ن و ﻗﺼﺎص و ﺗﻌﺰﻳﺮ را ﺧﻮاهﻨﺪ ﭘﺬ ﻳﺮﻓﺖ‪ ،‬ﻧﻪ در ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺧﻮد ﺟﺎ ِﺋﯽ ﺑﻪ ﺗﻌﺪد زوﺟﺎت‬
‫ﺧﻮاهﻨﺪ داد‪ ،‬ﻧﻪ ﺿﻮاﺑﻂ اﺑﺘﺪ ا ِﺋﯽ ﻧﺠﺎﺳﺖ و ﻃﻬﺎرت و ﺑﻮل و ﻏﺎﻳﻆ را ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﺿﻮاﺑﻂ ﺑﻬﺪاﺷ ِﺘﯽ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘ ِﻤﯽ ﺧﻮﻳﺶ‬
‫ﮕﯽ ﺳﻢ و ﻧﺸﺨﻮار ﭼﻬﺎر ﭘﺎﻳﺎن ﻳﺎ ﮐ ِﻤﯽ و زﻳﺎ ِدی ﻓﻠﺲ ﻣﺎهﻴﺎن ﻗﺮار ﺧﻮاهﻨﺪ‬
‫ﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺮد‪ ،‬ﻧﻪ ﺿﻮاﺑﻂ ﻏﺬا ِﺋﯽ ﺧﻮد را ﺷﮑﺎﻓﺘ ِ‬
‫ﺷﯽ را از ﻣﻘﺎم واﻻ ِی هﻨ ِﺮی ﺧﻮد ﺑﻪ ﺣﺪ ﻣﻨﮑﺮات ﻣﺬه ِﺒﯽ ﭘﺎﺋﻴﻦ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺁورد‪ ،‬و ﻧﻪ اﻗﺘﺼﺎد‬
‫داد‪ ،‬ﻧﻪ ﻣﻮﺳﻴ ِﻘﯽ و ﻧﻪ ﻧﻘﺎ ِ‬
‫هِﺎی ﭘﺮ ﺗﺤﺮک اﻣﺮو ِزی ﺧﻮﻳﺶ را ﺗﺎﺑﻊ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺧﻤﺲ و زﮐﻮﻩ و ﻣﻀﺎرﻋﻪ و ﻗﺮض اﻟﺤﺴﻨﻪ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪.‬‬
‫ﺤﯽ‬
‫اﻳﻦ دﻧﻴِﺎی اﺳﻼ ِﻣﯽ درﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺷﺎﻣﻞ ‪ 52‬ﮐﺸﻮر ﺟﻬﺎن ﺳﻮ ِﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ از ﻧﻈﺮ ﻋﻠ ِﻤﯽ و ﺻﻨﻌ ِﺘﯽ در ﺳﻄ ِ‬
‫ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺎﺋﻴﻦ ﺗﺮ از ﺟﻬﺎن ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻗﺮار دارﻧﺪ و ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺟﻬﺖ ﺳﻄﺢ زﻧﺪ ِﮔﯽ ﻧﻴﺰ در ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺎﺋﻴﻦ ﺗﺮ از ﺳﻄﺢ زﻧﺪ ِﮔﯽ‬
‫ﻣﺮدم اﻳﻦ ﺟﻬﺎن ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ رﻗﻢ ﻣﺘﻮﺳﻂ در ﺁﻣﺪ ﺳﺮاﻧﻪ ﺳﺎﻻﻧﻪ )‪ (PNB‬در اﻣﺮﻳﮑ ِﺎی ﺷﻤﺎِﻟﯽ ‪ 27000‬دﻻر‬
‫ودر اروﭘﺎ ‪ 18000‬و در اﻗﻴﺎﻧﻮﺳﻴﻪ‪ 17000‬دﻻر اﺳﺖ‪ ،‬اﻳﻦ رﻗﻢ در ﮐﺸﻮره ِﺎی ﻏﻴﺮ ﻧﻔ ِﺘﯽ ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ از‪ 900‬دﻻر‬
‫ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﻤﻴﺮود‪ .‬وﻗ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﮐﺸﻮ ِری ﭼﻮن ﺳﻮﻳﺲ دارِای در ﺁﻣﺪ ﺳﺮاﻧﻪ‪ 41000‬دﻻر در ﺳﺎل اﺳﺖ‪ ،‬و ژاﭘﻦ‪ 40000‬دﻻر و‬
‫ﻧﺮوژ‪ 31000‬دﻻر و اﻳﺴﻠﻨﺪ‪ 25000‬دﻻر و داﻧﻤﺎرک ‪ 23000‬دﻻر‪ ،‬و ﻓﺮاﻧﺴﻪ‪ ،‬ﺁﻟﻤﺎن‪ ،‬اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن‪ ،‬اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ‪ ،‬هﻠﻨﺪ‪،‬‬
‫اﺗﺮﻳﺶ‪ ،‬اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ در ﺣﺪ ود دﻻر‪ ،‬هﻤﻴﻦ در ﺁﻣﺪ ﺳﺮاﻧﻪ در ﻣﺼﺮ‪ 790‬دﻻر اﺳﺖ‪ ،‬و در ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن‪ 460‬دﻻر و در ﺑﻨﮕﻼد‬
‫ش‪ 240‬دﻻر و در ﭼﺎد‪ 180‬دﻻر‪ ،‬و در ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ در ﮐﺸﻮرهِﺎی ﻏﻴﺮ ﻧﻔ ِﺘﯽ ﺗﺮﮐﻴﻪ و ﺗﻮﻧﺲ و ﺳﻮرﻳﻪ و ﻣﺮاﮐﺶ‬
‫از‪ 1100‬ﺗﺎ‪ 2600‬دﻻر‪ .‬ﺣ ِﺘﯽ در ﮐﺸﻮرهِﺎی ﺑﺮ ﺧﻮردار از ﻋﻮاﻳﺪ ﺳﺮﺷﺎر ﻧﻔ ِﺘﯽ )ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺻﻌﻮدي‪ ،‬ﻋﻤﺎرات ﻋﺮ ِﺑﯽ‬
‫ﻣﺘﺤﺪﻩ‪ ،‬ﮐﻮﻳﺖ‪ ،‬ﻗﻄﺮ‪ ،‬ﺑﺤﺮﻳﻦ‪ ،‬ﻟﻴﺒﻲ‪ ،‬اﻟﺠﺰاﻳﺮ‪ ،‬ﻧﻴﺠﺮﻳﺎ( اﻳﻦ رﻗﻢ در ﺣﺪ ﻣﺘﻮﺳﻂ دﻩ هﺰار دﻻر‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ ﮐﻤﺘﺮ از ﻳﮏ‬
‫ﭼﻬﺎرم درﺁﻣﺪ ﺳﺮاﻧﻪ ِای اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ هﺮ ﻓﺮد ﮐﺸﻮر ﮐﻮﭼﮏ ﻏﻴﺮ ﻧﻔ ِﺘﯽ ﺳﻮﻳﺲ ﺗﻌﻠﻖ ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬در دو ﮐﺸﻮر هﻤﺴﺎﻳﻪ اردن و‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ‪ ،‬ﮐﻬﺠﻤﻌﻴ ِﺘﯽ ﻣﻌﺎدل ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ دارﻧﺪ و در ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎ ِﻳﯽ واﺣ ِﺪی ﻧﻴﺰ زﻧﺪ ِﮔﯽ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ ،‬در ﺁﻣﺪ ﺳﺮاﻧﻪ ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺑﺎ‬
‫ﮑﯽ ‪ 16000‬دﻻر و در دﻳﮕﺮي‪ 1500‬دﻻر اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺟﯽ در ﻳ ِ‬
‫اﺣﺘﺴﺎب ﮐﻤﮏ هِﺎی ﺧﺎر ِ‬
‫در ﻗﻠﻤﺮو داﻧﺶ‪ ،‬اﻳﻦ ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ ﮐﻪ روزﮔﺎ ِری ﺳﺮﻣﺸﻖ وا ِﻻی داﻧﺶ ﭘﺮو ِری ﺑﻮد و "ﻓﺮهﻨﮓ اﺳﻼ ِﻣﯽ " ﺁن ﻏﺮب‬
‫ﺟﺎهﻞ را ﺧﻴﺮﻩ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد‪ ،‬در دوران ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻘﺎ ِﻣﯽ ﭼﻨﺪان ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﺁﻓﺮﻳﻘِﺎی ﺳﻴﺎﻩ ﻧﺪارد‪ .‬ﻃﺒﻖ ﺗﺎزﻩ ﺗﺮﻳﻦ ﺁﻣﺎر هﺎ‪ ،‬ﻧﺴﺒﺖ‬
‫ﺑﻴﺴﻮا ِدی در ﺳﻮوﻣﺎﻟﻲ‪ %75‬در ﺳﻨﮕﺎل‪ %69‬در ﺑﻨﮕﻼدش و ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن‪ %62‬درﻣﺮاﮐﺶ‪ %57‬در ﻣﺼﺮ‪ %49‬در‬
‫اﻟﺠﺰاﻳﺮ‪ %40‬در ﺗﻮﻧﺲ‪ %33‬در ﺳﻮرﻳﻪ‪ %29‬در اﻳﺮان‪ %28‬اﺳﺖ‪ ،‬در ﺻﻮر ِﺗﯽ ﮐﻪ هﻤﻴﻦ ﻧﺴﺒﺖ در اروﭘِﺎی ﺷﻤﺎِﻟﯽ و‬
‫ﺧﯽ از ﮐﺸﻮر هﺎ ﭼﻮن داﻧﻤﺎرک و ژاﭘﻦ ﺑﻪ‬
‫ﻏﺮ ِﺑﯽ و ﻣﺮﮐ ِﺰی و ﮐﺎﻧﺎدا و اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ و ﻧﻴﻮزﻟﻨﺪ از‪ %4‬ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﻴﮑﻨﺪ و در ﺑﺮ ِ‬
‫ﺻﻔﺮ رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫هﻤﻴﻤﻦ ﻧﺎ ﺑﺮاﺑ ِﺮی در زﻣﻴﻨﻪ ﺁﻣﻮزش ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻣﻴﺎن ﺟﻬﺎن ﻣﺘﺮ ِﻗﯽ و دﻧﻴِﺎی اﺳﻼ ِﻣﯽ وﺟﻮد دارد‪ :‬ﺗﻌﺪاد دﻳﭙﻠﻤﻪ هِﺎی ﺳﺎﻻﻧﻪ‬
‫در دو ﮐﺸﻮر ﺑﻨﮕﻼدش ﺑﺎ‪ 122‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔﺮ ﺟﻤﻌﻴﺖ و هﻠﻨﺪ ﺑﺎ ﺗﻨﻬﺎ‪ 15‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺟﻤﻌﻴﺖ ‪ 69000‬ﻧﻔﺮ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺗﻌﺪاد دﻳﭙﻠﻤﻪ‬
‫هِﺎی ﺳﺎﻻﻧﻪ اﺳﺘﺮاﻟﻴﺎ ﺑﺎ ﺟﻤﻌﻴﺖ ‪ 19‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔ ِﺮی ﺁن ﭼﻬﻞ هﺰار ﻧﻔﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺷﻤﺎر دﻳﭙﻠﻤﻪ هِﺎی ﺳﺎﻻﻧﻪ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن ‪138‬‬
‫ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔ ِﺮی اﺳﺖ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ دﻳﭙﻠﻤﻪ هِﺎی ﺳﺎﻻﻧﻪ ﻓﻨﻼﻧﺪ ﺑﺎ‪ 5‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺁن ﭘﻨﺠﻬﺰار ﻧﻔﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺷﻤﺎر دﻳﭙﻠﻤﻪ‬
‫هِﺎی ﻣﺮاﮐﺶ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻤﻌﻴ ِﺘﯽ ﺷﺶ ﺑﺮاﺑﺮ ﻓﻨﻼﻧﺪ دارد‪ .‬ﺗﻌﺪاد ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺳﺎﻻﻧﻪ در ﮐﺸﻮر‪ 5‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔ ِﺮی داﻧﻤﺎرک‬
‫ﺑﭽﺎپ ﻣﻴﺮﺳﺪ از ﺷﻤﺎر ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ هﺮ ﺳﺎﻟﻪ در ﮐﺸﻮر‪ 220‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔ ِﺮی اﻧﺪ وﻧ ِﺰی ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﻴﺸﻮد ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻨﻬﺎ در‬
‫ﮐﺸﻮر‪ 60‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔ ِﺮی اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن ﺳﺎﻻﻧﻪ ﻣﻌﺎدل ﻣﺠﻤﻮع ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ در ﮐﺸﻮر اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﻴﺸﻮد ﺑﭽﺎپ ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ .‬ﻧﺴﺒﺖ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪ ﮔﺎن ﮐﺘﺎﺑﻬِﺎی ﻋﻠ ِﻤﯽ درهﻴﭽﻴﮏ از ﮐﺸﻮرهِﺎی ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ ﺟﻬﺎن اﺳﻼم در ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ‬
‫ﺑﺎ رﻗﻢ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﺁن ﺣ ِﺘﯽ ﺑﻪ ﻳﮏ در ﺻﺪ ﻧﻤﻴﺮﺳﺪ‪ .‬اﻳﻦ رﻗﻢ در ﻣﺼﺮ‪ ،‬ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺗﺮﻳﻦ ﮐﺸﻮر ﻋﺮب‪ %0.21‬در‬
‫ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن‪ ،%0.055‬در ﻋﺮاق‪ 0.022‬در ﺻﺪ‪ ،‬در ﺳﻮرﻳﻪ ‪ 0.01‬در ﺻﺪ‪ ،‬در ﻟﻴ ِﺒﯽ ‪ 0.002‬در ﺻﺪ اﺳﺖ‪ ،‬در‬
‫ﮑﯽ ﭼﻮن داﻧﻤﺎرک و ﻓﻨﻼﻧﺪ و ﺳﻮﻳﺲ و اﻳﺴﻠﻨﺪ اﻳﻦ ﻧﺴﺒﺖ از ‪3‬ﺗﺎ ‪ 5‬درﺻﺪ ﭘﺎﺋﻴﻦ‬
‫ﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺣ ِﺘﯽ در ﮐﺸﻮرهِﺎی ﮐﻮﭼ ِ‬
‫ﺗﺮ ﻧ ِﻤﯽ ﺁﻳﺪ‪.‬‬
‫ﮕﯽ‬
‫د ر ﺳﻄﺢ ﻋﻠﻴﺘﺮ ﺟﻬﺎن داﻧﺶ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ در ﻗﻠﻤﺮو داﻧﺸﻤﻨﺪان ﺑﺰرگ‪ ،‬ﺗﺮاز ﻧﺎﻣﻪ ﺟﻬﺎن ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ اﺳﻼم ﺗﺮاز ﻧﺎﻣﻪ ورﺷﮑﺴﺘ ِ‬
‫ﺑﺎز هﻢ ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁﻧﺮا در ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺑﺮﻧﺪ ﮔﺎن ﺟﺎﻳﺰﻩ ﻣﻌﺮوف ﻧﻮﺑﻞ ﻣﻨﻌﮑﺲ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺳﻪ رﺷﺘﻪ از رﺷﺘﻪ هِﺎی‬
‫ﺳﯽ )ﻓﻴﺰﻳﮏ‪ ،‬ﺷﻴﻤﻲ‪ ،‬ﻓﻴﺰﻳﻮ ﻟ ِﮋی و ﭘﺰﺷﮑﻲ( اﺧﺘﺼﺎص دارد ﮐﻪ هﺮ ﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ‬
‫ﭘﻨﺠﮕﺎﻧـــﻪ اﻳﻦ ﺟـــﺎﻳﺰﻩ ﺑﻪ ﻋـﻠﻮم اﺳﺎ ِ‬
‫ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﺗﺮﻳﻦ داﻧﺸﻤﻨﺪان ﺟﻬﺎن در هﺮ ﻳﮏ از اﻳﻦ رﺷﺘﻪ هﺎ ﺗﻌﻠﻖ ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬در ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ ﺟﻤﻌﺎ‪ 398‬ﻧﻔﺮ ﺑﺮﻧﺪﻩ اﻳﻦ‬
‫رﺷﺘﻪ هِﺎی ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ ﺷﺪ ﻧﺪ ﮐﻪ‪ 188‬ﻧﻔﺮ از ﺁﻧﻬﺎ اﻣﺮﻳﮑﺎﺋﻲ‪ 66 ،‬ﻧﻔﺮ اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ‪ 59 ،‬ﻧﻔﺮ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ‪ 27،‬ﻧﻔﺮﻓﺮاﻧﺴﻮي‪17 ،‬‬

‫روﺳﻲ‪ 16 ،‬ﺳﻮﺋﺪ ي‪ 12 ،‬ﺳﻮﻳﺴﻲ‪ 3 ،‬ﻧﻔﺮ هﻨﺪي‪ ،‬و ﺑﻘﻴﻪ از ﮐﺸﻮرهِﺎی دﻳﮕ ِﺮی ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺘﻮان از‬
‫اﻓﺮﻳﻘ ِﺎی ﺟﻨﻮﺑﻲ‪ ،‬اﻳﺴﻠﻨﺪ ‪ ،‬ﮔﻮاﺗﻤﺎﻻ و اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻧﺎم ﺑﺮد‪ .‬و ﺟﻬﺎن اﺳﻼﻣﻲ‪ ،‬ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ زﻣﺎ ِﻧﯽ اﺑﻦ ﺳﻴﻨﺎهﺎ‪ ،‬را ِزی هﺎ‪،‬‬
‫ﺧﻮارز ِﻣﯽ هﺎ‪ ،‬ﺑﻴﺮو ِﻧﯽ هﺎ‪ ،‬ﺟﺎﺑﺮ هﺎ‪ ،‬اﺑﻦ هﻴﺜﻢ هﺎ‪ ،‬ﻣﺴﻠﻤﻪ هﺎ را ﺑﻪ دﻧﻴِﺎی داﻧﺶ اهﺪا ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد و در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺎ‬
‫ﺟﻤﻌﻴﺖ ‪ 1200‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻔ ِﺮی ﺧﻮد ﻳﮏ ﭘﻨﺠﻢ ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺗﻤﺎم ﺟﻬﺎن را دارد‪ ،‬در هﻤﻪ اﻳﻦ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ ﺗﻨﻬﺎ و ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ ﺑﺮﻧﺪﻩ‬
‫ﻋﻠ ِﻤﯽ ﺟﺎﻳﺰﻩ ﻧﻮﺑﻞ داﺷﺘﻪ ﮐﻪ ﺁن را در ﺳﺎل‪ 1979‬ﺁﻧﻬﻢ ﺑﻪ اﺗﻔﺎق دو ﻓﻴﺰﻳﮑﺪان ﺁﻣﺮﻳﮑﺎ ِﻳﯽ درﻳﺎﻓﺖ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫در ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺳﺎﻻﻧﻪ ِای ﮐﻪ از داﻧﺸﻤﻨﺪان ﺑﺰرگ ﺟﻬﺎن در‪ 64‬رﺷﺘﻪ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﻠﻮم در ﺳﺎﻟﻨﺎﻣﻪ ﺁﻣﺎ ِری ﻣﻌﺘﺒﺮ‪ Quid‬ﺑﭽﺎپ‬
‫ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ ،‬در ﺁﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﺷﺶ ﻗﺮن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺣ ِﺘﯽ ﻧﺎم ﻳﮏ داﻧﺸﻤﻨﺪ را از ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪،‬‬
‫هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻧﺸﺎ ِﻧﯽ از ﭼﻨﻴﻦ داﻧﺸﻤﻨ ِﺪی در ﻓﻬﺮﺳﺖ اﺧﺘﺮاﻋﺎت و اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ﺑﺰرگ دو ﻗﺮن اﺧﻴﺮ‪ ،‬و در ﻓﻬﺮﺳﺖ دﻩ‪ - -‬هﺎ‬
‫هﺰار اﺧﺘﺮاع ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺟﻬﺎن ﺣﺎﺿﺮ ﻧ ِﻤﯽ ﺗﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺳﯽ ﺁﻣﻮزﺷﻬﺎ و ﻓﺮهﻨﮕﻬﺎ در اﻳﻦ دو ﺟﻬﺎن ﺷﺮق و ﻏﺮب‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺁﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﮐﻤﻴﺖ داﻧﺸﮕﺎهﺎ و‬
‫و ﺗﺎزﻩ ﺗﻔﺎوت ا ﺳﺎ ِ‬
‫ﺷﯽ‬
‫ﺗﺤﺼﻴﻠﮑﺮدﻩ هﺎ و ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﮐﻴﻔﻴﺖ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﺮﺑﻮط اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺁﻧﭽﻪ اﻣﺮوز در ﺑﺴﻴﺎ ِری ا ز ﻣﺮاﮐﺰ ﺁﻣﻮز ِ‬
‫ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺗﺪ رﻳﺲ ﻣﻴﺸﻮد ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺁن ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻧﺴﻠﻬﺎ ِی ﻓﺮدِای ﺁن را ﺑﺮِای ﺁﻳﻨﺪﻩ اﻣﻴﺪ ﺑﺨﺶ ﺗ ِﺮی ﺁﻣﺎدﻩ ﮐﻨﺪ‪.‬‬
‫در ﺳﻤﻴﻨﺎر ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ " اﺳﻼ ِﻣﯽ ﮐﺮدن داﻧﺶ " ﮐﻪ ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﺑﻪ اﺑﺘﮑﺎر داﻧﺸﮕﺎﻩ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠِﻠﯽ اﺳﻼم ﺁﺑﺎد و‬
‫ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠ ِﻠﯽ ﺗﻔﮑﺮ اﺳﻼ ِﻣﯽ اﻣﺮﻳﮑﺎ در ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن ﺗﺸﮑﻴﻞ ﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻂ رﺋﻴﺲ ﺟﻤﻬﻮ ِری وﻗﺖ اﻳﻦ ﮐﺸﻮر‬
‫ﺳﯽ داﻧﺸﮕﺎهﻬِﺎی ﺟﻬﺎن را در ﺁﻧﻬﺎ ﺗﺌﻮ ِری‬
‫ﮔﺸﺎﻳﺶ ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬رﺋﻴﺲ داﻧﺸﮕﺎﻩ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن ﻣﺤﺘﻮﻳﺎت ﮐﻠﻴﻪ ﮐﺘﺎﺑﻬِﺎی در ِ‬
‫ﻧﺴﺒﻴﺖ اﻳﻨﺸﺘﺎﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﺎﻃﻞ داﻧﺴﺖ و اﻋﻼم ﮐﺮد ﮐﻪ ﻓﺮﺿﻴﻪ اﻳﻨﺸﺘﺎﻳﻦ در ﻣﻮرد ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﮐﺎﺋﻨﺎت و‬
‫اﺗﻢ و ﻣﺎدﻩ ا ز ﻧﻈﺮ اﺳﻼم ﻣﺮدود و ﻏﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﮑﯽ ا ز ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻣﻐﺰهِﺎی‬
‫ﺳﯽ ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪ " ﺟﻤﺎﻋﺖ اﺳﻼ ِﻣﯽ " ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن‪ ،‬ﻣﻮﻻﻧﺎ اﺑﻮاﻻء ﻣﻌﺪ ودي‪ ،‬ﮐﻪ ﻳ ِ‬
‫ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬار ﺣﺰب ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﻣﺘﻔﮑﺮ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻋﻠﻮم ﻓﻴﺰﻳﮏ‪ ،‬ﺷﻴﻤﻲ‪ ،‬زﻳﺴﺖ ﺷﻨﺎﺳﻲ‪،‬‬
‫ﺣﻴﻮان ﺷﻨﺎﺳﻲ‪ ،‬زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ‪ ،‬ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎ‪ ،‬اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺪون ﺗﻄﺒﻴﻖ ﮐﺎﻣﻞ ﺑﺎ ﺁﻧﭽﻪ ﺧﺪا و ﭘﻴﻐﻤﺒﺮش در ﺑﺎرﻩ ﺁﻧﻬﺎ ﮔﻔﺘﻪ اﻧﺪ ﺗﺪ‬
‫رﻳﺲ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﺎﻋﺚ ﮔﻤﺮا ِهﯽ ﺟﻮاﻧﺎن ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ .‬و ﻣﻴﭙﺮﺳﺪ " ﺷﻤﺎ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﮐﺎﺋﻨﺎت ﻋﻤ ِﺮی ﭼﻨﺪ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺳﺎﻟﻪ‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﻴﺪ و ﻧﻘﺶ ﺧﺪاوﻧﺪ را در ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺷﺶ روزﻩ ان ﻧﺎد ﻳﺪﻩ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻴﺨﻮاهﻴﺪ ﺟﻮاﻧﺎﻧﺘﺎن ﻣﺴﺎﻣﺎن ﺑﺎ ِﻗﯽ‬
‫ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ؟ و ﭼﻄﻮر ﻣﻴﺘﻮاﻧﻴﺪ ﻣﺘﻮﻗﻊ ﺣﻔﻆ اﺻﺎﻟﺖ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎﺷﻴﺪ در وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺑﻪ ﺁﻧﺎن ﺁﻣﻮزﺷﻬﺎ ِﺋﯽ را در زﻣﻴﻨﻪ هِﺎی‬
‫ﺳﯽ اﻣﺮو ِزی ﻣﻴﺪ هﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﻧﻬﺎ ِدی ﺑﺎ ﺁﻣﻮزﺷﻬِﺎی ﺳﻨ ِﺘﯽ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺗﻔﺎوت دارﻧﺪ ؟"‬
‫اﻗﺘﺼﺎد و ﺣﻘﻮق و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺷﻨﺎ ِ‬
‫ﺗﻨﻬﺎ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ‪ ،‬در ﻣﺎﻩ ﻣﻪ ‪ ،1991‬ﺑﺎ ﻓﺸﺎر هﻤﻴﻦ ﺣﺰب ﺟﻤﺎﻋﺖ اﺳﻼ ِﻣﯽ در ﻣﺠﻠﺲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن ﻗﺎﻧﻮ ِﻧﯽ وﺿﻊ ﺷﺪ‬
‫ﮑﯽ در ﮐﺘﺎﺑﻬ ِﺎی ﺧﻮدا ِری ﺷﻮد‪ِ ،‬ﻓﯽ اﻟﻤﺜﻞ اﻧﺮ ِژی ﻋﺎﻣﻞ ﻓﻌﻞ و اﻧﻘﻌﺎﻟﻬﺎ ِﺋﯽ‬
‫ﮐﻪ ا ز ﺁن ﭘﺲ از ذ ﮐﺮ ﻋﻠﻞ و ﻋﻮاﻣﻞ ﻓﻴﺰﻳ ِ‬
‫ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻧﺸﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﻌ ِﻨﯽ ﺁن ﺑﺮِای داﻧﺶ ﺁﻣﻮزان اﻳﻦ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻋﺎﻣﻞ اﻳﻦ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎ ﻧﻴﺮ ِوی‬
‫اﻟﮑﺘﺮﻳﺴﺘﻪ اﺳﺖ و ﻧﻪ ﺧﻮاﺳﺖ اﻟﻬﻲ‪ ،‬و ﻓﺮﻣﻮل ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺗﺮﮐﻴﺐ اﮐﺴﻴﮋن و هﻴﺪ روژن ﺑﺮِای ﭘﻴﺪ اﻳﺶ ﺁب ﺑﺪ ﻳﻦ‬
‫ﻃﯽ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺁب ﺑﻮﺟﻮد ﺁورد‪.‬‬
‫ﺻﻮرت ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﺎﺑﺪ ﮐﻪ ﺗﺮﮐﻴﺐ اﺗﻤﻬﺎ ِی اﮐﺴﻴﮋن و هﻴﺪ روژن ﺑﺸﺮ ِ‬
‫و ﺑﺎز هﻢ ﻣﻘﺮر ﺷﺪ ﮐﻪ هﺮ ﻓﺼِﻠﯽ از ﮐﺘﺎﺑﻬ ِﺎی ﻋﻠ ِﻤﯽ ﻣﺪارس ﺑﺎ ﺣﺪ ﻳﺚ ﻳﺎ ﻣﺘ ِﻨﯽ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﮐﻪ ﺑﺪان ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﺎﻗﺾ ﺁن‬
‫ﻧﺒﺎﺷﺪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و از ذﮐﺮ ﻧﺎم داﻧﺸﻤﻨﺪا ِﻧﯽ ﭼﻮن ﻧﻴﻮﺗﻮن و ﺑﻮﻳﻞ و ﭘﺎﺳﺘﻮدر و ﻓﻠﻤﻴﻨﮓ و ﻏﻴﺮﻩ ﻧﻴﺰ ﺧﻮدا ِری ﺷﻮد‪،‬‬
‫زﻳﺮا ﻣﻔﻬﻮم ﺁن اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﻮاﻧﻴ ِﻨﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﻣﻴﺸﻮد ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﻏﻴﺮ از ﺧﺪاوﻧﺪ وﺿﻊ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ واﻳﻦ‬
‫ﻣﻌ ِﻨﯽ ﺑﺖ ﭘﺮﺳ ِﺘﯽ دارد‪ .‬ﻳﮏ داﻧﺸﻤﻨﺪ ﭘﺎﮐﺴﺘﺎ ِﻧﯽ ﻣﻘﻴﻢ اﻣﺮﻳﮑﺎ‪ ،‬ﺿﻴﺎء اﻟﺪﻳﻦ ﺳﺮدار‪ ،‬در ﮐﺘﺎ ِﺑﯽ ﮐﻪ اﺧﻴﺮا ﺑﻨﺎم ﺁﻳﻨﺪﻩ اﺳﻼم‬
‫در ﻧﻴﻮﻳﻮرک ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ اﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎ را ﭼﻨﻴﻦ ﺧﻼﺻﻪ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪" :‬اﺳﻼم هﻴﭻ ﻧﻴﺎ ِزی ﻧﺪارد ﮐﻪ ﺧﻮد را ﺑﺎ اﺻﻮل‬
‫داﻧﺶ ﻣﺪرن ﺗﻄﺒﻴﻖ ﺑﺪهﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﻳﻦ ﻋﻠﻢ ﻣﺪرن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻗﺮﺁن و ﺑﺎ اﺳﻼم ﺗﻄﺒﻴﻖ دادﻩ ﺷﻮد‪" .‬‬
‫* * *‬
‫واﻗﻌﻴﺖ ﻣﻮﺟﻮد اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺨﺶ ﺑﺰر ِﮔﯽ از ﻣﺮدم ﺟﻬﺎن اﻣﺮوز اﺳﻼم‪ ،‬ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ ﺧﻮد را ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺼﻮرت ﺳﻨﺪ هﻮﻳ ِﺘﯽ‬
‫ﺑﮑﺎر ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺼﻮرت اﻋﺘﻘﺎدي‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ در ﺧﺎرج از اﻳﻦ هﻮﻳﺖ اﺳﻼ ِﻣﯽ اﺻﻮﻻ ﻋﻠ ِﺘﯽ وﺟﻮ ِدی ﺑﺮِای ﺧﻮد ﻧﺪارﻧﺪ‪.‬‬
‫ﮐﺸﻮرهﺎ ِﺋﯽ ﭼﻮن ﭘﺎﮐﺴﺘﺎن و ﺑﻨﮕﻼدش ﺑﺪون ﺗﮑﻴﻪ ﺑﺮ ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ ﺧﻮد ﺗﻨﻬﺎ اﺟﺰا ِﺋﯽ از هﻨﺪوﺳﺘﺎن ﺑﺰرگ ﺑﺸﻤﺎر ﺁﻳﻨﺪ ﮐﻪ‬
‫ﺨﯽ دارﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻪ‬
‫درهﻤﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﻴﺰ ﺑﺪان ﺗﻌﻠﻖ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﺷﻴﺦ ﻧﺸﻴﻦ هِﺎی ﺧﻠﻴﺞ ﻓﺎرس ﺑﺪون ﻣﺎهﻴﺖ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺧﻮد ﻧﻪ ﺗﺎرﻳ ِ‬

‫ﻓﺮهﻨﮕﻲ‪ ،‬ﻧﻪ هﻮﻳﺘﻲ‪ .‬ﺑﺮِای ﺑﺨﺶ ﺑﺰرﮔﻲ‪ ،‬اﺳﻼم ﻋﻨﻮا ِﻧﯽ ﺑﻴﺶ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬زﻳﺮا دﺳﺖ ﮐﻢ هﺸﺘﺎد در ﺻﺪ از ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﻧﻪ‬
‫ﻣﻔﻬﻮم ﻗﺮﺁ ِﻧﯽ را ﮐﻪ ﺑﻪ زﺑﺎ ِﻧﯽ ﻏﻴﺮ از زﺑﺎن ﺧﻮدﺷﺎن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﻣﻴﻔﻬﻤﻨﺪ و ﻧﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﻧﻤﺎ ِزی را ﮐﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻏﻴﺮ از‬
‫ﺤﯽ در دورا ِﻧﯽ ﮐﻪ هﻨﻮز ﻣﺮاﺳﻢ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻻﺗﻴﻦ‬
‫زﺑﺎن ﺧﻮدﺷﺎن ﻣﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ درﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬هﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﻣﻮﻣﻨﺎن ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺑﺮﮔﺰار ﻣﻴﺸﺪ ﻧﻪ ﺗﻌ ِﻨﯽ ﺁﻧﭽﻪ راﮐﻪ ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪﻧﺪ ﻣﻴﻔﻬﻤﻴﺪﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﻣﻌ ِﻨﯽ ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﻣﻴﺸﻨﻴﺪﻧﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻧﺎﭼﺎر هﻤﻪ اﻳﻦ ﻧﻤﺎزﮔﺰاران ﺑﻪ‬
‫ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻮﻟ ِﻮی " ر ِوی ﺑﻪ ﻣﺤﺮاب و دل ﺑﻪ ﺑﺎزار" دارﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺣ ِﺘﯽ ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ ﺧﻮد ﻋﺮب زﺑﺎﻧﺎن ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﺗﺎ وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺑﺮِای اﻳﻨﺎن اﺧﺘﻴﺎ ِری در ﻗﺒﻮل ﻳﺎ رد ﺁن و ﻳﺎ ﺣ ِﺘﯽ ﺳﺌﻮا ِﻟﯽ در ﺑﺎرﻩ ﺁن‬
‫ﻄﯽ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ داﺷﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ هﻴﭽﮑﺪام از اﻳﻨﺎن ﻣﺬهﺐ‬
‫ﻧﺒﺎﺷﺪ اﻋﺘﺒﺎ ِری ﺑﻴﺶ از ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﺴﻴﺎ ِری از ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﻗﺮون وﺳ ِ‬
‫ﺧﻮﻳﺶ را ﺁﮔﺎهﺎﻧﻪ ﺑﺮ ﻧﮕﺰﻳﺪﻩ اﻧﺪ و ﺁزاداﻧﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﺁن ﭘﺎﻳﺪار ﻧﻤﺎﻧﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﻘﻮل وﻟﺘﺮ ﻣﺬهﺐ ﺧﻮد را هﻤﺎن ﺻﻮر ِﺗﯽ ﺗﺤﻮﻳﻞ‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ ﭘﻮل راﻳﺞ ﮐﺸﻮرﺷﺎن را‪ .‬ﻗﺎﻧﻮن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ِای اﺳﺖ ﮐﻪ هﺮ ﻓﺮد ﺑﺸ ِﺮی ﺑﺎ هﻤﺎن ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺑﻪ دﻧﻴﺎ ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ ﮐﻪ‬
‫ﺤﯽ‬
‫ﺴﯽ ﮐﻪ در ﺧﺎﻧﻮادﻩ ِای ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺴﯽ ﮐﻪ در ﺧﺎﻧﻮادﻩ ِای ﻳﻬﻮ ِدی ﻣﺘﻮﻟﺪ ﻣﻴﺸﻮد ﻳﻬﻮ ِدی اﺳﺖ و ﮐ ِ‬
‫ﻣﺬهﺐ ﺧﺎﻧﻮاد ِﮔﯽ اوﺳﺖ‪ .‬ﮐ ِ‬
‫ﺤﯽ ﻳﺎ ﻣﺴﻠﻤﺎن اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﻨﺎﭼﺎر ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻣﺬه ِﺒﯽ او از ﺁﻏﺎز ﺑﻬﻤﺎن ﺻﻮر ِﺗﯽ ﺷـــﮑﻞ ﻣﻴـﮕﻴﺮد‬
‫ﻳﺎ ﻣﺴﻠﻤﺎن زادﻩ ﻣﻴﺸﻮد ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﮐﻪ ﮐﺎرﮔـﺮدان اﻳﻦ ﻣﺬاهﺐ ﺑﺮاﻳﺶ ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬در ﻃﻮل ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ " ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی " ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ ﻧﻔﺮ ﺑﻨﺎم ﻣﺬهﺐ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ‬
‫ﻋﯽ از ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺁن دﻳﮕ ِﺮی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻳﺎ ﺣ ِﺘﯽ ﻣﺘﻮﺟﻪ‬
‫ﺟﻨﮕﻴﺪﻩ و ﺑﻨﺎم ﺧﺪِای ﻣﺬهﺐ هﻤﺪﻳﮕﺮ را ﮐﺸﺘﻪ اﻧﺪ ِﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ اﻃﻼ ِ‬
‫ﺟﯽ ﭘﻴﺎ ِﭘﯽ ﺑﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪِای او هﻤﺎن ﺧﺪِای ﺧﻮدﺷﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻪ ﺁن ﺻـﻠﻴﺒﻴﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ در ﻃﻮل دوﻳﺴﺖ ﺳﺎل ﺑﺼﻮرت اﻣﻮا ِ‬
‫ﮐﺸﺘﺎر ﺗﻤﺴﻠﻤﺎﻧﺎن رﻓﺘﻨﺪ ﻗﺮﺁن را ﻣﻴﺸﻨﺎﺧﺘﻨﺪ و ﻧﻪ ﺁن ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ِوی اﻳﻦ ﺻﻠﻴﺒﻴﺎن ﺷﻤﺸﻴﺮ ﮐﺸﻴﺪﻧﺪ ﭼﻴ ِﺰی از ﺗﻮرات‬
‫ﺸﯽ دﺳﺖ‬
‫واﻧﺠﻴﻞ ﻣﻴﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬هﺮﻳﮏ از اﻳﻦ دو اﮔﺮ در ﮐﺸﻮر ﺁن دﻳﮕ ِﺮی ﺑﺪﻧﻴﺎ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮد ﺑﻨﺎم ﺧﺪِای او ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﺁدم ﮐ ِ‬
‫ﻣﻴﺰد‪ .‬اﮔﺮ روح اﻟﻪ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ در ﺧﺎﻧﻮادﻩ ِای ﻳﻬﻮ ِدی ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺑﺠِﺎی ﺁﻳﺖ اﻟﻪ ﻋﻈﻤِﺎی ﻗﻢ در ﺳﻤﺖ ﺧﺎﺧﺎم اﻋﻈﻢ‬
‫ﺸﯽ ﻣﻴﮑﺮد‪ ،‬و اﮔﺮ ﺑﻨﻴﺎﻣﻴﻦ ﻧﺘﺎﻧﻴﺎهﻮﻧﻴﺰ در ﺧﺎﻧﺪا ِﻧﯽ ﻣﺴﻠﻤﺎن زادﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد اﺣﺘﻤﺎﻻ اﻣﺮوز در ﻣﻘﺎم رهﺒ ِﺮی‬
‫ارﺷﻠﻴﻢ ﺷﻤﺸﻴﺮﮐ ِ‬
‫ﺣﺰب اﷲ ﺑﺮِای ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﮐﺎﺗﻴﻮﺷﺎو ﻧﺎرﻧﺠﮏ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺎد‪.‬‬
‫ﻳﮏ ﻣﺴﻠﻤﺎن اﻳﺮاﻧﻲ‪ ،‬ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﻣﻨﻮال‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﻣﺴﻠﻤﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺪرش ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﭘﺪراو ﻧﻴﺰ ﺑﺪﻳﻦ‬
‫ﻄﯽ ﺑﻪ زرﺗﺸ ِﺘﯽ ﻓﻠﮑﺰدﻩ ِای ﻣﻴﺮﺳﺪ‬
‫دﻟﻴﻞ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﻮدﻩ ﮐﻪ ﭘﺪ ِری ﻣﺴﻠﻤﺎن داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﭘﺎﻳﺎن اﻳﻦ ﺧﻂ زﻧﺠﻴﺮ در هﺮ ﺷﺮاﻳ ِ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﻋﺮب ﻻ اﻟﻬﺎﻻاﻟﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﻮد ِﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ ﺣ ِﺘﯽ ﻣﻌ ِﻨﯽ ﺁﻧﺮا داﻧﺴﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و اﮔﺮ هﻤﻴﻦ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﺨﻼف ﻧﻪ دهﻢ از‬
‫دﻳﮕﺮﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺟﻬﺎن ﺳ ِﻨﯽ ﻧﻴﺴﺖ و ﺷﻴﻌﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎز ﺑﺪﻳﻦ دﻟﻴﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺿﺎﻓﻪ ﺑﺮ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﭼﻬﺎردﻩ ﻗﺮن ﭘﻴﺶ ﻳﮏ ﻋﺮب‪،‬‬
‫ﺷﻤﺸﻴﺮ ﭼﻬﺮ ﻗﺮن ﭘﻴﺶ ﻳﮏ ﻗﺰﻟﺒﺎش از او ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻳﺎ ﺑﻪ اﺑﻮﺑﮑﺮو ﻋﻤﺮ و ﻋﺜﻤﺎن ﻟﻌﻨﺖ ﺑﻔﺮﺳﺘﺪ و ﻳﺎ ﺁﻣﺎدﻩ ﺁن ﺑﺎﺷﺪ‬
‫ﮐﻪ ﺟﺎﺑﺠﺎ ﺳﺮش ﺑﺮﻳﺪﻩ ﻳﺎ ﺷﮑﻤﺶ ارﻩ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﺳﯽ ﺑﺮ اﻳﺮان ﺣﮑﻢ راﻧﺪﻩ‬
‫در هﻤﻪ دوران ﺗﺎرﻳﺦ اﺳﻼ ِﻣﯽ اﻳﺮان‪ ،‬ﺑﺨﻮﺻﻮص از زﻣﺎن ﺻﻔﻮﻳﻪ‪ ،‬ﻣﻴﺎن ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﺷﯽ ﻣﻴﺸﺪﻩ‬
‫اﻧﺪ و ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﮐﻠﻴﺪدا ِری دﻳﻦ را ﺑﻌﻬﺪﻩ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ ،‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺗﻀﺎد ﻣﻨﺎﻓ ِﻌﯽ ﮐﻪ از ﺟﻨﮓ ﻗﺪرت ﻧﺎ ِ‬
‫در ﻳﮏ ﻣﻮرد ﺧﺎص هﻤﻔﮑ ِﺮی و هﻤﮑﺎ ِری ﮐﺎﻣﻞ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺁن اﻳﻦ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺗﻮدﻩ هِﺎی ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺧﻮد را‬
‫ﺳﯽ ﻣﺮدم ﺻﻐﻴ ِﺮی‬
‫ﺳﯽ و در ﻣﻮﺿﻊ ﺻﻐﺎرت ﻣﺬه ِﺒﯽ ﻧﮕﺎﻩ دارﻧﺪ‪ .‬ﺳﻼﻃﻴﻦ هﻤﻮارﻩ ﺧﻮد را ﻗﻴﻢ ﺳﻴﺎ ِ‬
‫در ﻣﻮﺿﻊ ﺻﻐﺎرت ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﻋﯽ‬
‫ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺣﻖ ﻓﻀﻮِﻟﯽ در ﮐﺎر ﻓﺮﻣﺎﻧﺮواﻳﺎن ﺧﻮد ﮐﺎﻣﻪ ﺧﻮﻳﺶ را ﻧﺪارﻧﺪ‪ ،‬وﮐﻠﻴﺪداران دﻳﻦ ﻧﻴﺰ ﺧﻮد راﻗﻴﻢ ﺷﺮ ِ‬
‫ﺻﻐﻴﺮا ِﻧﯽ داﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ از هﺰار ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﺷﻌﻴﺎ ِﻧﯽ ﻧﺎﻗﺺ اﻟﻌﻘﻞ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ در ﻗﺮن ﻧﻮزدهﻢ ﻋﺎﻣﻞ ﺳﻮ ِﻣﯽ ﺑﻨﺎم‬
‫اﺳﺘﻌﻤﺎر ﭘﺎﺑﺪﻳﻦ ﻣﻴﺪان ﻧﻬﺎد‪ ،‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اﻳﻦ ﻋﺎﻣﻞ ﻧﻮرﺳﻴﺪﻩ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﺗﺜﺒﻴﺖ ﻗﻴﻤﻮﻣ ِﺘﯽ اﺳﺘﻌﻤﺎ ِری ﺑﺮ ﻣﻠ ِﺘﯽ ﺻﻐﻴﺮ ﺑﻮد‪.. .‬‬
‫وﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﺸﻴﺐ و ﻓﺮا ِزی هﺰار ﺳﺎﻟﻪ‪ ،‬در ﺳﺎﻟﻬِﺎی ﭘﺎﻳﺎ ِﻧﯽ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ اﺳﺘﻘﺮار ﻧﻈﺎ ِﻣﯽ ﺑﻨﺎم وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ رادر ِﭘﯽ‬
‫ﺳﯽ ﺁن ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺁورد ﮐﻪ اﻳﻦ ﺑﺎر ﻣﺠﻮوﻋﻪ اﻳﻦ ﺻﻐﺎرت هﺎ ﻳﮏ ﮐﺎﺳﻪ ﺷﺪ و ﺷﺎﻩ ﻓﺼﻞ ﻗﺎﻧﻮ ِﻧﯽ اﺳﺎ ِ‬
‫ﺑﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎﺳﻲ‪ ،‬ﻣﻮﺿﻊ ﻣﻠﺖ اﻳﺮان در ﭘﺎﻳﺎن ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ ﻣﻮﺿﻊ ﻓﺎوﺳﺖ ﻣﻌﺮوف اﺳﺖ ﮐﻪ روح ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺷﻴﻄﺎن‬
‫ﮕﯽ اﻳﺮان ﺗﺎ ﺑﺪﻳﻦ ﺣﺪ ﻧﺮﺳﻴﺪﻩ ﺑﻮد ﮐﻪ زﻣﺎﻣﺪاران ﺁن از اول ﺗﺎ‬
‫ﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬ﺣ ِﺘﯽ در ﺗﺎرﻳﮑﺘﺮﻳﻦ ادوار هﺰارﻩ‪ ،‬ﺳﻘﻮط ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﻼی‬
‫ﻼی ﻧﻈﺎ ِﻣﯽ ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﮐﺸﻮر ﺁﻣﺪ و ﺑﻪ ﻧﺸﺎن اﺳﺘﻴ ِ‬
‫ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﻋﻤﺎﻣﻪ ِای را ﺑﺮ ﺳﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﺸﺎن اﺳﺘﻴ ِ‬
‫ﮕﯽ ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ در ﺁن ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬روح اﻟﻪ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ ﺑﺎرهﺎ در ﮐﺸﻒ اﻻﺳﺮار ﺧﻮد " ﮐﻼﻩ ﻟﮕﻨﻲ" راﺑﻌﻨﻮان ﭘﺲ ﻣﺎﻧﺪﻩ‬
‫ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫اﺟﺎﻧﺐ ﻧ ِﻔﯽ ﮐﺮد‪ ،‬اﻣﺎ اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ دﻳﮕﺮ را ﻳﺎ درک ﻧﮑﺮد و ﻳﺎ ﺁﻧﺮا ﻋﻤﻼ ﻧﺎدﻳﺪﻩ ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﺎﻣﻪ ﺧﻮد اوﻧﻴﺰ ﺑﻬﻤﺎﻧﻘﺪر ﻳﺎدﮔﺎر‬
‫اﺟﺎﻧﺐ اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ ﮐﻼﻩ ﻟﮕ ِﻨﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ﮐﻪ ﮐﻼﻩ ﻟﮕ ِﻨﯽ ﻻاﻗﻞ ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺑﻪ اﻳﺮان ﻧﻴﺎﻣﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ِﮔﯽ ﺗﻤﺪن و‬
‫ﮕﯽ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺗﺮ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺻﻮرت از ﺟﺎﻧﺐ ﺑﺨﺶ اﻋﻈﻢ از دﻳﮕﺮﮐﺸﻮرهِﺎی ﺟﻬﺎن ﻧﻴﺰ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ‬
‫ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬

‫* * *‬
‫ﻗﺒﻼ از ﺗﻘﻠﺒﻬﺎ ِﺋﯽ ﻳﺎد ﮐﺮدم ﮐﻪ در ارزﻳﺎ ِﺑﯽ واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی هﺰار و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ﺗﺎرﻳﺦ اﺳﻼ ِﻣﯽ اﻳﺮان ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫وِﻟﯽ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ اﻳﻦ ﺗﻘﻠﺒﻬﺎﺗﻘﻠ ِﺒﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در دوران ﺧﻮد ﻣﺎ‪ ،‬ﺁﻧﻬﻢ ﻧﻪ در ﺗﻔﺴﻴﺮ واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی اﻳﻦ‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﻣﺘﻦ ﺧﻮد ﺁن ر ِوی دادﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺁن ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻳﮏ ﻋﺼﻴﺎن ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘ ِﻤﯽ ﺑﻪ ﻳﮏ اﻧﻘﻼب واﭘﺴﮕﺮاﻳﺎﻧﻪ ﻗﺮون‬
‫وﺳﻄﺎ ِﺋﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻋﺼﻴﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ در ﺳﺎل‪ 1356‬ﺁﻏﺎز ﺷﺪ ﻧﻪ ﻋﺼﻴﺎ ِﻧﯽ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺑﻮد و ﻧﻪ اﺻﻮﻻدر ﻣﺴﻴﺮ اﻳﺪﺋﻮﻟ ِﮋی ﻣﺬه ِﺒﯽ ﻗﺮار داﺷﺖ‪ ،‬و ﻧﻪ‬
‫ﺗﻨﻬﺎ در ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺴﻴ ِﺮی ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ درﺳﺖ در ﺟﻬﺖ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺁن ﺑﻮد‪ ،‬زﻳﺮااﻳﺪﺋﻮﻟ ِﮋی هﻤﻪ ﻣﺬاهﺐ "ﺗﻮﺣﻴﺪي" ﺳﺎ ِﻣﯽ ﺑﺮ‬
‫ﮑﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺧﻮاﺳﺖ اﻳﻦ ﻋﺼﻴﺎن‬
‫ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﻣﻄﻠﻖ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮﻧﺎﭘﺬﻳ ِﺮی ﻣﺘ ِ‬
‫ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺁزادﻳﻬ ِﺎی دﻣﮑﺮاﺗﻴﮏ ﺑﻴﺸﺘﺮﺑﻮد‪ .‬اﮔﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺁﺧﻮﻧﺪ اﻳﺮان ﺑﺎ ﭘﻴﺮ ِوی از اﺻﻴﻞ ﺗﺮﻳﻦ ﺷﻴﻮﻩ ﻣﺎﮐﻴﺎوﻟﻴﺴﻢ ﺑﺎ ﺷﻌﺎر ﺁراﺳﺘﻪ‬
‫ﺳﯽ وﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮﭘﺎ ﺑﻪ ﻣﻴﺪان ﮔﺬاﺷﺖ‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ اﻳﻦ هﺪف ﺑﻮدﮐﻪ ﻣﻴﺪان راازدﺳﺖ ﻣﻴﺪاﻧﺪاران ﻣﻮﺟﻮد ﺑﮕﻴﺮد و‬
‫ﺁزا ِدی و دﻣﮑﺮا ِ‬
‫ﮑﯽ ﭘﺲ از دﻳﮕ ِﺮی ﺑﻪ زﺑﺎﻟﻪ دان‬
‫ﺑﻌﺪ ازﮐﺴﺐ ﻗﺪرت‪،‬هﻢ اﻳﻦ ﻣﺰاﺣﻤﺎن ﻏﻴﺮﻋﻤﺎﻣﻪ ِای ﺧﻮد و هﻢ ﻣﺤﺘﻮِای ﺷﻌﺎره ِﺎی ﺁﻧﺎﻧﺮا ﻳ ِ‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﻔﺮﺳﺘﺪ‪.‬‬
‫ﺳﯽ " ﮐﻪ ازﭼﻨﻴﻦ ﺗﻘﻠ ِﺒﯽ ﺳﺮ ﺑﺮ ﺁورد‪ ،‬اﮔﺮ ﺑﺮِای ﮐﺎرﮔﺮداﻧﺎن وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ ﮐﻤﺎل ﻣﻄﻠﻮ ِﺑﯽ ﺑﻮدﮐﻪ ﺟﻬﺎن اﺳﻼم‬
‫ﺁن " ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎ ِ‬
‫در ﭘﺎﻳﺎن ﻗﺮ ِﻧﯽ ﭼﻮن ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ اﻋﻼﻣﻴﻪ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ‪ ،‬ﺑﺪان دﺳﺖ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺮِای ﺣ ِﺘﯽ ﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺗﺮﻳﻦ‬
‫ﺳﯽ در ﺟﻬﺎن اﻣﺮوز ﺑﺸ ِﺮی اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺁن‬
‫ﻣﺮدم ﺟﻬﺎن ﺳﻮم و ﺟﻬﺎن ﭼﻬﺎرم ﺳﻨﺪ ﺷﺮﻣﺴﺎ ِری اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺗﻨﻬﺎ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎ ِ‬
‫ﻋﯽ ﻣﻬﺮ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻧﻬﺎدﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻮرد ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ِای را در ﻗﺎﻧﻮﻧﻬِﺎی‬
‫ﻣﻠ ِﺘﯽ ﺑﺮ ﺻﻐﺎرت ﺧﻮﻳﺶ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻳﮏ ﻗﻴﻢ ﺷﺮ ِ‬
‫ﺳﯽ هﻴﭽﻴﮏ از ‪ 155‬ﮐﺸﻮر دﻳﮕ ِﺮی ﮐﻪ اﻣﺮوز ﺑﺎ رژﻳﻤﻬِﺎی ﺟﻤﻬﻮ ِری ادارﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﺑﺮِای اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫اﺳﺎ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺑﺎ هﺪف اﻋﻼم ﺷﺪﻩ ﺗﺜﺒﻴﺖ ﺻﻐﺎرت ﻣِﻠﯽ وﺿﻊ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬ﻣﻠ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﺧﻮدﺑﺮﺻﻐﺎرت ﺧﻮﻳﺶ ﺻﺤﻪ ﮔﺬاﺷﺘﻪ‬
‫هﻴﭻ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎ ِ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ وﭼﻪ ﻧﺨﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮﺣﻘﺎرت ﺧﻮﻳﺶ ﻧﻴﺰﺻﺤﻪ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﮔﺮ وﻇﻴﻔﻪ اوﻟﻮﻳﺖ دار ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن اﻳﺮان ﻓﺮدا اﻳﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ در اوﻟﻴﻦ ﻓﺮﺻﺖ اﻳﻦ ﺑﺮ ﭼﺴﺐ دوﮔﺎﻧﻪ ﺻﻐﺎرت و ﺣﻘﺎرت را از‬
‫ر ِوی هﻮﻳﺖ ﻣِﻠﯽ زﺧﻢ ﺧﻮردﻩ و دﺷﻨﺎم ﺷﻨﻴﺪﻩ ﺧﻮد ﺑﺮ دارﻧﺪ‪ ،‬وﻇﻴﻔﻪ درازﻣﺪت ﺗﺮ ﺁﻧﺎن‪ ،‬درﺁﻏﺎز هﺰارﻩ ِای ﺗﺎزﻩ‪ ،‬اﻳﻦ‬
‫ﮑﯽ از ﺟﻠﻮﻩ هِﺎی ﺁن اﺳﺖ‪-‬‬
‫ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ راﺑﻄﻪ ﻧﺎﺳﺎﻟﻢ هﺰاروﭼﻬﺎرﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ اﻳﺮان و اﺳﻼم را – ﮐﻪ وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻳ ِ‬
‫از ﺻﻮرت ﻧﺎﺧﻮﺷﺎﻳﻨﺪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻴﺮون ﺁورﻧﺪ و ﺁﻧﺮاﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻗﺮار داد واﻗ ِﻌﯽ ﻋﺪم ﺗﺠﺎوز و اﺣﺘﺮام ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ در ﺁن‬
‫هﺮﻳﮏ ازﻃﺮﻓﻴﻦ ﺣﻘﻮق ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺧﻮد را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ِﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﺣﻘﻮق ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺗﺠﺎوز ﮐﻨﺪ‪.‬‬
‫درﺻﻮرت اﻣﻀ ِﺎی ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻮاﻓﻘﻨﺎﻣﻪ اي‪ ،‬اﺳﻼم ﻣﺘﻌﻬﺪ ﺑﺪان ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ در هﺰادﻩ ِای ﮐﻪ ازراﻩ ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ ،‬ﺑﺮﺧﻼف هﺰارﻩ‬
‫ﮔﺬ ﺷﺘﻪ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﺟﺎ و ﺑﻴﺠﺎ و وﻗﺖ ﺑﻪ وﻗﺖ ﻋﻠﻴﻪ هﻮﻳﺖ وﻣﻠﻴﺖ اﻳﺮا ِﻧﯽ ﻣﻮﺿﻊ ﻧﮕﻴﺮد‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺎزدارﻧﺪﻩ ِای در ﺑﺮاﺑﺮ‬
‫ﺳﯽ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و دﻳﮕﺮ هﺮ‬
‫هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﺮ ِﻗﯽ ﻃﻠ ِﺒﯽ و ﻧﻮﺁو ِری ﻣﻠﺖ اﻳﺮان ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﺑﻄﻮرﻣﻨﻈﻢ داﻋﻴﻪ ﺳﻠﻄﻪ ﺟﻮ ِﺋﯽ ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﻄﯽ از‬
‫ﺸﯽ ﺟﻬﺎﻧﮕﺸﺎ ِﺋﯽ ﻳﺎ ﺻﺪور اﻧﻘﻼب ﺧﻮد ﻗﺮارﻧﺪهﺪ‪ ،‬و ﺑﺨﺼﻮص درهﻴﭻ ﺷﺮاﻳ ِ‬
‫ﭼﻨﺪ ﻳﮑﺒﺎر اﻳﻦ ﮐﺸﻮر را ﺧﻮﮐﭽﻪ ﺁزﻣﺎﻳ ِ‬
‫ﻳﺎد ﻧﺒﺮد ﮐﻪ ﺑﻔﺮض ﺁﻧﻬﻢ ﮐﻪ دﻳﮕﺮ ﮐﺸﻮرهِﺎی ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﻪ ﻃﻴﺐ ﺧﺎﻃﺮﻣﻠﻴﺖ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺎ ﻣﺬهﺒﺸﺎن ﻳﮏ ﮐﺎﺳﻪ ﮐﺮدﻩ و ازﺁن‬
‫هﻮﻳﺖ واﺣ ِﺪی ﺑﻨﺎم هﻮﻳﺖ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺑﺮِای ﺧﻮدﺳﺎﺧﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻠﺖ اﻳﺮان ﻧﻪ در ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺪﻳﻦ راﻩ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ و ﻧﻪ درﺁﻳﻨﺪﻩ‬
‫ﺑﺪان ﺧﻮاهﺪ رﻓﺖ‪ .‬و ﺳﺮاﻧﺠﺎم اﻳﻨﻮاﻗﻌﻴﺖ را ﻧﻴﺰﺑﻄﻮرﻗﺎﻃﻊ ﺑﭙﺬﻳﺮدﮐﻪ ﺑﺮِای ﻓﺮهﻨﮓ هﺰاران ﺳﺎﻟﻪ اﻳﺮا ِﻧﯽ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺑﻮدن‬
‫ﻣﺮادف ﺑﺎ ﺻﻐﻴﺮ ﺑﻮدن ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬و ﻳﮏ ﻣﺴﻠﻤﺎن اﻳﺮا ِﻧﯽ در اﻳﻦ ﻣﻮرد ازهﻤﺎن ﺣﻘﻮق ﺑﺎﻟﻘﻮﻩ ِای ﺑﺮﺧﻮرداراﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﮏ‬
‫ﺤﯽ وﺑﻮدا ِﺋﯽ ﺧﻮد از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻮ ﺁﻧﮑﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎ ِﻧﯽ در‬
‫ﺤﯽ ﻳﺎ ﻳﮏ ﻳﻬﻮ ِدی ﻳﺎ ﻳﮏ ﺑﻮدا ِﺋﯽ درﺟﻬﺎﻧﻬِﺎی ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﺧﻮدﺧﻮاهﺎن ﺑﺮﺧﻮردا ِری از ﭼﻨﻴﻦ ﺣﻘﻮ ِﻗﯽ ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻮاﻓﻘﻨﺎﻧﻪ اﻳﺒﺼﻮر ِﺗﯽ دوﺳﺘﺎﻧﻪ ﺑﻪ اﻣﻀﺎﻧﺮﺳﺪ‪،‬اﻳﻦ ﺑﺎرﻧﺘﻴﺠﻪ ﺁن ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﺑﺴﻴﺎر ﺗﮑﺮار ﻣﺎﺟﺮِای هﺰارو‬
‫ﭼﻬﺎرﺻﺪﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد‪،‬زﻳﺮا ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻌﺎدﻟﻪ دﻳﮕﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﺁﻧﺮو ِزی ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬هﻢ ﻣﻠﺖ اﻳﺮان اﻳﻦ ﺑﺎرﺁزﻣﺎﻳﺶ ﺑﺪ ﻓﺮﺟﺎم‬
‫هﺰارو ﭼﻬﺎرﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ ِای را در ﭘﺸﺖ ﺳﺮ دارد ﮐﻪ ﺁﻧﺮوزﻧﺪاﺷﺖ‪ ،‬و هﻢ ﺷﻤﺸﻴﺮ زﻧﮓ زدﻩ ﻣﺮﺳﺪس ﺳﻮران‬
‫ﻧﻮﺷﻤﺸﻴﺮﺑﺮﻧﺪﻩ ﺷﺘﺮﺳﻮاران ﮐﻬﻦ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬هﺮ ﭼﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻘﺮض هﻢ ﻣﻴﺒﻮداﻣﺮوز اﺻﻮﻻدورا ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﭘﺸﺘﻮاﻧﻪ ِای ﺑﺮِای‬
‫ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﺳﭙ ِﺮی ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬واﮔﺮ درﭘﺎﻳﺎن هﺰارﻩ اول ﭘﻴﺮو ِزی ﻣِﻠﯽ ﺑﻪ ﻣﺒﺎرزﻩ ِای دوﻳﺴﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﻧﻴﺎزداﺷﺖ در‬
‫ﺁﻏﺎزهﺰارﻩ ﺳﻮم ﻣﻨﻄﻘﺎ اﻳﻨﮑﺎر در دورا ِﻧﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﮐﻮﺗﺎهﺘﺮ ﺑﻪ ﺳﺎﻣﺎن ﺧﻮاهﺪ رﺳﻴﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺿﺮﺑ ِﺘﯽ ﮐﻪ در ﺳﺎﻟﻬ ِﺎی ﭘﺎﻳﺎ ِﻧﯽ‬
‫هﺰارﻩ دوم ﺑﻪ اﻳﺮان "اﻳﺮاﻧﻲ" ﺧﻮردﻩ وﺗﺤﻘﻴ ِﺮی ﮐﻪ ﺑﻪ اﺻﺎﻟﺖ اﻧﺴﺎ ِﻧﯽ وﺗﺎرﻳﺦ اوواردﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﭼﻨﺎن ﺳﻨﮕﻴﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‬

‫ﺑﺮِای ﺗﮑﺮار ﮐﺠﺪار وﻣﺮﻳﺰهِﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺟﺎ ِﺋﯽ ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬و اﮔﺮ اﻳﻦ ﺗﻼش‪ ،‬از ﻃﺮﻳﻖ ﺷﺎﻩ ﺳﻠﻄﺎﻧﺤﺴﻴ ِﻨﯽ ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎﻟﻪ‬
‫ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﺟﺎ ِﺋﯽ ﻧﺮﺳﻴﺪ اﻳﻦ ﺑﺎراز ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺒﺎرزا ِﻧﯽ ﺗﺎزﻩ ﻧﻔﺲ ﺗﺮو ﺑﺨﺼﻮص ﺁﮔﺎﻩ ﺗﺮ ﮐﻪ در ﻣﺴﻴﺮ ﺗﺎرﻳﺦ ﺣﺮﮐﺖ ﺧﻮاهﻨﺪ‬
‫ﮕﯽ‬
‫ﮐﺮد و ﻧﻪ در ﺟﻬﺖ ﺧﻼف ﺁن‪ ،‬ﺑﺎ ﭘﻴﺮو ِزی هﻤﻌﻨﺎن ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا اﻳﻦ ﻣﺒﺎرزان ﺑﺎﻟﻎ و ﺁﮔﺎﻩ‪ ،‬زادﮔﺎن اﺻﻴﻞ هﻤﺎن ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺧﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺣ ِﺘﯽ در اوج ﭼﻤﺎﻗﺪا ِری ﺑﻴﻀﻪ داران اﺳﻼم‪ ،‬ﻣﻮﻟ ِﻮی ﺁن ﺑﺎ ﺻﺮاﺣ ِﺘﯽ ﮐﻪ در ادﺑﻴﺎت هﻴﭻ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺟﻬﺎن‬
‫اﺳﻼم ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﺪِای ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﺧﻮدش ﮐﻪ ﻏﻴﺮ از ﺧﺪِای ﭼﻤﺎﻗﺪاران ﺑﻮد ﻣﻴﮕﻔﺖ‪:‬‬

‫ﺑﻪ ﻋﺸﻖ روِی ﺗﻮ ﻣﻦ رو ﺑﻪ ﻗﺒﻠﻪ ﻣِﯽ ﺁرم‬

‫وﮔﺮﻧﻪ ﻣﻦ زﻧﻤﺎزو زﻗﺒﻠﻪ ﺑﻴﺰارم‬

‫و ﺣﺎﻓﻆ او‪ ،‬ﮐﻪ در ﺧﺮاﺑﺎت ﻣﻐﺎن ﻧﻮر ﺧﺪا ﻣﻴﺪﻳﺪ و ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ در ﻣﺴﺠﺪ ﮐﻢ داﺷﺖ در ﻣﻴﺨﺎﻧﻪ ﻣﻴﺠﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻪ زاهﺪ ﺳﺠﺪﻩ‬
‫ﻧﺸﻴﻦ ﺑﺎﻧﮏ ﻣﻴﺰﻧﺪ ﮐﻪ‪:‬‬
‫ﭼـــﻮ ﻃﻔﻼن ﺗﺎ ﮐِﯽ ِای زاهﺪ ﻓﺮﻳِﺒﯽ‬

‫ﺟﻮی ﺷﻴﺮﻳﻦ؟‬
‫ﺑﻪ ﺳﻴﺐ ﺑﻮﺳﺘﺎن و ِ‬

‫و ﺧﻴﺎم او ﮐﻪ ﺁواز دهﻞ ﺷﻴﻨﻴﺪن از دور ﺧﻮش ﻣﻴﺸﻨﺎﺧﺖ اﺻﺎﻟﺖ دهﻞ زﻧﺎن را از ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﻪ زﻳﺮ ﺳﺌﻮال ﻣﻴﺒﺮد‪ ،‬و ﺻﺎﺋﺐ‬
‫او‪ ،‬زﻧﺪاﻧﻪ ﻧﺪا ﻣﻴﺪاد ﮐﻪ‪:‬‬
‫رﺗﺒﻪ زﻣﺰﻣﻪ ﻋﺸﻖ ﻧﺪارد زاهﺪ‬

‫ﺑﮕﺬارﻳﺪ ﮐﻪ ﺁوازﻩ ﺟﻨﺖ ﺷﻨﻮد‬

‫ﭼﻨﻴﻦ راهﮕﺸﺎﻳﺎن ﻓﺮدا دﻳﮕﺮ هﻤﺎن ﺷﺐ ﭘﺮﺳﺘﺎن دﻳﺮوز ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﻘﻮل ﻣﻮﻻﻧﺎ ﺣﺪﻳﺚ ﺧﻮاب ﺑﮕﻮﻳﻨﺪ‪ ،‬ﻃﺒﻌﺎ ﻧﻴﺰ هﻤﺎن‬
‫ﺸﯽ اﻣﺮوز‪ ،‬و‬
‫ﺻﻐﻴﺮان اﻣﺮو ِزی وﻻﻳﺖ ﻗﻴﻢ و ﺻﻐﻴﺮ ﻧﺨﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد‪ ،‬زﻳﺮا رﺳﺎﻟﺖ ﺁﻧﺎن ﻓﺮوغ ﺁو ِری ﻓﺮدا اﺳﺖ و ﻧﻪ ﺟﺎروﮐ ِ‬
‫اﻳﻦ ﻓﺮوغ ﺁوران راهﮕﺸِﺎی ﻓﺮدا ِﺋﯽ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ در ﻋﻴﻦ ﺗﮑﻴﻪ ﺑﺮ اﺻﺎﻟﺖ ﮐﻬﻦ‪ ،‬ﻓﺮدِای ﻧﻮﺁو ِری و ﺁﻳﻨﺪﻩ ﻧﮕ ِﺮی اﺳﺖ‪ ،‬و‬
‫ﻋﯽ ﺟﻬﺎن هﺰارﻩ ﺳﻮم ر ِوی دارد‪ .‬ﺗﺮدﻳﺪ ﻣﮑﻨﻴﻢ ﮐﻪ‬
‫ﺑﺠِﺎی ﺧﺮاﻓﺎت ﻗﺮون وﺳﻄﺎ ِﺋﯽ ﺑﻪ درک واﻗﻊ ﺑﻴﻨﺎﻧﻪ واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫ﻣﺮد ِﻣﯽ ﮐﻪ در درازِای ﺳﻪ هﺰار ﺳﺎل ﮐﺸﺎﮐﺶ‪ ،‬ﺑﺎرهﺎ ﺑﻪ ﮐﻮرﻩ ﺣﺎدﺛﺎت رﻓﺘﻪ و هﺮ ﺑﺎر از ﺁن ﺁﺑﺪﻳﺪﻩ ﺗﺮ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪﻩ اﻧﺪ‪،‬‬
‫اﻳﻦ ﺑﺎر ﻧﻴﺰ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﮔﺬﺷﺖ هﺰارﻩ ِای ﺗﻮاﻧﻔﺮﺳﺎ‪ ،‬و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ اﻳﻨﮑﻪ ﻣﺒﺎرزﻩ ِای ِﺑﯽ اﻣﺎن و ﭘﻴﮕﻴﺮ ﻧﻴﺮ ِوی ﺣﻴﺎ ِﺗﯽ ﺁﻧﺮا ﺗﺎ ﺣﺪ‬
‫ﮕﯽ هﺎ و ﺑﻴﺪادﮔﺮﻳﻬِﺎی ارﺑﺎب دوﻟﺖ‬
‫زﻳﺎ ِدی ﻓﻠﺞ ﮐﺮدﻩ و اﺻﺎﻟﺘﻬِﺎی اﺧﻼ ِﻗﯽ ﺳﻨ ِﺘﯽ اﻳﺸﺎن را ﻧﻴﺰ در روﻳﺎرو ِﺋﯽ داﺋﻢ ﺑﺎ ﺧﻮدﮐﺎﻣ ِ‬
‫و ﻓﺮﻳﻴﮑﺎرﻳﻬﺎ و ﻓﺴﺎده ِﺎی ارﺑﺎب دﻳﻦ ﺑﺎ ﺿﻌﻔﻬﺎ و ﺁﻟﻮدﮔﻴﻬ ِﺎی ﺑﺴﻴﺎر درﺁﻣﻴﺨﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎن درزواﻳِﺎی وﺟﻮد ﺧﻮﻳﺶ از‬
‫اﺻﺎﻟﺖ ﮐﻬﻦ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ‪ ،‬و در ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺴﺎﻋﺪ ﺟﻬﺎن ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﻓﺮدا ِﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎرهﺎ و ﺑﺎرهِﺎی ﭘﻴﺸﻴﻦ‪ ،‬ﻳﮑﺒﺎر دﻳﮕﺮ‬
‫از درون ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﺧﻮد ﺳﺮ ﺑﺮﺁورﻧﺪ و زﻧﺪ ِﮔﯽ از ﺳﺮ ﮔﻴﺮﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺁﻧﭽﻪ در اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺁﻏﺎزﻳﻦ ﺑﻴﺶ از هﺮ ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮ ﺑﺮِای اﻳﻦ ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن ﻓﺮدا ﺿﺮور اﺳﺖ‪ ،‬ﺁﮔﺎ ِهﯽ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺮ ﺁن‬
‫واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی اﺻﻮِﻟﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺑﺨﺶ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪ ﺑﺸﺮﻳﺖ ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ واﻗﻌﻴﺘﻬﺎ ِﻳﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬وِﻟﯽ در ﺑﺨﺶ اﺳﻼ ِﻣﯽ‬
‫هﻤﻴﻦ ﺟﻬﺎن‪ ،‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ اﻳﻨﮑﻪ ﻣﻨﺸﻮر ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ ﺣﻖ ﺷﻨﺎﺳﺎ ِﺋﯽ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺮِای هﻤﻪ اﻓﺮاد ﺑﺸ ِﺮی ﺣ ِﻘﯽ ﻣﺴﻠﻢ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬ﻏﺎﻟﺒﺎ هﻤﭽﻨﺎن ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﺎﻧﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬و در اﻳﻦ ﺑﺨﺶ اﺳﻼ ِﻣﯽ ﺟﻬﺎن‪ ،‬اﻳﺮان ﺑﻴﺶ از هﺮ ﮐﺸﻮر دﻳﮕ ِﺮی ﺻﻼﺣﻴﺖ‬
‫ﺑﺮﺧﻮردا ِری از اﻳﻦ ﺁﮔﺎهﻴﻬﺎ را دارد‪ ،‬زﻳﺮا ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺸﻮر ﻣﺴﻠﻤﺎ ِﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮهﻨﮓ ﻣِﻠﯽ ﺧﻮﻳﺶ را ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﻓﺮهﻨﮓ اﺳﻼ ِﻣﯽ‬
‫ﺧﻮد ﻧﮑﺮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ اﻳﻦ ﺁﮔﺎهﻴﻬﺎ ِﻳﯽ ﮐﻪ ﻧﺴﻞ ﺟﻮان اﻳﺮا ِﻧﯽ در ﺟﻬﺎن ﺁﻏﺎز ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺖ و ﻳﮑﻢ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺎز دارد ودر ﺳﻄﺢ ﺁﮔﺎ ِهﯽ‬
‫دﻳﮕﺮ ﺟﻮاﻧﺎن ﺟﻬﺎن ﻣﺘﺮ ِﻗﯽ و ﻧﻪ در ﻣﻮﺿﻊ ﺻﻐﻴﺮان دﻧﻴِﺎی ﻣﺴﻠﻤﺎن ﭘﺎ ﺑﻪ هﺰارﻩ ﺗﺎزﻩ ﺑﮕﺬارد‪ ،‬در دهﻪ هﺎ و ﺳﺪﻩ هِﺎی‬
‫ﺳﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ و ﺣﺎﺻﻞ ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ه ِﺎی‬
‫ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺻﺪهﺎ ﭘﮋوهﺸﮕﺮ و اﻧﺪﻳﺸﻤﻨﺪ و ﮐﺎرﺷﻨﺎس دﻗﻴﻘﺎ ﻣﻮرد ﺑﺮر ِ‬
‫اﻳﻨﺎن ﺑﻪ ﺻﻮرت هﺰاران ﮐﺘﺎب و رﺳﺎﻟﻪ و ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﺤﻘﻴ ِﻘﯽ در دﺳﺘﺮس ﻋﻤﻮ ِﻣﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﻃﺒﻌﺎ اﻣﮑﺎن‬
‫ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻪ هﻤﻪ اﻳﻦ ﻣﺪارک ﺑﺮِای ﻧﺴﻞ ﺟﻮان وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬و ﻧ ِﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ هﻢ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در ﻋﻮض اﻳﻦ اﻣﮑﺎن و ﺟﻮد‬
‫دارد ﮐﻪ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ از ﻧﺴﻞ ارﺷﺪ ﮐﻪ ﻓﺮﺻﺖ و اﻣﮑﺎن ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی ﺑﺮِای ﺁﺷﻨﺎ ِﺋﯽ ﺑﺎ اﻳﻦ ﻣﺪارک داﺷﺘﻪ اﻧﺪ ﺣﺎﺻﻞ اﻃﻼﻋﺎت ﺧﻮد را‬
‫در زﻣﻴﻨﻪ هِﺎی ﻣﻌﻴﻦ در دﺳﺘﺮس ﺁﻧﺎن ﺑﮕﺬارﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺳﯽ را ﺑﻪ ﻃﻮر ﻳﮑﺠﺎ در ﺑﺮ ﮔﻴﺮد‪،‬‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺎ ِری ﻧ ِﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ رﺷﺘﻪ هِﺎی ﻣﺨﺘﻠ ِﻔﯽ از ﻗﺒﻴﻞ ﺗﺎرﻳﺦ‪ ،‬ﻣﺬهﺐ‪ ،‬ﺳﻴﺎﺳﺖ‪ ،‬ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺷﻨﺎ ِ‬
‫ﺻﯽ در زﻣﻴﻨﻪ هﺎ ِﻳﯽ ﻣﻌﻴﻦ‬
‫زﻳﺮا اﻳﻦ ﮐﺎر ﮐﺎر ﻳﮏ داﻳﺮﻩ اﻟﻤﻌﺎرف اﺳﺖ‪ ،‬ﺁﻧﭽﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﻦ اﺳﺖ دادن ﺁﮔﺎهﻴﻬ ِﺎی اﺧﺘﺼﺎ ِ‬

‫ﺳﯽ ﺑﺪاﻧﻬﺎ ﺑﺮِای ﻳﮏ ﺟﻮان اﻣﺮو ِزی ﺁﺳﺎن ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬و ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺎ ِری در اﻳﺮان اﻣﺮور ﺑﻴﺶ از هﺮ زﻣﻴﻨﻪ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ دﺳﺘﺮ ِ‬
‫دﻳﮕ ِﺮی در زﻣﻴﻨﻪ ﺁﮔﺎهﻴﻬِﺎی ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺿﺮورت دارد‪ ،‬زﻳﺮا در ﺗﺎرﻳﺦ ‪1400‬ﺳﺎﻟﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺎ و ﺑﻮﻳﮋﻩ در ﺗﺎرﻳﺦ ﭼﻨﺪ ﺻﺪﺳﺎﻟﻪ‬
‫اﺧﻴﺮ ﻣﺎ و در هﻤﻴﻦ دوران ﺧﻮد ﻣﺎ‪ ،‬ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﺗﺤﻮﻟﻬ ِﺎی ﻓﺎﺟﻌﻪ ﺁﻣﻴﺰ ﮐﺸﻮرﻣﺎن رﻳﺸﻪ ﻣﺬه ِﺒﯽ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ ،‬و ﺗﺎ وﻗ ِﺘﯽ ﮐﻪ‬
‫ﺁﮔﺎهﻴﻬِﺎی ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی در زﻣﻴﻨﻪ ﺟِﺎی ﻧﺎ ﺁﮔﺎهﻴﻬِﺎی ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ را ﻧﮕﻴﺮد‪ ،‬ﺑﺴﻴﺎ ِری از ﻓﺎﺟﻌﻪ هِﺎی ﺁﻳﻨﺪﻩ ﮐﺸﻮر ﻣﺎ ﻧﻴﺰ‬
‫هﻤﭽﻨﺎن ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ رﻳﺸﻪ ﻣﺬه ِﺒﯽ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬در ارزﻳﺎﺑﻴﻬِﺎی ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎﻟﻪ اﺧﻴﺮ ﺑﺎرهﺎ ﺻﺎﺣﺐ ﻧﻈﺮا ِﻧﯽ ﺗﺬﮐﺮ دادﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ‬
‫داﻧﺶ ﺁﻣﻮﺧﺘﮕﺎن اﻳﺮان در ﺳﺎﻟﻬِﺎی ﺑﻴﺶ از اﻧﻘﻼب ﺗﻮﺿﻴﺢ اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ و ﮐﺸﻒ اﻟﺴﺮار ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ را ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﺎ اﺣﺘﻤﺎل‬
‫ﺑﺴﻴﺎر وﻋﺪﻩ ه ِﺎی ﮐﻪ او در ﻧﻮﻓﻞ ﻟﻮﺷﺎﺗﻮ ﺑﺪاﻧﺎن داد ﺑﺪﻳﻦ ﺁﺳﺎ ِﻧﯽ از ﺟﺎﻧﺐ ﺁﻧﻬﺎ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﻧ ِﻤﯽ ﺷﺪ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎن ﮐﻪ اﻣﺮوز در‬
‫ﺟﻬﺎن ﻏﺮب ﺑﺴﻴﺎ ِری از ﺁﻧﭽﻪ ﮐﻠﻴﺴِﺎی ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻴﮑﻨﺪ – ﺑﺎ ﺁﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﻨﻄ ِﻘﯽ ﺗﺮ و ﻣﻌﻘﻮﻟﺘﺮ از ﺿﻮاﺑﻂ‬
‫ﻗﺮون وﺳﻄﺎ ِﺋﯽ وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻬ ِﺎی ﺟﻬﺎن ﺗﺸﻴﻊ و ﺗﺴﻨﻦ اﺳﺖ‪ -‬از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﻧ ِﻤﯽ ﺷﻮد‪.‬‬
‫هﺪف از ﻧﺸﺮ اﻳﻦ داﻧﺴﺘﻨﻴﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ِﻣﯽ ﺑﺎﻳﺪ درﺑﺎرﻩ واﻗﻌﻴﺘﻬِﺎی ﻣﺬاهﺐ‪ -‬و ﻧﻪ اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ درﺑﺎرﻩ ﻣﺬهﺐ اﺳﻼم‪ -‬در اﺧﺘﻴﺎر‬
‫ﻧﺴﻞ ﻓﺮدِای اﻳﺮا ِﻧﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﺴِﻠﯽ ﻳﻪ ﻗﺒﻮل ﻳﺎ رد هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻳﺎ ﻗﺴﻤﺘﻬﺎ ِﻳﯽ از ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻠﺰم ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا‬
‫اﻳﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ ِای اﺳﺖ ﮐﻪ ﺻﺮﻓﺎ در ﺻﻼﺣﻴﺖ و در اﺧﺘﻴﺎر ﺧﻮد اوﺳﺖ‪ .‬ﺁﻧﭽﻪ واﻗﻌﺎ اهﻤﻴﺖ دارد اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﭼﻮان‬
‫اﻳﺮا ِﻧﯽ ﺑﺘﻮاﻧﺪ درﺑﺎرﻩ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺑﺎ هﻤﺎن ﺁﮔﺎ ِهﯽ ﻓﮑﺮ ﮐﻨﺪ و ﺗﺸﺨﻴﺺ دهﺪ و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺑﮕﻴﺮد ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ در ﻣﻮرد ﻣﺴﺎﺋﻞ‬
‫ﮕﯽ و ﺗﮑﻨﻮﻟﻮژﻳﮏ ﺗﺸﺨﻴﺺ دهﺪ و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴﺮد‪ ،‬و در ﻧﻘﺶ ﺑﻠﻨﺪ ﭘﺮوازاﻧﻪ ﺗ ِﺮی هﻢ ﮐﻪ اﻳﺮان‬
‫ﺳﯽ و اﻗﺘﺼﺎ ِدی و ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮﻳﺶ در ﺗﻤﺪن و ﻓﺮهﻨﮓ ﺑﺸ ِﺮی و اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ در رهﮕﺸﺎ ِﺋﯽ ﺟﻬﺎن ﺳﻮم ﺑﻪ‬
‫ﻓﺮدا‪ ،‬ﺑﻪ اﻗﺘﻀِﺎی ﻣﻴﺮاث ﮔﺮان ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﻋﻬﺪﻩ ﺧﻮاهﺪ داﺷﺖ‪ ،‬ﺑﺎ ﺑﺮﺧﻮردا ِری از هﻤﻴﻦ ﺁﮔﺎهﻴﻬِﺎی دﻳﮕﺮان را از ﺗﮑﺮار اﺷﺘﺒﺎهﺎ ِﺗﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﺗﺎ ﺳﺮ ﺣﺪ‬
‫اﻣﮑﺎن ﺑﺎز دارد‪.‬‬
‫* * * *‬
‫اﮔﺮ اﻣﺮوز ﻣﻦ وﻇﻴﻔﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺁﮔﺎهﺴﺎ ِزی را در ﺣﺪود اﻣﮑﺎﻧﺎت ﻣﺤﺪود اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﻪ ﻋﻬﺪﻩ ﮔﺮﻓﺘﻢ‪ ،‬ﻧﻪ از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫دراﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﺮِای ﺧﻮد ﺻﻼﺣﻴ ِﺘﯽ ﺧﺎص ﻗﺎﺋﻞ ﺑﺎﺷﻢ ﺑﻠﮑﻪ از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺧﻮد ﻣﺴﺌﻮﻟﻴ ِﺘﯽ ﺧﺎص ﻗﺎﺋﻠﻢ و اﻳﻦ‬
‫ﺼﯽ و ادا ِری ﻣﻦ ﻣﺎﻳﻊ ﻣﻴﮕﻴﺮد‪.‬‬
‫ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ از ﺳﺎﺑﻘﻪ زﻧﺪ ِﮔﯽ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺷﺨ ِ‬
‫ﺨﯽ‬
‫ﺼﯽ ﻣﻦ از ﺁﻏﺎز ﺗﺎ ﺑﻪ اﻣﺮوز ﺑﺎ ﺧﻮاﻧﺪن و ﻧﻮﺷﺘﻦ و ﺁﻣﻮﺧﺘﻦ‪ ،‬ﺑﺨﺼﻮص در زﻣﻴﻨﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ اد ِﺑﯽ و ﺗﺎرﻳ ِ‬
‫زﻧﺪ ِﮔﯽ ﺷﺨ ِ‬
‫ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬در ﺳﺎﻟﻬِﺎی ﭘﻴﺶ از اﻧﻘﻼب ﺑﻴﺶ از ﺷﺼﺖ اﺛﺮ ﺗﺎﻟﻴﻒ و ﺗﺮﺟﻤﻪ از ﻣﻦ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ اﻧﻬﺎ ﺑﻪ‬
‫ﺳﯽ و ﻣﺬه ِﺒﯽ‬
‫ﮑﯽ از اﻳﻦ دو رﺷﺘﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻴﺸﺪ‪ .‬در ﺳﺎﻟﻬ ِﺎی ﺑﻌﺪ از اﻧﻘﻼب ﺁﺛﺎر دﻳﮕ ِﺮی اﻳﻨﺒﺎر ﻋﻤﺪﺗﺎ در زﻣﻴﻨﻪ هِﺎی ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﻳِ‬
‫در دﻳﺎره ِﺎی ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ از ﻣﻦ ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﻴﺪ ﮐﻪ ﺗﺼﻮر ﻣﻴﮑﻨﻢ ﻧﻘﺶ ﮐﻤﺎﺑﻴﺶ ﻣﻮﺛ ِﺮی در روﺷﻨﮕ ِﺮی ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻳﺮاﻧﻴﺎن ﺑﺮون‬
‫ﺼﯽ ﻣﻦ ﮐﻪ در ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ روزهِﺎی ﭘﻴﺮو ِزی اﻧﻘﻼب ﻣﺼﺎدرﻩ ﺷﺪ ﺷﺎﻣﻞ‬
‫ﻣﺮ ِزی و ﺣ ِﺘﯽ درون ﻣﺮ ِزی اﻳﻔﺎ ﮐﺮدم‪ .‬ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﺷﺨ ِ‬
‫ﺴﯽ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدم‪.‬‬
‫ﺟﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﺁن را ﺧﻮاﻧﺪﻩ و ﺣﺎﺷﻴﻪ ﻧﻮﻳ ِ‬
‫ﺳﯽ و ﺧﺎر ِ‬
‫‪14000‬ﮐﺘﺎب ﻓﺎر ِ‬
‫زﻧﺪ ِﮔﯽ ادا ِری ﻣﻦ در اﻳﺮان ﻋﺼﺮ ﭘﻬﻠ ِﻮی ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد در راﺑﻄﻪ ﭘﻴﮕﻴﺮ ﺑﺎ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻓﺮهﻨﮕﻲ‪ ،‬ﺑﺨﺼﻮص در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺟﻨﺒﻪ‬
‫ﮕﯽ اﻳﺮان ﺗﻮاﻧﺴﺘﻢ ﺑﻪ‬
‫ﮕﯽ ﺑﺨﺼﻮص درارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺟﻨﺒﻪ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﻓﺮهﻨﮓ اﻳﺮا ِﻧﯽ ﮔﺬﺷﺖ‪.‬درﺳﻤﺖ ﺳﻔﻴﺮ ﺳﻴﺎرﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺧﯽ از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎره ِﺎی ﻣﺘﻌﺪد‪ ،‬ﺳﻔﺮ ﮐﻨﻢ و ﺗﺎ ﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﻣﻤﮑﻦ ﺑﻮد از ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﺎ‬
‫ﺑﻴﺶ ازﭘﻨﺠﺎﻩ ﮐﺸﻮر ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻬﺎن‪ ،‬وﺑﻪ ﺑﺮ ِ‬
‫ﮕﯽ درﺑﺎر ﺷﺎهﻨﺸﺎ ِهﯽ ﺑﺎ ﺑﻴﺶ از ﻳﮑﺼﺪ‬
‫ﺳﯽ ﺁﻧﻬﺎ ﺁﺷﻨﺎ ﺷﻮم‪ ،‬و در ﻣﻘﺎم ﻣﻌﺎون ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﻋﯽ و ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﮕﯽ و اﺟﺘﻤﺎ ِ‬
‫واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﺸﯽ درﺳﺮاﺳﻴﺮ ﺟﻬﺎن و ﺑﺎ ﺻﺪهﺎ اﮐﺎدﻣﻴﺴﻴﻦ و اﺳﺘﺎد داﻧﺸﮕﺎﻩ و دﻳﮕﺮ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن و‬
‫اﮐﺎد ِﻣﯽ و داﻧﺸﮕﺎﻩ و اﻧﺴﺘﻴﺘ ِﻮی ﭘﮋوه ِ‬
‫ﭘﮋوهﺸﮕﺮان اﻳﻦ ﻣﺮﮐﺰ‪ ،‬ﺑﻮﻳﮋﻩ در اﻣﻮر ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻤﺪن و ﻓﺮهﻨﮓ اﻳﺮان ارﺗﺒﺎط و هﻤﮑﺎ ِری ﻣﻨﻈﻢ داﺷﺘﻢ‪ .‬در ﻃﻮل ﺳﺎﻟﻬﺎ‬
‫در ﺑﻴﺶ از ﻳﮑﺼﺪ ﮐﻨﮕﺮﻩ در ﺳﻤﻴﻨﺎر ﻣِﻠﯽ و ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠِﻠﯽ ﮐﻪ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻓﺮهﻨﮓ اﻳﺮا ِﻧﯽ در ﮐﺸﻮرهِﺎی دور و ﻧﺰدﻳﮏ‬
‫ﺟﻬﺎن ﺑﺮﮔﺰارﺷﺪ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﺮدم‪ ،‬در ﺷﻤﺎ ِری از ﺁﻧﻬﺎ اﺻﻮﻻ ﺑﻪ ﮐﺎرﮔﺮدا ِﻧﯽ ﺧﻮد ﻣﻦ در ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﻳﺎ در ﺷﻬﺮهِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻳﺮان‬
‫ﺳﯽ هِﺎی ارزﻧﺪﻩ ِای‬
‫ﺑﺮﮔﺰار ﺷﺪ‪ .‬ﺻﺪهﺎ داﻧﺸﻤﻨﺪ اﻳﺮان ﺷﻨﺎس از ﻏﺮب و ﺷﺮق ﺟﻬﺎن ﺑﻪ دﻋﻮت ﻣﻦ ﺑﻪ اﻳﺮان اﻣﺪﻧﺪ و ﺑﺮر ِ‬
‫در ﻣﻮرد ﻣﺪارک و اﺳﻨﺎد ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز ﺧﻮد ﺑﺮِای ﺗﺎﻟﻴﻒ ﺁﺛﺎ ِری ﺗﺎزﻩ و ﻏﺎﻟﺒﺎ ﺑﺴﻴﺎر ارزﺷﻤﻨﺪ اﻧﺠﺎم دادﻧﺪ‪.‬‬
‫ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﺑﺰرگ ﭘﻬﻠ ِﻮی ﮐﻪ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ادارﻩ ﺁن ﺑﺎ ﺧﻮد ﻣﻦ ﺑﻮد و ﺑﺎ هﻤﮑﺎ ِری ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﺎ ﺳﺎزﻣﺎن ﻳﻮﻧﺴﮑﻮ ﺑﺼﻮرت ﮐﺎﻧﻮن‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ ﺳﺮﭘﺮﺳ ِﺘﯽ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ اﻋﻠﻴﺤﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ رﺿﺎ ﺷﺎﻩ ﭘﻬﻠ ِﻮی ﺑﻨﻴﺎن ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد اﺟﺮِای‬
‫ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اﻳﺮاﻧﺸﻨﺎ ِ‬
‫ﺳﯽ و ﻓﺘﻮﮐ ِﭙﯽ ﺻﺪهﺎ هﺰار اﺛﺮ‬
‫ﻄﯽ ﻓﺎر ِ‬
‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ وﺳﻴ ِﻌﯽ را ﺁﻏﺎز ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻮاد ﺁن ﮔﺮد ﺁو ِری ﺣﺪاﮐﺜﺮ ﺁﺛﺎر ﺧ ِ‬
‫ﺻﯽ ﺟﻬﺎن‪ ،‬و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺗﻬﻴﻪ ﮐﻠﻴﻪ ﺁﺛﺎر ﭼﺎپ‬
‫ﺳﯽ دﻳﮕﺮ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ هِﺎی ﻣِﻠﯽ و داﻧﺸﮕﺎ ِهﯽ و ﺧﺼﻮ ِ‬
‫ﻄﯽ ﻓﺎر ِ‬
‫ﺧِ‬

‫ﺳﯽ در داﺧﻞ و ﺧﺎرج اﻳﺮان ﺑﻮد‪ .‬ﺷﻤﺎرﻩ ﻓﻴﺸﻬ ِﺎی ﻣﻘﺎﻻت ﺗﺤﻘﻴ ِﻘﯽ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺎرﻳﺦ و ﻓﺮهﻨﮓ اﻳﺮان ﮐﻪ از ﺁﻏﺎز‬
‫ﺷﺪﻩ ﻓﺎر ِ‬
‫ﺼﯽ ﺟﻬﺎن ﻏﺮب ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﻴﺪﻩ ﺑﻮد ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎ ِﻳﯽ از ﭼﻨﺪ دﻩ هﺰار ﻓﺮاﺗﺮ رﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﻗﺮن ﻧﻮزدهﻢ در ﻧﺸﺮﻳﺎت ﺗﺨﺼ ِ‬
‫در ﺟﺮﻳﺎن هﻤﻴﻦ ﻣﺴﺎﻓﺮﺗﻬِﺎی و ﺗﻤﺎﺳﻬﺎ‪ ،‬اﻣﮑﺎن ﺁن را ﻳﺎﻓﺘﻢ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﻓﺮهﻨﮕﻴﺎن ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ دﻳﮕﺮ ﮐﺸﻮرهِﺎی ﺟﻬﺎن‪،‬‬
‫ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎ ﺑﺴﻴﺎ ِری از ﺷﺨﺼﻴﺘﻬِﺎی ﺗﺎرﻳﺦ ﺳﺎز دوران ﺧﻮد ﻣﺎ ﻧﻴﺰ از ﻧﺰدﻳﮏ دﻳﺪار ﮐﻨﻢ و ﺑﺎ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ از ﺁﻧﺎن ﮔﻔﺘﮕﻮهﺎ ِﻳﯽ دو‬
‫ﻧﻔ ِﺮی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻢ ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻴﺸﻪ ﺑﻪ ﻓﺮهﻨﮓ اﻳﺮان و ﺑﻪ اﺣﺘﺮام ﻋﻤﻴﻖ ﺁﻧﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﻘﺶ اﻳﻦ ﻓﺮهﻨﮓ در ﮐﺸﻮره ِﺎی‬
‫ﺧﻮدﺷﺎن ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻴﺸﺪ‪ ،‬و ِﻣﯽ ﺗﻮاﻧﻢ از ﺟﻤﻠﻪ ﺁﻧﺎن از ﺟﻮاهﺮ ﻟﻌﻞ ﻧﻬﺮو‪ ،‬ﺷﺎردوﮔﻞ‪ ،‬اﻧﻮراﻟﺴﺎدات‪ ،‬اﻳﻨﺪﻳﺮا ﮔﺎﻧﺪي‪ ،‬ﺟﻮوا ِﻧﯽ‬
‫ﮔﺮوﻧﮑﻲ‪ ،‬ﮔﻠﺪاﻣﻴﺮ‪ ،‬ﺗﻴﺘﻮ‪ ،‬ﭼﻮﺋﻦ ﻻي‪ ،‬ﺣﺒﻴﺐ ﺑﻮرﻗﻴﺒﻪ ﻳﺎد ﮐﻨﻢ و از ﮐﺴﺎن دﻳﮕ ِﺮی ﻧﻴﺰ ﭼﻮن ﻧﻴﮑﺘﺎ ﺧﺮوﺷﭽﻒ ﮐﻪ هﺮ ﭼﻨﺪ‬
‫ﮕﯽ ﭼﻮن ﺁﻧﺪرﻩ ﻣﺎﻟﺮوو ژول روﻣﻦ و ﺁﻧﺪرﻩ‬
‫ﮕﯽ ﻧﺒﻮدﻧﺪ ﺗﺎرﻳﺦ ﺳﺎز ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺧﺎﻃﺮﻩ ﮔﻔﺘﮕﻮهﺎﻳﻤﺎن ﺑﺎ ﺷﺨﺼﻴﺘﻬﺎ ِﻳﯽ ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﻓﺮهﻨ ِ‬
‫ﭼﯽ ﺑﺮاﻳﻢ هﻤﻮارﻩ ﮔﺮا ِﻣﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﻮرواو رﻧﻪ ﻣﺎهﻮ و هﺎﻧ ِﺮی ﻣﺎﺳﻪ و ﻳﺎﻧﺮﻳﺒﮑﺎ و ﺟﻮزﭘﻪ ﺗﻮ ِ‬
‫ﺻﯽ ﺗ ِﺮی در زﻣﻴﻨﻪ هِﺎی ﻣﺬه ِﺒﯽ واداﺷﺖ‪.‬‬
‫زﻧﺪ ِﮔﯽ دوران ِﺑﯽ وﻃ ِﻨﯽ ﺳﺎﻟﻬِﺎی ﺑﻌﺪ از اﻧﻘﻼب ﻣﺮا اﻟﺰاﻣﺎ ﺑﻪ ﭘﮋوهﺸﻬِﺎی اﺧﺘﺼﺎ ِ‬
‫ﺷﯽ از ﺁن ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ از ﻣﺬهﺐ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬و در هﻤﻴﻦ راﺳﺘﺎ ﺑﻮد ﮐﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ‬
‫زﻳﺮا ﮐﻪ ﻓﺎﺟﻌﻪ وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ و ﭘﻴﺎﻣﺪهِﺎی ﻧﺎ ِ‬
‫ﮐﺘﺎب‪ ،‬ﻣﻦ اﻟﺠﻤﻠﻪ ﺗﻮﺿﻴﺢ اﻟﻤﺴﺎﺋﻞ‪ ،‬از ﮐﻠﻴ ِﻨﯽ ﺗﺎ ﺧﻤﻴ ِﻨﯽ از ﻣﻦ ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﻴﺪ‪.‬‬
‫اﻣﺮوز‪ ،‬در ﺑﻴﺴﺘﻤﻴﻦ ﺳﺎﻟﮕﺮد اﻧﻘﻼب وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ‪ ،‬و درﺁﺳﺘﺎﻧﻪ ﻗﺮ ِﻧﯽ ﺗﺎزﻩ و هﺰارﻩ ِای ﺗﺎزﻩ‪ ،‬ﺑﺮﻣﺒﻨِﺎی هﻤﻴﻦ ﺳﻮاﺑﻖ و‬
‫ﺗﺠﺎرب ﺑﻪ هﻤﻪ اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت‪ ،‬ﺧﻮدم را ﻋﻤﻴﻘﺎ ﻣﺴﺌﻮل ﺁن ﻣﻴﺪاﻧﻢ ﮐﻪ اﻃﻼﻋﺎ ِﺗﯽ ﮐِﻠﯽ درﺑﺎرﻩ ﺁن واﻗﻌﻴﺘﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﺨﺼﻮص‬
‫در راﺳﺘِﺎی ﻣﺬه ِﺒﯽ از ﻣﺪﺗﻬﺎ ﭘﻴﺶ در ﺟﻬﺎن ﻣﺘﺮ ِﻗﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ وِﻟﯽ ﻗﺎﻟﺐ ﺁﻧﻬﺎ هﻤﭽﻨﺎن ﺑﺮِای دﻧﻴِﺎی اﺳﻼﻣﻲ‪ ،‬ﻣﻦ اﻟﺠﻤﻠﻪ‬
‫اﻳﺮان ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ – و اﮔﺮ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد اﺣﺘﻤﺎﻻ راﻩ و اﻧﻘﻼ ِﺑﯽ ﻗﺮون وﺳﻄﺎ ِﺋﯽ در ﺳﺎﻟﻬِﺎی‬
‫ﭘﺎﻳﺎ ِﻧﯽ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ در ﮐﺸﻮر ﻣﺎ ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻴﺸﺪ‪ -‬در اﺧﺘﻴﺎر ﻧﺴﻞ ﻧﻮ ﺧﺎﺳﺘﻪ ِای ﺑﮕﺬارم ﮐﻪ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاهﺪ ﺑﺼﻮرت ﻧﺴِﻠﯽ ﺑﺎﻟﻎ و‬
‫ﺳﯽ ﭘﺎ ﺑﻪ ﻗﺮن و هﺰارﻩ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺳﺎز ﺗﺎزﻩ ِای ﺑﮕﺬارد ﺑﻪ ﺁﺷﻨﺎ ِﺋﯽ ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺎ ِزی ﺣﻴﺎ ِﺗﯽ‬
‫ﻋﯽ و ﺻﻐﻴﺮ ﺳﻴﺎ ِ‬
‫ﻧﻪ ﺻﻐﻴﺮ ﺷﺮ ِ‬
‫دارد‪ ،‬زﻳﺮا اﻳﻦ هﺰارﻩ ِای ﮐﻪ از راﻩ ﻣﻴﺮﺳﺪ ﺑﻴﺶ از هﺮ ﭼﻴﺰ هﺰارﻩ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺼﻮرت اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﺑﺎﻟﻎ ﻓﮑﺮ ِﻣﯽ‬
‫ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﺼﻮرت اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ِﻳﯽ ﺑﺎﻟﻎ ﻋﻤﻞ ِﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﻪ ﻧﺎﭼﺎر اﻧﺴﺎﻧﻬ ِﺎی ﺻﻐﻴﺮ در ﺁﻧﺠﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺟﺰ ﺁﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﺻﻐﻴﺮان ﺗﻌﻠﻖ‬
‫ﻣﻴﮕﻴﺮد ﻧﺪارﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺳﯽ ﺧﻮﻳﺶ را ﻓﻘﻂ اﻳﻦ داﻧﺴﺘﻪ ام ﮐﻪ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﺧﻮد را ﺑﺎ ﮐﻠﻴﺎ ِﺗﯽ از ﺁﻧﭽﻪ داﻧﺸﻤﻨﺪان و‬
‫در اﻳﻦ راهﮕﺸﺎﺋﻲ‪ ،‬وﻇﻴﻔﻪ اﺳﺎ ِ‬
‫ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﺑﺴﻴﺎر در دو ﺳﻪ ﻗﺮن ﮔﺬﺷﺘﻪ در زﻣﻴﻨﻪ اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺘﻬ ِﺎی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺟﻬﺎن ﻏﻴﺮ اﺳﻼ ِﻣﯽ و واﻗﻌﻴﺘﻬِﺎی‬
‫ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺟﻬﺎن اﺳﻼ ِﻣﯽ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮐﺮدﻩ و در دﺳﺘﺮس ﻋﻤﻮ ِﻣﯽ ﻗﺮار دادﻩ اﻧﺪ ﺁﺷﻨﺎ ﮐﻨﻢ‪ .‬ﺗﺎ اﻳﻦ ﻧﺴﻞ ﺁﻳﻨﺪﻩ در ﺷﺮاﻳﻂ ﮐﻤﺎﺑﻴﺶ‬
‫ﻣﻌﺎدل ﻧﺴﻞ هِﺎی ﺟﻮان ﺟﻬﺎن ﻣﺘﺮ ِﻗﯽ ﭘﺎ ﺑﻪ ﻗﺮن و هﺰارﻩ ِای ﺗﺎزﻩ ﺑﮕﺬارد‪ .‬در اﻳﻦ ﺑﺎزﮔﻮ ِﺋﯽ ﺧﻮد ﻣﻦ ﺟﺰ در ﻣﻮارد‬
‫ﺻﯽ را ﻧﻴﺰ اراﺋﻪ ﻧﺪادﻩ ام زﻳﺮا هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴ ِﺮی از ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺿﺮو ِری دﺧﺎﻟ ِﺘﯽ ﻧﮑﺮدﻩ ام‪ ،‬ﺑﺮداﺷﺖ ﺧﺎ ِ‬
‫اﺳﺖ و از هﺮﮔﻮﻧﻪ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﻴ ِﺮی در ﻣﻮرد ﺁن ﺻﺮﻓﺎ در ﺻﻼﺣﻴﺖ ﺧﻮد ﺧﻮاﻧﻨﺪﻩ ﮐﺘﺎب ﻣﻴﺪاﻧﻢ‪.‬‬
‫ﺁﻧﭽﻪ از ﻧﻈﺮ ﻣﻦ واﻗﻌﻦ ﻣﻬﻢ اﺳﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺧﻮاﻧﻨﺪﻩ ِای از ﺁﮔﺎ ِهﯽ ﻻزم ﺑﺮِای ﭼﻨﻴﻦ اﻧﺘﺨﺎ ِﺑﯽ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و‬
‫ﺑﺮﺧﻮردا ِری از اﻳﻦ ﺁﮔﺎ ِهﯽ ﻧﻴﺎز ﺑﺪان دارد ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎ اﻃﻼﻋﺎت ﺿﺮوري‪ ،‬وﻟﻮ ﺑﻪ ﺻﻮر ِﺗﯽ ﮐﻠﻲ‪ ،‬در اﺧﺘﻴﺎر او ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺪﺗﻬﺎ ﭘﻴﺶ‪ ،Pertrarque‬ﻣﺘﻔﮑﺮ و ﻣﻮرخ ﻧﺎ ِﻣﯽ ﻗﺮون وﺳﻄِﺎی اروﭘﺎ‪ ،‬در ﻋﻴﻦ اﻧﮑﻴﺰﻳﺴﻴﻮن وﺣﺸﺘﻨﺎک ﮐﻠﻴﺴﺎ‬
‫ﺤﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﻐﺰ ﺧﻮدش ﻓﮑﺮ ﮐﻨﺪ و ﺑﺎ ﺷﻌﻮر ﺧﻮدش ﻗﻀﺎوت ﮐﻨﺪ‪ .‬و‬
‫ﺤﯽ وﻗ ِﺘﯽ واﻗﻌﺎ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﮔﺴﺘﺎﺧﺎﻧﻪ ﻧﻮﺷﺖ ﮐﻪ هﺮ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫در ﺳﺎﻟﻬِﺎی ﺧﻮد ﻣﺎ‪ Oriana Fallaci‬روزﻧﺎﻣﻪ ﻧﮕﺎر و ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ﺳﺮﺷﻨﺎس اﻳﺘﺎﻟﻴﺎﻳﻲ‪ ،‬در ﮐﺘﺎب ﻳﮏ ﻣﺮد ﺧﻮد از زﺑﺎن‬
‫ﻗﻬﺮﻣﺎن ﻳﻮﻳﺎ ِﻧﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺗﻮدﻩ ﻣﺮد ِﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺷﻨﻴﺪن ﺳﺨﻨﺎﻧﺶ ﮔﺮد ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ‪ :‬ﺷﻤﺎ را ﺑﺨﺪا ﺗﻦ ﺑﻪ‬
‫ﻣﻐﺰ ﺷﻮ ِﺋﯽ ﺧﻮد ﻧﺪهﻴﺪ ﺑﺎ ﻣﻐﺰ ﺧﻮدﺗﺎن ﻓﮑﺮ ﮐﻨﻴﺪ و ﺑﺎ ﺷﻌﻮر ﺧﻮدﺗﺎن ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺑﺪهﻴﺪ‪ .‬از ﻳﺎد ﻧﺒﺮﻳﺪ ﮐﻪ اﺻﺎﻟﺖ اﻧﺴﺎ ِﻧﯽ هﺮ‬
‫ﮐﺲ در ﮔﺮو اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺻﺎﺣﺐ اﺧﺘﻴﺎر ﻓﮑﺮ و اﻧﺪﻳﺸﻪ ﺧﻮدش ﺑﺎﺷﺪ اﻳﻦ هﻮﻳﺖ اﻧﺴﺎ ِﻧﯽ را ﺑﻪ هﻴﭻ ﻧﻔﺮوﺷﻴﺪ‪ .‬ﺷﻤﺎ را ﺑﺨﺪا‬
‫ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﻧﺒﺎﺷﻴﺪ‪.‬‬
‫و ﺑﺴﻴﺎر ﭘﻴﺶ از اﻳﻦ هﺮ دو‪ ،‬در اﻧﺠﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﺎ زﻣﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ وارث ﺻﻐﻴﺮ اﺳﺖ ﻓﺮ ِﻗﯽ ﻣﻴﺎن او و ﻏﻼم ﻧﻴﺴﺖ اﮔﺮ ﭼﻪ‬
‫ﻣﺎﻟﮏ هﻤﻪ دارا ِﺋﯽ ﭘﺪر ﺧﻮد ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺳﻴ ِﺮی در واﻗﻌﻴﺘﻬﺎی ﻣﺬهﺒﯽ‬
‫ﺑﺮ اﺳﺎس ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎی ﺳﻴﺼﺪ ﺗﻦ از اﻧﺪﻳﺸﻤﻨﺪان و‬
‫ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﺷﺮق و ﻏﺮب‬
‫از زﮐﺮﻳ ِﺎی رازی‪ ،‬اﺑﻦ ﺳﻴﻨﺎ‪ ،‬راوﻧﺪي‪ ،‬ﺧﻴﺎم‬
‫ﺗﺎ ﺁﻗﺎﺧﺎن ﮐﺮﻣﺎﻧﯽ‪ ،‬ﮐﺴﺮوی‪ ،‬هﺪاﻳﺖ‪ ،‬دﺷﺘﯽ‬
‫و‬
‫از ﻧﻴﻮﺗﻮن‪ ،‬وﻟﺘﺮ‪ ،‬ﮐﺎﻧﺖ‪ ،‬هﮕﻞ‪،‬ﺷﻮﭘﻨﻬﺎور‬
‫ﺗﺎﻧﻴﭽﻪ‪ ،‬ﻓﺮوﻳﺪ‪ ،‬ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ‪ ،‬اﻳﻨﺸﺘﺎﻳﻦ‬

‫***********************************‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪1‬‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧﺪا‬
‫درﺁﺋﻴﻦ هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬
‫ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺟﻬﺎن‪ -‬ﻣﻦ اﻟﺠﻤﻠﻪ اﻳﺮاﻧﻴﺎن‪ -‬ﺑﺮ اﻳﻦ ﺗﺼﻮرﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ دو ﮐﺘﺎ ِﺑﯽ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ‬
‫ﺴﯽ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ‪ ،‬ﺑﻪ هﻤﺎن ﺻﻮرت ﮐﻪ ﻗﺮﺁن ﺑﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ اﻋﺘﻘﺎد ﻋﻤﺪﺗﺎ از ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺧﻮد ﻗﺮﺁن‬
‫ﺳﯽ و ﻋﻴ ِ‬
‫ﻣﻮ ِ‬
‫ﺴﯽ ﻓﺮﺳﺘﺎد ) ال‬
‫ﺳﯽ و ﻋﻴ ِ‬
‫ﺷﯽ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ‪ :‬ﺁن ﺧﺪا ِﺋﯽ ﮐﻪ ﻗﺮﺁن را ﺑﺮ ﺗﻮ) ﻣﺤﻤﺪ( ﻓﺮﺳﺘﺎد‪ ،‬ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ را ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﻣﻮ ِ‬
‫ﻧﺎ ِ‬
‫ﻋﻤﺮان‪ ،48 ،3 ،‬ﻣﺎﺋﺪﻩ‪ ،46 ،‬اﻋﺮاف‪ ،157 ،‬ﺗﻮﺑﻪ‪ ،111 ،‬ﻓﺘﺢ‪ ،29 ،‬ﺣﺪﻳﺪ‪،27 ،‬ﺻﻒ‪ ،6 ،‬ﺟﻤﻌﻪ‪ . (5 ،‬وِﻟﯽ واﻗﻊ اﻣﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ‬
‫ﺣﯽ از ﺁﺳﻤﺎن درﻳﺎﻓﺖ داﺷﺘﻪ‬
‫ﺴﯽ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﺻﻮرت و ِ‬
‫ﺳﯽ و ﻋﻴ ِ‬
‫ﮐﻪ ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬هﻴﭽﮑﺪام ﻧﻪ ﮐﺘﺎب واﺣ ِﺪی هﺴﺘﻨﺪ و ﻧﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﻋﯽ درﻳﺎﻓﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﮐﺘﺎ ِﺑﯽ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﺪﻩ‪ ،‬ﺟﻮزف‬
‫اﻧﺪ‪ .‬در ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ ﺟﻬﺎن ﺗﻨﻬﺎ ﺷﺨﺺ دﻳﮕ ِﺮی ﺑﻪ ﻏﻴﺮ از ﻣﺤﻤﺪ ﮐﻪ ﻣﺪ ِ‬
‫‪1‬‬
‫اﺳﻤﻴﺖ ﺑﻨﻴﺎن ﮔﺬار ﻓﺮﻗﻪ ﻣﺬهﺐ ﻣﻮرﻣﻮن در ﺁﻣﺮﻳﮑﺎ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺁﻧﭽﻪ اﻣﺮوز در ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﻪ ﻧﺎم ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ) ‪ (Bible‬ﻋﺮﺿﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ِای از دو ﺑﺨﺶ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ و ﻋﻬﺪ‬
‫ﺟﺪﻳﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮرات ﻗﺴﻤ ِﺘﯽ از ﺑﺨﺶ اول و اﻧﺠﻴﻞ ﻗﺴﻤ ِﺘﯽ از ﺑﺨﺶ دوم ﺁن اﺳﺖ‪ .‬ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﮐﻪ ﭘﻨﺞ ﮐﺘﺎب اول ﺁن اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ‬
‫‪2‬‬
‫ﺗﻮراﻩ ﻧﺎم دارد‪ ،‬ﺟﻤﻌﺎ ﺷﺎﻣﻞ ‪ 24‬ﮐﺘﺎب اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﮑﺠﺎ ﻧﺎزل ﻧﺸﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺗﺪرﻳﺠﺎ و در ﻃﻮل ﺑﻴﺶ از‬
‫ﻳﮏ هﺰار ﺳﺎل ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ﻳﺎ ﮔﺮوﻩ هﺎ ِﻳﯽ از ﮐﺎهﻨﺎن ﻳﻬﻮ ِدی ﺑﻪ اﺳﻢ ‪ 26‬ﭘﻴﻐﻤﺒ ِﺮی ﮐﻪ ﻧﺎﻣﺸﺎن ﺑﺮ اﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ﻧﻮﺷﺘﻪ‬
‫ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﻧﻴﺰ از ﭼﻬﺎر ﮐﺘﺎب اول ﺁن اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ اﻧﺠﻴﻞ ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ِﻣﯽ ﺷﻮد‪ ،‬ﺟﻤﻌﺎ ﺷﺎﻣﻞ ‪ 27‬ﮐﺘﺎب و رﺳﺎﻟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ در‬
‫ﺴﯽ ﺗﺎ هﻨﮕﺎم‬
‫ﺴﯽ ﻧﺒﻮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺧﻮد ﻋﻴ ِ‬
‫ﻃﻮل دو ﻗﺮن ﺗﻮﺳﻂ اﻓﺮا ِدی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ هﻴﭻ ﻳﮏ از ﺁﻧﻬﺎ از هﻮارﻳﻮن ﻋﻴ ِ‬
‫ﻣﺮگ ﺧﻮﻳﺶ اﺳﺎﺳﺎ از وﺟﻮد ﮐﺘﺎ ِﺑﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم اﻧﺠﻴﻞ ِﺑﯽ ﺧﺒﺮ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪.................................................................................................................................‬‬
‫اﺻﻞ زﻳﺮ ﺑﻨﺎ ِﺋﯽ هﺮﺳﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﻨﺪﻩ و ﮔﺮداﻧﻨﺪﻩ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﺧﺪِای واﺣ ِﺪی اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺗﻮرات ﻳﻬﻮﻩ ‪ ،‬در اﻧﺠﻴﻞ‬
‫ﭘﺪر ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ و در ﻗﺮﺁن اﻟﻪ ﻧﺎم دارد در هﺮ ﺳﻪ اﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﮐﺎﺋﻨﺎت و ﺧﻠﻘﺖ ﺁدم ﺑﻪ دﺳﺖ اﻳﻦ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺼﻮر ِﺗﯽ ﻣﺸﺎﺑﻪ‬
‫رواﻳﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﭘﻴﺎﻣﺒﺮا ِﻧﯽ ﮐﻪ ِوی ﺑﺮِای ﻧﻮع ﺑﺸﺮ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮا ِﻧﯽ ﻣﺸﺘﺮک هﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬و ﻗﻮاﻧﻴﻨﻦ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﮐﻪ اﻋﻼم ﻣﻴﺪارد ﻗﻮاﻧﻴ ِﻨﯽ ﻏﺎﻟﺒﺎ ﻣﺸﺎﺑﻬﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺤﯽ و اﺳﻼم ﺑﺼﻮر ِﺗﯽ ﭼﻨﺎن ﺑﻨﻴﺎ ِدی ﺑﺎﻳﮏ دﻳﮕﺮ ﺗﺒﺎﻳﻦ و‬
‫ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ ‪ ،‬ﻣﺎهﻴﺖ ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ و زﻣﻴ ِﻨﯽ اﻳﻦ ﺧﺪا در ﺁﺋﻴﻦ هِﺎی ﻳﻬﻮ ِدی و ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﮑﯽ داﻧﺴﺘﻨﺪ اﻳﻦ ﺳﻪ ﺧﺪا را ﻏﻴﺮ ﻣﻤﮑﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ .‬ﺟﻬﺎن ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی اﮔﺮ هﻢ در ﺗﺌﻮ ِری ﻳﮏ ﺧﺪِای‬
‫ﮔﺎﻩ ﺻﺮﻳﺤﺎ ﺗﻨﺎﻗﺾ دارد ﮐﻪ ﻗﺎﻟﺒﺎ ﻳ ِ‬
‫واﺣﺪ ﺑﻴﺶ ﻧﺪارد درﻋﻤﻞ دارِای ﺳﻪ ﺧﺪا اﺳﺖ ﮐﻪ وﺟﻮﻩ اﺧﺘﻼف ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ از وﺟﻮﻩ ﻣﺸﺘﺮﮐﺸﺎن اﺳﺖ‪.‬‬
‫___________________________‬
‫‪ -1‬ﺑﻪ ﲞﺶ ﺳﲑی در ﻣﺬاهﺐ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
‫ِی‬
‫ِی ﺗﻮﺳﻂ ﺟﺮوﻧﻴﻤﻮ‬
‫ِﯽ ﺗﻮرات ﮐﻪ در ﻗﺮن ﭼﻬﺎرم ﻣﻴﻼد‬
‫ِی ﺗﻮرات اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﱳ ﻻﺗﻴﻨ‬
‫‪-2‬اﻳﻦ رﻗﻢ ﻓﻘﻂ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﱳ ﻋﱪ‬
‫ِی ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ اﺳﺖ‬
‫ِﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﮐﻠﻴﺴﺎ‬
‫ِﯽ ﺗﺮﲨﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ‪ Vulgata‬ﻧﺎم دارد ) و ﻣﺘﻨ‬
‫ﻗﺪﻳﺲ ‪San Geronimo‬از ﻳﻮﻧﺎﻧ‬
‫ِی ﺗﺮﲨﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫ِی ﭘﺮوﺗﺴﺘﺎن ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺎرﺗﲔ ﻟﻮﺗﺮ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ از ﻋﱪ‬
‫(ﺑﻪ‪ 46‬ﮐﺘﺎب ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪.‬ﺗﻮرات ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﮐﻠﻴﺴﺎ‬
‫ﲞﺎﻃﺮ اﻳﻨﮑﻪ هﻔﺖ ﮐﺘﺎب ﺁن از ﻃﺮف ﻟﻮﺗﺮ ﺑﺮﲰﻴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ ﺷﺎﻣﻞ‪ 39‬ﮐﺘﺎب اﺳﺖ ‪ .‬اﺳﻄﻼح ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ و ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ‬
‫ِﯽ ) ﺑﺎب ﺑﻴـﺴﺖ وﺷﺸﻢ ‪ (28،‬و رﺳـﺎﻟﻪ دوم ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس رﺳﻮل ﺑﻪ ﻗﺮﻧـﺘﻴﺎن ) ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ ‪(14‬ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫از اﳒﻴﻞ ﻣـﺘ‬
‫اﺳﺖ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪2‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫ﺧﺪِای ﺗﻮرات ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﻧﺎم دارد) و در ﺗﻮرات ‪ 6823‬ﺑﺎر از اوﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ( ﺻﺮﻓﺎ ﺧﺪِای ﻗﻮم ﻳﻬﻮد اﺳﺖ و ﺧﻮدش ﻧﻴﺰ‬
‫ﺧﺪا ِﺋﯽ ﺻﺪ در ﺻﺪ ﻳﻬﻮ ِدی اﺳﺖ ‪ .‬ﭘﻴﺎﻣﺒﺮا ِﻧﯽ ﮐﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﻮد ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﻣﻨﺤﺼﺮا ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان ﻣﻠﺖ ﻳﻬﻮدﻧﺪ و ﺑﻪ ﮐﻔﺮ ﻳﺎ اﻳﻤﺎن دﻳﮕﺮان‬
‫ﮐﺎ ِری ﻧﺪارﻧﺪ ‪ .‬ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ و ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺁﻧﺎن ﮐﻼ ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﺤﻮر ﻣﻴﮕﺮدد ﮐﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺧﺎص ﻗﻮم ﻳﻬﻮد از هﺮ را ِهﯽ ﮐﻪ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ ﺣﻔﻆ ﺷﻮد‪،‬‬
‫وﻟﻮ اﻳﻦ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺁن ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ اﺧﻼ ِﻗﯽ و اﻧﺴﺎ ِﻧﯽ ﺑﺴﻴﺎ ِری زﻳﺮ ﭘﺎ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ و ﺣﻘﻮق ﻣﺸﺮوع ﻣﻠﺘﻬِﺎی دﻳﮕ ِﺮی ﻧﺎدﻳﺪﻩ‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﻳﺎ ﮐﺴﺎن ﺑﺴﻴﺎ ِری ﺑﻪ ﻧﺎﺣﻖ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ ‪ .‬در ﺟﺮﻳﺎن ﺣﻮادث روزﻣﺮﻩ ﻳﺎ وﻗﺎﻳﻊ ﻣﻬﻢ از ﻗﺒﻴﻞ ﺟﻨﮕﻬﺎ و ﺑﻼﻳِﺎی ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ‬
‫و زﻣﻴﻨﻲ‪ ،‬ﻳﻬﻮﻩ ﺷﺨﺼﺎ از اﺳﻤﺎن ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻣﻴﺂﻳﺪ ﺗﺎ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺧﻮد را ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ ﺳﺮ ﭘﺮﺳ ِﺘﯽ و درﺻﻮرت‬
‫ﺿﺮورت ادارﻩ ﮐﻨﺪ و در هﻤﻪ اﻳﻦ ﻣﻮارد در ﻣﻮﺿﻊ ﻳﮏ ﺧﺪِای ﻳﻬﻮ ِدی ﻋﻤﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﻧﻪ ﺧﺪِای هﻤﻪ اﻗﻮام و هﻤﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎ ‪.‬‬
‫ﺑﺎﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺧﻮدش ﻗﺮار داد ﻣﻴﺒﻨﺪد ﮐﻪ اﮔﺮ ﭘﺴﺮان اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺧﺘﻨﻪ ﺷﻮﻧﺪ او در ﻋﻮض ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﮐﻨﻌﺎن را ﺑﺮِای هﻤﻴﺸﻪ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﮑﯽ ﭘﺲ از دﻳﮕ ِﺮی ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺁﻧﻬﺎ ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺷﺮط ﮐﻪ هﻴﭽﮑﺪام از ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﺑﺒﺨﺸﺪ ف‪،‬و ﺑﻌﺪا ﻧﻴﺰ ﺷﻬﺮهِﺎی ﻣﺘﻌﺪد اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ را ﻳ ِ‬
‫ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺮد وزن و ﮐﻮدک ﺑﻠﮑﻪ ﮔﺎو و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ و ﺑﺰﻏﺎﻟﻪ و ﺳﮓ و ﮔﺮﺑﻪ ِای را ﻧﻴﺰ زﻧﺪﻩ ﻧﮕﺬارﻧﺪ ‪ .‬ﺑﺎ ﻳﮏ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮش ﮐﺒﺎب و‬
‫ﺁﺑﮕﻮﺷﺖ ﻣﻴﺨﻮرد و زﻳﺮ درﺧﺖ اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ .‬ﺑﺎﭘﻴﻐﻤﺒﺮ دﻳﮕﺮش ﮐﺸ ِﺘﯽ ﻣﻴﮕﻴﺮد وزورش ﺑﻪ او ﻧ ِﻤﯽ رﺳﺪ‪ .‬در ﺷﺐ ﺗﺎرﻳﮏ‬
‫دﻧﺒﺎل ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ دﻳﮕﺮش در ﺑﻴﺎﺑﺎن ِﻣﯽ دود ﺗﺎ او را ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺧﺘﻨﻪ ﻧﺒﻮدن ﺑﮑﺸﺪ از ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ دﻳﮕﺮش ِﻣﯽ ﺧﻮاهﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ز ِﻧﯽ زﻧﺎ زدﻩ و‬
‫زﻧﺎ ﮐﺎر ازدواج ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ دﻳﮕﺮش دﺳﺘﻮر ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ر ِوی ﻧﺎن روزاﻧﻪ اش ﮔﻮﻩ ﺑﻤﺎﻟﺪ و ﺑﺨﻮرد ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ دﻳﮕﺮش ﺷﮑﺎﻳﺖ‬
‫ﮑﯽ ﭘﺲ از دﻳﮕ ِﺮی ﺳﺮش ﮐﻼﻩ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﻧﺪ و ﺑﺎ دﻳﮕﺮان زﻧﺎ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬دﺧﺘﺮان ﻧﺎز‬
‫ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ دو ﺧﻮاه ِﺮی ﮐﻪ ﻣﻌﺸﻮﻗﻪ او ﺑﻮدﻧﺪ ﻳ ِ‬
‫ﭘﺮوردﻩ اورﺷﻠﻴﻢ را ﻏﻀﺐ ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﻓﺮﻣﺎن ِﻣﯽ دهﺪ ﮐﻪ دﻳﮕﺮ ﻣﻮ ﺑﺮ ﻓﺮج ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺮوﻳﺪ‪ .‬رودﻩ ه ِﺎی ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ را ﮐﻪ ﺑﻪ او ِﺑﯽ‬
‫اﺣﺘﺮا ِﻣﯽ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ از ﻣﻘﻌﺪﺷﺎن ﺑﻴﺮون ِﻣﯽ ﺁورد‪ .‬ﺑﺎ ﺷﻴﻄﺎن ﺑﺮ ﺳﺮ ﺑﻨﺪﻩ اش اﻳﻮب ﺷﺮط ﺑﻨ ِﺪی ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ دﻳﮕﺮش ﭘﺮﺧﺎش‬
‫ﮑﯽ از ﺳﺮداران ﺧﻮد زﻧﺎ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ در ﺣﺎِﻟﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد ﻳﻬﻮﻩ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ زﻧﺎن دﻳﮕ ِﺮی را ﺑﻪ ﺁﻏﻮش‬
‫ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﭼﺮا ﺑﺎ زن ﻳ ِ‬
‫او ﺑﻔﺮﺳﺘﺪ‪ .‬ﻧﺤﻮﻩ دﻗﻴﻖ ﮐﺒﺎب ﮐﺮدن ﮔﺎو و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ را ﭼﻮن ﻳﮏ ﺁﺷﭙﺰ ﮐﻬﻨﻪ ﮐﺎر ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ اوﻟﻮاﻟﻌﺰم ﺧﻮدش ﺗﻌﻠﻴﻢ ِﻣﯽ دهﺪ و‬
‫اﺧﺒﺎر ﻣﺤﺮﻣﺎﻧﻪ درﺑﺎر ﻳﻬﻮد را ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻳﮏ ﻣﺎﻣﻮر ﻣﺨﻔﻴﻪ اﻃﻼﻋﺎ ِﺗﯽ ﺑﻪ ﮔﻮش ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ دﻳﮕﺮش ِﻣﯽ رﺳﺎﻧﺪ‪ .‬در ﻧﻘﺶ ﻳﮏ رﺋﻴﺲ ﻣﺎﻓﻴﺎ‬
‫ﺑﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻣﺼﺮ ﺗﻮﺻﻴﻪ ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ از هﻤﺴﺎﻳﮕﺎن ﻣﺼ ِﺮی ﺧﻮد هﺮ ﻗﺪر ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻃﻼ و ﻧﻘﺮﻩ ﺑﻪ اﻣﺎﻧﺖ ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ ﺗﺎ ﺁﻧﻬﺎ را در‬
‫ﺧﺮوج از اﻳﻦ ﮐﺸﻮر ﺑﺎ ﺧﻮدﺷﺎن ﺑﺒﺮﻧﺪ‪ ،‬و ﺧﻮد او در ﻋﺮض ﻳﮏ ﺷﺐ ﭼﻨﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻮﺟﻮان و ﮐﻮدک ﻣﺼ ِﺮی و ﺣ ِﺘﯽ ﮔﺎو و‬
‫ﮔﻮﺳﻔﻨﺪه ِﺎی ﻧﻮزاد را ﺑﺎ دﺳﺖ ﺧﻮﻳﺶ ﺳﺮ ِﻣﯽ ﺑﺮﻧﺪ‪.‬‬
‫در اﻧﺠﻴﻞ هﻤﻴﻦ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺧﺪا ِﺋﯽ دو ﺷﺨﺼﻴ ِﺘﯽ ِﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﻪ در هﻴﭻ ﺁﺋﻴﻦ دﻳﮕﺮ اﺳﺎﻃﻴ ِﺮی ﻳﺎ ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی ﺗﺎرﻳﺦ ﺟﻬﺎن ﻣﺸﺎﺑﻪ‬
‫اورا ﻧ ِﻤﯽ ﺗﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺁﻧﮑﻪ ﮐﺪام اﻧﺠﻴﻞ از اﻧﺠﻴﻞ هِﺎی ﭼﻬﺎر ﮔﺎﻧﻪ و ﮐﺪام رﺳﺎﻟﻪ از رﺳﺎﻟﻪ هِﺎی ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺪﺳﺖ‬
‫ﭼﻪ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬از ﻣﻮﺿﻊ ﺧﺪِای ﺗﺮﺳﻨﺎک و اﻧﺘﻘﺎﻣﺠﻮ و ﻓﺮﻳﺒﮑﺎر و ﺣﺴﻮ ِدی ﭼ ِﻮی ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻊ ﺧﺪِای ﻣﻬﺮﺑﺎن‪،‬‬
‫ﺴﯽ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﺎهﻴﺖ ِﻣﯽ دهﺪ‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ ﺧﺪا ِﻳﯽ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ اﺳﺖ ﻧﻘﺶ‬
‫ﻧﻴﮏ دل و ﺑﺨﺸﻨﺪﻩ و ِﺑﯽ ﻋﻘﺪﻩ ِای ﭼﻮن ﭘﺪر ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ ﻋﻴ ِ‬
‫ﮐﺎرﮔﺮدا ِﻧﯽ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ در ان واﺣﺪ هﻢ ﮐﻴﻨﻪ ﺗﻮز اﺳﺖ و هﻢ ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ‪ ،‬هﻢ ﺳﺨﺖ ﮔﻴﺮ اﺳﺖ و هﻢ ﺁﺷ ِﺘﯽ ﺟﻮ‪ ،‬هﻢ ﺧﺪا ِﺋﯽ‬
‫ﻣﻨﺤﺼﺮا ﻳﻬﻮ ِدی اﺳﺖ و هﻢ ﭘﺪ ِری اﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﻪ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ را ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻓﺮزﻧﺪان ﺧﻮﻳﺶ ِﻣﯽ ﻧﮕﺮد و ﻏﺎﻟﺒﺎ در اﻳﻦ ﺟﻤﻊ ازداد‬
‫ﺧﻮدش ﻧﻴﺰ ﺗﮑﻠﻴﻒ ﺧﻮﻳﺶ را ﻧ ِﻤﯽ ﻓﻬﻤﺪ‪.‬‬
‫در ﻗﺮﺁن ﺧﺪا ﻧﻪ ﺧﺪای ﺻﺪ در ﺻﺪ ﮐﻴﻨﻪ ﺗﻮر و ﺗﺮش رو و ِﺑﯽ رﺣﻢ ﺗﻮرات اﺳﺖ و ﻧﻪ ﺧﺪِای دو ﺷﺨﺼﻴ ِﺘﯽ اﻧﺠﻴﻞ ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺧﺪا ِﺋﯽ‬
‫در ﺣﺪ اﻋﻼ ﻣﻄﻠﻖ و ﺧﻮد ﮐﺎﻣﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻴﺮون ازاو هﻴﭻ ﻗﺎﻧﻮ ِﻧﯽ ‪ ،‬هﻴﭻ ارادﻩ ِای و هﻴﭻ واﻗﻌﻴ ِﺘﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد و ﺣ ِﺘﯽ ﺑﺮ ِﮔﯽ ِﺑﯽ‬
‫اﺟﺎزﻩ او از درﺧ ِﺘﯽ ﻓﺮو ﻧ ِﻤﯽ اﻓﺘﺪ و هﺮ ﺁﻧﭽﻪ در ﺁﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ ِﻣﯽ ﮔﺬرد‪ ،‬از ﺟﺰء ﺗﺎ ﮐﻞ ‪ ،‬اﻟﺰاﻣﺎ ﺑﻪ هﻤﺎن ﺻﻮر ِﺗﯽ ِﻣﯽ ﮔﺬرد ﮐﻪ‬
‫او ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﺳﺖ ‪ .‬ﻓﺮﻳﻤﻦ ﮐﻼرک ﭘﮋوهﺸﮕﺮ ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ و ﻣﻮﻟﻒ ﮐﺘﺎب ﻣﻌﺮوف ﻣﺬاهﺐ ﺑﺰرگ اﻳﻦ هﺮ ﺳﻪ واﻗﻌﻴﺖ را ﭼﻨﻴﻦ‬
‫ﺳﯽ ﻗﺪرت ﺗﺮﺳﻨﺎ ِﮐﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﻴﺸﻪ در ﻣﻴﺎن ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺧﻮدش زﻧﺪ ِﮔﯽ ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ و ﺷﺮﻳﮏ هﻤﻪ‬
‫ﺧﻼﺻﻪ ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ‪ :‬ﺧﺪِای ﻣﻮ ِ‬
‫ﺴﯽ هﻢ ﺑﺎ ِﻻی ﺳﺮ ﺁدﻣﻴﺎن اﺳﺖ و هﻢ در درون ﺁﻧﻬﺎ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺧﺪِای ﻣﺤﻤﺪ ﺻﺮﻓﺎ‬
‫درﺳﺘﻴﻬﺎ و ﻧﺎدرﺳﺘﻴﻬِﺎی ﺁﻧﻬﺎ اﺳﺖ‪ ،‬ﺧﺪِای ﻋﻴ ِ‬
‫درﺑﺎ ِﻻی ﺳﺮ ﺁﻧﻬﺎ اﺳﺖ و از ﻣﻮﺿﻊ ﻓﺮﻣﺎﻧﺮوِای ﻣﻄﻠ ِﻘﯽ ﺑﺎ ﺁﻧﺎن ﺳﺨﻦ ِﻣﯽ ﮔﻮﻳﺪ ﮐﻪ هﻴﭽﻮﻗﺖ از ﻣﺴﻨﺪ ﺧﺪا ِﺋﯽ ﺧﻮدش ﻓﺮود ﻧ ِﻤﯽ‬
‫ﺁﻳﺪ‪.‬‬
‫ﻣﻴﺎن اﻳﻦ ﺳﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ‪ ،‬اﮔﺮ ﺑﺮداﺷﺖ ﺧﺪِای ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﭘﺪراﻧﻪ ﺗﺮ و ﺑﺮداﺷﺖ ﺧﺪِای اﺳﻼم ﺳــﺮوراﻧﻪ ﺗﺮ اﺳﺖ ‪ ،‬ﺑﺮداﺷﺖ‬
‫ﺧﺪِای ﻳﻬﻮ ِدی ﭘﺮ ﺁﺑﺮﻧﮕﺘﺮ و ﺧﻮاﻧﺪ ِﻧﯽ ﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬زﻳﺮا ِوی ﺑﺮ ﻣﺒﻨِﺎی ﺁﻧﭽﻪ در ﺗﻮرات از او ﺣﮑﺎﻳﺖ ِﻣﯽ ﺷﻮد هﻢ اﻟﻮهﻴﻢ ﻳﻬﻮ ِدی‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬هﻢ ﺁﺗﻮن ﻣﺼ ِﺮی ‪ ،‬هﻢ ﻣﺮدوخ ﺑﺎﺑﻠﻲ‪ ،‬هﻢ ﺑﻌﻞ ﻓﻴﻨﻴﻘﻲ‪ ،‬هﻢ زﺋﻮس ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ‪ ،‬هﻢ ژوﭘﻴﺘﺮ روﻣﻲ‪ ،‬و در ﺟﻤﻊ هﻤﻪ ﺧﺪاﻳﺎن‬
‫ﺼﯽ و ﭼﻪ از ﻧﻈﺮ ﻓﺮاوا ِﻧﯽ و ﺗﻨﻮع ﻣﺎﺟﺮاهﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ِوی ﺑﺎزﻳﮕﺮ اﺻِﻠﯽ هﻤﻪ‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ‪ ،‬هﻴﭻ ﺧﺪِای دﻳﮕ ِﺮی ﭼﻪ از ﻧﻈﺮ ﺧﺼﺎﺋﺺ ﺷﺨ ِ‬
‫ﺁﻧﻬﺎ اﺳﺖ ﺑﺎ او ﺑﺮاﺑ ِﺮی ﻧ ِﻤﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪3‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺷﻤﺎ هﻢ ﺑﺎ ﺷﻤﺎ ِری از اﻳﻦ ﻣﺎﺟﺮاهﺎ و اﻳﻦ ﺧﺼﺎﺋﺺ‪ ،‬از ﺧﻼل ﺻﻔﺤﺎت ﺧﻮد ﺗﻮرات ﮐﻪ در اﻳﻨﺠﺎ ﻋﻴﻨﺎ ﻳﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت‬
‫ﺗﻠﺨﻴﺺ ﺷﺪﻩ ﺁن ﺑﺮاﻳﺘﺎن ﻧﻘﻞ ِﻣﯽ ﮐﻨﻢ ﺁﺷﻨﺎ ﺷﻮﻳﺪ‪:1‬‬
‫‪.................................................................................................................................................‬‬
‫اوﻟﻴﻦ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ ﻳﻬﻮد ‪ ،‬ﺁﺑﺮام ) اﺑﺮاهﻴﻢ(‪ ،‬در ﻣﻬﺎﺟﺮت ﺧﻮد ﺑﻪ ﻋﺮض ﮐﻨﻌﺎن‪ ،‬ﻳﮏ روز در ﺑﻠﻮﻃﺴﺘﺎ ِﻧﯽ در ﻧﺰدﻳﮏ ﺣﺒﺮون ﮐﻪ ِوی‬
‫هﻤﺮاﻩ زﻧﺶ ﺳﺎرا در ﺁن ﺳﮑﻮﻧﺖ ﮔﺰﻳﺪﻩ اﺳﺖ ﺳﻪ ﻧﻔﺮ ﻧﺎﺷﻨﺎس را ِﻣﯽ ﺑﻴﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ دﻳﺪار او ﺁﻣﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺁﻧﻬﺎ را ﻣﻬﻤﺎن ِﻣﯽ ﮐﻨﺪ و‬
‫وﻗﺘﻴﮑﻪ دﻋﻮﺗﺶ را ﺑﻪ ﻧﻬﺎر ِﻣﯽ ﭘﺬﻳﺮﻧﺪ ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ ﺑﺮﻳﺎن و ﺷﻴﺮ و ﮐﺮﻩ ﻓﺮاهﻢ ِﻣﯽ ﺁورد ﮐﻪ هﻤﻪ ﺑﺎ هﻢ ﺁن را ِﻣﯽ ﺧﻮرﻧﺪ و‬
‫ﮑﯽ از ﺁﻧﻬﺎ ﺧﻮد ﺧﺪا ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫ﺳﭙﺲ زﻳﺮ درﺧﺖ اﺳﺘﺮاﺣﺖ ِﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﻌﺪ ﻣﻌﻠﻮم ِﻣﯽ ﺷﻮد ﮐﻪ ﻳ ِ‬
‫و ﺧﺪاوﻧﺪ در ﺑﻠﻮﻃﺴﺘﺎن ﺑﺮ اﺑﺮاهﻴﻢ ﻇﺎهﺮ ﺷﺪ‪ ،‬و او در ﮔﺮﻣِﺎی روز ﺑﻪ در ﺧﻴﻤﻪ ﻧﺸﺴﺘﻪ ﺑﻮد‪ ...‬و ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺒﺎل او رﻓﺖ و رو ﺑﺮ‬
‫زﻣﻴﻦ ﻧﻬﺎد و ﮔﻔﺖ‪ِ :‬ای ﻣﻮﻟﻲ‪ ،‬اﮐﻨﻮن اﮔﺮ ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻈﺮ ﺗﻮﺷﺪم ‪ ،‬ﭘﺲ اﻧﺪک ﺁ ِﺑﯽ ﺑﻴﺎورم ﺗﺎ ﭘﺎهِﺎی ﺧﻮد را ﺑﺸﻮ ِﺋﯽ و زﻳﺮ درﺧﺖ‬
‫ﺑﻴﺎراﻣﻲ‪ ،‬و ﻟﻘﻤﻪ ﻧﺎ ِﻧﯽ ﺑﻴﺎورم ﺗﺎ دﻟﺖ را ﺗﻘﻮﻳﺖ د ِهﯽ و ﭘﺲ از ﺁن رواﻧﻪ ﺷ ِﻮی ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﺮِای هﻤﻴﻦ ﺗﺮا ﺑﺮ اﻳﻨﺠﺎ ﮔﺬر اﻓﺘﺎدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﭘﺲ ﺳﻪ ﮐﻴﻞ از ﺁرد ﺑﻪ ﺳﺎرا داد ﺗﺎ ﺁن را ﺧﻤﻴﺮ ﮐﺮدﻩ ﻧﺎن ﺑﺴﺎزد‪ ،‬و ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ ﻧﺎزک از رﻣﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﻏﻼم ﺧﻮد داد ﺗﺎ ﺁن را ﻃﺒﺦ‬
‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﮐﺮﻩ و ﺷﻴﺮ و ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ ﺑﺮﻳﺎن ﺷﺪﻩ را ﺁورد و زﻳﺮ درﺧﺖ اﻳﺴﺘﺎد ﺗﺎ ﻣﻬﻤﺎﻧﺎﻧﺶ ﺁﻧﺮا ﺧﻮردﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺧﺪاوﻧﺪ از ِوی ﭘﺮﺳﻴﺪ‬
‫ﮐﻪ زوﺟﻪ ات ﺳﺎرا ﮐﺠﺎﺳﺖ؟ ﮔﻔﺖ اﻳﻨﮏ در ﺧﻴﻤﻪ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻮاﻓﻖ زﻣﺎن ﺣﻴﺎت ﻧﺰد ﺗﻮ ﺑﺮ ﺧﻮاهﻢ ﮔﺸﺖ و‬
‫زوﺟﻪ ات ﺳﺎرا را ﭘﺴ ِﺮی ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ...‬ﺳﺎرا ﺑﺪر ﺧﻤﻴﻪ اﻳﻦ را ﺷﻨﻴﺪ و دردل ﺧﻮد ﺑﺨﻨﺪﻳﺪ ﮐﻪ ﺷﻮهﺮم ﭘﻴﺮ اﺳﺖ وازﻣﻦ ﻧﻴﺰ ﻋﺎدت‬
‫ﻣﺎهﺎﻧﻪ ﻣﻨﻘﻄﻊ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﺮا ﭘﺴ ِﺮی ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ ؟ و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺳﺎرا ﺑﺮای ﭼﻪ ﺧﻨﺪﻳﺪ ‪ ،‬ﻣﮕﺮ هﻴﭻ اﻣﺮی‬
‫ﻧﺰد ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺸﮑﻞ اﺳﺖ؟ ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺳﺎرا اﻧﮑﺎر ﮐﺮدﻩ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻧﺨﻨﺪ ﻳﻢ‪ ،‬ﭼﻮﻧﮑﻪ ﺗﺮﺳﻴﺪﻩ ﺑﻮد ‪ .‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﻧﻲ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺧﻨﺪﻳﺪي‪.‬‬
‫ﭘﺲ رﻓﺖ و اﺑﺮاهﻴﻢ او راﻣﺸﺎﻳﻌﺖ ﻧﻤﻮد‪ :‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺁﻳﺎ ﺁﻧﭽﻪ را ﮐــﻪ ﻣﻴﮑﻨﻢ از اﺑـــــــﺮاهﻴﻢ ﻣﺨﻔﯽ دارم؟"‬
‫)ﺧﻼﺻﻪ ﺷﺪﻩ ازﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪ ،‬ﺑﺎب هﺠﺪهﻢ (‪.‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫وﻗ ِﺘﯽ دﻳﮕﺮ ﺧﺪا در ﺷ ِﺒﯽ ﺗﺎرﻳﮏ و درﺻﺤﺮا ِﺋﯽ ﺧﻠﻮت ﺑﺎ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮش ﻳﻌﻘﻮب ﮐﺸ ِﺘﯽ ِﻣﯽ ﮔﻴﺮد ‪ ،‬ﺑﺎاﻳﻦ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﺸ ِﺘﯽ ﺗﺎ ﺳﭙﻴﺪﻩ دم‬
‫اداﻣﻪ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻪ زﻣﻴﻦ زدن او ﻧﻤﻴﺸﻮد‪....":‬ﭘﺲ ﻳﻌﻘﻮب دو زوﺟﻪ ﺧﻮد ودو ﮐﻨﻴﺰش وﻳﺎزدﻩ ﭘﺴﺮش راهﻤﺮاﻩ ﺑﺎهﻤﻪ‬
‫ﺳﯽ در ﺑﻴﺎﺑﺎن روﺑﺮو ﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ﻃﻠﻮع ﻓﺠﺮﺑﺎ ِوی ﮐﺸ ِﺘﯽ ﮔﺮﻓﺖ‬
‫ﻣﺎﻳﻤﻠﮑﺶ ازﻣﻌﺒﺮ ﻳﺮﺑﻮق ﻋﺒﻮر داد ‪ ،‬وِﻟﯽ دراﻳﻦ ﻣﻮﻗﻊ ﺑﺎﻣﺮد ﻧﺎﺷﻨﺎ ِ‬
‫و ﭼﻮن دﻳﺪ ﮐﻪ ﺑﺮﻳﻌﻘﻮب ﻏﻠﺒﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﻟﮕ ِﺪی ﺑﻪ ران او زدﮐﻪ ﺁﻧﺮاازﺣﺮﮐﺖ ﺑﺎزداﺷﺖ ‪ ،‬ﭘﺲ ﺑﺪوﮔﻔﺖ ﻣﺮا رهﺎ ﮐﻦ زﻳﺮا ﮐﻪ‬
‫ﻓﺠﺮﻣﻴﺸﮑﺎﻓﺪ‪ ،‬اﻣﺎ ﻳﻌﻘﻮب ﮔﻔﺖ ﺗﺎ ﻣﺮا ﺑﺮﮐﺖ ﻧﺪ ِهﯽ رهﺎﻳﺖ ﻧﮑﻨﻢ ‪ .‬ﻣﺮد از ِوی ﭘﺮﺳﻴﺪ ﻧﺎم ﺗﻮ ﭼﻴﺴﺖ ؟ ﭘﺎﺳﺦ داد ﻳﻌﻘﻮب ‪ .‬ﮔﻔﺖ ‪:‬‬
‫ﻧﻲ‪ ،‬ازاﻳﻦ ﭘﺲ ﻧﺎم ﺗﻮ ﻳﻌﻘﻮب ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﻧﺸﻮد ﺑﻠﮑﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﺷﻮد ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺧﺪا ﻣﺠﺎهﺪﻩ ﮐﺮ ِدی و ﻧﺼﺮت ﻳﺎﻓ ِﺘﯽ ‪ .‬و ﻳﻌﻘﻮب‬
‫ﺳﯽ ؟ و او رادر ﺁﻧﺠﺎ ﺑﺮﮐﺖ داد ‪.‬‬
‫ﺑﺪوﮔﻔﺖ اﮐﻨﻮن ﺗﻮ ﻧﻴﺰ ﻣﺮا از ﻧﺎم ﺧﻮد ﺁﮔﺎﻩ ﺳﺎز ‪ .‬ﺁن ﻣﺮد ﺟﻮاب داد ‪ :‬ﭼﺮا اﺳﻢ ﻣﺮا ﻣﻴﭙﺮ ِ‬
‫وﻳﻌﻘﻮب ﺁن ﻣﮑﺎن را ﻓﻨﻮﺋﻴﻞ ﻧﺎﻣﻴﺪ زﻳﺮا ﮐﻪ در ﺁﻧﺠﺎ ﺧﺪارا از روﺑﺮودﻳﺪﻩ ﺑﻮد ‪ ،‬و ﭼﻮن ازﻓﻨﻮﺋﻴﻞ ﮔﺬﺷﺖ ﺁﻓﺘﺎب ﺑﺮ ِوی ﻃﻠﻮع ﮐﺮد‬
‫وﺑﺮ ران ﺧﻮد ﻣﻴﻠﻨﮕﻴﺪ‪ .‬ازاﻳﻦ ﺳﺒﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺗﺎ ﺑﻪ اﻣﺮوز ﻋﺮق اﻟﻨﺴﺎء را ﮐﻪ ﻋﻀﻠﻪ ران اﺳﺖ ﻧﻤﻴﺨﻮرﻧﺪ ‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﺪا‬
‫‪2‬‬
‫ﺳﯽ ودوم ‪.(32 -22،‬‬
‫ران ﻳﻌﻘﻮب را در ﻋﺮق اﻟﻨﺴﺎء ﻟﻤﺲ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد ") ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪ ،‬ﺑِﺎی ِ‬
‫‪...............................................................................................................................................‬‬
‫ﺳﯽ ﻣﺪ ِﺗﯽ ﭼﺎﻧﻪ ﻣﻴﺰﻧﺪ ﺗﺎاورا ﺑﻪ ﻗﺒﻮل ﻣﺄﻣﻮرﻳﺖ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺑﺎ ﻓﺮﻋﻮن ﻣﺼﺮ ﺑﺮِای‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﺧﺪا ﺑﺎ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮاوﻟﻮاﻟﻌﺰم ﺧﻮدش ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ ﺑﻬﺎﻧﻪ هِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻴﮑﻮﺷﺪ ﺗﺎ‬
‫واداﺷﺘﻦ ِوی ﺑﻪ ﺻﺪور اﺟﺎزﻩ ﻣﻬﺎﺟﺮت ﻗﻮم ﻳﻬﻮد از ﺧﺎک ﻣﺼﺮ ﻣﺘﻘﺎﻋﺪ ﮐﻨﺪ‪ ،‬و ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﮔﻔﺖ ﭘﺲ اﮐﻨﻮن ﺑﻴﺎ ﺗﺎ ﺗﺮا ﻧﺰد ﻓﺮﻋﻮن ﺑﻔﺮﺳﺘﻢ و ﻗﻮم ﻣﻦ ﺑ ِﻨﯽ‬
‫ازﭘﺬﻳﺮش اﻳﻦ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﺷﺎﻧﻪ ﺧﺎِﻟﯽ ﮐﻨﺪ‪....":‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﮔﻔﺖ ﻣﮕﺮ ﻣﻦ ﮐﻴﺴﺘﻢ ﮐﻪ ﻧﺰد ﻓﺮﻋﻮن ﺑﺮوم و ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ را از ﻣﺼﺮ ﺑﻴﺮون ﺁورم‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ را از ﻣﺼﺮ ﺑﻴﺮون ﺁو ِری ‪ .‬ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ ﺧﺪا ﮔﻔﺖ اﻳﻨﮑﻪ ﭼﻮن ﻣﻦ ﻧﺰد ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ روم و ﺑﻪ اﻳﺸﺎن ﮔﻮﻳﻢ ﮐﻪ ﺧﺪِای‬
‫؟ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ‪ :‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻦ ﺑﺎ ﺗﻮ ﺧﻮاهﻢ ﺑﻮد ‪ .‬ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﮔﻔﺖ ﻣﻦ هﻤﻴﻦ هﺴﺘﻢ‬
‫ﭘﺪران ﺷﻤﺎ ﻣﺮا ﻧﺰد ﺷﻤﺎ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ اﺳﺖ واز ﻣﻦ ﺑﭙﺮﺳﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﺎم او ﭼﻴﺴﺖ ﺑﺪﻳﺸﺎن ﭼﻪ ﮔﻮﻳﻢ؟ ﺧﺪا ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ در ﺟﻮاب ﮔﻔﺖ هﻤﺎﻧﺎ ﻣﺮا ﺗﺼﺪﻳﻖ ﻧﺨﻮاهﻨﺪ‬
‫ﮐﻪ هﺴﺘﻢ و ﺑﻪ ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﮕﻮ ﮐﻪ "هﺴﺘﻢ " ﻣﺮا ﻧﺰد ﺷﻤﺎ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ اﺳﺖ‪ .‬و ﻣﻮ ِ‬
‫ﮐﺮد و ﺳﺨﻦ ﻣﺮا ﻧﺨﻮاهﺪ ﺷﻨﻴﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺧﻮاهﻨﺪ ﮔﻔﺖ ﻳﻬﻮد ﺑﺮ ﺗﻮ ﻇﺎهﺮ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ِوی ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ ﻋﺼِﺎی ﺗﺮا‬
‫ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻣﺎر ﮐﻨﻢ و دﺳﺖ ﺗﺮا ﻣﺜﻞ ﺑﺮف ﺳﻔﻴﺪ ﮐﻨﻢ و ﺁب ﻧﻬﺮ را ﺑﺪﺳﺖ ﺗﻮ ﺑﺪل ﺑﻪ ﺧﻮن ﮐﻨﻢ ﺗﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﮔﻔﺘﻪ ﺗﺮا ﺑﺎور ﺑﺪارﻧﺪ ‪....‬ﭘﺲ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ﻣﻦ ﻣﺮ ِدی ﻓﺼﻴﺢ ﻧﻴﺴﺘﻢ و زﺑﺎﻧﻢ اﻟﮑﻦ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﮐﻨ ِﺪی ﺣﺮف ﻣﻴﺰﻧﻢ ‪ .‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ‪ :‬ﻣﻦ زﺑﺎﻧﺖ ﺧﻮاهﻢ‬
‫ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﮔﻔﺖ ﺑﺎ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎای ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬اﺳﺘﺪﻋﺎ دارم ﮐﻪ ﮐﺲ دﻳﮕﺮی را ﺑﺮای‬
‫ﺑﻮد وهﺮﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﮕﻮ ِﺋﯽ ﺗﺮا ﺧﻮاهﻢ ﺁﻣﻮﺧﺖ‪ .‬و ﻣﻮ ِ‬
‫______________________________________‬
‫ِﯽ ﭼﺎپ و‬
‫ِﯽ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ " اﳒﻤﻦ ﻣﺴﻴﺤ‬
‫ِﯽ ﮐﻪ در ﮐﺘﺎب ﺣﺎﺿﺮ از ﺗﻮرات ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ‪ ،‬ﻋﻴﻨﺎاز ﺗﺮﲨﻪ ﻓﺎرﺳ‬
‫ا‪ -‬ﻣﻄﺎﻟﺒ‬
‫ِﯽ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس " درﺳﺎل ‪1904‬‬
‫اﻧﺘﺸﺎر ﺑﲔ اﳌﻠﻠ‬

‫در ﻧﻴﻮﻳﻮرک ﺑﭽﺎپ رﺳﻴﺪﻩ ودرﺳﺎل‪ 1980‬ﲡﺪﻳﺪ ﭼﺎپ ﺷﺪﻩ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪.‬‬

‫ِی ﺧﺪا‬
‫ِﯽ روﻳﺎرو‬
‫ِی ﺑﺎﺳﺘﺎﻧ‬
‫ِﯽ اﻳﻦ ﮐﻠﻤﻪ درﻋﱪ‬
‫ِی اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺗﻮرات ﻧﺎم اﺳﺮﺋﻴﻞ ﺑﺮدﻩ ﻣﻴﺸﻮد ‪ .‬ﻣﻌﻨ‬
‫‪ –2‬اﻳﻦ ﳔﺴﺘﲔ ﺑﺎر‬
‫ِﯽ‬
‫ِﯽ ﻣﻴﮕﲑد ﺑﺎﳘﻪ ﺧﺪاﺋ‬
‫ِﯽ ﻣﻴﺪهﺪ ‪ .‬ﺟﺎﻟﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪا ﺑﺎ ﭘﻴﻐﻤﱪش ﮐﺸﺘ‬
‫اﺳﺖ ﳘﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﮐﻠﻤﻪ ﻓﻨﻮﺋﻴﻞ "ﺧﺪا را دﻳﺪم "ﻣﻌﻨ‬
‫ِﯽ ﮐﻪ ﺑﺪﻳﻦ ﭘﻴﻐﻤﱪ ﻣﻴﺪهﺪ ﺧﺪا"ﻧﻴﻞ "ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد‬
‫ﺧﻮد ﻧﺎم اﻳﻦ ﭘﻴﻐﻤﱪ را ﳕﻴﺪاﻧﺪ ‪ ،‬و اﻳﻦ ﻧﻴﺰ ﺟﺎﻟﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻧﺎﻣ‬
‫ِﯽ اﺳﺖ ‪.‬‬
‫ِﯽ و ﮐﻨﻌﺎﻧ‬
‫ِی ﺑﺎﺑﻠ‬
‫ﮐﻪ ﻧﺎم ﺧﺪاﻳﺎن اﺳﺎﻃﲑ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪4‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫اﻳﻨﮑﺎر ﺑﻔﺮﺳ ِﺘﯽ ‪ .‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﺸﻢ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺸﺘﻌﻞ ﺷﺪ و ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﻣﮕﺮ ﻣﻦ ﻧﻤﻴﺪاﻧﻢ ﮐﻪ ﺑﺮادرت هﺎرون ﻻ ِوی ﻓﺼﻴﺢ اﻟﮑﻼم اﺳﺖ‪ .‬و ﺗﻮ‬
‫ﮐﻼم را ﺑﻪ او اﻟﻘﺎءﺧﻮا ِهﯽ ﮐﺮد و او ﺑﺮِای ﺗﻮ ﺑﻪ ﻗﻮم ﺳﺨﻦ ﺧﻮاهﺪ ﮔﻔﺖ و او ﺗﺮا ﺑﺠِﺎی زﺑﺎن ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد و ﺗﻮ او راﺑﺠِﺎی ﺧﺪا‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ ﻧﺎﭼﺎر زن ﺧﻮﻳﺶ وﭘﺴﺮ ﺧﻮد را ﺑﺮ اﻻغ ﺳﻮار ﮐﺮدﻩ ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻣﺼﺮ ﻣﺮاﺟﻌﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ و‬
‫ﺧﻮا ِهﯽ ﺑﻮد"‪ .‬ﺑﻌﺪ ازاﻳﻦ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺧﻮدش ﻋﺼِﺎی ﺧﺪارا ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻴﮕﻴﺮد و ﺑﺮِای اﺑﻼغ او اﻣﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺳ ِﻮی ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﻓﺮﻋﻮن رواﻧﻪ ﻣﻴﺸﻮد ‪ .‬وِﻟﯽ درﺳﺖ در هﻤﻴﻦ‬
‫ﻣﻮﻗﻊ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ اﻳﻦ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ او ﺧﺘﻨﻪ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ ‪ ،‬و ﺑﻘﺪ ِری از اﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ ﻋﺼﺒﺎ ِﻧﯽ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺷﺒﺎﻧﻪ ﺑﺪﻧﺒﺎل او‬
‫ﺳﯽ ‪،‬او را از ﻣﺮگ ﻧﺠﺎت ﻣﻴﺪهﺪ ‪ ".‬و واﻗﻊ ﺷﺪ در‬
‫ﮕﯽ و هﻮﺷﻤﻨ ِﺪی ﺻﻔﻮرﻩ ‪ ،‬زن ﻣﻮ ِ‬
‫ﻣﻴﺮود ﺗﺎ ِوی را ﺑﻘﺘﻞ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ ‪ ،‬و ﻓﻘﻂ زرﻧ ِ‬
‫ﺑﻴﻦ راﻩ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺪﻧﺒﺎل او رﻓﺖ ﺗﺎ ِوی را ﺑﻪ دﺳﺖ ﺧﻮد ﺑﮑﺸﺪ‪ .‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺻﻔﻮرﻩ ﺳﻨﮓ ﭼﺨﻤﺎ ِﻗﯽ ﺗﻴﺮ ﺑﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ هﻤﺎﻧﻮﻗﺖ ﻋﻠﻔﻪ‬
‫ﺳﯽ اﻧﺪاﺧﺖ و ﮔﻔﺖ اﻳﻨﮏ ﺗﻮ ﻣﺮا ﺷﻮهﺮ ﺧﻮن هﺴ ِﺘﯽ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﺧﺘﻨﻪ ‪ ،‬ﭘﺲ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﭘﺴﺮ ﺧﻮد را ﺑﺮﻳﺪ و ﮔﻮﺷﺖ ﺑﺮﻳﺪﻩ را ﻧﺰد ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ را رهﺎ ﮐﺮد" ) ﺳﻔﺮﺧﺮوج ‪ ،‬ﺧﻼﺻﻪ ﺷﺪﻩ از ﺑﺎﺑﻬِﺎی ﺳﻮم و ﭼﻬﺎرم (‪.‬‬
‫ﻣﻮ ِ‬
‫‪...................................................................‬‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﺧﺪا ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺤﺘﺮم و ﻣﻮﻗﺮ ﺧﻮدش ﺣﺰﻗﻴﺎل ‪ ،‬اﻣﺮ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺪت ‪ 390‬روز ﺑﺮ ر ِوی ﻧﺎن روزاﻧﻪ ﺧﻮدش ﮔﻪ‬
‫ﺑﻤﺎﻟﺪ و ﺑﻌﺪ ﺁﻧﺮا ﺑﺨﻮرد ‪...":‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻓﺮﻣﻤﻮد ﮐﻪ ﺁهﻦ ﺗﻴﺰ ﺑﺮدار و ﻣﻮهِﺎی ﺳﺮ و رﻳﺸﺖ را ﺑﺎ ﺁن ﺑﺘﺮاش ‪،‬و‬
‫ﺷﯽ ﻣﻮاﻓﻖ ﮔﻨﺎﻩ‬
‫ﭘﺲ ﻣﻴﺎن ﺑﺮو ﻳﮏ ﺛﻠﺚ از ﺁﻧﺮا ﺑﺴﻮزان و ﺛﻠﺚ دﻳﮕﺮ را ﺑﻪ زﺑﺎﻟﻪ ﺑﺮﻳﺰ ‪ ،‬و ﭼﻮن اﻳﻦ را ﺑﻪ اﻧﺠﺎم رﺳﺎﻧﻴﺪﻩ ﺑﺎ ِ‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﻪ ﻣﺪت‪ 390‬روز ﺑﺮﭘﻬﻠ ِﻮی ﭼﭗ ﺧﻮد ﺑﺨﻮاب‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﻦ ﮔﻨﺎﻩ ﻳﻬﻮد را هﺮ رو ِزی ﺑﺠﻬﺖ ﺳﺎِﻟﯽ ﺑﺮ ﺗﻮ ﻗﺮار دادﻩ ام ‪...‬ﭘﺲ‬
‫ﻏﺬا ِﺋﯽ راﮐﻪ ﻣﻴﺨﻮ ِری ﺑﻪ وزن ﺑﻴﺴﺖ ﻣﺜﻔﺎل ﺑﺮِای هﺮ روز وﻗﺖ ﺑﻮﻗﺖ ﺧﻮا ِهﯽ ﺧﻮرد‪ ،‬و ﻗﺮﺻﻬِﺎی ﻧﺎن ﺟﻮ را ﮐﻪ ﻣﻴﺨﻮ ِری ﺁﻧﻬﺎ را‬
‫در ﻧﻈﺮ هﻤﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺳﺮﮔﻴﻦ ﺧﻮد ﺧﻮا ِهﯽ ﺧﻮرد ‪ .‬ﭘﺲ ﮔﻔﺘﻢ ‪ :‬ﺁﻩ ِای ﺧﺪاوﻧﺪ‪،‬ﻣﻦ از ﻃﻔﻮﻟﻴﺖ ﺧﻮد ﺗﺎ ﺑﺤﺎل ﺳﺮﮔﻴﻦ ﺁد ِﻣﯽ‬
‫راﻧﺨﻮردﻩ ام إ ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺑﻤﻦ ﻓﺮﻣﻮد‪ :‬اﻳﻨﮏ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻢ ﮐﻪ ﺑﺠ ِﺎی ﺳﺮﮔﻴﻦ اﻧﺴﺎن ﺳﺮﮔﻴﻦ ﮔﺎو را ﺑﺮﺗﻮ ﻣﻘﺮر دارم"‪) .‬ﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧﺒﻲ‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﭼﻬﺎرم‪.(12-4،‬‬

‫ﭼﻨ ِﺪی ﭘﺲ از ﺁن هﻤﻴﻦ ﺧﺪاوﻧﺪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ دﻳﮕﺮ ﺧﻮد رﺑﺸﺎ ِﻗﯽ را ﺑﻨﺰداﻟﻴﺎﻗﻴﻢ ﺑﻦ ﺣﻠﻘﻴﺎ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﮐﻪ ﺑﺪو ﺑﮕﻮﻳﺪ ﻣﻦ ﺑﺮ ﻣﺮدا ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ‬
‫ﺣﺼﺎر ﺷﻬﺮ ﻧﺸﺴﺘﻪ اﻧﺪ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ام ﺗﺎ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺪﻳﺸﺎن ﺑﮕﻮﻳﻢ ﮐﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺷﻤﺎ ﻧﺠﺎﺳﺖ ﺧﻮد را ﺑﺨﻮرﻧﺪ و ﺑﻮل ﺧﻮد‬
‫را ﺑﻨﻮﺷﻨﺪ ) ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب هﻴﺠﺪهﻢ‪.(27،‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ هﻤﻴﻦ ﺧﺪا ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﻣﺤﺘﺮم و ﻣﻌﺘﺒﺮ دﻳﮕﺮ ﺧﻮد هﻮﺷﻊ دﺳﺘﻮر ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ز ِﻧﯽ زﻧﺎﮐﺎر و زﻧﺎزادﻩ ازدواج ﮐﻨﺪ‪....":‬و‬
‫ﺣﯽ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ هﻮﺷﻊ ﺑﻦ ﺑﻨﻴ ِﺮی ﻧﺎزل‬
‫در اﻳﺎم ﻋﺰﻳﺎ و ﻳﻮﺗﺎ و ﺣﺰﻗﻴﺎ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا و ﻳﺮﺑﻌﺎم ﺑﻦ ﻳﻮﺁش ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﺳﺮاﺋﻴﻞ و ِ‬
‫ﺷﺪ‪ .‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ هﻮﺷﻊ ﮔﻔﺖ ﺑﺮو و ز ِﻧﯽ زﻧﺎﮐﺎر را ﮐﻪ ﺧﻮدش ﻧﻴﻴﺰ زﻧﺎزادﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮِای ﺧﻮد ﺑﮕﻴﺮ ‪...‬ﭘﺲ هﻮﺷﻊ رﻓﺖ و ﺟﻮﻣﺮ‬
‫دﺧﺘﺮ دﺑﻼﺋﻴﻢ را ﮔﺮﻓﺖ واو ﺣﺎﻣﻠﻪ ﺷﺪﻩ ﭘﺴ ِﺮی ﺑﺮاﻳﺶ زاﺋﻴﺪ ‪...،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺷﻤﺎ دﻳﮕﺮ ﻗﻮم ﻣﻦ ﻧﻴﺴﺘﻴﺪ و ﻣﻦ ﺧﺪِای ﺷﻤﺎ‬
‫ﻧﻴﺴﺘﻢ ‪...‬و ﺑﺎ ﻣﺎدر و ﺧﻮدﻣﺤﺎﺑﻪ ﻧﻤﺎ‪،‬زﻳﺮاﮐﻪ او ﻧﻴﺰدﻳﮕﺮزن ﻣﻦ ﻧﻴﺴﺖ وﻣﻦ ﺷﻮهﺮ او ﻧﻴﺴﺘﻢ ‪ ،‬ﻟﻬﺬا زﻧِﺎی ﺧﻮد را از ﭘﻴﺶ روﻳﺶ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮﻳﺶ را از ﻣﻴﺎن ﭘﺴﺘﺎﻧﻬﺎﻳﺶ رﻓﻊ ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻣﺒﺎدا رﺧﺖ او را ﮐﻨﺪﻩ ِوی ﺑﺮهﻨﻪ ﻧﻤﺎﻳﻢ ‪ ...‬و ﺑﺮ ﭘﺴﺮاﻧﺶ رﺣﻤﺖ ﻧﺨﻮاهﻢ‬
‫و ﻓﺎﺣﺸ ِ‬
‫ﻓﺮﻣﻮد ﭼﻮﻧﮑﻪ ﻓﺮزﻧﺪان زﻧﺎ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ و واﻟﺪﻩ اﻳﺸﺎن ﺑﻴﺸﺮ ِﻣﯽ ﮐﺮدﻩ و ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻋﻘﺐ ﻋﺎﺷﻘﺎن ﺧﻮد ﺧﻮاهﻢ رﻓﺖ ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ‬
‫اﻳﺸﺎن ﻧﺎن و ﺁب و ﭘﺸﻢ و ﮐﺘﺎن و روﻏﻦ و ﺷﺮﺑﺖ ﺑﻪ ﻣﻦ دادﻩ اﻧﺪ ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻦ راﻩ اورا ﺑﺮ ﺧﺎرﻩ ﺧﻮاهﻢ ﺑﺴﺖ و ﺑﺮ ﮔﺮد او‬
‫دﻳﻮا ِری ﺑﻨﺎﺧﻮاهﻢ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ راهﻬِﺎی ﺧﻮد را ﻧﻴﺎﺑﺪ و هﺮﭼﻨﺪ ﻋﺎﺷﻘﺎن ﺧﻮد را ﺗﻌﺎﻗﺐ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻳﺸﺎن ﻧﺨﻮاهﺪ رﺳﻴﺪ ‪ ...‬ﭘﺲ ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺮوم و ﻧﺰد ﺷﻮهﺮ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺧﻮد ﺑﺮ ﻣﻴﮕﺮدم زﻳﺮا در ﺁﻧﻮﻗﺖ از اﮐﻨﻮن ﻣﺮا ﺧﻮﺷﺘﺮ ﻣﮕﺬاﺷﺖ ‪ .‬اﻣﺎ او ﻧﻤﻴﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﻦ‬
‫ﺑﻮدم ﮐﻪ ﮔﻨﺪم و ﺷﻴﺮﻩ و روﻏﻦ را ﺑﻪ او ﻣﻴﺪادم و ﻧﻘﺮﻩ و ﻃﻼ ِﺋﯽ را ﮐﻪ ﺑﺮِای ﻋﻤﻞ ﺻﺮف ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ ﺑﺮاﻳﺶ ِﻣﯽ اﻓﺰودم‪ .‬اﻣﺎ ﻣﻦ‬
‫ﮕﯽ او‬
‫دﻳﮕﺮ ﮔﻨﺪم ﺧﻮد را در ﻓﺼﻠﺶ و ﺷﻴﺮﻩ ﺧﻮﻳﺶ را در ﻣﻮﺳﻤﺶ ﺑﻪ او ﻧﺨﻮاهﻢ داد و ﭘﺸﻢ و ﮐﺘﺎن ﺧﻮد را ﮐﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ ﺑﺮهﻨ ِ‬
‫را ﺑﭙﻮﺷﺎﻧﺪ از او ﺑﺮ ﺧﻮاهﻢ داﺷﺖ‪ ،‬و ﻗﺒﺎﺣﺖ او را ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﺶ ﻣﻨﮑﺸﻒ ﺧﻮاهﻢ ﺳﺎﺧﺖ و اﺣ ِﺪی او را از دﺳﺖ ﻣﻦ ﻧﺨﻮاهﺪ‬
‫رهﺎﻧﻴﺪ ‪ ،‬و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺷﺎ ِدی او و ﻋﻴﺪهﺎو هﻼل هﺎ و ﺷﻨﺒﻪ هﺎ و ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻮاﺳﻤﺶ را ﻣﻮﻗﻮف ﺧﻮاهﻢ ﺳﺎﺧﺖ ‪ ،‬ﺗﺎﮐﻬﺎ و اﻧﺠﻴﺮهﺎﻳﺶ‬
‫را ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﻮد اﻳﻨﻬﺎ اﺟﺮت ﻣﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﻢ ﺑﻪ ﻣﻦ دادﻩ اﻧﺪ وﻳﺮان ﺧﻮاهﻢ ﺳﺎﺧﺖ و ﺁﻧﻬﺎ را ﺟﻨﮕﻞ ﺧﻮاهﻢ ﮔﺮداﻧﻴﺪ ﺗﺎ‬
‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺻﺤﺮا را ﺑﺨﻮرﻧﺪ ‪ .‬و اﻧﺘﻘﺎم روزهﺎ ِﺋﯽ را از او ﺧﻮاهﻢ ﮐﺸﻴﺪ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺨﻮر ﻣﻴﺴﻮزاﻧﻴﺪ و ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ را ﺑﻪ ﮔﻮﺷﻮارﻩ‬
‫هﺎ و زﻳﻮرهﺎ ِی ﺧﻮد ﺁراﻳﺶ دادﻩ از ﻋﻘﺐ ﺧﻮد ﻣﻴﺮﻓﺖ و ﻣﺮا ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد‪ )" .‬ﮐﺘﺎب هﻮﺷﻊ ﺑ ِﻨﯽ ‪ ،‬ﺑﺎب اول ‪.(4-1،‬‬
‫‪...................................................................‬‬
‫ﻃﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﻴﻄﺎن ﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﻳﮏ ﺑﻨﺪﻩ ﭘﺎﮐﻨﻬﺎد و ﻓﺮﻣﺎﻧﺒﺮدار ﺧﻮد را ﺑﻪ اﻧﻮاع ﻣﺼﻴﺒﺖ هﺎ ﮔﺮﻓﺘﺎر ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ ،‬هﺮ هﻔﺖ‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﺷﺮ ِ‬
‫ﭘﺴﺮش را ﻣﻴﮑﺸﺪ ‪ ،‬ﮔﻠﻪ هِﺎی ﮔﺎو و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ وﺷﺘﺮش را ﻧﺎﺑﻮد ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬ﺧﺎﻧﻪ و دارا ِﺋﯽ او را ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﻣﻴﮑﺸﺎﻧﺪ ‪ ،‬و دﺳﺖ ﺁﺧﺮ او‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪5‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫را ﻧﻴﺰ از ﺳﺮﺗﺎ ﭘﺎ دﭼﺎر ﺟﺮب ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﺑﻪ ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﻧﺸﻴ ِﻨﯽ واﻣﻴﺪاردﺗﺎ ﺑﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺑﻨﺪﻩ او ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ‬
‫ﺿﯽ ﻧﻤﮑﻨﺪ‪:‬‬
‫ﺗﺴﻠﻴﻢ رﺿ ِﺎی اواﺳﺖ و اﻋﺘﺮا ِ‬
‫"در زﻣﻴﻦ ﻏﻮص ﻣﺮ ِدی ﺑﻮد ﮐﻪ اﻳﻮب ﻧﺎم داﺷﺖ و ﺁن ﻣﺮد ﮐﺎﻣﻞ و راﺳﺖ و ﺧﺪاﺑﺮس ﺑﻮد و از ﺑ ِﺪی اﺟﺘﻨﺎب ﻣﻴﻨﻤﻮد‪ ،‬و هﻔﺖ‬
‫ﭘﺴﺮ وﺳﻪ دﺧﺘﺮ داﺷﺖ و اﻣﻮال او هﻔﺘﻬﺰار ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ و ﺳﻪ هﺰار ﺷﺘﺮ و ﭘﺎﻧﺼﺪ ﺟﻔﺖ ﮔﺎو و ﭘﺎﻧﺼﺪ اﻻغ ﻣﺎدﻩ ﺑﻮد و ﻧﻮﮐﺮان‬
‫ﺑﺴﻴﺎر ﮐﺜﻴﺮ داﺷﺖ و ان ﻣﺮد از ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺑ ِﻨﯽ ﻣﺸﺮق ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﺑﻮد‪ ...‬و رو ِزی واﻗﻊ ﺷﺪ ﮐﻪ ﭘﺴﺮان ﺧﺪا ﺁﻣﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺤﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﺣﺎﺿﺮ ﺷﻮﻧﺪ و ﺷﻴﻄﺎن ﻧﻴﺰ در ﻣﻴﺎن اﻳﺸﺎن ﺁﻣﺪ ‪ ،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﮔﻔﺖ از ﮐﺠﺎ ﺁﻣﺪﻩ ِای ؟ ﺷﻴﻄﺎن در ﺟﻮاب ﮔﻔﺖ از ﺗﺮدد در‬
‫زﻣﻴﻦ و ﺳﻴﺮ ﮐﺮدن در ﺁن‪.‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﮔﻔﺖ ﺁﻳﺎ در ﺑﻨﺪﻩ ﻣﻦ اﻳﻮب ﺗﻔﮑﺮ ﮐﺮ ِدی ﮐﻪ ﻣﺜﻞ او در زﻣﻴﻦ ﻧﻴﺴﺖ و ﻣﺮ ِدی راﺳﺖ و‬
‫ﺷﯽ او در‬
‫ﺧﺪا ﺗﺮس اﺳﺖ ؟ ﺷﻴﻄﺎن در ﺟﻮاب ﮔﻔﺖ ﺁﻳﺎ اﻳﻮب ﻣﺠﺎﻧﺎﺧﺪا ﺗﺮس اﺳﺖ ﻳﺎ از ﺁن ﺟﻬﺖ ﮐﻪ ﺗﻮ او را ﺑﺮﮐﺖ دا ِدی و ﻣﻮا ِ‬
‫زﻣﻴﻦ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ ؟ اﻻن دﺳﺖ ﺧﻮد را دراز ﮐﻦ وﻣﺎﻳﻤﻠﮏ او را ﺑﮕﻴﺮ و او ﺗﺮک ﺧﻮاهﺪ ﻧﻤﻮد ‪ .‬وﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﮔﻔﺖ اﻳﻨﮏ‬
‫هﻤﻪ اﻣﻮاﻟﺶ را ﺑﺪﺳﺖ ﺗﻮ دادم‪ .‬ﭘﺲ ﺷﻴﻄﺎن از ﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻴﺮون رﻓﺖ‪".‬‬
‫ﺷﻴﻄﺎن ﺑﺎ داﺷﺘﻦ اﻳﻦ ﺳﻔﻴﺪ ﻣﻬﺮ ﺗﺮﺗﻴ ِﺒﯽ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﭘﺴﺮان اﻳﻮب ﺑﺎ ﺑﺎد ﺳﻤﻮم ﺗﻠﻒ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ‪ ،‬و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان و ﺷﺒﺮان و ﮔﺎوان‬
‫ﮑﯽ ﭘﺲ از دﻳﮕ ِﺮی ﺑﺪﺳﺖ دﺷﻤﻨﺎن ﻳﺎ ﺑﺎ ﺁﺗﺶ ﺧﺪا ﮐﻪ از ﺁﺳﻤﺎن ِﻣﯽ اﻓﺘﺪ ﻧﺎ ﺑﻮد ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ‪.‬و ﺑﺎ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ اﻳﻮب ﺳﺮ‬
‫واﻻﻏﺎن او ﻳ ِ‬
‫ﺧﻮد را ﻣﻴﺘﺮاﺷﻴﺪ و ﺳﺠﺪﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ داد و ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﺮﻓﺖ و ﻧﺎم ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺘﺒﺎرک ﺑﺎد إ وِﻟﯽ ﻣﺎﺟﺮا ﺑﻪ هﻤﻴﻨﺠﺎ ﭘﺎﻳﺎن‬
‫ﻧﻤﻴﻴﺎﺑﺪ‪ " :‬و واﻗﻊ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﭘﺴﺮان ﺧﺪا ﺁﻣﺪﻧﺪ ﺗﺎ در ﺟﻠﺴﻪ ﻣﺸﻮر ِﺗﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺣﺎﺿﺮ ﺷﻮﻧﺪ و ﺷﻴﻄﺎن ﻧﻴﺮ در ﻣﻴﺎن اﻳﺸﺎن‬
‫ﺑﻮد ‪ .‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﮔﻔﺖ ﺁﻳﺎ ﺑﻨﺪﻩ ﻣﻦ اﻳﻮب را دﻳ ِﺪی ﮐﻪ ﮐﺎﻣﻠﻴﺖ ﺧﻮد را ﻗﺎﻳﻢ ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺖ ‪ ،‬هﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺮا ﺑﺮ ﺁن واداﺷ ِﺘﯽ ﮐﻪ‬
‫او را ِﺑﯽ ﺳﺒﺐ ﺁزاد ﺑﺮﺳﺎﻧﻢ؟ و ﺷﻴﻄﺎن در ﺟﻮاب ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ هﺮ ﭼﻪ اﻧﺴﺎن دارد ﺑﺮِای ﺗﻨﺪرﺳ ِﺘﯽ ﺧﻮد ﺧﻮاهﺪ داد‪ .‬ﭘﺲ اﻻن‬
‫دﺳﺖ ﺧﻮد را دراز ﮐﺮدﻩ اﺳﺘﺨﻮان او را ﺑﻠﺮزان و او ﺗﺮا ﺗﺮک ﺧﻮاهﺪ ﻧﻤﻮد ‪ .‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﮔﻔﺖ اﻳﻨﮏ ﺟﺎن او را در‬
‫دﺳﺖ ﺗﻮ دادم ‪ .‬ﭘﺲ ﺷﻴﻄﺎن از ﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻴﺮون رﻓﺘﻪ اﻳﻮب را از ﮐﻒ ﭘﺎ ﺗﺎ ﮐﻠﻪ اش ﺑﻪ دﻣﻞ هِﺎی ﺳﺨﺖ ﻣﺒﺘﻼ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬و او‬
‫ﺳﻔﺎ ِﻟﯽ ﮔﺮﻓﺖ ﺗﺎ ﺧﻮد را ﺑﺎ ﺁن ﺑﺨﺮاﺷﺪ و در ﻣﻴﺎن ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﻧﺸﺴﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬و زﻧﺶ او را ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺁﻳﺎ ﺑﺎزهﻢ ﮐﺎﻣﻠﻴﺖ ﺧﻮد را ﻧﮕﺎﻩ‬
‫ﮑﯽ از زﻧﺎن اﺑﻠﻪ ﺳﺨﻦ ﻣﻴﮕﻮ ِﺋﯽ ‪ ،‬ﺁﻳﺎ ﻧﻴﮑﻮ ِﺋﯽ را از ﺧﺪا ﺑﻴﺎﺑﻴﻤﻮ‬
‫ﻣﻴﺪا ِری ؟ﭘﺲ ﺧﺪا را ﺗﺮک ﮐﻦ و ﺑﻤﻴﺮ ‪ ،‬و او ِوی را ﮔﻔﺖ ﻣﺜﻞ ﻳ ِ‬
‫ﺑ ِﺪی را ﻧﻴﺎﺑﻴﻢ؟ و در اﻳﻦ هﻤﻪ اﻳﻮب ﺑﻪ ﻟﺒﻬِﺎی ﺧﻮدﮔﻨﺎﻩ ﻧﮑﺮد"‪.‬‬
‫ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ وﻗ ِﺘﯽ ﻣﻴﺮﺳﺪ ﮐﻪ ﻃﺎﻗﺖ اﻳﻦ ﻣﺮد ﺧﺪا ﻃﺎق ﻣﻴﺸﻮد و "ﺻﺒﺮ اﻳﻮ ِﺑﯽ " او ﭘﺎﻳﺎن ﻣﻴﺮﺳﺪ‪،‬و در اﻳﻦ ﻣﻮﻗﻊ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﮑﻮﻩ‬
‫ِای ﺁﻣﻴﺨﺘﻪ ﺑﻪ ﻋﺼﻴﺎن ﺑﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﻄﺎب ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ‪:‬‬
‫" اﻳﻨﮏ ﺟﺎﻧﻢ ﺑﺮ ﻣﻦ رﻳﺨﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ ،‬و روزهﺎ ِی ﻣﺼﻴﺒﺖ ﮔﺮﻓﺘﺎرم ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ‪ .‬ﺷﺒﺎﻧﮕﺎﻩ اﺳﺘﺨﻮاﻧﻬﺎﻳﻢ در اﻧﺪرون ﻣﻦ ﺳﻔﺘﻪ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد ‪،‬و ِﭘﯽ هﺎﻳﻢ از درد ﺁرام ﻧﺪارد‪ .‬از ﺷﺪت ﺳﺨ ِﺘﯽ ﮔﺮﻳﺒﺎن ﭘﻴﺮاهﻨﻢ ﻣﺮا ﺗﻨﮓ ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬ﻣﺜﻞ ﺧﺎک و ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﺷﺪﻩ ام و درﮔﻞ‬
‫اﻓﺘﺎدﻩ ام ‪ .‬و در ﭼﻨﻴﻦ ﺣﺎِﻟﯽ ﻧﺰد ﺗﻮ ﺗﻀﺮع ﻣﻴﮑﻨﻢ و ﺑﺪان ﺗﻮﺟ ِﻬﯽ ﻧﻤﻴﮑ ِﻨﯽ ‪ .‬ﺑﺮ ﻣﻴﺨﻴﺰم و ﺑﺮ ﻣﻦ ﻧﻈﺮ ﻧﻤﻴﺎﻧﺪازي‪ .‬ﺑﺮﻣﻦ ﺑﻴﺮﺣﻢ‬
‫ﺷﺪﻩ ِای و ﺑﺎ ﻗﻮت دﺳﺖ ﺧﻮد ﺑﺮ ﺳﺮم ﻣﻴﮑﻮ ِﺑﯽ ‪ .‬ﻣﺮا در ﺗﻨﺪ ﺑﺎد ﭘﺮاﮐﻨﺪﻩ ﺳﺎﺧﺘﻪ ِای ‪ .‬اﻧﺘﻈﺎر ﻧﻮر ﮐﺸﻴﺪم و ﺑﻪ ﻇﻠﻤﺖ رﺳﻴﺪم‪.‬‬
‫ﮑﯽ ﺑﺮاﻩ ﺧﻮد ﻣﻴﺮوم ‪ .‬ﺑﺮادر ﺷﻐﺎﻻن و دوﺳﺖ ﺷﺘﺮ ﻣﺮﻏﺎن ﺷﺪﻩ ام‪ .‬ﭘﻮﺳﺘﻢ‬
‫اﺣﺸﺎﻳﻢ ﻣﻴﺠﻮﺷﺪ و ﺁرام ﻧﻤﻴﮕﻴﺮد ‪ .‬ﻣﺎﺗﻢ ﮐﻨﺎن در ﺗﺎرﻳ ِ‬
‫ﺳﻴﺎﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ذرﻩ ذرﻩ از ﺗﻨﻢ ﻣﻴﺮﻳﺰد‪.‬اﺳﺘﺨﻮاﻧﻬﺎﻳﻢ از ﺣﺮارت ﺳﻮﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬از ﻣﻦ ﺟﺰ ﻧﻮِای ﻧﻮﺣﻪ ﺑﺮ ﻧﻤﻴﺨﻴﺰد و از ﻧِﺎی ﻣﻦ‬
‫ﺟﺰ ﻧﺎﻟﻪ ﮔﺮﻳﻪ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن ﺑﮕﻮش ﻧﻤﻴﺮﺳﺪ"‪ .‬وِﻟﯽ اﻳﻦ ﺷﮑﻮﻩ درد ﺁﻟﻮد ‪،‬ﻳﻬﻮﻩ را ﺑﺠِﺎی اﻳﻨﮑﻪ ﺑﻪ هﻤﺪر ِدی و ﻋﻄﻮﻓﺖ ﺑﺨﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺧﺸﻢ‬
‫ِﻣﯽ ﺁورد ‪ ،‬زﻳﺮا ِوی از ﺧﻼل ﺁن ﭼﻨﻴﻦ درک ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻮب ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻤﺎل ﺧﺪا ِﺋﯽ او را زﻳﺮ ﭘﺮﺳﺶ ﻗﺮار دهﺪ‪ .‬ﺑﺪو ﺑﺎﻧﮏ‬
‫ﻣﻴﺰﻧﺪ ﮐﻪ‪ ..." :‬ﺗﻮ ﮐﻴﺴ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ ﭘﺮ ﺣﺮ ِﻓﯽ هِﺎی ﺧﻮدت در ﮐﺎر ﺧﺪا ِﺋﯽ ﻣﻦ ﻓﻀﻮِﻟﯽ ﻣﻴﮑﻨﻲ؟ ‪ ...‬و ﻗ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﻣﻦ زﻣﻴﻦ را ﺳﺎﺧﺘﻢ ﺗﻮ‬
‫ﮐﺠﺎ ﺑﻮ ِدی ؟‪...‬ﺁﻳﺎ ﺑﻪ ﻣﺨﺰﻧﻬِﺎی ﺑﺮف و ﺧﺰاﻧﻪ هِﺎی ﺗﮕﺮگ ﮐﻪ ﻣﻦ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺮِای روز ﺟﻨﮓ ذﺧﻴﺮﻩ ﮐﺮدﻩ ام راﻩ داﺷﺘﻪ اي؟ ﺁﻳﺎ ﺗﻮ‬
‫هﺴ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﺷﮑﺎر را ﺑﺮِای ﻣﺎدﻩ ﺷﻴﺮ ﺻﻴﺪ ﻣﻴﮑ ِﻨﯽ ﺗﺎ اﺷﺘﻬِﺎی او را ﺳﻴﺮ ﻧﻤﺎ ِﺋﯽ ؟ﺁﻳﺎ از وﻗﺖ زاﺋﻴﺪن ﺑﺰ ﮐﻮ ِهﯽ ﺧﺒﺮ دا ِری ؟ ﮐﻴﺴﺖ‬
‫ﺸﯽ را رهﺎ ﮐﺮد و ﺑﻨﺪهِﺎی ﮔﻮرﺧﺮ را ﺑﺎز ﮐﺮد و ﺑﻴﺎﺑﺎن را ﺧﺎﻧﻪ او ﺳﺎﺧﺖ و ﺷﻮرﻩ زار را ﻣﺴﮑﻦ اوﻗﺮارداد ﺗﺎ ﻏﻮﻏ ِﺎی‬
‫ﮐﻪ ﺧﺮ وﺣ ِ‬
‫ﺿﯽ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺗﺮا ﺧﺪﻣﺖ ﮐﻨﺪ ﻳﺎ ﻧﺰد ﺁﺧﻮر ﺗﻮ ﺧﺎﻧﻪ‬
‫ﺸﯽ را ِ‬
‫ﺷﻬﺮ را ﻧﺎدﻳﺪﻩ ﺑﮕﻴﺮد و ﺑﻪ ﺧﺮوش ﭼﻮﭘﺎن اهﻤﻴ ِﺘﯽ ﻧﺪهﺪ؟ ﺁﻳﺎ ﮔﺎو وﺣ ِ‬
‫ﮔﻴﺮد؟ ﺁﻳﺎ ﻣﻴﺘﻮا ِﻧﯽ ﺑﺎل ﺷﺘﺮ ﻣﺮغ را ﻣﺜﻞ ﭘﺮ و ﺑﺎل ﻟﮑﻠﮏ ﮐ ِﻨﯽ ﮐﻪ ﺗﺨﻤﻬﺎ ِی ﺧﻮد را در زﻣﻴﻦ رهﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﻓﺮاﻣﻮش ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ‬
‫ﺷﺎﻳﺪ وﺣﻮش ﺻﺤﺮا ﺁﻧﻬﺎ را ﻟﮕﺪﻣﺎل ﮐﻨﻨﺪ ؟ ﺁﻳﺎ ﺗﻮ هﺴ ِﺘﯽ ﮐﻪ اﺳﺐ را ﻳﺎل دادﻩ ِای و او را ﻣﺜﻞ ﻣﻠﺦ ﺑﻪ ﺟﺴﺖ و ﺧﻴﺰ در ﺁوردﻩ ِای‬
‫و ﺧﺮوش ﺷﻴﻬﻪ او را ﻣﻬﻴﺐ ﮐﺮدﻩ ِای ‪ ،‬وﺑﻪ او اﻳﻦ ﺧﺎﺻﻴﺖ را دادﻩ ِای ﮐﻪ هﺮاﺳﺎن ﻧﺸﻮد و ﺗﺮﮐﺶ ﺑﺮ او ﭼﮑﭽﮏ ﮐﻨﺪ و از ﻧﻴﺰﻩ‬
‫درﺧﺸﻨﺪﻩ و ﻣﺰراق ﻧﮕﺮﻳﺰد و وﻗﺘﻴﮑﻪ ﮐﺮﻧﺎ ﻧﻮاﺧﺘﻪ ﺷﻮد هﻪ هﻪ ﺑﮕﻮﻳﺪ؟‪ ....‬ﺁﻳﺎ ﺗﺮا ﻣﺜﻞ ﺧﺪا ﺑﺎزو ِﺋﯽ هﺴﺖ ‪،‬و ﺁﻳﺎ ﻣﺜﻞ او ﺻﺪِای‬
‫ﺗﻮ رﻋﺪ ﺁﺳﺎ اﺳﺖ ؟اﮔﺮ راﺳﺖ ﻣﻴﮕﻮ ِﺋﯽ اﻻن ﺧﻮدت را ﻣﺜﻞ ﻣﻦ ﺟﻼل و ﻋﻈﻤﺖ ﺑﺪﻩ و ﺷﺪت ﻏﻀﺐ ﺧﻮد را ﻧﻤــﺎﻳﺎن ﮐـــــــــﻦ‪ .‬ﺑﻪ‬
‫" ﺑﻬﻴﻤﻮت " ﻧﮕﺎﻩ ﮐﻦ ﮐﻪ او ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﻣﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻞ ﮔﺎو ﻋﻠﻒ ﻣﻴﺨﻮرد ‪،‬و ﻗﻮت او در ﮐﻤﺮ اواﺳﺖ و ﺗﻮاﻧﺎ ِﺋﯽ ِوی در‬
‫رﮔﻬِﺎی راﻧﺶ ﺑﻬﻢ ﭘﻴﺠﻴﺪﻩ اﺳﺖ واﺳﺘﺨﻮاﻧﻬﺎﻳﺶ ﻣﺜﻞ ﻟﻮﻟﻪ هِﺎی ﺑﺮﻧﺠﻴﻦ و اﺿﺎﻳﺶ ﻣﺜﻞ ﺗﻴﺮ هِﺎی ﺁهﻨﻴﻦ اﺳﺖ ‪ .‬او ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺧﺪا اﺳﺖ‬
‫ﺷﯽ ﮐﻪ در ﺁن ﺑﺎ ِزی ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ دور ﮐﺮد و ِوی در ﮔﻴﺎهﺎن‬
‫وِﻟﯽ ﺳﺎزﻧﺪﻩ او ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺑﻪ روﻳﺶ ﮐﺸﻴﺪ و او را ﮐﻮهﺴﺘﺎن هﺎ و هﻤﻪ وﺣﻮ ِ‬
‫ﻧﻴﺰارهِﺎی ﮐﻨﺎر ﻣﺮداﺑﻬﺎ و در ﺳﺎﻳﻪ ﻧﻴﻠﻮﻓﺮه ِﺎی ﺁ ِﺑﯽ و درﻣﻴﺎن درﺧﺘﺎن ﺑﻴﺪ ﻣﺴﮑﻦ ﮔﺰﻳﺪ ‪،‬و ﺑﻴ ِﻤﯽ از ﺁن ﻧﺪارد ﮐﻪ رودﺧﺎﻧﻪ ﻃﻐﻴﺎن‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪6‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﮐﻨﺪ ﻳﺎ ﺣ ِﺘﯽ ﻧﻬﺮ اردن در دهﺎﻧﺶ ﺑﺮﻳﺰد ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ او را ﮔﺮﻓﺘﺎر ﮐﻨﺪ ﻳﺎ ﻗﻼب ﺑﻪ ﺑﻴ ِﻨﯽ او اﻧﺪازد ؟ﺁﻳﺎ ﺗﻮ ﻣﻴﺘﻮا ِﻧﯽ اﻳﻦ‬
‫ﺸﯽ ﻳﺎ ﺑﻪ ﭼﺎﻧﻪ اش ﻗﻼب‬
‫ﮐﺎر را ﺑﮑ ِﻨﯽ ؟ ﻳﺎ ﻣﻴﺘﻮا ِﻧﯽ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ دﻳﮕﺮ ﻣﻦ " ﻟﻮﻳﺎﺗﺎن" را ﻣﻬﺎر ﮐ ِﻨﯽ ﻳﺎ زﺑﺎﻧﺶ را ﺑﺎ رﻳﺴﻤﺎن ﺑﮑ ِ‬
‫ﺸﯽ ؟‬
‫ﺑﻴﻨﺪازي؟ ﺁﻳﺎ ﻣﻴﺘﻮا ِﻧﯽ ﺑﺎ او ﻣﺜﻞ ﮔﻨﺠﺸﮏ ﺑﺎ ِزی ﮐ ِﻨﯽ ﻳﺎ او را ﺑﻪ ﺑﺮد ِﮔﯽ ﺧﻮد در ﺁو ِری ﻳﺎ ﺑﺮِای ﺑﺎ ِزی دﺧﺘﺮاﻧﺖ ﺑﻪ ﻃﻨﺎب ﺑﮑ ِ‬
‫اﮔﺮ ﻧﻤﻴﺘﻮا ِﻧﯽ اﻳﻦ ﮐﺎرهﺎ را ﺑﮑ ِﻨﯽ ‪ ،‬ﭘﺲ ﭼﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﻦ ﻣﺤﺎﺟﻪ ﻣﻴﮑ ِﻨﯽ و داو ِری ﻣﺮا ﺑﺎﻃﻞ ﻣﻴﻨﻤﺎ ِﺋﯽ و از ﻣﻦ ﺑﺎزﺧﻮاﺳﺖ ﻣﻴﮑ ِﻨﯽ‬
‫ﺳﯽ وهﺸﺘﻢ ﺗﺎ ﭼﻬﻞ و ﻳﮑﻢ ﮐﺘﺎب اﻳﻮب (‪ " .‬و اﻳﻮب ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﺗﺎ ﺧﻮدت را ﻋﺎدﻟﺘﺮ ازﻣﻦ ﻧﺸﺎن د ِهﯽ ؟ " ) ﺧﻼﺻﻪ ﺷﺪﻩ از ﺑﺎﺑﻬِﺎی ِ‬
‫را ﺟﻮاب دادﻩ ﮔﻔﺖ ‪:‬ﻣﻴﺪاﻧﻢ ﮐﻪ ﺑﻬﺮ ﭼﻴﺰ ﻗﺎدر هﺴ ِﺘﯽ و ﺗﺮا از هﺮ ﭼﻪ ﻗﺼﺪ ﮐ ِﻨﯽ ﻣﻨﻊ ﻧﺘﻮان ﻧﻤﻮد ‪ ،‬از اﻳﻨﺠﻬﺖ از ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ ﮐﺮاهﺖ‬
‫دارم و در ﺧﺎک و ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﺗﻮﺑﻪ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻢ ‪....‬وﭼﻮن اﻳﻦ ﺑﮕﻔﺖ ﺧﺪاود ﺑﻪ اﻳﻮب دو ﭼﻨﺪان ﺁﻧﭽﻪ ﭘﻴﺶ از ﺁن دادﻩ ﺑﻮد ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮد و‬
‫ﺟﻤﻴﻊ ﺑﺮادراﻧﺶ و ﺧﻮاهﺮاﻧﺶ و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺁﺷﻨﺎ ﻳﺎن ﻗﺪﻳﻤﺶ ﻧﺰد ِوی ﺁﻣﺪﻩ و در ﺧﺎﻧﻪ اش ﺑﺎ ِوی ﻧﺎن ﺧﻮردﻧﺪ و او را در ﺑﺎرﻩ‬
‫ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﻣﺼﻴﺒ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ او رﺳﺎﻧﻴﺪﻩ ﺑﻮد ﺗﻌﺰﻳﺖ ﮔﻔﺘﻨﺪ و هﺮ ﮐﺲ از ﺁﻧﺎن ﻳﮏ ﻗﺴﻴﻄﻪ و ﻳﮏ ﺣﻠﻘﻪ ﻃﻼ ﺑﻪ او داد و ‪،‬ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫اﻳﻮب را دو ﺑﺎر ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﺘﺒﺎرک ﻓﺮﻣﻮد ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ او را ﭼﻬﺎردﻩ هﺰار ﮔﻮ ﺳﻔﻨﺪ و ﺷﺸﻬﺰار ﺷﺘﺮ و هﺰار ﺟﻔﺖ ﮔﺎو و هﺰار ﻣﺎدﻩ‬
‫اﻻغ داد ‪....‬و ﺑﻌﺪ از ﺁن اﻳﻮب ﺻﺪ و ﭼﻬﻞ ﺳﺎل زﻧﺪﮔﺎ ِﻧﯽ ﻧﻤﻮد و ﭘﺴﺮان ﭘﺴﺮان ﺧﻮد را ﺗﺎ ﭘﺸﺖ ﭼﻬﺎرم دﻳﺪ ‪ .‬ﭘﺲ ﭘﻴﺮ و‬
‫ﺳﺎﻟﺨﻮردﻩ ﺷﺪ و وﻓﺎت ﻳﺎﻓﺖ" ) ﮐﺘﺎب اﻳﻮب ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﻞ دوم ‪ . (17-1،‬ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺻﺎﺣﺒﻨﻈ ِﺮی ﻣﻌﺎﺻﺮ‪ ،‬ﻳﻬﻮﻩ در ﻣﻮرد ﺁزﻣﺎﻳﺶ‬
‫ﺸﯽ ﻋﻤﻞ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌ ِﻨﯽ‬
‫ﺻﺒﺮ اﻳﻮب درﺳﺖ ﺑﻬﻤﺎن ﺻﻮر ِﺗﯽ ﻋﻤﻞ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺁزﻣﺎﻳﺸﮕﺎﻩ هِﺎی اﻣﺮو ِزی ﺑﺎ ﺧﻮﮐﭽﻪ هِﺎی ﺁزﻣﺎﻳ ِ‬
‫ﺑﺨﺎﻃﺮ اﻳﻨﮑﻪ ﻗﺪرت ﺧﻮدش را ﺑﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻨﺪ ‪،‬اﻳﻦ ﻣﺮد وارﺳﺘﻪ ِای را ﮐﻪ ﺧﻮد او ﺻﺎدق ﺗﺮﻳﻦ ﺧﺪﻣﺘﮕﺰار ﺧﻮﻳﺶ در ر ِوی‬
‫ﻼی ﺑﻼهِﺎی ﻇﺎﻟﻤﺎﻧﻪ ﻣﺤﮑﻮم ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﻪ ﻏﺮور ﺧﻮد را در زور‬
‫زﻣﻴﻦ داﻧﺴﺘﻪ ﺑﻮد ﺑﻪ ﺧﻮاﺳﺖ ﺷﻴﻄﺎن ﺑﻪ ﺣﺪ اﻋ ِ‬
‫‪1‬‬
‫ﺁزﻣﺎ ِﺋﯽ ﺑﺎ ﺷﻴﻄﺎن ارﺿﺎ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ "‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﺧﺪا از اﻳﻨﮑﻪ ﮔﺮو ِهﯽ از ﻓﺮزﻧﺪان ﻧﻮح در ﺻﺪد ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺑﺮج ﻣﻌﺮوف ﺑﺎﺑﻞ ﺑﺮ ﺁﻣﺪﻩ اﻧﺪ ﻧﮕﺮان ﻣﻴﺸﻮد ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ‬
‫ﻣﻴﺘﺮﺳﺪ اﻳﻦ ﺑﺮج ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮﺳﺪ و ﺁﻧﻮﻗﺖ اﻳﻨﺎن ﺑﻔﮑﺮ ﺗﺠﺎوز ﺑﻪ دﺳﺘﮕﺎﻩ ﺧﺪا ِﺋﯽ او ﺑﻴﻔﺘﺪ ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﻋﻠﻴﻪ ﺁﻧﺎن ﺗﻮﻃﺌﻪ ِای‬
‫ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﭘﻴﺎﻣﺪ ﺁن ﺗﺎ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﺟﻬﺎن داﻣﻨﮕﻴﺮ هﻤﻪ ﻣﺮدم دﻧﻴﺎ ﺑﺎﺷﺪ ‪ .‬ﺗﻮرات اﻳﻦ ﻣﺎﺟﺮا را ﺑﺘﻔﺼﻴﻞ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ‪" :‬‬
‫ﺟﯽ را ﺑﺴﺎزﻳﻢ ﮐﻪ‬
‫و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺟﻬﺎن را ﻳﮏ زﺑﺎن وﻳﮏ ﻟﻐﺖ ﺑﻮد ‪...‬و ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﻴﮑﺪﻳﮕﺮ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﺑﻴﺎﺋﻴﺪ ﺷﻬ ِﺮی ﺑﺮِای ﺧﻮد ﺑﻨﺎ ﻧﻬﻴﻢ و ﺑﺮ ِ‬
‫ﺟﯽ را ﮐﻪ ﺑ ِﻨﯽ ﺁدم ﺑﻨﺎ ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‬
‫ﺳﺮش ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮﺳﺪ ‪ ،‬ﺗﺎ ﻧﺎ ِﻣﯽ ﺑﺮِای ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ ﭘﻴﺪا ﮐﻨﻴﻢ ‪ ...‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﺰول ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺷﻬﺮ و ﺑﺮ ِ‬
‫ﮑﯽ اﺳﺖ و ﺟﻤﻴﻊ اﻳﺸﺎن را ﻧﻴﺰ ﻳﮏ زﺑﺎن اﺳﺖ ‪ ،‬و اﻻن اﻳﻨﮑﺎر را ﺷﺮوع‬
‫ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ ‪ ،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎ ﺧﻮد ﮔﻔﺖ هﻤﺎﻧﺎ ﻗﻮم ﻳ ِ‬
‫ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ و دﻳﮕﺮ – ﮐﺎ ِری ﮐﻪ ﻗﺼﺪ ﺁن را ﺑﮑﻨﻨﺪ ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﻧﺎ ﻣﻤﮑﻦ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد ‪ .‬ﭘﺲ اﮐﻨﻮن ﻧﺎزل ﺷﻮﻳﻢ و زﺑﺎن اﻳﺸﺎن را ﻣﺸﻮش‬
‫ﺳﺎزﻳﻢ ﺗﺎ ﺳﺨﻦ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ را ﻧﻔﻬﻤﻨﺪ ‪ .‬ﭘﺲ ﺧﺪاوﻧﺪ اﻳﺸﺎن را از ﺁﻧﺠﺎ ﺑﺮ ر ِوی ﺗﻤﺎم زﻣﻴﻦ ﭘﺮاﮐﻨﺪﻩ ﺳﺎﺧﺖ و از ﺑﻨِﺎی ﺷﻬﺮ ﺑﺎز ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ‪،‬‬
‫از ﺁن ﺳﺒﺐ ﺁﻧﺠﺎ را ﺑﺎﺑﻞ ﻧﺎﻣﻴﺪﻧﺪ ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ در ﺁﻧﺠﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻟﻐﺖ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ اهﻞ ﺟﻬﺎن را ﻣﺸﻮش ﺳﺎﺧﺖ و اﻳﺸﺎن را از ﺁﻧﺠﺎ ﺑﺮ ر ِوی‬
‫‪2‬‬
‫ﺗﻤﺎم زﻣﻴﻦ ﭘﺮاﮐﻨﺪﻩ ﻧﻤﻮد " ) ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪ ،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪(9-1 ،‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮش ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﻣﺄﻣﻮرﻳﺖ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ را از اﻳﻦ ﮐﻪ ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﭘﺎدﺷﺎ ِهﯽ ﺑﺮِای ﺧﻮد ﺷﻮﻧﺪ ﺑﺮ ﺣﺬر‬
‫دارد ‪ ،‬و ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر اﻧﻮاع و اﻗﺴﺎم ﺧﻄﺮا ِﺗﯽ را ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺳﻼﻃﻴﻦ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺷﻮد ﺑﻪ ﺁﮔﺎهﻴﺸﺎن ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ ‪ " :‬و‬
‫ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﻧﺰد ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﮑﺎﻳﺖ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺟﻤﻴﻊ ﻣﺸﺎﻳﺦ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ازﻣﻦ ﻣﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﭘﺎدﺷﺎ ِهﯽ ﻧﺼﺐ ﮐﻨﻢ ﺗﺎ ﻣﺜﻞ ﺳﺎﻳﺮ اﻣﺖ هﺎ‬
‫ﺑﺮ ﻣﺎ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ ‪ .‬وﺧﺪا وﻧﺪ ﺑﻪ ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﻳﻨﻬﺎ ﺗﺮا ﺗﺮک ﻧﮑﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺮا ﺗﺮک ﮐﺮدﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﺧﺪا ِﺋﯽ ﻧﻨﻤﺎﻳﻢ ‪.‬‬
‫_______________________________‬
‫ِی از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ‬
‫ِﯽ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺗﻮرات ‪ ،‬در ﻗﺮان ﻧﻴﺰ رواﻳﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ ،‬ﺑﺎ اﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﮐﻪ و‬
‫‪ – 1‬داﺳﺘﺎن اﻳﻮب ﺑﻪ ﺻﻮرﺗ‬

‫ِﯽ در ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﻣﺼﺎﺋﺐ ﺑﻪ‬
‫ِﯽ در ﺑﺎرﻩ ﺁﻧﺮا ﺣﺘ‬
‫ِی ﺧﻮاﺳﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ و اﺟﺎزﻩ ﭘﺮﺳﺸ‬
‫ِﯽ ﻣﻄﻴﻊ ﺑﻴﭽﻮن و ﭼﺮا‬
‫ﮐﻪ در هﺮ ﺷﺮاﻳﻄ‬
‫ِﯽ ﺷﻮد‪:‬‬
‫ِی ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﻣﻌﺮوﻓ‬
‫ِی ﺑﺮا‬
‫ﺧﻮﻳﺶ ﳕﻴﺪهﺪ اﻧﺴﺎن ﳕﻮﻧﻪ ا‬
‫" و ﻳﺎد ﮐﻦ ﺑﻨﺪﻩ ﻣﺎ اﻳﻮب را وﻗﺘﻴﮑﻪ ﭘﺮوردﮔﺎر ﺧﻮﻳﺶ را ﺧﻄﺎب ﮐﺮد ﮐﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﻣﺮا ﺑﻪ رﻧﺞ و ﻋﺬاب واداﺷﺘﻪ اﺳﺖ ‪،‬‬
‫ِﯽ‬
‫ِی ﻧﻮﺷﻴﺪن ﺧﻮاه‬
‫ِی ﺷﺴﱳ ﭘﺎهﺎ ِی ﺧﻮﻳﺶ و ﺑﺮا‬
‫ِﯽ ﺧﻨﮏ ﺑﺮا‬
‫ِی ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺮ زﻣﲔ ﮐﻮب و در ﺁﳒﺎ ﺁﺑ‬
‫و ﻣﺎ ﺑﺪو ﮔﻔﺘﻴﻢ ﮐﻪ ﭘﺎ‬
‫ِﯽ از رﲪﺖ ﻣﺎ ﺑﺮ او و‬
‫ﻳﺎﻓﺖ ‪ ،‬و ﺑﺪو ﺧﺎﻧﺪاﻧﺶ را و دو ﺑﺮاﺑﺮ ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از ﺁن داﺷﺖ ﺑﺎز ﮔﺮداﻧﻴﺪﱘ ﺗﺎ ﻧﺸﺎﻧ‬
‫ِی ﺁوردﻩ‬
‫ِی اهﻞ ﺧﺮد ﺑﺎﺷﺪ ) ﺷﻮرﻩ ص ‪ 42 ،‬و‪ ، ( 43‬و اﻳﻮب ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﻮد اﺳﺘﻐﺎﺛﻪ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﻼ ﺑﺮ ﻣﻦ رو‬
‫ِی ﺑﺮا‬
‫ﺗﺬﮐﺮ‬
‫ِی او را ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻴﻢ و درد و‬
‫ِﯽ ‪،‬و ﻣﺎﻧﲑ اﺳﺘﺪﻋﺎ‬
‫ِﯽ ﻧﺪارم زﻳﺮا ﮐﻪ ﻣﻴﺪاﱎ ﺗﻮ رﺣﻴﻢ ﺗﺮﻳﻦ رﲪﺎن هﺴﺘ‬
‫اﺳﺖ ‪ ،‬اﻣﺎ ﺷﮑﺎﻳﺘ‬
‫ِی‬
‫ِی ﺑﺮا‬
‫ِﯽ از رﲪﺖ ﻣﺎ و ﺗﺬﮐﺮ‬
‫ﻋﺬاب را از او دور ﮐﺮدﱘ و ﺧﺎﻧﺪاﻧﺶ را دو ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎرورﺗﺮ ﺳﺎﺧﺘﻴﻢ ﺗﺎ ﻧﺸﺎﻧ‬
‫ﺧﺪﻣﺘﮕﺰاران ﻣﺎ ﺑﺎﺷﺪ") اﻧﺒﻴﺎ‪ 83 ،‬و‪. ( 84‬‬
‫ِﯽ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﳘﲔ ﺟﻬﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ دران از ﺑﺎﺑﻞ ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﻣﻴﺸﻮد‬
‫ِی ﺑﺎﺑﻠ‬
‫‪ – 2‬اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺗﻮرات از اﺳﻄﻮرﻩ هﺎ‬
‫ِﯽ ﺑﲔ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ )‬
‫ِی ﮐﻪ در ﻗﺮن هﻔﺘﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد در ﺟﻨﻮب ﻏﺮﺑ‬
‫ِﯽ را در ﻣﻮرد ﺑﺮج ﺑﻠﻨﺪ‬
‫ِﯽ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﺸﺎﲠ‬
‫‪ .‬اﺳﻄﻮرﻩ ﺑﺎﺑﻠ‬
‫ِی ﺟﻬﺎن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﺪ و ﺑﻌﺪهﺎ‬
‫و ﻧﻪ در ﺑﺎﺑﻞ ( ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﺣﮑﺎﻳﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ داﺷﱳ هﻔﺖ ﻃﺒﻘﻪ ﺑﻠﻨﺪﺗﺮﻳﻦ ﺑﻨﺎ‬
‫ﺑﺎب اﻳﻞ ) دروازﻩ ﺧﺪا ( ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﺷﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﺎم ﺗﺪرﳚﺎ ﺑﺼﻮرت ﺑﺎﺑﻞ در ﺁﻣﺪ ‪.‬‬
‫ِی‬
‫ِی او ﺑﺮج ﺑﻠﻨﺪ‬
‫اﻳﻦ داﺳﺘﺎن در ﻗﺮﺁن ﺑﺪﻳﻨﺼﻮرت ﺗﻐﻴﲑ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻋﻮن ﻣﺼﺮ از هﺎﻣﺎن وزﻳﺮ ﺧﻮد ﻣﻴﺨﻮاهﺪ ﺑﺮا‬
‫ِﯽ از او اﺳﻢ ﻣﻴﱪد در ﺁﳒﺎ وﺟﻮد‬
‫ِﯽ ﮐﻪ ﻣﻮﺳ‬
‫ِی ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺮ ﺁن ﺑﺎﻻ رود ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﲰﺎن ﺑﺮﺳﺪ و ﺑﺒﻴﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاﺋ‬
‫ﺑﺴﺎزد ﮐﻪ و‬
‫ِﯽ اﺳﺖ)ﻗﺼﺺ‪ ، 38،‬ﻣﻮﻣﻦ ‪ 36،‬و‪.(37‬‬
‫ِﯽ ﺁدم دروﻏﮕﻮﺋ‬
‫دارد ﻳﺎ ﻧﻪ‪ ،‬هﺮ ﭼﻨﺪ ﮐﻪ ﻋﻘﻴﺪﻩ ﺧﻮد او ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻮﺳ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪7‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫ﭘﺲ اﻻن اﻳﺸﺎن را از رﺳﻢ ﭘﺎدﺷﺎ ِهﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ اﻳﺸﺎن ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺧﻮاهﺪ ﻧﻤﻮد ﻣﻄﻠﻊ ﺳﺎز‪ .‬و ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺳﺨﻨﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﻪ ﻗﻮم‬
‫ﮐﻪ از او ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻴﺎن ﮐﺮدو ﮔﻔﺖ رﺳﻢ ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺴﺮان ﺷﻤﺎ را ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺮ اراﺑﻪ هﺎ و ﺳﻮاران ﺧﻮد‬
‫ﻀﯽ را ﺑﺮِای ﺷﻴﺎر ﮐﺮدن زﻣﻴﻨﺶ و دروﻳﺪن ﻣﺤﺼﻮﻟﺶ و ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺁﻻت‬
‫ﺧﻮاهﺪ ﮔﻤﺎﺷﺖ ‪ ،‬و ﭘﻴﺶ اراﺑﻪ هﺎﻳﺶ ﺧﻮاهﻴﺪ دوﻳﺪ ‪ ،‬و ﺑﻌ ِ‬
‫ﺧﯽ و ﺧﺒﺎ ِزی ﺧﻮاهﺪ ﮔﺮﻓﺖ و‬
‫ﺸﯽ وﻃﺒﺎ ِ‬
‫ﺟﻨﮕﺶ و اﺳﺒﺎب اراﺑﻪ هﺎﻳﺶ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺧﻮاهﺪ ﻧﻤﻮد ‪ ،‬و دﺧﺘﺮان ﺷﻤﺎ را ﺑﺮِای ﻋﻄﺮ ﮐ ِ‬
‫ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻣﺰرﻋﻪ هﺎ و ﺗﺎﮐﺴﺘﺎﻧﻬﺎ و ﺑﺎﻏﺎت زﻳﺘﻮن ﺷﻤﺎ را ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺑﻪ ﺧﺎدﻣﺎن ﺧﻮد ﺧﻮاهﺪ داد ‪،‬و ﻋﺸﺮ زراﻋﺎت و ﺗﺎﮐﺴﺘﺎﻧﻬ ِﺎی‬
‫ﺷﻤﺎ را ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﺧﻮاﺟﻪ ﺳﺮاﻳﺎن وﺧﺎدﻣﺎن ﺧﻮد ﺧﻮاهﺪ داد و ﻏﻼﻣﺎن و ﮐﻨﻴﺰان و ﻧﻴﮑﻮﺗﺮﻳﻦ ﺟﻮاﻧﺎن ﺷﻤﺎ را ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺮِای ﮐﺎر‬
‫ﺧﻮد ﺧﻮاهﺪ ﮔﻤﺎﺷﺖ و ﻋﺸﺮ ﮔﻠﻪ هِﺎی ﺷﻤﺎ را ﺧﻮاهﺪ ﮔﺮﻓﺖ و ﺷﻤﺎ ﻏﻼم او ﺧﻮاهﻴﺪ ﺑﻮد ‪ ،‬و درﺁﻧﺮوز از دﺳﺖ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺧﻮد ﮐﻪ‬
‫ﺑﺮِای ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ ﺑﺮ ﮔﺰﻳﺪﻩ اﻳﺪ ﻓﺮﻳﺎد ﺧﻮاهﻴﺪ ﮐﺮد و ﺧﺪاوﻧﺪ در ﺁﻧﺮوز ﺷﻤﺎ را اﺟﺎﺑﺖ ﻧﺨﻮاهﺪ ﻧﻤﻮد ‪ .‬اﻣﺎ ﻗﻮم ﮐﻪ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ را ﺷﻨﻴﺪﻧﺪ‬
‫ﮔﻔﺘﻨﺪ ‪ِ :‬ﻧﯽ ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﺑﺮ ﻣﺎ ﭘﺎدﺷﺎ ِهﯽ ﺑﺎﺷﺪ ‪ .‬و ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺳﺨﻨﺎن ﻗﻮم را ﺷﻨﻴﺪ و ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﺳﻤﻊ ﺧﺪاوﻧﺪ رﺳﺎﻧﻴﺪ ")ﮐﺘﺎب‬
‫اول ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪ .(12-6،‬و ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ ‪ ،‬هﻤﻴﻦ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻌﺪا داوود را ﺑﻪ ﭘﺎدﺷﺎ ِهﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮ ﻣﻴﮕﺰﻳﻨﺪ و او را ﭘﺴﺮ‬
‫ﺧﻮد ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪ و در ﺳﻤﺖ راﺳﺖ ﺗﺨﺖ ﺧﺪا ِﺋﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻴﻨﺸﺎﻧﺪ ‪ ،‬و ﺑﻪ ﺳﻠﻴﻤﺎن و وارﺛﺎﻧﺶ ﺑﺮﮐﺖ ﭘﺎدﺷﺎ ِهﯽ ﻣﻴﺪهﺪ و او را ﺑﻨﺪﻩ‬
‫ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ ﻩ ﺧﻮد ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪ و هﻤﻪ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن و اﺟﻨﻪ و ﺑﺎد ﺻﺮﺻﺮرا در اﺧﺘﻴﺎر او ﻣﻴﮕﺬارد ‪.‬‬
‫………………………………………………………………………………………………‪................‬‬
‫و ﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﺧﺪا دﺧﺘﺮان اورﺷﻠﻴﻢ را ﭼﻨﺎن ﻏﻀﺐ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﺎن ﻣﻴﺪهﺪ از ﺁن ﭘﺲ ﻣﻮ ﺑﺮ ﻓﺮج اﻧﻬﺎ ﻧﺮوﻳﺪ‪ ،‬زﻳﺮا اﻳﻦ دﺧﺘﺮان‬
‫هﻨﮕﺎم ﻋﺒﻮر از ﺧﻴﺎﺑﺎﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻳﺎز ﻣﻴﺨﺮاﻣﻨﺪ و ﻏﻤﺰﻩ ﮐﻨﺎن راﻩ ﻣﻴﺮوﻧﺪ ‪:‬‬
‫" از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﮐﻪ دﺧﺘﺮان اورﺷﻠﻴﻢ ﺑﺨﻮد ﻏﺮﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ و ﺑﻪ ﻧﺎز ﻣﻴﺨﺮاﻣﻨﺪ و ﺑﺎ ﮔﺮدن اﻓﺮاﺷﺘﻪ و ﻏﻤﺰﻩ ﮐﻨﺎن راﻩ ﻣﻴﺮوﻧﺪ و‬
‫ﺧﻠﺨﺎﻟﻬﺎ را درﭘﺎهﺎﻳﺸﺎﻧﺒﻪ ﺻﺪا در ِﻣﯽ ﺁورﻧﺪ ‪،‬ﻣﻦ ﻓﺮق ﺳﺮﺷﺎن را ﮐﭽﻞ ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد و دﺳﺘﻮر ﺧﻮاهﻢ داد ﮐﻪ ﻣﻮ ﺑﺮ ﻓﺮج هﺎﻳﺸﺎن‬
‫ﻧﺮوﻳﺪ ‪،‬وزﻳﻨﺖ ﺧﻠﺨﺎﻟﻬﺎ و ﭘﻴﺸﺎ ِﻧﯽ ﺑﻨﺪهﺎ و ﮔﻮﺷﻮارﻩ هﺎ و دﺳﺘﺒﻨﺪهﺎ و دﺳﺘﺎرهﺎﻳﺸﺎن را دور ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ‪،‬هﻤﭽﻨﻴﻦ زﻧﺠﻴﺮهﺎ و‬
‫ﮐﻤﺮ ﺑﻨﺪهﺎ و ﻋﻄﺮ داﻧﻬﺎﻳﺸﺎن را‪،‬و اﻧﮕﺸﺘﺮهﺎ و ﺣﻠﻘﻪ هﺎ و ﺟﺎﻣﻪ هِﺎی ﻧﻔﻴﺲ و رداهﺎو ﺷﺎﻟﻬﺎ و ﺁﺋﻴﻨﻪ هﺎ و ﮐﺘﺎﻧﻬِﺎی ﻧﺎزک و ﺑﺮﻗﻊ‬
‫هﺎﻳﺸﺎن را ‪ ،‬وﮐﺎ ِری ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ﮐﻪ ﻋﻄﺮﻳﺎﺗﺸﺎن ﻣﺘﻌﻔﻦ ﺷﻮد و ﺑﻪ ﻋﻮض ﮐﻤﺮﺑﻨﺪ رﻳﺴﻤﺎن ﺑﺒﻨﺪﻧﺪو ﺑﻪ ﻋﻮض ﺳﻴﻨﻪ ﺑﻨﺪ زﻧﺎر ‪،‬و ﺑﻪ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮاهﻢ داد و ﺑﻪ ﻋﻮض ﮔﻴﺴﻮان ﺑﺎﻓﺘﻪ ﮐﭽ ِﻠﯽ ‪)".‬ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎء ﻧ ِﺒﯽ ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻮم ‪.(24-16،‬‬
‫ﻋﻮض زﻳﺒﺎ ِﺋﯽ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺳﻮﺧﺘ ِ‬
‫" ‪....‬ﺗﻮ ِای اورﺷﻠﻴﻢ ‪،‬اﮐﻨﻮن ﺧﻮدت را ﻧﺠﺲ ﮐﺮدﻩ ِای ‪ .‬ﺳﺎﮐﻨﺎن ﺗﻮ ﻋﻮرت ﭘﺪراﻧﺸﺎن را ﻣﻨﮑﺸﻒ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﻧﺪ و ﺑﺎ زﻧﺎن در ﺣﺎل‬
‫ﻀﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﺎ ﻋﺮوﺳﺸﺎن ﺑﻪ زور زﻧﺎ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ‪.‬‬
‫ﻀﯽ از ﺁﻧﻬﺎﺑﺎ زن هﻤﺴﺎﻳﻪ ﺧﻮد ﺧﻮاﺑﻴﺪﻩ اﻧﺪ و ﺑﻌ ِ‬
‫ﺣﻴﺾ ﻣﻘﺎرﺑﺖ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ‪ .‬ﺑﻌ ِ‬
‫ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﺧﻮاهﺮ ﺧﻮدﺷﺎن را ﺑﻴﻌﺼﻤﺖ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ‪ .‬ﺣﺎﻻ ﮐﻪ اﻳﻨﻄﻮر اﺳﺖ ﻣﻦ هﻢ ﺗﺮا در ﻧﻈﺮ هﻤﻪ اﻣﺘﻬﺎ ﺑﻴﻌﺼﻤﺖ ﻣﻴﮑﻨﻢ ﺗﺎ ﺑﺪا ِﻧﯽ‬
‫ﮐﻪ ﻣﻦ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای ﺗﻮهﺴﺘﻢ " )ﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و دوم ‪. (16-10،‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮش ﺣﺰﻗﻴﺎل ﺷﮑﻮﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ اورﺷﻠﻴﻢ و ﺳﺎﻣﺮﻩ ‪،‬دوﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﻣﻘﺪس او ﺑﻪ ﻓﺴﺎد ﮔﺮاﺋﻴﺪﻩ اﻧﺪ و ﺧﻮدرا‬
‫ﺑﺪاﻣﺎن اﻗﻮام هﻤﺴﺎﻳﻪ ﺁﺷﻮ ِری و ﺑﺎﺑِﻠﯽ و ﻣﺼ ِﺮی اﻓﮑﻨﺪﻩ اﻧﺪ ‪ ،‬وِﻟﯽ اﻳﻦ ﺷﮑﺎﻳﺖ را ﺑﺎ زﺑﺎ ِﻧﯽ ﻣﻄﺮح ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻟﺤﻦ ﺳﻨ ِﺘﯽ‬
‫ﻳﮏ ﮐﺘﺎب ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ را ﻧﺪارد ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺁﻧﺮا در‪ Sex Shop‬هِﺎی اﻣﺮو ِزی ﻧﻴﺰ ﺑﻪ اﺷﮑﺎل ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ ‪:‬‬
‫ﺳﯽ ام )از اﺳﺎرت درﺑﺎﺑﻞ (‪ ،‬ﺑﺮﻣﻦ ﮐﻪ در ﺁﻧﻮﻗﺖ در ﺟﻤﻊ اﺳﻴﺮان ﻧﻬﺮ‬
‫" و واﻗﻊ ﺷﺪ ﮐﻪ در روز ﭘﻨﺠﻢ از ﻣﺎﻩ ﭼﻬﺎرم از ﺳﺎل ِ‬
‫ﺧﺎﺑﻮر ﺑﻮدم ‪،‬ﺁﺳﻤﺎن ﮔﺸﻮدﻩ ﮔﺮدﻳﺪ ‪ ،‬و ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮﻣﻦ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ ﮔﻔﺖ‪ِ :‬ای ﭘﺴﺮ ﺁدﻣﻲ‪ ،‬ﺑﺪان ﮐﻪ دو زن دﺧﺘﺮ ﻳﮏ ﻣﺎدر ﺑﻮدﻧﺪ‬
‫‪ ،‬و هﺮ دو در ﻣﺼﺮ زﻧﺎ ﮐﺮدﻧﺪ ‪،‬و درﺁﻧﺠﺎ ﭘﺴﺘﺎﻧﻬﺎﻳﺸﺎن را ﻣﺎﻟﻴﺪﻧﺪ و ﺑﮑﺎرت اﻳﺸﺎن را ﻓﺸﺮدﻧﺪ ‪ .‬و ﻧﺎم ﺧﻮاهﺮ ﺑﺰرﮔﺘﺮ اهﻮﻟﻪ و ﻧﺎم‬
‫ﺧﻮاهﺮ ﮐﻮﭼﮑﺘﺮ اهﻮﻟﻴﺒﻪ ﺑﻮد ‪،‬و هﺮ د ِوی ﺁﻧﻬﺎ از ﺁن ﻣﻦ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬اﻣﺎ اهﻮﻟﻪ ازﻣﻦ رو ﺗﺎﻓﺘﻪ زﻧﺎ ﻧﻤﻮد و ﺑﻪ ﺟﻤﻴﻊ رﮔﺰﻳﺪﮔﺎن ﺑ ِﻨﯽ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮد را ﮐﻪ در ﻣﺼﺮ ﻣﻴﻨﻤﻮد ﻧﻴﺰ ﺗﺮک ﻧﮑﺮد ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ اﻳﺸﺎن در اﻳﺎم ﺟﻮاﻧﻴﺶ ﺑﺎ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮد ﺑﺮا ﺑﺬل ﻧﻤﻮد ‪،‬و ﻓﺎﺣﺸ ِ‬
‫ﺁﺷﻮر ﻓﺎﺣﺸ ِ‬
‫او هﻤﺨﻮاﺑﻪ ﻣﻴﺸﺪﻧﺪ و ﭘﺴﺘﺎﻧﻬ ِﺎی ﺑﮑﺎرت او را ﻓﺸﺮدﻩ و زﻧﺎ ﮐﺎ ِری ﺧﻮد را ﺑﺮ او ﻣﻴﺮﺧﺘﻨﺪ ‪ .‬ﻟﻬﺬا ﻣﻦ او را ﺑﺪﺳﺖ ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﺶ ﮐﻪ‬
‫او ﺑﺮ اﻳﺸﺎن ﻋﺸﻖ ﻣﻴﻮرزﻳﺪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻧﻤﻮدم ﮐﻪ ﻋﻮرت او را ﻣﻨﮑﺸﻒ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ و ﭘﺲ او را ﺑﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﮐﺸﺘﻨﺪ ‪.‬‬
‫و ﺧﻮاهﺮش اهﻮﻟﻴﺒﻪ در ﻋﺸﻘﺒﺎ ِزی ﺧﻮﻳﺶ از او ﻧﻴﺰ ﻓﺎﺳﺪ ﺗﺮ ﮔﺮدﻳﺪ و ﺑﻴﺸﺘﺮ از زﻧﺎﮐﺎ ِری ﺧﻮاهﺮش زﻧﺎ ﻧﻤﻮد ‪ .‬و دﻳﺪم ﮐﻪ او ﻧﻴﺰ‬
‫ﮑﯽ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ‪ ...‬و ﭘﺴﺮان ﺑﺎﺑﻞ ﻧﺰد ِوی در ﺑﺴﺘﺪ ﻋﺸﻘﺒﺎ ِزی در ﺁﻣﺪﻩ و او را از زﻧﺎ‬
‫ﻧﺠﺲ ﮔﺮدﻳﺪﻩ و ﻃﺮﻳﻖ هﺮ د ِوی اﻳﺸﺎن ﻳ ِ‬
‫ﮐﺎ ِری ﺧﻮد ﻧﺠﺲ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ‪ ،‬و ﭼﻮﻧﮑﻪ زﻧﺎﮐﺎ ِری ﺧﻮد را ﺁﺷﮑﺎر ﮐﺮد و ﻋﻮرت ﺧﻮد را ﻣﻨﮑﺸﻒ ﺳﺎﺧﺖ ﺟﺎن ﻣﻦ از او ﻣﺘﻨﻔﺮ ﮔﺮدﻳﺪ‬
‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺟﺎﻧﻢ از ﺧﻮاهﺮش ﻣﺘﻨﻔﺮ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ‪ .‬اﻣﺎ او زﻧﺎﮐﺎ ِری ﺧﻮد را زﻳﺎدﻩ ﻧﻤﻮد و ﺑﺮ ﻣﻌﺸﻮﻗﺎن ﺧﻮد ﻋﺸﻖ ورزﻳﺪ ﮐﻪ ﮔﻮﺷﺘﺸﺎن‬
‫ﻣﺜﻞ ﮔﻮﺷﺖ اﻻﻏﺎن و ﻧﻄﻔﻪ اﻳﺸﺎن ﭼﻮن ﻧﻄﻔﻪ اﺳﺒﺎن ﺑﻮد ‪ ...‬اﻳﻨﮏ ﺗﻮ ﺑﻪ او ﺑﮕﻮ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ‪ :‬ﻣﻦ ﻏﻴﺮت ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺿﺪ‬
‫ﮕﯽ زﻧﺎ ﮐﺎ ِری ﺗﻮو ﻗﺒﺎﺣﺖ و‬
‫ﺗﻮ ﺧﻮاهﻢ اﻧﮕﻴﺨﺖ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺗﻮ ﺑﻪ ﻏﻀﺐ ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ‪ ،‬و ﺑﺮاﻋﺮﻳﺎن و ﺑﺮهﻨﻪ ﺧﻮاهﻢ ﮔﺬاﺷﺖ ﺗﺎ ﺁﻧﮑﻪ ﺑﺮهﻨ ِ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪8‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﻓﺎﺣﺸﻪ ﮔ ِﺮی ﺗﻮ ﻇﺎهﺮ ﺷﻮد ‪ ،‬ﭼﻮﻧﮑﻪ ﻣﺮا ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﺮ ِدی و ﻣﺮا ﭘﺸﺖ ﺳـــــــﺮ ﺧﻮد اﻧﺪاﺧــــــــﺘﯽ " )ﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب‬
‫ﺑﻴﺴﺖ و ﺳﻮم ‪. (35-1،‬‬
‫ﺑﺨﺶ دﻳﮕ ِﺮی از اﻳﻦ ﺷﮑﻮﻩ ﻧﺎﻣﻪ ﺧﺪا از اﻳﻦ ﺟﺎﻟﺒﺘﺮ اﺳﺖ ‪:‬‬
‫" ﻣﻦ ﺗﺮا ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻋﻠ ِﻔﯽ ﮐﻪ در ﮐﺸﺘﺰار ﻣﻴﺮوﻳﺪ ﭘﺮورش دادم ﺗﺎ رﺷﺪ ﮐﺮ ِدی و ﺑﻪ ﺳﻦ وﺳﺎِﻟﯽ رﺳﻴ ِﺪی ﮐﻪ دﺧﺘﺮان هﻮس زﻳﻨﺖ و‬
‫ﺁراﻳﺶ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ‪.‬ﮐﻢ ﮐﻢ ﭘﺴﺘﺎﻧﻬﺎﻳﺖ ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﺷﺪﻧﺪ و ﻣﻮ ﺑﺮ ﻧﻬﺎﻧﮕﺎهﺖ روﺋﻴﺪ ‪ .‬در ﺁﻧﻮﻗﺖ ﺑﻮد ﮐﻪ از ﮐﻨﺎر ﺗﻮ ﮔﺬﺷﺘﻢ و درﻳﺎﻓﺘﻢ ﮐﻪ‬
‫زﻣﺎن ﻋﺸﻘﺒﺎزﻳﺖ ﻓﺮا رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ ‪ .‬داﻣﻦ رداﻳﻢ را ﺑﺮروﻳﺖ ﮐﺸﻴﺪم و ﺧﻮن ﺑﮑﺎرﺗﺖ را ﺷﺴﺘﻢ و روﻳﺖ ﺧﻮاﺑﻴﺪم ﺗﺎ ﺑﺮ ﻗﺒﺎﺣﺖ‬
‫ﻋﻤﻠﺖ ﭘﺮدﻩ ﺑﮑﺸﻢ ‪ .‬ﺑﻪ ﺗﻮ ﺟﺎﻣﻪ هِﺎی رﻳﮕﺎرﻧﮓ و ﮐﻔﺸﻬ ِﺎی ﺁ ِﺑﯽ و ﮐﻤﺮﺑﻨﺪ ﮐﺘﺎ ِﻧﯽ دادم و ﺗﺮا ﺑﺎ زﻳﻮرهِﺎی ﻃﻼ و ﻧﻘﺮﻩ ﺁراﺳﺘﻢ و‬
‫ﺑﺮاﻳﺖ ﻧﺎن و ﻋﺴﻞ و روﻏﻦ ﺁوردم ‪ .‬وِﻟﯽ ﺗﻮ ﺑﻪ زﻳﺒﺎ ِﺋﯽ ﺧﻮدت ﻏﺮﻩ ﺷ ِﺪی و زﻧِﺎی ﺧﻮد را ﺑﻪ هﻤﻪ رهﮕﺬاران ﻋﺮﺿﻪ ﮐﺮ ِدی و‬
‫ﺧﺎﻧﻪ ِای ﺑﺮِای زﻧﺎﮐﺎرﻳﻬﺎﻳﺖ ﺳﺎﺧ ِﺘﯽ و در هﻤﺎن ﺣﺎل در ﻣﻌﺎﺑﺮ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻓﺤﺸﺎ ر ِوی ﺁور ِدی ‪،‬و ﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺑﻪ روﺳﭙﻴﺎن ﭘﻮل ﻣﻴﺪهﻨﺪ ﺗﺎ‬
‫ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺨﻮاﺑﻨﺪ ﺗﻮ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻋﺸﺎﻗﺖ ﭘﻮل دا ِدی ﺗﺎ ﺑﺎ ﺗﻮ زﻧﺎ ﮐﻨﻨﺪ "‪.‬‬
‫‪.................................................................................................................................................‬‬
‫ﺑﺨﻼف ﺗﺼﻮر ﺳﻨ ِﺘﯽ ﻣﺬاهﺐ ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی ‪،‬ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪاﻳﺎن دﻳﮕﺮ را ﻧ ِﻔﯽ ﻧﻤﻴﮑﻨﺪ ‪،‬و در هﻴﭻ ﺟِﺎی ﺗﻮرات ﻧﻴﺰ ‪،‬ﺑﻌﮑﺲ ﻗﺮﺁن ‪،‬ﺑﺮ اﻳﻦ ﺗﺄﮐﻴﺪ‬
‫ﻧﻤﻴﮕﺬارد ﮐﻪ ﺧﺪاﻳﺎن دﻳﮕﺮ دروﻏﻴﻦ هﺴﺘﻨﺪ ‪،‬ﻓﻘﻂ از ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﺨﻮاهﻢ ﮐﻪ ﻏﻴﺮ از او ﺧﺪِای دﻳﮕ ِﺮی را ﭘﺮﺳﺘﺶ ﻧﮑﻨﻨﺪ ‪ .‬در‬
‫ﺗﻮرات ِوی ﺑﻪ ﻗﻮم ﺧﻮد ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ‪ ":‬ﺗﻮ ﻧﻴﺎﻳﺪ ﺧﺪاﻳﺎن دﻳﮕﺮ را ﺳﺠﺪﻩ ﮐ ِﻨﯽ ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻣﻦ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻮ هﺴﺘﻢ ﺧﺪا ِﺋﯽ ﻏﻴﺮﺗﻤﻨﺪ و‬
‫ﺣﺴﻮدم ﮐﻪ اﻧﺘﻘﺎم ﮔﻨﺎﻩ ﭘﺪران را از ﭘﺴﺮان ﺁﻧﻬﺎ ﺗﺎ ﭘﺸﺖ ﺳﻮم و ﭼﻬﺎرم " ) ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ ‪ " . (5،‬زﻧﻬﺎ ر ﺧﺨﺪاﻳﺎن‬
‫ﺳﯽ و ﭼﻬﺎرم ‪. (14،‬‬
‫دﻳﮕﺮ را ﻋﺒﺎدت ﻣﻨﻤﺎ ‪ ،‬ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﮐﻪ ﺗﺎم او ﻏﻴﻮر اﺳﺖ ﺧﺪِای ﻏﻴﺮﺗﻤﻨ ِﺪی اﺳﺖ ")ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ‪،‬ﺑﺎب ِ‬
‫ﺳﯽ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای ﻏﻴﻮ ِری اﺳﺖ و ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻗﺒﻮل ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﻗﻮم او ﺧﺪاﻳﺎن‬
‫در اوﻟﻴﻦ ﺟﻤﻠﻪ دﻩ ﻓﺮﻣﺎن ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮد اﻧﺪ ِﮐﯽ ﺑﻴﺶ از ﻣﺮﮔﺶ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻗﻮم ﺧﻮﻳﺶ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺻﺪ و ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎﻟ ِ‬
‫دﻳﮕﺮ را ﻧﻴﺰ ﺑﭙﺮﺳﺘﻨﺪ ‪ .‬در ﺳﺮو ِدی ﮐﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫در ﺑﻴﺎﺑﺎن ﺳﻴﻨﺎ ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪ ‪،‬ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ‪ :‬ﭼﻮن ﻣﻘﺎم اﻋِﻠﯽ ﺁدﻣﻬﺎ را در ر ِوی زﻣﻴﻦ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺳﺎﺧﺖ و ﺑﻪ هﺮاﻣ ِﺘﯽ ﻧﺼﻴﺐ ﺧﻮدش را داد‬
‫ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻗﻮم ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ را ﻧﺼﻴﺐ ﻳﻬﻮﻩ ﻓﺮﻣﻮد وﻳﻌﻘﻮب ﻗﺮﻋﻪ ﻣﻴﺮاث او ﺷﺪ ‪ .‬ﻳﻬﻮﻩ اﺳﺮاﺋﻴﻞ را در زﻣﻴﻦ وﻳﺮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬و او را‬
‫ﻣﺜﻞ ﻣﺮدﻣﮏ ﭼﺸﻢ ﺧﻮد ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻧﻤﻮد ‪،‬ﻣﺜﻞ ﻋﻘﺎ ِﺑﯽ ﮐﻪ ﺁﺷﻴﺎﻧﻪ ﺧﻮد را ﺣﺮﮐﺖ دهﺪ و ﺑﭽﻪ هِﺎی ﺧﻮد را ﻓﺮو ﮔﻴﺮد و ﺑﺎﻟﻬِﺎی ﺧﻮد‬
‫را ﭘﻬﻦ ﮐﺮدﻩ ﺁﻧﻬﺎرا ﺑﺮ دارد و ﺑﺮ ﭘﺮه ِﺎی ﺧﻮد ﺑﺒﺮد ‪ .‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻨﻬﺎ او را ﺑﺪﻳﻨﮑﺎر رهﺒ ِﺮی ﻧﻤﻮد و هﻴﭻ ﺧﺪِای ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ دﻳﮕ ِﺮی‬
‫‪1‬‬
‫ﺳﯽ و دوم ‪.12-8 ،‬‬
‫هﻤﺮاﻩ اوﻧﺒﻮد " ) ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ ‪،‬ﺑﺎب ِ‬
‫ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ در هﻤﻪ ﮐﺘﺎﺑﻬِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻮرات‪ ،‬ﺣ ِﺘﯽ ﺗﺎ اواﺧﺮ دورﻩ ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ‪ ،‬ﺑﻄﻮر ﭘﻴﮕﻴﺮ از ﺳﺘﺎﻳﺶ ﺧﺪاﻳﺎن دﻳﮕﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﻗﻮم‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺷﮑﺎﻳﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ِﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ وﺟﻮد اﻳﻦ ﺧﺪاﻳﺎن ﻧ ِﻔﯽ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﺧﺪاﻳﺎ ِﻧﯽ ﮐﺎذب ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪ .‬اﺷﮑﺎل ﺗﻨﻬﺎ در اﻳﻦ‬
‫ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻨﺎن ﺧﺪاهِﺎی دﻳﮕﺮاﻧﻨﺪ‪ .‬ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ‪ .‬ﺣ ِﺘﯽ ﺑﻌﺪ از دوران ﺗﺒﻌﻴﺪ ﺑﺎﺑ ِﻠﯽ و ﺑﺎزﮐﺸﺖ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺑﻪ "ارض‬
‫ﻣﻮﻋﻮد " ﺑﺎزهﻢ ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧ ِﺒﯽ ﺷﮑﺎﻳﺖ از اﻳﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﻪ ﭘﺮﺳﺘﺶ ﺧﺪاﻳﺎن ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ و ﺳﺘﺎﻳﺶ ﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﺗﻤﻮز‬
‫ﻀﯽ زﻧﺎن در ﺁﻧﺠﺎ ﻧﺸﺴﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﺮِای‬
‫ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﻧﺪ ‪.... " :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺮا ﺑﻪ دهﻨﻪ دروازﻩ ﺧﻮد ﺑﻄﺮف ﺷﻤﺎل ﺑﺮد ﮐﻪ ﺑﻌ ِ‬
‫ﺗﻤﻮز ﻣﻴﮕﺮﻳﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬و ﭘﺲ ﻣﺮا ﺑﻪ ﺻﺤﻦ اﻧﺪرو ِﻧﯽ ﺧﺎﻧﻪ ﺧﻮد ﺑﺮد و در ﺁﻧﺠﺎ ﺑﻴﺴﺖ و ﭘﻨﺞ ﻣﺮد را دﻳﺪم ﮐﻪ ﭘﺸﺘﻬِﺎی ﺧﻮد را ﺑﺴ ِﻮی‬
‫هﻴﮑﻞ ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ و ر ِوی ﺑﻪ ﻣﺸﺮق داﺷﺘﻨﺪ و ﺁﻓﺘﺎب را ﺑﻪ ﻃﺮف ﻣﺸﺮق ﺳﺠﺪﻩ ﻣﻴﻨﻤﻮدﻧﺪ ‪،‬و هﻔﺘﺎد ﻧﻔﺮ از ﻣﺸﺎﻳﺦ ﺧﺎﻧﺪان‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ را دﻳﺪم ﮐﻪ هﺮ ﻳﮏ ﻣﺠﻤ ِﺮی در دﺳﺖ ﺧﻮد داﺷﺘﻨﺪ و ﺑﺮِای ﺧﺪاﻳﺎن ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ در ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺨﻮرﻣﻴﺴﻮزاﻧﻴﺪﻧﺪ " )ﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل‬
‫ﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪ .( 16-11،‬در ﻣﺰاﻣﻴﺮ داود از ﻳﮑﻄﺮف ﻳﻬﻮﻩ ﺗﻨﻬﺎ ﺧﺪِای راﺳﺘﻴﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺧﺪاﻳﺎن ﮐﺎره ِﺎی ﺷﮕﻔﺖ ﻳﻬﻮﻩ را در ﺟﻤﻊ ﺧﻮد ﺧﻮاهﻨﺪ ﺳﺘﻮد و ﻣﻌﺠﺰات او را ﺗﺤﺴﻴﻦ ﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺮد ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﺪاﻣﻴﮏ از ﺁﻧﺎن اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺎ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺮاﺑ ِﺮی ﺗﻮاﻧﺪ ﮐﺮد ؟ ) ﮐﺘﺎب ﻣﺰاﻣﻴﺮ‪ ،‬ﻣﺰﻣﻮر هﺸﺘﺎد وﻧﻬﻢ ‪ 5 ،‬و ‪ . ( 6‬از اﻳﻦ ﺟﻤﻊ ﺧﺪاﻳﺎن در ﮐﺘﺎب اﻳﻮب و ﮐﺘﺎب‬
‫ﺳﯽ را ﻳﮏ‬
‫ارﻣﻴﺎء ﻧ ِﺒﯽ ﻧﻴﺰ ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ .‬ﺑﻪ ﺗﺬﮐﺮ رﻳﻨﮓ ﮔﺮن در ﮐﺘﺎب ﻣﺬهﺐ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ‪ ":‬اﺷﺘﺒﺎﻩ ﻣﺴﻠ ِﻤﯽ اﺳﺖ اﮔﺮ ﺁﺋﻴﻦ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺁﺋﻴﻦ واﻗﻌﺎ ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی ﺗﻠ ِﻘﯽ ﮐﻨﻴﻢ ‪،‬زﻳﺮا در هﻴﭻ ﺟ ِﺎی اﻳﻦ ﺁﺋﻴﻦ وﺟﻮد ﺧﺪاﻳﺎن دﻳﮕﺮ ﻣﻮرد اﻧﮑﺎر ﻗﺮار ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ‪ .‬اﻳﻦ ﺧﺪاﻳﺎن‬
‫ﺿﯽ ﻧﺪارد ‪،‬ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ دﺧﺎﻟﺖ ﺁﻧﻬﺎ درﻗﻠﻤﺮو ﺧﺎص ﺧﻮدش‬
‫وﺟﻮد دارﻧﺪ ‪،‬ﻓﻘﻂ اهﻤﻴﺖ ﻳﻬﻮﻩ را ﻧﺪارﻧﺪ ‪،‬و ﻳﻬﻮﻩ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ وﺟﻮد ﺁﻧﻬﺎ اﻋﺘﺮا ِ‬
‫ﻣﺨﺎﻟﻒ اﺳﺖ ‪".‬‬
‫ﮑﯽ از دﻳﮕﺮ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻳﻬﻮﻩ دادن وﻋﺪﻩ هِﺎی ِﺑﯽ ﭘﺸﺘﻮاﻧﻪ ِای اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﺎ اﺻﻮﻻ ﻗﺎﺑﻞ اﺟﺮا ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﻳﺎ ﺧﻮد او ﻗﺼﺪ اﺟﺮاﻳﺸﺎن را‬
‫ﻳِ‬
‫ﻧﺪارد ‪ .‬ﺑﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﻗﻮل ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﺘﻨﻪ ﺷﺪن ﻓﺮزﻧﺪاﻧﺶ " ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ اﻳﻦ زﻣﻴﻦ را ﺗﺎ اﺑﺪاﻻﺑﺎد ﺑﺘﻮ ﺧﻮاهﻢ ﺑﺨﺸﻴﺪ و ذرﻳﺖ‬
‫ﺗﺮا ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻏﺒﺎر زﻣﻴﻦ زﻳﺎد ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ‪،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ اﮔﺮ ﻏﺒﺎر زﻣﻴﻦ را ﺑﺘﻮان ﺷﻤﺮد ذرﻳﺖ ﺗﻮ ﻧﻴﺰ ﺷﻤﺮدﻩ ﺷﻮد ") ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪،‬ﺑﺎب‬
‫ﺳﻴﺰدهﻢ ‪ ( 15،‬و"اﻳﻦ زﻣﻴﻦ را از ﻧﻴﻞ ﺗﺎ ﻓﺮات ﺑﻪ ﻳﺴﻞ ﺗﻮ ﺑﺨﺸﻴﺪﻩ ام ﮐﻪ ﺗﺎ اﺑﺪاﻻﺑﺎد ﺑﺮ ﺁن ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺧﻮا ِهﯽ ﮐﺮد ") ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‬
‫_______________________________‬
‫ِﯽ در ﺑﲔ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻨﻮاﺋﲑات ) ﻓﺮزﻧﺪان اﳍﻪ اﺛﲑﺗﺎ( ﻧﺎم دارد‬
‫ِی اوﮔﺎرﻳﺘ‬
‫‪ – 1‬اﻳﻦ ﺳﺮود اﻗﺘﺒﺎس از ﲪﺎﺳﻪ هﺎ‬
‫ِی زﻣﲔ از ﺁ‪‬ﺎ زادﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ‪.‬‬
‫و ﺑﻪ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﺁن اﻳﻦ اﳍﻪ‪ 72‬ﭘﺴﺮ داﺷﺘﻪ ﮐﻪ‪ 72‬ﻣﻠﺖ رو‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪9‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫‪ ،( 18،‬و ﺑﻪ اﺳﺤﺎق وﻋﺪﻩ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ " ذرﻳﺖ ﺗﺮا ﻣﺎﻧﻨﺪ رﻳﮕﻬ ِﺎی ﮐﻨﺎر درﻳﺎ ﮐﺜﻴﺮ ﮔﺮداﻧﻢ و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ اﻳﻦ ﺳﺮ زﻣﻴﻨﻬﺎرا ﺑﻪ ﻓﺮزﻧﺪان‬
‫ﺗﻮ ﺑﺒﺨﺸﻢ و از ﺟﻤﻴﻊ اﻣﺘﻬِﺎی ﺟﻬﺎن را ﺑﺮﮐﺖ دهﻢ " )ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﺷﺸﻢ ‪ ( 4،‬و ﺑﻪ ﻳﻌﻘﻮب ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ‪ " :‬و ﺑﺮ ﺗﻮ اﻟﺘﻔﺎت ﺧﻮاهﻢ‬
‫ﮐﺮد و ذرﻳﺖ ﺗﺮا ﺑﺎرور ﺧﻮاهﻢ ﮔﺮداﻧﻴﺪ و دﺷﻤﻨﺎن ﺧﻮد را ﺗﻌﺎﻗﺐ ﺧﻮاهﻴﺪ ﮐﺮد و هﻤﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺷﻤﺎ ﺧﻮاهﻨﺪ اﻓﺘﺎد و ﻣﻦ هﻤﻪ ﺟﺎ‬
‫ﭘﻴﺸﺎﭘﻴﺶ ﺷﻤﺎ ﺧﻮاهﻢ ﺧﺮاﻣﻴﺪ " ) ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺸﻢ ‪ (7‬و ﺑﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ " از ﺻﺤﺮا ﺗﺎ ﻧﻬﺮ ﻓﺮات‬
‫و ﺗﺎ درﻳِﺎی ﺑﺰرگ از ﺁن ﺗﻮ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد و هﻴﭽﮑﺲ را ﻳﺎرِای ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺑﺎ ﻗﻮم ﺗﻮ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد ‪ ،‬و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﻗﻮﻣﻬﺎ ِی زﻣﻴﻦ دﺳﺖ ﻣﺮا‬
‫ﺧﻮاهﻨﺪ دﻳﺪ ﮐﻪ زور ﺁور اﺳﺖ ")ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ‪،‬ﺑﺎب اول (‪ .‬وِﻟﯽ واﻗﻌﻴﺖ ﺗﺎرﻳﺦ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ اﻳﻦ وﻋﺪﻩ هﺎ ‪ ،‬ﻧﻪ‬
‫ذرﻳﺖ اﺑﺮاهﻴﻢ ﺑﺎﻧﺪازﻩ ﻏﺒﺎر زﻣﻴﻦ و رﻳﮕﻬ ِﺎی ﮐﻨﺎر ﻩ درﻳﺎ ﺷﺪﻧﺪ ‪ ،‬ﻧﻪ هﺮﮔﺰ از ﻧﻴﻞ ﺗﺎ ﻓﺮات ﺑﻪ ﺗﺼﺮف اﺳﺮاﺋﻴﻞ در ﺁﻣﺪ ‪،‬ﻧﻪ ﺗﻤﺎم‬
‫ﻗﻮم هﺎ ﺑﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ اواﻓﺘﺎدﻧﺪ‪.‬‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻗﻮم‬
‫در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ اﻳﻦ وﻋﺪﻩ ه ِﺎی ِﺑﯽ ﭘﺸﺘﻮاﻧﻪ ‪ ،‬وﻟﺘﺮ در " ارزﻳﺎ ِﺑﯽ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس" ﺧﻮد ﺑﺎ ﻃﻨﺰ هﻤﻴﺸ ِ‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ ‪ " :‬دوﺳﺘﺎن ﻣﻦ ‪ ،‬ﻓﮑﺮ ﻧﻤﻴﮑﻨﻴﺪ ﮐﻪ اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺎ اﻳﻦ وﻋﺪﻩ هِﺎی وﻓﺎ ﻧﺸﺪﻩ ﺷﻤﺎ را دﺳﺖ اﻧﺪاﺧﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ ؟ زﻳﺮاﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺷﻤﺎ هﻴﭽﻮﻗﺖ از ﻧﻴﻞ ﺗﺎ ﻓﺮات را ﺻﺎﺣﺐ ﻧﺸﺪﻳﺪ ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎرهﺎو ﺑﺎرهﺎ ﺧﻮدﺗﺎن ﻣﺴﺘﻌﻤﺮﻩ ﺻﺎﺣﺒﺎن ﻧﻴﻞ و‬
‫ﻓﺮات ﺷﺪﻳﺪ وﻣﺪت ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی از ﺁﻧﮑﻪ ﺁﻗِﺎی ﺧﻮدﺗﺎن ﺑﻮدﻳﺪ ﺑﻨﺪﻩ دﻳﮕﺮان ﺑﻮدﻳﺪ ‪.‬ﻓﺮدرﻳﮏ دوم ‪،‬وﻗﺘﻴﮑﻪ درﺟﻨﮕﻠﻬ ِﺎی ﺻﻠﻴ ِﺒﯽ‬
‫ﺳﯽ در ﺁن ﺑﻪ ﺷﻤﺎ وﻋﺪﻩ ﺷﻴﺮو ﻋﺴﻞ دادﻩ اﻧﺪ ‪،‬وِﻟﯽ ﻧﺎ ِﻧﯽ ﺑﺮِای ﺧﻮردن ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻣﻮﻋﻮد ﺷﻤﺎ را از ﻧﺰدﻳﮏ دﻳﺪ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﻧﺪادﻩ اﺳﺖ ‪،‬و ﺧﻴِﻠﯽ ﺑﻬﺘﺮ ﺑﻮد اﮔﺮ ﺑﺠِﺎی راﻩ ﭘﻴﻤﺎ ِﺋﯽ ﭼﻬﻞ ﺳﺎﻟﻪ درﺑﻴﺎﺑﺎن ﺷﻤﺎ را ﺑﺎ ﮐﺸ ِﺘﯽ اﺟﺎزﻩ ِای ﺑﻪ ﻧﺎﭘﻞ ﺑﺮدﻩ ﺑﻮد ‪ .‬ﺑﻬﺮ ﺣﺎل‬
‫ﻳﺎدﺗﺎن ﻧﺮود ﮐﻪ ﺣ ِﺘﯽ ﺧﺪِای ﻣﺎ و ﺷﻤﺎ هﻢ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ وﻋﺪﻩ ﺑﺪهﺪ و ﺑﺪان وﻓﺎ ﻣﮑﻨﺪ "‪.‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﮐﺮات اﻋﺘﺮاف ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﻮدش ﻣﺨﺎﻟﻔﻴﻦ ﺧﻮﻳﺶ را ﻋﻤﺪا ﺑﻪ راﻩ ﺧﻄﺎ ﻣﻴﺒﺮد ﺗﺎ ﺑﻬﺎﻧﻪ ِای ﺑﺮِای ﺁزار و ﻋﺬاب ﺁﻧﺎن داﺷﺘﻪ‬
‫ﺳﯽ ﺑﺎ ﻓﺮﻋﻮن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺎزل ﺷﺪن اﻧﻮاع ﺑﻼﻳِﺎی وﺣﺸﺘﻨﺎک را ﺑﺮ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺎرز اﻳﻦ ﺑﺎ ِزی دوﮔﺎﻧﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺟﺮﻳﺎن روﻳﺎرو ِﺋﯽ ﻣﻮ ِ‬
‫‪1‬‬
‫ﺳﯽ در ﮐﺘﺎب ﺣﺎﺿﺮ ﺗﻮﺿﻴﺢ ﺑﻴﺸﺘﺮ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪.‬‬
‫ﻣﺼﺮﻳﺎن ﺑﺪﻧﺒﺎل ِﻣﯽ ﺁورد ‪ .‬در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ در ﻓﺼﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫………………………………………………………………………………………………‪................‬‬
‫در ﺳﺮاﺳﺮ ﺗﻮرات اﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﮐِﻠﯽ ﻣﻨﻌﮑﺲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﻮد را اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ و ﻣﺴﺌﻮل ﺣﻤﺎﻳﺖ ازﻣﻨﺎﻓﻊ او‬
‫ﻣﻴﺸﻤﺎرد ‪،‬ﺣ ِﺘﯽ اﮔﺮ در روﻳﺪاده ِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺣﻖ ﺑﺎ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻧﺒﺎﺷﺪ ‪ .‬در ﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ‪ " :‬ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ ﻣﻦ‬
‫‪،‬ﺣﺰﻗﻴﺎل ﺑﻦ ﻳﻮ ِزی ‪،‬ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ ﻓﺮﻣﻮدﮐﻪ ِای ﺁدﻣﻴﺰادﻩ ‪ ،‬ﻧﺰد ﺧﺎﻧﺪان اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮو و ﮐﻼم ﻣﺮا ﺑﺮِای اﻳﺸﺎن ﺑﻴﺎن ﮐﻦ ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻣﻦ‬
‫ﺗﺮا اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ ﺑﺮِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﻢ و ﻧﻪ ﺑﺮِای ﻗﻮﻣﻬ ِﺎی ﻏﺎﻣﺾ زﺑﺎن و ﺛﻘﻴﻞ ﻟﺴﺎن دﻳﮕ ِﺮی ﮐﻪ ﺳﺨﻨﺎﻧﺸﺎن رل ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻓﻬﻤﻴﺪ‬
‫") ﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧ ِﺒﯽ ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻮم ‪ . ( 6-4،‬در ﻣﻮرد دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻣﺮدم ﮐﻮهﺴﺘﺎن ﺳﻌﻴﺮ ﮐﻪ از اﺳﺖ اﻧﺪا ِزی اﺳﺮاﺋﻴﻠﻴﺎن ﺑﻪ ﺳﺮ زﻣﻴﻦ‬
‫ﺧﻮد ﺟﻠﻮ ﮔﻴ ِﺮی ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺧﻮد ﺣﺰﻗﻴﺎل ﭘﻴﻐﺎم ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ او ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ اﺳﺖ و ﺑﻬﺮ ﺻﻮرت از اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺟﺎﻧﺒﺪا ِری‬
‫ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد ‪:‬‬
‫"‪ ...‬و ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ ﻣﻦ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ ﮔﻔﺖ ‪ :‬ﺑﻪ ﮐﻮهﺴﺘﺎن ﺳﻌﻴﺮ ﺑﮕﻮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﻣﻦ از اﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﻪ ﺿﺪ ﺗﻮ ﺧﻮاهﻢ‬
‫ﺑﻮد و دﺳﺖ ﺧﻮد را ﺑﺮ ﺗﻮ دراز ﮐﺮدﻩ ﺗﺮا ﻣﺤﻞ دهﺸﺖ ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ‪ ،‬و ﺷﻬﺮهﺎﻳﺖ را ﺧﺮاب ﺧﻮاهﻢ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ وﻳﺮان ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﺪا ِﻧﯽ‬
‫ﮐﻪ ﻣﻦ ﻳﻬﻮﻩ هﺴﺘﻢ ‪ .‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺑﺎ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻋﺪاوت ورزﻳ ِﺪی ‪ ...‬ﺑﻪ ﺣﻴﺎت ﺧﻮدم ﻗﺴﻢ ﮐﻪ ﺗﺮا ﺑﻪ ﺧﻮن ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺧﻮاهﻢ ﻧﻤﻮد ﮐﻪ ﺧﻮن‬
‫ﺗﺮا هﻤﻪ ﺟﺎ دﻧﺒﺎل ﻧﻤﺎﻳﺪ و روﻧﺪﮔﺎن و ﺁﻳﻨﺪﮔﺎن را از ﺗﻮ ﻣﻨﻘﻄﻊ ﻣﻴﮑﻨﻢ و ﮐﻮهﻬﺎﻳﺖ را از ﮐﺸﺘﮕﺎن ﻣﻤﻠﻮ ﻣﻴﮑﻨﻢ ﮐﻪ ﻣﻘﺘﻮﻻن ﺷﻤﺸﻴﺮ‬
‫ﺑﺮ ﺗﻞ هﺎ و درﻩ هﺎ و هﻤﻪ وادﻳﻬِﺎی ﺗﻮ ﺑﻴﻔﺘﻨﺪ ‪ ،‬و وﻳﺮاﻧﻪ هﺎﻳﺖ را داﺋ ِﻤﯽ ﻣﻴﮑﻨﻢ ﮐﻪ ﺷﻬﺮ هﺎﻳﺖ دﻳﮕﺮ ﻣﺴﮑﻮن ﻧﺸﻮﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺪا ِﻧﯽ ﮐﻪ‬
‫ﺳﯽ و ﭘﻨﺠﻢ‪ ، (9-1،‬هﺮ ﺁﻳﻨﻪ ﻣﻦ ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﻏﻴﺮت ﺧﻮد ﺑﺮ ﺿﺪ هﻤﻪ اﻣﺖ هﺎ و‬
‫ﻣﻦ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ هﺴﺘﻢ ) ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب ِ‬
‫ﺳﯽ و هﺸﺘﻢ ‪(5،‬‬
‫ﻣﻠﺘﻬﺎ ِی دﻳﮕﺰ هﺴﺘﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻣﻦ دﺳﺖ اﻧﺪاﺧﺘﻪ و ﺁﻧﺮا ﻣﻮرد ﻧﻔﺮت دﻳﮕﺮان ﻗﺮار دادﻩ اﻧﺪ ) هﻤﺎﻧﺠﺎ ‪،‬ﺑﺎب ِ‬
‫_______________________________‬
‫ِﯽ ﻗﺮار ﻣﻴﺪهﻢ ﮐﻪ ﻣﺮدم ﺑﺮ ﺁن ﺧﻮاهﻨﺪ‬
‫‪ – 1‬در ﳘﲔ زﻣﻴﻨﻪ در اﳒﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ " ﮐﻼم ﺧﺪا ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ‪ :‬در ﺻﻬﻴﻮن ﺳﻨﮕ‬
‫ِی ﺁن ﺧﻮاهﻨﺪ اﻓﺘﺎد " ) رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس رﺳﻮل ﺑﻪ روﻣﻴﺎن ‪،‬ﺑﺎب ‪‬ﻢ ‪33،‬‬
‫ِی ﻣﻴﺴﺎزم ﮐﻪ از رو‬
‫ﻟﻐﺰﻳﺪ ﺗﻮ از ﺁن ﺻﺨﺮﻩ ا‬
‫ِی ﮐﻪ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺑﻪ هﻼک ﻣﺮدم ﺁن ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‬
‫(‪ .‬و در ﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ " ﻣﺎ ﺧﻮدﻣﺎن ﺣﺮام ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ ﺑﺮ هﺮ ﺷﻬﺮ‬
‫ِی از ﻗﺮﺁن ﮐﻪ ‪ " :‬ﺁ‪‬ﺎ ﺑﻪ‬
‫ِی دﻳﮕﺮ‬
‫ﮐﻪ ﺁن ﻣﺮدﻣﺎن از ﮐﻔﺮ ﺧﻮد ﺗﻮﺑﻪ ﮐﻨﻨﺪ " ) اﻧﺒﻴﺎء ‪. (95،‬و در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺁﻳﻪ هﺎ‬
‫ﻣﺎ ﻧﲑﻧﮓ زدﻧﺪ و ﻣﺎ هﻢ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﻪ ﺁ‪‬ﺎ ﻧﲑﻧﮓ زدﱘ و ﺁﻧﺎن ﻧﻔﻬﻤﻴﺪﻧﺪ " )ﻏﻞ ‪ ،(50،‬و‪ " :‬ﺑﺎ ﻣﺎ ﻣﮑﺮ ﮐﺮدﻧﺪ و ﻣﺎ‬
‫هﻢ ﺑﺎ ﺁ‪‬ﺎ ﻣﮑﺮ ﮐﺮدﱘ ‪ ،‬و ﺧﺪا ﲠﱰﻳﻦ ﻣﮑﺎران اﺳﺖ " ) ﺁل ﻋﻤﺮان ‪ ، (54،‬و ‪ " :‬ﺑﺎ ﺧﺪا ﻣﮑﺮ ﮐﺮدﻧﺪ و ﺧﺪا ﻧﻴﺰ ﺑﺎ‬
‫ِی را ﻧﻘﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ‪:‬‬
‫ﺁ‪‬ﺎ ﻣﮑﺮ ﮐﺮد ‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﺪا از ﳘﻪ ﻣﮑﺎرﺗﺮ اﺳﺖ " )اﻧﻔﺎل ‪ ،(30،‬ﮔﻠﺪﺗﺴﻴﻬﺮاﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻌﺮوف ﺗﺮﻣﺬ‬
‫ِﯽ ﺑﺮ ﻣﻦ‬
‫ِی ﻣﻦ ﺣﻴﻠﻪ ﺑﺰن وﻟ‬
‫ِی ﭘﻴﺎﻣﱪ اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ‪ :‬ﺧﺪاﻳﺎ ‪،‬ﺑﻪ ﻣﻦ ﮐﻤﮏ ﮐﻦ ﺑﺮ ﻣﻦ ﮐﻤﮏ ﻣﮑﻦ ‪ ،‬ﺑﺮا‬
‫" از ﲨﻠﻪ دﻋﺎهﺎ‬
‫ﺣﻴﻠﻪ ﻧﺰن " )ﺻﺤﻴﺢ ‪،‬ﺟﻠﺪ دوم ص‪ ،(272‬و ﻧﻴﺰ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻃﺒﻘﺎت اﻟﺸﺎﻓﻌﻴﻪ ) ﺟﻠﺪ ﺳﻮم ‪ ،‬ص‪ ( 56‬را ﮐﻪ‪ " :‬ﻋﻤﺮﺑﻦ ﺧﻄﺎب‬
‫ِی دﻳﮕﺮم هﻨﻮز از ﺁن ﺑﲑون ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺧﻮدم را از ﻣﮑﺮ ﺧﺪا در اﻣﺎن ﳕﻴﻴﺎﰈ"‪.‬‬
‫ﻣﻴﮕﻔﺖ ‪ :‬اﮔﺮ ﭘﺎﱘ در ﲠﺸﺖ وﻳﮑﭙﺎ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪10‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫ﻋﻼﻗﻪ ﺧﺎص ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ اﻳﻨﮑﻪ ﺑﺮِای او هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﺨﺼﻮص ﺑ ِﻮی ﺧﻮش ﮔﻮﺷﺖ ﺳﻮﺧﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﺸﺎﻣﺶ ﺑﺮﺳﺪ در‬
‫ﺳﺮاﺳﺮ ﺗﻮرات ﻣﻨﻌﮑﺲ اﺳﺖ ‪ .‬ﻳﮏ ﮐﺘﺎب ﮐﺎﻣﻞ از ﺗﻮرات ‪،‬ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن ‪ ،‬ﺑﺎ‪ 27‬ﺑﺎب وﺑﻴﺶ از ﻳﮑﻬﺰار ﺑﻨﺪ ﺑﻪ ﻣﻘﺮرات ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ‬
‫ﺗﺨﺼﻴﺺ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ ،‬و اﺿﺎﻓﻪ ﺑﺮ ﺁن دﺳﺖ ﮐﻢ در ﺳﻴﺼﺪ ﻣﻮرد ﻣﺨﺘﻠﻒ دﻳﮕﺮ در ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺘﻬِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ‬
‫ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ اﺷﺎرﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ .‬ﺷﻨﻴﺪن ﺑ ِﻮی ﮐﺒﺎب ‪،‬ﺑﺎرهﺎ اﻳﻦ ﺧﺪا را ﺑﻪ ﻋﺪول از ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﺳﺨﺖ ﻗﺒِﻠﯽ واﻣﻴﺪارد و درواﻗﻊ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ‬
‫ﻧﻘﺶ رﺷﻮﻩ ِای را اﻳﻔﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺪو دادﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻗﺘﻴﮑﻪ ﻧﻮح در ﭘﺎﻳﺎن ﻃﻮﻓﺎن از ﮐﺸ ِﺘﯽ ﺧﻮد ﺑﻴﺮون ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ و از هﺮ‬
‫ﺸﯽ ﮐﻪ ِﻣﯽ اﻓﺮوزد ﺑﺮِای ﻳﻬﻮﻩ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ ،‬ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺎ ﺷﻨﻴﺪن ﺑ ِﻮی ﺧﻮش ﺁن‬
‫ﮑﯽ را در ﺁﺗ ِ‬
‫ﭼﺮﻧﺪﻩ و ﭘﺮﻧﺪﻩ ﺣﻼل ﮔﻮﺷﺖ ﮐﺸ ِﺘﯽ ﻳ ِ‬
‫از ﺗﺼﻤﻴﻢ ﭘﻴﺸﻴﻦ ﺧﻮد درﺑﺎرﻩ ﻧﺎﺑﻮ ِدی ﻧﺴﻞ ﺑﺸﺮ ﭘﺸﻴﻤﺎن ﻣﻴﺸﻮد و در دل ﺧﻮد ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ "ﺑﻌﺪاز اﻳﻦ دﻳﮕﺮ زﻣﻴﻦ را ﺑﻪ ﺳﺒﺐ اﻧﺴﺎن‬
‫ﻟﻌﻨﺖ ﻧﮑﻨﻢ و ﺑﺎر دﻳﮕﺮ هﻤﻪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت را هﻼک ﻧﮑﻨﻢ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﮐﺮدم " ) ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪ ، ( 22-2،‬و وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺷﺎﺋﻮل‬
‫ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﺳﺮاﺋﻴﻞ و وﻟﻴﻨﻌﻤﺖ داود او را ﻳﻪ ﺳﺒﺐ ﻧﺎدرﺳﺘﻴﻬﺎ و ﮐﻮﺗﺎ ِهﯽ هﺎ ﻳﺶ ﺑﻪ ﻏﻀﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻬﺪﻧﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ داود ﺑﺪو‬
‫ﺿﯽ ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ) ﮐﺘﺎب اول ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ‪،‬‬
‫ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ اﮔﺮ ﻳﻬﻮﻩ ﺗﺮا ﻋﻠﻴﻪ ﻣﻦ ﺑﺮ اﻧﮕﻴﺨﺘﻪ اﺳﺖ ﻣﻦ او را ﺑﺎ ﺁﺗﺶ ﺧﻮﺷﺒ ِﻮی ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ را ِ‬
‫ﺳﯽ دﺳﺘﻮر ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ‪ " :‬ﺑﻪ ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﮕﻮ هﺪﻳﻪ ﻃﻌﺎم ﻣﺮا از‬
‫ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﺷﺸﻢ ‪ .( 19،‬در ﺻﺤﺮا ِی ﺳﻴﻨﺎ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﮑﯽ در ﺻﺒﺢ ودﻳﮕ ِﺮی در‬
‫ﻗﺮﺑﺎﻧﻴﻬ ِﺎی ﺧﻮش ﻋﻄﺮ و ﺁﺗﺸﻴﻦ ﺑﺮِای ﻣﻦ ﺑﻴﺎورﻧﺪ ‪،‬و ﺁن ﻃﻌﺎم ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ دو ﺑﺮﻩ ﻧﺮﻳﻨﻪ ﻳﮑﺴﺎﻟﻪ ِﺑﯽ ﻋﻴﺐ ﻳ ِ‬
‫ﻋﺼﺮ ﺑﺎﺷﺪ ‪ ،‬هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﻳﮏ ﻋﺸﺮ اﻳﻔﻪ ﺁرد ﻧﺮم ﻣﺨﻠﻮط ﺑﺎ ﻳﮑﺮﺑﻊ ﻇﺮف روﻏﻦ زﻻل ﺑﺮِای هﺮ ﺑﺮﻩ ‪ ،‬و ﻧﻮﺷﺎﺑﻪ ﻣﺴ ِﺘﯽ ﺁور ﮐﻪ ﺑﺮ‬
‫ﻣﺤﺮاب ﻣﻦ ﭘﺎﺷﻴﺪﻩ ﺷﻮد ‪،‬و در روز ﺳﺒﺖ )ﺷﻨﺒﻪ ( ﺑﺠِﺎی ﻳﮏ ﺑﺮﻩ دو ﺑﺮﻩ و ﺑﺠِﺎی ﻳﮏ ﻋﺸﺮ ﺁرد دو ﻋﺸﺮ ﺁرد ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺮدد‪،‬‬
‫ﺳﻮِای ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﺳﻮﺧﺘ ِﻨﯽ داﺋ ِﻤﯽ ﺑﺎ هﺪﻳﻪ رﻳﺨﺘ ِﻨﯽ ﺁن " ) ﺳﻔﺮ اﻋﺪاد ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و هﺸﺘﻢ‪. (11-1،‬‬
‫ﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﻣﻦ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ‬
‫ﺳﯽ اﺑﻼغ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪..." :‬ﭘﺲ ﮐ ِ‬
‫در ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎب ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن ‪ ،‬را ﺑﺮِای ﺧﻮد ﺑﺎ هﻤﻪ ﺟﺰﺋﻴﺎت ان ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﻣﻴﮕﺬارﻧﺪ ﺣﺘﻤﺎ ﺁﻧﺮا از ﺑﻬﺎﺋﻢ ﻳﻌ ِﻨﯽ از ﮔﺎو ﻳﺎ از ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺑﮕﺬراﻧﺪ ‪ .‬اﮔﺮ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ از ﮔﺎو ﻳﺎ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ ﺧﻮد را ﺑﺮ ﺳﺮ او‬
‫ﺑﮕﺬارد و او را ذﺑﺢ ﮐﻨﺪ و ﭘﺴﺮان ﮐﺎهﻨﺎن ﺧﻮن او را ﺑﺮ اﻃﺮاف ﻣﺬﺑﺢ ﺑﭙﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و ﭘﺲ ﭘﻮﺳﺖ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ را ﺑﮑﻨﻨﺪ و ﺁﻧﺮا ﻗﻄﻌﻪ ﻗﻄﻌﻪ‬
‫ﮐﻨﻨﺪ و ﭘﺴﺮان ﮐﻬﻨﻪ اﺗﺶ ﺑﺮ ﻣﺬﺑﺢ دوﺷﻦ ﮐﻨﻨﺪو هﻴﺰم ﺑﺮ ﺁن ﺑﭽﻴﻨﻨﺪ و ﺳﺮ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ و ﭘﻴﻪ او را ﺑﺮ هﻴﺰ ِﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ر ِوی ﺁﺗﺶ‬
‫ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﻧﺪ ﻗﺮار دهﻨﺪ ‪ ،‬و رودﻩ هﺎ و ﭘﺎﭼﻪ ه ِﺎی او را ﺑﺎ اب ﺑﺸﻮﻳﻨﺪ و ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﻮد ﮐﺎهﻦ هﻤﻪ را ﺑﺮ ﻣﺬﺑﺢ ﺑﺴﻮزاﻧﺪ و ﻣﺮاﻗﺒﺖ ﮐﻨﺪ‬
‫ﮐﻪ ﻋﻄﺮ ﺁن هﺮ ﭼﻪ ﺧﻮﺷﺒﻮ ﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ‪ ....‬و اﮔﺮ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ از ﻣﺮﻏﺎن ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ ﺁﻧﺮا از ﻓﺎﺧﺘﻪ هﺎ ﻳﺎ از ﺟﻮﺟﻪ هِﺎی ﮐﺒﻮﺗﺮﺑﻴﺎورد ‪ ،‬و‬
‫ﮐﺎهﻦ ﺁﻧﺮا ﻧﺰد ﻣﺬﺑﺢ ﺑﻴﺎورد و ﺳﺮﺷﺮا ﺑﭙﻴﭽﺪ ﺗﺎ ﺟﺪا ﺷﻮد و اﻧﺮا ﺑﺮ ﻣﺬﺑﺢ ﺑﺴﻮزاﻧﺪ و ﺧﻮﻧﺶ ﺑﺮ ﭘﻬﻠ ِﻮی ﻣﺬﺑﺢ اﻓﺸﺮدﻩ ﺷﻮد ‪ ،‬و‬
‫ﭼﻴﻨﻪ داﻧﺶ را ﺑﺎ ﻓﻀﻮﻻت ﺁن ﺑﻴﺮون ﮐﺮدﻩ و ﺁﻧﺮا ﺑﺮ ﺟﺎﻧﺐ ﺷﺮ ِﻗﯽ ﻣﺬﺑﺢ در ﺟِﺎی ﺧﺎﮐﺴﺘﺮ ﺑﻴﻨﺪازد ‪ ،‬و ﭘﺲ ﺁﻧﺮا از ﻣﻴﺎن ﺑﺎﻟﻬﺎﻳﺶ‬
‫ﭼﺎک ﮐﻨﺪ و از هﻢ ﺟﺪا ﻧﮑﻨﺪ ‪ ،‬و ﮐﺎهﻦ ﺁﻧﺮا ﺑﺮ هﻴﺰ ِﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺁﺗﺶ اﺳﺖ ﺑﺴﻮزاﻧﺪ ﮐﻪ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﺳﻮﺧﺘ ِﻨﯽ و هﺪﻳﻪ ﺁﺗﺸﻴﻦ و ﻋﻄﺮ‬
‫ﺧﻮﺷﺒﻮ ﺑﺠﻬﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ " )ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن ‪ ،‬ﺑﺎب اول ‪. (17-1،‬‬
‫ﻇﺎهﺮا ﺑ ِﻮی ﮐﺒﺎب ﺧﺮ ﺑﺨﻼف ﺑ ِﻮی ﮐﺒﺎب ﮔﺎو و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺑﺮِای ﻳﻬﻮﻩ ﻣﻄﺒﻮع ﻧﻴﺴﺖ ‪ ،‬زﻳﺮا ِوی در ﺗﻮرات دﺳﺘﻮر ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﻧﺨﺴﺖ‬
‫ﮕﯽ ﺧﺎص ﺧﺪاوﻧﺪﻧﺪو ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺎز ﺧﺮﻳﺪ ﮐﻨﻨﺪ ‪ ،‬اﻣﺎ ﻧﺨﺴﺖ زادﻩ اﻻﻏﺸﺎن را‬
‫زادﮔﺎن اﺣﺸﺎم اﺳﺮاﺋﻴﻞ هﻤ ِ‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎز ﺧﺮﻳﺪ ﮐﻨﻨﺪ ﻳﺎ ﺁﻧﺮا ﺑﺎ ﻳﮏ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﻣﻌﺎوﺿﻪ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و در ﻏﻴﺮ اﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﮔﺮدن ﮐﺮﻩ اﻻاغ را ﺑﺸﮑﻨﻨﺪ ‪ ..." :‬و‬
‫ﺳﯽ را ﺧﻄﺎب ﮐﺮدﻩ ﮔﻔﺖ ‪ :‬هﺮ ﻧﺨﺴﺖ زادﻩ ِای ﮐﻪ رﺣﻢ ﻣﺎدرش را ﺑﮕﺸﺎﻳﺪ هﻮاﻩ از اﻧﺴﺎن و ﺧﻮاﻩ از ﺑﻬﺎﺋﻢ ﻣﺎل ﻣﻦ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻮ ِ‬
‫اﺳﺖ و هﺮ ﻧﺨﺴﺖ زادﻩ ﺑﻬﺎﺋﻢ ﮐﻪ از ﺁن ﺗﻮاﺳﺖ ﻧﺮﻳﻨﻪ ان از ﺁن ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ و هﺮ ﻧﺨﺴﺖ زادﻩ اﻻغ را ﺑﻪ ﺑﺮﻩ ِای ﻓﺪﻳﻪ ﺑﺪﻩ و اﮔﺮ‬
‫ﻧﺪ ِهﯽ ﮔﺮدﻧﺶ را ﺑﺸﮑﻦ ‪ .‬و هﺮ ﻧﺨﺴﺖ زادﻩ اﻧﺴﺎن را از ﭘﺴﺮاﻧﺖ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻓﺪﻳﻪ ﺑﺪﻩ ‪..‬و ﭼﻮن ﭘﺴﺮاﻧﺖ از ﺗﻮ ﺳﺌﻮال ﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ‬
‫ﭼﻴﺴﺖ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﮕﻮ ﮐﻪ ﭼﻮن ﻳﻬﻮﻩ ﻣﻴﺨﻮاﺳﺖ ﻣﺎ را از ﻣﺼﺮ از ﺧﺎﻧﻪ ﻏﻼ ِﻣﯽ ﺑﻴﺮون ﺁورد ﺟﻤﻴﻊ ﻧﺨﺴﺖ زادﮔﺎن ﻣﺼﺮ را از‬
‫اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ﺗﺎ ﺑﻬﺎﺋﻢ ﮐﺸﺖ ‪ ،‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻦ ﻧﻴﺰ هﻤﻪ ﻧﺮﻳﻨﻪ هﺎ را ﮐﻪ رﺣﻢ را ﮔﺸﺎﻳﻨﺪ ﺑﺮِای ﺧﺪاوﻧﺪ ذﺑﺢ ﻣﻴﮑﻨﻢ ‪ .‬ﻟﻴﮑﻦ هﺮ ﻧﺨﺴﺖ زادﻩ از‬
‫ﺳﯽ و ﭼﻬﺎرم ‪ " .(20-19،‬هﺮ ﭼﻴ ِﺰی ﮐﻪ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ‬
‫ﭘﺴﺮان ﺧﻮد را ﻓﺪﻳﻪ ﻣﻴﺪهﻢ " )ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ ‪ ، 19-11،‬ﺑﺎب ِ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ ﭼﻪ از ﺑﻬﺎﺋﻢ ﻧﻪ ﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺷﻮد و ﻧﻪ ﻓﺪﻳﻪ دادﻩ ﺷﻮد ‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﺨﺼﻮص ﺧﺪاوﻧﺪ ﻗﺪس اﻗﺪاس اﺳﺖ ‪ ،‬و هﺮ وﻗ ِﻔﯽ ﮐﻪ از‬
‫اﻧﺴﺎن وﻗﻒ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ اﮔﺮ ﻓﺪﻳﻪ دادﻩ ﻧﺸﻮد اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﻮد " ) ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و هﻔﺘﻢ ‪ 28 ،‬و‪ .( 29‬در ﺳﻔﺮ‬
‫ﺳﯽ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ " :‬ﻧﺘﺨﺴﺖ زادﻩ ﭘﺴﺮان ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﻦ ﺑﺪﻩ ‪ ،‬و ﻧﺨﺴﺖ زادﻩ ﮔﺎوان و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪاﻧﺖ را هﻔﺖ روز‬
‫ﺧﺮوج ﺻﺮﻳﺤﺎ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﻧﺰد ﻣﺎدراﻧﺸﺎن ﻧﮕﺎﻩ دار و در روز هﺸﺘﻤﻴﻦ ﺁﻧﻬﺎ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺑﺪﻩ " ) ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و دوم ‪ 29،‬و‪. (30‬‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪ ِای از اﺷﺘﻬِﺎی ﻳﻬﻮﻩ را ﺑﺮِای ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ در ﮐﺘﺎب ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ﺗﻮرات ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ " :‬ﭘﺲ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﮔﺬراﻧﻴﺪ‪ 22000‬ﮔﺎو و ‪ 120000‬ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺑﻮد" ) ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪ 62،‬و‪ .(63‬در هﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ در ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‬
‫ﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪ " :‬ﭘﺲ در ﻣﺎﻩ ﺳﻮم از ﺳﺎل ﭘﺎﻧﺰدهﻢ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺁﺳﺎ هﻤﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ در اورﺷﻠﻴﻢ ﺟﻤﻊ ﺷﺪﻧﺪ و در ﺁﻧﺮوز‪700‬‬
‫ﮔﺎو و ‪ 7000‬ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ از ﻏﻨﺎﺋ ِﻤﯽ ﮐﻪ ﺁوردﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﺮِای ﺧﺪاوﻧﺪ ذﺑﺢ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ") ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺎﻧﺰدهﻢ ‪.( 14-10،‬‬
‫‪...............................................................................................................................................................‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪11‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﮐﺮات از ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺧﻮد ﻣﻴﺨﻮاهﺪ ﮐﻪ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺮِای اوهﺪﻳﻪ ﺑﻴﺎورد ‪ ،‬وِﻟﯽ ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﻪ در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺗﻘﻠﺐ ﻧﮑﻨﻨﺪ‬
‫ﺳﯽ ﻓﺮﻣﻮد ‪ :‬ﺑﻪ ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﮕﻮ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﻣﻦ هﺮ‬
‫ﺧﻮدش ﻧﻮع هﺪاﻳِﺎی ﻣﻮرد ﻗﺒﻮﻟﺶ را دﻗﻴﻘﺎ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ"‪ ...‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﭼﻪ زﻳﺎدﺗﺮ هﺪاﻳﺎ ﺑﻴﺎورﻧﺪ ‪ ،‬و اﻳﻦ اﺳﺖ هﺪاﻳﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ از اﻳﺸﺎن ﺑﺮِای ﻣﻦ ﻣﻴﮕﻴﺮي‪:‬‬
‫ﻃﻼ و ﻧﻘﺮﻩ و ﻻﺟﻮرد و ارﻏﻮان ‪ ،‬و ﺳﻨﮕﻬِﺎی ﻋﻘﻴﻖ و ﺳﻨﮕﻬِﺎی ﻣﺮﺻﻊ ﺳﻴﻨﻪ ﺑﻨﺪ ‪،‬و ﮐﺘﺎن ﻧﺎزک و ﭘﻮﺳﺖ ﺧﺰ و ﭘﻮﺳﺖ ﻗﻮچ‬
‫ﺳﺮخ ﺷﺪﻩ و ﭘﺸﻢ ﺑﺰ ‪ ،‬و روﻏﻦ ﺑﺮِای ﭼﺮاغ و ادوﻳﻪ ﺑﺮِای ﺑﺨﻮر ﻣﻌﻄﺮ ) ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﭘﻨﺠﻢ ‪ ، (5-2 ،‬و هﺮ‬
‫ﮐﺲ از ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﮐﻪ ذﺑﻴﺤﻪ ﺳﻼﻣ ِﺘﯽ ﺧﻮد را ﺑﺮِای ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﮕﺰارﻧﺪ ‪ ،‬ﭘﺲ ﭘﻴﻪ ﺁن ذﺑﻴﺤﻪ را هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺳﻴﻨﻪ ﺁن ﺑﻴﺎورد ﺗﺎ ﺳﻴﻨﻪ‬
‫ﺑﻪ ﺟﻬﺖ هﺪﻳﻪ ﺟﻨﺒﺎﻧﻴﺪ ِﻧﯽ ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ ﺟﻨﺒﺎﻧﻴﺪﻩ ﺷﻮد ‪ ،‬و ﺁﻧﮕﺎﻩ ﮐﺎهﻦ ﭘﻴﻪ را ﺑﺮ ﻣﺬﺑﺢ ﺑﺴﻮزاﻧﺪ و ﺳﻴﻨﻪ ﺁﻧﺮا ﺑﺠﻨﺒﺎﻧﺪ ‪ ،‬و ﺁن‬
‫ﺳﻴﻨﻪ از ﺁن ﺧﻮدش و ﭘﺴﺮاﻧﺶ ﺑﺎﺷﺪ ‪ ،‬و ران راﺳﺖ را ﺑﺮِای هﺪﻳﻪ اﻓﺮاﺷﺘ ِﻨﯽ از ذﺑﺎﻳﺢ ﺳﻼﻣ ِﺘﯽ ﺧﻮد ﺑﻪ ﮐﺎهﻦ ﺑﺪهﺪ ) ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن‬
‫ﺳﯽ ﻃﺒﻖ دﺳﺘﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ دﺳﺘﻬِﺎی ﺧﻮد را ﺑﺮ ﺳﺮ ﻗﻮچ ﻧﻬﺎد و اﻧﺮا ذﺑﺢ ﮐﺮد و ﻗﺪ ِری از ﺧﻮﻧﺶ‬
‫‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ ‪ .( 33-29،‬ﭘﺲ ﻣﻮ ِ‬
‫را ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺮ ﻧﺮﻣﻪ ﮔﻮش راﺳﺖ هﺎرون و ﺑﺮ ﺷﺼﺖ دﺳﺖ راﺳﺖ او و ﺑﺮ ﺷﺼﺖ ﭘِﺎی راﺳﺖ او ﻣﺎﻟﻴﺪ ‪ ،‬و ﺑﻘﻴﻪ ﺧﻮن را ﺑﺮ اﻃﺮاف‬
‫ﻣﺬﺑﺢ ﭘﺎﺷﻴﺪ ‪ ،‬و ﭘﻴﻪ و دﻣﺒﻪ و هﻤﻪ ﭘﻴﻪ را ﮐﻪ ﺑﺮ اﺣﺸﺎء راﺳﺖ و ﺳﻔﻴ ِﺪی ﺟﮕﺮ و ﭘﻴﻪ ﺁﻧﻬﺎ و ران راﺳﺖ را ﮔﺮﻓﺖ و از ﺳﺒﺪ ران‬
‫ﻓﻄﻴﺮ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻮد ﻳﮏ ﻗﺮص ﻓﻄﻴﺮ و ﻳﮏ ﻗﺮص ﻧﺎن روﻏ ِﻨﯽ و ﻳﮏ ﻧﺎزک ﮔﺮﻓﺖ و ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺮ ﭘﻴﻪ و ﺑﺮ ران راﺳﺖ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻮد ﺑﺮِای‬
‫ﻧﻬﺎد و هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺮِای هﺪﻳﻪ ﺟﻨﺒﺎﻧﻴﺪن ﺑﺤﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺠﻨﺒﺎﻧﻴﺪ و ﭘﺲ ﺳﻴﻨﻪ ﻗﻮچ ﺗﺨﺼﻴﺺ را ﮐﻪ ﺣﺼﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ را اﻣﺮ ﻓﺮﻣﻮدﻩ ﺑﻮد " )ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪. ( 29-23،‬‬
‫هﺪﻳﻪ ﺟﻨﺒﺎﻧﻴﺪ ِﻧﯽ ﺟﻨﺒﺎﻧﻴﺪ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﻪ هﺮ اﺳﺮاﺋﻴِﻠﯽ ﺧﻮب ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪ هِﺎی ﺧﺪِای او ﺟ ِﺪی اﺳﺖ و ﻃﻔﺮﻩ ﺑﺮدار ﻧﻴﺴﻦ ‪ ،‬ﮔﺎﻩ و ﺑﻴﮕﺎﻩ ﻳﻬﻮﻩ ﻋﻮاﻗﺐ‬
‫ﻄﯽ از ﻓﺮاﻣﻴﻦ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﻳﺎدﺁو ِری ﻣﻴﮑﻨﺪ‪:‬‬
‫ﺗﺨ ِ‬
‫" اﮔﺮ ﻣﺮا ﻧﺸﻨ ِﻮی و ﺟﻤﻴﻊ اواﻣﺮ و ﻓﺮاﻳﺾ ﻣﺮا ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﻮ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻢ ﺑﺠﺎ ﻧﻴﺎو ِری ‪،‬ﺁﻧﮕﺎﻩ در ﺷﻬﺮ و در ﺻﺤﺮا ﻣﻠﻌﻮن ﺧﻮا ِهﯽ ﺷﺪ‬
‫و ﻇﺮف ﺧﻤﻴﺮ و ﻣﻴﻮﻩ زﻣﻴﻦ ﺗﻮ و ﺑﭽﻪ هِﺎی ﮔﺎووﺑﺮﻩ هِﺎی ﮔﻠﻪ ات ﻧﻴﺰ ﻣﻠﻌﻮن ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ ‪،‬و ﺑﺮ ﺗﻮ وﺑﺎ و ﺳﻞ و ﺗﺐ و اﻟﺘﻬﺎب و‬
‫ﺣﺮارت و ﺷﻤﺸﻴﺮ و ﺑﺎد ﺳﻤﻮم و ﻳﺮﻗﺎن ﺧﻮاهﻢ ﻓﺮﺳﺘﺎد ‪،‬و ﻓﻠﮏ ﺗﻮ ﺑﺎ ِﻻی ﺳﺮت ﻣﺲ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ و زﻣﻴﻦ در زﻳﺮ ﭘﺎﻳﺖ ﺁهﻦ ‪،‬و‬
‫ﮕﯽ‬
‫ﺑﺎران را ﺑﺎ ﮔﺮد و ﻏﺒﺎر ﺧﻮاهﻢ ﺁﻣﺒﺨﺖ ﺗﺎ ار ﺁﺳﻤﺎن ﻧﺎزل ﺷﻮد و ﺗﺮاهﻼک ﮐﻨﺪ‪،‬و ﺗﺮا ﺑﻪ ﺑﻮاﺳﻴﺮ و ﺟﺮب و ﺧﺎرش و ﺑﻪ دﻳﻮاﻧ ِ‬
‫و ﻧﺎﺑﻴﻨﺎ ِﺋﯽ و ﭘﺮﻳﺸﺎ ِﻧﯽ دل ﻣﺒﺘﻼﺧﻮاهﻢ ﺳﺎﺧﺖ ‪ .‬ز ِﻧﯽ را ﮐﻪ ﻧﺎﻣﺰد ﮐ ِﻨﯽ دﻳﮕ ِﺮی ﺑﺎاو ﺧﻮاهﺪ ﺧﻮاﺑﻴﺪ ‪،‬وﮔﺎوت در ﻧﻈﺮت ﮐﺸﺘﻪ ﺷﻮد‬
‫و دﻳﮕﺮان ﮔﻮﺷﺘﺶ را ﺑﺨﻮرﻧﺪ ‪،‬و اﻻﻏﺖ ﭘﻴﺶ ر ِوی ﺗﻮ ﺑﻪ ﻏﺎرت ﺑﺮدﻩ ﺷﻮد‪،‬و زاﻧﻮهﺎ و ﺳﺎق هﺎ و از ﮐﻒ ﭘﺎ ﺗﺎ ﻓﺮق ﺳﺮ ت را‬
‫ﺑﻪ دﻣﻞ ﺑﺪ ﮐﻪ از ﺁن ﺷﻔﺎ ﻧﺘﻮا ِﻧﯽ ﻳﺎﻓﺖ ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ‪ .‬ﺗﺨﻢ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻪ ﻣﺰرﻋﻪ ﺧﻮا ِهﯽ ﺑﺮد اﻣﺎ ﻣﻠﺦ ﺁﻧﺮا ﺧﻮاهﺪ ﺧﻮرد ‪ ،‬و‬
‫ﺗﺎﮐﺴﺘﺎﻧﻬﺎ ﻋﺮوس ﺧﻮا ِهﯽ ﮐﺮد اﻣﺎ ﺷﺮاب ﺁﻧﺮا ﻧﺨﻮا ِهﯽ ﻧﻮﺷﻴﺪ زﻳﺮا ﮐﺮم اﻧﮕﻮرت را ﺧﺮاب ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد ‪.‬ﻏﺮﻳ ِﺒﯽ ﮐﻪ در ﻣﻴﺎن ﺗﻮ‬
‫اﺳﺖ ﺑﺮ ﺗﻮ ﺳﺮ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ و ﺗﻮ دم اوﺧﻮا ِهﯽ ﺑﻮد ) ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و هﺸﺘﻢ ‪ ،(44-15،‬و وﺣﻮش ﺻﺤﺮا را ﺑﺮ ﺗﻮ‬
‫ﺧﻮاهﻢ ﻓﺮﺳﺘﺎد ﺗﺎ ﺗﺮا ِﺑﯽ اوﻻد ﺳﺎزﻧﺪ و ﭼﻬﺎر ﭘﺎﻳﺎﻧﺖ را هﻼک ﮐﻨﻨﺪ و راﻩ هﺎﻳﺖ وﻳﺮان ﺷﻮد ‪ ،‬و دﻩ زن ﻧﺎن ﺧﻮد را در ﻳﮏ ﺗﻨﻮر‬
‫ﺑﭙﺰﻧﺪ ‪ ،‬و ﮔﻮﺷﺖ ﭘﺴﺮان ﺧﻮد را ﺧﻮاهﻴﺪ ﺧﻮرد و ﮔﻮﺷﺖ دﺧﺘﺮان ﺧﻮد را ﺧﻮاهﻴﺪ ﺧﻮرد ‪ ،‬ﻻﺷﻪ هِﺎی ﺷﻤﺎ را ﺑﺮ ﻻﺷﻬِﺎی ﺑﺖ‬
‫ﭘﺮﺳﺘﺎن ﺧﻮاهﻢ اﻓﮑﻨﺪ ) ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺸﻢ ‪ ،( 32-14،‬از اﻳﻨﺠﻬﺖ ﮐﻪ اواﻣﺮ ﺧﺪاﻳﺖ را ﮔﻮش ﻧﺪا ِدی و از اﻳﻦ ﻧﺎم‬
‫ﻣﻬﻴﺐ ﻳﻌ ِﻨﯽ ﻧﺎم ﻳﻬﻮﻩ ﻧﺘﺮﺳﻴ ِﺪی " ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و هﺸﺘﻢ (‪.‬‬
‫" ﻳﻬﻮﻩ ﺻﺒﺎﻳﻮت‪ 1‬ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﮐﻪ اورﺷﻠﻴﻢ را ﺑﻪ ﻣﺄورِای ﺷﻐﺎﻟﻪ ﺑﺪل ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد و ﺧﻮراک ﻣﺮدﻣﺶ را اﻓﺴﻨﺘﻴﻦ ﻗﺮار ﺧﻮاهﻢ داد و‬
‫ﺴﯽ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺁﻧﻬﺎ را‬
‫ﺁب ﺗﻠﺦ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺧﻮاهﻢ ﻧﻮﺷﺎﻧﻴﺪ و ﻻﺷﻬِﺎی ﻣﺮدﻣﺎن ﻣﺜﻞ ﺳﺮﮔﻴﻦ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺑﺮ ﺻﺤﺮا ﺧﻮاهﺪ اﻓﺘﺎد و ﮐ ِ‬
‫ﺑﺮ دارد ‪ .‬هﺮ ﮐﻪ ﻓﻬﻢ دارد از اﻳﻦ ﻓﺨﺮ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺮا ﻣﻴﺸﻨﺎﺳﺪ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ‪،‬ﺧﺪِای رﺣﻤﺖ و اﻧﺼﺎف هﺴﺘﻢ ‪ ،‬وِﻟﯽ اﻳﺎ ِﻣﯽ ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ ﮐﻪ‬
‫ﺧﺘﻨﻪ ﺷﺪﻩ هﺎ و ﺧﺘﻨﻪ ﻧﺸﺪﻩ هﺎ را ﺑﺎ هﻢ ﻋﻘﻮﺑﺖ ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد و هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ را ﻧﻴﺰ ﮐﻪ ﮔﻮﺷﻪ هِﺎی ﻣﻮﻳﺸﺎن را ﻣﻴﺘﺮاﺷﻨﺪ هﻤﺮاﻩ‬
‫اﻳﺸﺎن ﻋﺬاب ﺧﻮاهﻢ داد ")ﮐﺘﺎب ارﻣﻴﺎء ‪،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪.(26-11،‬‬
‫"ﻳﻬﻮﻩ ﺻﺒﺎﻳﻮت ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬اﻳﻨﮏ ﺑﺮ ﺳﺮ ﻣﺮدم اورﺷﻠﻴﻢ ﭼﻨﺎن ﺑﻼ ِﺋﯽ ﺧﻮاهﻢ ﺁورد ﮐﻪ ﮔﻮش هﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ ﺁﻧﺮا ﺑﺸﻨﻮد‬
‫ﺻﺪا ﮐﻨﺪ ‪ .‬ﮔﻮﺷﺖ ﭘﺴﺮان و ﮔﻮﺷﺖ دﺧﺘﺮاﻧﺸﺎن را ﺑﻪ اﻳﺸﺎن ﺧﻮاهﻢ ﺧﻮراﻧﺪ‪ ،‬و هﺮ ﮐﺲ ﮔﻮﺷﺖ هﻤﺴﺎﻳﻪ ﺧﻮد را ﺧﻮاهﺪ ﺧﻮرد "‬
‫)ﮐﺘﺎب ارﻣﻴﺎء ﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ ‪.( 9،‬‬
‫___________________________________‬
‫‪ - 1‬اﻳﻦ ﮐﻠﻤﻪ ﮐﻪ‪282‬‬

‫ِی ﺟﻨﮓ و ﺟﻨﮕﺠﻮ‬
‫ِﯽ ﺧﺪا‬
‫ِﯽ از اﻟﻘﺎب ﻳﻬﻮﻩ از ﺁن ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﻣﻌﻨ‬
‫ﺑﺎر در ﺗﻮرات ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﮑ‬

‫را دارد ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪12‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫" و ﻣﮑﺘﻮ ِﺑﯽ از اﻳﻠﻴِﺎی ﻧ ِﺒﯽ )اﻟﻴﺎس ( ﺑﻪ ﻳﻬﻮرام ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﺳﺮاﺋﻴﻞ رﺳﻴﺪ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای ﭘﺪرت داود ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﭼﻮﻧﮑﻪ ﺳﺎﮐﻨﺎن‬
‫ﻼی ﻋﻈﻴﻢ ﻣﺒﺘﻼ ﺧﻮاهﺪ‬
‫اورﺷﻠﻴﻢ را اﻏﻮا ﻧﻤﻮ ِدی ﮐﻪ ﻣﺮﺗﮑﺐ زﻧﺎ ﺷﻮﻧﺪ ‪،‬هﻤﺎﻧﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ ﭘﺴﺮاﻧﺖ و زﻧﺎﻧﺖ و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ اﻣﻮاﻟﺖ را ﺑﻪ ﺑ ِ‬
‫ﺳﺎﺧﺖ ‪ ،‬و در اﺣﺸِﺎی ﺧﻮد ﺗﻮ ﭼﻨﺎن ﺑﻴﻤﺎ ِری ﻋﺎرض ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ رودﻩ هﺎﻳﺖ از ﻣﻘﻌﺪ ﺑﻴﺮون ﺁﻳﻨﺪ ‪ .‬وﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬
‫ﻋﻤﻞ ﮐﺮد و ﺑﻤﺮوراﺣﺸﺎم ﻳﻬﻮرام هﺮ روز ﺑﻴﺸﺘﺪ از ﻣﻘﻌﺪش ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ درد هِﺎی ﺳﺨﺖ ﻣﺮد ‪ .‬و ﻗﻮﻣﺶ ﺑﺮِای ِوی ﻋﻄﺮﻳﺎت‬
‫ﻧﺴﻮزاﻧﺪﻧﺪ " )ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﻳﮑﻢ ‪.( 20-12،‬‬
‫ﺑﺮِای ﺗﮑﻤﻴﻞ اﻳﻦ ﻓﻬﺮﺳﺖ ‪،‬در ﺟِﺎی دﻳﮕﺮ هﻤﻴﻦ ﮐﺘﺎب ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ‪ " :‬و دﺳﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ اهﻞ اﺷﺪود ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺷﺪ و‬
‫هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎرا ﺑﻪ ﺑﻮاﺳﻴﺮ ﻣﺒﺘﻼ ﺳﺎﺧﺖ ﺗﺎ رودﻩ هﺎﻳﺸﺎن از ﻣﻘﻌﺪهﺎ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ و ﭘﻮﺳﻴﺪ " )ﮐﺘﺎب اول ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ‪،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ ‪.( 6،‬‬
‫ﺳﯽ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ) و در ﻃﻮل ﭼﻨﺪ‬
‫وﻗ ِﺘﯽ دﻳﮕﺮ ﮐﺎهﻦ ﻣﻌﺒﺪ ﺳﻠﻴﻤﺎن در اورﺷﻠﻴﻢ ﻧﺴﺨﻪ اﺻِﻠﯽ ﺗﻮرا ِﺗﯽ را ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺧﻮد ﻣﻮ ِ‬
‫ﻗﺮن ﺧﻮد ﮐﺎهﻨﺎن از وﺟﻮد ﺁن ﺧﺒﺮ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﻧﺪ إ ( ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺗﺼﺎدف ﭘﻴﺪا ﻣﻴﮑﻨﺪ و اﻳﻦ ﮐﺸﻒ ﻣﻬﻢ ﺗﻮﺳﻂ ﻳﮏ ﮐﺎهﻨﻪ ﺑﻪ اﻃﻼع‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ ﻣﻴﺮﺳﺪ ‪ .‬وِﻟﯽ واﮐﻨﺶ ﻳﻬﻮﻩ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﭘﺎدﺷﺎﻩ و ﮐﺎهﻨﺎن اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﭘﻴﻐﺎم دهﺪ ﮐﻪ ﺗﻤﺎم ﺑﻼهﺎ ِﺋﯽ را ﮐﻪ در اﻳﻦ ﮐﺘﺎب‬
‫ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ﺧﻮاهﺪ ﻓﺮﺳﺘﺎد ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺧﺪاهِﺎی دﻳﮕﺮ ﺑﺨﻮر ﺳﻮزاﻧﺪﻩ اﻧﺪ وﺑﺮِای او ﻧﺴﻮزاﻧﺪﻩ اﻧﺪ ‪ " :‬و در‬
‫ﺳﯽ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد در وﻗ ِﺘﯽ ﮐﻪ‬
‫ﺳﺎل هﺠﺪهﻢ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻳﻮﺷﻴﺎ در اورﺷﻠﻴﻢ‪ ،‬ﺣﻠﻘﻴِﺎی ﮐﺎهﻦ ﮐﺘﺎب ﺗﻮرات ﺧﺪاوﻧﺪ را ﮐﻪ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻮ ِ‬
‫ﻧﻘﺮﻩ هﺎ را ازﺧﺎﻧﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻴﺮون ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ ﭘﻴﺪا ﮐﺮد وﺁﻧﺮا ﺑﻪ ﺷﺎﻓﺎن داد و ﺷﺎﻓﺎﻧﮑﺘﺎب را ﻧﺰد ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺮد و ﺑﺤﻀﻮر او ﺧﻮاﻧﺪو‬
‫ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺣﻠﻘﻴ ِﺎی ﮐﺎهﻦ و ﭼﻨﺪ ﺗﻦ دﻳﮕﺮ را ﻧﺰد ﺧﻠﺪﻩ ﮐﺎهﻨﻪ زن ﺷﻠﻮم ﺑﻦ ﺗﻮﻗﻬﺘﻪ ﺑﻦ ﺣﺴﺮﻩ ﻟﺒﺎﺳﺪار ﻓﺮﺳﺘﺎد و ﺧﻠﺪﻩ ﮐﺎهﻨﻪ ﺑﻪ اﻳﺸﺎن‬
‫ﺴﯽ ﮐﻪ ﺷﻤﺎ را ﻧﺰد ﻣﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ اﺳﺖ ﺑﮕﻮﺋﻴﺪ اﻳﻨﮏ ﺑﻼ ِﺋﯽ ﺑﺮ ﺳﺮ ﺷﻤﺎ ﺧﻮاهﻢ ﺁورد ﮐﻪ‬
‫ﮔﻔﺖ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﮐ ِ‬
‫ﺗﺼﻮرش را هﻢ ﻧﮑﺮدﻩ ﺑﺎﺷﻴﺪ ‪ ،‬وهﻤﻪ ﻟﻌﻨﺖ هﺎ ِﺋﯽ را ﮐﻪ در اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﮑﺘﻮب اﺳﺖ ﺑﺮ ﺷﻤﺎ ﺧﻮاهﻢ ﻓﺮﺳﺘﺎد ‪ ،‬ﭼﻮﻧﮑﻪ ﺑﺮِای ﺧﺪاﻳﺎن‬
‫ﺳﯽ و ﭘﻨﺠﻢ ‪.(25-14،‬‬
‫دﻳﮕﺮ ﺑﺨﻮر ﺳﻮزاﻧﺪﻳﺪ و ﺑﺮِای ﻣـــﻦ ﻧﺴـــﻮزاﻧـــﺪﻳــﺪ " ) ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪،‬ﺑﺎب ِ‬
‫ﺑﻪ ﻣﻮازات اﻳﻦ ﺗﻬﺪﻳﺪهﺎ ‪،‬ﻳﻬﻮﻩ ﻣﺰاﻳِﺎی ﺑﻴﻘﻴﺪ و ﺷﺮط از ﺧﻮد را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻗﻮم ﺑﺮ ﮔﺰﻳﺪﻩ ﻳﺎد ﺁورﻣﻴﺸﻮد ‪:‬‬
‫"اﮔﺮ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای ﺧﻮد را ﻋﺒﺎدت ﻧﻤﺎ ِﺋﯽ ‪،‬ﻧﺎن و ﺁب ﺗﺮا ﺑﺮﮐﺖ ﺧﻮاهﻢ داد و ﺑﻴﻤﺎ ِری را از ﻣﻴﺎن ﺗﻮ دورﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ‪،‬ودر زﻣﻴﻨﺖ‬
‫ﺳﻘﻂ ﮐﻨﻨﺪﻩ و ﻧﺎزا ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮدوﺷﻤﺎرﻩ روزهﺎﻳﺖ را ﺗﻤﺎم ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد و ﺧﻮف ﺧﻮد را ﭘﻴﺶ ر ِوی ﺗﻮ ﺧﻮاهﻢ ﻓﺮﺳﺘﺎد و ﺟﻤﻴﻊ‬
‫دﺷﻤﻨﺎﻧﺖ را ﭘﻴﺶ ﺗﻮ روﮔﺮدان ﺧﻮاهﻢ ﺳﺎﺧﺖ ‪،‬و زﻧﺒﻮرهﺎ ﭘﻴﺶ ر ِوی ﺗﻮﺧﻮاهﻢ ﻓﺮﺳﺘﺎد ﺗﺎ ﮐﻨﻌﺎﻧﻴﺎن و ﺣﺘﻴﺎن را از ﺣﻀﻮرت ﺑﺮاﻧﻨﺪ‬
‫‪،‬و اﻳﺸﺎن را ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ از ﭘﻴﺶ ر ِوی ﺗﻮ ﺧﻮاهﻢ راﻧﺪ ﺗﺎ ﮐﺜﻴﺮ ﺷ ِﻮی و زﻣﻴﻦ را ﻣﺘﺼﺮف ﮔﺮ ِدی ‪،‬و ﺣﺪود ﺗﺮا از ﺑﺤﺮ ﻗﻠﺰم ﺗﺎ ﺑﺤﺮ‬
‫ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ و از ﺻﺤﺮا ﺗﺎ ﻧﻬﺮ ﻓﺮات ﻗﺮار دهﻢ و ﺳﺎﮐﻨﺎن ﺁن زﻣﻴﻨﻬﺎرا ﺑﺪﺳﺖ ﺗﻮ ﺑﺴﭙﺎرم ‪.( 31-25 ،‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫از دﻳﮕﺮ ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻳﻬﻮﻩ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺟﺮﻳﺎﻧﻬ ِﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻗﺘﻞ ﻳﺎ ﻓﺮﻳﺒﮑﺎ ِری و ﻳﺎ ﺗﺠﺎوز ﻋﺎدﺗﺎ ﺟﺎﻧﺐ ﻗﺎﺗﻞ ﻳﺎ ﻓﺮﻳﺒﮑﺎر‬
‫را ﻣﻴﮕﻴﺮد و ﻧﻪ ﻃﺮف ﺁﻧﮑﺲ را ﮐﻪ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﺗﺠﺎوز ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪.‬‬
‫وﻗ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﻗﺎﺑﻴﻞ ‪،‬ﭘﺴﺮ ﺁدم و ﺣﻮا ‪ ،‬ﺑﺮادرش هﺎﺑﻴﻞ را ﺑﺪﻳﻦ دﻟﻴﻞ ﮐﻪ هﺪﻳﻪ او ﺑﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻴﺸﺘﺮاز هﺪﻳﻪ ﻗﺎﺑﻴﻞ ﻣﻮرد ﭘﺴﻨﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻗﺮار‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﻣﻴﮑﺸﺪ ‪ ،‬ﻳﻬﻮﻩ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از او ﺑﺎز ﺧﻮاﺳﺖ ﻧﻤﻴﮑﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ هﺮ ﮐﺲ ﻗﺎﺑﻴﻞ را ﺑﮑﺸﺪهﻔﺖ ﺑﺎر ﻣﻮرد اﻧﺘﻘﺎم‬
‫او ﻗﺮار ﺧﻮاهﺪ ﮔﺮﻗﺖ ) ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم ‪ .( 15،‬ﻣﻮﻗ ِﻌﯽ هﻢ ﮐﻪ ﺳﺎرا ‪،‬هﻤﺴﺮ اﺑﺮاهﻴﻢ ‪ ،‬از ﺷﻮهﺮش ﻣﻴﺨﻮاهﺪ ﮐﻪ ﻓﺮزﻧﺪ‬
‫ارﺷﺪﺧﻮد را ﺑﺎ ﻣﺎدر او از ﺧﺎﻧﻪ ﺑﻴﺮون ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﭘﺴﺮ ﮐﻨﻴﺰ ﺷﺮﻳﮏ ﭘﺴﺮ ﺧﻮد او اﺳﺤﺎق ﻧﺒﺎﺷﺪ ‪ ،‬ﻳﻬﻮﻩ ﺟﺎﻧﺐ ﺳﺎرا را ﻣﻴﮕﻴﺮد‪":‬و‬
‫رو ِزی ﮐﻪ اﺳﺤﺎق را از ﺷﻴﺮ ﺑﺎز داﺷﺘﻨﺪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﺿﻴﺎﻓ ِﺘﯽ ﮐﺮد ‪،‬و ﺳﺎرا ﭘﺴﺮ هﺎﺟﺮ ﻣﺼ ِﺮی را دﻳﺪ ﮐﻪ ﺧﻨﺪﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﻪ‬
‫اﺑﺮاهﻴﻢ ﮔﻔﺖ اﻳﻦ ﮐﻨﻴﺰ را ﺑﺎ ﭘﺴﺮش ﺑﻴﺮون ﮐﻦ ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﭘﺴﺮ ﮐﻨﻴﺰﺑﺎ ﭘﺴﺮ ﻣﻦ اﺳﺤﺎق ﺷﺮﻳﮏ ارث ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد ‪ .‬اﻳﻦ ﺑﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ‬
‫ﺳﺨﺖ ﺁﻣﺪ ‪،‬وِﻟﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ هﺮ ﺁﻧﭽﻪ ﺳﺎرا ﺑﻪ ﺗﻮﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﺳﺨﻦ اورا ﺑﺸﻨﻮ ‪ ...‬و ﺑﺎﻣﺪادان اﺑﺮاهﻴﻢ ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺖ ﻧﺎن‬
‫ﮑﯽ از ﺁب ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺁﻧﻬﺎرا ﺑﺮ دوش هﺎﺟﺮ ﮔﺬاﺷﺖ و او را ﺑﺎ ﭘﺴﺮش از ﺧﺎﻧﻪ ﺑﻴﺮون ﮐﺮد ‪ .‬ﭘﺲ هﺎﺟﺮ ﺑﺎ اﺳﻤﺎﻋﻴﻞ در ﺑﻴﺎﺑﺎن‬
‫ﻣﺸ ِ‬
‫ﺑﺮﺷﺒﻊ ﺳﺮﮔﺮدان ﺷﺪ‪،‬و ﭼﻮن ﺁب ﻣﺸﮏ ﺗﻤﺎم ﺷﺪ ﭘﺴﺮ را زﻳﺮ ﺑﻮﺗﻪ ِای ﮔﺬاﺷﺖ و ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻓﺖ ﺗﻴﺮ ﭘﺮﺗﺎ ِﺑﯽ رﻓﺘﻪ درﻣﻘﺎﺑﻞ ِوی ﻧﺸﺴﺖ‬
‫زﻳﺮا ﮔﻔﺖ ﻣﺮگ ﭘﺴﺮ را ﻧﺒﻴﻨﻢ ‪ ،‬و ﺁواز ﺧﻮد را ﺑﻠﻨﺪ ﮐﺮد و ﺑﮕﺮﻳﺴﺖ ")ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﻳﮑﻢ ‪ .(16-8 ،‬هﻨﮕﺎ ِﻣﯽ هﻢ ﮐﻪ‬
‫ﻳﻌﻘﻮب‪ ،‬ﻓﺮزﻧﺪ ﮐﻮﭼﮑﺘﺮ اﺳﺤﺎق ‪،‬ﺑﺎ ﻓﺮﻳﺒﮑﺎ ِری ﺑﺮﮐﺖ ﭘﻴﻐﻤﺒ ِﺮی را از ﺑﺮادرش ﻣﻴﮕﻴﺮد واﺳﺤﺎق ﺑﺎ وﺣﺸﺖ در ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ ﮐﻪ ﻳﻌﻘﻮب‬
‫ﻣﺰوراﻧﻪ ﺣﻖ ﺑﺮادرش را ﻏﺼﺐ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ‪،‬ﻳﻬﻮﻩ هﻤﭽﻨﺎن ﺟﺎﻧﺐ ﻓﺮﻳﺒﮑﺎر را ﻣﻴﮕﻴﺮد و ﻧﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﻓﺮﻳﺐ ﺧﻮردﻩ را ) ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‬
‫‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و هﺸﺘﻢ ‪ 3 ،‬و‪ .( 4‬اﻳﻦ ﻧﺤﻮﻩ ﻋﻤﻞ ﺑﺎرهﺎ در ﺗﻮرات ﺗﮑﺮار ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪.‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﭘﺎدﺷﺎ ِهﯽ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺮ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﮕﻤﺎرد ﺷﺎﺋﻮل اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﻳﻬﻮﻩ ﻣﺄﻣﻮر ﻧﺎﺑﻮ ِدی ﮐﺎﻣﻞ ﻗﻮم ﻓﻠﺴﻄﻴ ِﻨﯽ ﻋﻤﺎﻟﻴﻖ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد ‪،‬وِﻟﯽ ﭼﻮن ﺑﻌﺪا ﻳﻬﻮﻩ در ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ ﮐﻪ ِوی ﭼﻨﺪ ﮔﺎو و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺁﻧﻬﺎرا ﺑﺎ ِﻗﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ از اﻧﺘﺼﺎب ِوی ﭘﺸﻴﻤﺎن ﻣﻴﺸﻮد و او‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪13‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫و هﻤﻪ ﭘﺴﺮاﻧﺶ را ﻣﻴﮑﺸﺪ‪ ":‬وﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﺑﻪ ﺷﺎﺋﻮل ﮔﻔﺖ ‪ :‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺮا ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺮ ﺗﻮ ﺑﺮﮐﺖ دهﻢ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻗﻮم او اﺳﺮاﺋﻴﻞ‬
‫ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺷ ِﻮی ‪ .‬ﭘﺲ اﻻن ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﺸﻨﻮ ﮐﻪ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﭼﻮن در ﺑﺮ ﺁﻣﺪن اﺳﺮاﺋﻴﻞ از ﻣﺼﺮ ﻗﻮم ﻋﻤﺎﻟﻴﻖ ﺑﺎ او در راﻩ ﻣﻘﺎوﻣﺖ‬
‫ﮐﺮد ﭘﺲ ﺑﺮو و ﻋﻤﺎﻟﻴﻖ را ﺷﮑﺴﺖ دادﻩ و ﺟﻤﻴﻊ ﻣﺎﻳﻤﻠﮏ اﻳﺸﺎن را ﺑﺎﻟﮑﻞ ﻧﺎﺑﻮد ﺳﺎز و ﺑﺮ اﻳﺸﺎن ﺷﻔﻘﺖ ﻣﻔﺮﻣﺎ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺮد و زن‬
‫وﻃﻔﻞ وﮐﻮدک ﺷﻴﺮ ﺧﻮارﻩ و ﮔﺎو و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ و ﺷﺘﺮ و اﻻﻏﺸﺎن را ﺑﮑﺶ ‪ .‬ﭘﺲ ﺷﺎﺋﻮل ﻗﻮم را ﻃﻠﺒﻴﺪ و از اﻳﺸﺎن دوﻳﺴﺖ هﺰار‬
‫ﭘﻴﺎدﻩ و دﻩ هﺰار ﻣﺮد از ﻳﻬﻮﻩ ﺳﺎن دﻳﺪو ﻋﻤﺎﻟﻘﻪ را ﺷﮑﺴﺖ داد و اﺟﺎج ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻋﻤﺎﻟﻴﻖ را زﻧﺪﻩ ﮔﺮﻓﺖ و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺧﻠﻖ ﻋﻤﺎﻟﻘﻪ را‬
‫ﺑﻪ دم ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺑﺎﻟﮑﻞ هﻼک ﺳﺎﺧﺖ ‪ .‬اﻣﺎ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان و ﮔﺎوان و ﺑﺮﻩ هﺎ را هﻼک ﻧﮑﺮد‪....‬و ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪﺑﺮ ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ ﮔﻔﺖ‬
‫‪:‬اﻳﻨﮏ ﭘﺸﻴﻤﺎن ﺷﺪم ﮐﻪ ﺷﺎﺋﻮل را ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺳﺎﺧﺘﻢ ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻼم ﻣﺮا ﺑﺠﺎ ﻧﻴﺎوردﻩ اﺳﺖ ‪....‬و ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﺧﺸﻤﻨﺎک ﺷﺪﻩ ﻧﺰدﺷﺎﺋﻮل رﻓﺖ‬
‫و ﮔﻔﺖ هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﺮا ﻣﺴﺢ ﮐﺮد ﺗﺎ ﺑﺮ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺷ ِﻮی ﻣﮕﺮ ﺑﻪ ﺗﻮ ﻧﮕﻔﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﺎﻟﻘﻪ و هﺮ ﭼﻪ را ﮐﻪ درﻣﻠﮑﻴﺖ‬
‫ﺁﻧﻬﺎﺳﺖ ﺑﺎﻟﮑﻞ هﻼک ﺳﺎز؟ و ﺁﻳﺎ اﻃﺎﻋﺖ ﻓﺮﻣﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻴﮑﻮ ﺗﺮ اﺳﺖ ﻳﺎ ﮔﻮش ﮔﺮﻓﺘﻦ از ﭘﻴﻪ ﻗﻮچ هﺎ؟ وﭼﻮﻧﮑﻪ ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ را‬
‫ﺗﺮک ﮐﺮ ِدی او ﻧﻴﺰ ﺗﺮا از ﺳﻠﻄﻨﺖ رد ﻧﻤﻮد ‪ .‬و ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ اﺟﺎج ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻋﻤﺎﻟﻴﻖ را ﮐﻪ ﺷﺎﺋﻮل زﻧﺪﻩ ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺘﻪ ﺑﻮد ﻃﻠﺒﻴﺪﻩ و ﺑﻪ‬
‫ﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ در ﺟﻠﺠﺎل ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد ﭘﺎرﻩ ﭘﺎرﻩ ﮐﺮد ‪،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ از ﮐﺎر او ﺧﺸﻨﻮد ﺷﺪ ‪ .‬و ِﻟﯽ ﭘﺸﻴﻤﺎن ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺷﺎﺋﻮل را ﺑﺮ‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺑﻮد ") ﮐﺘﺎب اول ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‪" .( 35-1،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﺎﺋﻮل و هﻤﻪ ﭘﺴﺮاﻧﺶ را ﺑﮑﺸﺖ و‬
‫ﺟﺴﺪهِﺎی ﺁﻧﻬﺎ را زﻳﺮ درﺧﺖ ﺑﻠﻮط دﻓﻦ ﮐﺮدﻧﺪ ‪،‬و ﺷﺎﺋﻮل ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﺧﻴﺎﻧ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﺪا ورزﻳﺪﻩ و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان و ﮔﺎوان ﻋﻤﺎﻟﻴﻖ را‬
‫ﻧﮑﺸﺘﻪ ﺑﻮد ﻣﺮد ﺑﺠﻬﺖ ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﻪ ﺁﻧﺮا ﻧﮕﺎﻩ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﻮد " )ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪،‬ﮐﺘﺎب اول‪ ،‬ﺑﺎب دهﻢ ‪. (12 ،‬‬
‫"‪ ...‬و ﭼﻮن ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺎ دﺧﺘﺮان ﻗﻮم ﻣﻮ ﺁب ﺑﻪ زﻧﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ وﺑﻪ ﺧﺪاﻳﺎن اﻳﺸﺎن ﺳﺠﺪﻩ ﮐﺮدﻧﺪ ‪،‬ﻏﻀﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮاﺳﺮاﺋﻴﻞ‬
‫ﺳﯽ ﮔﻔﺖ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ روﺳِﺎی ﻗﻮم را ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻳﺸﺎن را ﭘﻴﺶ ﺁﻓﺘﺎب ﺑﻪ دار ﺑﮑﺶ ﺷﺪت ﻏﻀﺐ ﻣﻦ ﻓﺮو ﻧﺸﻴﻨﺪ ‪ .‬و‬
‫اﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺷﺪ و ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ داوران اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ هﺮ ﻳﮏ از ﺷﻤﺎ ﮐﺴﺎن ﺧﻮد را ﮐﻪ ﺑﻪ ﺑﻌﻞ ر ِوی ﺁوردﻩ اﻧﺪ ﺑﮑﺸﺪ ‪...‬و اﻳﻨﮏ ﻣﺮ ِدی از اﺳﺮاﺋﻴﻞ‬
‫ﻣﻮ ِ‬
‫ز ِﻧﯽ را از ﻗﻮم ﻣﺪﻳﺎن هﻤﺮاﻩ داﺷﺖ ‪،‬و ﭼﻮن ﻓﻴﻨﺤﺎس ﺑﻦ اﻟﻌﺎزارﺑﻦ هﺎرون ﮐﺎهﻦ اﻳﻦ را دﻳﺪ ﻧﻴﺰﻩ ﺑﺪﺳﺖ ﮔﺮﻓﺖ و ﺁﻧﺮا ﺑﻪ ﺷﮑﻢ‬
‫هﺮد ِوی اﻳﺸﺎن ﻓﺮو ﺑﺮد و هﻤﺎﻧﻮﻗﺖ وﺑﺎ از ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮ ﻃﺮف ﺷﺪ‪ .‬و ﺁﻧﮑﻪ ﻗﺒﻼ ﺑﻪ ﻏﻀﺐ ﻳﻬﻮﻩ از وﺑﺎ ﻣﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻴﺴﺖ و‬
‫ﺳﯽ ﮔﻔﺖ ‪:‬اﻳﻨﮏ ﻓﻴﻨﺤﺎس ﺑﻦ اﻟﻌﺎزارﺑﻦ هﺎرون ﻏﻀﺐ ﻣﺮا ازﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮﮔﺮداﻧﻴﺪ و ﺑﺎﻋﺚ‬
‫ﭼﻬﺎر ﻧﻔﺮ ﺑﻮدﻧﺪ ‪ .‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ را در ﻏﻴﺮت ﺧﻮد هﻼک ﻧﺴﺎزم ‪ .‬ﻟﻬﺬا ﺑﮕﻮ ﮐﻪ ﺑﺮِای او و ﺑﺮِای ذرﻳﺘﺶ ﺑﻌﺪ از او اﻳﻦ ﻋﻬﺪ ﮐﻬﺎﻧﺖ ﺟﺎودا ِﻧﯽ‬
‫ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ از ﺑﺮِای ﺧﺪِای ﺧﻮدﻏﻴﻮر ﺷﺪ")ﺳﻔﺮ اﻋﺪاد ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﭼﻬﺎرم ‪.(13-1 ،‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫ﺑﺎاﻳﻨﮏ ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﺧﺪاوﻧﺪ ﻗﺎﻋﺪﺗﺎ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﺣﺴﺎب ﺷﺪﻩ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪،‬ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﮐﺮات از اﻧﺠﺎم ﮐﺎ ِری ﮐﻪ ﺑﺪان ارادﻩ‬
‫ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﭘﺸﻴﻤﺎن ﻣﻴﺸﻮد و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻬﺖ ﻣﻴﺪهﺪ ‪ .‬ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح ﺑﺪاﻧﺠﻬﺖ ر ِوی ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ از ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ ﭘﺸﻴﻤﺎن‬
‫ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و درﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﻼ ِﺋﯽ راﺑﻪ وﺟﻮد ِﻣﯽ ﺁورد ﮐﻪ در ﺁن ﺑﻘﻴﻪ ﻣﻮﺟﻮدا ِﺗﯽ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ ِوی ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ اﺳﺖ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺁدﻣﻴﺎن هﻼک‬
‫ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ ،‬وِﻟﯽ هﻤﻴﻦ ﺧﺪا اﻧﺪ ِﮐﯽ ﺑﻌﺪ ﺑﺎ ﺷﻨﻴﺪن ﺑ ِﻮی ﮐﺒﺎب ﺣﻴﻮاﻧﺎ ِﺗﯽ ﮐﻪ ﻧﻮح ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﻣﻴﮑﻨﺪ از ﻧﻈﺮ ﺧﻮد ﻋﺪول ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺑﻪ‬
‫اداﻣﻪ زﻧﺪ ِﮔﯽ ﺑﺸﺮ و ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻣﻴﮕﻴﺮد )ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ ‪ 7-5 ،‬و ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪.( 22-20 ،‬‬
‫داود ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ و ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﻪ ﺳﺮ ﺷﻤﺎ ِری ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ اﻗﺪام ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ ،‬و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﮐﻪ ﻋﺪﻩ ﺷﻤﺮدﻩ ﺷﺪﮔﺎن هﺰارهﺰارو دوﻳﺴﺖ‬
‫)ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﻮن ودوﻳﺴﺖ هﺰار (ﻣﺮد ﺷﻤﺸﻴﺮ زن از اﺳﺮاﺋﻴﻞ و هﻔﺘﺎد و ﭼﻬﺎر هﺰار از ﻳﻬﻮدا هﺴﺘﻨﺪ ‪ ،‬ﻟﻴﮑﻦ ﻻوﻳﺎن ﺑﻨﻴﺎﻣﻴﻨﻴﺎن‬
‫دراﻳﻦ رﻗﻢ ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻤﻴﺸﻮﻧﺪ ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ داود ﺁﻧﺎن را ﻣﮑﺮوﻩ دارد ‪ .‬اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﻪ ﻧﻈﺮﺧﺪا ﻧﺎﭘﺴﻨﺪ ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ او ﺑﻌﮑﺲ ﺑﻪ‬
‫ﮑﯽ از ﺳﻪ ﻧﻮع ﻣﺠﺎزات‬
‫ﻻوﻳﺎن ﻋﻼﻗﻤﻨﺪ اﺳﺖ ‪،‬ﺑﺪﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﺧﺎﻟ ِﻮی داود را ﻧﺰد او ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﮐﻪ ِوی را از ﺟﺎﻧﺐ او دراﻧﺘﺨﺎب ﻳ ِ‬
‫ﻄﯽ ﺷﻮد ‪ ،‬ﻳﺎ ﺗﺎ ﺳﻪ ﻣﺎﻩ ﺑﻌﺪ ﺑﺪﺳﺖ دﺷﻤﻨﺎﻧﺶ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﻮد ﻳﺎ ﺳﻪ روز وﺑﺎ ﺑﺮ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻧﺎزل‬
‫ﻣﺨﻴﺮ ﮐﻨﺪ ‪ :‬ﻳﺎ ﺳﻪ ﺳﺎل در ﮐﺸﻮرش ﻗﺤ ِ‬
‫ﺷﻮد و ﻓﺮﺷﺘﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺣﺪود اﺳﺮاﺋﻴﻞ را وﻳﺮان ﮐﻨﺪ ‪،‬و داود ﺷﻖ ﺳﻮم را اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ .‬در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺧﺪا وﺑﺎ ﺑﺮ اﺳﺮاﺋﻴﻞ‬
‫ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﮐﻪ هﻔﺘﺎد هﺰار را ﺗﻠﻒ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ .‬و ﺑﻌﺪ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﺧﻮد را ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮ رواﻧﻪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻘﻴﻪ ﻣﺮدم اورﺷﻠﻴﻢ را هﻼک ﮐﻨﺪ ‪،‬وِﻟﯽ‬
‫ﻧﺎﮔﻬﺎن ﭘﺸﻴﻤﺎن ﻣﻴﺸﻮدو ﻓﺮﺷﺘﻪ را ﻧﺰد ﺧﻮد ﺑﺎز ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪ ِﺑﯽ ﺁﻧﮑﻪ ﮔﻨﺎهﮑﺎر اﺻِﻠﯽ ﻳﻌ ِﻨﯽ داود در اﻳﻦ ﻣﻴﺎن ﺁﺳﻴ ِﺒﯽ دﻳﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‬
‫)ﮐﺘﺎب ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﻳﮑﻢ ‪.(15-5،‬‬
‫ﺣﺰﻗﻴِﺎی ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺑﻴﻤﺎرو ﻣﺸﺮف ﺑﻪ ﻣﺮگ ﻣﻴﺸﻮد ‪،‬و ﻳﻬﻮﻩ اﺷﻌﻴﺎء ﺑﻦ ﺁﻣﻮص ﻧ ِﺒﯽ را ﻧﺰد او ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ِوی ﺑﮕﻮﻳﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﺗﺪارک ﺧﻮد را ﺑﺒﻴﻦ زﻳﺮا ﮐﻪ ﺑﻪ هﻤﻴﻦ زو ِدی ﻣﻴﻤﻴﺮي‪ .‬ﺣﺰﻗﻴﺎ ر ِوی ﺧﻮد را ﺑﺴ ِﻮی دﻳﻮار ﻣﻴﮑﻨﺪ و زار زارﻣﻴﮕﺮﻳﺪ ‪،‬و‬
‫ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ اﺷﻌﻴﺎ ﻧﺎزل ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﺸﻮِای ﻗﻮم ﻣﻦ ﺣﺰﻗﻴﺎ ﺑﮕﻮ ﺣﺎﻻ ﮐﻪ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﻣﺮدن ﻧﻴﺴ ِﺘﯽ و ﮔﺮﻳﻪ ﮐﺮ ِدی ﭘﺎﻧﺰدﻩ ﺳﺎل‬
‫ﺻﯽ را از اﻧﺠﻴﺮ ﺑﮕﻴﺮ و ﺑﺮدﻣﻞ ﺧﻮد ت ﺑﮕﺬار ﺗﺎﺷﻔﺎ ﺑﻴﺎ ِﺑﯽ )ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ‪،‬ﺑﺎب‬
‫ﺑﺮ روزهِﺎی ﻋﻤﺮت ﻣﻴﺎﻓﺰاﻳﻢ ‪ .‬واﮐﻨﻮن ﻗﺮ ِ‬
‫ﺑﻴﺴﺘﻢ ‪.( 8-1،‬‬
‫ﻳﻬﻮرام ﺑﻦ اﺧﺎب ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﺳﺮاﺋﻴﻞ از اﻟﻴﺸﻊ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ درﺧﻮاﺳﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﭘﻴﺮو ِزی او در ﺟﻨﮓ ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ دﻋﺎ ﮐﻨﺪ ‪،‬‬
‫و اﻟﻴﺸﻊ ﺑﺎوﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺣﻴﺎت ﻳﻬﻮﻩ ﮐﻪ اﻳﻨﮏ ﺑﻪ ﺣﻀﻮر او اﻳﺴﺘﺎدﻩ ام ﻗﺴﻢ ﮐﻪ اﮔﺮ اﺣﺘﺮام ﻳﻬﻮﺷﺎﻓﺎط ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا را ﻧﮕﺎﻩ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪14‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﻧﻤﻴﺪاﺷﺘﻢ ﺑﻪ ﺳ ِﻮی ﺗﻮ ﻧﻈﺮ ﻧﻤﻴﮑﺮدم ‪،‬اﻣﺎ اﻻن ﺑﺮِای ﻣﻦ ﻣﻄﺮ ِﺑﯽ ﺑﻴﺎور ‪،‬و ﭼﻮن ﻣﻄﺮب ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ و ﺳﺎزﻣﻴﺰﻧﺪ ﺧﺪا ﺧﻮﺷﺶ ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ و‬
‫ﺑﻪ اﻟﻴﺸﻊ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺧﻮد دﺳﺘﻮر ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﻬﻮرام ﺑﮕﻮﻳﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ دراﻳﻦ وا ِدی ﺧﻨﺪق هﺎ ﺑﺴﺎزﻳﺪ ﺗﺎ دﺷﻤﻨﺎن ﻧﺘﻮاﻧﻨﺪ‬
‫ﭘﻴﺸﺮﻓ ِﺘﯽ ﮐﻨﻨﺪ )ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ‪،‬ﺑﺎب ﺳﻮم ‪ .(17-13،‬اﺧﺎب ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﻪ اﻏﻮِای هﻤﺴﺮش اﻳﺰاﺑﻞ ﮐﻪ اورا ﺑﺮ ﺧﻼف‬
‫ﺧﻮاﺳﺖ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﺗﺼﺮف ﺗﺎﮐﺴﺘﺎن واﻣﻴﺪاردﺧﺸﻢ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﺮ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﺰد و ﻳﻬﻮﻩ ﺗﻮﺳﻂ اﻟﻴﺎس ﻧ ِﺒﯽ ﺑﻪ او ﭘﻴﻐﺎم ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ او را‬
‫ﺑﺎﻟﮑﻞ هﻼک ﺧﻮاهﺪ ﺳﺎﺧﺖ و ﮐﻠﻴﻪ ﻣﺮدان ﺧﺎﻧﺪان او را ﺧﻮاﻩ ﺁزاد و ﺧﻮاﻩ ﻣﺤﺒﻮس ﺧﻮاهﺪ ﮐﺸﺖ و دﺳﺘﻮر ﺧﻮاهﺪ داد ﮐﻪ ﺳﮕﺎن‬
‫ﺧﻮن ﺧﻮد او را ﺑﻠﻴﺴﻨﺪ و اﻳﺰاﺑﻞ هﻤﺴﺮش را ﻧﻴﺰ ﺣﺼﺎرﻳﺰرﻋﻴﻞ ﺑﺨﻮرﻧﺪ ‪،‬و ﺁﺧﺎب ﮐﻪ اﻳﻦ را ﻣﻴﺸﻨﻮد ﺟﺎﻣﻪ ﺧﻮد را ﭼﺎک ﻣﻴﺰﻧﺪو‬
‫ﭘﻼس در ﺑﺮ ﻣﻴﮑﻨﺪ و روزﻩ ﻣﻴﮕﻴﺮد و ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﻣﻴﺨﻮاﺑﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎل ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ اﻟﻴﺎس ﻧﺎزل ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ دﻳ ِﺪی ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺧﺎب‬
‫از ﻣﻦ ﺗﺮﺳﻴﺪ و ﻣﺘﻮاﺿﻊ ﺷﺪ؟ ﭘﺲ از اﻳﻨﺠﻬﺖ ﮐﻪ در ﺣﻀﻮر ﻣﻦ ﻣﺘﻮاﺿﻊ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ دﻳﮕﺮ ﺑﻼ ِﺋﯽ ﺑﺮ ﺳﺮش ﻧ ِﻤﯽ ﺁورم ‪،‬اﻣﺎ دراﻳﺎم‬
‫ﺳﻠﻄﻨﺖ ﭘﺴﺮش ﺑﻼ را ﺑﺮ او ﻋﺎرض ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد )ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﻳﮑﻢ ‪.(29-21،‬‬
‫"و ﭼﻮن ﺳﻠﻄﻨﺖ رﺣﺒﻌﺎم اﺳﺘﻮار ﮔﺮدﻳﺪ او ﺑﺎ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺷﺮﻳﻌﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ را ﺗﺮک ﮐﺮدﻧﺪ ‪،‬و ﻳﻬﻮﻩ ﺷﻴﺸﻖ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻣﺼﺮ‬
‫را ﺑﻪ اورﺷﻠﻴﻢ ﺑﺮ ﺁورد ﺑﺎ‪ 1200‬اراﺑﻪ و‪ 60000‬ﺳﻮار و ﺧﻠ ِﻘﯽ ﺑﻴﺸﻤﺎر از ﻣﺼﺮﻳﺎن و ﻟﻮﺑﻴﺎن و ﺳﮑﻴﺎن و ﺣﺒﺸﻴﺎن ‪،‬و ﺑﻪ‬
‫ﺷﻤﻌﻴِﺎی ﻧ ِﺒﯽ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ از ﺟﺎﻧﺐ او ﺑﻪ رﺣﺒﻌﺎم و ﺳﺮوران ﻳﻬﻮﻩ ﺑﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﻣﻦ ﺷﻤﺎرا ﺑﺪﺳﺖ ﺷﻴﺸﻖ هﻼک ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد‪ .‬ﺁﻧﮕﺎﻩ‬
‫رﺣﺒﻌﺎم و ﺳﺮداران اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺗﻮاﺿﻊ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ‪،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻤﻌﻴﺎﮔﻔﺖ ﭼﻮﻧﮑﻪ ﺗﻮاﺿﻊ ﻧﻤﻮدﻩ اﻧﺪ اﻳﺸﺎن را هﻼک ﻧﺨﻮاهﻢ ﮐﺮد و ِﻟﯽ‬
‫ﺑﻨﺪﻩ ﺷﻴﺸﻖ ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ﺗﺎ ﻗﺪر ﺑﻨﺪ ِﮔﯽ ﻣﺮا ﺑﺪاﻧﻨﺪ ")ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ‪.(8-1،‬‬
‫‪..............................................................................................................................................‬‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﺧﺪا در ﻧﻘﺶ ﻳﮏ ﺟﺎﺳﻮس ﻳﺎ ﻣﺄﻣﻮر اﻃﻼﻋﺎ ِﺗﯽ ﻋﻤﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪:‬‬
‫"در ﺁن زﻣﺎن اﻳﻨﺎ ﭘﺴﺮ ﻳﺮﺑﻌﺎم ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﻴﻤﺎر ﺷﺪ ‪ ،‬و ﻳﺮﺑﻌﺎم ﺑﻪ زن ﺧﻮد ﮔﻔﺖ ‪ ":‬ﺑﺮﺧﻴﺰ و ﺻﻮرت ﺧﻮد را ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻧﻤﺎ ﺗﺎ ﻧﺸﻨﺎﺳﻨﺪ‬
‫ﮐﻪ ﺗﻮ زن ﻳﺮﺑﻌﺎم هﺴ ِﺘﯽ ‪ ،‬وﺑﻪ ﻧﺰد اﺧﻴِﺎی ﻧ ِﺒﯽ ﺑﺮوو ﺑﺮِای او دﻩ ﻗﺮص ﻧﺎن و ﮐﻠﻮﭼﻪ و ﮐﻮزﻩ ﻋﺴﻞ ﺑﺒﺮ ﺗﺎ ﺗﺮا از ﺁﻧﭽﻪ ﺑﺮ ﻓﺮزﻧﺪ‬
‫ﻣﺎ ر ِوی ﺧﻮاهﺪ داد ﺧﺒﺮ دهﺪ ‪ .‬ﭘﺲ زن ﻳﺮﺑﻌﺎم ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺮد و ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ ﺑﺎ ﺻﻮرت ﻣﺒﺪل ﺑﻪ ﺷﻴﻠﻮﻩ رﻓﺖ و ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ اﺧﻴﺎ رﺳﻴﺪ واﺧﻴﺎ‬
‫ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ او را ﺑﺒﻴﻨﺪ ‪ ،‬زﻳﺮا ﭼﺸﻤﺎن او از ﭘﻴ ِﺮی ﺗﺎر ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ‪ .‬وِﻟﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺤﺮﻣﺎﻧﻪ درﮔﻮش او ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﻳﻨﮏ زن ﻳﺮﺑﻌﺎم ِﻣﯽ‬
‫ﺳﯽ ‪ .‬ﭘﺲ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻮ او را ﻧﺸﻨﺎ ِ‬
‫ﺁﻳﺪ ﺗﺎ در ﺑﺎرﻩ ﭘﺴﺮش ﮐﻪ ﺑﻴﻤﺎر اﺳﺖ از ﺗﻮ ﺑﭙﺮﺳﺪ و ﭼﻮن داﺧﻞ ﺷﻮد و ﺑﻪ هﺌﺖ ﺳﺎﺧﺘ ِ‬
‫ﭼﻮن ﺑﻴﺎﻳﺪ ﺑﺪوﭼﻨﻴﻦ و ﭼﻨﺎن ﺑﮕ ِﻮی ‪.‬و ﭼﻮن اﺧﻴﺎ ﺻﺪِای ﭘﺎه ِﺎی زن اﺧﻴﺎ راﮐﻪ ﺑﻪ در داﺧﻞ ﻣﻴﺸﺪ ﺷﻨﻴﺪ ﮔﻔﺖ ِای زن ﻳﺮﺑﻌﺎم داﺧﻞ‬
‫ﺷﻮ ‪،‬ﭼﺮا هﺌﺖ ﺧﻮد را ﺗﻐﻴﻴﺮ دادﻩ ِای ؟اﮐﻨﻮن از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﻳﺮﺑﻌﺎم ﺑﮕﻮ ﮐﻪ ﭼﻮن از ﺧﺪاﻳﺎن ﻏﻴﺮ ﻣﻦ ر ِوی ﻧﮕﺮداﻧ ِﺪی‬
‫از اﻳﻦ راﻩ ﻏﻀﺐ ﻣﺮا ﺑﻪ هﻴﺠﺎن ﺁور ِدی ﻣﻦ ﻧﻴﺰ اﻳﻨﮏ ﺑﺮهﻤﻪ ﺧﺎﻧﺪان ﻳﺮﺑﻌﺎم ﺑﻼ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﻢ و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺁﻧﻬﺎرا دور ِﻣﯽ اﻧﺪازﻧﺪ‪.‬و‬
‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻢ ﮐﻪ هﺮ ﮐﻪ از ﻳﺮﺑﻌﺎم در ﺷﻬﺮ ﺑﻤﻴﺮد ﺳﮕﺎن او را ﺑﺨﻮرﻧﺪ و هﺮ ﮐﻪ در ﺻﺤﺮا ﺑﻤﻴﺮد ﻣﺮﻏﺎن هﻮا او را ﺑﺨﻮرﻧﺪ ‪،‬و ﭘﺴﺮت‬
‫ﺑﻪ ﻣﺠﺮد رﺳﻴﺪن ﭘﺎهﺎﻳﺖ ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺧﻮاهﺪ ﻣﺮد ‪ .‬ﭘﺲ زن ﻳﺮﺑﻌﺎم ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ رواﻧﻪ ﺷﺪ ‪،‬و ﺑﻪ ﻣﺠﺮد رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﭘﺴﺮش ﻣﺮد ‪".‬‬
‫‪1‬‬
‫)ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ‪،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ ‪.( 17-1،‬‬
‫‪...............................................................................................................................................‬‬
‫ﮐﻤﺎل ﻣﻄﻠﻮب ﻳﻬﻮﻩ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻗﻮم ﺑﺮ ﮔﺰﻳﺪﻩ اش اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ او را دوﺳﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪ ،‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ از او ﺑﺘﺮﺳﻨﺪ ‪.‬درﮐﺘﺎب‬
‫ﻣﻼ ِﮐﯽ ﻧ ِﺒﯽ از ﻗﻮل ﺧﺪاوﻧﺪﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ ﺑﺎ ﺷﻤﺎ ﻋﻬﺪ ﺑﺴﺘﻪ ام ﮐﻪ ﻣﻴﺜﺎق ﺣﻴﺎت و رﺳﺘﮕﺎ ِری ﺷﻤﺎ اﺳﺖ ‪،‬و ﺑﻬﺮﻩ اﻳﻦ ﻣﻴﺜﺎق‬
‫ﺗﺮس از ﺧﻮدم را ﻧﻴﺰ دادﻩ ام ‪ ،‬ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﻪ ازﻣﻦ ﺑﺘﺮﺳﻴﺪ و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻧﺎم ﻣﻦ هﺮاﺳﺎن ﺷﻮﻳﺪ )ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم ‪ . ( 2،‬ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻓﻮن‬
‫راد ﮐﺎر ﺷﻨﺎس ﻣﻌﺮوف ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ‪،‬ﺑﺮِای ﻳﻬﻮﻩ ﭘﺎﻳﻪ هﻤﻪ ﻋﺒﺎدات ﺗﺮس از او اﺳﺖ ﻧﻪ ﻋﺸﻖ ﺑﺪو ﻳﺎ ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﺑﺸﺮﻳﺖ و ﻳﺎ‬
‫ﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ از او ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺘﺮﺳﺪ ‪ ،‬و ﻧﺰدﻳﮏ ﺗﺮﻳﻦ‬
‫ﮐﻮﺷﺶ در راﻩ ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﮐﻤﺎل و ﺗﻘ ِﻮی ‪ .‬ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻳﻬﻮ ِدی از ﻧﻈﺮ او ﺁن ﮐ ِ‬
‫ﻣﺠﺘﻬﺪان ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺑﺪو ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻬﺎﺑﺖ او را هﺮ ﭼﻪ زﻳﺎد ﺗﺮ ﺑﻪ ﻣﻮﻣﻨﺎن ﺗﻔﻬﻴﻢ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪ .‬در ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ‪،‬ﺧﻮد ﻳﻬﻮﻩ‬
‫ﺳﯽ اﻳﻤﺎن ﺁوردﻧﺪ"‪،‬و ﺳﺮو ِدی را ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﻮد دردهﺎن‬
‫ﺣﮑﺎﻳﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ " ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻗﻮم )ﻳﻬﻮد ( از ﺧﺪا ﺗﺮﺳﻴﺪﻧﺪ و ﺑﻪ ﺑﻨﺪﻩ او ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ وﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﮕﺬارد ﮐﻪ در ﺑﻨﺪ ﻳﺎزدهﻢ ﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ " :‬ﮐﻴﺴﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮ ِای ﻳﻬﻮﻩ ‪ ،‬در ﻣﻴﺎن ﺧﺪاﻳﺎن ‪،‬ﮐﻪ ﺑﻪ اﻧﺪازﻩ ﺗﻮ‬
‫ﻣﻮ ِ‬
‫ﮑﯽ از ﻣﻌﺘﺒﺮﺗﺮﻳﻦ ﻧﺸﺮﻳﺎت ﺗﻮرا ِﺗﯽ ‪ ،‬از‬
‫ﺗﺮﺳﻨﺎک ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ ﺳﺎن ﺗﻮ ﻣﻬﺎﺑﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ؟ "‪ .‬در اﺋﺮﻩ اﻟﻤﻌﺎرف ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ‪ ،‬ﻳ ِ‬
‫اﺛﺮﻣﻨﻈﻮم ﻣﻔﻘﻮد ﺷﺪﻩ ِای ﺑﻨﺎم "ﺟﻨﮕﻬِﺎی ﻳﻬﻮﻩ " ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺟﺰو ادﺑﻴﺎت ﺗﻮرا ِﺗﯽ ﺑﻮدﻩ و در ﺁن ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺎ اﻟﻘﺎب ﺧﺪِای‬
‫ﻣﻬﻴﺐ ‪،‬ﻓﺮﻋﻮن ﺷﮑﻦ ‪،‬ﺧﻮرد ﮐﻨﻨﺪﻩ ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻴﺎن و ادوﻣﻴﺎن و ﻣﻮﺁﺑﻴﺎن و ﮐﻨﻌﺎﻧﻴﺎن ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ .‬در ﮐﺘﺎب ﻣﻼ ِﮐﯽ ﻧ ِﺒﯽ ﮐﻪ ﻗﺒﻼ‬
‫ذﮐﺮ ﺁن رﻓﺖ ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻗﻮم ﻳﻬﻮد ﺧﺸﻤﮕﻴﻨﺎﻧﻪ ﺑﺎﻧﮓ ﻣﻴﺰﻧﺪ ﮐﻪ " ﭘﺴﺮ از ﭘﺪرﺧﻮد و ﻏﻼم از ﺁﻗِﺎی ﺧﻮد‬
‫___________________________________________________________‬
‫ِﯽ ﺁن زن اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﺑﻪ‬
‫ِﯽ را ﮔﻔﺖ وﻟ‬
‫ِﯽ از زﻧﺎن ﺧﻮد ﻣﻄﻠﺒ‬
‫ِﯽ ﺑﻪ ﻳﮑ‬
‫‪ -1‬درﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﭘﻴﻐﻤﱪ در ﭘﻨﻬﺎﻧ‬
‫ِﯽ دﻳﮕﺮ اﻃﻼع داد ‪،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﱪ ﺧﱪ داد ﮐﻪ ﻓﻼن زن ﺳﺮ ﺗﺮا ﻓﺎش ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ‪ .‬ﭘﻴﻐﻤﱪ از ﺁن زن ﻣﻌﺎﺧﺬﻩ ﮐﺮد‬
‫ﮐﺴ‬
‫ِی داﻧﺎ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺧﱪ داد ")ﲢﺮﱘ ‪( 3 ،‬‬
‫ِﯽ اﻳﻦ را ﺑﻪ ﺗﻮ ﮔﻔﺖ ؟ﭘﻴﻐﻤﱪ ﻓﺮﻣﻮد ﺧﺪا‬
‫‪،‬و او ﺑﺎ ﺗﻌﺠﺐ ﭘﺮﺳﻴﺪ ﮐﻪ ﭼﻪ ﮐﺴ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪15‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﻣﻴﺘﺮﺳﺪ ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻦ ﭘﺪر هﺴﺘﻢ ﺗﺮس از ﻣﻦ ﭼﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ؟ و اﮔﺮ ﺁﻗﺎ هﺴﺘﻢ هﻴﺒﺖ ﻣﻦ ﮐﺠﺎ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ ؟ ﺧﻴﺎل ﻣﻴﮑﻨﻴﺪ ﻣﻦ ﻧﻤﻴﺪاﻧﻢ‬
‫ﮐﻪ ﺷﻤﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﻧﺎن ﻧﺠﺲ ﺑﺮ ﻣﺬﺑﺢ ﻣﻦ ﻣﻴﮕﺬارﻳﺪ ‪،‬و ﺑﺎ ﺁﻧﮑﻪ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﻧﺮﻳﻨﻪ ِای در ﮔﻠﻪ ﺧﻮد دارﻳﺪ ﺑﺮﻩ ﻣﻌﻴﻮ ِﺑﯽ را ﺑﺮِای‬
‫ﻣﻦ ﺳﺮ ﻣﻴﺒﺮﻳﺪ ؟ ﻣﮕﺮ ﻧﻤﻴﺪاﻧﻴﺪ ﮐﻪ ﻣﻦ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻋﻈﻴﻢ ﻣﻴﺒﺎﺷﻢ و اﺳﻢ ﻣﻦ در ﻣﻴﺎن اﻣﺖ هﺎ اﺳﻢ ﻣﻬﻴﺐ اﺳﺖ ؟ " )ﻣﻼ ِﮐﯽ ﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب‬
‫اول ‪ .( 6 ،‬ﺁﺧﺮﻳﻦ ﺟﻤﻼت ﺗﻮرات وﻋﺪﻩ ﺑﻴﻤﺎ ِری و وﺑﺎ و ﻣﺮگ و ﺁﺗﺶ ﺑﺮِای ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺷﻨﻴﺪن ﻧﺎم ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ هﺮاس‬
‫ﻧﻴﻔﺘﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﻨﺪ ﭘﺎﻳﺎ ِﻧﯽ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ‪ ":‬اﻳﻨﮏ ﻣﻦ اﻳﻠﻴِﺎی ﻧ ِﺒﯽ را ﻗﺒﻞ از ﻓﺮا رﺳﻴﺪن روز ﻋﻈﻴﻢ و ﻣﻬﻴﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﺰد ﺷﻤﺎ‬
‫ﺧﻮاهﻢ ﻓﺮﺳﺘﺎد ﺗﺎ دل ﭘﺪران و ﭘﺴﺮان را ﺑﺮ ﮔﺮداﻧﺪ ‪ ،‬ﻣﺒﺎدا ﮐﻪ ﻣﻦ ﺑﺎ ﻣﻬﺎﺑﺖ ﺧﻮد ﺑﻴﺎﻳﻢ و زﻣﻴﻦ را ﻟﻌﻨﺖ ﺑﺰﻧﻢ" )ﻣﻼ ِﮐﯽ ﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب‬
‫ﭼﻬﺎرم ‪ 5،‬و‪.( 6‬‬
‫ﺸﯽ ﭼﻨﺎن ﻏﻴﺮ اﺧﻼ ِﻗﯽ اﻳﻔﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ درﻋﺮف ﺣﻘﻮ ِﻗﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﮐﻼﻩ ﺑﺮدا ِری ﺟﺮ ِﻣﯽ‬
‫در ﻣﻮار ِدی ﭼﻨﺪ در ﺗﻮرات ‪ ،‬ﻳﻬﻮﻩ ﻧﻘ ِ‬
‫ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻌﻘﻴﺐ اﺳﺖ ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﺘﻮِای ﻓﺮﻣﺎﻧﻬِﺎی دﻩ ﮔﺎﻧﻪ ﻣﻌﺮوف ﺧﻮد او ﻧﻴﺰ ﻣﺒﺎﻳﻨﺖ دارد ﮐﻪ "دز ِدی ﻧﺨﻮا ِهﯽ ﮐﺮد "‪ .‬هﻨﮕﺎ ِﻣﯽ ﮐﻪ‬
‫ﺳﯽ ﺧﺒﺮ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ هﻤﻴﻦ زو ِدی هﻤﻪ ﻓﺮزﻧﺪان ارﺷﺪ ﺧﺎﻧﻮادﻩ ه ِﺎی ارﺷﺪ ﻣﺼ ِﺮی را ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد ﺧﻮاهﺪ ﮐﺸﺖ و‬
‫در ﻣﺼﺮ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺑﻌﺪ از ﺁن در دل ﻓﺮﻋﻮن ﺧﻮاهﺪ ﮔﺬاﺷﺖ ﮐﻪ اﺟﺎزﻩ ﺧﺮوج ﻳﻬﻮدﻳﺎن را از ﮐﺸﻮر ﺧﻮد ﺑﺪهﺪ‪ ،‬ﺑﻪ راهﻨﻤﺎ ِﺋﯽ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻗﺒﻞ از اﻳﻦ‬
‫ﻣﺎﺟﺮا ﻳﻬﻮدﻳﺎن از هﻤﺴﺎﻳﮕﺎن ﻣﺼ ِﺮی ﺧﻮد هﺮ ﻗﺪر ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻇﺮوف و ﺁﻻت ﻃﻼ و ﻧﻘﺮﻩ ﺑﻪ اﻣﺎﻧﺖ ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻌﺪا ﺁﻧﻬﺎ را هﻤﺮاﻩ‬
‫ﺧﻮد ﺑﺒﺮﻧﺪ ‪ .‬ﻋﻴﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﻮرات در اﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ ‪ ... " :‬اﮐﻨﻮن ﺑﻪ ﮔﻮش ﻗﻮم ﺧﻮد ﺑﮕﻮ ﮐﻪ هﺮﻣﺮد از هﻤﺴﺎﻳﻪ ﺧﻮد و هﺮ‬
‫ﺳﯽ ﻋﻤﻞ ﮐﺮدﻩ‬
‫زن ازهﻤﺴﺎﻳﻪ ﺧﻮد ﺁﻻت ﻧﻘﺮﻩ و ﺁﻻت ﻃﻼ ﺑﺨﻮاهﻨﺪ )ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ‪،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ ‪ ،( 2 ،‬و ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﻪ دﺳﺘﻮر ﻣﻮ ِ‬
‫از ﻣﺼﺮﻳﺎن ﺁﻻت ﻧﻘﺮﻩ و ﺁﻻت ﻃﻼ و رﺧﺘﻬﺎ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ ﺑﺪﻳﺸﺎن دادﻧﺪ ‪ ،‬و ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻣﺼﺮﻳﺎن را ﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﻏﺎرت ﮐﺮدﻧﺪ ")هﻤﺎﻧﺠﺎ‬
‫‪،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ ‪ 35 ،‬و‪.( 36‬‬
‫در ﻣﻮرد ﺟﻨﮓ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺑﺎ دو ﻗﻮم ﻋﻤﻮن و ﻣﻮﺁب ﮐﻪ در ﺁن ﺣﻖ ﺑﺎ ﻣﻮﺁﺑﻴﺎن اﺳﺖ ‪ ،‬ﻳﻬﻮد ﺑﺎ ﮐﻤﻴﻦ ﮔﺬا ِری ﮐﻠﻴﻪ ﻣﺮدم اﻳﻦ دوﻗﻮم‬
‫را هﻼک ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﺑﺪﻧﺒﺎل ﺁن ﻳﻬﻮدﻳﺎن اﻃﻼع ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ﺳﻪ روز اﻣﻮال و اﻟﺒﺴﻪ و اﺷﻴﺎء ﮔﺮاﻧﺒﻬِﺎی ﺁﻧﻬﺎ را ﻏﺎرت ﮐﻨﻨﺪ و در‬
‫روز ﭼﻬﺎرم او را ﻣﺘﺒﺎرک ﺑﺨﻮاﻧﻨﺪ ‪:‬‬
‫"‪...‬و ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻳﻬﻮ ﺷﺎﻓﺎط ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﺳﺮاﺋﻴﻞ در ﻣﻴﺎن ﺟﻤﺎﻋﺖ ﻳﻬﻮدا درﺧﺎﻧﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﭘﻴﺶ ﺻﺤﻦ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺎﻳﺴﺘﺎد و ﮔﻔﺖ ‪ِ :‬ای ﻳﻬﻮﻩ ‪ِ ،‬ای‬
‫ﺧﺪِای ﭘﺪران ﻣﺎ ‪،‬ﻣﮕﺮ ﺗﻮ در ﺁﺳﻤﺎن ﺧﺪا ﻧﻴﺴ ِﺘﯽ و ﻣﮕﺮ در دﺳﺖ ﺗﻮ ﻗﻮت ﺟﺒﺮوت ﻧﻴﺴﺖ؟ ﺁﻳﺎ ﺗﻮ ﺧﺪِای ﻣﺎ ﻧﻴﺴ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﮐﻠﻴﻪ ﺳﮑﻨﻪ‬
‫اﻳﻦ زﻣﻴﻦ را از ﺁﻧﺠﺎ ﺑﻴﺮون راﻧﺪ ﺗﺎ ﺁﻧﺮا ﺑﺮِای اﺑﺪاﻻﺑﺎد ﺑﻪ ذرﻳﺖ دوﺳﺖ ﺧﻮﻳﺶ اﺑﺮاهﻴﻢ ﺑﺪهﺪ ؟ ﭘﺲ اﮐﻨﻮن ﺑ ِﻨﯽ ﻋﻤﻮن و ﺑ ِﻨﯽ‬
‫ﻣﻮﺁب ﺁﻣﺪﻩ اﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﺎرا از ﻣﻠﮏ ﺗﻮ ﮐﻪ ﺁﻧﺮا ﺑﻪ ﺗﺼﺮف ﻣﺎ دادﻩ ِای ﺑﻴﺮون ﮐﻨﻨﺪ ‪ِ .‬ای ﺧﺪِای ﻣﺎ ‪ ،‬ﺁﻳﺎ ﺗﻮ ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﺣﮑﻢ ﻧﺨﻮا ِهﯽ ﮐﺮد‬
‫؟ ﺁﻧﮕﺎﻩ روح ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ ﻳﺤﺰﺋﻴﻞ اﺑﻦ زﮐﺮﻳﺎاﺑﻦ ﺑﻨﺎﻳﺎاﺑﻦ ﻳﻌﺌﻴﻞ اﺑﻦ ﻣﺘﻨﻴِﺎی ﻻ ِوی درﻣﻴﺎن ﺟﻤﺎﻋﺖ ﺣﻠﻮل ﮐﺮد ‪ ،‬و او ﮔﻔﺖ ِای ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ‬
‫ﻳﻬﻮدا وِای ﻳﻬﻮﺷﺎط ﭘﺎدﺷﺎﻩ ‪،‬ﮔﻮش ﮔﻴﺮﻳﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ از اﻳﻦ ﮔﺮوﻩ ﻋﻈﻴﻢ هﺮاﺳﺎن ﻣﺒﺎﺷﻴﺪ زﻳﺮا ﮐﻪ ﺟﻨﮓ از ﺁن‬
‫ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ از ﺁن ﻣﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ هﺴﺘﻢ‪ .‬ﻓﺮدا ﺑﻪ ﻧﺰد اﻳﺸﺎن ﻓﺮود ﺁﺋﻴﺪ وِﻟﯽ ﺟﻨﮓ ﻧﻨﻤﺎﺋﻴﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎﻳﺴﺘﻴﺪ و ﺁﻧﭽﻪ‬
‫را ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﻤﺎ ﺑﺮِای ﻧﺠﺎت ﺷﻤﺎ ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد ﻣﺸﺎهﺪﻩ ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ ‪ ،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺿﺪ ﺑ ِﻨﯽ ﻋﻤﻮن و ﺑ ِﻨﯽ ﻣﻮﺁب ﮐﻤﻴﻦ ﮔﺬاﺷﺖ و اﻳﺸﺎن را‬
‫هﻼک ﺳﺎﺧﺖ و ﭼﻮن اﺳﺮاﺋﻴﻠﻴﺎن ﺑﻪ دﻳﺪﺑﺎﻧﮕﺎﻩ ﺑﻴﺎﺑﺎن رﺳﻴﺪﻧﺪ دﻳﺪﻧﺪ ﮐﻪ اﻳﻨﮏ ﻻﺷﻪ هﺎ ﺑﺮ زﻣﻴﻦ اﻓﺘﺎدﻩ و اﺣ ِﺪی رهﺎ ِﺋﯽ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد ‪.‬‬
‫و ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻳﻬﻮﻩ ﺷﺎﻓﺎط ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺎ هﻤﻪ ﻗﻮم )اﺳﺮاﺋﻴﻞ( ﺑﺠﻬﺖ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻏﻨﻴﻤﺖ ﺁﻣﺪﻧﺪ و ﺁﻧﻘﺪر اﻣﻮال و اﻟﺒﺴﻪ و ﭼﻴﺰهِﺎی ﮔﺮاﻧﺒﻬﺎ ﺑﺮِای‬
‫ﺧﻮد ﺑﺮداﺷﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺒﺮﻧﺪ ‪،‬و ﺗﺎ ﺳﻪ روز ﻣﺸﻐﻮل ﻏﺎرت ﻣﻴﺒﻮدﻧﺪ ‪،‬ﭘﺲ روز ﭼﻬﺎرم در وا ِدی ﺑﺮﮐﻪ ﺟﻤﻊ ﺷﺪﻧﺪ و درﺁﻧﺠﺎ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ را ﻣﺘﺒﺎرک ﺧﻮاﻧﺪﻧﺪ " )ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪،‬ﮐﺘﺎب دوم ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ ‪.(26-5 ،‬‬
‫‪................................................................................................................................................‬‬
‫ﺳﯽ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ هﻴﭽﮑﺲ‬
‫ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺷﮑﻞ ﻇﺎه ِﺮی ﻳﻬﻮد از ﻣﻌﻤﺎهِﺎی ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس اﺳﺖ ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﺎ ﺁﻧﮑﻪ ﺧﻮد ِوی در ﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻣﺮا ﺑﺒﻴﻨﺪ و زﻧﺪﻩ ﺑﻤﺎﻧﺪ ‪،‬درهﻤﻴﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس درﻣﻮارد ﻣﺘﻌﺪ ِدی ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان او و دﻳﮕﺮان ِوی را در ﺻﻮرت ﺧﺪا ﻳﺎ ﺑﻪ‬
‫ﺻﻮرﺗﻬﺎ ِﺋﯽ ﻧﺎﺷﻨﺎس ِﻣﯽ ﺑﻴﻨﻨﺪ و ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻤﻴﻤﻴﺮﻧﺪ ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺧﻮدﺷﺎن اﻳﻦ دﻳﺪارهﺎرا ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ در ﺗﻮرات ﺣﮑﺎﻳﺖ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ‪:‬‬
‫ﺳﯽ از او درﺧﻮاﺳﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ "ﻋﺰت ﺧﻮد را ﺑﻪ اوﻧﺸﺎن دهﺪ "‪،‬وِﻟﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺪو‬
‫ﺳﯽ ﺑﺎ ﻳﻬﻮﻩ درﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎ ‪ ،‬ﻣﻮ ِ‬
‫در دﻳﺪار ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ وﺳﻮم ‪،‬‬
‫ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ‪ ":‬ﺗﻮ ﻧﻤﻴﺘﻮا ِﻧﯽ ﺻﻮرت ﻣﺮا ﺑﺒﻴ ِﻨﯽ ‪،‬زﻳﺮا هﻴﭻ ﺁد ِﻣﯽ ﻧ ِﻤﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺮا ﺑﺒﻴﻨﺪ و زﻧﺪﻩ ﺑﻤﺎﻧﺪ ")ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج‪،‬ﺑﺎب ِ‬
‫ﺳﯽ اﻣﮑﺎن دادﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از ﮐﺬﺷﺘﻦ ﺧﺪاوﻧﺪ از ﺑﺮاﺑﺮاو ‪،‬ﻧﺸﻴﻤﻨﮕﺎهﺶ را ﺑﺒﻴﻨﺪ‬
‫‪ .( 20-18‬ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ ﺗﻮرات ﻣﻴﺎﻓﺰاﻳﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺳﺨﻦ ﻣﻴﮕﻔﺖ "ﻣﺜﻞ‬
‫)هﻤﺎﻧﺠﺎ ‪ .( 23-19،‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ درهﻤﻴﻦ ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ از روﺑﺮوﺑﺎ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺼﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ دوﺳﺖ ﺧﻮد ﺳﺨﻦ ﺑﮕﻮﻳﺪ "‪ .‬ﭘﻴﺶ از ﺁن ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﺗﻮرات ﺧﺪا ﺑﺎ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮش اﺑﺮاهﻴﻢ ﻏﺬا ﺧﻮردﻩ ﺑﻮد ) ﺳﻔﺮ‬
‫ﺷﺨ ِ‬
‫ﺳﯽ دوﻳﺪﻩ‬
‫ﺳﯽ و دوم ‪ ،( 31،‬و ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﻣﻮ ِ‬
‫ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪ ،‬ﺑﺎب هﻴﺠﺪهﻢ ‪ ،( 8-1،‬و ﺑﺎ ﻳﻌﻘﻮب ﮐﺸ ِﺘﯽ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد )ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪ ،‬ﺑﺎب ِ‬
‫ﺑﻮد ﺗﺎ اورا ﺑﮑﺸﺪ )ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم ‪ .( 24 ،‬درﮐﺘﺎب دوم ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ وﺻﻒ دﻗﻴ ِﻘﯽ از ﻳﻬﻮﻩ از زﺑﺎن داودﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺑﻮﺟﺐ ﺁن ﻳﻬﻮﻩ از ﻓﺮاز اﺑﺮهﺎ ﺑﺰﻣﻴﻦ ﻓﺮو ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ ‪ ،‬در ﺣﺎﻟﻴﮑﻪ از ﺑﻴ ِﻨﯽ او دود ﺑﺮﻣﻴﺨﻴﺰد و از دهﺎﻧﺶ ﺁﺗﺶ ﺑﻴﺮون ﻣﻴﺠﻬﺪ و از‬
‫ﻣﻬﺎﺑﺘﺶ زﻣﻴﻦ ﻣﻴﻠﺮزد ‪" :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ زﻣﻴﻦ ﻣﺘﺰﻟﺰل ﮔﺮدﻳﺪ و ﭘﺎﻳﻪ هـــــِﺎی ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ ﺑـــﻠﺮزﻳﺪﻧﺪ ‪،‬و از ﺑﻴﻨـــﯽ وی دود ﺑﺮ ﻣﻴﺨﻴﺰد و از‬
‫ﮑﯽ ﻏﻠﻴﻆ زﻳﺮ‬
‫دهﺎن او ﺁﺗﺶ ﺳﻮزان در ﺁﻣﺪ و اﺧﮕﺮهﺎ از ﺁن اﻓﺮوﺧﺘﻪ ﮔﺮدﻳﺪواو ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎرا ﺧﻢ ﮐﺮدﻩ ﻧﺰول ﻓﺮﻣﻮد ‪ ،‬و ﺗﺎرﻳ ِ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪16‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﭘﺎﻳﻬﺎﻳﺶ ﺑﻮد ‪...،‬از درﺧﺸﻨﺪ ِﮔﯽ او اﺧﮕﺮهﺎ ِی ﺁﺗﺶ اﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺷﺪ و ﺑﺮق ﺟﻬﺎﻧﻴﺪﻩ ﺷﺪ‪ .‬ﭘﺲ اﻋﻤﺎق درﻳﺎ ﻇﺎهﺮ ﺷﺪ و ﭘﺎﻳﻪ هِﺎی رﺑﻊ‬
‫ﻣﺴﮑﻮن ﻣﻨﮑﺸﻒ ﮔﺮدﻳﺪ و ﺧﺪاوﻧﺪ از اﻋِﻠﯽ ﻋﻠﻴﻴﻴﻦ ﻓﺮاﺳﺘﺎدﻩ ﻣﺮا ﮔﺮﻓﺖ ")ﮐﺘﺎب دوم ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ‪،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و دوم ‪.( 17-8،‬‬
‫ﮕﯽ ﺷﺒﻴﻪ ﻳﺎﻗﻮت ﻧﺸﺴﺘﻪ اﺳﺖ ‪"،.‬و ﺑﺎ ِﻻی ﻓﻠﮏ‬
‫ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧ ِﺒﯽ ﻧﻴﺰ در ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ را ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ِﻣﯽ ﺑﻴﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮ اورﻧ ِ‬
‫ﺷﺒﺎهﺖ ﺗﺨ ِﺘﯽ ﻣﺜﻞ ﻳﺎﻗﻮت ﮐﺒﻮد دﻳﺪم و ﺑﺮ ﺁن ﺗﺨﺖ ﺻﻮر ِﺗﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺻﻮرت اﻧﺴﺎن ‪،‬و از ﮐﻤﺮ او ﺑﻪ ﻃﺮف ﺑﺎﻻ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻨﻈﺮﻩ ﻓﻠﺰ‬
‫ﺗﺎﺑﺎن دﻳﺪم و ﺑﺮ ﮔﺮداﮔﺮدش و اﻧﺪروﻧﺶ ﺷﻌﻠﻪ هِﺎی ﺁﺗﺶ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻤﺎﻳﺶ ﻗﻮس و ﻗﺰح ﮐﻪ در روز ﺑﺎران دراﺑﺮ ﺑﺎﺷﺪ ‪،‬وداﻧﺴﺘﻢ ﮐﻪ‬
‫ﻣﻨﻈﺮ ﺟﻼل ﻳﻬﻮﻩ اﺳﺖ و ﭼﻮن ﺁﻧﺮا دﻳﺪم ﺑﻪ ر ِوی ﺧﻮد در اﻓﺘﺎدم و ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺻﺪا ِﺋﯽ را ﺷﻨﻴﺪم ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﮔﻔﺖ ‪ِ :‬ای ﭘﺴﺮ ﺁد ِﻣﯽ ﺑﺮ‬
‫ﭘﺎﻳﻬ ِﺎی ﺧﻮد ﺑﺎﻳﺴﺖ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺗﻮ ﺳﺨﻦ ﮔﻮﻳﻢ " )ﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب اول ‪.(28-26،‬اﺷﻌﻴﺎء ﻧ ِﺒﯽ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﻳﻬﻮﻩ را درﻣﻴﺎن‬
‫ﺳﯽ ﺑﺎ ﺷﮑﻮﻩ ﺧﻮد ﻧﺸﺴﺘﻪ ﺑﻮد و ﺳﺮاﻓﻴﻦ ﺑﺎ ِﻻی ﺁن اﻳﺴﺘﺎدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ‬
‫ﻣﻼﺋﮏ ﺑﺎﻟﺪار ِﻣﯽ ﺑﻴﻨﺪ ‪" :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ را دﻳﺪم ﮐﻪ ﺑﺮ ﮐﺮ ِ‬
‫ﮑﯽ از ﺁﻧﻬﺎ دﻳﮕ ِﺮی را ﺻﺪا زدﻩ ﻣﻴﮕﻔﺖ ﻗﺪوس ﻗﺪوس ﻳﻬﻮﻩ ﺻﺒﺎﻳﻮت ﻣﻤﻠﻮ از ﺟﻼل‬
‫هﺮ ﻳﮏ از ﺁﻧﻬﺎ ﺷﺶ ﺑﺎل داﺷﺖ ‪ ،‬و هﺮ ﻳ ِ‬
‫اوﺳﺖ ‪ .‬و ﭘﺎﻳﻪ هِﺎی ﺧﺎﻧﻪ از ﺻﺪِای او ﻣﻴﻠﺮزد وﺧﺎﻧﻪ از دود ﭘﺮ ﺷﺪ ‪.‬ﭘﺲ ﮔﻔﺘﻢ وِای ﺑﺮ ﻣﻦ ﮐﻪ هﻼک ﺷﺪﻩ ام ‪ ،‬زﻳﺮا ﭼﺸﻤﺎﻧﻢ‬
‫ﻳﻬﻮﻩ ﺻﺒﺎﻳﻮت ﭘﺎدﺷﺎﻩ را دﻳﺪﻩ اﺳﺖ " )ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎءﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ ‪ .(5-1،‬ﻳﻬﻮﺷﺎﻓﺎط ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا ‪ ،‬ﺑﺎﺁﻧﮑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﻧﻴﺴﺖ ‪ ،‬ﺑﻪ‬
‫ﺴﯽ را ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ اﺳﺖ ﺗﺎ‬
‫ﺳﯽ ﺧﻮدش دﻳﺪﻩ و ﺷﺎهﺪ ﺁن ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ِوی ﮐ ِ‬
‫ﺁﺧﺎب ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ را ﺑﺮﮐﺮ ِ‬
‫ﺁﺧﺎب را ﻓﺮﻳﺐ دهﺪ و او را وادارد ﮐﻪ ﺑﻪ ﺟﻠﻌﺎد ﺣﻤﻠﻪ ﮐﻨﺪ ﺗﺎ در ﺁﻧﺠﺎ ﺷﮑﺴﺖ ﺑﺨﻮرد ‪":‬و ﻳﻬﻮﻩ ﺷﺎﻓﺎط ﺑﻪ ﺁﺧﺎب ﮔﻔﺖ ﺑﺪرﺳ ِﺘﯽ ﮐﻪ‬
‫ﺳﯽ ﺧﻮدش ﻧﺸﺴﺘﻪ دﻳﺪم و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﻟﺸﮑﺮ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﻄﺮف راﺳﺖ و ﭼﭗ او اﻳﺴﺘﺎدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ﮐﻴﺴﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﺮ ﮐﺮ ِ‬
‫ﺑﺮود و اﺧﺎب را ﻓﺮﻳﺐ ﺑﺪهﺪ ﺗﺎﺑﻪ راﻣﻮت ﺟﻠﻌﺎد ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ و ﺑﻴﻔﺘﺪ ؟و روح ﭘﻠﻴﺪ ) ﺷﻴﻄﺎن (ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ﻣﻦ اﻳﻨﮑﺎر را‬
‫ﻣﻴﮑﻨﻢ و دردهﺎن ﺟﻤﻴﻊ اﻧﺒﻴﺎﻳﺶ روح ﮐﺎذب ﺧﻮاهﻢ ﺑﻮد ‪ .‬ﭘﺲ ﺧﺪا ﻓﺮﻣﻮد ﺑﺮو و ﭼﻨﻴﻦ ﺑﮑﻦ ‪ .‬ﭘﺲ هﺸﺪار ﺑﺎش ﮐﻪ اﻻن ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﺣﯽ ﮐﺎذب را در درون ﺟﻤﻴﻊ اﻳﻦ اﻧﺒﻴِﺎی ﺗﻮ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ ")ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ‪ ،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ ‪، 23-19،‬ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ‬
‫رو ِ‬
‫اﻳﺎم ‪،‬ﺑﺎب هﺠﺪهﻢ ‪ .( 22-18،‬اﺷﻌﻴﺎء ﻧ ِﺒﯽ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ در ﮐﻮﻩ ﺻﻬﻴﻮن ﺳﺎﮐﻦ اﺳﺖ )ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎء‪،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪.( 18،‬‬
‫ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧ ِﺒﯽ ﻳﻬﻮﻩ را ﺷﺨﺼﺎ در داﺧﻞ ﻣﻌﺒﺪاورﺷﻠﻴﻢ ِﻣﯽ ﺑﻴﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺪو ﺧﺒﺮ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺧﻴﺎل دارد ﺑﺮِای هﻤﻴﺸﻪ درﺁﻧﺠﺎ ﺳﮑﻮﻧﺖ ﮔﺰﻳﻨﺪ‬
‫‪" :‬ﭘﺲ ﺟﻼل ﺧﺪاوﻧﺪ از راﻩ دروازﻩ ِای ﮐﻪ روﻳﺶ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻣﺸﺮق ﺑﻮد ﺑﻪ ﻣﻌﺒﺪ درﺁﻣﺪ ‪،‬و ﻣﺮا ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﺻﺤﻦ اﻧﺪرو ِﻧﯽ ﺁوردﻩ‬
‫و ﺻﺪا ِﺋﯽ را ﺷﻨﻴﺪم ﮐﻪ از ﻣﻴﺎن ﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﻣﻦ ﺗﮑﻠﻢ ﻣﻴﮑﺮد ‪ ،‬و ﺷﻨﻴﺪم ﮐﻪ ﻣﺮ ِدی ﮐﻪ ﭘﻬﻠ ِﻮی ﻣﻦ اﻳﺴﺘﺎدﻩ ﺑﻮد ﮔﻔﺖ ِای ﭘﺴﺮ ﺁد ِﻣﯽ ‪،‬اﻳﻦ‬
‫اﺳﺖ ﺗﺨﺖ ﺧﺪا ِﺋﯽ ﻣﻦ و ﻣﮑﺎن ﮐﻒ ﭘﺎﻳﻬﺎﻳﻢ ﮐﻪ ﺧﻴﺎل دارم درﺁن درﻣﻴﺎن ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺗﺎ ﺑﻪ اﺑﺪ ﺳﺎﮐﻦ ﺷﻮم ")ﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧ ِﺒﯽ‬
‫‪،‬ﺑﺎب ﭼﻬﻞ وﺳﻮم ‪ .( 7-4،‬و زﮐﺮﻳﺎ ِی ﻧ ِﺒﯽ از زﺑﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻴﺸﻨﻮد ﮐﻪ "اﮐﻨﻮن ﺑﻪ ﺻﻬﻴﻮن ﻣﺮاﺟﻌﺖ ﻧﻤﻮدﻩ ام و ﺑﻌﺪ از اﻳﻦ‬
‫درﻣﻴﺎن اورﺷﻠﻴﻢ ﺳﺎﮐﻦ ﺧﻮاهﻢ ﺷﺪ ")ﮐﺘﺎب زﮐﺮﻳﺎ ‪،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪.(3 ،‬‬
‫ﺑﻪ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﺗﻮرات داود ﭘﺎدﺷﺎﻩ و ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ درﻧﻈﺮ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﺧﺎﻧﻪ ِای ﮐﻪ در اورﺷﻠﻴﻢ ﺑﺮِای ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺴﺎزد ﮐﻪ او درﺁﻳﻨﺪﻩ ﻣﺴﮑﻦ‬
‫ﻣﻌﻴ ِﻨﯽ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﺳﺮ ﮔﺮدان ﻧﺒﺎﺷﺪ ‪ ،‬و ِﻟﯽ ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﺎﺗﺎن ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ ﺑﺪو ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ‪":‬ﺑﺮو ﺑﻪ ﺑﻨﺪﻩ ﻣﻦ داود ﺑﮕﻮ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﻻزم ﻧﻴﺴﺖ ﺗﻮ ﺧﺎﻧﻪ ِای ﺑﺮِای ﺳﮑﻮﻧﺖ ﻣﻦ ﺑﻨﺎﮐ ِﻨﯽ ‪،‬زﻳﺮا از رو ِزی ﮐﻪ ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ را ﺑﻴﺮون ﺁوردﻩ ام ﺗﺎ اﻣﺮوز در‬
‫ﺧﺎﻧﻪ ِای ﺳﺎﮐﻦ ﻧﺸﺪﻩ ام ‪،‬ﺑﻠﮑﻪ از ﺧﻴﻤﻪ ِای ﺑﻪ ﺧﻴﻤﻪ ِای و از ﻣﺴﮑ ِﻨﯽ ﺑﻪ ﻣﺴﮑ ِﻨﯽ رﻓﺘﻪ ام ‪،‬و ﺁﻳﺎ دراﻳﻦ ﻣﺪت ﺑﻪ اﺣ ِﺪی از‬
‫ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﺎن اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﮔﻔﺘﻢ ﮐﻪ ﭼﺮا ﺧﺎﻧﻪ ِای ازﭼﻮب ﺳﺮو ﺁزاد ﺑﺮِای ﻣﻦ ﻧﺴﺎﺧﺘﻴﺪ ؟" ) ﮐﺘﺎب اول ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪،‬ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ ‪.( 6-3،‬‬
‫ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ ﺳﻠﻴﻤﺎن ‪،‬ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ داود ‪،‬اﻳﻦ ﮐﺎر را ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻋﻤ ِﻠﯽ ﻣﻴﺴﺎزد و ﺧﺪاوﻧﺪ را از ِﺑﯽ ﺳﺮو ﺳﺎﻣﺎ ِﻧﯽ ﺑﻴﺮون ِﻣﯽ ﺁورد ‪....":‬‬
‫ﭘﺲ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺑﻨِﺎی ﺧﺎﻧﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺗﻤﺎم ﮐﺮد ‪ ...‬و ﺧﺪاوﻧﺪ در ﺷﺐ ﺑﺮ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﻇﺎهﺮ ﺷﺪﻩ ﺑﺪو ﮔﻔﺖ ‪:‬اﻳﻨﮏ ﺗﻘﺎﺿِﺎی ﺗﺮا اﺟﺎﺑﺖ‬
‫ﻧﻤﻮدم و اﻳﻦ ﻣﮑﺎن را ﺑﺮِای ﺳﮑﻮﻧﺖ ﺛﺎﺑﺖ ﺧﻮد ﺑﺮﮔﺰﻳﺪم ‪ .‬و اﮐﻨﻮن اﮔﺮ ﺁﺳﻤﺎن را ﺑﺒﻨﺪم ﺗﺎ ﺑﺎران ﻧﺒﺎردو اﮔﺮ اﻣﺮ ﮐﻨﻢ ﮐﻪ ﻣﻠﺦ هﺎ‬
‫ﺣﺎﺻﻞ زﻣﻴﻦ را ﺑﺨﻮرﻧﺪ و اﮔﺮ وﺑﺎ درﻣﻴﺎن ﻗﻮم ﺧﻮد ﺑﻔﺮﺳﺘﻢ و ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ ﻗﻮم ﻣﻦ ﻣﺘﻮاﺿﻊ ﺷﻮﻧﺪو دﻋﺎ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎ وﺟﻮد هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ‬
‫ﻃﺎﻟﺐ ﺣﻀﻮر ﻣﻦ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪،‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻣﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎﻳﺸﺎن را از ﺁﺳﻤﺎن اﺟﺎﺑﺖ ﺧﻮاهﻢ ﻓﺮﻣﻮد واز اﻳﻦ ﺑﺒﻌﺪ ﺑﻪ دﻋﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ در اﻳﻦ ﻣﮑﺎن‬
‫ﺑﺤﻀﻮر ﻣﻦ ﮐﺮدﻩ ﺷﻮد ازﻧﺰدﻳﮏ از ﻧﺰدﻳﮏ ﺷﻨﻮا ﺧﻮاهﻢ ﺑﻮد " )ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ ‪.( 16-11،‬‬
‫ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ اﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ هِﺎی ﻣﮑﺮر ﺗﻮرات ‪ ،‬ﺁﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ ﺗﺼﺮﻳﺢ داد ﮐﻪ هﻴﭻ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ِای ﺗﺎﮐﻨﻮن ﺧﺪارا ﻧﺪﻳﺪﻩ اﺳﺖ ) ﻳﻮﺣﻨﺎ ‪،‬ﺑﺎب‬
‫اول ‪ 18،‬وﺑﺎب ﭼﻬﺎرم ‪ . (12،‬ﭘﺎﺋﻮ ﻟﻮس رﺳﻮل ﻧﻴﺰ در رﺳﺎﻟﻪ اول ﺧﻮد ﺑﻪ ﻗﺮﻧﺘﻴﺎن )ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ ‪ (2،‬ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ دﻳﺪن‬
‫‪1‬‬
‫ﻋﯽ ﺁن دراﻳﻦ دﻧﻴﺎ ﺑﺎﺷﺪ دروغ ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ‪.‬‬
‫ﺧﺪا از روﺑﺮو ﺗﻨﻬﺎ در زﻧﺪﮔﺎ ِﻧﯽ ﺁن ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ و هﺮﮐﺲ ﻣﺪ ِ‬
‫‪...................................................................‬‬
‫ِﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﳘﻪ دﻳﺪﮔﺎن را‬
‫ِی ﳕﻴﺘﻮاﻧﺪ او )ﺧﺪاوﻧﺪ (را ﺑﺒﻴﻨﺪ ‪،‬وﻟ‬
‫‪ -1‬در ﻗﺮﺁن در ﳘﲔ ﺑﺎرﻩ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ " هﻴﭻ دﻳﺪﻩ ا‬
‫ِی وﺟﻮد دارد ﮐﻪ در ﺁ‪‬ﺎ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺧﺪا )ﻣﺎﺋﺪﻩ ‪،( 64،‬ﭼﺸﻢ‬
‫ﻣﻴﺒﻴﻨﺪ ")اﻧﻌﺎم ‪ .( 100،‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺟﻮد در ﻗﺮان ﻧﻴﺰ ﻣﻮارد‬
‫ﺧﺪا)ﻗﻤﺮ‪،( 14،‬ﭼﻬﺮﻩ ﺧﺪا )ﺑﻘﺮﻩ ‪( 115،‬و ﺧﺪا در ﻋﺮش ﺧﻮد در ﻣﻴﺎن ﻣﻼﺋﮏ )ﻃﻪ ‪(5 ،‬اﺷﺎرﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ .‬اﻳﻦ اﺷﺎرات‬
‫ِی ﺑﺴﻴﺎر را دراﺳﻼم ﻣﻴﺎن ﻣﺎﻟﮑﻴﺎن از ﻳﮑﺴﻮ و ﺣﻨﺒﻠﻴﺎن و ﮐﺮاﻣﻴﻪ و‬
‫ِی ﻓﮑﺮ‬
‫ِﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﺸﻤﮑﺸﻬﺎ‬
‫روﺷﻦ ﺑﻪ ﺟﻨﺒﻪ ﺟﺴﻤﺎﻧ‬
‫ِﯽ ﺑﻮد و‬
‫ِﯽ ﻣﻌﺮوف ﻇﺎهﺮﻳﻪ )ﮐﻪ ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬار ﺁن اﺑﻮ داود اﺻﻔﻬﺎﻧ‬
‫ِی دﻳﮕﺮ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻪ ﺑﻮد ‪ .‬ﻓﺮﻗﻪ اﺳﻼﻣ‬
‫ﻇﺎهﺮﻳﺎن از ﺳﻮ‬
‫ِی ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻧﻔﻮذ ﺑﺴﻴﺎر ﻳﺎﻓﺖ (ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ درﻋﺮش ﺧﺎﻧﻪ دارد ﮐﻪ ﺑﺮ دوش ﻣﻼﺋﮏ اﺳﺖ و هﺮ‬
‫ﲞﺼﻮص دراﺳﭙﺎﻧﻴﺎ‬
‫ِﯽ‬
‫ِی ﻗﻮﻳﻬﻴﮑﻞ ﺑﺮ ﻣﻴﺨﻴﺰد ﺑﮕﻮش ﻣﲑﺳﺪ ‪ .‬ﺑﻌﻀ‬
‫ِﯽ ﺷﺒﻴﻪ ﺁﻧﭽﻪ از زﻳﻦ ﺷﱰ درزﻳﺮ ﺳﻮار‬
‫وﻗﺖ ﮐﻪ ﺣﺮﮐﺖ ﮐﻨﺪ ‪،‬از ﻋﺮش ﺻﺪاﺋ‬
‫ِﯽ‬
‫ِی ﭼﻬﺮﻩ ﺟﻮاﻧ‬
‫ِﯽ ﺑﻌﮑﺲ دارا‬
‫ِی ﺳﻴﺎﻩ و ﺳﭙﻴﺪ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪ و ﺑﺮﺧ‬
‫ِی ﺑﺎ ﻣﻮ‬
‫ﻋﻘﻴﺪﻩ دارﻧﺪ ﮐﻪ ﭼﻬﺮﻩ ﺧﺪا ﺑﻪ ﭼﻬﺮﻩ ﻣﺮد ﺳﺎﳋﻮردﻩ ا‬
‫ِی دارد ‪ .‬ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺲ از ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح ﺧﺪا ﺁﻧﻘﺪر ﮔﺮﻳﺴﺖ ﮐﻪ‬
‫ِﯽ ﺑﻪ ﭘﺎ‬
‫ِﯽ ﻃﻼﺋ‬
‫ﺳﺎدﻩ و ﺧﻮﺷﺮو ﻣﻴﺪاﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﻌﻠﻴﻨ‬
‫ِی ﺁﺳﻴﺎﻳﺶ‬
‫ِﯽ دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ ﺁﻧﻘﺪر ﺧﻨﺪﻳﺪ ﮐﻪ دﻧﺪا‪‬ﺎ‬
‫ِی ﮐﻪ ﻣﻼﺋﮏ ﺑﻪ ﻋﻴﺎدﺗﺶ رﻓﺘﻨﺪ ‪،‬و ﻣﻮﻗﻌ‬
‫ﺑﻪ درد ﭼﺸﻢ ﻣﺒﺘﻼ ﺷﺪ ‪،‬ﺑﻄﻮر‬
‫ِی‬
‫ِی ﺁﺳﺘﺎن ﻗﺪس رﺿﻮ‬
‫ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪ)ﺗﺸﻴﻊ وﺗﺼﻮف ‪،‬ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎﺷﻢ ﻣﻌﺮوف اﳊﺴﻴﲏ‪،‬ﺗﺮﲨﻪ ﺳﻴﺪ ﺻﺎدق ﻋﺎرف ‪،‬ﻧﺸﺮﻳﻪ ﺑﻨﻴﺎد ﭘﮋوهﺸﻬﺎ‬
‫‪،‬ﻣﺸﻬﺪ‪ ، 1369‬ﻧﻘﻞ از ﮐﺘﺎب اﻟﻪ اﮐﱪ ‪ ،‬ﻧﻮﺷﺘﻪ دﮐﱰ روﺷﻨﮕﺮ ‪،‬ص‪.( 171‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪17‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫در ﻣﻮارد ﻣﺨﺘﻠ ِﻔﯽ ﻳﻬﻮﻩ درﻣﻮارد راﺑﻄﻪ ﻗﻮم ﻳﻬﻮد ﺑﺎ هﻤﺴﺎﻳﮕﺎن ﻏﻴﺮ ﻳﻬﻮد ﺧﻮد ‪ ،‬ﺁﺷﮑﺎراﻣﻮﺿ ِﻌﯽ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﮐﻪ در اﺻﻄﻼح‬
‫اﻣﺮو ِزی ‪) Apartheid‬ﺗﺒﻌﺾ ﻧﮋا ِدی ( ﻧﺎم دارد ‪ .‬ﺣ ِﺘﯽ ﻳﮑﺒﺎر ﺷﺪت ﺧﺸﻢ او از اﻳﻨﮑﻪ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ از ﻏﻴﺮ ﻳﻬﻮدﻳﺎن زن ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫اﻧﺪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﻣﻌﺘﺒﺮ او ﻋﺰرا را از ﻧﺎراﺣ ِﺘﯽ ﺑﻪ ﺁﺳﺘﺎﻧﻪ ﻣﺮگ ﻣﻴﮑﺸﺎﻧﺪ ‪:‬‬
‫"‪....‬و ﻣﻦ ﭼﻮن ﺁﮔﺎﻩ ﺷﺪم ﮐﻪ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ را از ﻣﺮدم ﮐﺸﻮرهِﺎی دﻳﮕﺮ ﺟﺪا ﻧﮑﺮدﻩ اﻧﺪ ﺑﻠﮑﻪ از دﺧﺘﺮان اﻳﺸﺎن ﺑﺮِای‬
‫ﺧﻮد و ﭘﺴﺮان ﺧﻮﻳﺶ زﻧﺎن ﮔﺮﻓﺘﻪ و ذرﻳﺖ ﻣﻘﺪس ﺧﻮد را ﺑﺎ رﺟﺎﺳﺖ و ﻧﺠﺎﺳﺖ اﻣﺘﻬِﺎی دﻳﮕﺮ ﻣﺨﻠﻮط ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ﺟﺎﻣﻪ و ردِای‬
‫ﺧﻮد را ﭼﺎک زدم و ﻣ ِﻮی ﺳﺮ و رﻳﺶ ﺧﻮدرا ﮐﻨﺪم و ﺗﺎ وﻗﺖ ﺷﺎم ﻣﺘﺤﻴﺮ ﻧﺸﺴﺘﻢ ‪ ،‬و در وﻗﺖ ﺷﺎم از ﺗﺬﻟﻞ ﺧﻮد ﺑﺮ ﺧﺎﺳﺘﻢ و ﺑﺎ‬
‫ﻟﺒﺎس و ردِای درﻳﺪﻩ ﺑﻪ زاﻧﻮ در ﺁﻣﺪم و دﺳﺖ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺳ ِﻮی ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺮاﻓﺮاﺷﺘﻢ و ﮔﻔﺘﻢ ِای ﺧﺪا ‪ ،‬ﻣﻦ ﺧﺠﺎﻟﺖ دارم‬
‫ﮐﻪ اواﻣﺮ ﺗﺮا ﺗﺮک ﻧﻤﻮدﻩ اﻳﻢ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮدﻩ ِای ﺁن زﻣﻴ ِﻨﯽ ﮐﻪ ﺷﻤﺎ )ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ (ﺑﺮِای ﺗﺼﺮف ﺁن ﻣﻴﺮوﻳﺪ زﻣﻴ ِﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ از‬
‫ﻧﺠﺎﺳﺎت اﻣﺘﻬِﺎی ﮐﺸﻮرهﺎ ﻧﺠﺲ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ رﺟﺎﺳﺎت و ﻧﺠﺎﺳﺎت ﺧﻮﻳﺶ از ﺳﺮ ﺗﺎﺳﺮ ﻣﻤﻠﻮ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﻧﺪ ‪،‬ﭘﺲ دﺧﺘﺮان‬
‫ﺧﻮد را ﺑﻪ ﭘﺴﺮان اﻳﺸﺎن ﻣﺪهﻴﺪ و دﺧﺘﺮان اﻳﺸﺎن را ﺑﺮِای ﭘﺴﺮان ﺧﻮد ﻣﻴﮕﻴﺮﻳﺪ و هﺮﮔﺰ ﺳﻌﺎدﺗﻤﻨ ِﺪی وﺳﻼﻣ ِﺘﯽ را ﺑﺮِای اﻳﺸﺎن‬
‫ﻣﻄﻠﺒﻴﺪ ﺗﺎ ﺧﻮدﺗﺎن اﻳﻦ زﻣﻴﻦ را ﺑﺨﻮرﻳﺪ و ﺁﻧﺮا ﺑﺮِای ﭘﺴﺮان ﺧﻮد ﺑﻪ ارﺛﻴﺖ اﺑ ِﺪی واﮔﺬارﻳﺪ‪ ....‬ﭘﺲ ﻋﺰرا ﮔﺮﻳﻪ ﮐﻨﺎن ﭘﻴﺶ ﺧﺎﻧﻪ‬
‫ﺧﺪارو ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻧﻬﺎدﻩ ﺑﻮد وﮔﺮوﻩ ﺑﺴﻴﺎر ﻋﻈﻴ ِﻤﯽ از ﻣﺮدان و زﻧﺎن و اﻃﻔﺎل اﺳﺮاﺋﻴﻞ زار زار ﻣﻴﮕﺮﻳﺴﺘﻨﺪ ‪،‬و ﺷﮑﻨﻴﺎ ‪،‬اﺑﻦ ﻳﺤﻴﺎ ﺋﻴﻞ‬
‫ﺑﻪ ﻋﺰرا ﮔﻔﺖ ﭘﺲ ﺣﺎل ﺑﺎ ﺧﺪِای ﺧﻮﻳﺶ ﻋﻬﺪ ﺑﺒﻨﺪﻳﻢ ﮐﻪ اﻳﻦ زﻧﺎن و اوﻻد ﺁﻧﺎن را از ﺧﻮد دور ﮐﻨﻴﻢ ‪ ...‬ﭘﺲ در روز ﺳﻮم ﮐﻪ روز‬
‫ﺑﻴﺴﺘﻢ ازﻣﺎﻩ ﻧﻬﻢ ﺑﻮد هﻤﻪ ﻣﺮدان ﻳﻬﻮدا و ﺑﻨﻴﺎﻣﻴﻦ در اورﺷﻠﻴﻢ ﺟﻤﻊ ﺷﺪﻧﺪ و از ﺗﺮس ﺧﺪا وﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﺑﺎران ﺳﺨﺖ ﻣﻴﻠﺮزﻳﺪﻧﺪ‬
‫‪.‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻋﺰا ِری ﮐﺎهﻦ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ ﺑﻪ اﻳﺸﺎن ﮔﻔﺖ ﺷﻤﺎ ﺧﻴﺎﻧﺖ ورزﻳﺪﻩ و زﻧﺎن ﻏﺮﻳﺐ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺟﺮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ را اﻓﺰودﻩ اﻳﺪ ‪...‬ﭘﺲ‬
‫ﺟﻤﻴﻊ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ در ﺷﻬﺮهِﺎی ﻣﺎ زﻧﺎن ﻏﺮﻳﺐ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ در وﻗﺘﻬِﺎی ﻣﻌﻴﻦ ﺑﻴﺎﻳﻨﺪ و ﻣﺸﺎﻳﺦ و داوران هﺮ ﺷﻬﺮهﻤﺮاﻩ اﻳﺸﺎن ﺑﻴﺎﻳﻨﺪ‬
‫ﺗﺎ ﺣﺪت ﺧﺸﻢ ﺧﺪِای ﻣﺎ در ﺑﺎرﻩ اﻳﻦ اﻣﺮ ازﻣﺎ رﻓﻊ ﮔﺮدد‪.. .‬ﭘﺲ در روز اول ﻣﺎﻩ دهﻢ ﺑﺮِای ﺗﻔﺘﻴﺶ اﻳﻦ اﻣﺮ ﻧﺸﺴﺘﻨﺪ وﺗﺎ روز اول‬
‫ﻣﺎﻩ اول ﮐﺎرهﻤﻪ ﻣﺮدا ِﻧﯽ راﮐﻪ زﻧﺎن ﻏﺮﻳﺐ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ اﺗﻤﺎم رﺳﺎﻧﻴﺪﻧﺪ ‪)".‬ﮐﺘﺎب ﻋﺰرا ‪،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ و دهﻢ (‪.‬‬
‫ﺣﯽ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ و ﺁﻧﻬﺎرا واﺳﻄﻪ هِﺎی ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎ‬
‫وﻗﺖ دﻳﮕﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁب ﭘﺎ ِﮐﯽ را ر ِوی دﺳﺖ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮا ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺎرهﺎ ﺧﻮدش ﺑﻪ اﻳﺸﺎن و ِ‬
‫ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺧﻮد داﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﻣﻴﺮﻳﺰد و هﻤﻪ را دروﻏﮕﻮ و ﻓﺮﻳﺒﮑﺎر ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪ‪:‬‬
‫"ﻣﻦ اﻳﻦ اﻧﺒﻴﺎءرا ﻧﻔﺮﺳﺘﺎدم ‪،‬وِﻟﯽ ﺁﻧﻬﺎ ادﻋِﺎی رﺳﺎﻟﺖ ﻣﺮا ﮐﺮدﻧﺪ ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﺸﺎن ﺳﺨﻦ ﻧﮕﻔﺘﻢ ‪،‬اﻣﺎ از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﻦ ﺑﻪ ﻧﺒﻮت ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ ‪...‬‬
‫ﺳﺨﻨﺎن اﻳﻦ اﻧﺒﻴِﺎی ﮐﺎذب راﺷﻨﻴﺪم ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺮدﻣﺎن ﻣﻴﮕﻔﺘﻨﺪ ﻳﻬﻮﻩ درﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﺎ درﻋﺎﻟﻢ روﻳﺎ ﺑﻪ ﻣﻦ ﭼﻨﻴﻦ ﮔﻔﺖ ‪...‬ﺗﺎ ﺑﻪ ِﮐﯽ اﻳﻦ‬
‫اﻧﺒﻴﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ دروغ ﻧﺒﻮت ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﺑﻪ ر ِوی ﺧﻮدﺷﺎن ﻧ ِﻤﯽ ﺁورﻧﺪ ﮐﻪ اﻧﺒﻴِﺎی دل ﺧﻮدﺷﺎن ﺑﻴﺶ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ و ﺑﺎ ﻧﻘﻞ روﻳﺎهﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ هﺮ‬
‫ﮐﺪام ﺑﻪ هﻤﺴﺎﻳﻪ ﺧﻮد ﺑﺎزﮔﻮ ِﺋﯽ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﮐﺎ ِری ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﮐﻪ اﺳﻢ ﻣﺮا از ﻳﺎد ﻗﻮم ﻣﻦ ﺑﺒﺮﻧﺪ ‪،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﭘﺪران اﻳﺸﺎن ﻣﺮا ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﻌﻞ از‬
‫ﻳﺎد ﺑﺮدﻧﺪ ؟ ﭼﺮا ﺁن ﻧ ِﺒﯽ ﮐﻪ ﻣﺮا درﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﺎ در روﻳﺎ دﻳﺪﻩ اﺳﺖ روﻳ ِﺎی ﺧﻮد را ﺑﻪ راﺳ ِﺘﯽ ﺑﻴﺎن ﻧﻤﻴﮑﻨﺪ ؟ و ﺁﻧﮑﻪ ﮐﻼم ﻣﺮا دارد‬
‫ﮐﻼم ﻣﺮا ﺑﻪ درﺳ ِﺘﯽ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻴﮑﻨﺪ ؟ﺁﺧﺮ ﮐﺎﻩ را ﺑﺎ ﮔﻨﺪم ﭼﻪ ﮐﺎراﺳﺖ ؟ اﻳﻨﮏ ﻣﻦ ﺑﻪ ﺿﺪ اﻳﻦ اﻧﺒﻴﺎ ِﺋﯽ هﺴﺘﻢ ﮐﻪ ﮐﻼم ﻣﺮا از ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ‬
‫ﻣﻴﺪزدﻧﺪ و ﺑﻪ دروغ ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ ﮐﻪ او ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ‪ .‬ﻣﺮا ﺑﺎ اﮐﺎذﻳﺐ ﺧﻮد ﮔﻤﺮاﻩ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻣﻦ هﻴﭽﻴﮏ از اﻳﺸﺎن را ﻧﻔﺮﺳﺘﺎدم‬
‫ﺣﯽ ؟ و اﮔﺮ ﺑﮕﻮﻳﻨﺪ‬
‫ﺣﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﭼﻴﺴﺖ ؟ﭘﺲ ﺑﻪ اﻳﺸﺎن ﺑﮕﻮ ‪:‬ﮐﺪام و ِ‬
‫و ﻣﺄﻣﻮرﻳ ِﺘﯽ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺪادم ‪ .‬و ﭼﻮن ﻗﻮم ﻣﻦ ﭘﺮﺳﻨﺪ ﮐﻪ و ِ‬
‫ﺣﯽ ﻳﻬﻮﻩ را ﻣﮑﻨﻴﺪ ‪.‬ﻟﻬﺬا اﻳﻨﮏ ﺷﻤﺎرا ﺑﻪ اﻟﮑﻞ‬
‫ﺣﯽ ﻳﻬﻮﻩ ‪،‬ﭘﺲ ﻣﻦ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ هﺴﺘﻢ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻓﺮﻣﻮدﻩ ﺑﻮدم ادﻋِﺎی و ِ‬
‫وِ‬
‫ﻓﺮاﻣﻮش ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد و ﻋﺎر ﻋﺒ ِﺪی و رﺳﻮا ِﺋﯽ را ﮐﻪ ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﺨﻮاهﺪ ﺷﺪ ﺑﺮ ﺷﻤﺎ ﺧﻮاهﻢ ﻓﺮﺳﺘﺎد <")ﮐﺘﺎب ارﻣﻴﺎء ﻧ ِﺒﯽ ‪،‬ﺑﺎب‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﻴﺴﺖ وﺳﻮم ‪.(40-21،‬‬
‫ﺑﺎ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ‪ ،‬ﺷﺎهﮑﺎر ﺷﺎهﮑﺎرهﺎي"ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ"ﭼﻴﺰ دﻳﮕ ِﺮی ﻏﻴﺮ از هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎﺳﺖ ‪،‬ﭼﻴ ِﺰی ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ ‪،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
‫در ﺗﺎرﻳﺦ ﺟﻬﺎن ﺑﺼﻮرت ﮐِﻠﯽ ‪ ،‬ﭘﺪﻳﺪﻩ ِای ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد اﺳﺖ ‪.‬‬
‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﭘﻴﺶ از اﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ‪،‬در ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻬﺎﺟﺮت اﺑﺮاهﻴﻢ از ﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ ﺑﻪ ارض ﮐﻨﻌﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ ِوی ﻇﺎهﺮ ﻣﻴﺸﻮد و ﺑﺪو‬
‫ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ‪":‬ﻣﻴﺨﻮاهﻢ ﺑﺎ ﺗﻮ ﻋﻬ ِﺪی ﺑﺒﻨﺪم ﮐﻪ ذرﻳﺖ ﺗﺮا ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺴﻴﺎر ﮐﺜﻴﺮ ﮔﺮداﻧﻢ و ﺗﺮا ﭘﺪر اﻣﺘﻬِﺎی ﻓﺮاوان ﮐﻨﻢ و ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺎرور ﻧﻤﺎﻳﻢ‬
‫___________________________________‬
‫ِی ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ را ﻓﺮﺳﺘﺎدﮔﺎن ﮐﺎذب ﻳﻬﻮﻩ اﻋﻼم ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪،‬ﻗﺒﻼﺷﺨﺺ‬
‫ِﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ اﻧﺒﻴﺎ‬
‫ِﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﳕﺎﻳﻨﺪﮔ‬
‫ِی ﻧﺒ‬
‫‪-1‬اﻳﻦ ارﻣﻴﺎ‬

‫ِﯽ ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ﻧﻄﻔﻪ او ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺧﻮدش را درﮐﺘﺎب ﺧﻮﻳﺶ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﻳﻬﻮﻩ ﻣﻴﺪاﻧﺪ ‪،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺣﺘ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ ﭘﻴﻐﻤﱪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ‪:‬‬
‫"‪ .....‬ﭘﺲ ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ ﻣﻦ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ ﮔﻔﺖ ﻗﺒﻞ از ﺁﻧﮑﻪ ﺗﺮا در ﺷﮑﻢ ﻣﺎدرت ﺻﻮرت ﺑﻨﺪم ﺗﺮا ﺷﻨﺎﺧﺘﻢ و درﳘﺎﳒﺎ‬
‫ِﯽ ‪،‬ﺑﺎب اول ‪ 4،‬و‪.(5‬‬
‫ِﯽ اﻣﺘﻬﺎ ﻗﺮار دادم ")ﮐﺘﺎب ارﻣﻴﺎ ﻧﺒ‬
‫ﺗﺮا ﺗﻘﺪﻳﺲ ﳕﻮدم و ﻧﺒ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪18‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫و اﻣﺘﻬﺎ از ﺗﻮ ﭘﺪﻳﺪ ﺁورم و ﭘﺎدﺷﺎهﺎن از ﺗﻮ ﺑﻪ وﺟﻮد ﺁﻳﻨﺪ ﺗﺎ ﺗﺮا و ﺑﻌﺪ از ﺗﻮذرﻳﺖ ﺧﺪاﺑﺎﺷﻢ و زﻣﻴﻦ ﻏﺮﺑﺖ ﺗﻮ ﻳﻌ ِﻨﯽ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ارض‬
‫ﮐﻨﻌﺎن را ﺑﻪ ﺗﻮ و ﺑﻌﺪ ازﺗﻮ ﺑﻪ ذرﻳﺖ ﺗﻮ ﺑﻪ ﻣﻠﮑﻴﺖ اﺑ ِﺪی دهﻢ ‪،‬ﺑﻪ ﺷﺮط ﺁﻧﮑﻪ ﺗﻮ ﻧﻴﺰ ﻋﻬﺪ ﻣﺮا ﻧﮕﺎﻩ دا ِری ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ازﺗﻮ ﮔﻮﺷﺖ‬
‫ﮕﯽ ﺧﺘﻨﻪ ﻣﻴﺸﻮد ‪.‬‬
‫ﻏﻠﻔﻪ هﺮذﮐﻮ ِری از اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺧﺘﻨﻪ ﺷﻮد ")ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ‪،‬ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ (‪،‬و ﭘﻴﺶ از هﻤﻪ ﺧﻮد اﺑﺮاهﻴﻢ در‪ 99‬ﺳﺎﻟ ِ‬
‫ﻃﯽ ﭼﻨﻴﻦ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺳﺎز ﺑﺎ دﺳﺘﮕﺎﻩ اﻟ ِﻬﯽ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ ‪ ،‬اﻳﻦ ﻣﺸﮑﻞ‬
‫وِﻟﯽ ﮔﺬﺷﺘﻪ از اﻳﻦ ﻣﺸﮑﻞ ﮐﻪ ﭼﺮا ﺁﻟﺖ ﻓﺮزﻧﺪان اﺳﺮاﺋﻴﻞ ارﺗﺒﺎ ِ‬
‫دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ در ﮐﺎر ﺑﻮدﻩ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴ ِﻨﯽ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﻧﺮا از درﻳِﺎی ﻗﻠﺰم ﺗﺎ ﺑﺤﺮ ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ و از ﺻﺤﺮِای ﺳﻴﻨﺎ ﺗﺎ ﻧﻬﺮ ﻓﺮات ﺑﻄﻮر‬
‫درﺑﺴﺖ و ﺑﺮِای هﻤﻴﺸﻪ ﺑﻪ ذرﻳﺖ اﺑﺮاهﻴﻢ ﺑﺨﺸﻴﺪﻩ ﻳﮏ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ِﺑﯽ ﺻﺎﺣﺐ و ﺧﺎِﻟﯽ از ﺳﮑﻨﻪ ﻧﺒﻮدﻩ ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺴﮑﻦ هﻔﺖ ﻗﻮم ﺑﺰرگ‬
‫ﻄﯽ ﻣﻨﻄﻘﺎ ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ ﭘﻴﺶ از‬
‫و دﻩ هﺎ ﻗﻮم ﮐﻮﭼﮑﺘﺮ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺳﺎ ِﻣﯽ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ دﻗﻴﻘﺎ در ﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ‪ .‬درﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳ ِ‬
‫اﺟﺮِای ﻣﻔﺎد اﻳﻦ ﺗﻌﻬﺪ ﻧﺎﻣﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮِﻟﯽ ﺑﺮِای ﺟﺎﺑﺠﺎ ِﺋﯽ اﻳﻦ ﻣﺮد ِﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﻬﺮ ﺣﺎل ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺧﺪا ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ دادﻩ ﺷﻮد ﺗﺎ‬
‫ﺧﺎﻧﻪ ﺑﺼﻮر ِﺗﯽ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ وﻣﺸﺮوع ﺑﺮِای ﻣﺎﻟﮑﺎن ﻧﻮرﺳﻴﺪﻩ ﺧﺎِﻟﯽ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ‪.‬راﻩ ﺣﻞ اﻧﺘﺨﺎ ِﺑﯽ ﻳﻬﻮﻩ ﻣﻄﻠﻘﺎ اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ‪،‬راﻩ ﺣﻞ ﻏﻴﺮ‬
‫ﻣﻨﺘﻈﺮﻩ دﻳﮕ ِﺮی اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﮏ ﮐﺘﺎب ﺗﻤﺎم از ﮐﺘﺎﺑﻬِﺎی ﺗﻮرات ‪،‬ﺷﺎﻣﻞ‪ 24‬ﺑﺎب و ‪ 800‬ﺑﻨﺪ ﺑﻪ ﺷﺮح دﻗﺎﻳﻖ ﺁن اﺧﺘﺼﺎص دادﻩ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ دﺳﺘﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ دوازدﻩ هﺰار ﻧﻔﺮ را ﺑﻪ ﺟﻨﮓ ﻣﺪﻳﺎن ﻓﺮﺳﺘﺎد و ﺁﻧﻬﺎ هﻤﻪ ذﮐﻮران ﻣﺪﻳﺎن را ﮐﺸﺘﻨﺪ و زﻧﺎن‬
‫اﺳﺖ ‪ " :‬ﭘﺲ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺷﯽ اﻳﺸﺎن هﻤﻪ اﻣﻼﮐﺸﺎن را ﻏﺎرت ﮐﺮدﻧﺪ و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﻣﺴﺎﮐﻦ اﻳﺸﺎﻧﺮا ﺑﻪ‬
‫و اﻃﻔﺎل اﻳﺸﺎﻧﺮا ﺑﻪ اﺳﻴ ِﺮی ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و ﺟﻤﻴﻊ ﺑﻬﺎﺋﻢ و ﻣﻮا ِ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ روﺳِﺎی ﻟﺸﮑﺮ ﻏﻀﺒﻨﺎک ﺷﺪ ﭼﺮا‬
‫ﺳﯽ و اﻟﻌﺎزار ﮐﺎهﻦ ﺁوردﻧﺪ ‪،‬و ﻣﻮ ِ‬
‫ﺁﺗﺶ ﺳﻮزاﻧﻴﺪﻧﺪ و ﭘﺲ اﺳﻴﺮان و ﻏﻨﺎﺋﻢ را ﻧﺰد ﻣﻮ ِ‬
‫زﻧﺎن و اﻃﻔﺎل را زﻧﺪﻩ ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ‪،‬و ﮔﻔﺖ ﭘﺲ اﻻن هﺮ ذﮐﻮ ِری از اﻃﻔﺎل را ﺑﮑﺸﻴﺪ و هﺮ ز ِﻧﯽ را ﮐﻪ ﻣﺮ ِدی را ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ ﺑﮑﺸﻴﺪ ‪ ،‬وِﻟﯽ هﺮ دﺧﺘ ِﺮی را ﮐﻪ ﻣﺮ ِدی را ﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻪ و ﺑﺎاو هﻤﺒﺴﺘﺮ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮِای ﺧﻮدﺗﺎن ﻧﮕﺎﻩ دارﻳﺪ ")ﺳﻔﺮ اﻋﺪاد ‪،‬ﺑﺎب‬
‫ﺳﯽ وﻳﮑﻢ ‪.( 18-1،‬‬
‫ِ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻪ اﻃﻼع او‬
‫ﺳﯽ ‪،‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎ رﺋﻴﺲ ﺳﭙﺎهﻴﺎن او ﻳﻮﺷﻊ ﺑﻦ ﻧﻮن ﺗﻤﺎس ﻣﻴﮕﻴﺮد و ﻃﺮح ﺟﻨ ِ‬
‫ﺑﻌﺪ از در ﮔﺬﺷﺖ ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻪ ﺑﻨﺪﻩ ﺧﻮد ﻳﻮﺷﻊ ﺑﻦ ﻧﻮن ﺧﻄﺎب ﮐﺮد‬
‫ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ و ﺟﺰﺋﻴﺎت اﺟﺮِای ﺁﻧﻬﺎ را ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ ....":‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻌﺪاز وﻓﺎت ﻣﻮ ِ‬
‫ﺳﯽ وﻋﺪﻩ ﮐﺮدم هﺮ ﺟﺎ ِﺋﯽ را ﮐﻪ‬
‫ﺳﯽ ﺑﻨﺪﻩ ﻣﻦ وﻓﺎت ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ‪،‬ﭘﺲ ﺑﺮ ﺧﻴﺰ از رود اردن ﻋﺒﻮر ﮐﻦ ‪،‬و ﻣﻦ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﮐﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﮐﻒ ﭘِﺎی ﺷﻤﺎ ﺑﺮ ﺁن ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﻮد ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻣﻴﺒﺨﺸﻢ ‪،‬از ﺻﺤﺮا و ﻟﺒﻨﺎن ﺗﺎ ﻧﻬﺮ ﻓﺮات و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ زﻣﻴﻦ ﺣﺘﻴﺎن ﺗﺎ درﻳِﺎی ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﻃﺮف‬
‫ﻣﻐﺮب ‪،‬و ﺗﻮ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ اﻳﻦ ﻗﻮﻣﻬﺎرا ﮐﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺗﻮ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻣﻴﮑﻨﻢ هﻼک ﺧﻮا ِهﯽ ﮐﺮد ‪،‬وﻣﺒﺎدا ﮐﻪ ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ﺗﺮﺣﻢ ﮐ ِﻨﯽ ‪ ،‬زﻳﺮا ﻳﻬﻮﻩ‬
‫ﺧﺪاﻳﺖ اﻳﺸﺎن را ﺑﻪ اﻇﻄﺮاب ﻋﻈﻴ ِﻤﯽ ﭘﺮﻳﺸﺎن ﺧﻮاهﺪ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺗﻮ هﻼک ﺷﻮﻧﺪ و ﭘﺎدﺷﺎهﺎن اﻳﺸﺎن را ﺑﻪ دﺳﺖ ﺗﻮ ﺗﺴﻠﻴﻢ‬
‫ﺧﻮاهﺪ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ اﻳﺸﺎن را هﻼک ﺳﺎ ِزی و ﻧﺎﻣﺸﺎن را از زﻳﺮ ﺁﺳﻤﺎن ﻣﺤﻮ ﮐ ِﻨﯽ ‪ ،‬از اﻳﺸﺎن ﻣﺘﺮس زﻳﺮا ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای ﺗﻮ ﺧﺪا ِﺋﯽ ﻋﻈﻴﻢ‬
‫و ﻣﻬﻴﺐ اﺳﺖ ")ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ ‪،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ ‪.( 25-16،‬‬
‫ﺷﯽ‬
‫ﮕﯽ ﺁﻧﺮا ﺑﻪ دﺳﺖ ﺗﻮ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﮐﺮدم ‪.‬ﭘﺲ ﺁﻧﺮا ﺗﺼﺮف ﮐﺮدﻩ ﺑﺎ ِ‬
‫"و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﮔﻔﺖ اﻳﻨﮏ ارﻳﺤﺎ و ﭘﺎدﺷﺎهﺶ و ﻣﺮدان ﺟﻨ ِ‬
‫ﺴﯽ را‬
‫هﺮ ﻣﻮﺟﻮ ِدی را ﮐﻪ در ﺷﻬﺮ اﺳﺖ از ﻣﺮد و زن و ﺟﻮان و ﭘﻴﺮ و ﮔﺎو و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ واﻻغ را ﺑﻪ دم ﺷﻤﺸﻴﺮ هﻼک ﮐﻦ و ذﻳﻨﻔ ِ‬
‫در ﺁﻧﺠﺎ ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻧﮕﺬار ‪ ،‬و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﻧﻘﺮﻩ و ﻃﻼ و ﻇﺮوف ﻣﺴﻴﻦ و ﺁهﻨﻴﻦ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻏﻨﻴﻤﺖ ﮔﻴ ِﺮی وﻗﻒ ﻣﻦ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ‪ .‬و ﻳﻮﺷﻊ ﺷﻬﺮ را‬
‫ﺑﺎ ﺁﻧﭽﻪ درون ﺁن ﺑﻮد ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﺳﻮزاﻧﻴﺪ ﺑﺠﺰ راﺣﺎب ﻓﺎﺣﺸﻪ را ﮐﻪ زﻧﺪﻩ ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺖ " )ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ ‪.( 25-2،‬‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮد را ﺑﺮدار و‬
‫"‪ ....‬ﭘﺲ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﮔﻔﺖ اﻳﻨﮏ ﻣﻠﮏ ﻋِﺎی و هﻤﻪ ﻗﻮم اورا ﺑﻪ دﺳﺖ ﺗﻮ دادم ‪ .‬ﭘﺲ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﻣﺮدان ﺟﻨ ِ‬
‫ﺑﻪ ﻋِﺎی ﺑﺮو ‪ ...‬وﭼﻮن ﺷﻬﺮ را ﺑﻪ ﺗﺼﺮف درﺁور ِدی ﭘﺲ ﺁﻧﺮا ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﺳﻮزان ‪.‬ﺷﻬﺮ ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﺳﻮﺧﺘﻪ ﺷﺪ و ﻳﻮﺷﻊ و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ‬
‫ﺴﯽ ازﺁﻧﺎن ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻳﻮﺷﻊ دﺳﺖ ﺧﻮد را ﭘﺲ ﻧﮑﺸﻴﺪ ﺗﺎ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺳﺎﮐﻨﺎن‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﺮدان ﻋِﺎی را ﮐﺸﺘﻨﺪ ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ﮐ ِ‬
‫ﻋِﺎی را هﻼک ﮐﺮد ‪ ،‬ﻟﻴﮑﻦ ﺑﻬﺎﺋﻢ و ﻏﻨﻴﻤﺖ ﺁﻧﺮا اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮِای ﺧﻮدﺑﻪ ﺑﻪ ﺗﺎراج ﺑﺮد ﻣﻮاﻓﻖ ﮐﻼم ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﻓﺮﻣﻮدﻩ ﺑﻮد‬
‫‪ .‬ﭘﺲ ﻳﻮﺷﻊ ﻋِﺎی را ﺳﻮزاﻧﻴﺪ و ﺁﻧﺮا ﺧﺮاﺑﻪ ﺳﺎﺧﺖ ﮐﻪ ﺗﺎ اﻣﺮوز ﺑﺎ ِﻗﯽ اﺳﺖ ‪)".‬ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ‪،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪.( 25-22 ،‬‬
‫در ﺗﺼﺮف ﺷﻬﺮ ﻋِﺎی ﻣﺜﻞ هﻤﻴﺸﻪ ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن ﻳﻬﻮﻩ هﻤﻪ ﺁدﻣﻴﺎن و ﭼﻬﺎر ﭘﺎﻳﺎن ﺷﻬﺮﺣ ِﺘﯽ ﺳﮕﺎن وﮔﺮﺑﻪ هﺎ ﻗﺘﻞ ﻋﺎم ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و ﺧﻮد‬
‫ﺷﻬﺮ ﻧﻴﺰ وﻳﺮان ﻣﻴﺸﻮد ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺻﻒ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺎ ﻋﻠﻢ ﺧﺪا ِﺋﯽ ﺧﻮد اﺣﺴﺎس ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ هﻨﻮز ﭼﻴ ِﺰی ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﮐﻪ ﻧﺎﺑﻮد ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‬
‫ﮑﯽ از ﻳﻬﻮدﻳﺎن‬
‫و ﻳﻮﺷﻊ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ را ﺑﺨﺎﻃﺮ اﻳﻦ ﻗﺼﻮر ﻣﻮرد ﻋﺘﺎب ﻗﺮار ﻣﻴﺪهﺪ ‪.‬ﻳﻮﺷﻊ ﭘﺲ از ﺟﺴﺘﺠ ِﻮی ﻓﺮاوان ِﭘﯽ ﻣﻴﺒﺮد ﮐﻪ ﻳ ِ‬
‫ﺑﻨﺎم ﻋﺨﺎن ﺑﻦ ﮐـــﺮ ِﻣﯽ ﺑﻦ زﺑـــ ِﺪی ﺑﻦ زارح ﻳﮏ ﺷـــﻤﺶ ﻃـــﻼ و‬
‫دوﻳﺴﺖ ﺳﮑﻪ ﻧﻘﺮﻩ را از ﺑﻴﻦ ﻧﺒﺮدﻩ و ﺑﺮِای ﺧﻮد ش ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ ‪ .‬ﻋﺨﺎن ﺧﻮد ﺑﺪﻳﻦ ﮔﻨﺎﻩ اﻋﺘﺮاف ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﻃﻼ و ﻧﻘﺮﻩ را‬
‫ﭘﺲ ﻣﻴﺪهﺪ ‪،‬و ِﻟﯽ ﺑﻪ دﺳﺘﻮر ﻳﻬﻮﻩ او را ﺑﺎ زن و ﻓﺮزﻧﺪان و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺑﺴﺘﮕﺎﻧﺶ و ﺧﺪﻣﺘﮑﺎراﻧﻮ ﺧﺮان و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪاﻧﺶ ﺑﻪ درﻩ ﺁﺧﻮر‬
‫ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ و در ﺁﻧﺠﺎ و در ﺁﻧﺠﺎ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎرا ﺳﻨﮕﺴﺎر ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و ﺑﻌﺪ در ﺁﺗﺶ ﻣﻴﺴﻮزاﻧﻨﺪ )ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﺑﻦ ﻧﻮن ‪،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ ‪-18 ،‬‬
‫‪.( 25‬‬
‫"‪ ...‬ﭘﺲ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﮔﻔﺖ ‪:‬از ادوﻧﻴﺎن ﻣﺘﺮس ‪،‬زﻳﺮا اﻳﺸﺎن را ﺑﻪ دﺳﺖ ﺗﻮ دادم ‪ .‬و ﻳﻮﺷﻊ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﺷﺐ را از ﺟﻠﺠﺎل ﮐﻮچ‬
‫ﮐﺮدﻩ ﻧﺎﮔﻬﺎن ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﺑﺮ ﺁﻣﺪو ﺧﺪاوﻧﺪ اﻳﺸﺎن را ﭘﻴﺶ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻨﻬﺰم ﺳﺎﺧﺖ و اﻳﺸﺎن را درﺟﺒﻌﻮن ﺑﻪ ﮐﺸﺘﺎر ﻋﻈﻴ ِﻤﯽ هﻼک ﮐﺮد‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪19‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫‪،‬و ﭼﻮن ﭘﻴﺶ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻓﺮار ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ اﻳﺸﺎن از ﺁﺳﻤﺎن ﺳﻨﮕﻬِﺎی ﺑﺰرگ ﺑﺎراﻧﻴﺪ و ﻣﺮدﻧﺪ ‪،‬و ﺁﻧﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ از ﺳﻨﮕﻬﺎ ِی‬
‫ﺗﮕﺮگ ﻣﺮدﻧﺪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻮدﻧﺪ از ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﮐﺸﺘﻨﺪ ")ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ‪،‬ﺑﺎب دهﻢ ‪.( 11-9،‬‬
‫"و اﺳﺮاﺋﻴﻠﻴﺎن ﻗﻮم ﻣﻮﺁب را ﮐﻪ از ﺣﻀﻮر اﻳﺸﺎن ﻣﻨﻬﺰم ﺷﺪﻧﺪ ﮐﺸﺘﻨﺪ و ﺷﻬﺮهﺎﻳﺸﺎن را ﻣﻨﻬﺪم ﮐﺮدﻧﺪ و ﺑﺮهﺮ ﻗﻄﻌﻪ زﻣﻴﻦ ﻧﻴﮑﻮ‬
‫ﺳﻨﮓ اﻧﺪاﺧﺘﻨﺪ و ﺁﻧﺮا از ﺳﮑﻮﻧﺖ اﻧﺪاﺧﺘﻨﺪ و ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ ﭼﺸﻤﻪ هِﺎی ﺁب را ﻣﺴﺪودﺳﺎﺧﺘﻨﺪ و ﮐﻠﻴﻪ درﺧﺘﺎن ﻣﻴﻮﻩ راﻗﻄﻊ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و در‬
‫ﺟِﺎی ﺁﻧﻬﺎ ﺳﻨﮕﻬ ِﺎی ﻗﻴﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ ")ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ‪،‬ﺑﺎب ﺳﻮم ‪ 24 ،‬و‪.(25‬‬
‫ﺴﯽ را ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻧﮕﺬاﺷﺖ‬
‫ﺳﯽ را ﮐﻪ در ﺁن ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ دم ﺷﻤﺸﻴﺮ هﻼک ﮐﺮد و ﮐ ِ‬
‫"ﭘﺲ ﻳﻮﺷﻊ ﻣﻘﻴﺪﻩ را ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﻪ اﻣﺮ ﺧﺪاوﻧﺪهﻤﻪ ﻧﻔﻮ ِ‬
‫‪،‬و ﺑﻌﺪ از ﺁن ﺑﺎ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺎ ﻟﺒﻨﻪ ﺟﻨﮓ ﮐﺮد و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﻧﺮا ﻧﻴﺰ ﺑﺪﺳﺖ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻧﻤﻮد ‪،‬ﭘﺶ هﻤﻪ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ را ﮐﻪ در ﺁن ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ‬
‫ﺴﯽ راﺑﺎ ِﻗﯽ ﻧﮕﺬاﺷﺖ ‪ ،‬و ﺑﻌﺪ از ﺁن ﺑﻪ ﻻﺧﻴﺶ ﮔﺬﺷﺖ و ﺑﻪ ﻣﻘﺎﺑﻠﺶ اردو زدﻩ ﺑﺎ ﺁن ﺟﻨﮓ ﮐﺮد و ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫دم ﺷﻤﺸﻴﺮ ﮐﺸﺖ و ﮐ ِ‬
‫ﻻﺧﻴﺶ را ﺑﺪﺳﺖ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺳﭙﺮد ﮐﻪ در روز دوم ﺗﺴﺨﻴﺮﻧﻤﻮد وﻳﻮﺷﻊ هﻤﻪ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ را ﮐﻪ در ﺁن ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﺪم ﺷﻤﺸﻴﺮ ﮐﺸﺖ ‪.‬ﺁﻧﮕﺎﻩ‬
‫ﺴﯽ را ﺑﺮِای او ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻧﮕﺬاﺷﺖ ‪،‬و ﭘﺲ ﺑﻪ ﻋﻠﺠﻮن‬
‫هﻮرام ﻣﻠﮏ ﺟﺎزرﺑﺮِای اﻋﺎﻧﺖ ﻻﺧﻴﺶ ﺁﻣﺪ وﻳﻮﺷﻊ اوراﺷﮑﺴﺖ ‪،‬ﺑﺤﺪﻳﮑﻪ ﮐ ِ‬
‫ﮔﺬﺷﺖ و در هﻤﺎن روز ﺁﻧﺮا ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺪم ﺷﻤﺸﻴﺮ زد و هﻤﻪ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ در ﺁن ﺑﻮدﻧﺪ در ﻳﮏ روز هﻼک ﮐﺮد ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺎ ﻻﺧﻴﺶ ﮐﺮدﻩ‬
‫ﺑﻮد ‪ .‬و ﭘﺲ ﺑﻪ ﺣﺒﺮون ﺑﺮ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﺎ ﺁن ﺟﻨﮓ ﮐﺮد و هﺮ ِذی ﻧﻔﺲ را هﻼک ﮐﺮد ‪،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ اﻣﺮ ﻓﺮﻣﻮدﻩ ﺑﻮد ‪.‬و‬
‫ﻳﻮﺷﻊ اﻳﻦ ﻣﻠﻮک و زﻣﻴﻨﻬِﺎی اﻳﺸﺎن را ﮔﺮﻓﺖ زﻳﺮا ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮِای اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺟﻨﮓ ﻣﻴﮑﺮد ‪".‬‬
‫"و ﺷﻬ ِﺮی ﻧﺒﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺻﻠﺢ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ ‪،‬زﻳﺮا از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ دل اﻳﺸﺎن را ﺳﺨﺖ ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ‬
‫ﺳﯽ اﻣﺮ‬
‫درﺁﻳﻨﺪ و او اﻳﺸﺎن را ﺑﺎاﻟﮑﻞ هﻼک ﺳﺎزد و ﺑﺮاﻳﺸﺎن رﺣﻤﺖ ﻧﺸﻮد ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﻳﺸﺎن را ﻧﺎﺑﻮد ﺳﺎزد ‪،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻮ ِ‬
‫ﻓﺮﻣﻮدﻩ ﺑﻮد ") ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ‪،‬ﺑﺎب هِﺎی اول ﺗﺎ ﺑﻴﺴﺖ و ﻳﮑﻢ (‪.‬‬
‫دردﻧﺒﺎﻟﻪ اﻳﻨﻬﺎ ‪،‬درﺑﺎب هِﺎی ﺑﻴﺴﺖ و دوم ﺗﺎ ﺑﻴﺴﺖ و ﭼﻬﺎرم هﻤﻴﻦ ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ‪ 76،‬ﺷﻬﺮ دﻳﮕﺮ ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﻳﮑﺎﻳﮏ‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‪،‬ﺑﺪﺳﺘﻮر ﻳﻬﻮﻩ و ﺑﺎ ﻧﻈﺎرت ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ او وﮔﺎﻩ ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎﻧﺪ ِهﯽ او ﺗﺼﺮف و ﻗﺘﻞ ﻋﺎم و ﻏﺎرت و ﺳﻮزاﻧﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﻗﺘﻞ و ﻋﺎﻣﻬﺎ ﺁﻧﻘﺪر ﺑﺮِای ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮﻩ و ﺑﺮِای ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ او ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣ ِﺘﯽ ﻳﮑﺒﺎر ﻳﻮﺷﻊ ﮔﺮدش ﺧﻮرﺷﻴﺪ را درﺁﺳﻤﺎن‬
‫ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺗﺎ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی ﺑﺮِای ﺗﻌﻘﻴﺐ "اﻣﻮرﻳﺎن " وﮐﺸﺘﻦ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ‪ ...":‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻳﻮﺷﻊ دررو ِزی ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﺁﻣﻮرﻳﺎن را ﭘﻴﺶ ﺑ ِﻨﯽ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﮐﺮد ‪ ،‬ﺑﻪ ﺁﻓﺘﺎب ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺟﺒﻌﻮن ﺑﺎﻳﺴﺘﺪ ‪،‬و ﺑﻪ ﻣﺎﻩ ﻧﻴﺰ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ وا ِدی اﻳﻠﻮن ﺑﺎﻳﺴﺘﺪ‬
‫‪،‬ﭘﺲ ﭘﺎﻓﺘﺎب اﻳﺴﺘﺎد و ﻗﺮﻳﺐ ﺑﻪ ﺗﻤﺎ ِﻣﯽ روز درﻓﺮورﻓﺘﻦ ﺗﻌﺠﻴﻞ ﻧﮑﺮد ‪،‬و ﻣﺎﻩ ﻧﻴﺰ ﺗﻮﻗﻒ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﻗﻮم ﺑﻘﻴﻪ ﺁﻣﻮرﻳﺎن را ﻧﺎﺑﻮد‬
‫‪1‬‬
‫ﮐﺮدﻧﺪ")ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ‪،‬ﺑﺎب دهﻢ‪ 12،‬و‪.(13‬‬
‫ﺳﯽ ﺁﺷﻮ ِری ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﺮح ﭘﻴﺮو ِزی‬
‫ﺳﯽ ازﻣﻨﻈﻮﻣﻪ هِﺎی ﺣﻤﺎ ِ‬
‫ﻣﺤﻘﻖ اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ ِﺋﯽ ﮔﺎرِﻟﯽ ﻣﺤﺘﻮِای ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﺗﻮرات را اﻗﺘﺒﺎ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺑﺮﻟﻴﻦ ﻣﻴﺘﻮان دﻳﺪ ‪:‬‬
‫هِﺎی ﺧﻮﻧﻴﻦ ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ﺁن اﺧﺘﺼﺎص ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ‪ ،‬و ﻧﻤﻮﻧﻪ ِای از ﺁﻧﻬﺎ را هﻢ اﮐﻨﻮن درﻣﻮزﻩ ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎ ِ‬
‫ﮕﯽ ﺧﻮدم از ﮐﻮهﺎ ﮔﺬﺷﺘﻢ و‬
‫"ﺑﻪ ﻳﺎ ِری اﻳﺸﺘﺎر و ﺁﺷﻮر‪،‬ﺧﺪاﻳﺎن ﺑﺰرگ ‪،‬و ﺑﻪ ﻓﺘﻮِای ﮐﺎهﻨﺎن ﻣﻘﺪس ‪،‬ﺑﺎ ﻟﺸﮑﺮﻳﺎن و اراﺑﻪ ِای ﺟﻨ ِ‬
‫ﺑﺠﺎﻧﺐ ﮐﻴﻨﺎﺑﻮ رﻓﺘﻢ ‪ .‬ﺑﻪ ﺷﻬﺮ و ﻗﻠﻌﻪ ﻣﺴﺤﮑﻢ ﺁن ﻳﻮرش ﺁوردم و ﺁﻧﺠﺎ ﺗﺼﺮف ﮐﺮدم ‪،‬هﻤﻪ ﻣﺪاﻓﻌﺎن ﻗﻠﻌﻪ را از دم ﺗﻴﻎ ﮔﺬراﻧﺪم و‬
‫ﺳﻪ هﺰار اﺳﻴﺮ را زﻧﺪﻩ زﻧﺪﻩ در ﺁﺗﺶ ﺳﻮزاﻧﺪم و ﺣ ِﺘﯽ ﻳﮏ ﺗﻦ از ﺁﻧﺎن را ﺑﺎ ِﻗﯽ ﻧﮕﺬاﺷﺘﻢ ﺗﺎ ﺑﻪ ﮐﺎر ﮔﺮوﮔﺎ ِﻧﯽ رود ‪ .‬ﺳﺮدار دﺷﻤﻦ‬
‫دا ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮدم ﭘﻮﺳﺖ ﮐﻨﺪم و ﭘﻮﺳﺘﺶ را ﺑﻪ دﻳﻮار ﺷﻬﺮ ﺁوﻳﺨﺘﻢ ‪ .‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﺷﻬﺮ ﺗﻼ رﻓﺘﻢ ﮐﻪ ﺑﺨﻮ ِﺑﯽ ﻣﺴﺘﺤﮑﻢ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد و‬
‫ﺳﻪ ﺑﺎرو داﺷﺖ ‪ .‬ﭼﻮن ﺻﺎﻋﻘﻪ ﺑﺪان ﻳﻮرش ﺑﺮدم و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺁﻧﺮا ﮔﺸﻮدم‪ .‬ﺳﻪ هﺰار ﺳﭙﺎ ِهﯽ را در هﻤﺎن دروازﻩ ﺷﻬﺮ از دم ﺗﻴﻎ‬
‫ﮔﺬراﻧﺪم ‪،‬ﺳﭙﺲ ﺑﺴﻴﺎ ِری دﻳﮕﺮ را در ﺁﺗﺶ ﺳﻮزاﻧﺪم ‪ .‬اﺳﺮِای ﻓﺮاوا ِﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﮔﺮﻓﺘﻢ ﮐﻪ از ﺁﻧﻬﺎﭘﺎرﻩ ِای را دﺳﺖ ﺑﺮﻳﺪم و ﭘﺎرﻩ ِای‬
‫دﻳﮕﺮ را ﮔﻮش و ﺑﻴ ِﻨﯽ ‪،‬و ﭼﺸﻤﺎن ﺑﺴﻴﺎ ِری از ﺁﻧﻬﺎرا درﺁوردم ‪ .‬از ﺑﺪﻧﻬِﺎی ﮐﺸﺘﮕﺎن ﭘﺸﺘﻪ هﺎ ﺳﺎﺧﺘﻢ و ﺳﺮهﺎﻳﺸﺎن را ﺑﻪ ﺗﺎﮐﻬِﺎی‬
‫ﺑﻴﺮون ﺷﻬﺮ ﺁوﻳﺨﺘﻢ و ﺟﻮاﻧﺎن و دﺧﺘﺮان را زﻧﺪﻩ در ﺷﻌﻠﻪ ه ِﺎی ﺁﺗﺶ اﻧﺪاﺧﺘﻢ ‪ .‬ﮐﺎ ِری ﮐﺮدم ﮐﻪ ﺧﺪِای ﺑﺰرگ ‪،‬ﺁﺷﻮر ‪،‬و ﺧﺪِای‬
‫ﺿﯽ ﺷﺪﻧﺪ " )ﺳﻨﮕﻨﻮﺷﺘﻪ ﺁﺷﻮرﻧﻀﻴﺮﺑﻌﻞ ‪ Assurnazirpal‬ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺁﺷﻮر درﻗﺮن ﻧﻬﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد (‪.‬‬
‫ﺑﺰرگ اﻳﺸﺘﺎر ‪،‬ازﻣﻦ را ِ‬
‫ﺷﯽ ﻣﺸﺎﺑ ِﻬﯽ از ﺟﺎﻧﺐ "ﻣﻠﺖ ﺑﺮﺗﺮ "دﻳﮕ ِﺮی ﺑﺎ ﻣﻨﻄﻖ‬
‫ﺑﺤﮑﻢ اﻳﻨﮑﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﺗﮑﺮار ﻣﻴﺸﻮد درﺳﺎﻟﻬِﺎی ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎ ِﻧﯽ دوم ﻧﻴﺰ ﺗﻼ ِ‬
‫"ﻓﻀ ِﺎی ﺣﻴﺎ ِﺗﯽ "ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ ﻧﻔﺮ در ﻟﻬﺴﺘﺎن و روﺳﻴﻪ و در دﻳﮕﺮ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬِﺎی اروﭘِﺎی ﺷﺮ ِﻗﯽ ﻗﺮﺑﺎ ِﻧﯽ ﺑﺎر ﺁورد‬
‫‪،‬ﻣﻨﺘﻬﺎ اﻳﻦ ﺑﺎر ﺁدﻣﮑﺸﺎن اﺟﺎزﻩ ﻧﺎﻣﻪ ِای از ﻳﻬﻮﻩ در دﺳﺖ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ ‪،‬ﺧﺘﻨﻪ هﻢ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ إ‬
‫____________________________________‬
‫ِﯽ از دﻻﺋﻞ ﳏﮑﻮﻣﻴﺖ ﮔﺎﻟﻴﻠﻪ در ﳏﺎﮐﻤﻪ‬
‫‪ -1‬اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﻮرات ﻳﮑ‬

‫ﻣﻌﺮوف او در ﺳﺎل‪ 1616‬ﻗﺮار داﺷﺖ زﻳﺮا ﻗﻀﺎوت ﮐﻠﻴﺴﺎ‬
‫ِی ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﻪ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﮔﺎﻟﻴﻠﻪ‬
‫ﺑﺎ اﺳﺘﻨﺎد ﺑﻪ اﻳﻨﮑﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﺧﻮرﺷﻴﺪ را از ﺣﺮﮐﺖ ﺑﺎز داﺷﺘﻪ ﺑﻮدو ﻧﻪ زﻣﲔ را ‪،‬ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﲑ‬
‫ِﯽ ﺑﺮ ﺣﺮﮐﺖ زﻣﲔ ﺑﺮ ﺧﻼف ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس و ﺑﻨﺎ ﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻃﻞ اﺳﺖ ‪.‬‬
‫ﻣﺒﻨ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪20‬‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫* * *‬
‫ﺴﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﺧﺪِای ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻗﺪﻳﺲ )ﺳﻦ ﭘﻞ ( ﮐﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ‬
‫در اﻧﺠﻴﻞ ‪،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻗﺒﻼ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ‪،‬ﺧﺪا ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺁﻧﮑﻪ ﺧﺪِای ﻋﻴ ِ‬
‫ﻧﻴ ِﻤﯽ از "ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ "و ﺳﺎزﻣﺎن دهﻨﺪﻩ واﻗ ِﻌﯽ ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ اﺳﺖ ‪،‬دو ﺷﺨﺼﻴ ِﺘﯽ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ دارد ‪ .‬در ﺁن ﺑﺨﺶ ﮐﻪ‬
‫ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺑﺮداﺷﺘﻬِﺎی ﻓﮑ ِﺮی و ﻣﺬه ِﺒﯽ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس اﺳﺖ رﺳﺘﮕﺎ ِری هﺮ اﻧﺴﺎن دردرﺟﻪ اول درﮔﺮودرﺟﻪ اﻳﻤﺎن اواﺳﺖ ‪،‬و اﻳﻦ‬
‫ﺴﯽ‬
‫اﺻِﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﻮرد ﺗﺄﮐﻴﺪ ﮐﻠﻴﺴﺎ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ‪،‬درﺻﻮر ِﺗﯽ ﮐﻪ در ﺁن ﺑﺨﺶ دﻳﮕ ِﺮی ﮐﻪ ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﻧﻈﺮات ﺧﻮد ﻋﻴ ِ‬
‫ﺳﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ‪،‬ﺑﻠﮑﻪ اﻳﻦ ﺷﺮط ﺻﺮﻓﺎ‬
‫ﺴﯽ اﻳﻤﺎن داﺷﺘﻦ ﻧﻴﺰ ﺑﺮِای رﺳﺘﮕﺎر ﺷﺪن ﺷﺮط اﺳﺎ ِ‬
‫ﺤﯽ ﺑﻮدن وﺑﻪ ﻋﻴ ِ‬
‫اﺳﺖ ﺣ ِﺘﯽ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺴﯽ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ هﺮﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﺒﺖ‬
‫ﻣﺤﺒﺖ ﺑﻪ دﻳﮕﺮان و دوﺳﺖ داﺷﺘﻦ ﺁﻧﻬﺎ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺎر در اﻧﺠﻴﻠﻬﺎاز ﻗﻮل ﻋﻴ ِ‬
‫ﺴﯽ ﻣﻠﮑﻮت ﺧﺪا را ﺑﺎ ﭘﺎﮐﺪِﻟﯽ ﮐﻮدﮐﺎن ﻧﭙﺬﻳﺮد‬
‫زﻧﺪ ِﮔﯽ ﮐﻨﺪ در ﺧﺪا ﺳﺎﮐﻦ اﺳﺖ و ﺧﺪا دراو ﺳﺎﮐﻦ اﺳﺖ ‪ .‬ﺑﺎز ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﮐ ِ‬
‫هﻴﭽﻮﻗﺖ ﺑﺪان راﻩ ﻧﺨﻮاهﺪ ﻳﺎﻓﺖ ) ﻣ ِﺘﯽ ‪،‬ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ ‪ 15-13 ،‬ﻣﺮﻗﺲ ‪،‬ﺑﺎب دهﻢ ‪ : 15،‬ﻟﻮﻗﺎ ‪،‬ﺑﺎب هﻴﺠﺪهﻢ ‪ 16 ،‬و‪ ،( 17‬و ِﻟﯽ‬
‫ﺤﯽ ﻣﻮﻣﻦ ﺑﺎ ﺣﮑﻮﻣﺖ و ﺑﺎ هﻴﺌﺖ ﺣﺎﮐﻤﻪ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫درﺑﺨﺶ "ﻳﻬﻮ ِدی "ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ در ﺑﺎرﻩ ﻧﺤﻮﻩ راﺑﻄﻪ ﻳﮏ ﻣﺴﻴ ِ‬
‫ﺳﯽ ﻧﮑﻨﻴﺪ‬
‫‪":‬ازﻓﺮﻣﺎﻧﺮواﻳﺎن ﺧﻮد ﺑﺎ ﭼﻨﺎن ﺧﻠﻮص و اﺣﺘﺮا ِﻣﯽ اﻃﺎﻋﺖ ﮐﻨﻴﺪ ﮐﻪ از ﻣﺴﻴﺢ اﻃﺎﻋﺖ ﻣﻴﮑﻨﻴﺪ ‪،‬و اﻳﻦ راازراﻩ ﭼﺎﭘﻠﻮ ِ‬
‫ﺴﯽ ﻣﺴﻴﺢ از اﻳﻦ راﻩ ارادﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﺠﺎ ِﻣﯽ ﺁورﻳﺪ ‪ ،‬زﻳﺮاﮐﻪ زﻣﺎﻣﺪاران ﺟﻬﺎن ﺟﺰ‬
‫‪،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎ اﻳﻦ اﻋﺘﻘﺎدﺑﮑﻨﻴﺪﮐﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻏﻼﻣﺎن ﻋﻴ ِ‬
‫ﺑﺎ ارادﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﻧﻤﻴﺸﻮﻧﺪ ")رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس رﺳﻮل ﺑﻪ اﻓﺴﻴﺎن‪،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ ‪ ،(5،‬در ﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ در اﻧﺠﻴﻠﻬ ِﺎی‬
‫ﺴﯽ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ‪ :‬هﻴﭽﮑﺲ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻨﺪﻩ دو ارﺑﺎب ﺑﺎﺷﺪ ‪ .‬ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﻳﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻨﺪﻩ ﺧﺪا ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻳﺎ ﺑﻨﺪﻩ ﻃﻼ‬
‫ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ از ﻗﻮل ﻋﻴ ِ‬
‫")ﻣﺘﻲ‪،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ، 24،‬ﻟﻮﻗﺎ ‪ ،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ ‪ .( 22،‬دو ﻣﺤﻘﻖ ﺳﺮﺷﻨﺎس ﺁﻟﻤﺎ ِﻧﯽ ‪ ،‬اﺷﺘﺎوﻓﺮ و اﻟﺮت درﺑﺎرﻩ اﻳﻦ ﺗﻀﺎد ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺮداﺷﺖ اﻧﺠﻴﻞ دررﺳﺎﻟﻪ هِﺎی ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس را ﻣﻼک ﻗﺮار دهﻴﻢ ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺮون دوران ﺧﻮد او ‪،‬ﺑﻠﮑﻪ هﻤﻪ ﺁدﻣﮑﺸﺎن ﺗﺎﺟﺪار‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﻌﻨﻮان ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﺎن ﺧﺪا ﻣﻮرد ﺗﻘﺪﻳﺲ ﻣﺎ ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ ‪ .‬درﺑﺨﺶ "ﺗﻮرا ِﺗﯽ "ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ رﺳﺘﮕﺎر ﺷﻮﻧﺪ‬
‫ﭘﻴﺸﺎﭘﻴﺶ ﺗﻮﺳﻂ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ )رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﻪ روﻣﻴﺎن ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ ‪ ،( 30،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ درﺑﺨﺶ ﺁن هﺮ ﮐﺲ‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎﻣﺤﺒﺖ ﺧﻮد را ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﻣﻠﮑﻮت ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﻨﺪ و ﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺣﻘﻴﺮﺗﺮﻳﻦ ﺣﻘﻴﺮان ﺁﺳﺎن ﺑﻪ ﻣﻠﮑﻮت ﺧﺪا راﻩ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ ‪ ،‬ﻣﻼﻳﺎن‬
‫رﻳﺎﮐﺎر هﺮ ﻗﺪرهﻢ ﺑﺎ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻊ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﺁﺷﻨﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻠﮑﻮت ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ راﻩ ﻧﻤﻴﻴﺎﺑﻨﺪ ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ دره ِﺎی ﻗﻠﻤﺮو‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﻪ ر ِوی دﻳﮕﺮان ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺒﻨﺪﻧﺪ ) ﻣ ِﺘﯽ ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻮ ﺳﻮم‪ ، 4،‬ﻟﻮﻗﺎ ‪،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪ ،52 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ‪.(40 ،‬‬
‫در ﺑﺨﺶ "ﻳﻬﻮدي" اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬ﺧﺪا هﻤﺎن ﺧﺪِای ﺧﻮد ﮐﺎﻣﻪ و ﻗﻬﺎر و ﺳﺨﺘﮕﻴ ِﺮی اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺗﻮرات ﻣﺘﺠِﻠﯽ ﻣﻴﺸﻮد و ﺑﻌﺪا ﻧﻴﺰ او را‬
‫ﺑﺼﻮر ِﺗﯽ ﺑﺎزهﻢ ﻣﻄﻠﻖ ﺗﺮو ﻣﻘﺘﺪرﺗﺮ درﻗﺮﺁن ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ ‪ .‬دراﻳﻦ ﻣﻮرد اﻧﺠﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ‪":‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﮐﻪ از ﻳﻌﻘﻮب‬
‫ﺟﺎﻧﺒﺪا ِری ﮐﺮدم زﻳﺮا اورا دوﺳﺖ داﺷﺘﻢ ‪،‬اﻣﺎ از ﺑﺮادرش ﻋﻴﺴﻮ ﮐﻪ ﺗﻮأم ﺑﺎ او زاﺋﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ‪ .‬و ﺑﻪ ﻓﺮﻋﻮن ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﺗﺮا‬
‫ﮑﯽ از‬
‫ﺑﻬﻤﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﻪ ﺷﺮارت ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻢ ﺗﺎ ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ﺗﻮ ﻗﺪرت ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن دهﻢ و اﺳﻢ ﻣﻦ در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻬﺎن اﻧﺘﺸﺎر ﻳﺎﺑﺪ ‪ .‬ﻳ ِ‬
‫ﺷﻤﺎ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺧﻮاهﺪ ﮔﻔﺖ ‪:‬ﭘﺲ دﻳﮕﺮ ﭼﺮا ﺧﺪا ازﻣﺎ اﻳﺮاد ﻣﻴﮕﻴﺮد ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ارادﻩ او ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﮐﻨﺪ ؟وِﻟﯽ ِای ﺁدم إ ﺗﻮ‬
‫ﮐﻴﺴ ِﺘﯽ ﮐﻪ از ﺧﺪا ﺟﻮاب ﻣﻴﺨﻮا ِهﯽ ؟ ﺁﻳﺎ ﮐﻮزﻩ ازﮐﻮزﻩ ﮔﺮﻣﻴﭙﺮﺳﺪ ﭼﺮا ﻣﺮا ﺑﻪ اﻳﻦ ﺷﮑﻞ ﺳﺎﺧ ِﺘﯽ ؟ﭼﻪ ﻣﻴﺸﻮد اﮔﺮ ﺧﺪا ﺑﺨﻮاهﺪ ﺑﺎ‬
‫ﺻﺒﺮ زﻳﺎد ﻣﺘﺤﻤﻞ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﻮرد ﺧﺸﻢ او هﺴﺘﻨﺪ وِﻟﯽ ﺳﺰاوار هﻼﮐﺖ ﻧﻤﻴﺒﺎﺷﻨﺪ ‪،‬ﺗﺎ ﺑﺪﻳﻨﻮﺳﻴﻠﻪ هﻢ ﻏﻀﺐ ﺧﻮد را ﻧﻤﺎﻳﺎن‬
‫ﺳﺎزد و هﻢ ﻗﺪرت ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن دهﺪ ؟ ﭼﻪ ﻣﻴﺸﻮد اﮔﺮ ﺧﺪا ﺑﺨﻮاهﺪ ﻋﻈﻤﺖ وﺟﻼل ﺧﻮد را ﺑﻪ ﮐﺴﺎﻧﻴﮑﻪ ﻣﻮرد رﺣﻤﺖ او هﺴﺘﻨﺪ‬
‫‪1‬‬
‫وﻗﺒﻼ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺮِای اﻳﻦ ﺟﻼل ﺁﻣﺎدﻩ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﻇﺎهﺮ ﺳﺎزد ؟ " )رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس رﺳﻮل ﺑﻪ روﻣﻴﺎن ‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ ‪ 22،‬و‪.(23‬‬
‫در ﺟ ِﺎی دﻳﮕﺮ هﻤﻴﻦ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺗﺬﮐﺮ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ "هﻴﭻ اﻧﺴﺎ ِﻧﯽ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺧﻮد ﺑﺨﻮد ﺧﺪا را ﺑﺠﻮﻳﺪ ﻳﺎ ﺑﺪو ﮔﺮاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ ‪ ،‬زﻳﺮا اﻳﻦ‬
‫ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺁن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﺒﻼ ﺧﺪا ﺑﻪ او ر ِوی ﺁوردﻩ ﺑﺎﺷﺪ "‪ .‬اﻳﻦ درﺳﺖ هﻤﺎن ﺑﺮداﺷ ِﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺻﺪهﺎ ﺁﻳﻪ ﻗﺮﺁن ﻣﻨﻌﮑﺲ ﻣﻴﺘﻮان‬
‫ﻳﺎﻓﺖ ‪ .‬ﺑﻌﮑﺲ در ﻣﻮار ِدی ﻣﺘﻌﺪد در ﺑﺨﺶ "ﻋﻴﺴﺎ ِﺋﯽ " اﻧﺠﻴﻞ اﻳﻦ ﻧﻈﺮ ﻣﻨﻌﮑﺲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺁد ِﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﻣﺤﺒﺖ‬
‫ﺧﺪارا ﺑﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺨﻮاﻧﺪ ‪ .‬ﻳﺎ ﺳﭙﺮس ﺗﺤﻠﻴﻠﮕﺮ ﺳﺮﺷﻨﺎس ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس درارزﻳﺎ ِﺑﯽ اﻳﻦ دو ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻧﺠﻴﻞ از ﻧﻘﺶ ﺧﺪا‬
‫درزﻧﺪ ِﮔﯽ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ‪ ،‬ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪:‬‬
‫"ﺁﻧﭽﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﺎ ﺗﺸﺒﻴﻬﺎ ِﺗﯽ ﻋﺎِﻟﯽ و ِﻟﯽ وﺣﺸﺘﻨﺎک ﺑﻴﺎن داﺷﺘﻪ ﺗﺎ ﺑﺎﻣﺮوز اﻋﺘﺒﺎر ﺧﻮد را درﻣﻌﺘﻘﺪات ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺣﻔﻆ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ‪.‬‬
‫ﺁوﮔﻮﺳﺘﻴﻨﻮس ﻗﺪﻳﺲ )ﺳﻦ اوﮔﻮﺳﺘﻦ ( اﻳﻦ اﺻﻞ ﻋﺪم اﺧﺘﻴﺎراﻧﺴﺎن و ﺗﻘﺪﻳﺮ ازِﻟﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺻِﻠﯽ ﻣﺴﻠﻢ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ‪.‬‬
‫ﻟﻮﺗﺮو ﮐﺎﻟﻮن ﻧﻴﺰ ﭼﻮن او ‪ ،‬اﻳﻦ ﻓﺮﺿﻴﻪ را هﺴﺘﻪ ﮐﻨﻮ ِﻧﯽ ﻣﮑﺘﺐ ﻣﺬه ِﺒﯽ ﺧﻮد ﻗﺮار دادﻩ اﻧﺪ ‪.‬اﻳﻦ اﻋﺘﻘﺎد دراﻳﻦ ﺧﻼﺻﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ‬
‫رﺳﺘﮕﺎ ِری ﻳﺎ ﮔﻤﺮا ِهﯽ اﺑ ِﺪی هﺮ اﻧﺴﺎن ﺣ ِﺘﯽ ﻗﺒﻞ از اﻧﻌﻘﺎد ﻧﻄﻔﻪ او ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪،‬و در اﻳﻦ راﺳﺘﺎ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ اﻧﺴﺎن واﺑﺴﺘﻪ‬
‫ﺑﻪ ﺧﻮد او ﻧﻴﺴﺖ ‪،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺻﺮﻓﺎ ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﺧﺸﻢ ﻳﺎ رﺣﻤﺖ اﻟ ِﻬﯽ اﺳﺖ ‪".‬‬
‫___________________________________‬
‫ِﯽ‬
‫ِی ﺗﻨﺪرﺳﺘ‬
‫ِی ﺻﻠﺢ و ﺟﻨﮓ ‪ ،‬ﺧﺪا‬
‫ِﯽ ‪ ،‬ﺧﺪا‬
‫ِﯽ و ﺗﺎرﻳﮑ‬
‫ِی روﺷﻨﺎﺋ‬
‫‪ – 1‬اﺷﺎرﻩ ﺑﺪﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﻮرات ﮐﻪ ‪ " :‬ﻣﻨﻢ ﮐﻪ ﺧﺪا‬
‫ِﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻣﻦ ﳐﺎﺻﻤﺖ‬
‫ِی ﺑﺮ ﮐﺴ‬
‫ِﯽ ﺁورم ‪ .‬وا‬
‫ِﯽ را ﮐﻪ ﲞﻮاهﻢ ﻣﻴﺒﺨﺸﻢ و ﺑﺮهﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ ﲞﻮاهﻢ رﲪﺖ ﻣ‬
‫ِی هﺴﺘﻢ ‪ .‬هﺮﮐﺴ‬
‫و ﺑﻴﻤﺎر‬
‫ِی ؟") ﺳﻔﺮﺧﺮوج‬
‫ِﯽ ﺑﻪ زن ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﭼﻪ زاﺋﻴﺪ‬
‫ِﯽ ‪ ،‬ﻳﺎ ﮐﺴ‬
‫ﳕﺎﻳﺪ ‪ .‬ﻣﮕﺮ ﮐﻮزﻩ ﺑﻪ ﮐﻮزﻩ ﮔﺮ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﭼﺮا ﻣﺮا اﻳﻨﻄﻮرﺳﺎﺧﺘ‬
‫ِﯽ وﺳﻮم ‪ 19،‬و ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎء‪،‬ﺑﺎب ﭼﻬﻞ و ﭘﻨﺠﻢ ‪.( 7،‬‬
‫ﺑﺎب ﺳ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪21‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﺧــــﺪا‬

‫* * *‬
‫در ﻗﺮﺁن ‪،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻗﺒﻼ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪،‬ﺧﺪا ﻧﻪ ﺧﺪِای هﺰار ﭼﻬﺮﻩ ﺗﻮرات اﺳﺖ ‪ ،‬ﻧﻪ ﺧﺪِای دو ﺷﺨﺼﻴ ِﺘﯽ اﻧﺠﻴﻞ ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺧﺪا ِﺋﯽ در ﺣﺪ اﻋ ِﻠﯽ‬
‫ﺧﻮد ﮐﺎﻣﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎ ﭘﺮﺳﺸﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺮِای دو ﺁﺋﻴﻦ ﺗﻮﺣﻴ ِﺪی دﻳﮕﺮ ﻣﻄﺮح ﺷﻮﻧﺪ در ﻣﻮرد او ﻣﻄﺮح ﺷﺪ ِﻧﯽ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‬
‫ﮑﯽ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﻗﺒﻼ درﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ‬
‫‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ در ﺑﻴﺮون از اﻳﻦ ﺧﺪا اﺻﻮﻻ هﻴﭻ واﻗﻌﻴ ِﺘﯽ و هﻴﭻ اﺧﺘﻴﺎ ِری وﺟﻮد ﻧﺪارد ‪ .‬هﻴﭻ ﺗﺮوﺧﺸ ِ‬
‫او ﺛﺒﺖ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ وهﻴﭻ ﺑﺮ ِﮔﯽ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ِﺑﯽ اﺟﺎزﻩ او از درﺧ ِﺘﯽ ﻓﺮواﻓﺘﺪ ‪ .‬هﻴﭽﮑﺲ ﺟﺰ ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن او ﺑﺪﻧﻴﺎ ﻧ ِﻤﯽ ﺁﻳﺪ و ﺟﺰ ﺑﻪ‬
‫ﻓﺮﻣﺎن او ﻧﻤﻴﻤﻴﺮد و هﺮ ﻋﺰ ِﺗﯽ از او اﺳﺖ و هﺮ ذﻟ ِﺘﯽ ﻧﻴﺰ ازاواﺳﺖ‪ .‬هﺮﮐﺲ رﺳﺘﮕﺎر ﺷﻮد او رﺳﺘﮕﺎرش ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ و هﺮﮐﺲ‬
‫هﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﮔﻤﺮا ِهﯽ رود او ﮔﻤﺮاهﺶ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ ‪ .‬هﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺷﻮد ﺑﻪ ﺧﻮاﺳﺖ او ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و هﺮ ﮐﺲ هﻢ ﮐﻪ‬
‫ﮐﺎﻓﺮ ﺑﻤﺎﻧﺪ ﺑﺨﺎﻃﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ او را ﮐﺎﻓﺮ ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﺳﺖ ‪ .‬ﺧﻮد او اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻬﺮ ﺑﺮ دﻟﻬﺎ و ﭘﺮدﻩ ﺑﺮ ﮔﻮﺷﻬﺎ و‬
‫ﭼﺸﻤﻬﺎ ِی ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﻣﻴﮕﺬارد ﮐﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﺧﻄﺎﮐﺎر ﺑﺎ ِﻗﯽ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ‪ .‬وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺮدم ﺷﻬ ِﺮی هﻼک ﺷﻮﻧﺪ ﺧﻮد او ﺑﺮ ﺁﻧﺎن ﺣﺮام ﻣﻴﮑﻨﺪ‬
‫ﮐﻪ از ﮐﻔﺮﺧﻮد ﺗﻮﺑﻪ ﮐﻨﻨﺪ ‪ ،‬وﻗ ِﺘﯽ هﻢ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺻﺎﻋﻘﻪ ﻏﻀﺐ ﺧﻮد را ﺑﺮ ﻗﻮ ِﻣﯽ ﺑﻔﺮﺳﺘﺪ ﺧﻮد او ﺣﮑﺎم ﺁن ﻗﻮم را ﺑﻪ راﻩ ﻓﺴﻖ ﻣﻴﺒﺮد‬
‫ﮑﯽ ﭘﺲ از دﻳﮕ ِﺮی ﺑﻪ ﺧﺎک هﻼک‬
‫ﺗﺎ ﻣﺴﺘﺤﻖ ﮐﻴﻔﺮ ﺷﻮﻧﺪ ‪ ،‬و ﭘﺲ از هﻼک ﺁﻧﺎن ﻧﻴﺰ اﻗﻮا ِﻣﯽ دﻳﮕﺮ ﭘﺪﻳﺪ ِﻣﯽ ﺁورد و ﺁﻧﻬﺎ را هﻢ ﻳ ِ‬
‫ِﻣﯽ اﻧﺪازد ﺗﺎ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ هﺮ ﻗﻮم ﻋﺒﺮت دﻳﮕﺮان ﺷﻮد ‪ .‬ﺣ ِﺘﯽ ﻟﺒﺎس ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن او ﺑﺮاﻳﺸﺎن دوﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد و ﺧﺎﻧﻪ هﺎ ﻳﺎ‬
‫ﺧﻴﻤﻪ هِﺎی ﺁﻧﺎن ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن او ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻳﺎ اﻓﺮاﺷﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ‪ .‬او اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺷﺎخ و ﺑﺮﮔﻬِﺎی درﺧﺘﺎن ﻳﺎ از داﻣﻨﻪ هِﺎی‬
‫ﮐﻮهﻬﺎﺑﺮِای ﻣﺮدم ﺳﺎﻳﺒﺎﻧﻬﺎ ِﺋﯽ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺗﺎﺑﺶ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻣﻴﺴﺎزد ‪،‬و اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﻏﻬﺎ وﮐﺸﺘﺰارهﺎ را ﺑﻪ ﻣﺰارع ﮔﻨﺪم ﻳﺎ ﺗﺎﮐﺴﺘﺎﻧﻬﺎ و‬
‫ﺧﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﺮﺗ ِﺮی ﻣﻴﺪهﺪ ‪.‬‬
‫ﺧﯽ از ﻣﻴﻮﻩ هﺎ را ﺑﺮِای ﺧﻮردن ﺑﺮ ﺑﺮ ِ‬
‫ﻧﺨﻠﺴﺘﺎﻧﻬﺎ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ ،‬و ﺑﺎز هﻢ او اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ ِ‬
‫ﺳﯽ و دوﺳﻮرﻩ و ﺑﻴﺶ از دوﻳﺴﺖ ﺁﻳﻪ ﻗﺮﺁن ﺑﻄﻮر ﭘﻴﮕﻴﺮ ﺑﺮهﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪:‬‬
‫در ِ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ هﺮﮐﺲ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﺑﻪ ﮔﻤﺮا ِهﯽ ﻣﻴﮑﺸﺎﻧﺪ و هﺮ ﮐﺲ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ هﺪاﻳﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ " )اﺑﺮهﻴﻢ ‪، 4 ،‬اﻧﻌﺎم‬
‫‪،125،‬رﻋﺪ‪،27،‬اﻋﺮاف ‪ ،155،‬ﻓﺎﻃﺮ‪،8،‬ﻧﺤﻞ ‪،9،‬ﺳﺠﺪﻩ ‪، 12،‬ﻳﻮﺳﻒ‪ "، 110،‬هﺮ ﮐﻪ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻓﻬﻢ ﻣﻴﺪهﺪ و هﺮ ﮐﻪ را ﮐﻪ‬
‫ﻧﺨﻮاهﺪ ﻧﻤﻴﺪهﺪ " ) ﺑﻘﺮﻩ ‪"،( 372 ، 269، 255 ،‬هﺮ ﮐﻪ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﮐﻨﺪ دﻟﺶ را ﺑﻪ اﺳﻼم ﻣﺎﻳﻞ ﻣﻴﮕﺮداﻧﺪ و هﺮ‬
‫ﮐﺲ راﮐﻪ ﻧﺨﻮاهﺪ دﻟﺶ را در ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻦ اﻳﻤﺎن ﺳﺨﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ " )اﻧﻌﺎم ‪، 125، 107 ،25،‬ﮐﻬﻒ ‪، 57،‬ﺑﻘﺮﻩ ‪ ، 70،‬ﻳﻮﻧﺲ ‪99،‬‬
‫‪،‬و‪، 100‬ﺟﺎﺛﻪ ‪،( 33 ،‬هﺮ ﮐﺲ را ﺑﺨﻮاهﺪ ﻣﺸﻮل رﺣﻤﺖ ﺧﻮدﻣﻴﮑﻨﺪ و ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ ‪ ،‬و هﺮ ﮐﺲ را ﺑﺨﻮاهﺪ ﻋﺬاب ﻣﻴﺪهﺪ ")ﺁل‬
‫ﻋﻤﺮان ‪ 74 ،‬و ‪ ، 129‬ﻣﺎﺋﺪﻩ ‪ " ،(18 ،‬هﺮ ﮐﻪ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻋﺰﻳﺰ ﻣﻴﮑﻨﺪ ‪ ،‬و هﺮﮐﻪ را ﺑﺨﻮاهﺪ ذﻟﻴﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪ هﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ‬
‫ﺴﯽ را‬
‫ﺑﺨﻮاهﺪ هﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﻣﻴﺪهﺪ و از هﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪهﻤﻪ ﭼﻴﺰ را ﻣﻴﮕﻴﺮد " ) ﺁل ﻋﻤﺮان ‪، 26 ،‬اﺳﺮاء‪ 21 ،‬و ‪ " ،( 30‬هﺮ ﮐ ِ‬
‫ﺴﯽ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻓﺮاخ رو ِزی ﻣﻴﮑﻨﺪ‬
‫ﺴﯽ او را ﻋﺰﻳﺰ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﮐﺮد " )ﺣﺞ‪ 16،‬و ‪ " ، 18‬ﺧﺪاوﻧﺪ هﺮ ﮐ ِ‬
‫ﮐﻪ ﺧﺪا ذﻟﻴﻞ ﮐﻨﺪ دﻳﮕﺮ ﮐ ِ‬
‫و هﺮ ﮐﺲ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﺗﻨﮓ رو ِزی ﻣﻴﮑﻨﺪ " )رﻋﺪ‪، 26،‬ﻋﻨﮑﺒﻮت ‪ 62،‬روم ‪، 37،‬ﺳﺒﺎ ‪ ، 39،‬ﻧﻮر ‪" ،( 46 ، 34 ، 21‬و ﻣﺎ‬
‫ﻀﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﺮﺗ ِﺮی درﺟﻪ دادﻳﻢ ﺗﺎ ﻋﺪﻩ ِای از ﺁﻧﻬﺎ ﻋﺪﻩ دﻳﮕ ِﺮی را ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﺧﻮد ﮔﻴﺮﻧﺪ " )زﺧﺮف ‪( 32 ،‬‬
‫ﻀﯽ از ﻣﺮدم راﺑﺮ ﺑﻌ ِ‬
‫ﺑﻌ ِ‬
‫ﻀﯽ دﻳﮕﺮ ﻗﺎﺋﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﻣﮑﻨﻴﺪ " )ﻧﺴﺎء ‪ " ،( 32،‬ﺑﻨﮕﺮ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ‬
‫ﻀﯽ ﺑﺮ ﺑﻌ ِ‬
‫‪ " ،‬ﺁرزو و ﺗﻮﻗﻊ ﺑﻴﺠﺎ در ﻣﺰﻳ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﺧﺪا ﺑﺮِای ﺑﻌ ِ‬
‫ﻀﯽ دﻳﮕﺮ ﺧﻮاهﻴﻢ‬
‫ﻀﯽ ﺑﺮ ﺑﻌ ِ‬
‫ﻀﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﺮﺗ ِﺮی ﺑﺨﺸﻴﺪﻳﻢ ‪ ،‬و اﻟﺒﺘﻪ در ﺁﺧﺮت ﺑﺮﺗ ِﺮی ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺸﺘ ِﺮی ﺑﻪ ﺗﻌ ِ‬
‫ﻀﯽ از ﻣﺮدم را ﺑﺮ ﺑﻌ ِ‬
‫ﺑﻌ ِ‬
‫داد ")اﺳﺮاء ‪ ،( 21،‬ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ ﮐﺎر ﺧﺪا ‪ ،‬ﮐﻪ هﺮ ﺁﻧﭽﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ " ) ﺁل ﻋﻤﺮان ‪" ،( 40 ،‬درﮐﺮدﻩ ﺧﺪا ﭼﻮن و ﭼﺮا‬
‫ﻧﻤﻴﺘﻮان ﮐﺮد " )اﻧﺒﻴﺎ ء ‪ " ،( 23 ،‬هﻴﺞ ﻣﺮد و زن ﻣﻮﻣﻦ رادرﮐﺎ ِری ﮐﻪ ﺧﺪا و رﺳﻮل او ﺑﺪان ﺣﮑﻢ ﮐﻨﻨﺪ اﺧﺘﻴﺎ ِری ﻧﻴﺴﺖ‬
‫")اﺣﺰاب ‪"،( 36،‬هﻴﻴﭻ ﻣﺼﻴﺒ ِﺘﯽ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻧﻤﻴﺮﺳﺪ ﻣﮕﺮ ﺑﻪ اذان ﺧﺪاوﻧﺪ " ) ﺗﻐﺎﺑﻦ ‪ " ،( 11،‬هﺮ ﮐﺲ ﺧﻮاﺳﺘﺎر دﻧﻴﺎ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺘﺎع‬
‫دﻧﻴﺎ را ﺑﻪ او ﻣﻴﺪهﻴﻢ – اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺸﺮط ﺁﻧﮑﻪ ﻣﺎ ﺧﻮد ﭼﻨﻴﻦ ارادﻩ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﻴﻢ ‪ .-‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺟﻬﻨﻢ را ﻧﺼﻴﺐ او ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺧﻮا ِری ﺑﺪان‬
‫در ﺁﻳﺪ ")اﺳﺮا ء ‪.( 18‬‬
‫درﻣﻮارد ﻣﺘﻌﺪد دﻳﮕ ِﺮی ‪ ،‬ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ وﻗﺖ دﻗﻴﻖ ﺗﻮﻟﺪ و ﻣﺮگ هﺮ ﺁد ِﻣﯽ ‪ ،‬ﮐﻠﻴﻪ ﺁﻧﭽﻪ درﻓﺎﺻﻠﻪ اﻳﻦ دو ﺑﺮ او ﻣﻴﮕﺬرد‬
‫ﭘﻴﺸﺎﭘﻴﺶ در "ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ " ﺧﺪاوﻧﺪ ﺛﺒﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﺑﻪ هﻴﭻ ﺻﻮرت ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻴﺴﺖ ‪:‬‬
‫"ﺑﻪ هﻴﭽﮑﺲ ﻣﺼﻴﺒ ِﺘﯽ ﻧﻤﻴﺮﺳﺪ ﻣﮕﺮ ﺁﻧﮑﻪ ﺧﺪا ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ")ﺑﻘﺮﻩ ‪ "،( 102،‬ﺑﺮ ِﮔﯽ از درﺧﺖ ﻓﺮو ﻧ ِﻤﯽ اﻓﺘﺪ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﺮ ﺁن ﺁﮔﺎﻩ‬
‫ﮑﯽ ﮐﻪ در ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎ ﺛﺒﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ ")اﻧﻌﺎم‪"،( 59،‬و ﻣﺜﻘﺎل ذرﻩ‬
‫ﮑﯽ زﻣﻴﻦ ﻧﻴﺴﺖ هﻴﭻ ﺗﺮ و ﺧﺸ ِ‬
‫ﻧﺒﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬و داﻧﻪ ِای در زﻳﺮ ﺗﺎرﻳ ِ‬
‫ِای در ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و درزﻣﻴﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻣﮕﺮ ﺁﻧﮑﻪ در ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ")ﺳﺒﺎ‪، 30،‬ﻧﻤﻞ‪ ، 74،‬ﻗﻤﺮ ‪" ،( 52،‬هﻴﭽﮑﺲ ﺟﺰ‬
‫ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن ﺧﺪا و وﻗ ِﺘﯽ ﮐﻪ اﺟﻞ او ﻣﻌﻴﻦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﻧﻤﻴﻤﻴﺮد ")ﺁل ﻋﻤﺮان ‪ ، 145،‬ﻓﺎﻃﺮ ‪ ، 11،‬اﻧﻌﺎم ‪، 2،‬ﻟﻘﻤﺎن‪،( 34 ،‬‬
‫"ﺁﻧﺎﻧﮑﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ اﮔﺮ درﺧﺎﻧﻪ هِﺎی ﺧﻮد هﻢ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺎ ﭘ ِﺎی ﺧﻮد ﺑﻪ ﻗﺘﻠﮕﺎﻩ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺁﻣﺪ " )ﺁل ﻋﻤﺮان ‪ "،( 154،‬هﻤﻪ اﻣﻮر‬
‫ﻋﻠﻢ ‪،‬ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ اﺗﻔﺎق ﺑﻴﻔﺘﺪ ‪ ،‬وﺑﻌﺪ از ﺁن ‪ ،‬ﺗﺎﺑﻊ اﻣﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ ") رم ‪" ،( 4،‬هﺮﭼﻪ ﺑﺮِای ﺷﻤﺎ ﭘﻴﺶ ﺁﻳﺪ ‪،‬ﻳﺎ ﻧﻔﺲ ﺷﻤﺎ ﺑﻪ‬
‫ﺷﻤﺎ ﺑﺮﺳﺪ ‪،‬ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ﺑﻮﻗﻮع ﭘﻴﻮﻧﺪد در ﮐﺘﺎب ازِﻟﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻘﺮرﺷﺪﻩ اﺳﺖ ")ﺣﺪﻳﺪ ‪" ،( 22 ،‬ﻣﺎ ﺧﻮد ﺑﺮِای هﺮ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ‬
‫دﺷﻤﻨﺎ ِﻧﯽ را از ﺁدﻣﻴﺎن و از اﺟﻨﻪ و ﺷﻴﺎﻃﻴﻦ ﺑﺮ اﻧﮕﻴﺨﺘﻴﻢ ‪ ،‬و اﻟﺒﺘﻪ‪ ،‬اﮔﺮ ﻧﻤﻴﺨﻮاﺳﺘﻴﻢ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻤﻴﺸﺪ ")اﻧﻌﺎم ‪.(112 ،‬‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪22‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﭼﻬﺎر ﭘﺎﻳﺎن ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮِای اﻳﻦ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ ﻳﺎ ﭘﻮﺷﺶ ﻳﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﺁدﻣﻴﺎن ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ و ﮐﺸﺘﻴﻬﺎ‬
‫ﺑﺮِای اﻳﻦ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺴﺎﻓﺮا ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ﺳﻮار ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ از ﺑﺎﺑﺖ ﺷﮑﺮ ﻧﻌﻤﺖ ﺑﺠﺎ ﺁورﻧﺪ ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ دﻳﮕﺮ ﺟﺎﻧﺪاران ر ِوی‬
‫زﻣﻴﻦ ﻧﻴﺰ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮِای ﺑﻬﺮﻩ ﺁدﻣﻴﺎن ﺑﻮﺟﻮدﺁﻣﺪﻩ اﻧﺪ ‪:‬‬
‫"‪ ....‬هﻤﻪ ﻣﻮﺟﻮدات زﻣﻴﻦ را ﺑﺮِای ﺑﻬﺮﻩ ﺷﻤﺎ ﺁدﻣﻴﺎن ﺧﻠﻖ ﮐﺮدﻳﻢ )ﺑﻘﺮﻩ ‪ ،( 29،‬و اﺳﺐ وﻗﺎﻃﺮ و اﻻغ را ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ﺗﺎ ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﺳﻮار ﺷﻮﻳﺪ )ﻧﺤﻞ ‪،( 8 ،‬و ﭼﻬﺎرﭘﺎﻳﺎن را ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ﺗﺎ از ﻣﻮ و ﭘﺸﻢ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺒﺮﻳﺪ و ﮔﻮﺷﺘﺸﺎن را ﺑﺨﻮرﻳﺪ و ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎرهﺎ ِی‬
‫ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺷﻤﺎرا ﮐﻪ ﺟﺰ ﺑﺎ ﻣﺸﻘﺖ ﺣﻤﻞ ﻧﺘﻮاﻧﻴﺪ ﮐﺮد از ﺷﻬ ِﺮی ﺑﻪ ﺷﻬﺮ دﻳﮕﺮ ﺑﺒﺮﻧﺪ )ﻧﺤﻞ ‪ .( 7،‬و ﺑﺮِای ﺳﻮا ِری ﺷﻤﺎ ﮐﺸ ِﺘﯽ هﺎ را‬
‫ﺧﻠﻖ ﻓﺮﻣﻮدﻳﻢ ﺗﺎ ﭼﻮن ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ﺳﻮار ﺷﻮﻳﺪ ﺷﮑﺮ ﻧﻌﻤﺖ ﻣﺎرا ﺑﺠﺎ ﺁورﻳﺪ )زﺧﺮف ‪ ،( 12،‬و اﮔﺮ ارادﻩ ﮐﻨﻴﻢ ﺑﺎد را ﻓﺮوﻣﻴﻨﺸﺎﻧﻴﻢ ﺗﺎ‬
‫ﮐﺸﺘﻴﻬﺎ ﺑﺮ ﭘﺸﺖ ﺁن از ﺣﺮﮐﺖ )ﺷﻮ ِری ‪. "( 33 ،‬‬
‫" و ﻣﺎ ﺁب را در اﻧﺪازﻩ ﻻزم از ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮ زﻣﻴﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ و ﺁﻧﺮادرر ِوی زﻣﻴﻦ ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺘﻴﻢ در ﺣﺎﻟﻴﮑﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻴﻢ ﺁﻧﺮا از ﻣﻴﺎن‬
‫ﺑﺒﺮﻳﻢ‪،‬و ﺑﻪ ﺑﺮﮐﺖ ﺁن ﺑﺮِای ﺷﻤﺎ ﻧﺨﻠﺴﺘﺎﻧﻬﺎ و ﺗﺎﮐﺴﺘﺎﻧﻬﺎ ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ﺗﺎ ﻣﻴﻮﻩ هِﺎی ﺧﻮرا ِﮐﯽ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻓﺮاوا ِﻧﯽ درﺁﻧﻬﺎ ﺑﻴﺎﺑﻴﺪ ‪ .‬و‬
‫درﺧ ِﺘﯽ را ﻧﻴﺰ روﻳﺎﻧﺪﻳﻢ ﮐﻪ از ﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎ ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ و ﺑﺮِای ﺧﻮرﻧﺪﮔﺎن ﺧﻮد ﻣﻴﻮﻩ ِای ﭘﺮروﻏﻦ )زﻳﺘﻮن(ﺑﻪ ﺑﺎر ِﻣﯽ ﺁورد ‪ .‬و ﻧﻴﺰ ﺑﺮِای‬
‫ﺷﻤﺎ ﮔﺎوان و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان را ﺑﻮﺟﻮد ﺁوردﻳﻢ ﺗﺎ ﺷﻴﺮﻩ ِای را ﮐﻪ از ﭘﺴﺘﺎن ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻴﺮون ِﻣﯽ ﺁﻳﺪ ﺑﻨﻮﺷﻴﺪ و ﺑﻬﺮﻩ هِﺎی دﻳﮕﺮ ﺑﺒﺮﻳﺪ و‬
‫ﮔﻮﺷﺘﺸﺎن را ﻧﻴﺰ ﺑﺨﻮرﻳﺪ ‪،‬و ﺑﻬﻨﮕﺎم ﺿﺮورت ﺁﻧﻬﺎرا ﺑﮑﺎر ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ ﺧﻮد ﺑﮕﻤﺎرﻳﺪ و ﺑﺮ ﭘﺸﺘﺸﺎن ‪ ،‬ﭼﻮن ﺑﺮ ر ِوی ﮐﺸ ِﺘﯽ ﺳﻔﺮ‬
‫ﮐﻨﻴﺪ ")ﻣﻮﻣﻨﻮن ‪.( 22-18،‬‬
‫در ﻣﻮرد ﺳﺎرﻩ ﺗﺮﻳﻦ اﻣﻮر زﻧﺪ ِﮔﯽ روزﻣﺮﻩ ﺁدﻣﻴﺎن ﻧﻴﺰ از ﺁﻧﺎن ﺳﻠﺐ اﺧﺘﻴﺎر ﺷﺪﻩ و ﺣ ِﺘﯽ در ﻣﺴﺎﺋِﻠﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺴﮑﻦ و ﻟﺒﺎس و‬
‫ﺧﻮراک و ﮐﺸﺖ و ﮐﺎر هﻴﭻ ﺳﻬ ِﻤﯽ ﺑﺮِای ﺧﻮد ﺁﻧﺎن ﻣﻨﻈﻮر ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ ‪ " :‬ﺑﺮِای ﺷﻤﺎ ﻟﺒﺎس ﺧﻠﻖ ﮐﺮدﻳﻢ ﺗﺎ از ﮔﺮﻣﺎ و ﺳﺮﻣﺎ‬
‫ﻣﺤﻔﻮظ ﺑﺎﺷﻴﺪ‪،‬و ﺑﺮِای ﺳﮑﻮﻧﺖ داﺋﻢ ﺷﻤﺎ ﺧﺎﻧﻪ هﺎرا ﺑﺮاﻳﺘﺎن ﺳﺎﺧﺘﻴﻢ و ﺑﺮِای ﺳﮑﻮﻧﺖ ﻣﻮﻗﺘﺘﺎن ﺧﻴﻤﻪ هﺎ ِﺋﯽ را از ﭘﻮﺳﺖ ﭼﻬﺎر‬
‫ﭘﺎﻳﺎن ﺗﺮﺗﻴﺐ دادﻳﻢ ﺗﺎ دروﻗﺖ ﺣﺮﮐﺖ ﺳﺒﮏ ﺑﺎﺷﻴﺪ ‪ ،‬و از ﭘﺸﻢ و ﮐﺮک و ﻣ ِﻮی اﻳﻦ ﭼﻬﺎر ﭘﺎﻳﺎن ﺑﺮِای ﺷﻤﺎ اﺛﺎﺛﻪ ﻣﻨﺰل و ﻣﺘﺎع هِﺎی‬
‫ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺧﻠﻖ ﻓﺮﻣﻮدﻳﻢ )ﻧﺤﻞ ‪ ،( 80،‬و در ﮐﻮهﺎ و ﺟﺎدﻩ هﺎ راهﻬﺎ ِﺋﯽ ﺑﺮِای رﻓﺖ و ﺁﻣﺪ ﺷﻤﺎ ﺗﻌﺒﻴﻪ ﻓﺮﻣﻮدﻳﻢ )اﻧﺒﻴﺎء‪ ،( 31 ،‬و ﺑﺮِای‬
‫ﺸﯽ در ﺑﺮاﺑﺮ ﺁﻓﺘﺎب ﻗﺮار دادﻳﻢ‬
‫ﺣﻔﻆ ﺷﻤﺎ از ﮔﺮﻣﺎ از درﺧﺘﺎن ﺳﺎﻳﺒﺎن ﺳﺎﺧﺘﻴﻢ و ﻧﻴﺰ دﻳﻮرهِﺎی ﮐﻮهﻬﺎ وﻏﺎرهﺎ را ﺑﺮاﻳﺘﺎن ﭘﻮﺷ ِ‬
‫)ﻧﺎزﻋﺎت ‪ ،( 32،‬و ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻗﻄﻌﺎ ِﺗﯽ ﻣﺠﺎور ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ دادﻳﻢ ﮐﻪ ﻳﮑﺠﺎ ﺑﺎغ اﻧﮕﻮر ﺑﺎﺷﺪ و ﺟﺎ ِﺋﯽ ﻣﺰرﻋﻪ ﻏﻼت و ﺟﺎ ِﺋﯽ دﻳﮕﺮ‬
‫ﺧﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﺮﺗ ِﺮی دادﻳﻢ )رﻋﺪ ‪."(4،‬‬
‫ﻀﯽ از ﻣﻴﻮﻩ هﺎرا ﺑﺮِای ﺧﻮردن ﺑﺮ ﺑﺮ ِ‬
‫ﻧﺨﻠﺴﺘﺎن )رﻋﺪ ‪ ،( 3،‬و ﺑﻌ ِ‬
‫ﺁﻳﺎت ﻣﺘﻌﺪد دﻳﮕ ِﺮی از ﻗﺮﺁن ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺷﮕﻔﺖ ﺁور ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻧﻬﺎدﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺧﻮدﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻓﺮا ِدی را ﺑﻪ راﻩ راﺳﺖ‬
‫ﻣﻴﺒﺮد ﺗﺎ ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﺑﻬﺸﺖ ﺷﻮﻧﺪ ‪،‬و اﻓﺮا ِدی را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺧﻄﺎﮐﺎ ِری ﻣﻴﮑﺸﺎﻧﺪ ﺗﺎ ﺁﻧﺎﻧﺮا ﻣﺴﺘﺤﻖ دوزخ ﮐﻨﺪ ‪ ،‬زﻳﺮا " وﻋﺪﻩ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﺨﻠﻒ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻬﻨﻢ را از ﺁدﻣﻴﺎن و از اﺟﻨﻪ ﭘﺮ ﮐﻨﺪ "‪:‬‬
‫ﺧﯽ از اﻓﺮاد ﻧﻬﺎدﻩ اﻳﻢ ﮐﻪ ﮔﻮﺷﺸﺎن ﺑﺮ ﺷﻨﻴﺪن ﺳﺨﻦ ﺣﻖ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺑﺎﺷﺪ ")اﻧﻌﺎم ‪، 25،‬اﺳﺮاء ‪، 46،‬‬
‫"ﻣﺎ ﺧﻮد ﭘﺮدﻩ ﺑﺮ دل ﺑﺮ ِ‬
‫اﻋﺮاف ‪ " ،( 100 ،‬ﻣﻬﺮ ﺑﺮ دﻟﻬﺎ و ﭘﺮدﻩ ﺑﺮ ﮔﻮﺷﻬﺎ و ﭼﺸﻤﻬﺎ ﻳﺘﺎن ﻧﻬﺎدﻩ اﻳﻢ " )ﺑﻘﺮﻩ ‪ 6،‬و ‪ " ،( 7‬اﮔﺮ ﻣﻴﺨﻮاﺳﺘﻴﻢ هﻤﻪ ﻣﺮدﻣﺎن‬
‫را ﺑﻪ راﻩ راﺳﺖ هﺪاﻳﺖ ﻣﻴﮑﺮدﻳﻢ ‪،‬وِﻟﯽ وﻋﺪﻩ ﻣﺎ ﺗﺨﻠﻒ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻬﻨﻢ را از اﺟﻨﻪ و از ﺁدﻣﻴﺎن ﭘﺮ ﮐﻨﻴﻢ " )اﻧﻌﺎم ‪128،‬‬
‫و‪ ، 149‬هﻮد ‪ 118،‬و‪ ، 119‬اﻋﺮاف‪ 178،‬و ‪، 179‬ﺳﺠﺪﻩ ‪ ، 13،‬ﻧﺴﺎء ‪ 10،‬و ‪ ، 14‬ﺗﻮﺑﻪ ‪ ، 68،‬ﻋﻠﻖ‪" ،( 15،‬اﮔﺮ‬
‫ﻣﻴﺨﻮاﺳﺘﻴﻢ ‪،‬ﺗﻤﺎم ﺧﻼﻳﻖ را اﻣﺖ واﺣ ِﺪی ِﻣﯽ ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ‪،‬ﻟﻴﮑﻦ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﮑﺮدﻳﻢ ﺗﺎ هﺮ ﮐﻪ را ﺧﻮد ﺑﺨﻮاهﺪ ﻣﺸﻤﻮل رﺣﻤﺖ ﺧﻮﻳﺶ ﮐﻨﻴﻢ "‬
‫)ﺷﻮ ِری ‪ " ،(8،‬هﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ اورا ﺑﻪ ﮔﻤﺮا ِهﯽ رﺳﺎﻧﺪ ‪،‬دﻳﮕﺮ هﻴﭽﮑﺲ هﺎ ِدی او ﻧﺸﻮد و ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ درﮔﻤﺮا ِهﯽ ﺑﻤﺎﻧﺪ‬
‫")اﻋﺮاف ‪ 30،‬و‪، 186‬ﻧﺴﺎء‪، 143،‬زﻣﺮ‪ 23 ،‬و‪، 36‬رﻋﺪ ‪، 33 ،‬ﻏﺎﻓﺮ ‪، 33،‬ﻓﺎﻃﺮ ‪ 8،‬ﻣﺪﺛﺮ‪، 31،‬ﺷﻌﺮا ‪ "،( 4،‬اﮔﺮ ﺧﺪا‬
‫ﻣﻴﺨﻮاﺳﺖ اﻳﻨﻬﺎ ﻣﺸﺮک ﻧﻤﻴﺸﺪﻧﺪ ‪،‬اﻣﺎ ﻣﺎ ﺧﻮد ﭼﺸﻢ و دل اﻳﺸﺎن را از ﮔﺮوﻳﺪن ﺑﻪ ﺣﻖ ﮔﺮداﻧﻴﺪﻳﻢ " )اﻧﻌﺎم ‪ 107 ،‬و ‪..."،( 110‬‬
‫و ﺗﺎ روز ﻗﻴﺎﻣﺖ ﻣﻴﺎن ﺁﻧﻬﺎ دﺷﻤ ِﻨﯽ اﻧﺪاﺧﺘﻴﻢ " ) ﺗﺤﺮﻳﻢ ‪ .( 1،‬ﺑﻪ ﻣﻮازات اﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮ ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺁدﻣﻴﺎن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻓﺮ ِدی ﺣﮑﻤﻔﺮﻣﺎ‬
‫اﺳﺖ ‪،‬ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺸﺎﺑ ِﻬﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ زﻧﺪ ِﮔﯽ دﺳﺘﻪ ﺟﻤ ِﻌﯽ اﻗﻮام و ﻣﻠﻞ ﺟﻬﺎن ﺣﮑﻔﺮﻣﺎ اﺳﺖ ‪:‬‬
‫"ﺻﺎﻋﻘﻪ ﻏﻀﺐ ﺧﻮد را ﺑﺮ ﺳﺮ هﺮ ﻗﻮ ِﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﻴﻢ ﻓﺮود ِﻣﯽ ﺁورﻳﻢ ") رﻋﺪ ‪ ..." ،( 13،‬ﭼﻮن ﺑﺨﻮاهﻴﻢ اهﻞ دﻳﺎ ِری را هﻼک‬
‫ﮐﻨﻴﻢ ﻓﺮﻣﺎﻧﺮواﻳﺎن ﺁﻧﺮا واﻣﻴﺪارﻳﻢ ﺗﺎ راﻩ ﻓﺴﻖ ﺑﺮوﻧﺪ و ﻣﺴﺘﺤﻖ ﮐﻴﻔﺮ ﺷﻮﻧﺪ ‪ ،‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺁﻧﻬﺎراهﻼک ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ " ) اﺳﺮاء ‪ 16‬و‪"،( 17‬و‬
‫ﺣﺮام اﺳﺖ ﺑﺮ هﺮﺷﻬ ِﺮی ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺮدم ﺁن هﻼک ﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﺁن ﻣﺮدم از ﮐﻔﺮ ﺧﻮد ﺗﻮﺑﻪ ﮐﻨﻨﺪ " )اﻧﺒﻴﺎء ‪" ،( 95،‬ﺑﺮ ﮔﺮدﻧﺸﺎن ﺗﺎ‬
‫زﻧﺦ زﻧﺠﻴﺮ ﻋﺬاب ﻧﻬﺎدﻳﻢ و راﻩ ﭘﺲ و ﭘﻴﺶ را ﺑﺮ ﺁﻧﺎن ﺑﺴﺘﻴﻢ و ﭘﺮدﻩ ﺑﺮ ﭼﺸﻤﻬﺎ و دﻟﻬﺎﻳﺸﺎن اﻓﮑﻨﺪﻳﻢ ")ﻳﺲ‪ " ،( 10- 7،‬ﺗﻨﺪ‬
‫ﮕﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﻗﻪ ﻧﺨﻞ ﺧﺸﮏ ﺷﺪﻩ ِای ﺑﻪ‬
‫ﺑﺎ ِدی ﺳﺮﮐﺶ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ ﮐﻪ هﻔﺖ ﺷﺐ و هﺸﺖ روز ﻣﺘﻮاِﻟﯽ ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﺴﻠﻂ ﺑﻮد ‪،‬و ﺟﻤﻠ ِ‬
‫ﺧﺎک هﻼک اﻓﺘﺎدﻧﺪ " )ﺣﺎﻗﻪ ‪ 6،‬و ‪" ،( 7‬ﭘﺲ ﺁﻧﻬﺎرا ﺻﺎﻋﻘﻪ ﺁﺗﺶ در ﮔﺮﻓﺖ در ﺣﺎﻟﻴﮑﻪ ﻧﻪ ﺗﻮان ﮔﺮﻳﺨﺘﻦ داﺷﺘﻨﺪ و ﻧﻪ ﻳﺎر و‬
‫ﻣﺪدﮐﺎ ِری ﺑﺮِای ﺧﻮد ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ " )ذارﻳﺎت ‪ 44،‬و‪"،(45‬و ﺑﺮِای هﻼک ﺁﻧﻬﺎ ﺻﻴﺤﻪ ِای از ﺁﺳﻤﺎن ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ ﮐﻪ هﻤﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﻴﺎﻩ ﺧﺸﮏ‬
‫ﺷﺪﻧﺪ ")ﻗﻤﺮ رﻳﺎل‪ "،( 31‬و ﺗﻨﻮر ﺁﺗﺶ ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺠﻮﺷﻴﺪ " )هﻮد ‪"،( 40،‬و ﻋﺬاب ﺧﺪا ﺑﻪ ﺷﮑﻞ ﺑﺎ ِدی ﺳﻬﻤﮕﻴﻦ ﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ر ِوی‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪23‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﺁورد و ﭼﻮن ﺻﺒﺢ ﺷﺪ ﺟﺰ ﺧﺎﻧﻪ هِﺎی وﻳﺮان از ﺁﻧﻬﺎ اﺛ ِﺮی ﻧﻤﺎﻧﺪ ")اﺣﻘﺎف‪ 24،‬و‪ "،( 25‬دﻳﺪﮔﺎﻧﺶ را ِﺑﯽ ﻧﻮر ﮐﺮدﻳﻢ وﮔﻔﺘﻴﻢ ﮐﻪ‬
‫اﻳﻨﮏ ﻋﺬاب ﻗﻬﺮ و اﻧﺘﻘﺎم ﻣﺎرا ﺑﭽﺸﻴﺪ ")ﻗﻤﺮ ‪ 37،‬و‪"،( 39‬زﻟﺰﻟﻪ ِای ﺳﺨﺖ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﺁﻧﺎن ﻣﺮگ ﻣﺴﻠﻢ ﺑﻬﻤﺮاﻩ‬
‫ﺁورد")ﻋﻨﮑﺒﻮت ‪"،( 37،‬ﺗﻨﺪ ﺑﺎ ِدی ﺧﺰا ِﻧﯽ ﺑﻪ ﺳ ِﻮی ﺁﻧﺎن ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ ﮐﻪ ﺑﺮ هﺮﭼﻪ ﻣﻴﻮزﻳﺪ ﺁﻧﺮا ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺳﺘﺨﻮان ﻣﻴﭙﻮﺳﺎﻧﻴﺪ)ذارﻳﺎت‪،‬‬
‫‪ 41‬و‪ "،(42‬ﺑﺮ ﺁﻧﺎن ﺳﻨﮕﺒﺎران ﻋﺬاب ﻧﺎزل ﮐﺮدﻳﻢ ")ﺣﺠﺮ ‪ 73 ،‬و‪"،( 74‬ﻗﺴﻢ ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﻠﻨﺪ و ﻗﺴﻢ ﺑﻪ روز ﻣﻮﻋﻮد ‪،‬ﮐﻪ هﻤﻪ‬
‫اﺻﺤﺎب ﺣﺪودرا ﮐﺸﺘﻴﻢ ")ﺑﺮوج ‪ "،( 4- 1،‬و ﺟﺰ ﻧﻮح و اﺻﺤﺎﺑﺶ هﻤﻪ را ﻏﺮق درﻳِﺎی هﻼﮐﺖ ﮔﺮداﻧﻴﺪﻳﻢ ‪،‬و هﻤﺎﻧﺎ ﺧﺪِای‬
‫ﺗﻮﺧﺪِای رﺣﻴ ِﻤﯽ اﺳﺖ ")ﺻﺎﻓﺎت ‪ "،( 82،‬و ﻗﻮم ﻟﻮط را ﺟﺰ اهﻞ ﺑﻴﺖ او ﺑﺎ ﺳﻨﮕﺒﺎران ﻋﺬاب هﻼک ﺳﺎﺧﺘﻴﻢ ‪،‬وهﻤﺎﻧﺎ ﺧﺪِای ﺗﻮ‬
‫ﮑﯽ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕ ِﺮی‬
‫ﺗﻮاﻧﺎ و ﻣﻬﺮﺑﺎن اﺳﺖ ")ﺷﻌﺮا ‪ 172،‬و‪"،( 173‬ﭘﺲ ازهﻼک اﻳﻨﺎن اﻗﻮا ِﻣﯽ دﻳﮕﺮ ﭘﺪﻳﺪ ﺁوردﻳﻢ ‪،‬و ﺁﻧﻬﺎ را ﻧﻴﺰ ﻳ ِ‬
‫ﺑﻪ ﺧﺎک هﻼک اﻧﺪاﺧﺘﻴﻢ ﺗﺎ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ هﺮ ﻗﻮم را ﻋﺒﺮت دﻳﮕﺮان ﻗﺮاردهﻴﻢ")ﻣﻮﻣﻨﻮن‪ 31،‬و‪" ،( 41‬اﺻﺤﺎب ﺣﺠﺮ رﺳﻮﻻن ﻣﺎ را‬
‫ﺗﮑﺬﻳﺐ ﮐﺮدﻧﺪ و ﺑﺮِای ﻓﺮار از ﺧﻄﺮ درﮐﻮهﻬﺎ ﻣﻨﺰل ﮔﺰﻳﺪﻧﺪ ‪،‬اﻣﺎ ﻣﺎ ﺻﺒﺤﮕﺎ ِهﯽ ﺁﻧﺎﻧﺮا در هﻤﺎن ﺑﺎ ِﻻی ﮐﻮهﻬﺎﺑﺎ ﺻﻴﺤﻪ ﻋﺬاب ﻧﺎﺑﻮد‬
‫ﺸﯽ ﮐﺮد و ﻣﺎ ﺑﺎ ﺗﻨﺪﺑﺎ ِدی دراﻳﺎم ﻧﺤﺲ ﻋﺬاب ذﻟﺖ را ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﭼﺸﺎﻧﺪﻳﻢ ")اﻋﺮاف‪،( 73،‬‬
‫ﮐﺮدﻳﻢ ")ﺣﺠﺮ ‪ "،( 80،‬ﻗﻮم ﻋﺎد ﺳﺮﮐ ِ‬
‫"ﻗﻮم هﻮد ﺷﺘﺮ ﺻﺎﻟﺢ را ِﭘﯽ ﮐﺮدﻧﺪ ‪،‬ﭘــﺲ ﺑﺮ ﺁﻧﺎن زﻟﺰﻟﻪ ِای ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ ﮐﻪ هﻤﻪ را در ﺧﺎﻧﻪ هﺎﻳﺸﺎن از ﭘِﺎی در ﺁورد")اﻋﺮاف‪74،‬‬
‫(‪"،‬و ﻗﻮم ﺷﻌﻴﺐ را ﭼﻨﺎن هﻼک ﮐﺮدﻳﻢ ﮐﻪ ﮔﻮ ِﺋﯽ هﺮﮔﺰ درر ِوی زﻣﻴﻦ ﻧﺒﻮدﻩ اﻧﺪ ")هﻮد ‪" ،( 94،‬و ﻧﻴﺰ اﺻﺤﺎب رس را ‪،‬و ﺑﺴﻴﺎر‬
‫ﻃﻮاﻳﻒ و اﻗﻮام دﻳﮕﺮ را ﺑﻪ ﮐﻴﻔﺮ ﮐﺮدارﺷﺎن هﻼک ﮐﺮدﻳﻢ ")ﻓﺮﻗﺎن ‪ "،( 38،‬و ﻗﺎرون را ﺑﺎ هﻤﻪ ﺿﻴﺎع و ﻋﻘﺎرش ﺑﻪ زﻳﺮ زﻣﻴﻦ‬
‫‪1‬‬
‫ﻓﺮو ﺑﺮدﻳﻢ ")ﻗﺼﺺ‪.( 81،‬‬
‫در ﻣﻮار ِدی ﻣﺘﻌﺪد ﺗﺬﮐﺮ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ هﺪف ﺧﺪاوﻧﺪ از روﻳﺪادهِﺎی ﺑﺪ ﻳﺎﺧﻮ ِﺑﯽ ﮐﻪ ﺑﺮِای ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﻣﻴﺎﻓﺘﺪ و درک ﻋﻠﺖ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﺑﺮِای ﺧﻮد اﻳﺸﺎن دﺷﻮار اﺳﺖ ‪،‬ﺁزﻣﺎﻳﺶ درﺟﻪ اﻳﻤﺎن ﺁﻧﻬﺎﺳﺖ ‪.‬در ﺻﻮر ِﺗﯽ ﮐﻪ ﺑﺎرهﺎ در ﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻤﺎن ﻳﺎ ﻋﺪم اﻳﻤﺎن‬
‫اﻓﺮاد ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ارادﻩ ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ و ﺁﻧﺎن ﺷﺨﺼﺎ اﺧﺘﻴﺎ ِری دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﻧﺪارﻧﺪ ‪.‬در ﻣﻮرد دوﺟﻨﮓ اﺣﺪ و ﺑﺪر ﮐﻪ اوِﻟﯽ ﺑﻪ‬
‫ﺷﮑﺴﺖ و دو ِﻣﯽ ﺑﻪ ﭘﻴﺮو ِزی ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن اﻧﺠﺎﻣﻴﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ " :‬اﮔﺮ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ در ﺟﻨﮓ )اﺣﺪ( اﺳﻴ ِﺒﯽ رﺳﻴﺪ در ﻋﻮض ﺑﻪ‬
‫دﺷﻤﻨﺎن ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺰ )درﺟﻨﮓ ﺑﺪر(ﺁﺳﻴ ِﺒﯽ ﺳﺨﺖ وارد ﺁﻣﺪ ‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﺎ ﭘﻴﺮو ِزی وﺷﮑﺴﺖ را ﺑﺪﻳﻨﺠﻬﺖ در ﻣﻴﺎن ﻣﺮدم ﻣﻴﮕﺮداﻧﻴﻢ ﮐﻪ‬
‫ﺑﺪاﻧﻴﻢ ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ اﻳﻤﺎن ﺁوردﻩ اﻧﺪﮐﺪاﻣﻨﺪ ؟) ﺁل ﻋﻤﺮان ‪ ( 140،‬رو ِزی ﮐﻪ دو ﮔﺮوﻩ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ )درﺟﻨﮓ اﺣﺪ (روﺑﺮو ﺷﺪﻧﺪ ﺁﻧﭽﻪ‬
‫ﺑﻪ ﺷﻤﺎ رﺳﻴﺪ ﺑﻪ اذان ﺧﺪا ﺑﻮد ﺗﺎ ﺑﺪاﻧﺪ ﻣﻮﻣﻨﺎن ﮐﻴﺎﻧﻨﺪ و ﻣﻨﺎﻓﻘﺎن ﮐﺪام ؟ ") ﺁل ﻋﻤﺮان ‪".( 166،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﻤﺎ درﺟﻨﮓ ﺑﺪرﻳﺎ ِری‬
‫ﮐﺮد ‪ .‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺿﻌﻴﻔﺎ ِﻧﯽ ﺑﻴﺶ ﻧﺒﻮدﻳﺪ ‪...:‬وﻗ ِﺘﯽ ﮐﻪ ﺗﻮ ﺑﻪ ﻣﻮﻣﻨﺎن ﮔﻔ ِﺘﯽ ﺁﻳﺎ ﺷﻤﺎ را ﺑﺲ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﭘﺮوردﮔﺎراﺗﺎن ﺳﻪ هﺰار ﺗﻦ‬
‫ازﻣﻼﺋﮑﻪ را ﺑﻪ ﻳﺎ ِری ﺷﻤﺎ ﻓﺮﺳﺘﺪ ‪،‬و اﮔﺮ از او ﺑﺘﺮﺳﻴﺪ و ﺑﺮدﺑﺎ ِری ﻧﺸﺎن دهﻴﺪ هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ دﺷﻤﻨﺎن ﺑﺮ ﺷﻤﺎ ﺣﻤﻠﻪ ﺁورﻧﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﭘﻨﺠﻬﺰار ﻣﻠﮏ دﻳﮕﺮ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﮐﻤﮏ ﺷﻤﺎ ﺧﻮاهﺪ ﻓﺮﺳﺘﺎد ﮐﻪ ﺑﺮ ﺁﻧﺎن ﺑﺘﺎزﻧﺪ ‪،‬ﺧﺪا ﭼﻨﻴﻦ ﻧﮑﺮد ﻣﮕﺮ ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﻪ ﺧﺒﺮ ﻧﮑﻮ ِﺋﯽ را ﺑﻪ‬
‫‪2‬‬
‫ﺷﻤﺎ ﺑﺸﺎرت دهﺪ ﺗﺎ دﻟﻬﺎﻳﺘﺎن ﺁرام ﮔﻴﺮد ")ﺁل ﻋﻤﺮان ‪ 125،‬و‪،( 126‬‬
‫ﺴﯽ ﺑﺎ او ﺑﻪ‬
‫ﺴﯽ از ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ ﭘﻴﺮ ِوی ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﭼﻪ ﮐ ِ‬
‫"ﻣﺎﻗﺒﻠﻪ ِای را ﮐﻪ ﺗﻮ ﭘﻴﺶ از ﺁن ﺑﺮﺁن ﺑﻮ ِدی ﺗﻐﻴﻴﺮ دادﻳﻢ ﺗﺎ درﻳﺎﺑﻴﻢ ﭼﻪ ﮐ ِ‬
‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺑﺮﻣﻴﺨﻴﺰد ")ﺑﻘﺮﻩ ‪"،( 143،‬ﻣﺎ اﺻﺤﺎب ﮐﻬﻒ را ازﺧﻮاب ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻴﻢ ﺗﺎ ﺑﺪاﻧﻴﻢ ﮐﺪاﻣﻴﮏ از ﺁن دو ﮔﺮوﻩ ﺣﺴﺎب ﻣﺪت‬
‫درﻧﮓ در ﻏﺎر را ﺑﻬﺘﺮ ﻧﮕﺎﻩ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ ") ﮐﻬﻒ ‪ "،( 12،‬و ﺷﻴﻄﺎن را ﺑﺮﻣﺮدﻣﺎن ﺗﺴﻠﻂ ﻧﺪادﻳﻢ ﻣﮕﺮ ﺑﺮِای اﻳﻨﮑﻪ ﺑﺪاﻧﻴﻢ ﮐﻴﺴﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺑﻪ ﺁﺧﺮت ﻣﻮﻣﻦ اﺳﺖ وﮐﻴﺴﺖ ﮐﻪ درﺁن ﺷﮏ دارد") ﺳﺒﺎ ‪"،( 21،‬اﮔﺮ ﺧﺪا ﻣﻴﺨﻮاﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﻪ ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ درر ِوی زﻣﻴﻦ هﺴﺘﻨﺪ‬
‫اﻳﻤﺎن ﻣﻴﺂوردﻧﺪ ‪.‬ﭘﺲ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﻮ )ﻣﺤﻤﺪ( ﻣﻴﺘﻮا ِﻧﯽ هﻤﻪ ﻣﺮدم را ﺑﻪ اﮐﺮاﻩ ﻣﻮﻣﻦ ﮐ ِﻨﯽ ؟ زﻳﺮا ﮐﻪ هﻴﭽﮑﺲ ِﺑﯽ اﺟﺎزﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ اﻳﻤﺎن‬
‫ﺴﯽ هﺮﮔﺰ‬
‫ﺴﯽ را ﮐﻪ ﺧﺪا ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ هﺪاﻳﺖ ﮐ ِﻨﯽ ؟ﺑﺮِای ﭼﻨﻴﻦ ﮐ ِ‬
‫ﻧ ِﻤﯽ ﺁورد ‪ ):‬ﻳﻮﻧﺲ ف‪ 99‬و ‪( 100‬ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻴﺨﻮا ِهﯽ ﮐ ِ‬
‫را ِهﯽ ﺑﻪ هﺪاﻳﺖ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺑﻮد )ﻧﺴﺎء ‪ .( 90،‬و ﻧﻮح ﺑﻪ ﻗﻮم ﺧﻮد ﮔﻔﺖ اﮔﺮ ﺧﺪا ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺷﻤﺎ را ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﻨﺪ ‪،‬اﻧﺪرز ﻣﻦ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ‬
‫ﺳﻮ ِدی ﻧﺨﻮاهﺪ داﺷﺖ )هﻮد ‪ ...."( 34،‬و ﺑﺎ هﻤﻪ اﻳﻦ ﺗﺄﮐﻴﺪات ﻣﮑﺮر درﻣﮑﺮر ﮐﻪ ﺁدﻣﻴﺎن ﮐﻤﺘﺮﻳﻦ اﺧﺘﻴﺎ ِری درﺁﻧﭽﻪ ﭘﻴﺸﺎﭘﻴﺶ‬
‫ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﻣﻘﺪرﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﻧﺪارﻧﺪ ‪،‬در ﻣﻮار ِدی ﻗﺮﺁن ﻧﺎﮔﻬﺎن راﻩ ﻋﻮض ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﺑﺮِای ﮐﺴﺎﻧﻴﮑﻪ را ِهﯽ ﺟﺰ راﻩ ﺣﻖ را ﺑﺮ ﮔﺰﻳﺪﻩ اﻧﺪ‬
‫ﺧﻂ و ﻧﺸﺎن ﻣﻴﮑﺸﺪ ‪:‬‬
‫"ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺟﺎﻧﻮران در ﻧﺰد ﺧﺪا ﮐﺴﺎ ِﻧﯽ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺗﻌﻘﻞ ﻧ ِﻤﯽ ﮐﻨﻨﺪ و اﮔﺮهﻢ ﺁﻧﺎن را ﺑﻪ ﮐﻼم ﺣﻖ ﺷﻨﻮا ﮐﻨﻴﻢ ﺑﺎز ر ِوی از ﺁن ﺑﺮ‬
‫ﻣﻴﺘﺎﺑﻨﺪ وﺑﺪان اﻋﺘﺮاض ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ") اﻧﻔﺎل ‪"،( 22 ،‬اﮔﺮ هﻢ ﻣﻼﺋﮑﻪ را ﺑﺮ اﻳﻨﻬﺎ ﺑﻔﺮﺳﺘﻴﻢ ﻳﺎ ﻣﺮدﮔﺎن از ﻗﺒﺮهﺎ ﺑﺮﺧﻴﺰﻧﺪ و ﺑﺎ اﻳﻨﺎن‬
‫ﺳﺨﻦ ﮔﻮﻳﻨﺪ ‪ ،‬ﺑﺎز اﻳﻤﺎن ﻧ ِﻤﯽ ﺁورﻧﺪ " ) اﻧﻌﺎم ‪ "،( 111،‬ﺧﺪا ﮐﺎﻓﺮان را ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﺮد ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺁﻧﺎن ﻧﻴﺰ او را ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﺮدﻩ‬
‫____________________________________‬
‫‪ – 1‬اﻳﻦ ﺁﻳﺎت ﻣﻮرد اﺳﺘﻨﺎد ﻓﺮﳝﻦ ﮐﻼرک در ﺗﻌﱪ ﻣﻌﺮوﻗﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎ از او ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬ﺧﺪای ﳏﻤﺪ را‬
‫ﻣﻌﻤﻮﻻ ﺑﺎﻳﺪ در زﻟﺰﻟﻪ و ﻃﻮﻗﺎن و ﺁﺗﺶ ﺟﺴﻨﺠﻮ ﮐﺮد"‪.‬‬
‫ِی ﮐﻤﮏ ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﱪان از ﺗﻮرات واﳒﻴﻞ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ‪ .‬در ﮐﺘﺎب دوم ﲰﻮﺋﻴﻞ )ﺑﺎب‬
‫‪ -2‬ﻣﻮﺿﻮع ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺷﺪن ﻣﻼﺋﮏ ﺑﺮا‬
‫ِﯽ‬
‫ِﯽ ﻣﺒﻬﻢ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ‪ ،‬وﻟ‬
‫ﭘﻨﺠﻢ ‪(24،‬و ﮐﺘﺎب ﻣﮑﺎﺑﻴﺎن )ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ ‪. 4- 2،‬وﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ ‪( 10- 8،‬اﻳﻦ روﻳﺪاد ﺑﺼﻮرﺗ‬
‫ِﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ اﮔﺮ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ از ﺧﺪا ﲞﻮاهﺪ ﮐﻪ دوازدﻩ ﻓﻮج از ﻣﻼﺋﮏ را‬
‫در اﳒﻴﻞ ﺻﺮﳛﺎ از ﻗﻮل ﻋﻴﺴ‬
‫ِﯽ ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﺷﺸﻢ‪.( 53 ،‬‬
‫ِی او ﺑﻔﺮﺳﺘﺪ )ﻣﺘ‬
‫ﺑﻪ ﻳﺎر‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪24‬‬

‫ﺧــــﺪا‬
‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫ﮑﯽ دو ﻣﻮرد ﺣ ِﺘﯽ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺧﻮب و ﺑﺪ ﺁدﻣﻴﺎن ﺣﺎﺻﻞ اﻋﻤﺎل‬
‫ﺑﻮدﻧﺪ " )اﻋﺮاف‪، 51 ،‬ﺗﻮﺑﻪ ‪ ، 67،‬ﺟﺎﺛﻴﻪ ‪ .( 43،‬در ﻳ ِ‬
‫ﺧﻮدﺷﺎن اﺳﺖ ‪" :‬ﺑﺮِای ﺁد ِﻣﯽ ﺟﺰ ﺁﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﺳ ِﻌﯽ ﺧﻮد اﻧﺠﺎم دادﻩ ﺣﺎﺻ ِﻠﯽ ﻧﻴﺴﺖ ")ﻧﺠﻢ ‪" ،(39،‬از ﺳ ِﻮی ﺧﺪا ﺑﺮِای ﺷﻤﺎ ﺁﻣﺪﻩ‬
‫ﺴﯽ ﮐﻪ ﮐﻮر ﻣﺎﻧﺪ درﺧﺴﺮان ﻣﺎﻧﺪ ")اﻧﻌﺎم ف‪.( 104‬‬
‫ﺴﯽ ﮐﻪ ﺁﻧﺮا دﻳﺪ ﺑﻪ رﺳﺘﮕﺎ ِری رﺳﻴﺪ وهﺮ ﮐ ِ‬
‫اﺳﺖ ‪،‬هﺮ ﮐ ِ‬
‫ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﻗﺪرت ﻣﻄﻠﻘﻪ و هﻤﻪ ﺟﺎﻧﺒﻪ ِای ﮐﻪ ﻗﺮﺁن ﺑﺮِای ﺧﺪاوﻧﺪ ﻗﺎﺋﻞ اﺳﺖ ‪،‬ﮔﺎﻩ هﻤﻴﻦ ﺧﺪاوﻧﺪﺑﻪ رواﻳﺖ ﺁﻳﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ هﻤﻴﻦ ﻗﺮﺁن‬
‫ﺑﺼﻮر ِﺗﯽ ﻋﻤﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﮔﻮ ِﺋﯽ ﻓﻘﻂ ﺳﺨﻨﮕ ِﻮی ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ ﺧﻮد و ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺧﻮاﺳﺘﻪ هِﺎی او درﻣﻮار ِدی اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد ِوی ﺑﻪ‬
‫دﻟﻴﻞ ﺣﺠﺐ ﻳﺎ ﻓﺮوﺗ ِﻨﯽ وﻳﺎ ﺑﺮِای اﺣﺘﺮاز ازﺑﺮﺧﻮرده ِﺎی ﻧﺎ ﺧﻮﺷﺎﻳﻨﺪ ﻣﺎﻳﻞ ﺑﻪ اﺑﺮاز ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺴﺖ ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﮐﺮارا اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ را‬
‫درﭘﻴﺶ ﺁوردﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻗﺮﺁن ﭘﻴﺎم ﺁﺳﻤﺎ ِﻧﯽ ﺑﺮِای هﻤﻪ ﻣﺮدﻣﺎن وﺑﺮِای هﻤﻪ دوراﻧﻬﺎﺳﺖ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﺴﺎﺋِﻠﯽ ﮐﻪ از ﻟﺤﺎظ زﻣﺎ ِﻧﯽ و‬
‫ﻣﮑﺎ ِﻧﯽ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ اﻣﻮر ﻣﻌﻴ ِﻨﯽ از زﻧﺪﮔﺎ ِﻧﯽ روزﻣﺮﻩ ﭘﻴﻤﺒﺮاﺧﺘﺼﺎص دارﻧﺪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ درﺁن ﻣﻄﺮح ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ؟‬
‫"ِای ﮐﺴﺎﻧﻴﮑﻪ اﻳﻤﺎن ﺁوردﻩ اﻳﺪ ‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ هِﺎی ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ داﺧﻞ ﻧﺸﻮﻳﺪ ﻣﮕﺮ ﺁﻧﮑﻪ ﺧﻮد او اﺟﺎزﻩ ﺁﻧﺮا دادﻩ ﺑﺎﺷﺪ ‪،‬و ﺑﺮ ﺳﻔﺮﻩ ﻃﻌﺎﻣﺶ‬
‫ﻣﻨﺸﻴﻨﻴﺪ ﻣﮕﺮ ﺁﻧﮑﻪ ﺧﻮد او ﺷﻤﺎ را دﻋﻮت ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ ‪ .‬وﻗ ِﺘﯽ هﻢ ﮐﻪ دﻋﻮت ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻃﻌﺎم ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﻴﺪ زودﺗﺮ از وﻗﺖ‬
‫ﻣﻘﺮرﻧﻴﺎﺋﻴﺪ و ﺑﻌﺪ از ﺻﺮف ﻃﻌﺎم ِﭘﯽ ﮐﺎرﺧﻮد ﺑﺮوﻳﺪ ﻧﻪ اﻳﻨﮑﻪ ﺑﺮِای ﺻﺤﺒﺖ ﮐﺮدن ﺑﺎ ِﻗﯽ ﺑﻤﺎﻧﻴﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﺎر ﻣﺎﻳﻪ ﺁزار ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ اﺳﺖ‬
‫هﺮ ﭼﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﻮد از ﮔﻔﺘﻦ ﺁن ﺷﺮم ﮐﻨﺪ ‪،‬وِﻟﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ از اﻇﻬﺎر ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﺷﺮ ِﻣﯽ ﻧﺪارد ) اﺣﺰاب ‪ .( 53،‬هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﻣﻴﺨﻮاهﻴﺪ‬
‫ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ را ﺻﺪا ﮐﻨﻴﺪ ‪،‬او را ﺁﻧﻄﻮ ِری ﺻﺪاﺑﮑﻨﻴﺪ ﮐﻪ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ را ﻣﻴﺎن ﺧﻮدﺗﺎن ﺻﺪا ﻣﻴﮑﻨﻴﺪ )ﻧﻮر‪.( 63،‬ﺻﺪاﻳﺘﺎن را از ﺻﺪِای‬
‫ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧﺒﺮﻳﺪ و ﺑﺎ او ﺑﻪ هﻤﺎن ﺑﻠﻨ ِﺪی ﺻﺤﺒﺖ ﻣﮑﻨﻴﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ هﻤﺪﻳﮕﺮ ﻣﻴﮑﻨﻴﺪ ‪ ...‬ﺁﻧﻬﺎ ِﺋﯽ ﮐﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮرا ﭘﺸﺖ ﺧﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﺑﺎﻧﮏ ﺑﻠﻨﺪ‬
‫ﻣﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻴﺸﺘﺮﺷﺎن ﻣﺮد ِﻣﯽ ﺑﻴﺸﻌﻮر هﺴﺘﻨﺪ ‪،‬زﻳﺮا ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﺧﻴِﻠﯽ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺻﺒﺮ ﮐﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮاز ﺧﺎﻧﻪ ﺧﺎرج ﺷﻮد )هﺠﺮت‬
‫‪ .( 5 – 1،‬هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ از ﺷﻤﺎ ﻣﻴﺨﻮاهﺪﮐﻪ ﺟﺎﺑﺎز ﮐﻨﻴﺪ ﭘﺲ ﺟﺎ را ﺑﺮِای دﻳﮕﺮان ﺑﺎز ﮐﻨﻴﺪ و زﻣﺎ ِﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﺑﺮ‬
‫ﻋﯽ را ﻣﻴﻄﻠﺒﻴﺪ از ﭘﺸﺖ ﺣﺠﺎب ﺑﻄﻠﺒﻴﺪ و رﺳﻮل ﺧﺪارا ﻧﻴﺎزارﻳﺪ ‪.‬‬
‫ﺧﻴﺰﻳﺪ ﭘﺲ ﺑﺮ ﺧﻴﺰﻳﺪ ) ﻣﺠﺎدﻟﻪ ‪.( 12،‬هﺮﮔﺎﻩ از زﻧﺎن ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﻣﺘﺎ ِ‬
‫ﭘﺲ از وﻓﺎت او ﻧﻴﺰهﺮﮔﺰ ﺑﺎ هﻤﺴﺮاﻧﺶ ازدواج ﻣﮑﻨﻴﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﺰد ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻨﺎ ِهﯽ ﺑﺰرگ اﺳﺖ ‪).‬اﺣﺰاب ‪."( 53،‬‬
‫در ﺟ ِﺎی دﻳﮕﺮ در ﻣﻮرد هﻤﻴﻦ زﻧﺎن ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ‪،‬در هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﺑﺎ او ﮔﻠﻪ ﻣﻨﺪﻳﻬِﺎی زﻧﺎﺷﻮ ِﺋﯽ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ ‪،‬در ﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ‪ِ":‬ای‬
‫ﺷﯽ ﺁزادﺗﺎن ﮐﻨﻢ‬
‫ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ‪ ،‬ﺑﻪ زﻧﺎن ﺧﻮد ﺑﮕﻮاﮔﺮ ﺧﻮاهﺎن زﻳﻨﺖ دﻧﻴﺎ ِﺋﯽ هﺴﺘﻨﺪ ﺑﻴﺎﺋﻴﺪ ﺗﺎ ﻣﻬﺮﻳﻪ ﺗﺎن را ﺑﭙﺮدازم و ﺑﻪ ﺧﻮ ِﺑﯽ و ﺧﻮ ِ‬
‫ﺷﯽ ﺑﺰرگ ﺧﻮاهﺪ داد ‪،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﮐﺎر ﻧﺎروِای ﺷﻤﺎرا دو ﺑﺮاﺑﺮ دﻳﮕﺮان‬
‫‪،‬اﻣﺎ اﮔﺮ ﻃﺎﻟﺐ زﻧﺪ ِﮔﯽ اﺧﺮ ِوی ﺑﺎﺷﻴﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﭘﺎدا ِ‬
‫ﺑﻪ ﮐﻴﻔﺮ ﺧﻮاهﺪ رﺳﺎﻧﻴﺪ ‪،‬و هﺮ ﮐﻪ را ﺷﻤﺎ ﮐﻪ ﻣﻄﻴﻊ ﻓﺮﻣﺎن رﺳﻮل ﺑﺎﺷﺪ اﺟ ِﺮی ﻣﻀﺎﻋﻒ ﻧﺼﻴﺐ ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد ‪ .‬ﺷﻤﺎ ِای زﻧﺎن ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ‬
‫‪ ،‬ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﮐﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﻳﺮ زﻧﺎن ﻧﻴﺴﺘﻴﺪ ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎ ﻣﺮدان ﺑﻪ ﻧﺮ ِﻣﯽ وﻧﺎز ِﮐﯽ ﺳﺨﻦ ﻣﮕﻮﺋﻴﺪ و در ﺧﺎﻧﻪ هﺎﻳﺘﺎن ﺑﻤﺎﻧﻴﺪ و ﺧﺪا و رﺳﻮل او‬
‫را اﻃﺎﻋﺖ ﮐﻨﻴﺪ )اﺣﺰاب ‪( 34- 28،‬و ﺗﻮ ِای رﺳﻮل ﻻزم ﻧﻴﺴﺖ در هﻤﺒﺴﺘﺮ ﺷﺪن ﺑﺎ زﻧﺎن ﺧﻮد ﻧﻮﺑﺖ ﺁﻧﻬﺎ را ﻣﺮاﻋﺎت ﮐ ِﻨﯽ ‪ .‬هﺮ‬
‫ﻳﮏ از ﺁﻧﻬﺎ را ﮐﻪ ﻣﺎﻳﻞ ﺑﺪو ﻧﺒﻮ ِدی ﻧﻮﺑﺘﺶ را ﺑﻪ ﻋﻘﺐ ﺑﻴﻨﺪاز و اﮔﺮ هﻢ ﺑﺪو ﻣﺎﻳﻞ ﺷ ِﺪی دو ﺑﺎرﻩ او را ﻧﺰد ﺧﻮد ﺑﺨﻮان ‪ .‬هﻴﭽﮑﺪام‬
‫ﮕﯽ ﺑﻪ ﺁﻧﭽﻪ ﺗﻮ ﺑﺪاﻧﺎن ﻋﻄﺎ ﻣﻴﮑ ِﻨﯽ رﺿﺎ دهﻨﺪ ) اﺣﺰاب ‪ . ( 51،‬ﺑﺮِای‬
‫ﺿﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎﻳﺪ هﻤ ِ‬
‫از ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺒﺎﻳﺪ از ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺗﻮ ﻧﺎرا ِ‬
‫ﭼﻪ ِای ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ از ﺁﻧﭽﻪ ﺧﺪا ﺑﺮ ﺗﻮ ﺣﻼل ﮐﺮدﻩ ﺑﺮِای ﺧﺸﻨﻮ ِدی زﻧﺎﻧﺖ ﺻﺮﻓﻨﻈﺮ ﻣﻴﮑﻨﻲ؟ )ﺗﺤﺮﻳﻢ ‪."( 1،‬‬
‫دو ﺁﻳﻪ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻗﺮﺁن ﺣﮑﺎﻳﺖ ازﺁن دارﻧﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﺨﺴﺖ ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ ﺧﻮد ﺗﻮﺻﻴﻪ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺴﺎﻧﻴﮑﻪ ﺑﻪ ﻗﺼﺪ ﺗﺒﺮک ﺑﻪ دﻳﺪار‬
‫او ِﻣﯽ ﺁﻳﻨﺪ ﭘﻮ ِﻟﯽ ﺑﭙﺮدازﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻣﻌﺎش او ﺑﺮﺳﺪ ‪،‬وِﻟﯽ ﭼﻮن اﻳﻨﺎ از اﻳﻦ ﮐﺎر اﮐﺮاﻩ ﻧﺸﺎن دادﻩ اﻧﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻴﺰ ﺑﻌﺪا ﺁﻧﺎن را‬
‫از ﭘﺮداﺧﺖ اﻳﻦ ﭘﻮل ﻣﻌﺎف ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ‪:‬‬
‫ﺸﯽ " )ﺗﻮﺑﻪ ‪ ( 103،‬وِﻟﯽ‬
‫" ِای رﺳﻮل ‪ ،‬از ﮐﺴﺎﻧﻴﮑﻪ ﺑﻪ دﻳﺪﻧﺖ ِﻣﯽ ﺁﻳﻨﺪ ﺻﺪﻗﻪ درﻳﺎﻓﺖ ﮐﻦ ﺗﺎ ﺁﻧﺎﻧﺮا ﭘﺎک ﮔﺮدا ِﻧﯽ و ﻃﻬﺎرت ﺑﺨ ِ‬
‫ﭼﻮن ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن از اﻳﻦ ﮐﺎر ﺳﺮ ﺑﺎز ﻣﻴﺰدﻧﺪ ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ در ﺁﻳﻪ دﻳﮕ ِﺮی راﻩ ﻋﺬ ِری در ﺑﺮاﺑﺮﺷﺎن ﻣﻴﮕﺬارد ‪ ... ":‬اﮔﺮ ﻧﻤﻴﺘﻮا ِﻧﯽ‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﮐ ِﻨﯽ ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺨﺸﻨﺪﻩ و رﺣﻴﻢ اﺳﺖ ‪ .‬ﺁﻳﺎ اﮐﺮاﻩ دارﻳﺪ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از دﻳﺪار ﺧﻮد ﺻﺪﻗﻪ ِای ﺑﺪهﻴﺪ ؟ دراﻳﻨﺼﻮرت ﻣﺎ ﻧﻴﺰ‬
‫ﺗﻮﺑﻪ ﺷﻤﺎ را ﻣﻴﭙﺬﻳﺮﻳﻢ ﺑﻪ ﺷﺮط ﺁﻧﮑﻪ ﻧﻤﺎز ﺧﻮد را ﺑﺮﭘﺎ دارﻳﺪ و زﮐﻮﻩ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺪهﻴﻢ و ﺧﺪا و ﭘﻴﻐﻤﺒﺮاﻧﺶ را ﻓﺮﻣﺎن ﺑﺮدار ﺑﺎﺷﻴﻢ‬
‫" )ﻣﺤﺎﺟﻪ ‪ 12،‬و ‪.( 13‬‬
‫ﺻﯽ ﺑﻦ داﺋﻞ ‪ ،‬ﮐﻪ ﻓﺮزﻧﺪ ﻧﻴﺎوردن ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ را دﻟﻴﻞ ﺑﺮ‬
‫ﮑﯽ از دﺷﻤﻨﺎن ﻣﺤﻤﺪ ‪ ،‬ﻋﺎ ِ‬
‫درﺟﺎ ِﺋﯽ دﻳﮕﺮ ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ در اﺷﺎرﻩ ﺑﻪ ﻧﻴﺸﺨﻨﺪ ﻳ ِ‬
‫ﻋﻘﻴﻢ ﺑﻮدن او داﻧﺴﺘﻪ و ﻣﺤﻤﺪ را ﺳﺨﺖ ﺑﻪ ﺧﺸﻢ ﺁوردﻩ ﺑﻮد ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻣﺤﻤﺪﻧﻴﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ دﺷﻤﻦ ﺑﺪ ﺧﻮاﻩ اوﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺧﻮدش ﻋﻘﻴﻢ اﺳﺖ )ﮐﻮﺛﺮ ‪ ، ( 3،‬و ﺑﺎز در ﺟﺎ ِﺋﯽ دﻳﮕﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ اﺑﻮﻟﻬﺐ ﻋﻢ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ و هﻤﺴﺮش ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﻤﺪ دﺷﻤ ِﻨﯽ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‬
‫ﻧﻔﺮﻳﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ‪ ":‬ﺑﺮﻳﺪﻩ ﺑﺎد دﺳﺖ اﺑﻮ ﻟﻬﺐ ‪ ،‬و زﻧﺶ ﻧﻴﺰ هﻴﺰم ﮐﺶ ﺟﻬﻨﻢ ﺑﺎد ! " )ﻟﻬﺐ ‪.( 3-1 ،‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪25‬‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎﺑﻬﺎی "ﺗﻮﺣﻴﺪی"‪:‬‬
‫ﺗﻮرات‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬ﻗﺮﺁن‬
‫ﺳﻪ ﮐﺘﺎب ﺗﻮﺣﻴﺪي ﺗﻮرات‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ و ﻗﺮﺁن ﮐﻪ در ﺟﻬﺎن اﺳﻼم ﺳﻪ ﮐﺘﺎﺑﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ از ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮﻣﻮﺳﻲ‬
‫وﻋﻴﺴﻲ وﻣﺤﻤﺪ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺤﻮﻩ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻣﺸﺎﺑﻬﻲ ﻧﺪارﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻌﮑﺲ هﺮ ﮐﺪام از ﺁﻧﻬﺎ از ﻧﻈﺮ ﻧﺤﻮﻩ ﺷﮑﻞ‬
‫ﮔﻴﺮي و ﺗﺪوﻳﻦ و اﻧﺘﺸﺎر ﺗﺎرﻳﺨﭽﻪ اي ﺑﮑﻠﻲ ﺟﺪا از دوﺗﺎي دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ازاﻳﻦ دﻳﺪﮔﺎﻩ هﻴﭻ ﺷﺒﺎهﺘﻲ ﺑﻴﻦ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻤﻴﺘﻮان‬
‫ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫ﻳﻬﻮدﻳﺎن و ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن درﻃﻮل ﻗﺮون ﻣﺘﻤﺎدي ﺑﻄﻮرﺳﻨﺘﻲ ﺑﺮاﻳﻦ ﻋﻘﻴﺪﻩ ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ درﺗﻮرات ﺑﺮاﺳﺎس ﮔﻔﺘﮕﻮي ﻣﻮﺳﻲ ﺑﺎ ﻳﻬﻮﻩ‬
‫ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد ﻣﻮﺳﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻣﻮازات ﺁﻧﺎن‪ ،‬ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن درﻃﻮل ﻗﺮون اﻋﺘﻘﺎد داﺷﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺼﻮرت‬
‫ﮐﺘﺎﺑﻲ ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ از ﻃﺮﻳﻖ وﺣﻲ ﺑﺮ ﻣﻮﺳﻲ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺎ ﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻴﺸﻮد‬
‫ﭼﻨﻴﻦ اﻋﺘﻘﺎدي اﻣﺮي ﻃﺒﻴﻌﻲ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ازروز اول ﺁن را ﺑﻪ ﺻﻮرت واﻗﻌﻴﺘﻲ ﻣﺴﻠﻢ ﺑﺪاﻧﺎن اراﺋﻪ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬درﻣﻮرد‬
‫ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﻣﻴﺘﻮان اﻳﻦ اﺷﺘﺒﺎﻩ را ﻋﻤﺪﺗﺎ ﻓﺮع اﻳﻦ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻻاﻗﻞ ﺗﺎ ﻗﺮن هﻔﺪهﻢ ﮐﺴﻲ از ﺗﺮس ﮐﻠﻴﺴﺎ و ﺗﮑﻔﻴﺮ و ﺷﮑﻨﺠﻪ ﺣﺘﻲ‬
‫ﺟﺮﺋﺖ اﺑﺮاز ﺗﺮدﻳﺪي را درﺑﺎرﻩ ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ ﮐﻪ ﺧﻮد ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ان ﺻﺤﻪ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺑﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ درﻣﻮرد‬
‫ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﻗﻮي ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﻋﻠﺖ ﺁﻧﺮا دراﻳﻦ ﺟﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎري از ﻋﻠﻤﺎ و ﻓﻘﻬﺎي ﻣﺴﻠﻤﺎن اﺻﻮﻻ ﺗﻮرات را از ﻧﺰدﻳﮏ‬
‫ﻧﻤﻴﺸﻨﺎﺧﺘﻪ اﻧﺪ و اﻣﺮوز هﻢ ﻧﻤﻴﺸﻨﺎﺳﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا در ﺧﻮد اﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻲ ﮐﻪ ﻳﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﻮﺳﻲ و ﻳﺎ وﺣﻲ اﻟﻬﻲ ﺑﺮاو ﺗﻠﻘﻲ ﺷﺪﻩ ﺟﺮﻳﺎن‬
‫ﻣﺮگ ﺷﺨﺺ ﻣﻮﺳﻲ و ﻣﺮاﺳﻢ ﮐﻔﻦ و دﻓﻦ او وﻋﺰاداري ﻳﮑﻤﺎهﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن درﻣﺮگ وي ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ ﺷﺮح دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫“ﭘﺲ ﻣﻮﺳﻲ ﺑﻨﺪﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ درزﻣﻴﻦ ﻣﻮﺁب ﺑﺮﺣﺴﺐ ﻗﻮل ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻤﺮد‪ ،‬و او را درﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﻴﺖ ﻓﻌﻮر دﻓﻦ ﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ اﺣﺪي‬
‫ﻣﺤﻞ ﻗﺒﺮ اورا ﺗﺎﮐﻨﻮن ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬و ﻣﻮﺳﻲ دروﻗﺖ وﻓﺎت ﺻﺪو ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎل داﺷﺖ‪ ،‬و ﻧﻪ ﭼﺸﻤﺶ ﺗﺎر و ﻧﻪ ﻗﻮﺗﺶ ﮐﻢ‬
‫ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬و ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮاي او درﻋﺮﺑﺎت ﻣﻮﺁب ﺳﻲ روز ﻣﺎﺗﻢ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ ﺗﺎ روزهﺎي ﻣﺎﺗﻢ ﺑﺮاي ﻣﻮﺳﻲ ﺳﭙﺮي ﮔﺸﺖ‪ .‬وﻧﺒﻲ‬
‫ﻣﺜﻞ ﻣﻮﺳﻲ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺎل دراﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮﻧﺨﺎﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ")ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻲ و ﭼﻬﺎرم‪ .(12 – 5 ،‬درﺟﺎي دﻳﮕﺮي درﺗﻮرات‬
‫ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬اﻳﻨﺎﻧﻨﺪ ﭘﺎدﺷﺎهﺎﻧﻲ ﮐﻪ درزﻣﻴﻦ ادوم ﺳﻠﻄﻨﺖ ﮐﺮدﻧﺪ ﻗﺒﻞ از ﺁﻧﮑﻪ ﭘﺎدﺷﺎهﺎﻧﻲ ﺑﺮ ﻓﺮزﻧﺪان اﺳﺮاﺋﻴﻞ‬
‫ﺳﻠﻄﻨﺖ ﮐﻨﻨﺪ ")ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻲ و ﺷﺸﻢ‪ ، (31 ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ درزﻣﺎن ﻣﻮﺳﻲ هﻨﻮز ﻧﻪ ﭘﺎدﺷﺎهﺎﻧﻲ دراﺳﺮاﺋﻴﻞ‬
‫روي ﮐﺎر ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻪ اﺻﻮﻻ ﺻﺤﺒﺘﻲ از ﭼﻨﻴﻦ اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﻣﻴﺎن ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬و ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ ﭘﻴﺶ از دوران داود ﻳﺎ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻓﺘﻮاﺋﻲ ﮐﻪ ﻗﺪﻳﺲ ﻣﻌﺮوف ارﺗﺪﮐﺲ‪ ،‬اورﻳﮕﻨﺲ‪ ،‬در ﻗﺮن ﺳﻮم ﻣﻴﻼدي ﻋﻠﻴﻪ ﮐﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ دراﻧﺘﺴﺎب ﺗﻮرات ﺑﻪ ﺷﺨﺺ‬
‫ﻣﻮﺳﻲ ﺷﮏ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﺻﺎدر ﮐﺮد‪ ،‬ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ از هﻤﺎن زﻣﺎن اﺻﺎﻟﺖ ﺗﻮرات ﻣﻮرد ﺗﺮدﻳﺪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬درﻗﺮن دوازدهﻢ‪،‬‬
‫ﻳﻌﻨﻲ دراوج ﺗﻌﺼﺐ ﻣﺬهﺒﻲ ﻳﻬﻮدﻳﺎن وﻣﺴﻴﺤﻴﺎن‪ ،‬اﺑﺮاهﺎم ﺑﻦ ﻋﺰرا‪ ،‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻋﺎﻟﻢ اﻟﻬﻴﺎت ﻳﻬﻮدي ﻗﺮون وﺳﻄﻲ ﮐﻪ‬
‫درﺷﻬﺮ ﺗﻮﻟﺪوي اﺳﭙﺎﻧﻴﺎ ) ﻃﻠﻴﻄﻠﻪ( ﻣﻴﺰﻳﺴﺖ و ﺁﺛﺎر او درهﻤﺎن زﻣﺎن ﺑﻪ ﻻﺗﻴﻨﻲ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﺪ‪ ،‬درﭼﻨﺪﻳﻦ ﮐﺘﺎب و رﺳﺎﻟﻪ ﺧﻮد‬
‫ﺁﺷﮑﺎر ﺑﺎ اﺻﺎﻟﺖ ﺑﺴﻴﺎري از ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي ﺗﻮرات ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﮐﺮد و اﺻﻮﻻ ﺗﻮرات ﻣﻨﺘﺴﺐ ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ را ﻧﻮﺷﺘﻪ ﮐﺎهﻨﺎﻧﻲ داﻧﺴﺖ‬
‫ﮐﻪ ﻣﺪﺗﻬﺎ ﺑﻌﺪاز ﻣﻮﺳﻲ ﻣﻴﺰﻳﺴﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬اﺷﺘﺎهﻠﻴﻦ ﻣﺤﻘﻖ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ درارزﻳﺎﺑﻲ رﺳﺎﻻت ﺑﻦ ﻋﺰرا ﻣﺘﺬﮐﺮ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ وي ﺑﺎ ﻣﻌﺠﺰات‬
‫ادﻋﺎﺋﻲ ﻣﻮﺳﻲ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﻮدﻩ و ﻣﻨﺠﻤﻠﻪ ﻋﺒﻮر ﻣﻌﺠﺰﻩ ﺁﺳﺎي ﻳﻬﻮدﻳﺎن را از درﻳﺎي ﺳﺮخ ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻣﻴﮑﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁﻧﺎن‬
‫درهﻨﮕﺎم ﺟﺰردرﻳﺎاز ﻗﺴﻤﺖ ﺑﺎﻻي ﺁن ﮐﻪ ﻋﻤﻘﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﮐﻢ دارد ﮔﺬر ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ وهﻴﭻ ﺁﺑﻲ درﭘﻴﺶ ﭘﺎي ﺁﻧﻬﺎ ﺷﮑﺎﻓﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻦ ﻋﺰرا ﺑﺪﻟﻴﻞ ﺳﺮﺧﻮردﮔﻲ از ﻗﺸﺮﻳﺖ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻣﻮﻟﺪ و ﺷﻬﺮ ﺧﻮد را ﺗﺮک ﮔﻔﺖ و ﺑﻪ ﻗﺮﻃﺒﻪ و ﻧﺎرﺑﻦ ورم و ﻟﻨﺪن و ﻣﺼﺮ و‬
‫ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ ﺳﻔﺮﮐﺮد و ﻧﺴﺨﻪ هﺎي ﺧﻄﻲ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي او ﮐﻪ اﮐﻨﻮن درﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ ﻣﻠﻲ ﭘﺎرﻳﺲ ﻧﮕﺎهﺪاري ﻣﻴﺸﻮد از‬
‫ارزﻧﺪﻩ ﺗﺮﻳﻦ ﺁﺛﺎر ﻓﺮهﻨﮕﻲ ﻗﺮون وﺳﻄﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﻴﺮود‪.‬‬
‫ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻳﻬﻮدي ﺳﺮﺷﻨﺎس دﻳﮕﺮي ﮐﻪ ﺑﻌﺪا اﻳﻦ ﻧﻈﺮ ﺑﻦ ﻋﺰرا را ﺗﺄﻳﻴﺪ ﮐﺮدﻩ اﺳﭙﻴﻨﻮزا ﻓﻴﻠﺴﻮف ﺑﺰرگ هﻠﻨﺪي ﻗﺮن هﻔﺪهﻢ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ دررﺳﺎﻟﻪ ‪ Tractatus thelogico-politicus‬ﺧﻮد ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ هﻴﭽﻴﮏ از ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻮﺳﻲ و ﺗﻮﺳﻂ دﻳﮕﺮ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮاﻧﻲ ﮐﻪ ﻣﻮﻟﻒ اﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻌﺪهﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﮐﺎهﻨﺎن‬
‫دﻳﮕﺮي ﺑﻪ ﻧﺎم ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺠﻤﻠﻪ ﺗﻮرات ﻣﻮﺳﻲ را ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻋﺰرا ﮐﺎهﻦ اﻋﻈﻢ دوران ﺑﻌﺪ از اﺳﺎرت ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻳﻬﻮد و‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪1‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﻣﺨﺼﻮص ﺧﺸﺎﻳﺎرﺷﺎ ﺑﻪ اورﺷﻠﻴﻢ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ .‬ﻋﻨﻮان ﻓﺼﻞ ﺧﺎص ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻲ دررﺳﺎﻟﻪ اﺳﭙﻴﻨﻮزاﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"درﺑﺎرﻩ اﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻣﻨﺘﺴﺐ ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ و هﻤﭽﻨﻴﻦ ﮐﺘﺎب داوران و ﮐﺘﺎب روت و ﮐﺘﺎب ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ و ﮐﺘﺎب ﭘﺎدﺷﺎهﺎن واﻗﻌﻲ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﮐﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﻧﺎﻣﺸﺎن ﺑﺮاﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﻳﺎ اﻳﻨﮑﻪ اﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ﻳﮏ ﻳﺎ ﭼﻨﺪ ﻣﻮﻟﻒ دﻳﮕﺮ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‬
‫ودراﻳﻨﺼﻮرت اﻳﻨﻬﺎ ﭼﻪ ﮐﺴﺎﻧﻲ ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ ؟"‬
‫ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻃﻮﻓﺎن ﺧﺸﻤﻲ ﮐﻪ ﭼﺎپ اﻳﻦ رﺳﺎﻟﻪ اﺳﭙﻴﻨﻮزادرﺟﻬﺎن ﻳﻬﻮدي ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺖ‪ ،‬ﺧﺎﺧﺎم هﺎي ﺳﺮاﺳﺮاروﭘﺎ ﻣﺠﻤﻌﻲ در‬
‫ﺁﻣﺴﺘﺮدام ﺗﺸﮑﻴﻞ دادﻧﺪ و درﭘﺎﻳﺎن ﺁن ﻧﻔﺮﻳﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﻣﻌﺮﻓﻲ را ﻋﻠﻴﻪ او ﺻﺎدرﮐﺮدﻧﺪ ﮐﻪ ﻳﮑﻲ از ﺟﺎﻟﺒﺘﺮﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎي ﻧﻮع ﺧﻮد‬
‫درﺗﺎرﻳﺦ ﺟﻬﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺮﺟﻤﻪ اﻳﻦ ﻧﻔﺮﻳﻦ ﻧﺎﻣﻪ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ‪.‬‬
‫"ﻃﺒﻖ رأي ﻣﻘﺪس اﻟﻬﻲ و داوري هﻤﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان او‪ ،‬ﻣﺎ ﺑﺎروخ اﺳﭙﻴﻨﻮزاي ﺑﻴﺪﻳﻦ وﻣﺮﺗﺪ را درﺑﺮاﺑﺮ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﻗﺎﻧﻮن‬
‫)ﺗﻮرات( و ﻗﻮاﻧﻴﻦ ‪ 613‬ﮔﺎﻧﻪ ﺁن ﺑﺮاي هﻤﻴﺸﻪ ﻧﻔﺮﻳﻦ و ﻃﺮد و اﺧﺮاج ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ‪ ،‬وهﻤﻪ ﻟﻌﻨﺘﻬﺎﺋﻲ را ﮐﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﺑﺮﻣﺮدم ارﻳﺤﺎ‬
‫و اﻟﻴﺸﻊ ﺑﺮ ﭘﺴﺮ ﺑﭽﻪ هﺎﺋﻲ ﮐﻪ ﺧﺮس ﺁﻧﻬﺎ را ﺧﻮرد ﻓﺮﺳﺘﺎدﻧﺪ و ﺗﻤﺎم ﻟﻌﻨﺘﻬﺎي دﻳﮕﺮي راﮐﻪ درﺗﻮرات ﻣﻘﺪس ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﺑﺮاو‬
‫ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﻴﻢ‪ .‬ﻟﻌﻨﺖ ﺑﺮاو ﺑﺎد درهﻤﻪ روزهﺎ و ﻟﻌﻨﺖ ﺑﺮاو ﺑﺎد درهﻤﻪ ﺷﺒﻬﺎ‪ .‬ﻟﻌﻨﺖ ﺑﺮ او ﺑﺎد درهﺮ وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﻣﻴﻨﺸﻴﻨﺪ و درهﺮ‬
‫وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﺑﺮﻣﻴﺨﻴﺰد‪ .‬ﻟﻌﻨﺖ ﺑﺮاوﺑﺎدرهﺮﻣﻮﻗﻊ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺤﻠﻲ داﺧﻞ ﻣﻴﺸﻮد ودرهﺮﻣﻮﻗﻊ ﮐﻪ ازﺁن ﺧﺎرج ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬ﺧﺪاوﻧﺪ هﺮﮔﺰ‬
‫اورا ﻧﺒﺨﺸﺪ و ﺧﺸﻢ اوﺑﺮاﻳﻦ اﻧﺴﺎن ﻣﻠﻌﻮن ﮐﺎهﺶ ﻧﻴﺎﺑﺪ و هﻤﻪ ﻧﻔﺮﻳﻨﻬﺎﺋﻲ را ﮐﻪ درﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﺑﺮاو ﻧﺎزل ﺳﺎزد و‬
‫ﻧﺎﻣﺶ را از ﺻﻔﺤﻪ روزﮔﺎرﺑﺮاﻧﺪازد‪ .‬ﻣﺎ هﻴﺄت داوران اﻳﻦ ﻣﺮﺗﺪ ﻣﻠﻌﻮن را ﺑﻨﻤﺎﻳﻨﺪﮔﻲ از ﺟﺎﻧﺐ هﻤﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن روي زﻣﻴﻦ‬
‫ﻣﻤﻨﻮع اﻟﻤﻼﻗﺎت و ﻣﻤﻨﻮع اﻟﻤﮑﺎﻟﻤﻪ و ﺧﻮاﻧﺪن ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎﻳﺶ را ﮐﻔﺮ اﻋﻼم ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ‪“.‬‬
‫دو ﻳﻬﻮدي ﺑﺴﻴﺎر ﺳﺮﺷﻨﺎس دﻳﮕﺮ دوران ﻣﺎ‪ ،‬زﻳﮕﻤﻮﻧﺪ ﻓﺮوﻳﺪ و ﺁﻟﺒﺮت اﻳﻨﺸﺘﺎﻳﻦ‪ ،‬ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد اﺻﺎﻟﺖ ﺗﻮرات را ﺑﺎ ﻗﺎﻃﻌﻴﺖ‬
‫ﻧﻔﻊ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ دﻳﮕﺮ ﻣﺘﻔﮑﺮان ﺳﺮﺷﻨﺎﺳﻲ ﮐﻪ اﻳﻦ اﺻﺎﻟﺖ را ﻣﻮرد اﻧﮑﺎر ﻗﺮار دادﻩ اﻧﺪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ از وﻟﺘﺮ ﻧﺎم ﺑﺮد ﮐﻪ‬
‫دردﻳﮑﺴﻴﻮﻧﺮ ﻓﻠﺴﻔﻲ ﺧﻮد ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ اﺻﺎﻟﺖ ﺗﻮرات ﺑﻠﮑﻪ وﺟﻮد ﺧﻮد ﻣﻮﺳﻲ را ﺑﻪ اﺳﺘﻬﺰاﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬و درﻣﻮرد اﻧﺘﺴﺎب‬
‫ﺗﻮرات ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪" :‬ﺑﺮﺧﻲ ازﻣﺤﻘﻘﻴﻦ ﮐﻪ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ اﻳﻤﺎن ﭘﺮو ﭘﺎ ﻗﺮﺻﻲ ﻧﺪارﻧﺪ ﺑﻴﺠﻬﺖ ﺑﻪ هﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺷﮏ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪،‬‬
‫اﻇﻬﺎر ﺗﻌﺠﺐ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ از اﻳﻨﮑﻪ هﻴﭽﭙﻴﻐﻤﺒﺮي از ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﻳﻬﻮد‪ ،‬ﺗﺎ ‪ 1167‬ﺳﺎل ﭘﺲ از ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺗﻮرات ﺑﺮاي زﻧﺪﮔﻲ‬
‫ﻣﻮﺳﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬درﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺧﻮد ﻣﻄﻠﻘﺎﻧﺎﻣﻲ از ﻣﻮﺳﻲ ﻧﺒﺮدﻩ و درهﻴﭻ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﻘﺪﺳﻲ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﺧﻮاﻩ‬
‫درﻣﺰاﻣﻴﺮ داود‪ ،‬ﺧﻮاﻩ درﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻣﻨﺘﺴﺐ ﺑﻪ ﺳﻠﻴﻤﺎن‪ ،‬ﺧﻮاﻩ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻣﻌﺘﺒﺮﻳﺮﻣﻴﺎي ﻧﺒﻲ و اﺷﻴﺎء ﻧﺒﻲ و ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧﺒﻲ‪،‬‬
‫ﮐﻤﺘﺮﻳﻦ اﺷﺎرﻩ اي ﺑﺪو ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ اﺳﺎﻣﻲ اﺳﻔﺎر ﭘﻨﺠﮕﺎﻧﻪ ﺗﻮرات‪ :‬ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺧﺮوج‪ ،‬اﻋﺪاد‪ ،‬ﻻوﻳﺎن‪ ،‬ﺗﺜﻨﻴﻪ‪،‬‬
‫درهﻴﭻ ﮐﺘﺎﺑﻲ از هﻴﭻ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺗﻮرات ﻧﻴﺎﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬هﻤﻴﻦ ﺁدﻣﻬﺎي ﺷﮑﺎک ﻣﻴﭙﺮﺳﻨﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ واﻗﻌﺎ ﻣﻮﺳﻲ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ اﻳﻦ اﺳﻔﺎر‬
‫ﭘﻨﺠﮕﺎﻧﻪ ﺑﻮد‪ ،‬ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ درﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن ﺑﻨﻮﻳﺴﺪ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ازدواج ﺑﺎ زن ﺑﺮادر را ﺣﺮام ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ وﻟﻲ ﺧﻮد او‬
‫درﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ اﻳﻦ ازدواج را وﻇﻴﻔﻪ اي ﺷﺮﻋﻲ ﺑﺸﻤﺎرد؟و ﭼﻄﻮر ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ درﺳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﮐﻪ هﻴﭽﻮﻗﺖ ﺣﺘﻲ دﻩ ﺷﻬﺮ ﺁﺑﺎد هﻢ‬
‫ﺑﻪ ﺧﻮد ﻧﺪﻳﺪﻩ اﺳﺖ ﻗﺒﻴﻠﻪ ﻻوﻳﺎن را ﺻﺎﺣﺐ ﭼﻬﻞ وهﺸﺖ ﺷﻬﺮ اﻋﻼم ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺁﻧﻬﻢ درﺑﻴﺎﺑﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﺧﻮد او و ﻗﻮﻣﺶ ﭼﻬﻞ ﺳﺎل‬
‫درﺁن ﺳﺮﮔﺮدان ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ ﺣﺘﻲ ﺧﺎﻧﻪ اي داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ؟ و ﺑﺎز هﻢ ﭼﻄﻮر ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ از ﭘﺎدﺷﺎهﺎﻧﻲ ﺳﺨﻦ ﺑﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ‬
‫ﭘﺎﻧﺼﺪ ﺳﺎل ﺑﻌﺪ دراﺳﺮاﺋﻴﻞ ﭘﻴﺪا ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ از وﺟﻮد داوران و ﻗﺎﺿﻴﺎﻧﻲ ﮐﻪ دراﻳﻦ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ را ادارﻩ ﮐﺮدﻧﺪ‬
‫ﺧﺒﺮي ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ؟"ﻓﻬﺮﺳﺖ هﻤﻪ اﻧﺪﻳﺸﻤﻨﺪان و ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﮕﺎراﻧﻲ ﮐﻪ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ ﻧﻈﺮ دادﻩ اﻧﺪ )و از ﺟﻤﻠﻪ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﻣﻴﺘﻮان از دﻳﺪرو‪ ،‬ﻣﻮﻧﺘﺴﮑﻴﻮ‪ ،‬ﮔﻮﺗﻪ‪ ،‬ﮐﺎﻧﺖ‪ ،‬رﻧﺎن‪ ،‬ﻧﻴﭽﻪ‪ ،‬هـ‪ .‬ج‪ .‬وﻟﺰ‪ ،‬ﺑﺮﺗﺮاﻧﺪ راﺳﻞ‪ ،‬ﺁﻟﺒﺮت ﺷﻮاﻳﺘﺴﺮ ﻧﺎم ﺑﺮد(‬
‫از ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎو ﻣﻘﺎﻻﺗﺸﺎن از ﭼﻨﺪ هﺰار ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﻴﺮود‪ ،‬ﮐﻪ درﮐﺘﺎب ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺘﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﺷﻤﺎري از‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫از ﺟﺎﻧﺐ درﮔﺮ‪ ،‬ﺑﺮﺳﻴﻬﺎي ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺗﻮرات ﺷﻨﺎﺳﺎن ﻏﺮﺑﻲ درهﻤﻴﻦ ﺳﻪ ﻗﺮن‪ ،‬اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ را ﻧﻴﺰ روﺷﻦ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد‬
‫ﺗﻮرات اﺻﻮﻻ ﻳﮏ ﻣﺘﻦ واﺣﺪ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺧﻮد ﺧﺪا ﻳﺎ ﻣﻮﺳﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺗﺮﮐﻴﺒﻲ از ﭼﻬﺎر ﻣﺘﻦ ﻣﺨﺘﻠﻒ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺪﺳﺖ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﻣﺨﺘﻠﻒ درﺳﺎﻟﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ و درﺷﺮاﻳﻂ ﺳﻴﺎﺳﻲ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻣﺬهﺒﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ و‬
‫ﭼﻪ از ﻧﻈﺮ ﺳﺒﮏ ﻧﮕﺎرش و ﭼﻪ از ﻟﺤﺎظ ﻣﺤﺘﻮاي ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ هﻤﺎهﻨﮓ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ درﺑﺴﻴﺎر ﻣﻮارد هﻤﺎهﻨﮓ و‬
‫ﮔﺎﻩ اﺻﻮﻻ ﻣﺘﻨﺎﻗﺾ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮﻧﺪ‪ .‬ﻗﺪﻳﻤﻲ ﺗﺮﻳﻦ اﻳﻦ ﻣﺘﻦ هﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﺗﻮرات ﻣﻮﺳﻮم "ﻳﻬﻮي "اﺳﺖ ) زﻳﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ درﺁن‬
‫ﻳﻬﻮﻩ ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد( ﮐﻪ درﻗﺮن ﻧﻬﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬دوﻣﻲ ﺗﻮرات"اﻟﻮهﻲ"اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن ازﺧﺪا ﺑﺼﻮرت‬
‫اﻟﻮهﻴﻢ ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ‪ ،‬و درﻗﺮن هﺸﺘﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد درﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻳﻬﻮدا ﮐﻪ درﺁﻧﻮﻗﺖ ﻳﮑﻲ از دو ﮐﺸﻮر ﻣﺴﺘﻘﻞ ﻳﻬﻮد ﺑﻮد‬
‫ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺘﻦ ﺳﻮم ﻣﺘﻨﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درزﻣﺎن ﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧﺒﻲ )اواﺧﺮ ﻗﺮن هﻔﺘﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ( ﺗﺄﻟﻴﻒ ﺷﺪﻩ و‬
‫ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻣﺘﻦ ﭼﻬﺎرﻣﻲ ﮐﻪ ﻣﺘﻦ رﺳﻤﻲ ﮐﻨﻮﻧﻲ اﺳﺖ ﻣﺘﻨﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪا از دوران اﺳﺎرت ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻳﻌﻨﻲ درزﻣﺎن ﺣﮑﻮﻣﺖ‬
‫هﺨﺎﻣﻨﺸﻲ درﻓﻠﺴﻄﻴﻦ )ﻗﺮن ﺷﺸﻢ و ﭘﻨﺠﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ( ﺗﻮﺳﻂ ﮔﺮوهﻲ از ﮐﺎهﻨﺎن ﻣﻌﺒﺪ ﺳﻠﻴﻤﺎن درارﺗﺒﺎط ﺑﺎ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪2‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺗﺤﻮﻻت و ﻧﻴﺎزهﺎي ﻓﮑﺮي وﻣﺬهﺒﻲ ﺟﺎﻣﻪ ﻳﻬﻮدي ﺁن دوران ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﻣﺘﻦ ﺧﺎﺧﺎم هﺎ ﻳﺎ ﮐﺎهﻨﺎن‪Sacerdotal‬‬
‫ﻣﻌﺮوف اﺳﺖ‪ ،‬و ﺗﮑﻤﻴﻞ ﺁن اﺣﺘﻤﺎﻻﺗﺎ ﻗﺮن دوم ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺴﻴﺎري از ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺑﻨﻴﺎدي ﺗﻮرات‬
‫درﺑﺮﺧﻲ ازاﻳﻦ ﭼﻬﺎر ﻣﺘﻦ دﻳﺪﻩ ﻧﻤﻴﺸﻮﻧﺪ و ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻳﺎ دو ﻣﺘﻦ از ﺁﻧﻬﺎ ﺗﻌﻠﻖ دارﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺜﻼ داﺳﺘﺎن ﺗﻮﻟﺪ ﺁدم و ﺣﻮا ﮐﻪ‬
‫درﻣﺘﻦ "ﻳﻬﻮي"ﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ‪ ،‬درﻣﺘﻦ "اﻟﻮهﻲ "ﺁن وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬و ﻣﻮﺿﻮع اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﺧﺪا درروز هﻔﺘﻢ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﮐﻪ ﺗﻌﻄﻴﻞ‬
‫اﻟﺰاﻣﻲ روز ﺷﻨﺒﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﻳﻬﻮد از ﺁن ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺗﻨﻬﺎ درﺗﻮرات ﺧﺎﺧﺎﻣﻲ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬دو ﭘﮋوهﺸﮕﺮ ﻳﻬﻮدي‬
‫اﻣﺮﻳﮑﺎﺋﻲ‪ ،‬دﻳﻮﻳﺪ روزﻧﺒﺮگ وهﺮوﻟﺪ ﺑﻠﻮم درﺳﺎﻟﻬﺎي اﺧﻴﺮ درﮐﺘﺎب ﭘﺮ ﺳﺮوﺻﺪاﺋﻲ ﺑﻨﺎم ﮐﺘﺎب ﻳﻬﻮﻩ‪The Book of J. .‬‬
‫ادﻋﺎ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﻳﮑﻲ ازﭼﻬﺎرﻣﻮأﻟﻒ ﺗﻮراﺗﻬﺎي ﭼﻬﺎر ﮔﺎﻧﻪ ﻳﮏ زن ﮐﺎهﻨﻪ ﻳﻬﻮدي ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻓﻮرﻟﻨﺪراﺳﺘﺎد ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ اﻟﻬﻴﺎت و ﮐﺸﻴﺶ ﭘﺮوﺗﺴﺘﺎن‪ ،‬ﺗﺬﮐﺮ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان ﻳﻬﻮدي ﺑﻌﺪ از ﻣﻮﺳﻲ‪ ،‬ﻣﻨﺠﻤﻠﻪ اﺷﻌﻴﺎء‪،‬‬
‫ﻣﻴﮑﺎﻩ‪ ،‬ﻋﺎﻣﻮس‪ ،‬هﻮﺷﻴﺎ درهﻴﭻ ﺟﺎي ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺧﻮدﺷﺎن ﺑﻪ ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج و ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ اﺷﺎرﻩ اي ﻧﻤﻴﮑﻨﻨﺪ و اﺻﻮﻻ در‬
‫هﻴﭽﻴﮏ از ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي ﻣﺬهﺒﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ دوران ﭘﻴﺶ از اﺳﺎرت ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻧﻪ ﻧﺎﻣﻲ ازﻣﻮﺳﻲ ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ و ﻧﻪ ﺑﻪ‬
‫ﻣﺎﺟﺮاي ﺧﺮوج اﺳﺮاﺋﻴﻠﻴﺎن ازﻣﺼﺮ اﺷﺎرﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي ﺧﻮد ﺗﻮرات درزﻣﺎن اﺳﺎرت ﻳﻬﻮدﻳﺎن درﺑﺎﺑﻞ‬
‫ﻧﺰدﻳﮏ هﺰار ﺳﺎل ﺑﺮدوران ﻣﻮﺳﻲ ﻣﻴﮕﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬از ﻧﻈﺮ ﻓﻮرﻟﻨﺪر ﺁﻧﭽﻪ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ درﻣﺘﻮن ﻣﻮﺟﻮد ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس دﻳﺪﻩ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد ﻣﻄﺎﻟﺒﻲ ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪا ﺑﻪ ﻣﺘﻮن اﺻﻠﻲ اﻓﺰودﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﺣﺘﻲ اﺳﺎﻣﻲ ﺑﻨﻴﺎدي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج از‬
‫ﻗﺒﻴﻞ ﻣﻮﺳﻲ و هﺎرون و ﻣﺮﻳﻢ و ﻳﻮﺷﻊ ﮐﻪ درﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ از ﺁﻧﻬﺎ ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ درهﻴﭽﻴﮏ از ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي ﭘﻴﺶ از دوران‬
‫اﺳﺎرت ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻳﻬﻮدﻳﺎن وﺟﻮد ﻧﺪارد‪.‬‬
‫درﺟﺎﺋﻲ دﻳﮕﺮ از ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ازﻣﺘﻦ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ دﻳﮕﺮي از ﺗﻮرات ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ درزﻣﺎن ﻳﮑﻲ از ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ﻳﻬﻮدا درهﻨﮕﺎم‬
‫ﺗﻌﻤﻴﺮ ﻣﻌﺒﺪ اورﺷﻠﻴﻢ ﺗﻮﺳﻂ رﺋﻴﺲ ﮐﺎهﻨﺎن ﻣﻌﺒﺪ ﮐﺸﻒ و ﺑﺮاي ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬و ﻗﺮاﺋﺖ ﺁن ﻳﮏ ﺗﺤﻮل ﺑﺰرگ‬
‫"ﺳﻴﺎﺳﻲ – ﻣﺬهﺒﻲ "را درﮐﺸﻮر ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ ﺁورد‪ .‬ﺷﺮح اﻳﻦ ﻣﺎﺟﺮا‪ ،‬ﻃﺒﻖ ﺁﻧﭽﻪ درﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ ودوم ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‬
‫ﺁﻣﺪﻩ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‪ :‬ﻳﻮﺷﻴﺎ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا درهﺠﺪهﻤﻴﻦ ﺳﺎل ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺧﻮد )‪ 622‬ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ( از ﮐﺎﺗﺐ ﺧﻮد‬
‫ﻣﻴﺸﻨﻮد ﮐﻪ رﺋﻴﺲ ﮐﺎهﻨﺎن ﻣﻌﺒﺪ اورﺷﻠﻴﻢ درهﻨﮕﺎم ﺟﺎﺑﺠﺎ ﮐﺮدن ﻃﻼهﺎ و ﻧﻘﺮﻩ هﺎي ﻣﻌﺒﺪ‪ ،‬ﻧﺴﺨﻪ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ اي از ﺗﻮرات را‬
‫درﺧﺎﻧﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺁﻧﺮا ﺗﻮﺳﻂ وي ﺑﺮاي ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﮐﺎﺗﺐ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب را ﺑﺮاي ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪ ﺷﺎﻩ‬
‫از ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﺟﺎﻣﻪ ﺧﻮد را ﻣﻴﺪرد و ﺣﻠﻘﻴﺎءﮐﺎهﻦ و ﺷﺎﻓﺎن ﮐﺎﺗﺐ و ﻋﮑﺒﻮرﺑﻦ ﻣﻴﮑﺎﻳﺎرا ﻣﺄﻣﻮر ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮوﻧﺪ و از ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﻣﺴﺌﻠﺖ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﻏﻀﺐ اوﺑﺮﻗﻮم ﻳﻬﻮدا ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻪ ﻧﺸﻮد"از اﻳﻨﺠﻬﺖ ﮐﻪ ﭘﺪران ﻣﺎ ﺳﺨﻨﺎن اﻳﻦ ﮐﺘﺎب را ﮔﻮش ﻧﺪادﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﻮاﻓﻖ‬
‫هﺮ ﺁﻧﭽﻪ درﺑﺎرﻩ ﻣﺎ ﻣﮑﺘﻮب اﺳﺖ ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ "‪ ،‬و ﭘﺲ از ﻣﺸﻮرت ﺑﺎ ﮐﺎهﻨﻪ اي ﺑﻪ ﻧﺎم ﺧﻠﺪﻩ زوﺟﻪ ﺷﻼم ﺑﻦ ﺗﻘﻮﻩ ﺑﻦ‬
‫ﺟﺮﺟﺲ ﻟﺒﺎﺳﺪار ﻣﺤﻠﻪ دوم اورﺷﻠﻴﻢ درﺑﺎرﻩ ﭘﻴﺎم واﻗﻌﻲ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب‪ ،‬ﻣﺮاﺳﻢ ﻣﺬهﺒﻲ ﻣﺠﻠﻠﻲ ﺑﻪ ﻧﺸﺎن ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻣﻴﺜﺎق ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎ‬
‫ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺧﻮدش ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬و از ﺁن ﭘﺲ ﺳﻴﺎﺳﺖ ﮐﻠﻲ دوﻟﺖ ﻳﻬﻮدا دراﻳﻦ ﻣﺴﻴﺮ ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮد ﮐﻪ ﮐﻠﻴﻪ اﻣﻮر ﻣﺬهﺒﻲ‬
‫دراورﺷﻠﻴﻢ و درﻣﻌﺒﺪ ﺁن ﺗﻤﺮﮐﺰ ﻳﺎﺑﺪ و اﻣﺘﻴﺎزات ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺑﻪ ﮐﺎهﻨﺎن ﻣﻌﺒﺪ ﺗﻌﻠﻖ ﮔﻴﺮد‪ ،‬و درﻋﻴﻦ ﺣﺎل هﻤﮑﺎري هﻤﻪ‬
‫ﺟﺎﻧﺒﻪ اي ﻣﻴﺎن دﺳﺘﮕﺎهﻬﺎي ﺳﻠﻄﻨﺖ و روﺣﺎﻧﻴﺖ ﺑﻨﻔﻊ ﺗﺤﮑﻴﻢ ﻣﻮاﺿﻊ هﺮ دو ﻃﺮف ﺑﺮﻗﺮار ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﺮﺳﻴﻬﺎي ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺳﺎﻟﻪ‬
‫رﻳﭽﺎردﻓﺮﻳﺪﻣﻦ اﺳﺘﺎد ﻳﻬﻮدي اﻻﺻﻞ داﻧﺸﮕﺎﻩ ﺳﻦ دﻳﻪ ﮔﻮي ﮐﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ دراﺛﺮ ﺗﺤﻘﻴﻘﻲ او ﺑﻨﺎم "ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس راﭼﻪ ﮐﺴﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ ؟"روﺷﻦ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻣﺘﻦ از اول ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﺗﻮﺳﻂ ﻳﺮﻣﻴﺎ ﻳﮑﻲ از ﮐﺎهﻨﺎن ﻣﻌﺒﺪ اورﺷﻠﻴﻢ وﻣﻌﺎﺻﺮ ﺑﺎ ﻳﻮﺷﻴﺎ‬
‫ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ و ﺑﻄﻮر ﺟﻌﻠﻲ‪ ،‬ﻃﺒﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ اي ﮐﻪ ﺑﺎ هﻤﮑﺎري ﺧﻮد ﻳﻮﺷﺎ ﻃﺮاﺣﻲ ﺷﺪﻩ ﺑﻮدﻩ ﻧﺴﺨﻪ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ اي‬
‫ازﻋﻬﺪ ﻣﻮﺳﻲ ﺑﻪ ﻗﻠﻢ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﺷﻮراي ﻣﺬهﺒﻲ )‪ (Council‬ﮐﻠﻴﺴﺎي واﺗﻴﮑﺎن درﺳﺎل ‪1870‬ﮐﻪ ﺑﺮاي ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺗﺮدﻳﺪ هﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﺻﺎﻟﺖ ﺗﻮرات‬
‫ﺗﺸﮑﻴﻞ ﺷﺪ‪ ،‬رﺳﻤﺎ اﻋﻼم ﺷﺪ ﮐﻪ ﺗﻮرات وﺣﻲ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ روح اﻟﻘﺪس ﻣﻨﺘﻘﻞ ﺷﺪﻩ و ازراﻩ ﮐﻠﻴﺴﺎ ﺑﻪ ﺟﻬﺎﻧﻴﺎن‬
‫رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ هﻤﻴﻦ ﮐﻠﻴﺴﺎ ﻳﮑﺼﺪ ﺳﺎل ﺑﻌﺪ از ﺁن ﺑﺎ ﺗﺸﮑﻴﻞ هﻴﺌﺖ ﺗﺤﻘﻴﻘﻲ "هﻴﺮوﻧﻴﻤﻮس “ﭘﺬﻳﺮﻓﺖ ﮐﻪ اﺻﺎﻟﺖ ﺗﻮرات‬
‫ﻣﺴﻠﻢ ﻧﻴﺴﺖ و ﺗﺪوﻳﻦ ﻧﻬﺎﺋﻲ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﺣﺘﻲ ﺗﺎﺳﺎل ‪ 444‬ﭘﻴﺶ ا زﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ )هﺰار ﺳﺎل ﺑﻌﺪ ازﺗﺎرﻳﺦ ﺳﻨﺘﻲ ﻣﺮگ ﻣﻮﺳﻲ(‬
‫ﭘﺎﻳﺎن ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ 1.‬ﺑﻌﻀﻲ از ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﺑﺮاﻳﻦ ﻋﻘﻴﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﺎر ﺗﻨﻬﺎ درﻗﺮن اول ﻣﻴﻼدي ﭘﺎﻳﺎن ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪،‬‬
‫وﭼﻨﺪﺗﻦ ازﺁﻧﺎن ﺣﺘﻲ اﻳﻦ ﺗﺎرﻳﺦ راﺣﺪود ﺳﺎل ‪ 500‬ﻣﻴﻼدي داﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﻤﻮﺟﺐ رواﻳﺘﻲ ازﻗﺮن اول ﻣﻴﻼدي‪ ،‬ﭼﻮن ﻧﺴﺨﻪ‬
‫هﺎي ﻗﺪﻳﻢ و ﻣﻌﺘﺒﺮ ﮐﺘﺎب ﻋﻬﺪﻋﺘﻴﻖ درهﻨﮕﺎم وﻳﺮاﻧﻲ ﻣﻌﺒﺪ اورﺷﻠﻴﻢ ﺳﻮزاﻧﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﻣﺪﺗﻬﺎ هﻴــــــــــﭻ ﻧﺴﺨﻪ دﻳﮕﺮي از ﺁن‬

‫_______________________________‬
‫‪ – 1‬ﺷﻮراي واﺗﻴﮑﺎن دوم )‪.(1965 – 1962‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪3‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫دردﺳﺖ ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺗﻤﺎم ﻣﺘﻦ ﺁن درﻣﮑﺎﺷﻔﻪ اي از ﺟﺎﻧﺐ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﻋﺰرا ﮐﺎهﻦ اﻋﻈﻢ ﻳﻬﻮد ﮐﻪ ﻗﺒﻼ دراﻳﺮان ﺑﺴﺮﻣﻴﺒﺮد وﺣﻲ ﺷﺪ و‬
‫وي ﺁﻧﺮا در ﻣﺪت ﭼﻬﻞ روز و ﭼﻬﻞ ﺷﺐ ﭘﻴﺎﭘﻲ ﺑﻪ ﭘﻨﺞ ﮐﺎﺗﺐ ﻳﻬﻮدي دﻳﮑﺘﻪ ﮐﺮد‪ ،‬و وﻗﺘﻲ ﮐﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺸﺎﻳﺎرﺷﺎ ﻣﺄﻣﻮر‬
‫ﺗﺪوﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ﺑﺮاي ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ ﺷﺪ )ﮐﻪ درﺁﻧﺰﻣﺎن ﺑﺨﺸﻲ از ﺷﺎهﻨﺸﺎهﻲ هﺨﺎﻧﺸﻲ ﺑﻮد(‪ ،‬وي ﺑﺎ ﮔﺮوهﻲ از ﮐﺎهﻨﺎن ﺑﻪ‬
‫اورﺷﻠﻴﻢ رﻓﺖ و درﺁﻧﺠﺎ ﺗﻮرات ﮐﻨﻮﻧﻲ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن اﺑﻼغ ﮐﺮد ﺑﻪ ﻋﻘﻴﺪﻩ ﮐﺮﻧﻔﻠﺪ ﻣﻮرخ و ﺗﻮرات‬
‫ﺷﻨﺎس ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ ﻋﻠﺖ ﭘﺎﻓﺸﺎري ﮐﻠﻴﺴﺎي ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ درﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﺑﻲ اﻋﺘﺒﺎري اﺻﺎﻟﺖ ﺗﻮرات اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ درﭼﻨﻴﻦ ﺻﻮرﺗﻲ‬
‫ﭘﺎﻳﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ ﺑﺮرواﻳﺎت ﺗﻮرات اﺳﺘﻮار اﺳﺖ ﻣﺘﺰﻟﺰل ﻣﻴﺸﻮد‪“ :‬ﻓﻲ اﻟﻤﺜﻞ اﮔﺮ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ هﻤﻪ ﻣﻨﺪرﺟﺎت ﮐﺘﺎب‬
‫ﻳﻮﺷﻊ وﺣﻮادث ﺁن ﺑﺮﻣﺒﻨﺎي واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي ﻣﺴﻠﻢ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺟﻌﻠﻲ و ﻏﻴﺮ واﻗﻌﻲ اﺳﺖ‪ ،‬دراﻧﺼﻮرت ﺗﻤﺎم اﺳﻄﻮرﻩ ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ‬
‫ﻳﻬﻮد درﻣﻮرد ﺑﺨﺸﺶ ارض ﻣﻮﻋﻮد ﺑﺪﻳﻦ ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻴﺰ داﺳﺘﺎﻧﻲ ﺗﺨﻴﻠﻲ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد و ﺑﺎ ﻗﺒﻮل ﭼﻨﻴﻦ‬
‫واﻗﻌﻴﺘﻲ ﻣﺒﻨﺎي دﻳﻦ ﻗﻮﻣﻲ ﻳﻬﻮد ﺑﮑﻠﻲ ﻣﺘﺰﻟﺰل ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﺪون ﻣﻴﺜﺎق ﻳﻬﻮﻩ و ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﻲ ﻗﻮم ﻳﻬﻮد‪ ،‬دﻳﻦ ﻳﻬﻮد دﻳﮕﺮ‬
‫ﻣﺤﺘﻮاﺋﻲ ﻧﺨﻮاهﺪ داﺷﺖ "‪.‬‬
‫دﻳﻤﻮﻧﺖ درﮐﺘﺎب "ﻳﻬﻮدﻳﺎن‪ ،‬ﺧﺪا و ﺗﺎرﻳﺦ”دو ﮐﺎهﻦ ﻳﻬﻮدي را ﮐﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن واﻗﻌﻲ ﺗﻮرات ﮐﻨﻮﻧﻲ ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ ﻋﺰرا و ﻧﺤﻤﻴﺎ‬
‫ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﮐﻪ هﺮدوي ﺁﻧﻬﺎ دردرﺑﺎر هﺨﺎﻣﻨﺸﻲ ﺧﺪﻣﺖ ﻣﻴﮑﺮدﻩ اﻧﺪ و هﺮ دو ﻧﻴﺰ از ﺟﺎﻧﺐ اردﺷﻴﺮ ﺑﺎ ﻣﺄﻣﻮرﻳﺖ ﺗﺪوﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ‬
‫ﺑﺮاي ﻗﻮم ﻳﻬﻮد ﺑﻪ ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬و ﺑﻪ اﺑﺘﮑﺎر ﺁﻧﺎن ﺑﻮدﻩ ﮐﻪ ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ ﮐﻪ درزﻣﺎن ﻳﻮﺷﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﺑﺎ‬
‫ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻧﻈﺮ ﻻزم ﺑﻪ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﭼﻬﺎر ﮔﺎﻧﻪ ﻗﺒﻠﻲ ﺗﻮرات اﺿﺎﻓﻪ ﺷﺪﻩ و از اﻳﻦ ﺗﺮﮐﻴﺐ "اﺳﻔﺎر ﺧﻤﺴﻪ ")ﺗﻮرات( ﮐﻨﻮﻧﻲ ﺑﻮﺟﻮد‬
‫ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﻔﻬﻮم اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﻳﻬﻮد ﺑﺮا ﺳﺎس ﭘﻨﺞ ﮐﺘﺎﺑﻲ ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬاري ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ هﺸﺘﺼﺪ ﺗﺎ هﺰارودوﻳﺴﺖ ﺳﺎل‬
‫ﭘﺲ از ﺗﺎرﻳﺦ ادﻋﺎﺋﻲ ﻣﺮگ ﻣﻮﺳﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬هﻤﻴﻦ ﻣﺤﻘﻖ ﺗﺬﮐﺮ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ در"هﮕﺪﻩ"‪ ،‬ﮐﺘﺎب ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻣﻌﺮوف ﻳﻬﻮدي‬
‫ﮐﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن درهﺮ ﻋﻴﺪ ﻓﺼﺢ ﺑﻪ ﻳﺎد ﺑﻮد ﺧﺮوج ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ از ﻣﺼﺮ درﮐﻨﻴﺴﻪ هﺎﻣﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺣﺘﻲ ﻳﮑﺒﺎر ﻧﻴﺰ ﻧﺎﻣﻲ از ﺧﻮد‬
‫ﻣﻮﺳﻲ ﺑﺮدﻩ ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ .‬ﺗﺎرﻳﺦ اواﺳﻂ ﻗﺮن ﭘﻨﺠﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﺑﺮاي ﺗﺪوﻳﻦ واﻗﻌﻲ ﺗﻮرات‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﺼﺎدف ﺑﺎ زﻣﺎن اردﺷﻴﺮ‬
‫درازدﺳﺖ در اﻳﺮان اﺳﺖ‪ ،‬ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﻮرد ﺗﺎﻳﻴﺪ اﺳﭙﻴﻨﻮزا ﻧﻴﺰ هﺴﺖ‪.‬‬
‫ک‪ .‬م‪ .‬ﮐﻨﻴﺎن ﭘﮋوهﺸﮕﺮان اﻣﺮﻳﮑﺎﺋﻲ درﮐﺘﺎب "ﺗﻮرات و ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺟﺪﻳﺪ "ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﮐﺎر ﺗﺄﻟﻴﻒ‬
‫ﺗﻮرات ﺗﻮﺳﻂ ﻋﺰرا و ﻧﺤﻤﻴﺎ اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬اﻳﻦ دو ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ ﺳﻨﺎرﻳﻮي ﻳﻮﺷﻴﺎ را ﺗﺠﺪﻳﺪ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ درﺗﻤﺎم اﻣﭙﺮاﺗﻮري‬
‫اﻳﺮان ) ﮐﻪ ﺧﺎور ﻧﺰدﻳﮏ و ﻣﺼﺮ ﻗﺴﻤﺘﻲ از ﺁن ﺑﻮد( اﻳﻦ ﺷﺎﻳﻌﻪ را رواج دهﻨﺪ ﮐﻪ اﺳﻔﺎر ﺧﻤﺴﻪ )ﺗﻮرات( ﻣﻮﺳﻲ ﮐﻪ ﺑﻪ‬
‫ﺻﻮرﺗﻲ ﻣﻌﺠﺰﻩ ﺁﺳﺎ ﻳﻌﻨﻲ درﻋﺎﻟﻢ ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﺑﻪ ﻋﺰرا اﻟﻬﺎم ﺷﺪﻩ درروز اول ﺳﺎل ﻧﻮ ﻳﻬﻮدي درﻣﻌﺒﺪ اورﺷﻠﻴﻢ ﺑﺮاي ﻋﻤﻮم‬
‫ﻗﺮاﺋﺖ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﻳﻬﻮدي ﺳﺮاﻧﺠﺎم درﺳﺎل ‪ 444‬ﭘﻴﺶ ازﻣﻴﻼد ﺳﻨﺪ ﮐﺘﺒﻲ ﻣﻮﺟﻮدﻳﺖ ﺧﻮد را‬
‫ﺑﺪﺳﺖ ﺁورد‪ .‬ﺗﺎ اﻳﻦ ﺗﺎرﻳﺦ ﺁﻧﭽﻪ واﻗﻌﺎ ﺗﻮرات ﺗﻠﻘﻲ ﻣﻴﺸﺪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اي ازرواﻳﺎت ﺷﻔﺎهﻲ ﺑﻮد ﮐﻪ درﻃﻮل ﻗﺮون ﺳﻴﻨﻪ ﺑﻪ‬
‫ﺳﻴﻨﻪ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬و درهﺮ ﻧﻘﻞ واﻧﺘﻘﺎﻟﻲ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ دﻟﺨﻮاﻩ راوي ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﻣﻮرد ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬از‬
‫دﺳﺘﻨﻮﻳﺲ هﺎي ﻗﺪﻳﻤﻲ ﺗﻮرات اﻣﺮوزﻩ ﺣﺘﻲ ﻧﺴﺨﻪ اي ﮐﻪ از ﺳﺪﻩ هﺎي اول ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ دردﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ و‬
‫ﺗﺮﺟﻤﻪ اي ﮐﻪ ﻓﻲ اﻟﻤﺜﻞ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺎرﺗﻴﻦ ﻟﻮﺗﺮ ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬار ﺁﺋﻴﻦ ﭘﺮوﺗﺴﺘﺎن از ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ از روي ﻧﺴﺨﻪ‬
‫ﻣﺘﺄﺧﺮﺗﺮي اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﮔﺰارش ﺳﺎزﻣﺎن ﺑﻴﻦ اﻟﻤﻠﻠﻲ "ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس “ﺗﻨﻬﺎ درﺁﻟﻤﺎن ﻗﺮون وﺳﻄﻲ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ دردوران ﻟﻮﺗﺮ‪،‬‬
‫درﺣﺪود ‪ 4000‬دﺳﺘﻨﻮﻳﺲ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻮرات وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﮐﻪ ﻣﻨﺪرﺟﺎت ﺑﺴﻴﺎري از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎهﻢ ﻧﻤﻴﺨﻮاﻧﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬
‫درﻃﻮل دوهﺰار ﺳﺎل از ﻣﺘﻨﻲ ﺑﻪ ﻣﺘﻦ دﻳﮕﺮ اﻧﻮاع دﺳﺘﮑﺎرﻳﻬﺎﺋﻲ درﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ‬
‫اﺻﺎﻟﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺁﻧﻬﺎ را از ﻣﻴﺎن ﺑﺮدﻩ ﺑﻠﮑﻪ ﮔﺎﻩ اﻧﺤﺮاﻓﺎت ﺟﺒﺮان ﻧﺎﭘﺬﻳﺮي راﻧﻴﺰ از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﻮﻣﻨﺎن ﻣﺴﻴﺤﻲ هﻤﺮاﻩ ﺁوردﻩ اﺳﺖ‪،‬‬
‫ﻣﺜﻼ اﺷﺘﺒﺎﻩ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻗﺪﻳﺲ‪ ،St Paulus‬ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﻌﺪ از ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﮐﻪ دو ﮐﻠﻤﻪ ﻋﺎم "ﺁدم "ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ‬
‫زادﻩ ﺧﺎک و "ﺣﻮا”ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﻣﺎدررا درﻣﺘﻦ ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ ﻣﻮرد ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺧﻮد اﺳﺎﻣﻲ ﺧﺎص اوﻟﻴﻦ ﻣﺮد و زن ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﭘﻨﺪاﺷﺘﻪ و‬
‫ﺁﻧﺮا ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﺻﻮرت در"رﺳﺎﻟﻪ ﭘﻮﻟﺲ رﺳﻮل ﺑﻪ روﻣﻴﺎن "ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ واﺳﻼم‬
‫ﺁدم وﺣﻮا را ﻧﺎﻣﻬﺎي ﺧﺎص اﻳﻦ دوﻧﻔﺮ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﺁورﻧﺪ و ﺑﻌﺪا ﻧﺎم ﺁدم ﺑﺎ هﻤﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺖ درﻗﺮﺁن و ﻧﺎم ﺣﻮا دردﻳﮕﺮ ﮐﺘﺐ‬
‫ﺟﻬﺎﻧﻲ اﺳﻼم ﻧﻴﺰ ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‪ ،‬اﺷﺘﺒﺎﻩ ﺟﺮوﻧﻴﻤﻮي ﻗﺪﻳﺲ )ﺳﻦ ژروم( درﺗﺮﺟﻤﻪ ﮐﻠﻤﻪ ‪ malum‬درﻣﺘﻦ‬
‫ﻻﺗﻴﻨﻲ ﺗﻮرات ﺑﻪ ﺳﻴﺐ )ﮐﻠﻤﻪ اي ﮐﻪ درﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﻣﻌﻨﻲ ﻣﻤﻨﻮع راﻧﻴﺰ دارد( ﺑﺎﻋﺚ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ درﻃﻮل ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﻪ دو هﺰار ﺳﺎل‬
‫ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﮔﻨﺎﻩ راﻧﺪﻩ ﺷﺪن ﺁدم و ﺣﻮا رااز ﺑﻬﺸﺖ زﻣﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﮔﺮدن ﺳﻴﺐ ﺑﻴﮕﻨﺎﻩ ﺑﻴﻨﺪازد‪ ،‬هﺮ ﭼﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ اﺷﺘﺒﺎﻩ ﺑﻪ‬
‫ﺟﻬﺎن اﺳﻼم ﮔﺴﺘﺮش ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ در ﺳﻨﺘﻬﺎي اﺳﻼﻣﻲ‪ ،‬ﺑﻪ دﻟﻴﻠﻲ ﮐﻪ روﺷﻦ ﻧﻴﺴﺖ اﺳﺎﺳﺎ ﺳﻴﺐ ﺟﺎي ﺧﻮد را ﺑﻪ ﮔﻨﺪم‬
‫دادﻩ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪4‬‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﻣﺮوزﻩ ﺗﺎرﻳﺦ ﺗﺪوﻳﻦ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﮐﻪ ﺑﻨﺎم ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان ﻳﻬﻮد ﻧﺎﻣﮕﺬاري ﺷﺪﻩ وﻟﻲ هﻴﭽﮑﺪام از ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﺧﻮد ﺁﻧﺎن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ اﻧﺪ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻼ ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي داﻧﻴﻞ‪ ،‬اﻳﻮب‪ ،‬ﻋﺰرا‪ ،‬ﻧﺤﻤﻴﺎ‪،‬‬
‫داوران‪ ،‬زﮐﺮﻳﺎ‪ ،‬ﻣﻼﮐﻲ‪ ،‬اﺳﺘﺮ‪ ،‬ﻳﻮﻧﺲ‪ ،‬هﻮﺷﻊ هﻤﮕﻲ درﻗﺮون ﺷﺸﻢ ﺗﺎ ﭼﻬﺎرم ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ ﺑﺎ دوﺗﺎ ﭼﻬﺎر ﻗﺮن‬
‫ﻓﺎﺻﻠﻪ از زﻣﺎن زﻧﺪﮔﻲ ﺧﻮد اﻳﻦ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﺗﺄﻟﻴﻒ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﮐﺘﺎب ﻣﺰاﻣﻴﺮ داود‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮد او درﻗﺮن دهﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد‬
‫ﻣﻴﺰﻳﺴﺘﻪ )ودرﻗﺮﺁن ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺑﺼﻮرت ﻳﮏ ﮐﺘﺎب ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﺮداود ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ( ﺑﺼﻮرﺗﻲ ﭼﻨﺪ ﻣﺮﺣﻠﻪ اي‬
‫درﻃﻮل ﭼﻬﺎر ﻗﺮن )ﻗﺮون هﺸﺘﻢ ﺗﺎ ﭼﻬﺎرم ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد( ﻧﮕﺎرش ﻳﺎﻓﺘﻪ‪ ،‬و ﮐﺘﺎب ﻏﺰل ﻏﺰﻟﻬﺎي ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺻﻮرت‬
‫درﻃﻮل ﺑﻴﺶ از ﺳﻪ ﻗﺮن ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﺑﺮﺳﻴﻬﺎي دو داﻧﺸﻤﻨﺪ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ و اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ‪Holscher ،‬‬
‫و‪ ،M.Burrows‬از ‪ 1273‬ﺑﻨﺪ ﮐﺘﺎب ﻣﻌﺮوف ﺣﺰﻗﻴﺎل ﺗﻮرات ﻓﻘﻂ ‪ 150‬ﺑﻨﺪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺧﻮد اوﺳﺖ و ﺑﻘﻴﻪ ﺁن ﮐﺎر ﮐﺴﺎن‬
‫دﻳﮕﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁﻧﻬﺎ را ﭼﻬﺎر ﻗﺮن ﺑﻌﺪ از ﺧﻮد او درﻗﺮون دوم و ﺳﻮم ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻧﻮﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺁﺷﻮرﺷﻨﺎﺳﻲ ﻓﺮاﻧﺴﻮي‪ J.Bottero‬ﻣﺘﺬﮐﺮ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ درﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎء – ﮐﻪ ﺧﻮدش درﻓﺎﺻﻠﻪ ﺳﺎﻟﻬﺎي ‪ 760‬ﺗﺎ ‪700‬‬
‫ﭘﻴﺶ از ﻣﺴﻴﺢ ﻣﻴﺰﻳﺴﺘﻪ – ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از ﺳﻘﻮط ﺑﺎﺑﻞ ﺑﺪﺳﺖ اﻳﺮاﻧﻴﺎن دردو ﻗﺮن ﺑﻌﺪ ازﺁن ﺑﺼﻮرﺗﻲ دﻗﻴﻖ ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
‫ﺣﺘﻲ ﻧﺎم ﮐﻮروش ﻓﺎﺗﺢ ﺑﺎﺑﻞ و ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬار ﺷﺎهﻨﺸﺎهﻲ هﺨﺎﻣﻨﺸﻲ ﻧﻴﺰ ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ وي ﺑﺪﻧﻴﺎ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﺻﺮاﺣﺘﺎ ذﮐﺮ ﺷﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺴﻴﺎري ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي "ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ”درﻃﻮل دو ﺳﺪﻩ اي ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻦ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻳﮑﻲ ازاﺳﺘﺎﻧﻬﺎي ﺷﺎهﻨﺸﺎهﻲ‬
‫اﻳﺮان ﺑﻮدﻩ‪ ،‬ﺑﺪﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮات ﻓﺮاوان و ﺁﺷﮑﺎري از ﺁﺋﻴﻦ زرﺗﺸﺘﻲ درﺁﻧﻬﺎ دﻳﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺑﻌﺪا از ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻮرات‬
‫ﺑﺎزﺗﺎﺑﻬﺎي ﮐﺴﺘﺮدﻩ ﺁﻧﻬﺎرا درﻣﺴﻴﺤﻴﺖ و دراﺳﻼم ﻧﻴﺰﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬از اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ اﻧﺪ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي داﻧﻴﺎل واﺷﻌﻴﺎء و ﻣﺰاﻣﻴﺮداود‬
‫و ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم و اﻳﻮب و ﻋﺰرا وﻧﺤﻤﻴﺎ و ﻳﻮﻧﺲ و اﺳﺘﺮواﻣﺜﺎل ﺳﻠﻴﻤﺎن‪ .‬درﺑﺎرﻩ اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﻣﻬﻢ از ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ ﺗﻮﺣﻴﺪي‬
‫درﺻﻔﺤﺎت ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺧﻮاهﻴﺪ ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫درﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺗﻮرات‪ ،‬اﻳﺮان وﭘﺎدﺷﺎهﺎن و ﺷﻬﺮهﺎي ﻣﻬﻢ ﺁن ﺟﺎي ﻣﻤﺘﺎزي دارﻧﺪ ﮐﻪ هﻴﭻ ﮐﺸﻮر دﻳﮕﺮي ﻧﺪارد‪ 27 :‬ﺑﺎر از‬
‫ﮐﻮروش‪ 18 ،‬ﺑﺎر از دارﻳﻮش‪ 21 ،‬ﺑﺎر ﺑﺨﺸﻮرش ) ﺧﺸﺎﻳﺎرﺷﺎ ﻳﺎ اردﺷﻴﺮ( ‪ 35 ،‬ﺑﺎر از ﭘﺎرس‪ 33 ،‬ﺑﺎر ازﻣﺎد ‪ 4‬ﺑﺎر از‬
‫ﺷﻮش ‪ 2‬ﺑﺎر از ﺗﺨﺖ ﺟﻤﺸﻴﺪ و ﻳﮑﺒﺎر از ري درﺁﻧﻬﺎ ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ و درﺑﺎرﻩ ﺷﺎهﻨﺸﺎهﻲ اﻳﺮان ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬هﺮﭼﻨﺪ‬
‫ﻣﺎﻩ )ﻣﻠﺖ ﻳﻬﻮد( وﺑﻨﺪﮔﺎﻧﻲ ﺑﻴﺶ ﻧﻴﺴﺘﻴﻢ‪ ،‬وﻟﻲ ﺧﺪاي ﻣﺎ دراﻳﻦ ﺑﻨﺪﮔﻲ ﻣﺎرا ﺗﺮک ﻧﮑﺮدﻩ‪ ،‬زﻳﺮا ﺳﺎﻳﻪ ﺑﺰرﮔﻮاري ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‬
‫ﭘﺎرس را ﺑﺮﺳﺮﻣﺎن ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﺳﺖ ")ﮐﺘﺎب ﻋﺰرا‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ ، (5 ،‬و ﮐﻮروش‪ ،‬ﺑﺼﻮرت ﻳﮏ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻔﺮد درﺗﻤﺎم‬
‫ﺗﻮرات‪" ،‬ﻣﺴﻴﺢ ﺧﺪاوﻧﺪ "و"ﺁزادي ﺑﺨﺶ ﺑﺰرگ "و ﮐﻤﺮﺑﺴﺘﻪ ﺧﺪا ﻟﻘﺐ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ‪ L.H.Mills‬ﻳﮑﻲ از‬
‫ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﺗﺮﻳﻦ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ درﺁﻏﺎز ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ – ﮐﻪ ﺧﻮدش ﻳﻬﻮدي اﺳﺖ –"درﻃﻮل دو ﻗﺮن ﺣﮑﻮﻣﺖ اﻳﺮان‬
‫هﺨﺎﻣﻨﺸﻲ ﺑﺮﻓﻠﺴﻄﻴﻦ‪ ،‬ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺑﻘﺪري ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮ اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎي اﻳﺮاﻧﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎري از ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﻳﻬﻮدي‬
‫ﺁن زﻣﺎن اورﺷﻠﻴﻢ را ﺑﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ﻳﻬﻮدي ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﺷﻬﺮي اﻳﺮاﻧﻲ ﻣﻴﺸﻤﺮدﻧﺪ "‪.‬‬
‫ﻳﺎد ﺁوري ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ از ﺳﺎل ‪ 538‬ﺗﺎﺳﺎل ‪330‬ﭘﻴﺶ ازﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ ﺑﺨﺸﻲ از ﺷﺎهﻨﺸﺎهﻲ هﺨﺎﻣﻨﺸﻲ ﺑﻮد و‬
‫ﺑﻪ ﺳﺎﺗﺮاﭘﻲ ﭘﻨﺠﻢ از ﺳﺎﺗﺮاﭘﻲ هﺎي ﺑﻴﺴﺖ ﮔﺎﻧﻪ اي ﮐﻪ ﺑﻔﺮﻣﺎن دارﻳﻮش اﻳﺠﺎد ﺷﺪﻩ ﺑﻮد و ﻣﺮﮐﺰ ﺁن دﻣﺸﻖ ﺑﻮد واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﺗﺠﺪﻳﺪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﻌﺒﺪ اورﺷﻠﻴﻢ ﮐﻪ درزﻣﺎن ﮐﻮروش ﺁﻏﺎز ﺷﺪﻩ ﺑﻮد درزﻣﺎن ﺧﺸﺎﻳﺎرﺷﺎ ﻳﺎ اردﺷﻴﺮ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن رﺳﻴﺪ و درﺁن‬
‫هﻨﮕﺎم ﻋﺰرا و ﻧﺤﻤﻴﺎ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﻳﻬﻮد ﮐﻪ دردرﺑﺎر اﻳﺮان ﺧﺪﻣﺖ ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ از ﻃﺮف اﻳﻦ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﻪ ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ رﻓﺘﻨﺪ و ﻣﺄﻣﻮر‬
‫ﺗﺪوﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺮاي ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬دراﻳﻦ دوران ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﻔﻮذ ﻓﺮهﻨﮕﻲ اﻳﺮان درﻣﻘﻴﺎس وﺳﻴﻌﻲ درﻓﺮهﻨﮓ ﻳﻬﻮد ﮔﺴﺘﺮش‬
‫ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﺘﻮن دﻳﮕﺮ ﺗﻮرات ﮐﻪ درﻗﺮون ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﺴﺨﻪ هﺎي ﮐﻬﻦ ﻋﺮﺿﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﻣﺘﻮﻧﻲ ﺑﮑﻠﻲ ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ و ﺗﻘﻠﺒﻲ‬
‫ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼ درﻗﺮن ﭼﻬﺎردهﻢ درﺁﻟﻤﺎن ﻧﺴﺨﻪ ﺧﻄﻲ ﺗﻮراﺗﻲ ﺑﺪﺳﺖ ﺁﻣﺪﻩ ﮐﻪ ﺑﻌﺪا ﻃﻐﺮاي ﻣﻘﺪس ﻧﺎﺑﻠﻮس ﻧﺎم ﮔﺮﻓﺖ و ﺗﺎرﻳﺦ‬
‫ﮐﺘﺎب ﺁن ﺳﺎل ﺳﻴﺰدهﻢ از ورود ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﻪ ﮐﻨﻌﺎن ﻳﻌﻨﻲ ﺳﻴﺰدﻩ ﺳﺎل ﭘﺲ از ﻣﺮگ ﻣﻮﺳﻲ ﺑﻮد وﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ درﺳﺮاﺳﺮ‬
‫اروﭘﺎي ﻣﺴﻴﺤﻲ اﻳﻦ ﺗﺼﻮررا ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺖ ﮐﻪ هﻤﺎن ﺗﻮراﺗﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درزﻣﺎن ﻣﻮﺳﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺨﺼﻮص اﻳﻨﮑﻪ ﻧﺎم‬
‫ﮐﺎﺗﺐ اﻳﻦ ﻃﻐﺮا ﮐﻪ ﺑﺮروي ﭘﻮﺳﺖ ﺑﻴﺴﺖ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﮐﺘﺎﺑﺖ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﻓﻴﻨﺤﺎس ﺑﻦ اﻟﻌﺎزارﺑﻦ هﺎرون ﮐﺎهﻦ ﻧﻮادﻩ ﺑﺮادر ﻣﻮﺳﻲ‬
‫ذﮐﺮ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد و ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺟﻬﺖ ﺁﻧﺮا ﺗﻮرات ﻓﻴﻨﺤﺎﺳﻲ ﻧﻴﺰ ﻧﺎم دادﻧﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﺑﻌﺪا ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻓﻴﻨﺤﺎس ﺑﻦ اﻟﻌﺎزار ﮐﺎهﻦ‬
‫ﻳﻬﻮدﻳﺎن دﻣﺸﻖ ﺑﻮدﻩ و ﺗﻮرات اودرﺳﺎل ‪ 1318‬ﻳﻌﻨﻲ درﺣﺪود ‪ 2500‬ﺳﺎل ﺑﻌﺪ ااز ﺗﺎرﻳﺦ ﻓﺮﺿﻲ ﻣﻮﺳﻲ ﮐﺘﺎﺑﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ !‬
‫* * *‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪5‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﻧﻈﻴﺮ ﺁﻧﭽﻪ راﮐﻪ درﺑﺎرﻩ ﺗﻮرات )ﻋﻬﺪﻋﺘﻴﻖ( ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬درﻣﻮرد اﻧﺠﻴﻞ )ﻋﻬﺪﺟﺪﻳﺪ( ﺗﺬﮐﺮﻣﻴﺘﻮان داد‪.‬‬
‫اﻧﺠﻴﻞ ﻧﻴﺰ ﺑﺮﺧﻼف اﻳﻦ اﻋﺘﻘﺎد ﺳﻨﺘﻲ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﺸﺨﺼﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮﻋﻴﺴﻲ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﻳﮏ ﮐﺘﺎب ﺑﻠﮑﻪ‬
‫ﭼﻬﺎر ﮐﺘﺎب ﻣﺠﺰا ازﻳﮑﺪﻳﮕﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻤﻊ ﺁﻧﻬﺎ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬هﻴﭽﻴﮏ از اﻳﻦ ﭼﻬﺎر اﻧﺠﻴﻞ ﻧﻪ ﺗﻮﺳﻂ‬
‫ﺧﻮد ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ و ﻧﻪ ﺧﻮد او هﺮﮔﺰ ﻣﺪﻋﻲ درﻳﺎﻓﺖ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺼﻮرت وﺣﻲ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻬﺎر اﻧﺠﻴﻞ ﮐﻨﻮﻧﻲ ﺣﺘﻲ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﺣﻮارﻳﻮن ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﺋﻴﮑﻪ از ﻧﺰدﻳﮏ ﺷﺎهﺪ زﻧﺪﮔﻲ و ﻣﺮگ وي ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ‬
‫ﺗﻔﺎوت از ﺳﺎل ‪ 70‬ﺗﺎﺳﺎل ‪ 110‬ﺑﻌﺪ ازﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ و ﺷﺎﻳﺪ هﻢ دﻳﺮﺗﺮ از ﺁن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺁﻧﮑﻪ ﺗﺎرﻳﺦ دﻗﻴﻖ ﺗﺄﻟﻴﻒ‬
‫هﻴﭽﻴﮏ از اﻳﻦ اﻧﺠﻴﻞ هﺎ روﺷﻦ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﻋﻘﻴﺪﻩ اﮐﺜﺮاﻧﺠﻴﻞ ﺷﻨﺎﺳﺎن ﺑﺮاﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺮﻗﺲ‪ Macus‬در دهﻪ‪70‬‬
‫ﻣﻴﻼدي‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ هﺎي ﻣﺘﻲ ‪ Matthew‬و ﻟﻮﻗﺎ‪ Luc‬دردهﻪ هﺎي ‪ 80‬و ‪ 90‬ﻣﻴﻼدي و اﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ Johannes‬درﺣﺪود‬
‫ﺳﺎل ‪ 110‬ﻣﻴﻼدي ﻳﺎ ﺑﻌﺪ از ﺁن ﺗﺄﻟﻴﻒ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ازاﻳﻦ ﭼﻬﺎر ﻧﻔﺮ ﻣﺮﻗﺲ ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ زﺑﺎن ﻣﺴﻴﺤﻲ و ﻏﻴﺮﻳﻬﻮدي اﻧﺠﻴﻞ ﺧﻮد را‬
‫ﺑﻪ زﺑﺎن ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ دررم ﺗﺄﻟﻴﻒ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺘﻲ ﻳﻬﻮدي ﺳﺎﮐﻦ اورﺷﻠﻴﻢ وﻋﺒﺮي زﺑﺎن اﻧﺠﻴﻞ ﺧﻮد رادراورﺷﻠﻴﻢ ﺑﻪ زﺑﺎن‬
‫ﻋﺒﺮي‪ ،‬ﻟﻮﻗﺎ ادﻳﺐ و روﺷﻨﻔﮑﺮﻏﻴﺮ ﻳﻬﻮدي اﻧﺠﻴﻞ ﺧﻮد را درﺁﺳﻴﺎي ﺻﻐﻴﺮ)ﻳﺎ اﺣﺘﻤﺎﻻ دررم( ﺑﻪ زﺑﺎن ﻻﺗﻴﻨﻲ‪ ،‬وﺳﺮاﻧﺠﺎم‬
‫ﻳﻮﺣﻨﺎ روﺣﺎﻧﻲ ﻳﻬﻮدي واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﮐﻠﻴﺴﺎي ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ اﻧﺠﻴﻞ ﺧﻮد را ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ ﻣﺤﺘﻮاي ﺧﻮد ﺑﺎ ﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ دﻳﮕﺮ ﺗﻔﺎوت‬
‫ﺁﺷﮑﺎر دارد ﺑﻪ زﺑﺎن ﺁراﻣﻲ در"اﻓﺴﻮس"ﻧﻮﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬‬
‫اﻧﺠﻴﻞ هﺎي ﺗﺄﻟﻴﻒ ﺷﺪﻩ درﺳﺎﻟﻬﺎي ﺑﻌﺪ ازﻣﺮگ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﭼﻬﺎر اﻧﺠﻴﻞ ﻧﺎﻣﺒﺮدﻩ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﻧﺠﻴﻞ هﺎي ﻣﺘﻌﺪد‬
‫دﻳﮕﺮي ﻧﻴﺰ ﺑﻨﺎم اﻧﺠﻴﻞ ﻧﺎﺻﺮﻳﺎن‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ ﻋﺒﺮﻳﺎن‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺼﺮﻳﺎن‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ ﺑﺮدﻳﺼﺎن‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺮﻗﻴﻮن‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ ﺑﺮﻧﺎﺑﻪ و‬
‫اﻧﺠﻴﻞ ﺗﻮﻣﺎس ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﮐﻠﻴﺴﺎي هﻴﭽﮑﺪام از ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺠﺰ ﭼﻬﺎر اﻧﺠﻴﻞ ﮐﻪ ﺑﻪ رﺳﻤﻴﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﻧﭙﺬﻳﺮﻓﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬اﻧﺠﻴﻞ ﺗﻮﻣﺎس ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻗﺪﻳﺲ ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺳﻦ ﺗﻮﻣﺎس ﺗﺄﻟﻴﻒ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﻣﻌﺮوﻓﺘﺮﻳﻦ ﺁﻧﻬﺎ اﺳﺖ درﺳﺖ ﺑﻪ اﻧﺪازﻩ ﻗﺮﺁن‬
‫‪ 114‬ﺳﻮرﻩ )ﺑﺎب( دارد‪.‬‬
‫در"داﺋﺮﻩ اﻟﻤﻌﺎرف ﻣﺴﻴﺤﻲ "ﮐﻪ درﺳﺎل ‪ 1972‬ﺑﺼﻮرت اﺛﺮ دﺳﺘﺠﻤﻌﻲ ﺑﻴﺶ از ﻳﮑﺼﺪ ﮐﺎرﺷﻨﺎس ﻣﺬهﺒﻲ ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ و‬
‫ﭘﺮوﺗﺴﺘﺎن ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ‪Introduction a la traduction oecumenique du Nouveau Testament‬در‬
‫ﭘﺎرﻳﺲ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ‪ ،‬ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺎﺳﺎل ‪140‬ﺑﻌﺪ ازﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ اﺻﻮﻻ هﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﻣﺪرﮐﻲ ﺣﺎﮐﻲ از اﻳﻨﮑﻪ ﻳﮏ‬
‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي اﻧﺠﻴﻠﻲ دردﺳﺘﺮس ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﻗﺮار داﺷﺘﻪ اﺳﺖ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬وﺗﻨﻬﺎ درﺳﺎل ‪ 150‬ﻣﻴﻼدي اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫"ﺳﻦ ژوﺳﺘﻦ"ﻗﺪﻳﺲ ﻓﺮاﻧﺴﻮي ﺑﺮاي ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎرازﭼﻬﺎر ﻣﺘﻦ ﻧﺎﻣﺒﺮدﻩ ﺑﻪ ﺻﻮرت "ﺧﺎﻃﺮات ﺣﻮارﻳﻮن")و ﻧﻪ اﻧﺠﻴﻞ( ﻧﺎم‬
‫ﻣﻴﺒﺮد‪ .‬ﻋﻨﻮان "اﻧﺠﻴﻞ”ﺗﻨﻬﺎ درﺳﺎﻟﻬﺎي دهﻪ ‪ 170‬ﺗﺎ ‪ 180‬ﻣﻴﻼدي ﺗﻮﺳﻂ "اﻳﺮﻧﻪ"اﺳﻘﻒ ﺷﻬﺮ ﻟﻴﻮن ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﺑﻪ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي‬
‫ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ دادﻩ ﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﮐﻠﻤﻪ از ﮐﻠﻤﻪ ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ ﻗﺪﻳﻢ ‪ Evangelion‬ﺁﻣﺪﻩ ﮐﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﺧﺒﺮ ﺧﻮب ﻳﺎ "ﻣﮋدﻩ"رادارد‪.‬‬
‫ﺑﺎ ﺁﻧﮑﻪ ﮐﻠﻴﺴﺎي ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ ﻣﻴﺎن هﻤﻪ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﻣﺘﻌﺪد وﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻬﺎر اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﻳﻮﺣﻨﺎ را ﺑﻪ رﺳﻤﻴﺖ‬
‫ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻴﺎن ﺧﻮد اﻳﻦ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎ ﻧﻴﺰﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ هﻤﺎهﻨﮕﻲ ﮐﺎﻣﻞ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﺘﻲ ﺿﺪوﻧﻘﻴﺾ هﺎو ﺧﻼﻓﮕﻮﺋﻲ هﺎي‬
‫ﭼﻨﺎن ﺁﺷﮑﺎري وﺟﻮد دارد ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎ اﻋﺘﺒﺎر هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ را درﺑﺮاﺑﺮ ﻋﻼﻣﺖ ﺳﺌﻮال ﻗﺮارﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ گ‪ .‬وﻳﻨﮑﻦ "از‬
‫ﻣﻄﺎﻟﺐ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎ ﺗﺎ ﮐﻨﻮن هﺸﺘﺎد هﺰار ﺑﺮداﺷﺖ و ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﻣﺎ رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺁﻳﺎ ﮐﺴﻲ هﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺑﻪ ﻣﺎ‬
‫ﺑﮕﻮﻳﺪ ﮐﺪاﻣﻴﮏ از اﻳﻨﻬﺎ را ﺑﺎﻳﺪ وﺣﻲ ﺧﺪاوﻧﺪ و ﮐﺪاﻣﻴﮏ راﻧﻈﺮﻳﺎت ﺁدﻣﻴﺎن ﺑﺪاﻧﻴﻢ ؟"‪.‬ﻣﻌﺮوﻓﺘﺮﻳﻦ اﻳﻦ ﺗﻨﺎﻗﺾ هﺎ‪ :‬ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎ‬
‫ﺑﺪان اﺷﺎرﻩ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺷﺠﺮﻩ ﻧﺎﻣﻪ ﻋﻴﺴﻲ دردواﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ و ﻟﻮﻗﺎ اﺳﺖ ﮐﻪ اوﻟﻲ ﻧﺴﺐ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﺎ‪ 28‬واﺳﻄﻪ ﺑﻪ داود ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ‬
‫وﺑﺎ ‪ 42‬واﺳﻄﻪ ﺑﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ اﻳﻦ ﻧﺴﺐ ﻧﺎﻣﻪ دراﻧﺠﻴﻞ دوم ‪ 55‬واﺳﻄﻪ ﻳﻌﻨﻲ ﺳﻴﺰدﻩ واﺳﻄﻪ‬
‫ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻴﺎن ﻋﻴﺴﻲ و اﺑﺮاهﻴﻢ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬و ﺗﺎزﻩ هﻮﻳﺖ اﻳﻦ واﺳﻄﻪ هﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﮑﻠﻲ ﺑﺎﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﺗﻔﺎوت دارد‪ ،‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬
‫ﮐﻪ دراﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﻋﻴﺴﻲ ﭘﺴﺮ ﻳﻮﺳﻒ‪ ،‬ﭘﺴﺮﻳﻌﻘﻮب‪ ،‬ﭘﺴﺮﻣﺘﺎن‪ ،‬ﭘﺴﺮاﻳﻠﻌﺎزار‪ ،‬ﭘﺴﺮ اﻳﻠﻴﻬﻮد و‪ ...‬ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و‬
‫دراﻧﺠﻴﻞ ﻟﻮﻗﺎ هﻤﻴﻦ ﻋﻴﺴﻲ ﭘﺴﺮ ﻳﻮﺳﻒ‪ ،‬ﭘﺴﺮ هﺎﻟﻲ‪ ،‬ﭘﺴﺮﺑﻦ ﻣﺘﺎت‪ ،‬ﭘﺴﺮﻻوي‪ ،‬ﭘﺴﺮﻣﻠﮑﻲ‪ ،‬ﭘﺴﺮﻳﻨﺎ و‪ .. ..‬ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ‬
‫ﻣﻴﺘﻮان ﺗﺼﻮر ﮐﺮد ﮐﻪ اﺻﻮﻻ ﺻﺤﺒﺖ ازدوﻋﻴﺴﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ درﻣﻴﺎن اﺳﺖ‪ .‬از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ دراﻳﻦ هﺮ دو ﺷﺠﺮﻩ ﻧﺎﻣﻪ اﻧﺠﻴﻞ‬
‫هﺎي ﻣﺘﻲ و ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﻋﻴﺴﻲ از راﻩ ﻳﻮﺳﻒ ﺷﻮهﺮ ﻣﺮﻳﻢ از داودو اﺑﺮاهﻴﻢ ﻧﺴﺐ ﻣﻴﺒﺮد‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺧﻮد اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﻣﺪﻋﻲ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮﻳﻢ درهﻨﮕﺎم ﺑﺎردارﺷﺪن ﺑﺎﮐﺮﻩ ﺑﻮدﻩ و ﺑﺎﺷﻮهﺮش راﺑﻄﻪ زﻧﺎﺷﻮﺋﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺑﮑﺎرت ﻣﺮﻳﻢ وﺗﻮﻟﺪ ﻋﻴﺴﻲ از روح اﻟﻘﺪس ﮐﻪ از اﺻﻮل ﻣﻌﺘﻘﺪاب ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن اﺳﺖ و درﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﺑﺎرهﺎ ﺑﺮ ﺁن ﺗﺄﮐﻴﺪ‬
‫ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ) وﻟﻲ درﺧﻮد اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ درﻳﮏ اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﻣﻄﺮح ﺷﺪﻩ و درﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ دﻳﮕﺮ ﻧﺎدﻳﺪﻩ ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫ﺷﺪﻩ اﺳﺖ( از ﻳﮏ ﺟﻤﻠﻪ ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎي ﺗﻮرات رﻳﺸﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ‪ :‬ﺑﺎﮐﺮﻩ اي ﺧﻮاهﺪ زاﺋﻴﺪ و ﻧﺎم ﻓﺮزﻧﺪش ﻋﻤﺎﻧﻮﺋﻴﻞ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪6‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﻌﻨﻲ ﺁن ﺧﺪا ﺑﺎ ﻣﺎ اﺳﺖ ) ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎء‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪ .(14 ،‬وﻟﻲ ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎي زﺑﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ روﺷﻦ ﮐﺮدﻩ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﻠﻤﻪ ﺑﺎﮐﺮﻩ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ ﻏﻠﻄﻲ از اﺻﻞ ﻋﺮﺑﻲ "ﺁﻟﻤﺎح "اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﻨﻲ واﻗﻌﻲ ﺁن دﺧﺘﺮ زﻳﺒﺎﺋﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد‬
‫را وﻗﻒ ﻣﻌﺒﺪ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ و اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ ﻣﻌﻨﻲ ﺑﺎﮐﺮﻩ ﻧﺪارد‪ .‬ﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺒﻨﺎ‪ ،‬ﺗﻤﺎم اﺳﻄﻮرﻩ ﺑﺎﮐﺮﻩ ﮔﻲ ﻣﺮﻳﻢ دراﻧﺠﻴﻞ و ﺑﺨﺼﻮص‬
‫درﻗﺮﺁن و اﻧﻌﮑﺎس ﻓﺮاوان ﺁن درﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺗﻨﻬﺎ از ﻳﮏ اﺷﺘﺒﺎﻩ ﻟﻐﻮي ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ و ﻣﺮﻗﺲ و ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬دوران ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﺬهﺒﻲ ﻋﻴﺴﻲ و ﻣﻮﻋﻈﻪ هﺎي او درﺟﻠﻴﻠﻪ و ﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ دﻳﮕﺮ و‬
‫دراورﺷﻠﻴﻢ ﺑﺘﻔﺎوت از ﭼﻨﺪ ﻣﺎﻩ ﺗﺎ ﻳﮑﺴﺎل ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪﻩ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ دراﻧﺠﻴﻞ ﭼﻬﺎرﻣﻴﻦ ) اﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ( اﻳﻦ ﻣﺪت ﺑﻴﺶ از‬
‫ﺳﻪ ﺳﺎل ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ هﻤﻴﻦ اﻧﺠﻴﻞ ﻋﻴﺴﻲ دراﻳﻦ ﻣﺪت ﺳﻪ ﺑﺎر ﺑﻪ اورﺷﻠﻴﻢ ﺁﻣﺪﻩ ودرﺁﻧﺠﺎ ﺟﻤﻌﺎ هﻔﺖ ﺑﺎر‬
‫ﻣﻌﺠﺰﻩ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺑﻪ رواﻳﺖ ﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ دﻳﮕﺮوي ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ ﺑﺎر ﺑﻪ اورﺷﻠﻴﻢ ﺳﻔﺮ ﮐﺮدﻩ و درﻣﺪت ﺑﻴﺶ از‬
‫ﺑﻴﺴﺖ ﻣﻌﺠﺰﻩ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬دراﻧﺠﻴﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﭘﺲ از ﻣﺮگ‪ ،‬درروز ﻋﻴﺪ ﻓﺼﺢ ﮐﻪ ﭘﺲ ﻓﺮداي ﺁن‬
‫ﺑﻮد از درون ﮔﻮر ﺧﻮد ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن رﻓﺖ‪ ،‬وﻟﻲ درﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﺗﻮرات )ﮐﺘﺎب اﻋﻤﺎل رﺳﻮﻻن( ﺗﻮﺳﻂ ﺧﻮد ﻟﻮﻗﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ اﻳﻦ ﺻﻌﻮد ﭼﻬﻞ روز ﺑﻌﺪ از ﺁن ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و دردو اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ و ﻳﻮﺣﻨﺎ اﺻﻮﻻ ذﮐﺮي از ﺻﻌﻮد ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ‬
‫ﻣﻴﺎن ﻧﻴﺎﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﺎرﻳﺦ ﭼﻬﻞ روز ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ از ﻃﺮف ﮐﻠﻴﺴﺎ ي ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ ﺗﺎرﻳﺦ رﺳﻤﻲ ﺻﻮد ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن‬
‫)‪ (Ascension‬ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻣﻮرد ﻇﻬﻮر ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﺣﻮارﻳﻮن ﺧﻮد ﭘﺲ از ﻣﺮگ‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﻣﺤﻞ اﻳﻦ ﻇﻬﻮر را ﺟﻠﻴﻠﻪ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﻳﻬﻮدا‪،‬‬
‫اﻧﺠﻠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ ﻃﺒﺮﻳﻪ‪ .‬دراﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ درﺧﻮاب ﺑﻪ ﻳﻮﺳﻒ ﺷﻮهﺮ ﻣﺮﻳﻢ درهﻨﮕﺎم ﺗﻮﻟﺪ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ‬
‫ﺑﻴﺪرﻧﮓ ﻃﻔﻞ ﻧﻮزاد و ﻣﺎدرش راﺑﺮدارد و ﺑﻪ ﻣﺼﺮ ﺑﺮود و ﺗﺎوﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﻣﺠﺪدا دﺳﺘﻮري ﺑﺪو ﻧﺪادﻩ ﺑﺪو ﻧﺪادﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺎز ﻧﮕﺮدد‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ هﻴﺮودﻳﺲ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮد ﺑﺨﺎﻃﺮ ﻳﮏ ﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻲ ﮐﻪ ﺑﺪو ﺷﺪﻩ درﺟﺴﺘﺠﻮي ﻃﻔﻞ اﺳﺖ ﺗﺎ اورا‬
‫هﻼک ﮐﻨﺪ‪ ،‬و ﻳﻮﺳﻒ ﺷﺒﺎﻧﮕﺎﻩ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﻧﻮزاد و ﻣﺎدراو رواﻧﻪ ﻣﺼﺮ ﻣﻴﺸﻮد و ﺗﺎ هﻨﮕﺎم ﻣﺮگ هﻴﺮودﻳﺲ درﺁﻧﺠﺎ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪ‬
‫)ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ ، (15- 13 ،‬وﻟﻲ از اﻳﻦ ﭼﻨﻴﻦ ﺳﻔﺮ ﻣﻬﻤﻲ درﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺳﺨﻨﻲ ﺑﻪ ﻣﻴﺎن ﻧﻴﺎﻣﺪﻩ و ﺣﺘﻲ دراﻧﺠﻴﻞ‬
‫ﻟﻮق ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮﻳﻢ ﭘﺲ از ﺁﻧﮑﻪ اﻳﺎم ﺗﻄﻬﻴﺮ ﺧﻮد را ﻃﺒﻖ ﺷﺮﻳﻌﺖ ﻣﻮﺳﻲ ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﮔﺬاﺷﺖ ﺑﻪ اﺗﻔﺎق ﺷﻮهﺮ و‬
‫ﻓﺮزﻧﺪش از ﺑﻴﺖ اﻟﻠﺤﻴﻢ ﺑﻪ اورﺷﻠﻴﻢ و ﺑﻌﺪ ﺑﻪ ﻧﺎﺻﺮﻩ رﻓﺖ‪ .‬درﺑﺎرﻩ هﻤﻴﻦ ﻧﺎﺻﺮﻩ دراﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﻮﺳﻒ‬
‫ﺑﻬﻤﺮاﻩ ﻣﺮﻳﻢ و ﻓﺮزﻧﺪش ﻋﻴﺴﻲ درﺑﻠﺪﻩ ﻧﺎﺻﺮﻩ ﺳﺎﮐﻦ ﺷﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﺁﻧﭽﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن اﻧﺒﻴﺎي ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﺗﺤﻘﻖ ﻳﺎﺑﺪ ﮐﻪ‬
‫ﻣﺴﻴﺢ ﻧﺎﺻﺮي ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬وﻟﻲ درﮐﺘﺎب هﻴﭻ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮﻳﻬﻮدي درﺗﻮرات ﭼﻨﻴﻦ ﭼﻴﺰي ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻪ ﻣﺴﻴﺢ ﺑﻮدن ﻋﻴﺴﻲ ﮐﻪ ﺳﻨﮓ زﻳﺮ ﺑﻨﺎي ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ اﺳﺖ ﺗﻨﻬﺎ درﻳﮏ ﻣﻮرد ﺁﻧﻬﻢ درﻳﮏ اﻧﺠﻴﻞ از اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎر ﮔﺎﻧﻪ‬
‫اﺷﺎرﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬و ﻋﻴﺴﻲ رو ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﮐﺮد و ﮔﻔﺖ‪ :‬اي ﭘﺪر‪ ،‬ﺣﻴﺎت ﺟﺎوداﻧﻲ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺗﺮا ﺧﺪاي واﺣﺪﺣﻘﻴﻘﻲ‬
‫وﻋﻴﺴﻲ ﻣﺴﻴﺢ را ﮐﻪ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺗﻮ اﺳﺖ ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ ")ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ‪ .(3 ،‬ﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ و ﻟﻮﻗﺎ و ﻣﺮﻗﺲ هﻴﭽﮑﺪام‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﺳﺨﻨﻲ را از ﺟﺎﻧﺐ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻴﮑﻨﻨﺪ‪ ،‬و اﺻﻮﻻ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﺴﻴﺢ ﺑﻮدﻩ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺲ از ﻣﺮگ او‬
‫ﻣﻄﺮح ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﻨﻮان "ﻣﺴﻴﺤﻲ "ﻧﻴﺰ ﻓﻘﻂ درﺣﺪود ﺳﺎل ‪ 40‬ﺑﻌﺪ از ﻣﻴﻼد اﺑﺪاع ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ اﺻﻞ ﺑﻨﻴﺎدي دﻳﮕﺮ‬
‫ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﭘﺴﺮ ﺧﺪاﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﻮد ﻋﻴﺴﻲ دراﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ اﺷﺎرﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﻧﻪ از ﺟﺎﻧﺐ‬
‫ﺣﻮارﻳﻮن او‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻃﺒﻖ اﻳﻦ رواﻳﺖ ﻣﺠﻌﻮل اﻳﻦ ﻋﻨﻮان ﭘﺲ از ﻣﺮگ او درروي ﺻﻠﻴﺐ ﺗﻮﺳﻂ ﻳﮏ ﺳﻨﺘﻮرﻳﻮن روﻣﻲ ﺑﺪو‬
‫دادﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ "ﺣﻘﺎ ﮐﻪ او ﭘﺴﺮ ﺧﺪا ﺑﻮد!"ﭘﺎﺋﻮﻟﺲ رﺳﻮل ﺑﻌﺪا دررﺳﺎﻟﻪ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻏﻼﻃﻴﺎن اﻳﻦ اﺻﻄﻼح را ازﺟﺎﻧﺐ‬
‫ﺧﻮدش‪ ،‬و ﻧﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﺑﮑﺎر ﺑﺮدﻩ اﺳﺖ‪" :‬وﻗﺘﻴﮑﻪ زﻣﺎن ﻣﻌﻴﻦ ﻓﺮا رﺳﻴﺪﺧﺪاوﻧﺪ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﻮد را ﮐﻪ از ﻳﮏ زن‬
‫ودرﺷﺮﻳﻌﺖ ﻳﻬﻮد ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد و ﺑﻪ ﻣﻴﺎن ﻣﺎ ﻓﺮﺳﺘﺎد ") ﻏﻼﻃﻴﺎن‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎرم‪ . (4 ،‬وﻟﻲ هﻤﻴﻦ ﻧﺎﻣﮕﺬاري ﻧﻴﺰ‬
‫ﺧﻮدش اﻗﺘﺒﺎﺳﻲ از ﻣﺰﻣﻮر دوم داود درﺗﻮرات اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن داود ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪" :‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻓﺮﻣﻮدﻩ اﺳﺖ‪ :‬ﺗﻮ ﭘﺴﺮ ﻣﻦ‬
‫هﺴﺘﻲ و اﻣﺮوز ﺗﻮرا ﺑﻪ دﻧﻴﺎ ﺁوردم‪ .‬اﻳﻨﮏ اﻣﺘﻬﺎ را ﺑﻪ ﻣﻴﺮاث ﺗﻮ ﺧﻮاهﻢ داد و اﻗﺼﺎي زﻣﻴﻦ را ﻣﻠﮏ ﺗﻮ ﺧﻮاهﻢ ﮔﺮداﻧﻴﺪ‪:‬‬
‫اﻳﺸﺎن را ﺑﻪ ﻋﺼﺎي ﺁهﻨﻴﻦ ﺧﻮاهﻲ ﺷﮑﺴﺖ و ﻣﺜﻞ ﮐﻮزﻩ ﮔﺮ ﺧﻮرد ﺧﻮاهﻲ ﮐﺮد “)ﻣﺰاﻣﻴﺮ‪ ،‬ﻣﺰﻣﻮر دوم‪ .(12- 8 ،‬و‬
‫ﺗﺎزﻩ ﺧﻮد اﻳﻦ ﻣﺰﻣﻮر داود ﻧﻴﺰ ﺑﺎزﮔﻮ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﻟﻮﺣﻪ ﺣﻤﻮراﺑﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن وي ﻣﺮدوخ ﺧﺪاي ﺑﺎﺑﻠﻲ را ﭘﺴﺮ ﺁﻧﻮ ﺧﺪاي ﺑﺰرگ‬
‫ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫از ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ ﻋﻴﺴﻲ ﻳﻌﻨﻲ زﻧﺪﻩ ﮐﺮدن ﻣﺮدﻩ )زﻧﺪﻩ ﺷﺪن اﻳﻠﻌﺎزار ﺑﺪﺳﺖ ﻋﻴﺴﻲ درﭼﻬﺎر روز ﭘﺲ از ﻣﺮگ او( ﮐﻪ‬
‫درﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ از ﺁن ﻳﺎد ﺷﺪﻩ )ﻣﺎﺋﺪﻩ‪ (110 ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ اﻧﺠﻴﻞ )ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ (44 – 38 ،‬ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ و ﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ دﻳﮕﺮ اﺻﻮﻻ‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ اي را ﻣﻄﺮح ﻧﮑﺮدﻩ اﻧﺪ‪.‬‬
‫اﺻﻄﻼح ﻣﻌﺮوف "ﭘﺴﺮ اﻧﺴﺎن “ﺑﺮاي ﻋﻴﺴﻲ ﺗﻨﻬﺎ درﻳﮏ ﻣﻮرد و درﻳﮑﻲ از اﻧﺠﻴﻠﻬﺎ ﺑﮑﺎر رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪. .." :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﭘﻄﺮوس‬
‫از ﻋﻴﺴﻲ ﭘﺮﺳﻴﺪ‪ :‬ﻣﺎ ﮐﻪ هﻤﻪ ﭼﻴﺰ را ﺗﺮک ﮐﺮدﻩ و ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﺗﻮ ﺁﻣﺪﻩ اﻳﻢ ﭘﺎداﺷﻤﺎن ﭼﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد ؟و ﻋﻴﺴﻲ ﭘﺎﺳﺦ داد ﮐﻪ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪7‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫درروز ﻣﻌﺎد‪ ،‬درﺁﻧﻬﻨﮕﺎم ﮐﻪ ﭘﺴﺮ اﻧﺴﺎن درﺟﻼل ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﺮ ﺗﺨﺖ ﭘﺎدﺷﺎهﻲ ﺧﻮد ﺟﻠﻮس ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﺮ دوازدﻩ ﺗﺨﺖ‬
‫ﺧﻮاهﻴﺪ ﻧﺸﺴﺖ و ﺑﺮ دوازدﻩ ﻃﺎﻳﻔﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ داوري ﺧﻮاهﻴﺪ ﮐﺮد ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ‪ .(28 – 27 ،‬ﺑﺮﺳﻴﻬﺎي زﺑﺎن‬
‫ﺷﻨﺎﺳﺎن اﻣﺮوزﻩ روﺷﻦ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ اﺻﻄﻼح ﭘﺴﺮ اﻧﺴﺎن زادﻩ اﺷﺘﺒﺎﻩ درﺗﺮﺟﻤﻪ ﮐﻠﻤﻪ ﻋﺒﺮي "ﺑﻦ ﺁدم "اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫درﻳﮑﻲ از ﺑﻨﺪﻩ هﺎي ﮐﺘﺎب داﻧﻴﺎل درﺗﻮرات ﺑﮑﺎر رﻓﺘﻪ اﺳﺖ و ﻣﻌﻨﻲ ﮐﻠﻲ ﺑﻨﻲ ﺁدم را دارد و ﻧﻪ ﻓﺮد ﺑﺨﺼﻮﺻﻲ را‪ ..." :‬دﻳﺮ‬
‫ﻳﺎ زود ﺑﻨﻲ ﺁدﻣﻲ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺑﺮهﻤﻪ ﻗﻮﻣﻬﺎ و ﻣﻠﺘﻬﺎ و زﺑﺎﻧﻬﺎ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ ")ﮐﺘﺎب داﻧﻴﺎل‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫هﻔﺘﻢ‪.(13 ،‬‬
‫ﻣﻮﺿﻮع ﺣﻮارﻳﻮن دوازدﻩ ﮔﺎﻧﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺑﺮﺳﻲ ﺑﺴﻴﺎري از ﻣﺤﻘﻘﻴﻦ اﻓﺴﺎﻧﻪ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ ﻋﻴﺴﻲ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﻧﺴﻞ ﺳﻮم ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﺎ اﻳﻦ هﺪف ﮐﻪ درﺑﺮداﺷﺖ ﺗﺎرﻳﺨﻲ از ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ‪ ،‬ﻧﺴﻞ اول ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺻﻮرت ﻳﮏ‬
‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﺘﺸﮑﻞ وﺑﻬﻢ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬رﻗﻢ دوازدﻩ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ دوازدﻩ ﻃﺎﻳﻔﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ و‬
‫ارﺗﺒﺎط ﺳﻨﺘﻲ دوﻋﻬﺪﻋﺘﻴﻖ وﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ Heneselmann .‬ﭘﮋوهﺸﮕﺮ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ ﺁﻏﺎز ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ ﻳﮏ ﺗﺤﻘﻴﻖ ﮐﺎﻣﻞ‬
‫ﺧﻮد را ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع اﺧﺘﺼﺎص دادﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺗﺜﻠﻴﺚ ﻣﺴﻴﺤﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺮﮐﻴﺐ ﭘﺪر وﭘﺴﺮ )ﺧﺪا و ﻋﻴﺴﻲ( و روح اﻟﻘﺪس ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد درهﻴﭽﻴﮏ از اﻧﺠﻴﻠﻬﺎ ﻣﻄﺮح ﻧﺸﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬و ﺣﺘﻲ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻧﻴﺰ ﮐﻪ دررﺳﺎﻟﻪ هﺎي ﺧﻮد درﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﻓﺮﺿﻴﻪ اﻟﻮهﻴﺖ ﻋﻴﺴﻲ را ﻣﻄﺮح ﮐﺮدﻩ از ﺗﺜﻠﻴﺚ ﺳﺨﻦ‬
‫ﻧﮕﻔﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺴﻴﺎري از ﻣﺤﻘﻘﻴﻦ درﻳﻦ ﻣﻮرد ﻣﺘﺬﮐﺮ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎ ﺗﺎ ﺳﺪﻩ ﭘﻨﺠﻢ ﻣﻴﻼدي ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺗﺜﻠﻴﺚ ﺟﺰوﻣﻌﺘﻘﺪات‬
‫اﺻﻮﻟﻲ ﺳﺮان ﮐﻠﻴﺴﺎي ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ ﻧﺒﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﺗﺬﮐﺮ وﻟﺘﺮ در"دﻳﮑﺴﻴﻮﻧﺮﻓﻠﺴﻔﻲ "‪ ،‬از زﻣﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﺻﻠﻴﺐ ﮐﺸﻴﺪﻩ‬
‫ﺷﺪ ﺗﺎ وﻗﺘﻴﮑﻪ وي ﺑﻪ ﺧﺪاﺋﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ ﺳﻪ ﻗﺮن ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻮد‪ ،‬و اﻳﻦ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﺧﺪا دراﻳﻦ ﻣﺪت درﺳﺖ ﺑﺮاﻟﮕﻮي ﺗﺒﺪﻳﻞ‬
‫اﻣﭙﺮاﺗﻮران ﺑﻪ ﺧﺪاﻳﺎن دراﻣﭙﺮاﺗﻮري رم اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬درﺁﻏﺎز ﻋﻴﺴﻲ ﻓﻘﻂ ﻣﺨﻠﻮﻗﻲ ﺑﺮﺗﺮ از دﻳﮕﺮان ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻌﺪ ﻣﺎﻓﻮق‬
‫ﻣﻼﺋﮏ ﺟﺎي ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬ﺑﻌﺪاﺗﺮاوش ﺧﺪا داﻧﺴﺘﻪ ﺷﺪ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از ﺧﻠﻘﺖ ﮐﺎﺋﻨﺎت وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺳﺮ اﻧﺠﺎم ﺧﻮدش ﺧﺪاي‬
‫دوم اﻋﻼم ﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺷﻌﺎر ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﺪا اﺳﺖ ﻣﻮرد ﻧﻔﻲ ﺻﺮﻳﺢ ﻗﺮﺁن ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪“ :‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﺪاﺋﻲ‬
‫ﻳﮑﺘﺎ اﺳﺖ و ﻣﻨﺰﻩ اﺳﺖ از ﺁﻧﮑﻪ وي را ﻓﺮزﻧﺪي ﺑﺎﺷﺪ )ﻧﺴﺎء ‪ ، (171‬ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﮔﻔﺘﻨﺪ ﻋﺰﻳﺮ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﺪا اﺳﺖ‪ ،‬و ﺗﺮﺳﺎﻳﺎن‬
‫‪1‬‬
‫ﮔﻔﺘﻨﺪ ﻣﺴﻴﺢ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﺪااﺳﺖ‪ .‬ﺧﺪا ﺑﮑﺸﺪﺷﺎن ﮐﻪ ﺑﺪوﭼﻨﻴﻦ دروغ ﻣﻴﺒﻨﺪﻧﺪ !"‬
‫)ﺗﻮﺑﻪ‪" .(31- 30 ،‬اﻳﻦ ﮐﺲ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻦ ﻣﺮﻳﻢ اﺳﺖ و ﻧﻪ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﺪا‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﺪارا ﻧﻤﻴﺸﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﻓﺮزﻧﺪي ﺑﺮاي ﺧﻮد داﺷﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ")ﻣﺮﻳﻢ‪ .(35- 34 ،‬ﻣﺎﺟﺮاي ﻣﺼﻠﻮب ﺷﺪن ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ درهﺮ ﭼﻬﺎر اﻧﺠﻴﻞ ﺑﺮﺁن ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ درﻗﺮﺁن‬
‫ﻣﻮرد ﻧﻔﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻋﻴﺴﻲ واﻗﻌﻲ ﻧﺒﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻠﻴﺐ ﮐﺸﻴﺪﻩ ﺷﺪ‪":‬ﺁﻧﻬﺎ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺁري‪ ،‬ﻣﺎ‬
‫ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺴﻴﺢ ﻓﺮزﻧﺪ ﻣﺮﻳﻢ و ﭘﻴﺎﻣﺒﺮﺧﺪا را ﮐﺸﺘﻴﻢ‪ ،‬وﻟﻲ اورا ﻧﮑﺸﺘﻨﺪ وﺑﻪ ﺻﻠﻴﺐ ﻧﮑﺸﻴﺪﻧﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺮﺁﻧﺎن ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺸﺘﺒﻪ ﺷﺪ و‬
‫ﮐﺴﺎﻧﻴﮑﻪ ﺑﺮاﻳﻦ ﻋﻘﻴﺪﻩ اﻧﺪ ﺑﻪ راﻩ ﺧﻄﺎ ﻣﻴﺮوﻧﺪ واز ﺣﻘﺎﺋﻖ اﻣﻮر ﺑﻲ اﻃﻼﻋﻨﺪ و ﺑﺪﻧﺒﺎل ﭘﻨﺪار ﺑﺎﻃﻞ ﺧﻮﻳﺸﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺁﻧﺎن ﺑﻪ‬
‫ﻳﻘﻴﻦ اوراﻧﮑﺸﺘﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ اورا ﺑﺴﻮي ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎﻻ ﺑﺮد")ﻧﺴﺎء ‪. (158 – 157‬‬
‫ﮔﻠﺪﺗﺴﻴﻬﺮاﻳﻦ دو ﺁﻳﻪ را ﺑﺎزﺗﺎب ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻌﺮوف ﻣﺎﻧﻲ ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ واﻗﻌﻲ ﺟﻮن ﺟﻮهﺮﻣﺎدي ﻧﺪاﺷﺖ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺑﻪ ﺻﻠﻴﺐ‬
‫ﮐﺸﻴﺪﻩ ﺷﻮد و ﺁﻧﮑﺲ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺑﺎﻻي ﺻﻠﻴﺐ رﻓﺖ ﻗﺎﻟﺐ زﻣﻴﻨﻲ و ﻏﻴﺮاﺻﻴﻞ او ﺑﻮد‪ .‬اﻳﻦ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻌﺪا ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺎﻧﻮﻳﺎن ﮔﺴـــــــﺘﺮش‬
‫ﻳﺎﻓﺖ وﻣﻮاﻓﻘﺎن وﻣﺨﺎﻟﻔﺎن ﺑﺴﻴﺎر ﭘﻴﺪا ﮐﺮد‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ درﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺣﺘﻲ ﭘﻴﺶ از ﺳﻠﻤﺎن ﻓﺎرﺳﻲ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻣﺎﻧﻮي داﺷﺖ‪،‬‬
‫ﺑﺴﻴﺎري از اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎي ﻣﺎﻧﻮﻳﺎن درﻣﮑﻪ و ﻣﺪﻳﻨﻪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪.‬‬
‫از دﻳﺪﮔﺎﻩ ارزﻳﺎﺑﻲ ﺗﺎرﻳﺨﻲ‪ ،‬ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﻬﻤﺎن اﻧﺪازﻩ ﮐﻪ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻋﻴﺴﻲ– ﺧﻮاﻩ واﻗﻌﻲ وﺧﻮاﻩ اﺳﻄﻮرﻩ اي‬
‫ﻣﺪﻳﻮن اﺳﺖ‪ ،‬ﺷﮑﻞ ﮔﻴﺮي و ﻣﻮﺟﻮدﻳﺖ ﺧﻮﻳﺶ را ﻣﺪﻳﻮن ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس اﺳﺖ‪ ،‬هﺮﭼﻨﺪ ﮐﻪ اﻧﺤﺮاف ﺑﻨﻴﺎدي ﺧﻮد را ﻧﻴﺰ از‬
‫اودارد‪ .‬دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﮔﻮﺳﺘﺎوﻟﻮﺑﻮن در‪ Bibliotheque de Philosophie Scientifique‬ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪:‬‬
‫"ﭘﺲ ازﻣﺮگ ﻋﻴﺴﻲ ﺷﺎﮔﺮدان او ﮐﻮﺷﻴﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻴﻬﺎو ﻣﻮاﻋﻆ اﺧﻼﻗﻲ او را ﺑﻪ دﻳﮕﺮان اﺑﻼغ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ درﻣﺮاﺣﻞ‬
‫______________________________‬
‫‪ – 1‬هﻮﻳﺖ اﻳﻦ "ﻋﺰﻳﺮ"ﮐﻪ ازاوﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ ﻣﻌﻠﻮم ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺑﺴﻴﺎري از ﳏﻘﻘﲔ اورا ﳘﺎن ﻋﺰرا ﭘﻴﻐﻤﱪ ﺗﻮرات ﴰﺮدﻩ‬
‫اﻧﺪ ﮐﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﻲ درﺁﺋﲔ ﻳﻬﻮد ﺑﺮ ﻋﻬﺪﻩ دارد‪ ،‬وﱄ هﻴﭽﻮﻗﺖ ادﻋﺎي ﻓﺮزﻧﺪي ﺧﺪا را ﻧﮑﺮدﻩ و ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻧﻴﺰ‬
‫ﺑﺮاي او ﭼﻨﲔ ﻣﻘﺎﻣﻲ را ﻗﺎﺋﻞ ﻧﺸﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﻧﻔﺮﻳﻦ "ﺧﺪا ﺑﮑﺸﺪﺷﺎن "از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﻮد ﺧﺪا ﻧﻴﺰ ﺑﺴﻴﺎر ﺟﺎﻟﺐ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪8‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﭼﻨﺪاﻧﻲ دراﻳﻦ راﻩ ﺑﺪﺳﺖ ﻧﻴﺎوردﻧﺪ‪ ،‬و ﺑﺪاﻧﺼﻮرﺗﻲ ﮐﻪ ﮐﺎر ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺮﻓﺖ اﺣﺘﻤﺎل اﻳﻨﮑﻪ ﺧﺎﻃﺮﻩ ﻣﺴﻴﺢ ﻣﺪت‬
‫زﻳﺎدي ﭘﺲ ازﻣﺮدن ﺧﻮد او ﺑﺎﻗﻲ ﺑﻤﺎﻧﺪ ﺑﺴﻴﺎر اﻧﺪک ﺑﻮد‪ .‬اﮔﺮ درﻋﻤﻞ درﺳﺖ ﻏﻴﺮ از اﻳﻦ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺨﺎﻃﺮ اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس‪،‬‬
‫ﺧﺎﺧﺎم داﻧﺸﻤﻨﺪ ﻳﻬﻮدي ﮐﻪ ﺧﻮدش هﺮﮔﺰ ﻋﻴﺴﻲ را ﻧﺪﻳﺪ و روﻳﺎروﺋﻲ ﻣﻌﺮوف او ﺑﺎ ﻋﻴﺴﻲ درﺟﺎدﻩ دﻣﺸﻖ ﭘﺲ ازﻣﺮگ و‬
‫رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻴﺰ ﻃﺒﻌﺎ اﻓﺴﺎﻧﻪ اي ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﻌﺪا ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎ ﻗﺪرت ﺗﺨﻴﻞ ﻓﺮاوان ﺧﻮد وﺑﺎاﺣﺎﻃﻪ اي ﮐﻪ ﺑﻪ ﻓﻠﺴﻔﻪ‬
‫ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ و ﺑﻪ ﻣﺬاهﺐ ﺧﺎورزﻣﻴﻦ داﺷﺖ‪ ،‬ﭘﺎ ﺑﻪ ﻣﻴﺪان ﮔﺬاﺷﺖ‪ ،‬و ﺑﻨﺎم ﻣﺴﻴﺢ ﻣﺬهﺒﻲ را ﺳﺎﺧﺖ و ﺷﮑﻞ داد ﮐﻪ اﮔﺮ ﺧﻮد‬
‫ﻣﺴﻴﺢ زﻧﺪﻩ ﺑﻮد هﻴﭻ ﭼﻴﺰ از ﺁن ﺳﺮ درﻧﻤﻲ ﺁورد‪ ،‬و ﺑﻬﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ اﻳﻦ ﻣﺬهﺐ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﻇﻮاﺑﻂ ﺗﻮراﺗﻲ ﺑﻮد‬
‫ﺗﺎ اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎي اﻧﻘﻼﺑﻲ ﺧﻮد ﻣﺴﻴﺢ‪ .‬واﻗﻌﻴﺖ ﺷﺎﻳﺎن ﺗﺬﮐﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻧﻴﺰ درﺻﺪداﻳﻦ ﺑﺮﻧﻴﺎﻣﺪﻩ ﺑﻮد ﮐﻪ از ﻣﺴﻴﺢ‬
‫ﻳﮏ ﺧﺪا ﺑﺴﺎزد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اوراﻓﻘﻂ ﻳﮏ ﺧﺪاﻣﻌﺮﻓﻲ ﻣﻴﮑﺮد ﮐﻪ ﻣﺄﻣﻮرﻳﺖ داﺷﺖ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﺮدﻣﺎن اﺑﻼغ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ زﻧﺪﮔﺎﻧﻲ اﺑﺪي‬
‫دراﻧﺘﻈﺎرﺁﻧﺎن اﺳﺖ و او )ﻋﻴﺴﻲ( اﻳﻦ زﻧﺪﮔﻲ را ﺑﻪ ﻗﻴﻤﺖ ﻣﺮگ ﺧﻮد ﺑﺮاي ﺁﻧﺎن ﺧﺮﻳﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬هﻴﭻ ﻧﺸﺎﻧﻪ اي ازاﻳﻦ وﺟﻮد‬
‫ﻧﺪارد ﮐﻪ درﻗﺮن اول ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻋﻴﺴﻲ از ﻧﻈﺮ ﭘﻴﺮوان او ﺧﺪا ﻳﺎ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﺪا ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ اي ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ‬
‫درﻗﺮن دوم ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ و ﺗﺪرﻳﺠﺎ درﺟﻮاﻣﻊ ﻋﻴﺴﻮي رواج ﻳﺎﻓﺖ‪" .‬‬
‫"ﮔﻴﻨﻲ ﺑﺮ"اﺳﺘﺎد ﻓﻠﺴﻔﻪ داﻧﺸﮕﺎﻩ ﺳﺮﻳﻦ درﮐﺘﺎب ﻣﻌﺮوف ‪ Levolution des Dogmes‬ﺧﻮد درهﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪:‬‬
‫"واﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن ﻋﻴﺴﻲ ﮐﻪ ﺑﻌﺪا ﺧﺪاي زﻧﺪﻩ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬درﺗﻤﺎم دوران زﻧﺪﮔﻲ ﺧﻮد ﻧﻪ ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ را ﺧﺪاداﻧﺴﺖ‪ ،‬ﻧﻪ‬
‫ﻣﺪﻋﻲ اﻋﻼم ﻣﺬهﺒﻲ ﺗﺎزﻩ ﺷﺪ‪.‬اﮔﺮﺑﻪ دوازدﻩ ﺣﻮاري ﺳﺎدﻩ دل اوﻣﻴﮕﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﺗﺠﻠﻲ ﺧﺪاوﻧﺪ درروي زﻣﻴﻦ ﺑﻮد‪،‬‬
‫درﻣﺮﺣﻠﻪ اول ﻣﻌﻨﻲ اﻳﻦ ﺣﺮف را ﻧﻤﻴﻔﻬﻤﻴﺪﻧﺪ‪ ،‬دردرﺟﻪ ﺑﻌﺪ ﻓﺮﻳﺎد ﮐﻔﺮ و اﺗﻬﺎم ﺑﺮﻧﻤﻴﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬اﻧﺪﻳﺸﻪ ﻓﺮزﻧﺪ داﺷﺘﻦ ﺧﺪا ﺑﺮاي‬
‫اﻳﻦ ﺣﻮارﻳﻮﻧﻲ ﮐﻪ هﺮ دوازدﻩ ﻧﻔﺮﺷﺎن ﻳﻬﻮدي ﺑﻮدﻧﺪ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺟﺰﻳﮏ ﮐﻔﺮ وﺣﺸﺘﻨﺎک ﺗﻠﻘﻲ ﺷﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﻮد ﻋﻴﺴﻲ ﮐﻪ‬
‫ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻘﺎﻣﻲ ﺟﺰﻳﮑﻲ از ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﻣﺘﻌﺪد ﻳﻬﻮد ﻗﺎﺋﻞ ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ اﻳﻦ ادﻋﺎراداﺷﺖ ﮐﻪ ﻧﺰدﻳﮑﻲ ﻣﻠﮑﻮت ﺧﺪاوﻧﺪ را ﮐﻪ از‬
‫دﻳﺮزﻣﺎﻧﻲ ﭘﻴﺶ ﺑﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن وﻋﺪﻩ دادﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﺑﺪاﻧﺎن ﺑﺸﺎرت دهﺪ "‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ هﻤﻪ ﺁﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﻓﺮع ﺑﺮاﻳﻦ ﻓﺮض اﺳﺖ ﮐﻪ اﺻﺎﻟﺖ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺧﻮد ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺤﺮز ﺑﺎﺷﺪو واﻗﺎﻳﻌﻲ ﮐﻪ دراﻧﺠﻴﻠﻬﺎي‬
‫ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ و درﺳﺎﻳﺮ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ و رﺳﺎﻻت ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ازاورواﻳﺖ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ واﻗﻌﺎ ﺑﻪ وﻗﻮع ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺑﺴﻴﺎري‬
‫از ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﻣﻌﺘﺒﺮ و ﺳﺮﺷﻨﺎﺳﻲ ﮐﻪ درﺑﺎرﻩ ﻋﻴﺴﻲ و ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎﺋﻲ ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﻧﺠﺎم دادﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎورﻧﺪ ﮐﻪ‬
‫اﺻﻮﻻ دروﺟﻮد ﺧﺎرﺟﻲ ﺷﺨﺼﻲ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻋﻴﺴﻲ ﺟﺎي ﺗﺮدﻳﺪ اﺳﺖ‪ ،‬و هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻧﻮح واﺑﺮاهﻴﻢ وﻳﻌﻘﻮب و ﻳﻮﺳﻒ و ﺑﻪ‬
‫اﺣﺘﻤﺎل ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻮﺳﻲ ﺷﺨﺼﻴﺘﻬﺎﺋﻲ اﺳﻄﻮرﻩ اي ﺑﻴﺶ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﮐﺎهﻨﺎن ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ﺗﻮرات ﺑﺎ هﺪﻓﻬﺎﺋﻲ ﻣﻌﻴﻦ ﺳﺎﺧﺘﻪ‬
‫وﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻴﺰ ﺷﺨﺼﻴﺖ اﺳﻄﻮرﻩ اي دﻳﮕﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ هﺪف ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬاري ﺁﺋﻴﻦ اﻧﻘﻼﺑﻲ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ درﺑﺮاﺑﺮ‬
‫ﺁﺋﻴﻦ ﻗﺸﺮي ﻳﻬﻮد اﺑﺪاع ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﺳﺘﺪﻻﻟﻲ اﺻﻮﻟﻲ اﻳﻦ دﺳﺘﻪ از ﻣﺤﻘﻘﺎن ﺑﺮاﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﺑﻨﻴﺎد ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﺎﻧﻨﺪ‬
‫ﻣﻮرد ﺗﻮرات و ﺷﻴﻮخ ﺑﺰرگ اﺳﺮاﺋﻴﻞ‪ ،‬درﻣﻮرد ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻴﺰ هﻴﭻ ﻣﺪرک ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﻳﺎ ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﮐﻪ ﺣﺎﮐﻲ ازوﺟﻮد واﻗﻌﻲ‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺴﻲ ﺑﺎﺷﺪ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ دوران وي دوراﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻣﭙﺮاﺗﻮري رم از ﺁرﺷﻴﻮ هﺎي ﻣﻨﻈﻢ و از وﻗﺎﻳﻊ‬
‫ﻧﻮﻳﺴﻲ دﻗﻴﻖ ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬درﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎي ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﺪارک ﻓﺮاواﻧﻲ از اﻳﻦ دوران را دراﺧﺘﻴﺎر‬
‫ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﻨﻄﻘﺎ ﻣﺎﺟﺮاي ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺨﺼﻲ واﻗﻌﺎوﺟﻮدداﺷﺘﻪ‪ ،‬ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺘﻲ درﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻣﻌﺮوﻓﺘﺮﻳﻦ ﻣﺘﻔﮑﺮ ﻳﻬﻮدي زﻣﺎن ﺁﻏﺎز ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻓﻴﻠﻮن ﻣﺸﻬﻮر ﺑﻪ ﻓﻴﻠﺴﻮف اﺳﮑﻨﺪرﻳﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺳﺎل هﺸﺘﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد‬
‫ﻣﺴﻴﺢ ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ 50‬ﻣﻴﻼدي ﻣﻴﺰﻳﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬وي ﭼﻨﺪ ﺑﺎر ﺑﻪ ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ ﻣﺴﺎﻓﺮت ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد و ﺑﺎ ﺗﺤﻮﻻت ﺳﻴﺎﺳﻲ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ اﻳﻦ‬
‫ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﮐﻪ درﺁﻧﺰﻣﺎن ﺑﺨﺸﻲ از اﻣﭙﺮاﺗﻮري رم ﺑﻮد ﺁﺷﻨﺎﺋﻲ ﻧﺰدﻳﮏ داﺷﺖ‪ .‬ﺗﺄﺛﻴﺮ اﻧﺪﻳﺸﻪ هﺎي ﻓﻠﺴﻔﻲ او درﻣﺤﻴﻂ ﻣﺬهﺒﻲ‬
‫ﻣﺼﺮ و درﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎي ﺧﺎور ﻧﺰدﻳﮏ و ﻣﻴﺎﻧﻪ درﺣﺪي ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎري از ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﺷﮑﻞ ﮔﻴﺮي ﻓﻠﺴﻔﻲ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ را‬
‫ﻣﺪﻳﻮن اﻳﻦ ﻓﻴﻠﺴﻮف اﻓﻼﻃﻮﻧﻲ ﻣﻴﺸﻤﺎرﻧﺪ و ﻓﺮدرﻳﮏ اﻧﮕﻠﺲ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﭘﺮداز ﻧﺎﻣﻲ ﮐﻤﻮﻧﻴﺴﻢ او را اﺳﺎﺳﺎ ﭘﺪرﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻟﻘﺐ‬
‫ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬و ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ درهﻴﭽﻴﮏ از ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي ﻓﻴﻠﻮن ﮐﻪ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻋﻴﺴﻲ اﺳﺖ ﺑﻪ وﺟﻮد ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺨﺼﻲ اﺷﺎرﻩ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ و ﻣﻮرخ ﺳﺮﺷﻨﺎس دﻳﮕﺮهﻤﺎن زﻣﺎن ﻳﻮﺳﻒ ﻓﻼوﻳﻮس اﺳﺖ ﮐﻪ او ﻧﻴﺰ ﻳﻬﻮدي اﺳﺖ و دو ﮐﺘﺎب ﺗﺎرﻳﺦ او ﺑﻨﺎﻣﻬﺎي‬
‫ﺟﻨﮕﻬﺎي ﻳﻬﻮدﻳﺎن و ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ ﻳﻬﻮد از ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﺗﻮارﻳﺦ ﻗﺮن اول ﻣﻴﻼدي ﺑﺤﺴﺎب ﻣﻲ ﺁﻳﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ درزﻣﺎﻧﻲ‬
‫ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻧﻬﻀﺖ ﻣﺬهﺒﻲ ﭘﻮﻳﺎﺋﻲ دراﻣﭙﺮاﺗﻮري رم درﺣﺎل ﺷﮑﻞ ﮔﻴﺮي و ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺑﻮد‪،‬‬
‫وﺑﺎاﻳﻨﻮﺻﻒ ج اﺷﺎرﻩ اي ﭼﻨﺪ ﺳﻄﺮي ﮐﻪ ﺑﻌﺪا ﺣﺘﻲ ﺧﻮد ﮐﻠﻴﺴﺎي ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ ﺁﻧﺮا ﺗﻮﺷﺘﻪ اي ﺟﻌﻠﻲ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ درﻗﺮون اوﻟﻴﻪ‬
‫ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﺪﻳﻦ ﮐﺘﺎب اﻓﺰودﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ هﻴﭻ ﺳﺨﻨﻲ از ﻋﻴﺴﻲ درﺁن ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬هﻤﻴﻦ ﭘﺮﺳﺶ درﻣﻮرد ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﻮرخ‬
‫ﻳﻬﻮدي دﻳﮕﺮﺁن زﻣﺎن‪ ،‬ﻳﻮﺳﻴﻮس‪ ،‬وﺟﻮد دارد ﮐﻪ ﺑﺎ اﻳﻨﮑﻪ ﺧﻮد اواهﻞ ﻃﺒﺮﻳﻪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺷﻬﺮي ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ رواﻳﺖ اﻧﺠﻴﻞ ﺑﺎرهﺎ‬
‫ﻋﻴﺴﻲ درﺁﻧﺠﺎ ﻣﻮﻋﻈﻪ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد‪ ،‬هﻴﭻ ﻧﺎﻣﻲ از ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺨﺼﻲ درﮐﺘﺎب اوﺑﺮدﻩ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﻮرﺧﻴﻦ ﻏﻴﺮﻳﻬﻮدي‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪9‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫هﻤﺎن زﻣﺎن‪ ،‬ﭘﻠﻮﺗﺎرک)ﭘـﻠﻮﺗﺎرﺧـﻮس( و ﻟﻮﮐﻴﺎﻧﻮس ﻳﻮﻧﺎﻧﯽ و ﭘﻠﻴﻨﻴﻮس و ﺳﻠﺰوس روﻣﯽ‪ ،‬ﻣﻌﺘﺒﺮﺗﺮﻳﻦ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﮕﺎران ﻗﺮون‬
‫اول و دوم ﻣﻴﻼدی‪ ،‬ذﮐﺮی از ﻋﻴﺴﻲ ﻧﮑﺮدﻩ اﻧﺪ‪.‬‬
‫درﺳﻪ ﻗﺮن ﮔﺬﺷﺘﻪ‪ ،‬زﻧﺪﮔﻲ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻮﺿﻮع ﻳﮑﻲ از ﮔﺴﺘﺮدﻩ ﺗﺮﻳﻦ ﺗﺤﻠﻴﻞ هﺎ و ﺗﺠﺰﻳﻪ هﺎي ﺗﺎرﻳﺨﻲ وﺗﺤﻘﻴﻘﻲ درﺟﻬﺎن ﻏﺮب‬
‫ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ﺷﻤﺎر ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ وﻣﻘﺎﻻﺗﻲ ﮐﻪ درﮐﺸﻮرهﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ اروﭘﺎﺋﻲ واﻣﺮﻳﮑﺎﺋﻲ ودردﻳﮕﺮ ﺳﺮ زﻣﻴﻨﻬﺎي‬
‫ﻣﺴﻴﺤﻲ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺑﭽﺎپ رﺳﻴﺪﻩ از ﭼﻨﺪﻳﻦ هﺰار ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﻴﺮود‪ .‬ﺑﺨﺶ زﻳﺎدي ازاﻳﻦ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎ و ﻣﻘﺎﻻت ﺗﻮﺳﻂ ﭘﮋوهﺸﮕﺮان‬
‫ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ ودﻳﮕﺮﻣﺤﻘﻘﺎﻧﻲ ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎﺁﮐﺎدﻣﻴﺴﻴﻦ ﻳﺎاﺳﺘﺎد ﻣﻮرخ هﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺎﺿﺎﻓﻪ اﻳﻨﮑﻪ ﺑﺮﺧﻲ از‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﺧﻮد ﺟﺎﻣﻪ ﻣﺬهﺒﻲ ﺑﺮﺗﻦ داﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬وﺷﺎﻳﺪ ﺗﺬﮐﺮ اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﺷﮕﻔﺖ ﺁور ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺷﻤﺎرﺁن ﮔﺮوهﻲ از اﻳﻦ ﺟﻤﻊ ﮐﻪ وﺟﻮد‬
‫ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﻋﻴﺴﻲ را ﻣﻮرد اﻧﮑﺎرﻳﺎ ﺗﺮدﻳﺪ ﻗﺮار دادﻩ اﻧﺪ از ﺁﻧﭽﻪ ﻣﻴﺘﻮان ﻣﻄﻠﻘﺎ اﻧﺘﻈﺎر داﺷﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺸﺘﺮاﺳﺖ‪ ،‬وﻣﻦ دراﻳﻨﺠﺎ‬
‫ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻤﻮﻧﻪ اي ازﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ دوﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﮐﻮﺗﺎﻩ ازﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي ﺁﻟﺒﺮت ﺷﻮاﻳﺘﺴﺮ‪ ،‬ﻣﺘﻔﮑﺮو ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ﻣﻌﺮوف ﺳﻮﻳﺴﻲ ﮐﻪ‬
‫ﺧﻮدش ﮐﺸﻴﺶ ﻧﻴﺰ ﺑﻮد‪ ،‬هـ‪ .‬ج‪ .‬وﻟﺰ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ و ﻣﻮرخ ﺳﺮﺷﻨﺎس اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ‪ ،‬اﮐﺘﻔﺎﻣﻴﮑﻨﻢ‪ .‬ﺷﻮاﻳﺘﺴﺮ درﺗﺤﻘﻴﻖ‬
‫دوﺟﻠﺪي ﻣﻔﺼﻞ ﺧﻮد درﺑﺎرﻩ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪" :‬ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن ﻋﻴﺴﻲ ﻧﺎﺻﺮي ﮐﻪ ﺑﻪ رواﻳﺖ ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﻇﻬﻮرﮐﺮد و‬
‫ﻣﻌﻨﻮﻳﺖ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺧﺪارا اﻋﻼم ﻧﻤﻮد و ﻗﻠﻤﺮو اﻟﻬﻲ را درزﻣﻴﻦ ﻗﺮار ﺳﺎﺧﺖ و ﺳﭙﺲ ﺑﺮﺑﺎﻻي ﺻﻠﻴﺐ ﺟﺎن ﺳﭙﺮد ﺗﺎ اﻗﺪام ﺧﻮد‬
‫را ﺗﺜﺒﻴﺖ و ﺗﻘﺪﻳﺲ ﮐﻨﺪ هﺮﮔﺰ وﺟﻮد ﺧﺎرﺟﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺷﺨﺼﻴﺘﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ راﺳﻴﻮﻧﺎﻟﻴﺴﻢ ﻃﺮاهﻲ ﺷﺪﻩ‪،‬‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﻟﻴﺒﺮاﻟﻴﺴﻢ ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺗﻮﺳﻂ ﺗﺌﻮ ﻟﻮژي ﺑﺮاو ﻟﺒﺎس ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ ﮐﻮﺷﺸﻬﺎﺋﻲ ﮐﻪ‬
‫درﺻﺪو ﭘﻨﺠﺎﻩ ﺳﺎﻟﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺗﺌﻮﻟﻮژي )اﻟﻬﻴﺎت( ﻣﺪرن ﺑﻌﻤﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﺗﺎ ﻋﻴﺴﺎ ﮐﻠﻴﺴﺎ راازدﻳﺪ ﻣﻨﻄﻘﻲ وﻋﻠﻤﻲ ﺗﻮﺟﻴﻪ‬
‫ﮐﻨﻨﺪ وازاﻳﻦ ﻧﻈﺮﮔﺎﻩ ﺑﺪو هﻮﻳﺘﯽ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺑﺒﺨﺸﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮان ﺑﺎ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻋﻴﺴﺎی ﺗﺎرﻳﺨﯽ واﻗﻌﺎ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﺁﻧﭽﻪ ﺑﻌﮑﺲ واﻗﻌﻴﺖ دارد ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﺪون ﻋﻴﺴﻲ و ﺟﺪااز ﻣﻌﺠﺮات و اﻋﻤﺎل ﺧﺎرق اﻟﻌﺎدﻩ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﮏ‬
‫ﺷﺨﺼﻴﺖ اﺳﻄﻮرﻩ اي ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ“‪ .‬هـ‪ .‬ج‪ .‬وﻟﺰ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد درﮐﺘﺎب ﻧﮕﺎهﻲ ﺑﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪ ..." :‬از‬
‫هﻤﻪ اﻳﻦ ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎ ﺑﺪﻳﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻴﺮﺳﻴﻢ ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺐ ﺳﻨﺘﻬﺎي اﻧﺠﻴﻠﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻨﺎﺑﻊ اوﻟﻴﻪ ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻧﺸﺪﻩ اﻧﺪ وﺁن ﻋﻴﺴﺎﺋﻲ ﮐﻪ‬
‫درﻗﺪﻳﻤﻲ ﺗﺮﻳﻦ ﻣﺪارک ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﺑﻬﻴﭽﻮ ﺟﻪ ﻋﻴﺴﺎي اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬واﻗﻌﻴﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اوﻟﻴﻦ‬
‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﻣﺴﻴﺤﻲ‪ ،‬اﻧﺎﺟﻴﻞ ﮐﺘﺎﺑﺖ ﺷﺪﻩ اي را دراﺧﺘﻴﺎر ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ و ﺁﻧﭽﻪ درﺑﺎرﻩ زﻧﺪﮔﻲ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ زﻣﺎن‬
‫ﻣﺘﺄﺧﺮﺗﺮي از زﻣﺎن ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن اﻳﻦ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎ ﺑﺮﻣﻴﮕﺮدد‪....‬ﻗﺼﻮر ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن درذﮐﺮ وﻗﺎﻳﻊ ﻣﺸﺨﺼﻲ از زﻧﺪﮔﻲ‬
‫ﻋﻴﺴﻲ زﻣﺎﻧﻲ ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ ﮐﻪ ﺑﭙﺬﻳﺮﻳﻢ وﻗﺎﻳﻊ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ هﻤﻴﻦ اﻓﺮاد ﻃﺮﺣﻲ ﺷﺪﻩ و ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺳﭙﺲ وارد اﻧﺠﻴﻞ‬
‫ﺷﺪﻩ اﻧﺪ "‪.‬‬
‫دراواﺳﻂ ﻗﺮن ﻧﻮزدهﻢ ﻣﺘﻔﮑﺮ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ داوﻳﺪ اﺷﺘﺮاوس‪ ،‬از ﺷﺎﮔﺮدان ﻣﮑﺘﺐ هﮕﻞ‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮدش ﮐﺸﻴﺶ و اﺳﺘﺎد اﻟﻬﻴﺎت ﺑﻮد‪،‬‬
‫ﺑﺮاﺳﺎس روش ﺗﺤﻠﻴﻠﻲ ﺗﺎرﻳﺨﻲ و ﻣﺬهﺒﻲ هﮕﻞ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺎ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻋﻠﻤﻲ‪ ،‬ﻃﻲ ﮐﺘﺎب ﻗﻄﻮري درﺑﺎرﻩ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ‬
‫و ﺗﻀﺎد هﺎي ﺁﻧﻬﺎ ارزش ﺗﺎرﻳﺨﻲ اﻳﻦ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎ را ﺑﮑﻠﻲ اﻧﮑﺎر ﮐﺮد وﭼﻮن ازﻧﻈﺮﻋﻘﻠﻲ ﺟﺎﺋﻲ ﺑﺮاي ﻣﻌﺠﺰات ﻣﺴﻴﺤﺎﺋﻲ ﻧﻤﺪﻳﺪ‪،‬‬
‫ﮐﻮﺷﻴﺪ ﺗﺎ ﻣﺴﻴﺤﻴﺘﻲ ﺑﺪون اﺳﻄﻮرﻩ و ﺑﺪون ﻣﻌﺠﺰﻩ ﻳﻌﻨﻲ ﻋﻴﺴﻲ اراﺋﻪ دهﺪ‪ .‬هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﮐﺘﺎب او درﺳﺎل ‪ 1837‬ﺑﻨﺎم ﻧﻘﺪي‬
‫ﺑﺮزﻧﺪﮔﻲ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ‪ ،‬ﻳﮑﻲ از ﻣﺤﻘﻘﻴﻦ ﺳﺮﺷﻨﺎس ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬهﺐ دراﺷﺎرﻩ ﺑﺪان ﻧﻮﺷﺖ‪:‬‬
‫ﮐﺎش ﻻاﻗﻞ اﺷﺘﺮاوس اﺛﺮي ﭼﻨﻴﻦ وﻳﺮان ﮐﻨﻨﺪﻩ را ﺑﻪ ﻻﺗﻴﻨﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮد ﺗﺎ ﻣﻮﻣﻨﻴﻦ ﻋﺎدي اﻣﮑﺎن ﺧﻮاﻧﺪن ﺁﻧﺮا ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫درﺑﺎرﻩ اﺻﺎﻟﺖ ﻳﺎ ﻋﺪم اﺻﺎﻟﺖ وﺟﻮد ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﺎﻟﺒﻲ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﮋوهﺸﮕﺮﻣﻌﺎﺻﺮ اﻳﺮاﻧﻲ ﺟﻼل اﻟﺪﻳﻦ ﺁﺷﺘﻴﺎﻧﻲ درﮐﺘﺎب‬
‫ﺗﺤﻘﻴﻘﻲ دردﻳﻦ ﻣﺴﻴﺢ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮاي اﻃﻼﻋﺎت ﺑﻴﺸﺘﺮي ﻣﻴﺘﻮان ﺑﺪان رﺟﻮع ﮐﺮد‪.‬‬
‫* * *‬
‫ﻗﺮﺁن‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﻼف ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬ﮐﺘﺎﺑﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ زﻣﺎن ﺗﺪوﻳﻦ ﺁن ﻣﺎﻧﻨﺪ هﻮﻳﺖ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﺁورﻧﺪﻩ ﺁن ﻣﺸﺨﺺ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ‬
‫اﺿﺎﻓﻪ اﻳﻨﮑﻪ ﻧﺤﻮﻩ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺁن ﻧﻴﺰ ﺑﺎ دو ﮐﺘﺎب ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ دﻳﮕﺮ ﺗﻔﺎوﺗﻲ اﺻﻮﻟﻲ دارد‪ ،‬زﻳﺮا درﺁن از ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺼﻮرت‬
‫ﺷﺨﺺ ﺳﻮم ﻳﺎد ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪاﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺼﻮرت ﺷﺨﺺ اول ﺳﺨﻦ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ .‬ﺑﺎاﻳﻨﻬﻤﻪ‪ ،‬در ﻣﻮرد اﺻﺎﻟﺖ ﻣﺘﻦ‬
‫ﮐﻨﻮﻧﻲ ﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ازهﻤﺎن ﺁﻏﺎز درﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﻼﻣﻲ ﺗﺮدﻳﺪهﺎ و اﺧﺘﻼف ﻧﻈﺮهﺎي ﺑﺴﻴﺎر وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ دردوران‬
‫ﺧﻮد ﻣﺎهﻢ هﻤﻴﻦ اﺧﺘﻼف ﻧﻈﺮهﺎ و ﺗﺮدﻳﺪهﺎ درﻧﺰد اﺳﻼم ﺷﻨﺎﺳﺎن وﺟﻮد دارد‪.‬‬
‫ﻗﺮﺁن درزﻣﺎن وﻓﺎت ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﭘﺮاﮐﻨﺪﻩ اي ازﺁﻳﺎﺗﻲ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻋﺪﻩ اي ازﺻﺤﺎﺑﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺿﺒﻂ ﻳﺎ ﺗﻮﺳﻂ ﻋﺪﻩ اي‬
‫دﻳﮕﺮ از ﺁﻧﻬﺎ ازﺑﺮﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬و ﭼﻮن ﺑﺎ درﮔﺬﺷﺖ ﺧﻮد ﻣﺤﻤﺪ و ﺑﺪﻧﺒﺎل ﺁن ﺑﺎ ﻣﺮگ ﺗﺪرﻳﺠﻲ اﻳﻦ اﻓﺮاد ﺑﻴﻢ ﺁن ﻣﻴﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﻣﺘﻦ‬
‫ﮐﺎﻣﻞ ﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ از دﺳﺖ ﺑﺮود‪ ،‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻋﻤﺮ‪ ،‬ﮐﺎر ﮔﺮد ﺁوري ﻗﺮﺁن ﺑﻪ زﻳﺪﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﻪ درﺑﺎزﭘﺴﻴﻦ ﺳﺎﻟﻬﺎي زﻧﺪﮔﻲ‬
‫ﻣﺤﻤﺪ ﮐﺎﺗﺐ او ﺑﻮد ﻣﺤﻮل ﺷﺪ‪ ،‬ووي ﻣﺄﻣﻮرﻳﺖ ﻳﺎﻓﺖ ﺗﺎ ﻗﻄﻌﺎت ﻗﺮﺁن را از ﻣﺮاﺟﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻤﻊ و ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪10‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﺘﻦ ﺟﺎﻣﻌﻲ ازﻗﺮﺁن ازﻣﺠﻤﻮع ﺁﻧﻬﺎ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺷﻮد‪ .‬ﻣﺘﻨﻲ ﮐﻪ زﻳﺪﮔﺮد ﺁورد ﺑﺪون ﻧﻘﻄﻪ و اﻋﺮاب ﺑﺮ ﺻﻔﺤﺎﺗﻲ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪ‬
‫و ﺑﺪﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﻣﺼﺤﻒ ﻧﺎم ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬وﻟﻲ اﻳﻦ ﻧﺴﺨﻪ اوﻟﻴﻪ ﻗﺮﺁن ﺟﻨﺒﻪ رﺳﻤﻲ ﻧﺪاﺷﺖ وﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﺷﺨﺺ ﭘﻴﺸﻮاﻳﺎن ﺟﺎﻣﻪ‬
‫اﺳﻼﻣﻲ اﺧﺘﺼﺎص دادﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﻌﺪا ﺗﻮﺳﻂ ﭼﻨﺪ ﺗﻦ دﻳﮕﺮ از ﺻﺤﺎﺑﻪ ﻣﺤﻤﺪ )ﮐﻪ اﺳﻤﺸﺎن اﻳﻦ ﻧﺪﻳﻢ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ( ﺁﻳﺎت‬
‫دﻳﮕﺮي ﺑﺪﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻓﺰودﻩ ﺷﺪ و ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻘﺪم و ﺗﺄﺧﺮﺁﻳﺎت ﻧﻴﺰ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺘﻦ ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﻗﺮﺁن‬
‫ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻲ ﺷﺒﺎهﺖ ﺑﻪ ﻧﺤﻮﻩ ﺗﺪوﻳﻦ ﻣﺘﻮن ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻮرات ﻧﺒﻮد‪ .‬وﻗﺘﻴﮑﻪ ﭘﺲ از ﻣﺮگ ﻋﻤﺮﻋﺜﻤﺎن ﺑﻪ ﺧﻼﻓﺖ رﺳﻴﺪ‪،‬‬
‫وي ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﺮﻓﺖ از ﻣﺠﻤﻮع اﻳﻦ رواﻳﺎت ﻳﮏ ﻣﺘﻦ رﺳﻤﻲ ﻗﺮﺁن ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از ﺁن ﺗﻨﻬﺎ ﻗﺮﺁن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ و ﻣﻮرد‬
‫ﻗﺒﻮل ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﺁﻳﺪ‪ ،‬واﻳﻦ ﺑﺎر ﻧﻴﺰ اﻳﻦ وﻇﻴﻔﻪ ﺑﻪ زﻳﺪﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺎﺗﺐ ﻣﺤﻤﺪ ﻣﺤﻮل ﺷﺪ‪ ،‬وﻋﺜﻤﺎن ازﺣﻔﺼﻪ دﺧﺘﺮﻋﻤﺮوزوﺟﻪ‬
‫ﻣﺤﻤﺪ ﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻪ اوراق ﻗﺮﺁﻧﻲ را ﮐﻪ اﺑﻮﺑﮑﺮ ﺑﺪودادﻩ ﺑﻮد ﺑﻪ هﻴﺌﺖ ﭼﻬﺎرﻧﻔﺮي زﻳﺪوهﻤﺮاهﺎﻧﺶ ﺗﺤﻮﻳﻞ دهﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪ ازﺗﺪوﻳﻦ‬
‫ﻗﺮﺁن رﺳﻤﻲ اﻳﻦ ﻧﺴﺨﻪ ﺑﻪ ﺣﻔﺼﻪ ﻣﺴﺘﺮد ﺷﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﺗﻤﺎم ﻣﺪارک وﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي دﻳﮕﺮﻗﺮﺁن ﻣﻨﻬﺪم ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﻧﺴﺨﻪ اﻧﺤﺼﺎري‬
‫ﺣﻔﺼﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ او درﺳﺎل ‪ 46‬هﺠﺮي ﺑﻪ اﻣﺮ ﻣﺮوان اول ﺧﻠﻴﻔﻪ اﻣﻮي ﺿﺒﻂ و ﻣﻨﻬﺪم ﺷﺪ و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺘﻨﻲ‬
‫از ﻗﺮﺁن ﮐﻪ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﺘﻨﻲ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ اﻣﺮ ﻋﺜﻤﺎن ﺗﻬﻴﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﻣﺤﻘﻘﺎﻧﻲ ﮐﻪ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﻲ ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﻧﺪ ﺑﺮاﻳﻦ ﻋﻘﻴﺪﻩ اﻧﺪﮐﻪ ﻋﺜﻤﺎن و ﻧﺰدﻳﮑﺎن وي ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻨﻲ اﻣﻴﻪ از اﻳﻦ‬
‫ﺗﺪوﻳﻦ و ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻣﺘﻦ واﺣﺪي از ﻗﺮﺁن ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻈﺮ دﻳﻨﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺎﺑﻊ ﻣﻨﻈﻮرهﺎي ﺳﻴﺎﺳﻲ ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬اي‪ .‬پ‪.‬‬
‫ﭘﺘﺮوﺷﻔﺴﮑﻲ ﮐﻪ درﮐﺘﺎب اﺳﻼم دراﻳﺮان ﺧﻮد هﻤﻪ اﻳﻦ ﻧﻈﺮﻳﺎت را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار دادﻩ‪ ،‬ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮان ﺑﺎ‬
‫اﻃﻤﻴﻨﺎن ﮔﻔﺖ درﺟﻤﻊ ﺁوري ﻗﺮﺁن ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﺑﻪ ﺳﻮد هﻮاداران ﺑﻨﻲ اﻣﻴﻪ درﻣﺘﻦ ﺁن دادﻩ ﺷﺪﻩ و زﻳﺪﺑﻦ ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺨﺎﻃﺮ رﺿﺎﻳﺖ‬
‫ﻋﺜﻤﺎن و اﻣﻮﻳﺎن ﺁﻳﺎت ﻣﻌﻴﻨﻲ رااز ﻣﺘﻦ ﻗﺮﺁن ﺣﺬف ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺒﺪاﷲ ﺑﻦ ﻣﻮﺳﻌﻮد ﻳﮑﻲ از ﻧﺰدﻳﮑﺎن ﻣﺤﻤﺪ و از ﺣﺎﻓﻈﺎن‬
‫ﺳﺮﺷﻨﺎس ﻣﺘﻦ ﻗﺮﺁن ﮐﻪ ﺧﻮد ﻣﺘﻦ دﻳﮕﺮي از ﻗﺮﺁن را ﺗﺪوﻳﻦ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد ﺁﺷﮑﺎرا ﺳﻮرﻩ هﺎي ‪ 113‬و‪ 114‬ﻗﺮﺁن را ﻏﻴﺮ اﺻﻴﻞ‬
‫ﻣﻴﺪاﻧﺴﺖ‪ ،‬و ﺧﻮارج ﻧﻴﺰ اﺻﺎﻟﺖ ﺳﻮرﻩ ﻳﻮﺳﻒ را ﻣﻨﮑﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬ﻻاﻗﻞ ﺗﺎ ﻗﺮن ﭼﻬﺎرم هﺠﺮي هﻨﻮز ﻧﺴﺨﻪ هﺎﺋﻲ از ﻗﺮﺁن ﮐﻪ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ اﺑﻦ اﺑﻲ ﮐﻌﺐ و ﻋﺒﺪاﷲ ﺑﻦ ﻣﺴﻌﻮد ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد در ﻣﻴﺎن ﮐﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﻗﺮﺁن ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪﻩ ﻋﺜﻤﺎن را ﺑﻪ رﺳﻤﻴﺖ‬
‫ﻧﻤﻴﺸﻨﺎﺧﺘﻨﺪ رواج داﺷﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﺿﺒﻂ ﻣﻨﻈﻢ اﻳﻦ ﻧﺴﺨﻪ هﺎ و اﻧﻬﺪام ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ اﻣﺮ ﺧﻠﻔﺎي وﻗﺖ ﺗﻮﺳﻂ ﺣﮑﺎم ﻣﺤﻠﻲ‪ ،‬اﻧﺪک اﻧﺪک‬
‫هﻤﻪ اﻳﻦ ﻧﺴﺦ را از ﻣﻴﺎن ﺑﺮد و ﻓﻘﻂ رواﻳﺖ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ﺣﺘﻲ ﺷﻴﻌﻴﺎن و ﺧﻮارج ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎري از ﺟﺎهﺎي‬
‫اﻳﻦ ﻣﺘﻦ را ﺗﺤﺮﻳﻒ ﺷﺪﻩ ﻣﻴﺸﻤﺮدﻧﺪ ﻧﺎﭼﺎر ﺁﻧﺮا ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫اﺻﺎﻟﺖ ﺑﺮﺧﻲ از ﺁﻳﻪ هﺎي ﻗﺮﺁن دردرﺟﻪ اول از ﻃﺮف ﻧﺰدﻳﮑﺘﺮﻳﻦ ﮐﺴﺎن ﺧﻮد ﻣﺤﻤﺪ ﻣﻮرد ﺗﺮدﻳﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺜﻼ‬
‫دراﺣﺎدﻳﺚ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﻌﺘﺒﺮ‪ ،‬از ﻗﻮل ﻋﺎﻳﺸﻪ‪ ،‬هﻤﺴﺮ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ‪ ،‬ﭘﺲ از ﻧﺰول ﺁﻳﻪ هﺎي ‪ 49‬ﺗﺎ ‪ 52‬ﺳﻮرﻩ اﺣﺰاب ﮐﻪ درﺁﻧﻬﺎ‬
‫از ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮش درﻣﻮرد اﻧﺘﺨﺎب زﻧﺎن ﻣﻮرد ﻧﻈﺮش ﺑﺮاي هﻤﺒﺴﺘﺮي و ﻋﺪم اﻟﺰام او ﺑﻪ رﻋﺎﻳﺖ ﺿﻮاﺑﻂ ﺟﺎري دراﻳﻦ‬
‫زﻣﻴﻨﻪ اﺧﺘﻴﺎري ﮐﺎﻣﻞ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ هﻤﺴﺮش ﮔﻔﺘﻪ ﺑﻮد‪" :‬ﻣﻲ ﺑﻴﻨﻲ ارﺑﺎب ﺁﺳﻤﺎﻧﻴﺖ‬
‫درﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻦ ﺧﻮاﺳﺘﻪ هﺎي ﻗﻠﺒﻲ ﺗﻮ ﺧﻴﻠﻲ ﺷﺘﺎب دارد "‪ .‬ﮐﺲ دﻳﮕﺮي ﮐﻪ اﺻﺎﻟﺖ اﻳﻦ ﺁﻳﻪ هﺎرا ﻣﻮرد ﺗﺮدﻳﺪ ﻗﺮار دادﻩ ﺑﻮد‬
‫ﻋﺒﺪاﷲ ﺑﻦ اﺑﻲ ﺳﺮح ازﻧﺰدﻳﮑﺘﺮﻳﻦ ﺻﺤﺎﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮو ﮐﺎﺗﺐ ﻣﺨﺼﻮص وﺣﻲ هﺎي او ﺑﻮد ﮐﻪ ﭘﺲ از ﻣﺪﺗﻲ اﺻﺎﻟﺖ اﻳﻦ وﺣﻲ هﺎ‬
‫و ﮐﻴﻔﻴﺖ ﻧﺰول ﺁﻳﺎت ﻗﺮﺁﻧﻲ رااﻧﮑﺎر ﮐﺮد‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﺪﻋﻲ ﺑﻮد ﮐﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺎر ﺧﻮد او درﻣﺘﻦ اﻳﻦ ﺁﻳﺎت ﺑﻪ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺧﻮد ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ‬
‫دادﻩ و ﭘﻴﻤﺒﺮﻧﻴﺰاﻳﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮات را ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﺣﺘﻲ ﻳﮑﺒﺎرﺁﻳﻪ"ﻓﺘﺒﺎرک اﷲ اﺣﺴﻦ اﻟﺨﺎﻟﻘﻲ”)ﻣﻮﻣﻨﻮن‪ (14 ،‬را ﮐﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ‬
‫ﺧﻮد ﻋﺒﺪاﷲ ﺑﻦ ﺳﺮح ﺑﻮدﻩ درﻣﺘﻦ ﻗﺮﺁن ﺟﺎي دادﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﺑﻲ ﺳﺮح ﭘﺲ از ﻃﺮح اﻳﻦ اﺧﺘﻼف اﺳﻼم را ﺗﺮک ﮔﻔﺖ و ﻣﺤﻤﺪ‬
‫ﻧﻴﺰ ﺧﻮﻧﺶ را ﺣﻼل ﮐﺮد و ﭘﺲ از ﻣﺪﺗﻲ ﺑﻪ ﮐﺸﺘﻨﺶ ﻓﺮﻣﺎن داد‪ .‬ﺷﺮح اﻳﻦ ﻣﺎﺟﺮا ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ درﺗﺎرﻳﺦ ﻃﺒﺮي و ﺗﻔﺴﻴﺮ‬
‫اﺑﻮاﻟﻔﺘﻮح رازي و ﮐﺎﻣﻞ اﺑﻦ اﺛﻴﺮو ﺗﻔﺴﻴﺮﺷﺮﻳﻒ ﻻهﻴﺠﻲ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬رواﻳﺎت ﻣﺘﻌﺪد دﻳﮕﺮي ﻧﻴﺰ ﺣﺎﮐﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﭼﻨﺪﻳﻦ‬
‫ﻣﻮرد ﻋﻤﺮاﺑﻦ ﺧﻄﺎب ﻧﻈﺮاﺗﻲ درﺑﺎرﻩ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﻣﺤﻤﺪ اﻇﻬﺎر داﺷﺘﻪ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ درﺁﻳﺎت ﻗﺮﺁﻧﻲ ﺟﺎي دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫از ﻋﺠﻴﺐ ﺗﺮﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﺒﻲ ﮐﻪ درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ‪ ،‬اﻳﻦ ﺁﻳﻪ ﺳﻮرﻩ ﺗﻮﺑﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺟﺎن وﻣﺎل ﻣﻮﻣﻨﺎن را ﺑﻪ ﺑﻬﺎي ﺑﻬﺸﺖ‬
‫ﺧﺮﻳﺪاري ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ درراﻩ ﺧﺪا ﺑﮑﺸﻨﺪ ﻳﺎ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ وﻋﺪﻩ ﻗﻄﻌﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ وﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‬
‫")ﺗﻮﺑﻪ‪.(111 ،‬‬
‫اﮔﺮ اﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ درﻣﻮرد ﺗﻮرات ﻣﺼﺪاق ﭘﻴﺪا ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ درﺁن ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮش ﻳﻮﺷﻊ اﻣﺮﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ "ﭼﻮن ﺷﻬﺮي را ﺑﺪﺳﺖ ﺗﻮ‬
‫ﺑﺴﭙﺎرم ﺟﻤﻴﻊ ذﮐﻮران ﺁﻧﺮا ﺑﻪ دم ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺑﮑﺶ و درهﻴﭽﻴﮏ از ﺷﻬﺮهﺎي اﻳﻦ اﻗﻮاﻣﻲ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﻣﺎﻟﮑﻴﺖ ﺗﻮ درﻣﻲ ﺁورد‬
‫هﻴﭻ ذي ﻧﻔﺴﻲ را از اﻧﺴﺎن وﺣﻴﻮان زﻧﺪﻩ ﻣﮕﺬار و ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺎﻟﮑﻞ هﻼک ﺳﺎز ")ﺳﻔﺮﺗﺜﻨﻴﻪ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ ، (17- 13 ،‬و‬
‫اﮔﺮ درﻣﻮرد ﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﺻﺎدق اﺳﺖ ﮐﻪ‪“ :‬ﭼﻮن ﺑﺎ ﮐﻔﺎر روﺑﺮوﺷﻮﻳﺪ ﮔﺮدﻧﻬﺎﻳﺸﺎن را ﺑﺰﻧﻴﺪ ﺗﺎ از ﻓﺮط ﺧﻮﻧﺮﻳﺰي از ﭘﺎي‬
‫درﺁﻳﻨﺪ‪). ..‬ﻣﺤﻤﺪ‪ ، (4 ،‬درﻋﻮض درﻣﻮرد اﻧﺠﻴﻞ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺻﺎدق ﻧﻴﺴﺖ )ﮐﻪ درﺁن ﺣﺘﻲ ﻳﮏ ﻣﻮرد ﻧﻴﺰ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‬
‫ﮐﻪ دﺳﺘﻮري ﺑﺮاي ﮐﺸﺘﻦ ﮐﻔﺎر دادﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ( ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ درﺳﺖ ﺑﻌﮑﺲ دراﻳﻦ ﮐﺘﺎب هﺸﺪار دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ هﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ ﺑﺎ‬
‫ﺷﻤﺸﻴﺮﺑﮑﺸﺪ ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﻧﻴﺰ ﮐﺸﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺸﻢ‪ ،52 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ‪ ،42 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪11‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺑﻴﺴﺖ ودوم‪ ، (46 ،‬و هﻴﭻ ﻣﻔﺴﺮي ﻧﻴﺰ ﺗﺎ ﺑﻪ اﻣﺮوز درهﻴﭻ ﺟﺎي اﻧﺠﻴﻞ ﻧﺸﺎﻧﻲ از اﻳﻦ "وﻋﺪﻩ ﻗﻄﻌﻲ ﺧﺪاوﻧﺪ"ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‬
‫‪1‬‬
‫ﮐﻪ ﺟﺎن وﻣﺎل ﻣﻮﻣﻨﻴﻦ ﺑﻪ ﺑﻬﺎي ﺑﻬﺸﺖ ازﻃﺮﻳﻖ ﮐﺸﺘﻦ ﻳﺎ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪن ﺧﺮﻳﺪاري ﺷﻮد‪.‬‬
‫* * *‬
‫ﻗﺮﺁن درﺟﺰو ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﮐﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ اﻧﺒﻴﺎء ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ اززﺑﻮر داوود هﻢ ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ اﺳﺖ‪" :‬و زﺑﻮر را‬
‫ﻧﻴﺰ ﺑﻪ داود ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ )ﻧﺴﺎء‪" ، (163 ،‬و هﻤﺎﻧﺎ ﺑﺮﺗﺮي دادﻳﻢ ﺑﻌﻀﻲ از ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان راﺑﺮﺑﻌﻀﻲ دﻳﮕﺮ‪ ،‬و زﺑﻮر را ﺑﻪ داود‬
‫ﻋﻄﺎﮐﺮدﻳﻢ ")اﺳﺮاء‪ .(55 ،‬وﻟﻲ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب زﺑﻮر )ﮐﻪ درﺧﻮد ﺗﻮرات از ﺁن ﺑﺼﻮرت ﻣﺰاﻣﻴﺮﻳﺎد ﺷﺪﻩ( هﻴﭽﻮﻗﺖ درﺗﻮرات ﻳﺎ‬
‫دراﻧﺠﻴﻞ ﮐﺘﺎب ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﺸﻤﺎر ﻧﻴﺎﻣﺪﻩ اﺳﺖ وﺧﻮد داود ﻧﻴﺰدرهﻴﭻ ﺟﺎ ﭼﻨﻴﻦ ادﻋﺎﺋﻲ را ﻧﮑﺮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﺰاﻣﻴﺮ داود‬
‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اي از ﺳﺮودهﺎي ﺻﺪ وﭘﻨﭽﺎﻩ ﮔﺎﻧﻪ اي اﺳﺖ ﮐﻪ داود‪ ،‬ﭘﺎدﺷﺎﻩ و ﭘﭙﻐﻤﺒﺮﻳﻬﻮد‪ ،‬ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻳﻬﻮﻩ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮد‬
‫ﺳﺮودﻩ اﺳﺖ )ﻧﻈﻴﺮ ﺁﻧﭽﻪ درﮔﺎﺗﺎهﺎدرﻣﻮرد زرﺗﺸﺖ و اهﻮراﻣﺰدا ﻣﻴﺘﻮان دﻳﺪ( وﻟﻲ درهﻴﭻ ﺟﺎي ﺁن ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎ داود‬
‫ﺳﺨﻨﻲ ﻧﻤﻴﮕﻮﻳﺪ‪ .‬و ﺗﺎزﻩ اﻧﺘﺴﺎب ﺑﺴﻴﺎري از اﻳﻦ ﺳﺮودهﺎ ﺑﻪ داود اﻧﺘﺴﺎب ﻏﻠﻄﻲ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻗﺒﻼ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‬
‫ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎي ﮐﺴﺘﺮدﻩ دو ﻗﺮن اﺧﻴﺮ ﻧﺸﺎن دادﻩ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ درﭼﻬﺎر دوران ﻣﺨﺘﻠﻒ ودرﻃﻮل ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ﺳﺎل ﺗﺪرﻳﺠﺎ ﺳﺮودﻩ‬
‫ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﻻاﻗﻞ ﻳﮑﻲ از ادوار ﺁن دوراﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺮ زﻣﻴﻦ ﻳﻬﻮد ﺟﺰء ﺷﺎهﻨﺸﺎهﻲ هﺨﺎﻣﻨﺸﻲ ﺑﻮد‪.‬‬
‫* * *‬
‫ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ اﻳﻦ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻗﺮﺁن ﮐﻪ هﺮ ﺳﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ادﻳﺎن ﺗﻮﺣﻴﺪي )ﺗﻮرات‪ ،‬اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬ﻗﺮﺁن( از ﺟﺎﻧﺐ ﻳﮏ ﺧﺪاي واﺣﺪ‬
‫ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ) و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﻣﻨﻄﻘﺎ ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺣﻘﺎﻳﻘﻲ واﺣﺪ و ﻣﺸﺘﺮک درﻗﺎﻟﺐ "ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﺑﺪي و ﺛﺎﺑﺖ و ﺗﻐﻴﻴﺮ‬
‫ﻧﺎﭘﺬﻳﺮاﻟﻬﻲ "ﺑﺎﺷﻨﺪ( ‪ ،‬ﻣﻴﺎن ﺑﺴﻴﺎري از ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﻋﻼم ﺷﺪﻩ دراﻳﻦ ﺳﻪ ﮐﺘﺎب ﺗﻔﺎوﺗﻬﺎ وﮔﺎﻩ ﺗﻨﺎﻗﺾ هﺎﻳﻲ ﭼﻨﺎن ﺑﻨﻴﺎدي وﺟﻮد‬
‫دارد ﮐﻪ اﮔﺮ ﻓﺮض ﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ از ﻳﮏ ﻣﻨﺒﻊ واﺣﺪ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫درﻓﺎﺻﻠﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻨﺪ ﻗﺮن ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺎر ﺑﺼﻮرﺗﻲ ‪ 180‬درﺟﻪ اي ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻋﻘﻴﺪﻩ دادﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻣﻮرد زﻧﺎﺷﻮﺋﻲ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻗﺒﻼ ﻧﻴﺰ ﺗﺬﮐﺮ دادﻩ ﺷﺪ‪ ،‬ﺣﮑﻢ ﺗﻮرات اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﭼﻮن ﮐﺴﻲ زﻧﻲ را ﺑﻪ ﻧﮑﺎح ﺧﻮد درﺁوردﻩ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬هﺮﺁﻧﮕﺎﻩ ﮐﻪ اﻳﻦ زن دﻳﮕﺮدرﻧﻈﺮش ﭘﺴﻨﺪ ﻧﻴﺎﻳﺪ ﻃﻼﻗﻨﺎﻣﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ و ﺑﺪﺳﺘﺶ ﺑﺪهﺪ و اورا از ﺧﺎﻧﻪ ﺧﻮد ﺑﻴﺮون ﮐﻨﺪ‪ ،‬و‬
‫اﮔﺮ ﺁن زن ﺷﻮهﺮ دﻳﮕﺮي ﮐﻨﺪ و او ﻧﻴﺰ وي را ﻣﮑﺮوﻩ ﺑﺪارد و ﻃﻼﻗﻨﺎﻣﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﺪﺳﺘﺶ ﺑﺪهﺪ و او را از ﺧﺎﻧﻪ اش ﺑﻴﺮون‬
‫ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺷﻮهﺮ اول ﮐﻪ اورا رهﺎ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد دﻳﮕﺮ ﻣﺠﺎز ﻧﻴﺴﺖ اورا دوﺑﺎرﻩ ﺑﻪ ﻧﮑﺎح ﺧﻮد درﺁورد "‪ .‬درهﻤﻴﻦ راﺳﺘﺎدرﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪" :‬زﻧﺎﻧﻲ را ﺑﻪ ﻧﮑﺎح ﺧﻮد درﺁورﻳﺪ ﮐﻪ ﻣﻮرد ﭘﺴﻨﺪﺗﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ :‬دو ﻳﺎ ﺳﻪ ﻳﺎ ﭼﻬﺎر زن )ﻧﺴﺎء‪ ، (20 ،‬و اﮔﺮ ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﻲ‬
‫ﮐﻨﻨﺪ اول ﺁﻧﻬﺎرا ﻧﺼﻴﺤﺖ ﮐﻨﻴﺪ‪ ،‬ﺳﭙﺲ از ﺑﺴﺘﺮﺷﺎن دوري ﮔﺰﻳﻨﻴﺪ‪ ،‬و دﺳﺖ ﺁﺧﺮ ﮐﺘﮑﺸﺎن ﺑﺰﻧﻴﺪ )ﻧﺴﺎء‪ ، (34 ،‬و ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬
‫دﻟﭙﺴﻨﺪﺗﺎن ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ دراﻣﺮ ﻃﻼق ﺁﻧﻬﺎ ﻧﮕﺮان ﻣﺒﺎﺷﻴﺪ)ﻧﺴﺎء‪ ." (19 ،‬وﻟﻲ درﺳﺖ درهﻤﻴﻦ زﻣﻴﻨﻪ دراﻧﺠﻴﻞ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ‪" :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻋﻴﺴﻲ ﻓﺮﻣﻮد ﻣﺮد و زﻧﻲ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ازدواج ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ دﻳﮕﺮ دو ﻧﻔﺮ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻳﮏ ﺗﻦ واﺣﺪ هﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ‬
‫ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﺧﺪاﺑﻬﻢ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ اﺳﺖ اﻧﺴﺎن ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺟﺪاﺳﺎزد‪ .‬و ﻓﺮﻳﺴﻴﺎن ﭘﺮﺳﻴﺪﻧﺪ ﭘﺲ ﭼﺮا ﻣﻮﺳﻲ اﺟﺎزﻩ داد ﮐﻪ ﻣﺮد ﺑﺎ دادن ﻳﮏ‬
‫ﻃﻼﻗﻨﺎﻣﻪ ﺑﻪ زن ﺧﻮد ازاوﺟﺪاﺷﻮد ؟ و ﻋﻴﺴﻲ درﺟﻮاب ﮔﻔﺖ‪ :‬اﻣﺎ ﻣﻦ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻣﻴﮕﻮﻳﻢ هﺮﮐﺲ زن ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻋﻠﺘﻲ ﺑﺠﺰ زﻧﺎ‬
‫ﻃﻼق ﺑﺪهﺪ و ﺑﺎ زﻧﯽ دﻳﮕﺮ ازدواج ﮐﻨﺪ ﺧﻮدش ﻣﺮﺗﮑﺐ زﻧﺎ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )ﻣﺘﯽ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ‪ (9- 5 ،‬ﺑﺎ زﻧﻲ دﻳﮕــــﺮ ازدواج‬
‫ﮐﻨﺪ ﺧﻮدش ﻣﺮﺗﮑﺐ زﻧﺎ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ‪ ، (9- 5 ،‬و هﺮ زﻧﻲ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ از ﺷﻮهﺮ ﺧﻮد ﺟﺪاﺷﻮد و ﺑﺎﻣﺮد دﻳﮕﺮ‬
‫ازدواج ﮐﻨﺪ ﻣﺮﺗﮑﺐ زﻧﺎ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب دهﻢ‪." (12 ،11 ،‬‬
‫درﻣﻮرد ﺧﻮراﮐﻲ هﺎي ﺣﺮام و ﺣﻼل درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ ﮔﻔﺖ ازهﻤﻪ ﺣﻴﻮاﻧﺎﺗﻲ ﮐﻪ ﺑﺮروي زﻣﻴﻦ هﺴﺘﻨﺪ‬
‫هﺮﮐﺪام را ﮐﻪ ﺷﮑﺎﻓﺘﻪ ﺳﻢ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﻧﺸﺨﻮار ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺸﺮط اﻳﻨﮑﻪ ﺳﻢ ﺁﻧﻬﺎ ﺗﻤﺎﻣﺎ ﺷﮑﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺨﻮرﻳﺪ واﻣﺎ ﺷﺘﺮ را ﻧﺨﻮرﻳﺪ‬
‫ﮐﻪ ﺷﮑﺎﻓﺘﻪ ﺳﻢ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬و ﺧﺮﮔﻮش را ﻣﺨﻮرﻳﺪ زﻳﺮا ﻧﺸﺨﻮار ﻣﻴﮑﻨﺪ وﻟﻲ ﺳﻢ ﻧﺪارد‪ ،‬و ﺧﻮک را ﻧﺨﻮرﻳﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺷﮑﺎﻓﺘﻪ ﺳﻢ‬
‫هﺴﺖ وﻟﻴﮑﻦ ﻧﺸﺨﻮار ﻧﻤﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬و از هﺮﭼﻪ درﺁب اﺳﺖ هﺮﮐﺪام ﮐﻪ ﭘﺮو ﻓﻠﺲ دارد ﺑﺨﻮرﻳﺪ و هﺮ ﮐﺪام راﮐﻪ ﭘﺮوﻓﻠﺲ ﻧﺪارد‬
‫ﻧﺨﻮرﻳﺪ‪ ،‬و از ﻣﺮﻏﺎن هﻮا ﻋﻘﺎب وﻣﺮغ ﻻﺷﺨﻮار و ﻣﺮغ اﺳﺘﺨﻮان ﺧﻮار و ﺷﺘﺮ ﻣﺮغ وﺟﻐﺪوﺷﺐ ﭘﺮﻩ و هﺪ هﺪ را ﻧﺨﻮرﻳﺪ‪،‬‬
‫______________________________‬
‫‪ – 1‬اﻳﻦ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﻃﺮﻓﺪار ﮐﺸﱳ درراﻩ ﺧﺪا ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ هﻴﭻ ﻣﻔﺴﺮ اﺳﻼﻣﻲ ﻧﻴﺰ ﻗﺮار‬
‫ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬و ﻇﺎهﺮا ﺗﻨﻬﺎ اﻇﻬﺎر ﻧﻈﺮ ﻣﻮاﻓﻘﻲ ﮐﻪ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺷﺪﻩ ﮔﻔﺘﻪ ﺁﻳﺖ اﷲ ﲬﻴﲏ دردﻳﺪار ﺑﺎ ﮐﺎرﮔﺮداﻧﺎن‬
‫ﻋﻠﲑﺗﺒﻪ رژﱘ وﻻﻳﺖ ﻓﻘﻴﻪ درﻣﺮاﺳﻢ ﺳﻼم ﺳﺎﻟﺮوز ﳏﻤﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬اﮔﺮ ﺑﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺴﻴﺢ ﻓﺮﺻﺖ دادﻩ ﺑﻮدﻧﺪ او هﻢ ﴰﺸﲑ‬
‫ﻣﻴﮑﺸﺪ و ﻣﻴﮑﺸﺖ‪ ،‬زﻳﺮا وﻇﻴﻔﻪ هﺮ ﭘﻴﻐﻤﱪﳘﲔ اﺳﺖ ﮐﻪ ﴰﺸﲑ ﺑﮑﺸﺪ وﺑﮑﺸﺪ‪) :‬ﲨﺎران‪ 30 ،‬ﺁذر ‪.(1363‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪12‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫وﻟﻲ هﻤﻪ ﺣﺸﺮات ﺑﺎﻟﺪار راﮐﻪ ﺑﺮ ﭼﻬﺎر ﭘﺎ راﻩ ﻣﻴﺮوﻧﺪ ﺑﺨﻮرﻳﺪ‪ .. ..‬و از ﭼﺸﺮاﺗﻲ ﮐﻪ ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﻣﻴﺨﺰﻧﺪ اﻳﻨﻬﺎ ﺑﺮاي ﺷﻤﺎ ﻧﺠﺲ‬
‫اﻧﺪ‪ :‬ﻣﻮش ﮐﻮرو ﻣﻮش و ﺳﻮﺳﻤﺎر و ﮐﺮﺑﺎﺳﻪ وﭼﻠﭙﺎﺳﻪ و ﺑﻮﻗﻠﻤﻮن و هﺮﭼﻪ ﺑﺮﺷﮑﻢ راﻩ رود و هﺮ ﭼﻪ ﭘﺎﻳﻬﺎي زﻳﺎد ﻩ دارد‬
‫")ﺳﻔﺮﻻوﻳﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪ (30- 1 ،‬ودرهﻤﻴﻦ ﻣﻮرد درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬ﺣﺮام ﮔﺮداﻧﻴﺪ ﺧﺪاﺑﺮﺷﻤﺎ ﻣﺮدار و ﺧﻮن و‬
‫ﮔﻮﺷﺖ ﺧﻮک را‪ ،‬و هﺮ ﺣﻴﻮاﻧﻲ را ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺧﺪا ذﺑﺢ ﻧﮑﺮدﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ )ﺑﻘﺮﻩ‪ ،(173 ،‬و هﺮ ﺣﻴﻮاﻧﻲ را ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﻔﻪ ﮐﺮدن ﻳﺎ‬
‫ﭼﻮب زدن ﻳﺎ از ﺑﻠﻨﺪي ﭘﺎﺋﻴﻦ اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﻳﺎ ﺑﻪ ﺷﺎخ زدن ﻣﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ )ﻣﺎﺋﺪﻩ‪ ، (3 ،‬و ﺣﻼل ﮐﺮدﻳﻢ ﺑﺮﺷﻤﺎ هﺸﺖ ﺟﻔﺖ از ﭼﻬﺎر‬
‫ﭘﺎﻳﺎن را‪ :‬ﻧﺮوﻣﺎدﻩ ﺑﺮﻩ و ﻧﺮوﻣﺎدﻩ ﺑﺰو ﺑﭽﻪ هﺎي ﺁﻧﻬﺎ را ﮐﻪ درﺷﮑﻢ ﻣﺎدرﺷﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و ﻧﺮو ﻣﺎدﻩ ﺷﺘﺮو ﻧﺮو ﻣﺎدﻩ ﮔﺎو وﺑﭽﻪ‬
‫هﺎي ﺁﻧﻬﺎ را ﮐﻪ درﺷﮑﻢ هﺎي ﻣﺎدﻩ هﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ )اﻧﻌﺎم‪ 143 ،‬و‪ ." (144‬وﻟﻲ درﺳﺖ درهﻤﻴﻦ راﺳﺘﺎ دراﻧﺠﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪:‬‬
‫"‪....‬و ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﮐﻪ اﻧﺴﺎن از راﻩ ﺁﻧﭽﻪ ﻣﻴﺨﻮرد و ﻣﻴﻨﻮﺷﺪ ﻧﺠﺲ ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ هﺮﭼﻪ ازراﻩ دهﺎن‬
‫وارد ﺑﺪن ﺷﻮد ﺑﻪ ﻣﻌﺪﻩ ﻣﻴﺮود و ﭘﺲ از ﺁن ﺑﻪ ﻣﺰﺑﻠﻪ رﻳﺨﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬اﻣﺎ ﺁدﻣﻲ از راﻩ ﺁن ﭼﻴﺰهﺎﺋﻲ ﻧﺠﺲ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ از دل‬
‫ودهﺎﻧﺶ ﺑﻴﺮون ﻣﻲ ﺁﻳﺪ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺨﻦ زﺷﺖ‪ ،‬اﻧﺪﻳﺸﻪ ﭘﻠﻴﺪ‪ ،‬ﻗﺘﻞ‪ ،‬زﻧﺎ‪ ،‬ﻓﺴﻖ‪ ،‬دزدي‪ ،‬ﻃﻤﻊ‪ ،‬ﺷﻬﺎدت دروغ‪ ،‬ﺧﻴﺎﻧﺖ‪،‬‬
‫ﻓﺮﻳﺐ‪ ،‬ﺣﺴﺎدت‪ ،‬ﺗﻬﻤﺖ‪ ،‬ﺧﻮدﺑﻴﻨﻲ‪ ،‬ﺑﺪﺧﻮاهﻲ و ﺣﻤﺎﻗﺖ‪ .‬اﻳﻨﻬﺎﻳﻨﺪ ﮐﻪ از درون ﺑﻴﺮون ﻣﻲ ﺁﻳﻨﺪ و ﺁدﻣﻲ را ﻧﺠﺲ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‬
‫“)ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‪ ،20 ،17 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪ .(23- 18 ،‬و ﺑﺎز درهﻤﻴﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬ﭼﺮا ﻣﻄﻴﻊ‬
‫ﻣﻘﺮراﺗﻲ از ﻗﺒﻴﻞ اﻳﻦ ﻣﻴﺸﻮﻳﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ را ﺑﺨﻮر و ﺁﻧﺮا ﻧﺨﻮر و ﺑﻪ اﻳﻦ دﺳﺖ ﺑﺰن ﻳﺎ دﺳﺖ ﻣﺰن ؟ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫در ﻣﻮرد ﺧﻮراﮐﻲ و ﺁﺷﺎﻣﻴﺪﻧﻲ ﻳﺎ رﻋﺎﻳﺖ ﻋﻴﺪ ﻳﺎ ﻣﺎﻩ ﻧﻮ ﻳﺎ روز ﺳﺒﺖ ) ﺷﻨﺒﻪ( ﺑﻪ اﻧﺘﻘﺎد دﻳﮕﺮان اهﻤﻴﺖ ﻧﺪهﻴﺪ ")رﺳﺎﻟﻪ‬
‫ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﻪ ﮐﻮﻟﺴﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪. (21 – 16 ،‬‬
‫در ﺑﺎرﻩ ﻗﺼﺎص درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﭼﺸﻢ ﺑﻪ ﺟﺎي ﭼﺸﻢ و دﻧﺪان ﺑﻪ ﺟﺎي دﻧﺪان‪ ،‬و دﺳﺖ وﭘﺎ ﺑﺠﺎي ﭘﺎ و داغ ﺑﺠﺎي‬
‫داغ‪ .‬و اﮔﺮ ﮐﺴﻲ ﭼﺸﻢ ﻏﻼم ﻳﺎ ﮐﻨﻴﺰﺧﻮد را ﮐﻮرﮐﻨﺪ اورا ﺑﻪ ﻋﻮض ﭼﺸﻤﺶ ﺁزاد ﮐﻨﺪ")ﺳﻔﺮﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﻳﮑﻢ‪24 ،‬‬
‫‪ .(34‬ودرهﻤﻴﻦ زﻣﻴﻨﻪ درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ “ﻣﺮد ﺁزادرا درﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﺮد ﺁزاد‪ ،‬وﺑﻨﺪﻩ را درﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﻨﺪﻩ و زن را در ﻣﻘﺎﺑﻞ‬‫زن ﺑﮑﺸﻴﺪ )ﺑﻘﺮﻩ‪ ، (178 ،‬ﭼﺸﻢ ﺑﺠﺎي ﭼﺸﻢ وﺑﻴﻨﻲ ﺑﺠﺎي ﺑﻴﻨﻲ و ﮔﻮش ﺑﺠﺎي ﮔﻮش و دﻧﺪان ﺑﺠﺎي دﻧﺪان )ﻣﺎﺋﺪﻩ‪(45 ،‬‬
‫‪ ،‬و اﮔﺮ ﻣﻘﺘﻮل از ﻗﻮﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﻤﺎ ﻣﺤﺎرﺑﻨﺪ‪ ،‬ﭘﺮداﺧﺖ ﺧﻮﻧﺒﻬﺎ ﺑﺮﻗﺎﺗﻞ ﺿﺮور ﻧﻴﺴﺖ وﻟﻮﺁﻧﮑﻪ ﻣﻘﺘﻮل ﻣﻮﻣﻦ ﺑﺎﺷﺪ‬
‫)ﻧﺴﺎء‪ ." (92 ،‬وﻟﻲ درهﻤﻴﻦ ﻣﻮرد دراﻧﺠﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ ..." :‬وﻋﻴﺴﻲ ﻓﺮﻣﻮد‪ :‬ﺷﻨﻴﺪﻩ اﻳﺪ ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﭼﺸﻢ ﺑﻪ ﺟﺎي‬
‫ﭼﺸﻢ ودﻧﺪان ﺑﺠﺎي دﻧﺪان‪.‬اﻣﺎ ﻣﻦ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻣﻴﮕﻮﻳﻢ ﮐﻪ اﻧﺘﻘﺎﻣﺠﻮﺋﻲ ﻓﻘﻂ ﺣﻖ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ‪ ،‬واواﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﺳﺰاي‬
‫ﮔﻨﺎهﮑﺎران را ﺑﺪهﺪ)ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺸﻢ‪ ، (29 – 27 ،‬ﺗﻮ ﮐﻴﺴﺘﻲ ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﻲ درﺑﺎرﻩ اﻧﺴﺎن دﻳﮕﺮي ﻗﻀﺎوت ﮐﻨﻲ ؟‬
‫اوﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ و ﻓﻘﻂ ارﺑﺎب ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺗﻮ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ اﻳﻦ ﮐﺎر رادرﻣﻮرد او اﻧﺠﺎم دهﺪ )رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﻪ روﻣﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﭼﻬﺎردهﻢ‪ ، (4 ،‬و"ﭼﺮا ﭘﺮﮐﺎهﻲ راﮐﻪ درﭼﺸﻢ دﻳﮕﺮي اﺳﺖ ﻣﻲ ﺑﻴﻨﻲ وﻟﻲ ﭼﻮﺑﻲ را ﮐﻪ درﺧﻮدت درﭼﺸﻢ داري ﻧﻤﻲ ‪-‬‬
‫ﺑﻴﻨﻲ ؟ اﮔﺮ ﺁن ﭼﻮب رااز ﭼﺸﻢ ﺧﻮدت ﺑﻴﺮون ﺁوردﻩ ﺑﺎﺷﻲ‪ ،‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺑﻬﺘﺮ ﺧﻮاهﻲ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﭘﺮ ﮐﺎﻩ را ﻧﻴﺰ از ﭼﺸﻢ ﺑﺮادرت‬
‫ﺑﻴﺮون ﺁوري ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪ ،4- 1 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪“ (42- 37 ،‬و "اي ﺁدﻣﻲ‪ ،‬ﺗﻮ ﮐﻴﺴﺘﻲ ﮐﻪ درﺑﺎرﻩ دﻳﮕﺮان‬
‫ﻗﻀﺎوت ﻣﻴﮑﻨﻲ ؟ وﻗﺘﻲ ﺗﻮ دﻳﮕﺮان را ﻣﺤﮑﻮم ﻣﻴﮑﻨﻲ وﻟﻲ ﺧﻮدت هﻤﺎن ﮐﺎري را ﮐﻪ ﺁﻧﻬﺎ اﻧﺠﺎم دادﻩ اﻧﺪ اﻧﺠﺎم ﻣﻴﺪهﻲ‪،‬‬
‫ﺧﻮدت را ﻣﺤﮑﻮم ﮐﺮدﻩ اي ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وهﻔﺘﻢ‪ (53 – 52 ،‬و "در ﺑﺎرﻩ دﻳﮕﺮان ﻗﻀﺎوت ﻣﮑﻨﻴﺪ‪ ،‬زﻳﺮا‬
‫ﺑﻬﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ دﻳﮕﺮان را ﻣﺤﮑﻮم ﻣﻴﮑﻨﻴﺪ ﺧﻮدﺗﺎن ﻣﺤﮑﻮم ﺧﻮاهﻴﺪ ﺷﺪ ") ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪ 1 ،‬و ‪.(2‬‬
‫درﻣﻮرد ﻣﺠﺎزات زﻧﺎ‪ ،‬ﺗﻮرات ﻣﻘﺮرﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬اﮔﺮزﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﺮدي ﻧﺎﻣﺰد ﺷﻮد وﻟﻲ دﻳﮕﺮي او را درﺷﻬﺮ ﻳﺎﻓﺘﻪ‬
‫ﺑﺎاوهﻤﺒﺴﺘﺮ ﺷﻮد ﭘﺲ هﺮدوي اﻳﺸﺎن راﺑﻪ دروازﻩ ﺷﻬﺮ ﺑﺒﺮﻧﺪ و ﺑﺎ ﺳﻨﮕﻬﺎ ﺳﻨﮕﺴﺎر ﮐﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻤﻴﺮﻧﺪ")ﺳﻔﺮﺗﺜﻨﻴﻪ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ‬
‫ودوم‪ 23 ،‬و‪ ، (24‬و ﻗﺮﺁن ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ‪" :‬زن زﻧﺎﮐﺎرو ﻣﺮد زﻧﺎﮐﺎر هﺮﮐﺪام را ﺻﺪﺿﺮﺑﻪ ﺷﻼق ﺑﺰﻧﻴﺪ و هﻴﭽﮕﻮﻧﻪ‬
‫ﺗﺮﺣﻤﻲ ﺑﺪاﻧﺎن رواﻣﺪارﻳﺪ‪ ،‬واﻳﻦ ﻣﺠﺎزات درﺣﻀﻮر ﮔﺮوهﻲ ازﻣﻮﻣﻨﺎن اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد)ﻧﻮر‪." (2 ،‬وﻟﻲ درهﻤﻴﻦ ﻣﻮرد دراﻧﺠﻴﻞ‬
‫ﺁﻣﺪﻩ ﮐﻪ‪" :‬ﮐﺎﺗﺒﺎن و ﻓﺮﻳﺴﻴﺎن زﻧﻲ را ﮐﻪ درزﻧﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﭘﻴﺶ او )ﻋﻴﺴﻲ( ﺁوردﻧﺪو ﺑﻪ او ﮔﻔﺘﻨﺪ ﻣﻮﺳﻲ درﺗﻮرات ﺑﻪ‬
‫ﻣﺎ ﺣﮑﻢ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﻴﻦ زﻧﺎن ﺳﻨﮕﺴﺎر ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺗﻮﭼﻪ ﻣﻴﮕﻮﺋﻲ؟ و ﻋﻴﺴﻲ ﮔﻔﺖ‪ :‬دراﻳﻨﺼﻮرت ﺷﻤﺎ هﻢ ﭼﻨﻴﻦ ﮐﻨﻴﺪ‪،‬‬
‫ﺑﺸﺮط اﻳﻨﮑﻪ ﺳﻨﮓ اول را ﮐﺴﻲ ﺑﺮاو اﻧﺪازد ﮐﻪ ﺧﻮد زﻧﺎ ﻧﮑﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬وﺁﻧﺎن ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁﺧﺮ ﻳﮑﻲ ﻳﮏ ﺑﻴﺮون رﻓﺘﻨﺪ )ﻳﻮﺣﻨﺎ‪،‬‬
‫ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪." (10- 3 ،‬و درﺟﺎي دﻳﮕﺮ اﻧﺠﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ""ﺗﻮﮐﻪ ﻣﻴﮕﻮﺋﻲ زﻧﺎ ﻣﮑﻦ‪ ،‬ﺁﻳﺎ ﺧﻮدت زﻧﺎ ﻧﻤﻴﮑﻨﻲ ؟ﺗﻮﮐﻪ‬
‫ﻣﻴﮕﻮﺋﻲ دزدي ﻧﺒﺎﻳﺪ ﮐﺮد‪ ،‬ﺁﻳﺎ ﺧﻮدت دزدي ﻧﻤﻴﮑﻨﻲ ؟ ﺗﻮﮐﻪ دﻳﮕﺮان را ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻣﻴﺪهﻲ‪ ،‬ﭼﺮا ﺧﻮدت راﺗﻌﻠﻴﻢ ﻧﻤﻴﺪهﻲ ؟")ﻧﺎﻣﻪ‬
‫ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﻪ روﻣﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪.(22- 21 ،‬‬
‫درﻣﻮرد ﺗﻌﻄﻴﻞ روز ﺳﺒﺖ )ﺷﻨﺒﻪ( وﻗﻮاﻧﻴﻦ اﮐﻴﺪﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪان درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ ﻓﺮﻣﻮد ﺷﺶ روز‬
‫ﻣﺸﻐﻮل ﺑﺎش و هﻤﻪ ﮐﺎرهﺎي ﺧﻮد را ﺑﺠﺎ ﺁور‪ ،‬اﻣﺎ روز هﻔﺘﻤﻴﻦ روز ﺳﺒﺖ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪاي ﺗﻮ اﺳﺖ ودرﺁن هﻴﭻ ﮐﺎر ﻣﮑﻦ‪ ،‬ﻧﻪ‬
‫ﺗﻮوﻧﻪ ﭘﺴﺮت ودﺧﺘﺮت وﻏﻼﻣﺖ وﮐﻨﻴﺰت وﭼﻬﺎرﭘﺎﻳﺎﻧﺖ و ﻣﻴﻬﻤﺎﻧﺖ ﮐﻪ درون دﻳﻮار ﺗﻮﺑﺎﺷﺪ")ﺳﻔﺮﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪9 ،‬‬
‫و‪ ، (10‬و ﺣﺘﻲ ﻗﺮﺁن دراﻳﻦ ﻣﻮرد ﺗﺼﺮﻳﺢ دارد ﮐﻪ ﭼﻮن ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻣﻘﺮرات ﺷﻨﺒﻪ را رﻋﺎﻳﺖ ﻧﮑﺮدﻧﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﻮزﻳﻨﻪ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪13‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﮐﺮد )ﺑﻘﺮﻩ‪ ، (65 ،‬وﻟﻲ درهﻤﻴﻦ ﻣﻮرد درﺳﻪ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮان ﺧﻮاﻧﺪ ﮐﻪ‪" :‬درﺁﻧﺰﻣﺎن ﻋﻴﺴﻲ درﻳﮑﺮوز ﺷﻨﺒﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﺎﮔﺮدان ﺧﻮد از ﻣﻴﺎن ﻣﺰارع ﮔﻨﺪم ﻣﻴﮕﺬﺷﺖ‪ ،‬و ﭼﻮن ﺷﺎﮔﺮداﻧﺶ ﮔﺮﺳﻨﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﭼﻴﺪن ﺧﻮﺷﻪ هﺎي ﮔﻨﺪم و‬
‫ﺧﻮردن ﺁﻧﻬﺎ ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻗﺮﻳﺴﻴﺎن ﺑﻪ او ﮔﻔﺘﻨﺪ‪ :‬ﺷﺎﮔﺮدان ﺗﻮ ﮐﺎري را ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﮐﻪ درﺗﻮرات اﮐﻴﺪا ﺑﺮاي روز ﺷﻨﺒﻪ ﻣﻨﻊ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫و او درﺟﻮاب ﻓﺮﻣﻮد‪ :‬ﺁﻳﺎ ﺷﻤﺎ ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ داود وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﺧﻮدش و ﻳﺎراﻧﺶ ﮔﺮﺳﻨﻪ ﺑﻮدﻧﺪ اﻧﺠﺎم داد درﺗﻮرات ﻧﺨﻮاﻧﺪﻩ اﻳﺪ‪،‬‬
‫ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻧﻪ ﺧﺪاوارد ﺷﺪﻧﺪ و ﻧﺎﻧﻬﺎي ﺗﻘﺪﻳﺲ ﺷﺪﻩ درﺧﻮردﻧﺪ و ﺣﺎل ﺁﻧﮑﻪ ﺧﻮردن ﺁن ﻧﺎن هﺎ هﻢ ﺑﺮاي او و هﻢ ﺑﺮاي‬
‫ﻳﺎراﻧﺶ ﻣﻤﻨﻮع ﺑﻮد ؟ و ﺁﻳﺎ درﺗﻮرات ﻧﺨﻮاﻧﺪﻩ اﻳﺪ ﮐﻪ ﮐﺎهﻨﺎن ﻳﻬﻮد ﺑﺎ ﺁﻧﮑﻪ درروز ﺷﻨﺒﻪ درﻣﻌﺒﺪ ﻣﻘﺪس ﻗﺎﻧﻮن ﺳﺒﺖ را‬
‫ﻣﻴﺸﮑﻨﻨﺪ ﻣﻘﺼﺮﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ؟")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ‪ ،5- 1 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ ،28- 23 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪.(5 – 1 ،‬‬
‫درﻣﻮرد ﺧﺘﻨﻪ ﭘﺴﺮان‪ ،‬درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪":‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮاﺑﺮاهﻴﻢ ﻇﺎهﺮ ﺷﺪﻩ ﮔﻔﺖ‪:‬ﺗﺮا ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺎرورﻧﻤﺎﻳﻢ و ﭘﺪراﻣﺖ هﺎي ﺑﺴﻴﺎر‬
‫ﻗﺮار دهﻢ و ﺗﻤﺎﻣﻲ زﻣﻴﻦ ﮐﻨﻌﺎن را ﺑﻪ ﺗﻮ و ﺑﻪ ذرﻳﺖ ﺗﻮ ﺑﻪ ﻣﻠﮑﻴﺖ اﺑﺪي دهﻢ‪.. ..‬و درﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﻮ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﻬﺪ ﻣﺮا ﻧﮕﺎﻩ داري‪،‬‬
‫و ﻋﻬﺪ ﻣﻦ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از ﺗﻮ هﺮ ذﮐﻮري ازﻗﻮم ﺗﻮ ﺧﺘﻨﻪ ﺷﻮد‪ ،‬وﮔﻮﺷﺖ ﻏﻠﻔﻪ او ﺑﺮﻳﺪﻩ ﺷﻮد‪ ،‬و هﺮ ذﮐﻮر ﺧﺘﻨﻪ ﻧﺸﺪﻩ‬
‫ﮐﻪ ﮔﻮﺷﺖ ﻏﻠﻔﻪ او ﺑﺮﻳﺪﻩ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﺁﻧﮑﺲ ازﻗﻮم ﺧﻮد ﻣﻨﻘﻄﻊ ﺷﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻋﻬﺪ ﻣﺮا ﺷﮑﺴﺘﻪ اﺳﺖ ")ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫هﻔﺪهﻢ‪ ،14- 5 ،‬ﺑﺎب ﺳﻲ و ﭼﻬﺎرم‪ .(17 – 14 ،‬وﻟﻲ درهﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ دراﻧﺠﻴﻞ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﻣﻮﻣﻦ واﻗﻌﻲ‬
‫ﮐﺴﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﻓﻼن ﻋﻀﻮ ﺑﺪﻧﺶ ﺧﺘﻨﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﮐﺴﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﻠﺒﺶ ﺧﺘﻨﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮ از ﺷﺮﻳﻌﺖ ﭘﻴﺮوي ﮐﻨﻲ‬
‫ﺧﺘﻨﻪ ﺗﻮ ارزش دارد‪ ،‬اﻣﺎ اﮔﺮ ازﺁن ﺳﺮﺑﭙﻴﭽﻲ ﻣﺜﻞ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺻﻼ ﺧﺘﻨﻪ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﺎﺷﻲ ")رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﻪ روﻣﻴﺎن‪،‬‬
‫ﺑﺎب دوم‪ 25 ،‬و‪ (29‬و‪" :‬ﺁﻧﭽﻪ اهﻤﻴﺖ دارد ﺧﺘﻨﻪ ﺷﺪن ﻳﺎ ﻧﺸﺪن ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬اﻃﺎﻋﺖ ﭘﺎﮐﺪﻻﻧﻪ از ﻓﺮﻣﻴﻦ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ ")رﺳﺎﻟﻪ‬
‫اول ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﻪ ﻗﺮﻧﻄﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪ (19 ،‬و‪" :‬ﺑﻴﻦ ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ و ﻳﻬﻮدي و ﺑﺮﺑﺮ و ﺧﺘﻨﻪ ﺷﺪﻩ و ﻳﺎ ﺧﺘﻨﻪ ﻧﺸﺪﻩ ﻓﺮﻗﻲ‬
‫درﭘﻴﺶ ﻣﺴﻴﺢ ﻧﻴﺴﺖ ")رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﻪ ﮐﻮﻟﺴﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪.(16 ،‬‬
‫درﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﻋﻴﺴﻲ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﮐﺎهﻨﺎن ﻳﻬﻮد ﮐﻪ ﺧﻮاهﺎن اﺟﺮاي ﺑﻴﻘﻴﺪ و ﺷﺮط ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺗﻮرات هﺴﺘﻨﺪ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪" :‬ﺷﻤﺎ‬
‫درهﺎي ﭘﺎدﺷﺎهﻲ ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ را ﺑﻪ روي ﻣﺮدم ﻣﻴﺒﻨﺪﻳﺪ‪ ،‬ﺧﻮدﺗﺎن وارد ﺁن ﻧﻤﻴﺸﻮﻳﺪ ودﻳﮕﺮان راهﻢ ازورود ﺑﺪان ﺑﺎز ﻣﻴﺪارﻳﺪ‪.‬‬
‫ﻣﺎل ﺑﻴﻮﻩ زﻧﺎن را ﻣﻴﺒﻠﻌﻴﺪ وﻟﻲ ﺑﺮاي ﺧﻮد ﻧﻤﺎﺋﻲ ﻧﻤﺎزﺗﺎن را ﻃﻮل ﻣﻴﺪهﻴﺪ و دﻋﺎهﺎي ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﺑﺎزوﻳﺘﺎن را ﻗﻄﻮرﺗﺮو‬
‫داﻣﻦ رداهﺎﻳﺘﺎن را ﭘﻬﻦ ﺗﺮﻣﻴﮑﻨﻴﺪ‪ .‬ﺑﺎرهﺎي ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺑﺮدوش ﻣﺮدم ﻣﻴﮕﺬارﻳﺪ وﻟﻲ ﺧﻮدﺗﺎن ﺣﺎﺿﺮﻧﻴﺴﺘﻴﺪ ﺑﺮاي ﺑﻠﻨﺪ ﮐﺮدن ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﺣﺘﻲ اﻧﮕﺸﺘﺘﺎن را ﺗﮑﺎن دهﻴﺪ ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪ ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪ ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎﺑﻬﺎي ﻳﺎزدهﻢ و ﺑﻴﺴﺘﻢ(‪.‬‬
‫* * *‬
‫هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ درﺳﻨﻦ ﻣﺬهﺒﻲ ﻳﻬﻮد‪ ،‬ﺗﻮرات ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﻮﺳﻲ ﺑﺮاﺳﺎس ﮔﻔﺘﮕﻮي دوﻧﻔﺮي او ﺑﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬و‬
‫هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ درﺳﻨﻦ ﻣﺬهﺒﻲ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺣﻘﺎﻳﻘﻲ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺴﻴﺢ از ﺁﺳﻤﺎن درﻳﺎﻓﺖ‬
‫داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬درﺟﻬﺎن اﺳﻼم ﻧﻴﺰ ﺑﻄﻮر ﺳﻨﺘﻲ ﻗﺮﺁن ﮐﺘﺎﺑﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ هﻤﻪ ﺁن ﺑﺼﻮرت وﺣﻲ ﺑﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﻧﺎزل ﺷﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ‪ ،‬ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﻣﺘﻌﺪدي ﮐﻪ دردوﻗﺮن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺳﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس "ﺗﻮﺣﻴﺪي"رااز دﻳﺪﮔﺎﻩ ﺻﺮﻓﺎ ﻋﻠﻤﻲ و‬
‫ﺑﺎ اﺗﮑﺎ ﺑﻪ ﻣﺪارک ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ و زﺑﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ و اﺳﻄﻮرﻩ ﺷﻨﺎﺳﻲ ارزﻳﺎﺑﻲ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎورﻧﺪ ﮐﻪ‬
‫هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﺗﻮرات ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ درهﻤﻪ ﻣﻮارد ﺑﺎزﮔﻮ ﮐﻨﻨﺪﻩ اﺳﺎﻃﻴﺮ و ﻣﺘﻮن ﻣﺬهﺒﻲ ﻣﺎﻗﺒﻞ ﺗﻮراﺗﻲ اﺳﺖ‪ ،‬و هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ اﻧﺠﻴﻞ‬
‫درﺑﺴﻴﺎري از ﻣﻮارد ﺑﺎزﮔﻮ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺗﻮرات اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ درﺑﺴﻴﺎر ﻣﻮارد ﺑﺎزﮔﻮ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﻣﻨﺪرﺟﺎت ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ﺣﺘﻲ ﻋﻴﻦ ﺟﻤﻼت ﻳﺎ اﺻﻄﻼﺣﺎت ﺁﻧﻬﺎ درﺁن ﺑﺎزﮔﻮﺋﻲ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻼ اﻳﻦ ﺁﻳﻪ ﺳﻮرﻩ اﻋﺮاف را ﮐﻪ‪" :‬ﺁﻧﮑﻪ‬
‫ﺁﻳﺎت ﻣﺎ را ﺗﮑﺬﻳﺐ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﻪ ﺑﻬﺸﺖ راﻩ ﻧﻴﺎﺑﻨﺪ ﻣﮕﺮ ﺁﻧﮑﻪ ﺷﺘﺮ از ﭼﺸﻤﻪ ﺳﻮزن ﺑﮕﺬرد ") اﻋﺮاف‪ (40 ،‬ﺑﺎزﺗﺎﺑﻲ از اﻳﻦ‬
‫ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻴﺴﻲ دراﻧﺠﻴﻞ ﺷﻤﺮدﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ‪" :‬ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻣﻴﮕﻮﻳﻢ ﮐﻪ ﮔﺬﺷﺘﻦ ﺷﺘﺮ از ﭼﺸﻤﻪ ﺳﻮزن ﺁﺳﺎﻧﺘﺮ از راﻩ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﻳﮏ ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ ﺑﻪ‬
‫ﻣﻠﮑﻮت ﺧﺪااﺳﺖ ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ‪ ، (24 ،‬ﻳﺎ اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﺳﻮرﻩ ﺁل ﻋﻤﺮان ﮐﻪ "ﺧﺪاوﻧﺪ هﺮﮐﻪ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﻣﺸﻤﻮل‬
‫رﺣﻤﺖ ﺧﻮد ﻣﻴﮑﻨﺪ و هﺮ ﮐﺲ راهﻢ ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﺪ ﺑﻪ ﻋﺬاب ﻣﻴﮑﺸﺎﻧﺪ ")ﺁل ﻋﻤﺮان‪ (26 ،‬ﺑﺎزﺗﺎﺑﻲ ازاﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ اﻧﺠﻴﻞ )ﮐﻪ ﺧﻮد‬
‫ﺁن ﻧﻴﺰازﺗﻮرات ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ( ‪“ :‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬ﺑﺮهﺮﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﻢ رﺣﻤﺖ ﺑﻴﺎورم و ﺑﺮهﺮﮐﺲ هﻢ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺨﻮاهﻢ ذﻟﺖ ﺑﻔﺮﺳﺘﻢ ")رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس رﺳﻮل ﺑﻪ روﻣﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ ، (18- 15 ،‬و ﻳﺎ اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﺳﻮرﻩ ﺑﻘﺮﻩ راﮐﻪ‪:‬‬
‫"ﺑﺮدﻟﻬﺎﻳﺸﺎن ﭘﺮدﻩ اﻓﮑﻨﺪﻳﻢ و ﺑﺮﮔﻮﺷﻬﺎ و ﭼﺸﻤﻬﺎ ﻳﺸﺎن ﻣﻬﺮزدﻳﻢ “ﺗﮑﺮاري ازاﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﮐﻪ‪“ :‬اﻳﻨﺎن ﭼﺸﻤﻬﺎﺋﻲ‬
‫دارﻧﺪ ﮐﻪ ﻧﻤﻲ ﺑﻴﻨﻨﺪ و ﮔﻮﺷﻬﺎﺋﻲ دارﻧﺪ ﮐﻪ ﻧﻤﻴﺸﻨﻮﻧﺪ ")رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس رﺳﻮل ﺑﻪ روﻣﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪.(8 ،‬‬
‫ﺟﻤﻼت ﺁﻏﺎزﻳﻦ ﺳﻮرﻩ ﺗﮑﻮﻳﺮدرﻗﺮﺁن ﮐﻪ‪“ :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﮐﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺗﺎرﻳﮏ ﺷﻮد‪ ،‬و ﺁﻧﮕﺎﻩ ﮐﻪ ﺳﺘﺎرﮔﺎن ﺧﺎﻣﻮش ﮔﺮدﻧﺪ “و ﺳﻮرﻩ‬
‫اﻧﻔﻄﺎر ﮐﻪ‪" :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﮐﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺸﮑﺎﻓﺪ‪ ،‬و ﺁﻧﮕﺎﻩ ﮐﻪ ﺳﺘﺎرﮔﺎن ﺑﭙﺮاﮐﻨﻨﺪ‪”.. ..‬ﺑﺎزﮔﻮﺋﻲ ﺁﺷﮑﺎر اﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﻋﻴﺴﻲ دراﻧﺠﻴﻞ اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ‪" :‬درﺁﻧﻮﻗﺖ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺗﺎرﻳﮏ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬و ﺳﺘﺎرﮔﺎن ﺑﻴﻔﺮوغ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ “)ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﭼﻬﺎرم‪ ،42 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪،‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪14‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ ودوم‪ ، (46 ،‬و ﻧﻴﺰ ﺁﻳﻪ هﺎي ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ ﺳﻮرﻩ ﻓﻴﻞ ﮐﻪ “ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮﺁﻧﺎن ﺳﻨﮕﻬﺎي ﺳﺠﻴﻞ از ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺎراﻧﻴﺪ‬
‫"ﺑﺎزﮔﻮﺋﻲ اﻳﻦ ﺟﻤﻼت ﮐﻪ‪" :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺳﻨﮕﻬﺎﺋﻲ ﺑﺰرگ از ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎراﻧﻴﺪ “)ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ‪ ،‬ﺑﺎب دهﻢ‪.(11 ،‬‬
‫درﻗﺮﺁن هﻔﺖ ﺑﺎر از ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺼﻮرت ﺁﻓﺮﻳﻨﻨﺪﻩ ﺁﺳﻤﺎن ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )ﺑﻘﺮﻩ‪ ،29 ،‬ﻣﻮﻣﻨﻮن‪ ،17 ،‬ﻓﺼﻠﺖ‪،12 ،‬‬
‫ﻃﻼق‪ ،12 ،‬ﻣﻠﮏ‪ ،3 ،‬ﻧﻮح‪ ،15 ،‬ﻧﺒﺎء‪ .(12 ،‬ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﻣﺤﻘﻘﺎن ﺑﺮاﻳﻦ ﻧﻈﺮﻧﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻓﺮﺿﻴﻪ هﻔﺖ ﺁﺳﻤﺎن از‬
‫ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻮرات )ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ‪ ،‬ﺑﺎب دهﻢ‪ ،14 ،‬ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ ،27 ،‬ﻣﺰاﻣﻴﺮ داود‪ ،‬ﻣﺰﻣﻮر ﺻﺪ‬
‫و ﭼﻬﻞ و هﺸﺘﻢ‪ (4 ،‬و از ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺗﻔﺴﻴﺮی واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺗﻮرات )ﺑﺖ ﺣﺎﻣﻴﺪراش‪ ،‬ﻣﻴﺜﺎق ﻻوي‪ ،‬هﮑـــﺪﻩ‪ ،‬رﺑﯽ ﻧﺎﺗﺎن‪،‬‬
‫‪1‬‬
‫ﻋﺮوج اﺷﻌﻴﺎ( ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﺑﺎرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺁدم‪ ،‬درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁدم را از ﮔﻠﻲ ﺗﻴﺮﻩ و ﻧﺮم ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ وﺁﻧﮕﺎﻩ روح ﺧﻮد رادرﺑﻴﻨﻲ او دﻣﻴﺪﻳﻢ )ﺁل‬
‫ﻋﻤﺮان‪ ،59 ،‬اﻋﺮاف‪ ،12 ،‬ﺣﺠﺮ‪ ،29 ،28 ،26 ،‬اﺳﺮي‪ ،61 ،‬ص‪ 71 ،‬و‪ ،72‬ﺳﺠﺪﻩ‪ .(9 ،‬اﻳﻦ ﺗﻮﺻﻴﻒ‬
‫ﻗﺒﻼ درﺗﻮرات ﭼﻨﻴﻦ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻳﻬﻮﻩ اﻟﻮهﻴﻢ ﺁدم را از ﮔﻞ ﺳﺮﺷﺖ و دم زﻧﺪﮔﻲ را درﺑﻴﻨﻲ او دﻣﻴﺪ و ﺁدم زﻧﺪﻩ‬
‫ﺷﺪ )ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ ، (7 ،‬اي ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬دﺳﺘﻬﺎي ﺗﻮ ﻣﺮا ﺳﺮﺷﺘﻪ وﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻔﺎل از ﮔﻞ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ اﺳﺖ )ﮐﺘﺎب اﻳﻮب‪،‬‬
‫ﺑﺎب دهﻢ‪ ،(9- 8 ،‬اي ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺎ ﮔﻞ هﺴﺘﻴﻢ ﮐﻪ ﺑﺎ دﺳﺘﻬﺎي ﺗﻮﺳﺮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻳﻢ )ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎء‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺼﺖ وﭼﻬﺎرم‪." (8 ،‬‬
‫درﺷﺶ ﺳﻮرﻩ ﻗﺮﺁن از "ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ"ﮐﻪ ﺗﻤﺎم روﻳﺪادهﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﺁﻳﻨﺪﻩ ﺟﻬﺎن و ﺁدﻣﻴﺎن درﺁن ﺛﺒﺖ اﺳﺖ )اﻧﻌﺎم‪،59 ،‬‬
‫ﻳﻮﻧﺲ‪ ،61 ،‬هﻮد‪ ،6 ،‬ﻧﻤﻞ‪ ،75 ،‬ﺳﺒﺎ‪ ،3 ،‬ﺣﺪﻳﺪ‪ . (22 ،‬وﺻﻒ اﻳﻦ ﻟﻮح ﻗﺒﻼ درﭼﻨﺪ ﮐﺘﺎب ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﻬﺪﻋﺘﻴﻖ)ﮐﺘﺎب‬
‫ﻣﺰاﻣﻴﺮ‪ ،‬ﻣﺰﻣﻮرﺻﺪوﺳﻲ وﻧﻬﻢ‪ ،16 ،‬ﮐﺘﺎب اول ﺣﻨﻮخ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﺎﻩ و ﺳﻮم‪ ،2 ،‬ﺑﺎب اول‪ 29 ،‬و ﺑﺎب ﺳﻲ ودوم‪،21 ،‬‬
‫ﻋﺮوج اﺷﻌﻴﺎ‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ (31 ،‬ﻋﻴﻨﺎ ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺻﻮرت ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬درﺗﻠﻤﻮد"روش هﺎﺷﺎﻧﺎ")ﺑﺎب اول‪ 2 ،‬و‪ (16‬ﻧﻴﺰ ﺁﻣﺪﻩ‬
‫‪2‬‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪادرروز اول هﺮ ﺳﺎل ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﻳﮑﺎﻳﮏ ﺁدﻣﻴﺎن را درﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ ﺛﺒﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪.‬‬
‫درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺑﻪ ﻧﻮح ﮔﻔﺘﻴﻢ وﻓﺘﻲ ﮐﻪ ﻣﻮﻋﺪ ﻗﻬﺮ ﻣﺎ ﻓﺮارﺳﺪوﺗﻨﻮرﺁﺗﺶ ﺑﺠﻮﺷﺪ‪)".. ..‬هﻮد‪ ،40 ،‬ﻣﻮﻣﻨﻮن‪.(27 ،‬‬
‫اﻳﻦ اﺻﻄﻼح از ﺗﻠﻤﻮد اورﺷﻠﻴﻢ )ﺳﻬﻨﺪرﻳﻦ دهﻢ‪ (5 ،‬ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ درﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪“ :‬هﺮﻗﻄﺮﻩ ﺁﺑﻲ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻃﻮﻓﺎن‬
‫ﻧﻮح ﻧﺎزل ﮐﺮد درﮐﻮرﻩ دوزخ ﺟﻮﺷﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد "‪.‬‬
‫درﺳﻮرﻩ اﻧﻌﺎم ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﻃﻠﻮع ﺳﺘﺎرﻩ ﺷﺐ رادﻳﺪ وﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺧﺪاي ﻣﻦ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺳﺘﺎرﻩ ﻏﺮوب ﮐﺮد‬
‫ﮔﻔﺖ‪ :‬ﭼﻴﺰي را ﮐﻪ ﻧﺎﭘﺪﻳﺪ ﻣﻴﺸﻮد دوﺳﺖ ﻧﺪارم‪ .‬ﺳﭙﺲ ﻃﻠﻮع ﻣﺎﻩ رادﻳﺪ وﮔﻔﺖ اﻳﻦ ﺧﺪاي ﻣﻦ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﺎ ﻏﺮوب ﮐﺮدن ﺁن‬
‫ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺧﺪاي راﺳﺘﻴﻦ ﻣﺮا هﺪاﻳﺖ ﻧﮑﻨﺪ اززﻣﺮﻩ ﮔﻤﺮاهﺎن ﺧﻮاهﻢ ﺑﻮد‪ .‬ﭘﺲ ﻃﻠﻮع ﺧﻮرﺷﻴﺪ را دﻳﺪ و ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻳﮑﻲ‬
‫ﺣﺘﻤﺎ ﺧﺪاي ﻣﻦ اﺳﺖ زﻳﺮا ﮐﻪ ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ هﻤﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﺁﻧﺮا هﻢ دﻳﺪ ﮐﻪ ﻏﺮوب ﮐﺮد‪ ،‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺑﻪ ﻗﻮم ﺧﻮد ﮔﻔﺖ ﻣﻦ اﻳﻨﻬﺎﺋﻲ‬
‫ﮐﻪ ﺷﻤﺎ ﺷﺮﻳﮏ ﺧﺪاي ﺁﻓﺮﻳﻨﻨﺪﻩ ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ ﻗﺮار ﻣﻴﺪهﻴﺪ اﻋﺘﻘﺎد ﻧﺪارم و ﺑﻪ راﻩ ﺷﺮک ﻧﻤﻴﺮوم )اﻧﻌﺎم‪.(79 – 76 ،‬‬
‫اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ اﻗﺘﺒﺎس ﮐﺎﻣﻞ رواﻳﺘﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﮐﺘﺎب ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻳﻬﻮدي ﻣﻴﺪراش )ﺑﺎب ﺳﻲ وهﺸﺘﻢ‪ (17- 13 ،‬ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﺑﺎرﻩ هﻤﻴﻦ اﺑﺮاهﻴﻢ‪ ،‬وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺑﺨﺎﻃﺮ ﺑﺖ ﺷﮑﻨﻲ ﺑﻪ ﺁﺗﺶ اﻓﮑﻨﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﺑﻪ ﺁﺗﺶ اﻣﺮ ﮐﺮدﻳﻢ ﮐﻪ‬
‫اﺑﺮاهﻴﻢ را ﻧﺴﻮزاﻧﺪو ﺑﺮاﻳﺶ ﺁراﻣﺶ و ﺧﻨﮑﻲ ﺑﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﻴﺎورد ") اﻧﺒﻴﺎء‪ .(69 ،‬اﻳﻦ ﺻﺤﻨﻪ‪ ،‬اﻗﺘﺒﺎس ﺁﺷﮑﺎري از ﮐﺘﺎب‬
‫داﻧﻴﺎل ﺗﻮرات اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن ﺑﺨﺖ اﻟﻨﺼﺮ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺎﺑﻞ ﺳﻪ ﺟﻮان ﻳﻬﻮدي ﺑﻪ ﺁﺗﺶ اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ وﻟﻲ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﻳﻬﻮﻩ‬
‫ﺑﻪ ﺁﺗﺶ ﻣﻴﺪﻣﺪ و ﺁﺗﺶ ﺑﺮاي ﺁﻧﺎن ﺧﻨﮑﻲ و ﻟﻄﺎﻓﺖ ﺑﻪ هﻤﺮاﻩ ﻣﻲ ﺁورد )ﮐﺘﺎب داﻧﻴﺎل‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻮم‪(26- 23 ،‬‬
‫از ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ زرﻳﻦ ﺗﻮرات ﮐﻪ درهﻨﮕﺎم اﻗﺎﻣﺖ ﭼﻬﻞ روزﻩ ﻣﻮﺳﻲ درﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎ ﺑﺮاي ﻣﻼﻗﺎت ﺑﺎ ﻳﻬﻮﻩ ﺗﻮﺳﻂ ﻗﻮم ﻳﻬﻮد ﺳﺎﺧﺘﻪ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد ﺗﺎ ﺁﻧﺮا ﺑﺠﺎي ﺧﺪا ﺑﭙﺮﺳﺘﻨﺪ )ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻲ ودوم( درﻗﺮﺁن ﺑﺼﻮرت ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ ﺳﺎﻣﺮي ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺁري‪ ،‬ﭘﺲ ازرﻓﺘﻦ ﺗﻮ از ﻗﻮم‪ ،‬ﻣﺎ ﻗﻮم ﺗﺮا ﺁزﻣﻮدﻳﻢ و دﻳﺪﻳﻢ ﮐﻪ ﺳﺎﻣﺮي ﺁﻧﻬﺎرا ﮔﻤﺮاﻩ ﮐﺮدﻩ‬
‫________________________________‬
‫‪ -1‬اﺳﻄﻮرﻩ ﺗﻮراﺗﻲ هﻔﺖ ﺁﲰﺎن‪ ،‬ﺧﻮد از اﺳﻄﻮرﻩ ﺑﺎﺑﻠﻲ هﻔﺖ ﻓﻠﮏ )ﻋﻄﺎرد‪ ،‬زهﺮﻩ‪ ،‬ﻣﺮﻳﺦ‪ ،‬ﻣﺎﻩ‪ ،‬ﻣﺸﱰي‪ ،‬زﺣﻞ‪ ،‬ﺧﻮرﺷﻴﺪ(‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ اﺧﱰ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﺎﺑﻠﻲ ﺑﺮﺁن ﺑﻨﻴﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺘﻮن ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪﻳﻦ ﺿﻮاﺑﻂ ﻓﻠﮑﻲ درروي اﻟﻮاح ﻣﺘﻌﺪدي ﮐﻪ‬
‫درﮐﺎوﺷﻬﺎي ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ اواﻳﻞ ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ درﺑﲔ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ ﮐﺸﻒ ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ ﺛﺒﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ – 2‬ﺧﻮد ﺗﻮرات اﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ راازﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺑﺎﺑﻠﻲ ‪Enuma Elish‬ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﲟﻮﺟﺐ ﺁن ﻣﺮدوخ ﺧﺪاﻳﺎن درﺁﻏﺎز هﺮ ﺳﺎل‬
‫ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺁدﻣﻴﺎن را درﻃﻮل ﺁن ﺳﺎل ﺑﺪﺳﺖ ﭘﺴﺮش ﺑﺮﻟﻮح ﳏﻔﻮظ رﻗﻢ ﻣﻴﺰﻧﺪ‪ .‬ﻣﱳ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺗﻮﺳﻂ ‪ E.Dhorme‬ﺗﺮﲨﻪ‬
‫ودرﮐﺘﺎب‪ Choix des texts religieux ass‬ﭼﺎپ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪15‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺑﻮد ")ﻃﻪ‪ .(85 ،‬اﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ از ﮐﺘﺎب هﻮﺷﻊ ﻧﺒﻲ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪":‬اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻧﻴﮑﻮﺋﻲ را ﺗﺮک ﮐﺮدﻩ و از ﻧﻘﺮﻩ‬
‫وﻃﻼي ﺧﻮﻳﺶ ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ ﺳﺎﻣﺮي ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ ")هﻮﺷﻊ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ 4 ،‬و‪ .(5‬درﺑﺎرﻩ هﻤﻴﻦ ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ درﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﺗﻮرات‬
‫ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﭘﺲ ﻳﺮﺑﻌﺎم ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺳﺎﻣﺮ ﻩ دو ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ ﻃﻼﺋﻲ ﺳﺎﺧﺖ و ﻳﮑﻲ از ﺁﻧﻬﺎ را درﺑﻴﺖ ﺋﻴﻞ و دﻳﮕﺮي را دردان‬
‫درﻣﻌﺒﺪ ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ﮔﺬاﺷﺖ ") ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪.(28 ،‬‬
‫درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ وﻗﺘﻴﮑﻪ دوﻓﺮﺷﺘﻪ اي ﮐﻪ ﻣﺄﻣﻮر هﺮ ﺁدﻣﻲ هﺴﺘﻨﺪ دردو ﺟﺎﻧﺐ راﺳﺖ و ﭼﭗ او ﻣﻴﻨﺸﻴﻨﻨﺪ ﺗﺎ اﻋﻤﺎل او را‬
‫ﻳﺎدداﺷﺖ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬وي ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ هﻴﭻ ﺳﺨﻨﻲ ﺑﺮزﺑﺎن ﺁورد ﻣﮕﺮ اﻳﻨﮑﻪ ﮐﺎﺗﺒﻲ ﺁﻣﺎدﻩ ﺛﺒﺖ در ﺁن درﮐﻨﺎر ﺧﻮﻳﺶ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ) ق‪،‬‬
‫‪ .(17‬اﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺖ اﻗﺘﺒﺎس از ﺗﻠﻤﻮد اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺁن دو ﻣﻠﮏ‪ ،‬ﻳﮑﻲ ﺧﻮب و ﻳﮑﻲ ﺑﺪ‪ ،‬هﺮ ﻣﻮﻣﻨﻲ را ﮐﻪ از ﮐﻨﻴﺴﻪ‬
‫ﺑﺎز ﻣﻴﮕﺮدد هﻤﺮاهﻲ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ )ﺣﻘﻴﻘﻪ‪ ،16 ،‬اﻟﻒ‪ ،‬ﮐﺘﻮﺑﻮت‪ ،104 ،‬اﻟﻒ‪ ،‬ﺷﺒﺎت‪ ،119 ،‬ب( ‪.‬درهﻤﻴﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﮐﺘﺎب دوم‬
‫ﺣﻨﻮخ )ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ‪ (5 ،‬ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ دو ﻣﻠﮏ درﻟﺤﻈﻪ ﻣﺮگ روح ﻣﺮدﻩ را ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ ﺗﺎ ﻧﺎﻣﻪ اﻋﻤﺎﻟﺶ را ﺑﻪ‬
‫ﺧﺪاي داور ﻋﺮﺿﻪ ﺑﺪارﻧﺪ‪.‬‬
‫درﺳﻮرﻩ ﻣﻄﻔﻔﻴﻦ ازﮐﺘﺎﺑﻲ ﺑﻨﺎم ﻋﻠﻴﻴﻴﻦ ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺰدﻳﮑﺎن ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮوﺟﻮد ﺁن اﮔﺎهﻨﺪ‪" :‬ﻋﻠﻴﻴﻴﻦ ﮐﺘﺎب‬
‫ﻧﻴﮑﺎن اﺳﺖ‪ ،‬و ﺗﻮ ﭼﻪ داﻧﻲ ﮐﻪ ﻋﻠﻴﻮن ﭼﻴﺴﺖ ؟ ﮐﺘﺎﺑﻲ ﻣﮑﺘﻮب اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺮﺑﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮﺁن ﮔﻮاهﻨﺪ ")ﻣﻄﻔﻔﻴﻦ‪18 ،‬‬
‫و‪ . (19‬درﺑﺎرﻩ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب درﻗﺮﺁن ﺗﻮﺿﻴﺢ ﺑﻴﺸﺘﺮي دادﻩ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﻣﺘﻌﺪدي اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﻧﻴﮑﺎن را هﻤﺎن‬
‫"ﮐﺘﺎب ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﺎن "ﺗﻮرات داﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ درﭼﻬﺎرﮐﺘﺎب ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ )ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻲ و دو‪ ،32 ،‬ﻣﺰاﻣﻴﺮ‪،‬‬
‫ﻣﺰﻣﻮر ﺷﺼﺖ و ﻧﻬﻢ‪ ،29 ،‬داﻧﻴﺎل‪ ،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ‪ ،1 ،‬ﺣﻨﻮخ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﻞ وهﻔﺘﻢ‪ (3 ،‬و دردو ﮐﺘﺎب ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ )اﻧﺠﻴﻞ‬
‫ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب دهﻢ‪ 20 ،‬و ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻧﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ 15 ،‬ﺑﺼﻮرت دﻓﺘﺮ ﻣﮑﺘﻮب ﺧﺪاوﻧﺪ از ﺁن ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺗﻮراﺗﯽ ﺧﻠﻘﺖ ﺣﻮا ازدﻧﺪﻩ ﺁدم‪ ،‬درﭘﻨﺞ ﺳﻮرﻩ ﻗﺮﺁن ﻣﻮرد ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ )ﻧﺴﺎء‪ ،10 ،‬اﻧﻌﺎم‪،189 ،‬‬
‫روم‪ ،21 ،‬زﻣﺮ‪ ،6 ،‬ﺷﻮری‪ (11 ،‬و درهﺮﺑﺎر ﺗﺬﮐﺮ دادﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ از ﻧﺴﻞ ﺁدم و ﺣﻮا ﭘﺪﻳﺪ ﺁﻣﺪﻩ اﻧﺪ‪،‬‬
‫ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﭼﻮن ﺗﻮرات هﻤﻪ ﺁدﻣﻴﺎن را زادﻩ زﻧﺎ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺎﺻﻞ هﻤﺨﻮاﺑﮕﯽ ﭘﺴﺮان ﺁدم ﺑﺎ ﻣﺎدر ﻳﺎ ﺧﻮاهﺮاﻧﺸﺎن و‬
‫ﻳﺎ ﺑﺎ ﻣﺤﺎرم ﻧﺰدﻳﮑﺎﻧﺸﺎن )ﺧﻮاهﺮ زادﻩ ﻳﺎ ﺑﺮادرزادﻩ ﻳﺎ ﻋﻤﻪ و ﺧﺎﻟﻪ( ﻣﻴﺸﻤﺎرد ﮐﻪ هﻤﻪ اﻳﻦ ﻧﻮع هﻤﺨﻮاﺑﮕﻲ هﺎ درهﺮدوﮐﺘﺎب‬
‫‪1‬‬
‫ﻣﻨﻊ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺨﺸﻲ دﻳﮕﺮ ازﺁﻳﺎت ﻗﺮﺁن ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ از اﻧﺠﻴﻞ و ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪:‬‬
‫درﺳﻮرﻩ ﻧﻤﻞ ازﺣﻴﻮاﻧﻲ ﺑﻨﺎم داﺑﻪ اﻻرض ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺑﻪ اﻣﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ از زﻣﻴﻦ ﺑﻴﺮون ﻣﻲ ﺁﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺁدﻣﻴﺎن هﺸﺪار دهﺪ‬
‫ﮐﻪ ﮐﺴﺎﻧﻲ ازﺁﻧﺎن ﺑﻪ ﺁﻳﺎت ﭘﺮوردﮔﺎراﻋﺘﻘﺎد واﻗﻌﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﻧﺪ)ﻧﻤﻞ‪ .(82 ،‬اﻳﻦ ﺗﻮﺻﻴﻒ اﻗﺘﺒﺎس روﺷﻨﻲ ازﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎ‬
‫درﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺣﻴﻮاﻧﻲ وﺣﺸﻲ را دﻳﺪم ﮐﻪ از زﻣﻴﻦ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ ودو ﺷﺎخ داﺷﺖ و هﻤﭽﻮن اژدهﺎ ﺳﺨﻦ ﻣﻲ‬
‫ﮔﻔﺖ ")ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪.(11 ،‬‬
‫‪................................................................‬‬
‫‪.......‬‬
‫درﺟﺎی دﻳﮕﺮ ﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ "درروز رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ دﻓﺘﺮي ﮔﺸﻮدﻩ را ﺑﻪ ﮔﺮدن هﺮ ﮐﺲ ﻣﻲ ﺁوﻳﺰﻳﻢ و ﺑﺪو ﻣﻴﮕﻮﺋﻴﻢ اﻳﻦ‬
‫_________________________________‬
‫‪ -1‬ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﳘﻪ ﳏﻘﻘﺎﻧﻲ ﮐﻪ درﺑﺎرﻩ ﻗﺮﺁن ﺑﺮرﺳﻲ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ﺑﺮاﻳﻦ ﻋﻘﻴﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﭘﻴﺎﻣﱪاﺳﻼم ﺑﺎ ﺗﻮرات وﻧﻴﺰ ﺑﺎ‬
‫ﮐﺘﺎﲠﺎي ﺗﻔﺴﲑي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪان )ﺗﻠﻤﻮد‪ ،‬ﻣﻴﺸﻨﻪ‪ ،‬هﻠﺨﻪ‪ ،‬هﮕﺪﻩ‪ ،‬ﻣﻴﺪراش( ﮐﻪ ﳘﻪ ﺁ‪‬ﺎ درﺟﺎﻣﻪ ﻳﻬﻮدي ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺁن‬
‫ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎدﻩ و ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻮدﻧﺪ از ﻧﺰدﻳﮏ ﺁﺷﻨﺎ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﱄ اﳒﻴﻞ و ﮐﺘﺐ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪان را ﺗﻨﻬﺎ از‬
‫راهﺒﺎن ﻣﺴﻴﺤﻲ درﺳﻔﺮهﺎي ﲡﺎرﺗﻲ ﺧﻮد ﺑﻪ ﺷﺎم و ﻓﻠﺴﻄﲔ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ و ﺁﺷﻨﺎﺋﻲ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺎ ﺁ‪‬ﺎ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﺗﻔﺴﲑ ﮐﺒﲑ ﺧﻮد ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ ﮐﻪ هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﳏﻤﺪ ﳔﺴﺘﲔ ﺁﻳﻪ هﺎي ﻗﺮﺁن را ﻋﺮﺿﻪ ﮐﺮد ﺣﱵ ﳘﺴﺮش ﺧﺪﳚﻪ ﻧﻴﺰ از‬
‫ﺗﻮراﺗﻲ و ﺗﺎرﻳﺦ ﭘﻴﺎﻣﱪان ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﺁﮔﺎهﻲ داﺷﺖ‪.‬‬
‫ﻧﻮﻟﺪ ﮐﻪ ﺗﺬﮐﺮ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﳏﻤﺪ ﻻاﻗﻞ ﻣﺘﻮن ﻣﺬهﱯ هﮕﺪﻩ )ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﲞﺶ اﺧﱰﺷﻨﺎﺳﻲ‪ ،‬ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‪ ،‬ﭘﺰﺷﮑﻲ‪ ،‬ﺗﺼﻮف و داﺳﺘﺎ‪‬ﺎي‬
‫ﺗﻮرات( را درﺧﻮد ﻣﮑﻪ ﺁﻣﻮﺧﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬وﻳﻠﻬﻠﻢ رودﻟﻒ درﮐﺘﺎب "اﻗﺘﺒﺎﺳﻬﺎي ﻗﺮﺁن از ﺁﺋﲔ ﻳﻬﻮد “ ‪Die Abhangigkeit des‬‬
‫‪Qorans von Judentum‬و ﺗﻮري درﮐﺘﺎب "ﺑﻨﻴﺎد ﻳﻬﻮدي اﺳﻼم “‪ The Jewish Foundation Of Isalam‬ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻔﺼﻠﻲ از اﺣﮑﺎم و‬
‫ﻗﻮاﻧﻴﲏ را ﮐﻪ درﻗﺮان از ﺗﻮرات اﻗﺘﺒﺎس ﺷﺪﻩ اراﺋﻪ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﲰﻮﺋﻞ ﺗﺴﻮﳝﺮدرﮐﺘﺎب ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎﺋﻲ درﺑﺎرﻩ اﺳﻼم‬
‫‪Studies in Islam‬ﺑﺮاﻳﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮕﺬارد ﮐﻪ اﺳﺎﻣﻲ و ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﱪان ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ درﻗﺮﺁن ﻏﺎﻟﺒﺎ از‬
‫ﮐﺘﺎﲠﺎي ﺗﻠﻤﻮد و ﻣﻴﺪراش و ﮐﻤﱰاز ﺧﻮد ﺗﻮرات اﻗﺘﺒﺎس ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﻣﺎرﮔﻮﻟﻴﻮث درﮐﺘﺎب ‪Mohammad and the Rise of Islam‬‬
‫ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ ﮐﻪ درﳘﻪ اﻳﻦ ﻣﻮارد ﻧﻘﺶ ﺧﻮد ﻗﺮﺁن اﻳﻦ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ رواﻳﺖ ﺗﻮرات را ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎي اﺳﻼم ﺗﻄﺒﻴﻖ دهﺪ‬
‫و ﺑﺮﺁ‪‬ﺎ ﻣﻬﺮ اﺳﻼﻣﻲ ﺑﺰﻧﺪ‪.‬‬
‫زﻣﺎن‬
‫ﻃﺮﻳﻖ‬
‫ﻃﱪي‬
‫ﻣﺘﻮن‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪16‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﻧﺎﻣﻪ اﻋﻤﺎل ﺗﻮاﺳﺖ‪ ،‬ﺁﻧﺮا ﺑﺨﻮان ﺗﺎ ﺣﺴﺎب ﻧﻴﮏ و ﺑﺪ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺪاﻧﻲ ")ﻣﻌﺎرج‪ .(13 ،‬اﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺗﮑﺮار ﻣﻄﺎﻟﺐ دﻳﮕﺮي‬
‫از ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬و دﻳﺪﻳﻢ ﮐﻪ دﻓﺘﺮهﺎرا ﮔﺸﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﭘﺲ دﻓﺘﺮي ﮔﺸﻮدﻩ ﺷﺪ ﮐﻪ دﻓﺘﺮ ﺣﻴﺎت اﺳﺖ و ﺑﺮﻣﺮدﮔﺎن‬
‫داوري ﺷﺪ ﺑﻪ ﺣﺴﺐ اﻋﻤﺎﻟﺸﺎن ازﺁﻧﭽﻪ دردﻓﺘﺮهﺎﻣﮑﺘﻮب اﺳﺖ")ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎي رﺳﻮل‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪.(12 ،‬‬
‫درﺳﻮرﻩ ﻣﺮﻳﻢ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮﻳﻢ ﭼﻮن ﻋﻴﺴﻲ را ﺣﺎﻣﻠﻪ ﺷﺪ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ دوردﺳﺘﻲ رﻓﺖ و درﺁﻧﺠﺎ درزﻳﺮ درﺧﺖ ﺧﺮﻣﺎﺋﻲ درد‬
‫زاﻳﻤﺎن ﺑﺮاو ﻋﺎرض ﺷﺪ وﺑﺎ ﺧﻮد ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﮐﺎش ﻣﺮدﻩ ﺑﻮدم و اﻳﻨﻄﻮر ﮔﺮﺳﻨﻪ و ﺗﺸﻨﻪ درﺑﻴﺎﺑﺎن ﻧﻤﻴﻤﺎﻧﺪم‪ .‬وﻟﻲ ﻓﺮزﻧﺪش‬
‫اززﻳﺮ ﭘﺎي او ﺧﻄﺎب ﮐﺮد ﮐﻪ ﻏﻢ ﻣﺨﻮر‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻮ ﺑﺮاﻳﺖ ﭼﺸﻤﻪ ﺁﺑﻲ از زﻣﻴﻦ ﺑﺮﺁوردﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﺑﺮاي ﺧﻮراک ﺧﻮد‬
‫ﻧﻴﺰ ﺳﺎﻗﻪ ﻧﺨﻞ را ﺗﮑﺎن ﺑﺪﻩ ﺗﺎ ﺧﺮﻣﺎهﺎي ﺗﺎزﻩ ورﺳﻴﺪﻩ ﺑﺮﺗﻮ ﻓﺮورﻳﺰد ")ﻣﺮﻳﻢ‪.(25 – 22 ،‬‬
‫ﻣﻀﻤﻮن اﻳﻦ ﺁﻳﻪ‪ ،‬ﺗﮑﺮار ﺻﺤﻨﻪ اي از ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﺗﻮرات اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن هﺎﺟﺮ ﮐﻨﻴﺰ و هﻤﺴﺮ اﺑﺮاهﻴﻢ ﮐﻪ ﺷﻮهﺮش وي را‬
‫ﺑﻪ ﺧﻮاﺳﺖ زن دﻳﮕﺮش ﺳﺎرا ﺑﻬﻤﺮاﻩ ﻓﺮزﻧﺪ ﻧﻮزادش اﺳﻤﺎﻋﻴﻞ ازﻧﺰد ﺧﻮد ﻣﻴﺮاﻧﺪ درﺑﻴﺎﺑﺎن از ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ و ﺗﺸﻨﮕﻲ ﻣﻴﻨﺎﻟﺪ و‬
‫ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﮐﺎش ﻣﺮدﻩ ﺑﻮد و ﮔﺮﺳﻨﻪ و ﺗﺸﻨﻪ درﺑﻴﺎﺑﺎن ﻧﻤﻴﻤﺎﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮاي او ﭼﺸﻤﻪ اي از زﻣﻴﻦ ﺑﻴﺮون ﺁورد و ﺑﺪو‬
‫ﺧﻮراک ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ )ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﻳﮑﻢ‪ .(19- 18 ،‬ﻣﻌﺠﺰﻩ ﺧﻢ ﺷﺪن درﺧﺖ ﺧﺮﻣﺎ ﺑﺮاي ﻋﺮﺿﻪ ﻣﻴﻮﻩ ﺧﻮد ﺑﻪ‬
‫ﻣﺮﻳﻢ وﻓﺮزﻧﺪش درﻣﺘﻦ ﺗﻌﺪﻳﻞ ﺷﺪﻩ ﻣﺘﻲ)ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ( رواﻳﺖ ﺷﺪﻩ وﻟﻲ اﻳﻦ ﻣﺎﺟﺮاﻧﻪ در زﻣﺎن ﺗﻮﻟﺪ ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ درهﻨﮕﺎم‬
‫ﺳﻔﺮ ﻣﺮﻳﻢ و هﻤﺴﺮوﻓﺮزﻧﺪ ﻧﻮزادش ﺑﻪ ﻣﺼﺮدرﺑﻴﺎﺑﺎن اﺗﻔﺎق ﻣﻲ اﻓﺘﺪ‪.‬‬
‫درهﻤﻴﻦ ﺳﻮرﻩ ﻣﺮﻳﻢ‪ ،‬ﺑﻤﻨﺎﺳﺒﺖ ﺑﺎرداري ﻣﺮﻳﻢ از روح اﻟﻘﺪس داﺳﺘﺎﻧﻲ از زﮐﺮﻳﺎي ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر‬
‫روﺷﻦ اﻗﺘﺒﺎس از اﻧﺠﻴﻞ ﻟﻮﻗﺎ اﺳﺖ‪.‬دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ درﻗﺮﺁن ﭼﻨﻴﻦ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪":‬و ﻳﺎد ﺁورازرﺣﻤﺖ ﭘﺮوردﮔﺎرﺧﻮد ﺑﻪ ﺑﻨﺪﻩ اش‬
‫زﮐﺮﻳﺎ‪ ،‬هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ وي از ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺴﺌﻠﺖ ﮐﺮد ﮐﻪ وارﺛﻲ ﺑﺮاﻳﺶ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪ ،‬زﻳﺮا زوﺟﻪ اش ﻧﺎزاﺳﺖ و ﺧﻮدش ﻧﻴﺰ ﭘﻴﺮ‬
‫ﺷﺪﻩ اﺳﺖ وﻣﺎ ﺑﻪ دو ﮔﻔﺘﻴﻢ اي زﮐﺮﻳﺎ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﻮﻣﮋدﻩ ﻣﻴﺪهﻴﻢ ﮐﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﭘﺴﺮي ﺧﻮاهﻲ ﺷﺪ ﮐﻪ او را ﻳﺤﻴﻲ ﻧﺎم ﺧﻮاهﻲ داد‪ ،‬و‬
‫اﻳﻦ ﻧﺎﻣﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ هﻴﭽﮑﺲ ﻧﺪادﻩ اﻳﻢ‪ .‬ﻋﺮض ﮐﺮد‪ :‬ﭘﺮوردﮔﺎرا‪ ،‬ﭼﮕﻮﻧﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﻦ ﺳﺎﻟﺨﻮردﻩ ام و‬
‫هﻤﺴﺮم ﻧﻴﺰ ﻓﺮزﻧﺪ ﻧﻤﻲ ﺁورد‪.‬اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺮا ﻧﺸﺎﻧﻲ ﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺮﺣﻤﺖ ﻓﺮﻣﺎ‪ .‬ﮔﻔﺘﻢ ﻧﺸﺎن ﻣﺎ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻪ ﺷﺐ ﺗﻤﺎم ﺑﺎ‬
‫ﻣﺮدﻣﺎن ﺳﺨﻦ ﻧﮕﻮﺋﻲ‪ .‬وزﮐﺮﻳﺎ ازﻣﻌﺒﺪ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ و ﺑﻪ ﻣﺮدﻣﺎن ﻓﻬﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺻﺒﺢ و ﺷﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺗﺴﺒﻴﺢ ﮔﻮﺋﻴﺪ‪ .‬و ﻣﺎ ﺑﻪ‬
‫ﻳﺤﻴﻲ ﺧﺮدﻣﻨﺪي ﺑﺴﻴﺎر دادﻳﻢ‪ ،‬و ﻣﻬﺮﺑﺎﻧﻲ وﺻﻔﺎ‪ ،‬و ﺣﺎل ﺁﻧﮑﻪ هﻨﻮز ﮐﻮدﮐﻲ ﺑﻴﺶ ﻧﺒﻮد ")ﺧﻼﺻﻪ ﺷﺪﻩ از ﺳﻮرﻩ ﻣﺮﻳﻢ‪1 ،‬‬
‫– ‪ .(13‬درهﻤﻴﻦ راﺳﺘﺎ‪ ،‬دراﻧﺠﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"درزﻣﺎن ﺳﻠﻄﻨﺖ هﻴﺮودﻳﺲ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدﻳﻪ ﮐﺎهﻨﻲ ﺑﻨﺎم زﮐﺮﻳﺎ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻴﮑﺮد ﮐﻪ هﻤﺴﺮ او از ﺧﺎﻧﺪان هﺎرون ﺑﻮد و اﻟﻴﺼﺎﺑﺎت‬
‫ﻧﺎم داﺷﺖ‪ .. ..‬و اﻳﺸﺎن را ﻓﺮزﻧﺪي ﻧﺒﻮد‪ .‬و ﭼﻮن زﮐﺮﻳﺎ ﺑﻪ ﻣﻌﺒﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ درﺁﻣﺪ ﮐﻪ ﺑﺨﻮر ﺑﺴﻮزاﻧﺪ‪ ،‬ﻓﺮﺷﺘﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮوي‬
‫ﻇﺎهﺮ ﺷﺪ و ﺑﺪو ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ دﻋﺎي ﺗﺮا ﻣﺴﺘﺠﺎب ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ و زوﺟﻪ ات ﺑﺮاي ﺗﻮ ﭘﺴﺮي ﺧﻮاهﺪ زاﺋﻴﺪ ﮐﻪ اورا ﻳﺤﻴﻲ‬
‫ﺧﻮاهﻲ ﻧﺎﻣﻴﺪ و از درون رﺣﻢ ﻣﺎدر ﺧﻮد هﻤﺮاﻩ روح اﻟﻘﺪس ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮد‪ ...‬زﮐﺮﻳﺎ ﺑﻪ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﮔﻔﺖ اﻳﻦ را ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﺪاﻧﻢ‬
‫ﭼﻮﻧﮑﻪ ﻣﻦ ﭘﻴﺮ هﺴﺘﻢ و زوﺟﻪ ام ﻧﻴﺰ دﻳﺮﻳﻨﻪ ﺳﺎل اﺳﺖ ؟ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﻣﻦ ﺟﺒﺮﺋﻴﻞ هﺴﺘﻢ ﮐﻪ درﺣﻀﻮر ﺧﺪا ﻣﻴﺎﻳﺴﺘﻢ و‬
‫ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺷﺪم ﺗﺎ از اﻳﻦ اﻣﻮر ﺗﺮا ﻣﮋدﻩ دهﻢ‪ ،‬وﻟﻴﮑﻦ ﭼﻮن ﺳﺨﻨﻬﺎي ﻣﺮا ﺑﺎور ﻧﮑﺮدي ﺗﺎ هﻨﮕﺎم وﻗﻮع اﻳﻦ اﻣﻮرﻻل ﺧﻮاهﻲ‬
‫ﺷﺪ و ﻧﻴﺮوي ﺗﮑﻠﻢ ﻧﺨﻮاهﻲ داﺷﺖ‪ .. ..‬و ﭼﻮن اﻟﻴﺼﺎﺑﺎت ﭘﺴﺮي ﺑﺰاد هﻤﺴﺎﻳﮕﺎن درروز هﺸﺘﻢ ﺑﺮاي ﺧﺘﻨﻪ ﻃﻔﻞ ﺁﻣﺪﻧﺪ و ﻧﺎم‬
‫زﮐﺮﻳﺎ را ﺑﺮاو ﻧﻬﺎدﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺎ ﻣﺎدرش ﮔﻔﺖ ﻧﻲ‪ ،‬ﮐﻪ ﻧﺎم او ﻳﺤﻴﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪو ﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ از ﻗﺒﻴﻠﻪ ﺗﻮ هﻴﭽﮑﺲ اﻳﻦ ﻧﺎم را ﻧﺪارد‪.‬‬
‫ﭘﺲ درﺳﺎﻋﺖ ﻃﻔﻞ ﻧﻮزاددهﺎن ﮔﺸﻮدﻩ ﺑﻪ ﺣﻤﺪ ﻣﺘﮑﻠﻢ ﺷﺪ و ﺑﺮﺗﻤﺎﻣﻲ ﺁﻧﺎن ﺧﻮف ﻣﺴﺘﻮﻟﻲ ﮔﺸﺖ و ﮔﻔﺘﻨﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺘﺒﺎرک ﺑﺎد‬
‫")ﺧﻼﺻﻪ ﺷﺪﻩ از اﻧﺠﻴﻞ ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب اول‪ 1 ،‬ﺗﺎ ‪.(68‬‬
‫اﻗﺘﺒﺎس ﺁﺷﮑﺎر دﻳﮕﺮي از اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬ﺁﻳﻪ اي از ﺳﻮرﻩ ﺣﺪﻳﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ ..." :‬وﺁﻧﺮوز ﻣﺮدان و زﻧﺎن ﻣﻮﻣﻦ و‬
‫ﻣﻮﻣﻨﻪ را ﺧﻮاهﻲ دﻳﺪ ﮐﻪ ﻣﺸﻌﻠﻬﺎﺋﻲ را ﺑﺪﺳﺖ دارﻧﺪ ﺗﺎ راهﺸﺎن را روﺷﻦ ﮐﻨﺪ‪ .‬ﮐﺎﻓﺮان ﻣﺮد و زن ﺑﺪاﻧﺎن ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ اﻧﺪﮐﻲ‬
‫درﻧﮓ ﮐﻨﻴﺪ ﺗﺎ ﻣﺎ ﻧﻴﺰﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﺑﺮﺳﻴﻢ واز ﻧﻮر ﻣﺸﻌﻠﻬﺎﻳﺘﺎن ﺑﻬﺮﻩ ﻣﻨﺪ ﺷﻮﻳﻢ‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﻮﻣﻨﺎن ﺑﺪاﻧﺎن ﭘﺎﺳﺦ ﻣﻴﺪهﻨﺪ‪ :‬ﻧﻪ‪ ،‬ﺑﺎز‬
‫ﮔﺮدﻳﺪ و ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎ ﺑﺮاي ﺧﻮدﺗﺎن ﻣﺸﻌﻞ ﺗﻬﻴﻪ ﮐﻨﻴﺪ‪ .‬و دراﻳﻦ ﻣﻴﺎن ﺣﺼﺎري ﻣﻴﺎن ﻣﻮﻣﻨﺎن و ﮐﺎﻓﺮان ﭘﺪﻳﺪ ﺧﻮاهﺪ ﺁﻣﺪ ﮐﻪ‬
‫ﻣﻮﻣﻨﺎن در درون وﮐﺎﻓﺮان درﺑﻴﺮون ﺁن ﺧﻮاهﻨﺪ ﺑﻮد ")ﺣﺪﻳﺪ‪ .(12 ،‬درهﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ‪ ،‬دراﻧﺠﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"درﺁن روز ﭘﺎدﺷﺎهﻲ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﺁن دﻩ دوﺷﻴﺰﻩ اي ﺧﻮاهﺪ ﺑﻮدﮐﻪ ﭼﺮاﻏﻬﺎﻳﺸﺎن را ﺑﺮداﺷﺘﻨﺪ و ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺒﺎز داﻣﺎد رﻓﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫ﭘﻨﺞ ﺗﻦ ازاﻳﻦ دﺧﺘﺮان داﻧﺎ ﭼﺮاﻏﻬﺎﻳﺸﺎن را ﺑﺎﻇﺮﻓﻬﺎي روﻏﻦ هﻤﺮاﻩ ﺑﺮدﻧﺪ‪ .‬ﭼﻮن داﻣﺎد درﺁﻣﺪن ﺗﺄﺧﻴﺮ ﮐﺮد هﻤﮕﻲ ﺧﻮاﺑﺸﺎن‬
‫ﺑﺮد‪ ،‬ﺗﺎ ﺁن هﻨﮕﺎم ﮐﻪ ﮐﺴﻲ درﻧﻴﻤﻪ ﺷﺐ ﺑﺎﻧﮓ زد ﮐﻪ داﻣﺎد ﻣﻲ ﺁﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺒﺎز او ﺑﻴﺎﺋﻴﺪ‪ .‬دﺧﺘﺮان ﮐﻪ اﻳﻦ را ﺷﻨﻴﺪﻧﺪ هﻤﮕﻲ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪17‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻨﺪ و ﭼﺮاﻏﻬﺎﻳﺸﺎن رادردﺳﺖ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬دﺧﺘﺮان ﻧﺎدان ﺑﻪ دﺧﺘﺮان داﻧﺎ ﮔﻔﺘﻨﺪ‪ :‬ﭼﺮاﻏﻬﺎي ﻣﺎ درﺣﺎل ﺧﺎﻣﻮش ﺷﺪﻧﻨﺪ‪،‬‬
‫ﻗﺪري از روﻏﻦ ﺧﻮدﺗﺎن راﺑﻪ ﻣﺎ ﺑﺪهﻴﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﺟﻮاب دادﻧﺪ‪ :‬ﻧﻪ‪ ،‬روﻏﻦ ﺑﺮاي هﻤﻪ ﮐﺎﻓﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﭘﻴﺶ‬
‫ﻓﺮوﺷﻨﺪﮔﺎن ﺑﺮوﻳﺪ و روﻏﻦ ﺑﺮاي ﺧﻮدﺗﺎن ﺑﺨﺮﻳﺪ‪ .‬وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﺁﻧﻬﺎ رﻓﺘﻨﺪ داﻣﺎد وارد ﺷﺪ‪ .‬دﺧﺘﺮاﻧﻲ ﮐﻪ ﺁﻣﺎدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﺎ او ﺑﻪ‬
‫ﻣﺠﻠﺲ ﻋﺮوﺳﻲ وارد ﺷﺪﻧﺪ و درﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪ‪ .‬ﺁن ﭘﻨﺞ دﺧﺘﺮ دﻳﮕﺮ ﺑﺮﮔﺸﺘﻨﺪ ﻓﺮﻳﺎد زدﻧﺪ‪ :‬اي ﺁﻗﺎ‪ ،‬دررا ﺑﻪ روي ﻣﺎ ﺑﺎز ﮐﻦ !‬
‫اﻣﺎ داﻣﺎد ﺟﻮاب داد‪ :‬ﻣﻦ ﺷﻤﺎ را ﻧﻤﻴﺸﻨﺎﺳﻢ !")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﭘﻨﺠﻢ‪.(13 – 1 ،‬‬
‫اﺷﺎرات ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ درهﺎي ﺑﻬﺸﺖ و ﻣﻼﺋﮏ ﻧﮕﻬﺒﺎن ﺁﻧﻬﺎ درﺳﻪ ﺳﻮرﻩ ﻗﺮﺁن )رﻋﺪ‪ ،23 ،‬ص‪ ،50 ،‬زﻣﺮ‪ (73 ،‬اﻗﺘﺒﺎس‬
‫ازﻓﺼﻠﻲ ازﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎ دراﻧﺠﻴﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن از ‪ 12‬دروازﻩ اورﺷﻠﻴﻢ وﻓﺮﺷﺘﮕﺎن ﻧﮕﺎهﺒﺎن ﺁﻧﻬﺎ ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪" :‬و‬
‫ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﺷﻬﺮ ﻣﻘﺪس را ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﮑﻮﻩ ﺧﺪاﺋﻲ ﺧﻮد ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﻮاهﺮي ﮔﺮاﻧﺒﻬﺎ ﻣﻴﺪرﺧﺸﻴﺪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﺸﺎن داد ﮐﻪ دﻳﻮار ﺑﻠﻨﺪي ﺑﺎ‬
‫دوازدﻩ دروازﻩ داﺷﺖ و ﺑﺮﺁﻧﻬﺎ دوازدﻩ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﻧﮕﻬﺒﺎﻧﻲ ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‪ :‬ﺳﻪ دروازﻩ ﺑﺠﺎﻧﺐ ﺧﺎور‪ ،‬ﺳﻪ دروازﻩ ﺑﺠﺎﻧﺐ ﺷﻤﺎل‪،‬‬
‫ﺳﻪ دروازﻩ ﺑﺠﺎﻧﺐ ﺑﺎﺧﺘﺮ “)ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎ رﺳﻮل‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ ﻳﮑﻢ‪.(13 – 11 ،‬‬
‫اﻓﺴﺎﻧﻪ دﺟﺎل و ﻇﻬﻮراودرﺁﺧﺮاﻟﺰﻣﺎن ﮐﻪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ درﻗﺮﺁن ﻣﻨﻌﮑﺲ ﻧﺸﺪﻩ وﻟﻲ از هﻤﺎن ﺁﻏﺎز درﻣﻌﺘﻘﺪات اﺳﻼﻣﻲ ﺟﺎﺋﻲ‬
‫اﺳﺎﺳﻲ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬اﻗﺘﺒﺎس ﺁﺷﮑﺎري از رﺳﺎﻟﻪ اﻧﺠﻴﻠﻲ ﺗﺴﺎﻟﻮﻧﻴﮑﻴﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺁن ﻧﻴﺰ اﻗﺘﺒﺎس از داﺳﺘﺎن اﺳﺎﻃﻴﺮي‬
‫ﭘﺮوﻣﺘﻪ ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن درزﻣﺎن ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺟﺎﻧﺸﻴﻨﺎن اﺳﮑﻨﺪردرﻓﻠﺴﻄﻴﻦ ﺑﺎﺁن ﺁﺷﻨﺎ ﺷﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬دراﻧﺠﻴﻞ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ‬
‫ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ "‪ ...‬و درﺁﻧﻮﻗﺖ )ﭘﻴﺶ ازﻇﻬﻮر ﻣﺴﻴﺢ درﺁﺧﺮاﻟﺰﻣﺎن( ﺁن ﻣﺮد ﺷﺮﻳﺮ ﻳﻌﻨﻲ ﻓﺮزﻧﺪ هﻼﮐﺖ )ﮐﻪ دراﻧﺠﻴﻞ ازاو‬
‫ﺑﺼﻮرت ‪ ،Antechrist‬ﮐﺴﻲ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از ﻣﺴﻴﺢ ﻣﻲ ﺁﻳﺪ‪ ،‬ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ( ﻇﻬﻮر ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬درﻣﻌﺒﺪ ﺧﺪاﻣﻴﻨﺸﻴﻨﺪ و ﭼﻨﻴﻦ‬
‫ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﺧﺪااﺳﺖ‪ ،‬اﻣﺎﻇﻬﻮر او ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﺷﻴﻄﺎن اﺳﺖ ﺑﺎ هﺮﻧﻮع ﻗﻮت و ﺁﻳﺎت و ﻋﺠﺎﺋﺐ دروغ و ﺑﻪ هﺮﻗﺴﻢ ﻓﺮﻳﺐ ﻧﺎدرﺳﺘﻲ‬
‫ﺑﺮاي ﮔﻤﺮاهﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﻣﺤﺒﺖ راﺳﺘﻲ را ﻧﭙﺬﻳﺮﻓﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﻧﺠﺎت ﻳﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬و ﺁن ﺳﺮﺑﻴﺪﻳﻨﻲ هﻤﭽﻨﺎن ﻋﻤﻞ ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد ﺗﺎ ﻋﻴﺴﻲ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫اورا ﺑﻪ ﻧﻔﺲ دهﺎن ﺧﻮد هﻼک ﮐﻨﺪ و ﺑﻪ ﺗﺠﻠﻲ ﻇﻬﻮر ﺧﻮﻳﺶ اوراﻧﺎﺑﻮد ﺳﺎزد ")رﺳﺎﻟﻪ دوم ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس رﺳﻮل ﺑﻪ‬
‫ﺗﺴﺎﻟﻮﻧﻴﮑﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ .(10 – 3 ،‬ﻣﻌﺘﻘﺪات اﺳﻼﻣﻲ اﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ را ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺻﻮرت ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻘﻂ ﺟﺎي ﻋﻴﺴﻲ را ﺑﻪ‬
‫ﻣﻬﺪي دادﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺟﻬﺖ اﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ ﺑﺨﺼﻮص درﺟﻬﺎن ﺗﺸﻴﻊ اهﻤﻴﺖ ﺧﺎص ﻳﺎﻓﺘﻪ‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ﺑﻴﺶ از دﻩ ﺻﻔﺤﻪ‬
‫از ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار ﻣﻼ ﺑﺎﻗﺮﻣﺠﻠﺴﻲ )ﺟﻠﺪ ﺳﻴﺰدهﻢ( ﺑﻪ اﺣﺎدﻳﺚ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻇﻬﻮر دﺟﺎل و ﺷﺮح ﭘﻴﺮوزﻳﻬﺎي ﮐﺎذب او‬
‫ﺗﺨﺼﻴﺺ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻃﺒﻖ اﻳﻦ اﺣﺎدﻳﺚ دﺟﺎل درﺁﺧﺮاﻟﺰﻣﺎن ازﻣﺤﻠﻪ ﻳﻬﻮدﻳﻪ اﺻﻔﻬﺎن )ﮐﻪ درﻣﺴﺎﻟﮏ وﻣﻤﺎﻟﮏ اﺻﻄﺨﺮي‬
‫ازﺁن ﺑﺼﻮرت ﺟﻬﻮدﺳﺘﺎن ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ( ﻳﺎازﺷﻬﺮي درﺧﺮاﺳﺎن ﺳﺮﺑﺮﻣﻴﺪارد و اﻋﻼم ﺧﺪاﺋﻲ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﭘﺲ از ﭼﻬﻞ‬
‫روز ﺑﺪﺳﺖ اﻣﺎم زﻣﺎن ﮐﻪ درﭘﺎﻳﺎن ﻏﻴﺒﺖ ﮐﺒﺮاي ﺧﻮد درﻣﮑﻪ ﻇﻬﻮر ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﺸﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪.‬‬
‫ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﻄﺎﻟﺐ دﻳﮕﺮ ﻗﺮﺁن‪ ،‬هﻢ درﺗﻮرات و هﻢ دراﻧﺠﻴﻞ رﻳﺸﻪ دارﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ "ﺻﻮراﺳﺮاﻓﻴﻞ “ﮐﻪ در ﺑﻴﺴﺖ ﺳﻮرﻩ ﻣﺨﺘﻠﻒ‬
‫ﻗﺮﺁن ﺑﺪان اﺷﺎرﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺎ ﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻮرات اﺳﺖ‪ ،‬اﻳﻦ "ﺻﻮر"ﻧﻪ ﺑﻌﻨﻮان ﻃﻼﻳﻪ روزﻗﻴﺎﻣﺖ )ﮐﻪ ﭼﻨﻴﻦ‬
‫روزي درﺗﻮرات ﺟﺎﺋﻲ ﻧﺪارد(‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ درﻣﻮارد وﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺘﻬﺎي ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻧﻮاﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪ :‬درﺳﻔﺮ ﺧﺮوج )ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ‪16 ،‬‬
‫و‪ (19‬اﻳﻦ ﺷﻴﭙﻮر درهﻨﮕﺎم درﻳﺎﻓﺖ اﻟﻮاح دﻩ ﮔﺎﻧﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻮﺳﻲ‪ ،‬درﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎﺑﺼﺪادر ﻣﻴﺂﻳﺪ و درهﻤﺎﻧﺠﺎ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ‬
‫ﻣﻮﺳﻲ دﺳﺘﻮر ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ دوﺷﻴﭙﻮرﻧﻘﺮﻩ اي ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻓﺮاﺧﻮاﻧﺪن ﻗﻮم ﻳﻬﻮد و ﺻﺪور ﻓﺮﻣﺎن ﻋﺰﻳﻤﺖ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺴﺎزد )ﺳﻔﺮاﻋﺪاد‪،‬‬
‫ﺑﺎب دهﻢ‪ 1 ،‬و‪ .(2‬درﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﺷﻴﭙﻮرهﺎ ﮔﺎﻩ درهﻨﮕﺎم ﺟﻨﮓ )ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪،‬‬
‫‪ ،12‬ﮐﺘﺎب هﻮﺷﻊ ﻧﺒﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ ، (8 ،‬ﮔﺎﻩ درﺁﻏﺎز ﻣﺮاﺳﻢ ﻧﻴﺎﻳﺶ )ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪،12 ،‬‬
‫ﻣﺰاﻣﻴﺮداود‪ ،‬ﻣﺰﻣﻮرﻧﻮدوهﺸﺘﻢ‪ ، (6 ،‬ﮔﺎﻩ درﻣﺮاﺳﻢ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﻳﺎاﻋﻼم هﻼل ﻣﺎﻩ ﻧﻮ ﻳﺎ ﺁﻏﺎز و ﭘﺎﻳﺎن ﺗﻌﻄﻴﻞ ﺷﺒﺖ )ﺷﻨﺒﻪ( ﻳﺎ‬
‫ﺁﻏﺎزﺳﺎل ﻧﻮ ﻧﻮاﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬درﮐﺘﺎﺑﻬﺎ ودررﺳﺎﻻت ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ "ﺻﻮراﺳﺮاﻓﻴﻞ "درﻣﺎهﻴﺖ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰي ﺧﻮد ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻣﻴﺸﻮد‪:‬‬
‫دراﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﻋﻴﺴﻲ درﭘﺎﻳﺎن ﺟﻬﺎن ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن ﺧﻮد را ﺑﺎﺷﻴﭙﻮري ﭘﺮﻃﻨﻴﻦ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﺗﺎ ﻣﻮﻣﻨﺎن را از ﭼﻬﺎر ﮔﻮﺷﻪ ﺟﻬﺎن‬
‫ﻓﺮاﺧﻮاﻧﻨﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﭼﻬﺎرم‪ .(31 ،‬دررﺳﺎﻟﻪ هﺎي ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻗﺪﻳﺲ‪ ،‬ﺻﻮراﺳﺮاﻓﻴﻞ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ ﻣﺮدﮔﺎن را اﻋﻼم‬
‫ﻣﻴﮑﻨﺪ )رﺳﺎﻟﻪ اول ﺑﻪ ﻗﺮﻧﺘﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‪ 452 ،‬رﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﺗﺴﺎﻟﻮﻧﻴﮑﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ ، (16 ،‬ودرﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎ‪،‬‬
‫هﻔﺖ ﻓﺮﺷﺘﻪ درﺷﻴﭙﻮرهﺎي ﺧﻮد ﻣﻴﺪﻣﻨﺪ وﺑﺘﺮﺗﻴﺐ ﺑﺎران ﺁﺗﺶ ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﻣﻴﺒﺎرﻧﺪ و درﻳﺎ را ﺑﻪ ﺧﻮن ﻣﺒﺪل ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و ﺳﺘﺎرﻩ اي‬
‫ﺳﻮزان از ﺁﺳﻤﺎن ﻓﺮود ﻣﻲ ﺁورﻧﺪ وﻳﮏ ﺛﻠﺚ ازﺧﻮرﺷﻴﺪ وﻣﺎﻩ و ﺳﺘﺎرﮔﺎن را ﺗﺎرﻳﮏ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و ﻣﻠﺨﻬﺎ راﺑﺮاي وﻳﺮان ﮐﺮدن‬
‫زﻣﻴﻦ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﻨﺪ و ﭼﻬﺎر ﺻﺪ ﮐﺮورﺳﻮار را ﺑﺮاي ﮐﺸﺘﻦ ﻳﮏ ﺛﻠﺚ از ﻣﺮدم ﺟﻬﺎن ﺑﺴﻮي ﺁﻧﻬﺎ رواﻧﻪ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﺗﺎﺑﻪ ﺳﻼح ﺁﺗﺶ‬
‫و دود و ﮔﻮﮔﺮد دﻣﺎرازروزﮔﺎرﺁﻧﺎن ﺑﺮﺁورﻧﺪ )ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎي رﺳﻮل‪ ،‬ﺑﺎﺑﻬﺎي هﺸﺘﻢ و ﻧﻬﻢ(‪.‬‬
‫ﺑﻌﻀﻲ دﻳﮕﺮازﺁﻳﺎت ﻗﺮﺁن ﺑﺼﻮرت ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻳﺎ ازﻃﺮﻳﻖ اﻧﺠﻴﻞ ازﻣﺘﻮن زرﺗﺸﺘﻲ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﮐﻪ ازﺟﻤﻠﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺘﻮان ازﺁﻳﻪ‬
‫هﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻼﺋﮏ ﻧﮕﺎهﺒﺎن ﻋﺮش ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬ﺁﻳﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ روزرﺳﺘﺎﺧﻴﺰوﺗﺮازوي ﺣﺴﺎب‪ ،‬وﺁﻳﻪ هﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﭘﻞ‬
‫ﺻﺮاط ﻧﺎم ﺑﺮد‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪18‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﻋﺮش ﺧﺪا و ﻣﻼﺋﮏ ﻧﮕﻬﺒﺎن ﺁن ﺑﺮاي ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎر درﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ دراوﺳﺘﺎ اﺷﺎرﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻤﻮﺟﺐ ﺁن‬
‫اهﻮراﻣﺰدا درﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺧﻮد ﺑﺮﺗﺨﺘﻲ زرﻳﻦ ﺟﺎي دارد ﮐﻪ ﺷﺶ اﻣﺸﺎﺳﭙﻨﺪ)ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن ﻣﻘﺮب( و ﮔﺮوﻩ ﺑﺴﻴﺎري ازاﻳﺰدان‬
‫)ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن( ﺁﻧﺮا درﻣﻴﺎن ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ )ﮔﺎﺗﺎي ﺳﻴﺰدهﻢ‪ ،9 ،‬وﻧﺪﻳﺪاد‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﻧﻮزدهﻢ‪ 33 ،‬و‪ . (36‬اﻳﻦ ﺗﺼﻮﻳﺮﺑﻌﺪهﺎ درﮐﺘﺎب‬
‫ﻃﻮﺑﻴﺎي ﺗﻮرات )ﺑﺎب دوازدهﻢ‪ (15 ،‬و ﮐﺘﺎب ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎ ي رﺳﻮل دراﻧﺠﻴﻞ ﺑﺼﻮرت هﻔﺖ ﻓﺮﺷﺘﻪ اي ﮐﻪ درﺑﺮاﺑﺮﺗﺨﺖ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺟﺎي دارﻧﺪ)ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب اول‪ ،4 ،‬ﺑﺎب ﺳﻮم‪ 1 ،‬وﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ (6 ،‬ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻗﺮﺁن ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪”:‬درﺁﻧﺮوزﻣﻼﺋﮏ راﮔﺮداﮔﺮدﻋﺮش ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﻮاهﻲ دﻳﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﺴﺒﻴﺢ ﭘﺮوردﮔﺎر ﺧﻮﻳﺶ‬
‫ﻣﺸﻐﻮﻟﻨﺪ “)زﻣﺮ‪" (75 ،‬ﻣﻼﺋﮑﻲ ﮐﻪ ﻋﺮش ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﺮدوش دارﻧﺪ و ﺁﻧﻬﺎﺋﻲ ﮐﻪ درﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺁن وﻳﺮا ﺗﺴﺒﻴﺢ ﻣﻴﮕﻮ‬
‫ﻳﻨﺪ")ﻣﻮﻣﻦ‪" ، (7 ،‬وﭼﻮن ﺻﻮراﺳﺮاﻓﻴﻞ ﺑﺪﻣﺪ‪ ،‬هﺸﺖ ﺗﻦ ازﻣﻼﺋﮏ ﻋﺮش ﭘﺮوردﮔﺎرﺗﺮا ﺑﺮدوش ﺧﻮاهﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﻪ ﺻﺤﺮا‬
‫ي ﻣﺤﺸﺮ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺁورد ")ﺣﺎﻗﻪ‪.(17 ،‬‬
‫ﺁﻳﻪ هﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ روز ﻗﻴﺎﻣﺖ و ﺳﻨﺠﺶ اﻋﻤﺎل ﻧﻴﮏ وﺑﺪ ﺁدﻣﻴﺎن درﺗﺮازوي ﺣﺴﺎب‪ ،‬ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﮐﻠﻤﻪ ﺑﻪ ﮐﻠﻤﻪ ﺑﺎ ﻣﺘﻮن‬
‫زرﺗﺸﺘﻲ درهﻤﻴﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﺷﺒﺎهﺖ دارﻧﺪ‪ .‬دردﻳﻨﮑﺮت ﺳﻮم )ﻓﺼﻞ ‪ 209 ،35‬و‪ (312‬و ﺑﻨﺪهﺸﻦ )ﻓﺼﻞ ﺳﻲ ام‪(9- 6 ،‬‬
‫وداﺗﺴﺘﺎن دﻳﻨﻴﮏ )ﻓﺼﻞ ﺑﻴﺴﺖ وﺳﻮم( ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ درروزﺣﺴﺎب ﮐﺎرهﺎي ﻧﻴﮏ و ﺑﺪﮐﺴﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺮوش ورﺷﻦ‬
‫درﺗﺮازوي ﻋﺪل ﺳﻨﺠﻴﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد و دراﻳﻦ ﺳﻨﺠﺶ ﻧﻪ ﮐﻤﺘﺮﻳﻦ ﮐﻢ و ﮐﺎﺳﺘﻲ ﺑﻪ ﺳﻮد و زﻳﺎن ﭘﺎﮐﺎن ﻳﺎ ﮔﻨﺎهﮑﺎران اﻧﺠﺎم ﻣﻴﮕﻴﺮد‬
‫و ﻧﻪ ﻣﻴﺎن ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ﻳﺎ ﺣﻘﻴﺮﺗﺮﻳﻦ ﺣﻘﻴﺮان ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬و ﺗﺮازو ﺑﻪ اﻧﺪازﻩ ﻣﻮﺋﻲ ﺑﻪ ﻧﺎﺣﻖ ﺑﺎﻻو ﭘﺎﺋﻴﻦ ﻧﻤﻴﺮود )ﻣﻴﻨﻮک‬
‫ﺧﺮد دوم‪ . (110 ،‬درهﻤﻴﻦ زﻣﻴﻨﻪ درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن روز ﺣﺴﺎب ﮐﺎرهﺎي ﻧﻴﮏ وﺑﺪ ﮐﺴﺎن درﺗﺮازوﺳﻨﺠﻴﺪﻩ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد و ﺑﻪ اﻧﺪازﻩ داﻧﻪ ﺧﺮدﻟﻲ ﺑﻪ ﺣﻖ هﻴﭽﮑﺲ ﺗﺠﺎوزي ﺻﻮرت ﻧﻤﻴﮕﻴﺮد )اﻧﺒﻴﺎء ‪" (47‬ودرﺁﻧﺮوز ﮐﻪ روز ﺣﻖ اﺳﺖ‬
‫هﺮﮐﺲ ﮐﻪ ﮐﻔﻪ ﺗﺮازوﻳﺶ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺗﺮﺷﻮد رﺳﺘﮕﺎر ﺷﻮد و ﺁﻧﮑﻪ ﮐﻔﻪ اش ﺳﺒﮏ ﺑﺎﺷﺪ ﺧﺴﺮان ﻳﺎﺑﺪ‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ درزﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪ‬
‫ﺁﻳﺎت ﻣﺎ ﺳﺘﻢ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد")اﻋﺮاف‪ 7 ،‬و‪ 8‬وﻧﻴﺰﻣﻮﻣﻨﻮن‪ ،102 ،‬ﺷﻮري‪ -17 ،‬ﻗﺎرﻋﻪ‪. (9-6 ،‬‬
‫ﺁﻳﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﭘﻞ ﺻﺮاط )ﺻﺮاط اﻟﺠﺤﻴﻢ( اﻗﺘﺒﺎس ﺁﺷﮑﺎري از ﭼﻴﻨﻮد ﭘﻞ اوﺳﺘﺎﺋﻲ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ درهﻴﭻ ﮐﺘﺎب ﻣﺬهﺒﻲ دﻳﮕﺮي‬
‫ازﺁن ﺳﺨﻦ ﻧﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ )اﻋﺮاف‪ ،46 ،‬ﻳﺲ‪ -66 ،‬ﺻﺎﻓﺎت‪. (22 ،‬ازاﻳﻦ ﭘﻞ ﮐﻪ ارواح ﺑﻬﺸﺘﻲ و دوزﺧﻲ ازروي ﺁن ﺑﻪ‬
‫ﻣﻨﺰﻟﮕﺎﻩ ﺟﺎودان ﺧﻮد ﻣﻴﺮوﻧﺪ درﮔﺎﺗﺎهﺎي ﭼﻬﻞ و ﺷﺸﻢ و ﭘﻨﺠﺎﻩ وﻳﮑﻢ‪ ،‬ﻳﺴﻨﺎي هﻔﺘﺎدو ﻳﮑﻢ‪ ،‬وﻧﺪﻳﺪاد ﻓﺼﻞ ﻧﻮزدهﻢ ﺑﺘﻔﺼﻴﻞ‬
‫ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﻀﻤﻮن ﺑﺮﺧﻲ دﻳﮕﺮ از ﺁﻳﻪ هﺎ‪ ،‬ازﻣﺘﻮن ﻣﺎﻧﻮي ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺁﻳﻪ اي از ﺳﻮرﻩ اﺣﺰاب ﮐﻪ درﺁن ﻣﺤﻤﺪ "ﺧﺎﺗﻢ‬
‫اﻟﻨﺒﻴﻴﻦ "ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬ﻣﺤﻤﺪ ﭘﺪر هﻴﭽﻴﮏ از ﻓﺮزﻧﺪان ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮﺧﺪاوﺧﺎﺗﻢ اﻟﻨﺒﻴﻴﻦ )ﻣﻬﺮﭘﻴﻐﻤﺒﺮان(‬
‫اﺳﺖ ")اﺣﺰاب‪ .(40 ،‬اﻳﻦ ﻋﻨﻮان ﻋﻨﻮاﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﻗﺮن ﺳﻮم ﻣﻴﻼدي ﻳﻌﻨﻲ ﭼﻬﺎر ﻗﺮن ﭘﻴﺶ ازاﺳﻼم ﺑﻪ ﻣﺎﻧﻲ دادﻩ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺑﻮد وﺑﻌﺪازﺁن ﺟﺰدرﻗﺮﺁن ﺑﻪ ﮐﺲ دﻳﮕﺮي دادﻩ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺁﻳﻪ اي از ﺳﻮرﻩ ﻧﺴﺎء ﮐﻪ درﺁن ﻣﺮگ ﻋﻴﺴﻲ درﺑﺎﻻي‬
‫ﺻﻠﻴﺐ اﻧﮑﺎر ﺷﺪﻩ اﺳﺖ از ﻧﻈﺮ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ ﭘﮋوهﺸﮕﺮان از ﻣﻌﺘﻘﺪات ﻣﺎﻧﻮي ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬ﺁﻧﻬﺎﺋﻲ ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﻣﺎ ﻋﻴﺴﻲ‬
‫ﻣﺴﻴﺢ ﻓﺮزﻧﺪ ﻣﺮﻳﻢ و ﭘﻴﺎﻣﺒﺮﺧﺪارا ﮐﺸﺘﻴﻢ دروغ ﮔﻔﺘﻨﺪ زﻳﺮا ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﺻﻠﻴﺐ ﮐﺸﻴﺪﻩ ﻧﺸﺪﻩ و ﮐﺸﺘﻪ ﻧﺸﺪ و ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﺁﻧﺎن‬
‫ﭼﻨﻴﻦ رﺳﻴﺪ‪ .‬ﺁﻧﻬﺎﺋﻲ ﮐﻪ ﺟﺰاﻳﻦ ﻣﻴﭙﻨﺪارﻧﺪ دراﺷﺘﺒﺎهﻨﺪ و ادﻋﺎﺋﻲ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮدرﺳﺘﻲ ﺁن وﻗﻮف ﻧﺪارﻧﺪ و ﺗﻨﻬﺎ از ﭘﻨﺪاري‬
‫واهﻲ ﭘﻴﺮوي ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪ .‬ﺁﻧﺎن ﺑﻴﮕﻤﺎن ﻋﻴﺴﻲ را ﻧﮑﺸﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮهﻤﻪ ﮐﺎري ﺗﻮاﻧﺎ اﺳﺖ اورا ﺑﻪ ﺳﻮي ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎﻻ‬
‫ﺑﺮد‪)".‬ﻧﺴﺎء‪ (157 ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻗﺒﻼ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ اﻳﻦ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎازﮔﻔﺘﻪ ﻣﺎﻧﻲ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ درﺟﻮهﺮ ﻳﺰداﻧﻲ ﺧﻮد‬
‫وﺟﻮدي ﻏﻴﺮﻣﺎدي ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺖ ﺑﻪ ﺻﻠﻴﺐ ﮐﺸﻴﺪﻩ ﺷﻮد‪ ،‬وﺁﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﺑﺎﻻي ﺻﻠﻴﺐ رﻓﺖ ﻏﺎﻟﺐ ﻣﺎدي ﻏﻴﺮاﺻﻴﻞ او ﺑﻮد‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺎﻧﻮي ﮐﻪ از ﻣﻌﺘﻘﺪات اﺻﻮﻟﻲ ﺁﺋﻴﻦ ﻣﺎﻧﻲ ﺑﺸﻤﺎر ﻣﻴﺂﻳﺪ وﺑﺎﺑﺮداﺷﺖ‪ .‬رﺳﻤﻲ ﮐﻠﻴﺴﺎي ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ‬
‫ﻣﺘﻨﺎﻗﺾ اﺳﺖ ازهﻤﺎن ﺁﻏﺎز ازﻃﺮف ﮐﻠﻴﺴﺎي ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻧﻮﻋﻲ "زﻧﺪﻗﻪ "ﺗﻠﻘﻲ ﺷﺪ و ﺑﻌﺪهﺎ ﻧﻴﺰدرﻣﺤﺎﮐﻤﺎت ﺳﺮﮐﻮﺑﮕﺮاﻧﻪ ﻋﻠﻴﻪ‬
‫ﻣﺎﻧﻮﻳﺎن ﺑﻌﻨﻮان ﻳﮑﻲ ازﺟﺮاﺋﻢ ﮐﺒﻴﺮﻩ ﺁﻧﺎن ﻣﻮرد ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺮداري ﻗﺮارﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺷﻤﺲ اﻟﺪﻳﻦ دﻣﺸﻘﻲ‪ ،‬ﻓﻘﻴﻪ ﻣﻌﺮوف ﻗﺮن هﻔﺘﻢ هﺠﺮي‪ ،‬درﮐﺘﺎب ﻧﺨﺒﻪ اﻟﺪهﺮﺧﻮد ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺁﻳﻪ دﻳﮕﺮ ﻗﺮﺁن را ﮐﻪ درﺁﻧﻬﺎ از‬
‫دوﮔﺎﻧﮕﻲ ﺗﺎرﻳﮑﻲ وروﺷﻨﺎﺋﻲ ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ وﻋﺎﻟﻢ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺻﺤﻨﻪ ﻧﺒﺮد ﻧﻮروﻇﻠﻤﺖ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وهﻤﭽﻨﻴﻦ ﺁﻳﺎﺗﻲ را‬
‫ﮐﻪ درﺁﻧﻬﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻮرﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و ﻓﺮوغ ﻓﺮوغ هﺎ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )اﻧﻌﺎم‪ ،1 ،‬ﻧﻮر‪ ،35 ،‬ﺑﻘﺮﻩ‪ ،257 ،‬ﻣﺎﺋﺪﻩ‪،16 ،‬‬
‫اﺑﺮاهﻴﻢ‪ 1 ،‬و‪ ،5‬اﺣﺰاب‪ ،43 ،‬ﺣﺪﻳﺪ‪ ،9 ،‬ﻃﻼق‪ (11 ،‬ﺑﺎزﺗﺎﺑﻲ از ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي ﻣﺎﻧﻮي ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ .‬ﮔﻠﺪ ﺗﺴﻴﻬﺮ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﺁﻳﻪ دﻳﮕﺮ ﻗﺮﺁن راﮐﻪ ﺑﺎزﮔﻮ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎي ﻋﺮﻓﺎﻧﻲ ﻣﺎﻧﻮي اﺳﺖ )ﺗﻮﺑﻪ‪ ،9 ،‬ﮐﻬﻒ‪ ،18 ،‬ﻣﺤﻤﺪ‪ (47 ،‬ﻣﻠﻬﻢ‬
‫ازﻣﺘﻮن ﻣﺬهﺒﻲ ﻣﺎﻧﻮي ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻣﮑﻨﻨﺪ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪19‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺣﺘﻲ درزﻣﺎن ﺧﻮد ﻣﺤﻤﺪ‪ ،‬ﮐﺴﺎﻧﻲ درﻣﺪﻳﻨﻪ وﻣﮑﻪ ﻣﺪﻋﻲ ﺁن ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎري ازﻣﻄﺎﻟﺐ ﻗﺮﺁن ازﺳﻠﻤﺎن ﻓﺎرﺳﻲ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬و اﻳﻦ ﺷﺎﻳﻌﻪ درﺣﺪي ﺷﻴﻮع ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻻزم ﺁﻣﺪ ﺁﻳﻪ اي درﺗﮑﺬﻳﺐ ﺁن ﻧﺎزل ﺷﻮد‪:‬‬
‫"‪ ....‬ﻣﻴﺪاﻧﻴﻢ ﮐﻪ اﻳﻨﺎن ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ ﺑﺸﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎراﺑﻪ ﺗﻮﻣﻲ ﺁﻣﻮزد‪ .‬اﻣﺎ زﺑﺎن ﺁن ﮐﺲ ﮐﻪ ﻣﻮرد اﺷﺎرﻩ اﻳﺸﺎن اﺳﺖ‬
‫ﻋﺠﻤﻲ اﺳﺖ درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ زﺑﺎن ﻗﺮﺁن زﺑﺎن ﻓﺼﻴﺢ ﻋﺮﺑﻲ اﺳﺖ ")ﻧﺤﻞ‪. (103 ،‬‬
‫درﻗﺮﺁن اززﺑﺎن ﻋﻴﺴﻲ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺲ ازاوﭘﻴﺎﻣﺒﺮدﻳﮕﺮي ﺑﻨﺎم اﺣﻤﺪ )ﻳﮑﻲ از اﺳﺎﻣﻲ ﻣﺤﻤﺪ( از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ‬
‫رﺳﺎﻟﺖ ﺧﻮاهﺪﺁﻣﺪ‪ ...." :‬و ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻦ ﻣﺮﻳﻢ ﮔﻔﺖ‪ :‬اي ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ‪ ،‬هﻤﺎﻧﺎ ﻣﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺧﺪاﻳﻢ ﺑﺴﻮي ﺷﻤﺎ‪ ،‬و ﮔﻮاهﻲ دارم‬
‫ﺑﺮدرﺳﺘﻲ ﺗﻮراﺗﻲ ﮐﻪ دردﺳﺖ دارم‪ ،‬وﻧﻴﺰﺷﻤﺎرا ﺑﺸﺎرت ﻣﻴﺪهﻢ ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮي ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ازﻣﻦ ﺧﻮاهﺪﺁﻣﺪ وﻧﺎﻣﺶ اﺣﻤﺪ‬
‫اﺳﺖ”)ﺻﻒ‪ . (6 ،‬ﻋﺪﻩ اي ازﻣﻔﺴﺮان اﺳﻼم اﻳﻦ ﺁﻳﻪ را اﺷﺎرﻩ اي ﺑﺪﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ داﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ درﺁن از زﺑﺎن‬
‫ﻋﻴﺴﻲ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ ...":‬وﻣﻦ از ﭘﺪرﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺧﻮد ﻣﺴﺌﻠﺖ ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد ﮐﻪ ﭘﺲ ازﻣﻦ ﺑﺮاي ﺷﻤﺎ ﻳﺎوردﻳﮕﺮي ﺑﻔﺮﺳﺘﺪ ﺗﺎاﺑﺪ‬
‫ﺑﺼﻮرت روح ﺣﻘﻴﻘﺖ درﮐﻨﺎرﺷﻤﺎ ﺑﺎﺷﺪ ")ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ‪ 16 ،‬و‪ .(17‬اﻳﻦ ﮐﻠﻤﻪ "ﻳﺎور"ﮐﻪ درﻣﺘﻦ ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ اﻧﺠﻴﻞ‬
‫ﻳﻮﺣﻨﺎ ﺑﺼﻮرت ‪) parakletos‬ﻣﺪاﻓﻊ وﭘﺸﺘﻴﺒﺎن( ﺁﻣﺪﻩ‪ ،‬ودرﺗﻔﺴﻴﺮ اﺑﻮاﻟﻔﺘﻮح رازي از ﻗﺮﺁن )ﻣﻔﺎﺗﻴﺢ اﻟﻐﻴﺐ( ﺑﺼﻮرت‬
‫"ﻓﺎرﻗﻠﻴﻂ"ﻋﺮﺑﻲ ﺿﺒﻂ ﺷﺪﻩ و ﺑﻌﺪا ﻧﻴﺰ ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﺻﻮرت ﻣﻼک ﻋﻤﻞ دﻳﮕﺮﻣﻔﺴﺮان ﻗﺮﺁن ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎ اﻧﺪﮐﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ‪،‬‬
‫ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺎ اﻣﻼي ‪ periklutos‬درزﺑﺎن ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ ﻣﻌﻨﻲ ﻧﺎﻣﺪار و ﺳﺘﻮدﻩ رادارد ﮐﻪ ﻣﻴﺘﻮن ﺁﻧﺮا ﻣﺮادف ﺑﺎ ﻣﻔﻬﻮم"اﺣﻤﺪ”درزﺑﺎن‬
‫ﻋﺮﺑﻲ ﺗﻌﺒﻴﺮﮐﺮد‪.‬‬
‫ﺑﺮﺧﻲ از هﻤﻴﻦ ﻣﻔﺴﺮان ﻗﺮﺁن ﮐﻮﺷﻴﺪﻩ اﻧﺪ ﺗﺎ درﺗﻮرات ﻧﻴﺰاﺷﺎراﺗﻲ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﭘﻴﺎﻣﺒﺮاﺳﻼم ﺑﻴﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼ اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎ‬
‫راﮐﻪ‪" :‬ﺑﺮﺧﻴﺰﻳﺪ و ﺳﭙﺮهﺎي ﺧﻮدراروﻏﻦ ﺑﻤﺎﻟﻴﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻓﺮﻣﻮدﻩ اﺳﺖ ﺑﺮوودﻳﺪﻩ ﺑﺎﻧﺎن ﺑﺮﮔﻤﺎر ﺗﺎ ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ‬
‫ﺑﺒﻴﻨﻨﺪ اﻋﻼم ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬و ﭼﻮن ﻓﻮج اﻻغ ﺳﻮاران و ﻓﻮج ﺷﺘﺮﺳﻮاران را ﺑﺒﻴﻨﻨﺪ ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺑﻪ دﻗﺖ ﺗﻤﺎم ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻨﻤﺎﻳﻨﺪ”‬
‫)ﻣﮑﺎﺷﻔﻪ اﺷﻌﻴﺎي ﻧﺒﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﻳﮑﻢ‪ ، (7- 6 ،‬ﻋﻠﻲ ﺑﻦ رﺑﻦ اﻟﻄﺒﺮي درﻓﺮدوس اﻟﺤﮑﻤﻪ ﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻲ ﻇﻬﻮر ﭘﻴﻐﻤﺒﺮاﻻغ‬
‫ﺳﻮار)ﻋﻴﺴﻲ( و ﭘﻴﻐﻤﺒﺮﺷﺘﺮﺳﻮار)ﻣﺤﻤﺪ( داﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻣﻮاردي دﻳﮕﺮ‪ ،‬اﺳﺎﻣﻲ ﺧﺎﺻﻲ درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ ﮐﻪ ﻗﺒﻞ از ﺁن در ﺗﻮرات ﻧﻴﺰ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪاﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﺁﻧﭽﻪ‬
‫درﺗﻮرات ذﮐﺮ ﺷﺪﻩ ﺑﮑﻠﻲ ﺗﻔﺎوت دارد‪ .‬ﻣﺜﻼ ﻧﺎم هﺎﻣﺎن ﮐﻪ درﻗﺮﺁن وزﻳﺮ ﻓﺮﻋﻮن داﻧﺴﺘﻪ ﺷﺪﻩ)ﻣﻮﻣﻦ‪ (36 ،‬دراﺻﻞ ﻧﺎﻣﻲ اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ ﺗﻮرات ﺑﻪ وزﻳﺮاﺧﺸﻮرش)ﺧﺸﺎﻳﺎرﺷﺎ( ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﭘﺎرس دادﻩ اﺳﺖ)ﮐﺘﺎب اﺳﺘﺮ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ(‪ .‬درﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﻣﺮﻳﻢ ﻣﺎدر ﻋﻴﺴﻲ‬
‫"ﺧﻮاهﺮهﺎرون"ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﻣﺮﻳﻢ ﺧﻮاهﺮهﺎرون درﺗﻮرات ﻣﺮﻳﻢ دﻳﮕﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮاهﺮ ﻣﻮﺳﻲ ﻧﻴﺰهﺴﺖ و‬
‫ﺗﻮرات از او درﻓﺼﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﮔﺬر ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ از درﻳﺎي ﺳﺮخ درﺟﺮﻳﺎن ﺑﺎزﮔﺸﺖ از ﻣﺼﺮ ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ اﺳﺖ )ﺳﻔﺮﺧﺮوج‪،‬‬
‫ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‪ 20 ،‬و‪ .(21‬ﻋﻤﺮان ﻧﻴﺰﮐﻪ درﻗﺮﺁن ﭘﺪرﻣﺮﻳﻢ )ﻣﺎدرﻋﻴﺴﻲ( داﻧﺴﺘﻪ ﺷﺪﻩ )ﺗﺤﺮﻳﻢ‪ (12 ،‬درﺗﻮرات ﭘﺪرﻣﻮﺳﻲ و‬
‫هﺎرون و ﻣﺮﻳﻤﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻮاهﺮ ﺁﻧﻬﺎ اﺳﺖ و ﻧﻪ ﻣﺎدرﻋﻴﺴﻲ )ﺳﻔﺮﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ ،1 ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ،20 ،‬ﺳﻔﺮاﻋﺪاد‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﺑﻴﺴﺖ وﺷﺸﻢ‪ ،59 ،‬ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ .(29 ،‬درﺧﻮد اﻧﺠﻴﻞ هﺎ هﻴﭻ ﻧﺎﻣﻲ از ﭘﺪر ﻣﺮﻳﻤﻲ ﮐﻪ ﻣﺎدرﻋﻴﺴﻲ اﺳﺖ ﺑﺮدﻩ‬
‫ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻬﻤﻴﻨﻄﻮر اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﮐﻪ ﻓﺮﻋﻮن ﻣﺼﺮ از وزﻳﺮ ﺧﻮد ﻣﻴﺨﻮاهﺪ ﮐﻪ ﺑﺮاي او ﺑﺮج ﺑﻠﻨﺪي ﺑﻨﺎ ﮐﻨﺪ ﺗﺎوي ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺮﺁن ﺑﺎﻻ رود‬
‫و ﺑﺒﻴﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاﺋﻲ ﮐﻪ ﻣﻮﺳﻲ ادﻋﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ واﻗﻌﺎ درﺁﻧﺠﺎ وﺟﻮد دارد ﻳﺎﻧﻪ‪ ،‬ﻇﺎهﺮا ﺑﺎاﻓﺴﺎﻧﻪ ﺗﻮراﺗﻲ ﺑﺮج ﺑﺎﺑﻞ )ﮐﻪ درﺻﻔﺤﺎت‬
‫ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺪان اﺷﺎرﻩ ﺷﺪ( ﻣﻮرد ﺗﺪاﻋﻲ ﻣﻌﺎﻧﻲ ﻗﺮﺁن ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻣﻮاردي ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﺟﻤﻼت ﮐﺎﻣﻠﻲ از ﺗﻮرات ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺖ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ اي درﻗﺮﺁن ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺜﻼ درﺳﻮرﻩ اﻧﺒﻴﺎء ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪:‬‬
‫"ﺗﻮرات را ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ واﻧﺠﻴﻞ را ﺑﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ ودرﺁن ﻧﻮﺷﺘﻴﻢ ﮐﻪ ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺻﺎﻟﺢ ﻣﺎ وارث زﻣﻴﻦ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ ")اﻧﺒﻴﺎء‪،‬‬
‫‪ (105‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ درﺗﻮرات ﮔﻮﻳﻨﺪﻩ اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﺧﻮد داود اﺳﺖ و ﻧﻪ ﺧﺪا‪":‬زﻳﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻘﺪﺳﺎن ﺧﻮد راﺗﺮک ﻧﺨﻮاهﺪ‬
‫ﻓﺮﻣﻮد‪ ،‬و ﺻﺎﻟﺤﺎن وارث زﻣﻴﻦ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ ")ﻣﺰاﻣﻴﺮ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻲ و هﻔﺘﻢ‪. (29 ،‬‬
‫اﺳﺎﻣﻲ ﻣﻼﺋﮏ ﻣﻘﺮب‪:‬ﺟﺒﺮﺋﻴﻞ‪ ،‬ﻣﻴﮑﺎﺋﻴﻞ‪ ،‬اورﻳﻞ‪ ،‬رﻓﺎﺋﻴﻞ‪ ،‬ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ‪ ,‬ﻳﺎﻓﻴﻞ‪ ،‬زدﮐﻴﻞ( ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺟﺒﺮﺋﻴﻞ )درزﺑﺎن‬
‫ﻋﺮﺑﻲ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﺁدم ﺧﺪا( درﺗﻮرات ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻗﺮﺁن ﻣﻠﮏ ﻣﻘﺮب اﺻﻠﻲ اﺳﺖ و او اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ داﻧﻴﺎل ﭘﺮواز ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺗﺎ‬
‫ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺧﻮاﺑﻬﺎي ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺎﺑﻞ را ﺑﺪو ﺑﮕﻮﻳﺪ ﺑﺮاي اﻳﻨﮑﻪ او ﺁﻧﻬﺎرا ﺑﻪ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺧﺒﺮدهﺪ‪ .‬اﺻﻄﻼح ﺟﺤﻴﻢ ازﺟﺤﻴﻦ اﻧﺠﻴﻞ‪ ،‬و‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪20‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫اﺻﻄﻼح ﻓﺮدوس ازﭘﺮدﻳﺲ اوﺳﺘﺎﺋﻲ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﺻﻄﻼح ﻣﻠﮑﻮت ﮐﻪ درﭼﻬﺎر ﺟﺎي ﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ و درزﺑﺎن ﻋﺮﺑﻲ‬
‫ﻧﺎﻣﺄﻧﻮس اﺳﺖ از اﺻﻞ ﮐﻠﺪاﻧﻲ ‪malkut‬ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ درزﺑﺎن ﻋﺒﺮي ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻣﻠﺨﻮت ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻗﺮﺁن ﺟﻤﻌﺎاز‪ 30‬ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ )ﻣﻨﺠﻤﻠﻪ ﭘﻨﺞ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮاوﻟﻮاﻟﻌﺰم( ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ‪ 23‬ﻧﻔﺮازﺁﻧﻬﺎ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان ﺗﻮراﺗﻨﺪ و ‪3‬ﻧﻔﺮ‬
‫ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان اﻧﺠﻴﻞ )ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﻳﺤﻴﻲ وزﮐﺮﻳﺎ( و ‪ 4‬ﻧﻔﺮﭘﻴﺎﻣﺒﺮان ﻋﺮب )ﻣﺤﻤﺪ‪ ،‬هﻮد‪ ،‬ﺻﺎﻟﺢ‪ ،‬ﺷﻌﻴﺐ( ‪ ،‬وﻟﻲ از‪ 16‬ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ‬
‫ﻳﻬﻮد دﻳﮕﺮي ﮐﻪ درﺗﻮرات ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺠﻤﻠﻪ ﭘﻴﻤﺒﺮان ﻣﻬﻤﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺷﻌﻴﺎء‪ ،‬ﺣﺰﻗﻴﺎل‪ ،‬ﻳﺮﻣﻴﺎ‪ ،‬وداﻧﻴﺎل درﻗﺮﺁن ذﮐﺮي‬
‫ﺑﻤﻴﺎن ﻧﻴﺎﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬درﻋﻮض از ﭘﻴﻐﻤﺒﺮي ﺑﻨﺎم ادرﻳﺲ ﺑﺼﻮرت ﭘﻴﺎﻣﺒﺮي ﺻﺪﻳﻖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺪوﻣﻘﺎﻣﻲ ﺑﻠﻨﺪ ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮدﻩ‬
‫)ﻣﺮﻳﻢ‪ ،56 ،‬اﻧﺒﻴﺎء‪ (85 ،‬ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ ﮐﻪ درهﻴﭻ ﮐﺘﺎب ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ وزﻣﻴﻨﻲ دﻳﮕﺮ ﻧﺎﻣﻲ ازاوﺑﺮدﻩ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪............................................................................................................................................‬‬
‫‪....‬‬
‫هﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﻧﺎم "ﻳﻬﻮﻩ"ﺧﺪاي اﺳﺮاﺋﻴﻞ‪ ،‬ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺗﻮرات ﮐﻪ اﻳﻦ ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺮاي ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎر ﺧﻮد را‬
‫درﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎ ﺑﺪﻳﻦ ﻧﺎم ﺑﻪ ﻣﻮﺳﻲ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﮐﺮد )ﺳﻔﺮﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ (2 ،‬رﻳﺸﻪ ﻋﺒﺮي ﻧﺪارد و از ﻃﺮف ﺧﻮد ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻧﻴﺰ‬
‫وﺿﻊ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﺎم "اﻟﻪ “ﻧﻴﺰ ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻣﻤﺘﺪ ﻣﺎﻗﺒﻞ اﺳﻼﻣﻲ دارد ورﻳﺸﻪ ﺻﺮﻓﺎﻋﺮﺑﻲ ﻧﺪارد‪.‬‬
‫ﻗﺒﻼ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﮐﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﻧﺎم ﺧﺪاي ﻣﺤﻠﻲ ﻗﻮم ﻣﺪﻳﺎن درﺑﺎرﻳﮑﻪ ﺷﻤﺎﻟﻲ درﻳﺎي ﺳﺮخ وﺟﻨﻮب ﺳﻴﻨﺎ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺁﻧﺮا از اﻳﻦ‬
‫ﺑﺎدﻳﻪ ﻧﺸﻴﻨﺎن ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و ﺑﺼﻮرت ﺧﺪاي ﺧﺎص ﻗﻮم ﻳﻬﻮد درﺁ وردﻧﺪ وﺑﻌﺪاﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﺗﻮرات ﺳﺎﺑﻘﻪ ارﺗﺒﺎط او را ﺑﺎ ﻳﻬﻮد ﺗﺎ‬
‫دوران ﻓﺮﺿﻲ اﺑﺮاهﻴﻢ ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺪود هﺰار ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ازدوران ﺧﺮوج ﻳﻬﻮدﻳﺎن ازﻣﺼﺮ ﻋﻘﺐ ﺑﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻣﻘﺮاﻳﻦ ﺧﺪا ﮐﻮﻩ ﺣﻮرﻳﺐ‬
‫ﺑﻮدﻩ‪ ،‬و اﻳﻦ هﻤﺎن ﮐﻮهﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺗﻮرات "ﮐﻮﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ “ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )ﺳﻔﺮﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻮم‪ ، (1 ،‬و ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ‬
‫ﻣﻮﺳﻲ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن ﺗﻮ و ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ از ﻣﺼﺮ ﺑﻴﺮون روﻳﺪ ﻣﺮاﺑﺮاﻳﻦ ﮐﻮﻩ ﻋﺒﺎدت ﺧﻮاهﻴﺪ ﮐﺮد )هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ . (14 ،‬ﮐﻠﻤﻪ‬
‫ﻳﻬﻮﻩ ﮐﻪ درزﺑﺎن ﻗﺪﻳﻤﻲ ﻋﺒﺮي "ﻣﻦ هﺴﺘﻢ "ﻳﺎ"ﻣﻦ ﺁﻧﻢ ﮐﻪ هﺴﺘﻢ "ﻣﻌﻨﻲ ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬درﺧﻂ ﺑﺪون اﻋﺮاب ﻋﺒﺮي ﻳﻬﻮ‪YHW‬‬
‫ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬و ﺑﺮﺧﻲ اززﺑﺎﻧﺸﻨﺎﺳﺎن ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﮐﻪ اﺻﻄﻼح ﻋﺮﺑﻲ و اﺳﻼﻣﻲ ﻳﺎهﻮ ﺷﮑﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﺎﻓﺘﻪ اي ازﺁن اﺳﺖ‪.‬‬
‫هﻤﺎﻧﻨﺪ اﻟﻮﺁﻩ و ﻳﻬﻮﻩ ﺗﻮرات اﷲ اﺳﻼم ﻧﻴﺰ)ﮐﻪ‪ 2702‬ﺑﺎرازاودرﻗﺮﺁن ﻳﺎدﺷﺪﻩ اﺳﺖ( رﻳﺸﻪ اي ﻣﺎﻗﺒﻞ اﺳﻼﻣﻲ دارد ﺣﻴﺘﻲ‬
‫ﻣﻮﻟﻒ اﺛﺮﻣﻌﺮوف ﺗﺎرﻳﺦ ﻋﺮب ﮐﻪ ﻳﮏ اﺛﺮ ﮐﻼﺳﻴﮏ دراﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺧﻮدش ﻧﻴﺰﻋﺮب اﺳﺖ‪ ،‬در ﺑﺮﺳﻲ‬
‫ﻣﻔﺼﻞ ﺧﻮﻳﺶ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺗﺬﮐﺮﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﺎم درﭼﻨﺪ ﺳﻨﮕﻨﻮﺷﺘﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ درﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺟﻨﻮﺑﻲ وﻧﻴﺰدرﮐﺘﻴﺒﻪ اي ﻟﺤﻴﺎﻧﻲ از‬
‫ﻗﺮن ﭘﻨﺠﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ )ﻳﺎزدﻩ ﻗﺮن ﭘﻴﺶ از اﺳﻼم( و درﺳﻨﮕﻨﻮﺷﺘﻪ هﺎي ﺻﻔﺎ درﻗﺮن ﭘﻨﺠﻢ ﭘﻴﺶ از اﺳﻼم و‬
‫درﻧﻮﺷﺘﻪ اي ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﻲ از ﻗﺮن اول ﭘﻴﺶ ازاﺳﻼم درام اﻟﺠﻤﺎل ﺳﻮرﻳﻪ ﻣﮑﺮرا ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ و درﺧﻮد ﻣﮑﻪ ﻧﻴﺰ‬
‫ﺧﺪاﺋﻲ ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﻧﺎم درﻣﺠﺘﻤﻊ ﺧﺪاﻳﺎن ﮐﻌﺒﻪ ﺟﺎي داﺷﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺎﻧﺪان اﺷﺮاﻓﻲ ﻗﺮﻳﺶ درﻣﮑﻪ )ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ ازﺁن ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ( ﻣﺘﻮﻟﻴﺎن ﺁن ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ وازهﻤﻴﻦ ﺑﺎﺑﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺪرﻣﺤﻤﺪ ﻋﺒﺪاﷲ ﻧﺎم داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﮔﻮﻟﺪﺗﺴﻴﻬﺮ دراﺷﺎرﻩ ﺑﺪﻳﻦ ﺑﺤﺚ ﺗﺬﮐﺮ‬
‫ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﮔﺮوﻩ "ﺣﻨﻔﺎ"درﻋﺮﺑﺴﺘﺎن )ﮐﻪ درﻗﺮﺁن ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺎرازﺁﻧﺎن ﺑﺎاﺣﺘﺮام ﻳﺎدﺷﺪﻩ ودوﺑﺎر ﻧﻴﺰ ﭘﻴﺮوان ﮐﻴﺶ اﺑﺮاهﻴﻢ ﺧﻮاﻧﺪﻩ‬
‫ﺷﺪﻩ اﻧﺪ( ﺳﺎﻟﻬﺎ ﭘﻴﺶ از ﻇﻬﻮر اﺳﻼم ﺑﻪ وﺟﻮد ﻧﻮﻋﻲ ﺧﺪاي واﺣﺪ اﻋﺘﻘﺎد داﺷﺘﻨﺪ ﮐﻪ اورا اﷲ ﻣﻴﺨﻮاﻧﺪﻧﺪ‪ ،‬و هﻢ او ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‬
‫ﮐﻪ اﻋﺮاب ﺷﻤﺎل ﺷﺒﻪ ﺟﺰﻳﺮﻩ ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن دردوران ﺑﺖ ﭘﺮﺳﺘﻲ اﷲ را ﺑﺼﻮرت ﺧﺪاﺋﻲ واﻻ‪ ،‬وﻟﻲ ﻧﻪ ﺧﺪاي واﺣﺪ ﭘﺮﺳﺘﺶ‬
‫ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‪ ،‬و اﻧﮕﻴﺰﻩ اﻳﻦ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ اﷲ دراﺳﻼم اﮐﺒﺮ )ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ( ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ هﻤﻴﻦ اﻣﺘﻴﺎزي ﺑﻮد ﮐﻪ اوﺑﺮﺳﺎﻳﺮ ﺑﺘﺎن داﺷﺖ‪.‬‬
‫ازﻧﻈﺮ زﺑﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﮐﻠﻤﻪ اﷲ از رﻳﺸﻪ ال ‪ El‬ﻣﺸﺘﻖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺸﺘﻘﺎت دﻳﮕﺮ ﺁﻧﺮا ﺑﺼﻮرت اﻟﻬﻪ ‪ Elaha‬درﺳﺮﻳﺎﻧﻲ و‬
‫اﻟﻮﺁﻩ ‪ Eloah‬درﻋﺒﺮي ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺣﻨﻔﺎ ﮔﺮوهﻲ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ اﻧﺪﮐﻲ ﭘﻴﺶ ازﻇﻬﻮر اﺳﻼم درﻣﮑﻪ ﻣﮑﺘﺐ ﺗﺎزﻩ اي را درزﻣﻴﻨﻪ ﻣﺬهﺒﻲ ﺑﻨﻴﺎد ﻧﻬﺎدﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮﭘﺎﻳﻪ ﭘﺮﺳﺘﺶ‬
‫ﺧﺪاي واﺣﺪي ﺑﻨﺎم اﷲ ﻣﺘﮑﻲ ﺑﻮد‪ ،‬و ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬاران ﺁن ﭼﻬﺎر ﻧﻔﺮ از ﺳﺮﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﮑﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ورﻗﻪ‪ ،‬زﻳﺪ‪ ،‬ﻋﺒﻴﺪاﻟﻪ و ﻋﺜﻤﺎن‬
‫ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬درهﻤﺎن زﻣﺎن اﻳﻨﺎن ﺑﻪ رواﻳﺎﺗﻲ ﺳﻨﺘﻲ ﺑﺮﺧﻮردﻧﺪ ﮐﻪ اﺣﺘﻤﺎﻻ ازﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد و ﺣﺎﮐﻲ از‬
‫اﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ‪ ،‬ﮐﻪ ﻧﻴﺎي ﻗﻮم ﻋﺮب ﻧﻴﺰ ﺑﻮدﻩ‪ ،‬درهﻨﮕﺎم اﻗﺎﻣﺖ ﺧﻮددرﺟﺰﻳﺮﻩ اﻟﻌﺮب ﺑﻪ ﺗﺒﻠﻴﻎ ﻳﮑﺘﺎ ﭘﺮﺳﺘﻲ ﭘﺮداﺧﺘﻪ و‬
‫ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺟﻬﺖ از ﻃﺮف ﺑﺖ ﭘﺮﺳﺘﺎن ﻋﺮب ﺣﻨﻴﻒ)ازدﻳﻦ ﺑﺮﮔﺸﺘﻪ( ﻟﻘﺐ ﮔﺮﻓﺘﻪ و از اﻳﻦ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻃﺮد ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﺑﺎر اﻳﻦ‬
‫ﭼﻬﺎر ﻧﻔﺮ هﻤﻴﻦ ﻧﺎم ﺣﻨﻴﻒ راﺑﺮﺁﺋﻴﻦ ﺗﺎزﻩ ﺧﻮد ﻧﻬﺎدﻧﺪ وﺑﻪ ﺗﺒﻠﻎ ﻳﮑﺘﺎﭘﺮﺳﺘﻲ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ‪ .‬هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ اﻓﺮادﻗﺮﻳﺶ‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﺘﻮﻟﻴﺎن‬
‫ﺳﻨﺘﻲ ﺧﺎﻧﻪ ﮐﻌﺒﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﺎ اﻳﻦ وﻋﺪﻩ ازدرﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري درﺁﻣﺪﻧﺪ‪ ،‬زﻳﺪﺑﻦ ﻋﻤﺮ ﮐﻪ ارﺷﺪ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻮد ﺑﻪ ﮐﻮﻩ ﺣﺮا ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﺳﻨﺘﻲ‬
‫ﻣﺤﻞ ﮔﻮﺷﻪ ﻧﺸﻴﻨﻲ ﺑﻮد ﭘﻨﺎهﻨﺪﻩ ﺷﺪ و ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ﻣﻮرﺧﺎن ﻋﺮب ﻧﻮﺷﺘﻪ اﻧﺪ درهﻤﻴﻦ اﻧﺰواﮔﺎﻩ )ﻏﺎرﺣﺮا( ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪﺑﻦ‬
‫ﻋﺒﺪاﻟﻪ ﺑﺎاو از ﻧﺰدﻳﮏ ﺁﺷﻨﺎ ﺷﺪ و درﺑﺎرﻩ ﻳﮑﺘﺎ ﭘﺮﺳﺘﻲ ﺑﺎ وي ﺑﺘﻔﺼﻴﻞ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﮐﺮد‪ ،‬وﻟﻲ زﻳﺪ ﭘﻨﺞ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ از ﺑﻌﺜﺖ ﻣﺤﻤﺪ‬
‫درﮔﺬﺷﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪21‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫درﻳﮑﻲ از ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺁﻳﺎت وﺣﻲ ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﭘﺲ روي ﺧﻮد را ﺑﺴﻮي دﻳﻦ ﺣﻨﻴﻒ ﺑﮕﺮدان ﮐﻪ اﻳﻦ‬
‫دﻳﻨﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ اﻧﺴﺎن را ﺑﺮاي ﺁن ﺳﺮﺷﺖ و ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻴﺴﺖ ")روم‪. (30 ،‬از ﺁن ﭘﺲ درهﺸﺖ ﻣﻮرد‬
‫دﻳﮕﺮ از اﺑﺮاهﻴﻢ و ازدﻳﻦ ﺣﻨﻴﻒ ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺻﻮرت ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )ﺑﻘﺮﻩ‪ ،129 ،‬ﺁل ﻋﻤﺮان‪60 ،‬و‪ ،89‬اﻧﻌﺎم‪ ،162 ،‬ﻧﺤﻞ‪،‬‬
‫‪ ،122‬ﺑﻴﻨﻪ‪ ،5 ،‬ﻳﻮﻧﺲ‪ ،105 ،‬ﺣﺞ‪ . (31 ،‬ﺁﻳﺎت ﻣﺘﻌﺪدي از ﻗﺮﺁن ﮔﻮاﻩ ﺑﺮاﻳﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺖ ﻣﻤﺘﺎزي ﺑﻨﺎم اﷲ از ﭘﻴﺶ ازاﺳﻼم‬
‫درﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ و ﻣﻘﺎﻣﻲ ﻣﺎﻓﻮق ﺑﺘﻬﺎي دﻳﮕﺮ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪" :‬اﮔﺮ از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﭙﺮﺳﻲ ﭼﻪ ﮐﺴﻲ ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ‬
‫وزﻣﻴﻦ را ﺁﻓﺮﻳﺪ و ﺧﻮرﺷﻴﺪ وﻣﺎﻩ را درﺟﺎي ﺧﻮدﻗﺮارداد‪ ،‬ﭘﺎﺳﺦ ﺧﻮاهﻨﺪ ﮔﻔﺖ‪ :‬اﷲ‪ .‬واﮔﺮ ﺑﭙﺮﺳﻲ ﭼﻪ ﮐﺴﻲ ﺑﺎران ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ‬
‫)ﻋﻨﮑﺒﻮت‪،‬‬
‫و زﻣﻴﻦ ﻣﺮدﻩ را زﻧﺪﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺟﻮاب ﺧﻮاهﻨﺪ داد‪ :‬اﷲ‪ .‬ﭘﺲ ﭼﺮا اﻣﺮوز روي از ﺣﻘﻴﻔﺖ ﻣﻴﮕﺮداﻧﻨﺪ ؟”‬
‫‪62‬و‪". (63‬ازﺁﻧﻬﺎﺑﭙﺮس زﻣﻴﻦ وﺁﻧﭽﻪ درﺁن اﺳﺖ ازﺁن ﭼﻪ ﮐﺴﻲ اﺳﺖ و ﻣﺎﻟﮏ هﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺟﻬﺎن و ﭘﻨﺎﻩ هﻤﻪ دراﻳﻦ دﻧﻴﺎ‬
‫ﮐﻴﺴﺖ ؟ﺑﻪ ﺗﻮ ﺟﻮاب ﺧﻮاهﻨﺪ داد‪":‬اﷲ‪ .‬ﭘﺲ ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﭼﻨﻴﻦ اﻋﺘﻘﺎدي ﺑﺎزهﻢ ﭘﻨﺪ ﻧﻤﻴﮕﻴﺮﻧﺪ و ﺧﻮد را ﻓﺮﻳﺐ‬
‫ﻣﻴﺪهﻨﺪ؟" )ﻣﻮﻣﻨﻮن‪. (92-86 ،‬‬

‫ﻣﻌﺠﺰات‬
‫__________________‬
‫ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ ﺗﻮﺣﻴﺪي ﮐﻠﮑﺴﻴﻮﻧﻬﺎي ﺟﺎﻟﺒﻲ از ﻧﻮع ﻣﻌﺠﺰاﺗﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان ﺑﺮاي اﺛﺒﺎت ﻗﺪرت اﺳﺘﺜﻨﺎﺋﻲ ﺧﻮد ﻧﻴﺎز ﺑﻪ‬
‫ﻧﻤﺎﻳﺶ اﻳﻦ ﻗﺪرت از ﻃﺮﻳﻖ ﺧﺎرق اﻟﻌﺎدﻩ دارﻧﺪ‪" .‬رﮐﻮرددار"اﻳﻦ ﻗﺪرت ﻧﻤﺎﺋﻲ ﺗﻮرات و ﺑﺪﻧﺒﺎل ﺁن اﻧﺠﻴﻞ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻗﺮﺁن ﺧﻮد ﻣﻌﺠﺰﻩ اي ﺗﺎزﻩ را ﻣﻄﺮح ﻧﻤﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﺮﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﻌﺠﺰاﺗﻲ ﮐﻪ درﺗﻮرات واﻧﺠﻴﻞ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﺻﺤﻪ ﻣﻴﮕﺬارد‪.‬‬
‫ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ اﻳﻦ هﺮ ﺳﻪ ﮐﺘﺎب‪ ،‬ﻣﻌﺠﺰﻩ ﻳﻮﺷﻊ ﺑﻦ ﻧﻮن ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﺟﻨﮕﻲ ﻣﻮﺳﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺟﺮﻳﺎن ﺟﻨﮕﻬﺎ و ﻗﺘﻞ ﻋﺎم‬
‫هﺎي ﺧﻮددرﺳﺮزﻣﻴﻦ ﮐﻨﻌﺎن‪ ،‬ﺑﺮاي اﻳﻨﮑﻪ وﻗﺖ ﮐﺎﻓﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اداﻣﻪ ﮐﺸﺘﺎر ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻴﺎن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﻣﺎﻩ را‬
‫درﺁﺳﻤﺎن از ﺣﺮﮐﺖ ﺑﺎز ﻣﻴﺪارد و اﻳﻦ ﺗﻮﻗﻒ ﺗﺎ هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﮐﻠﻴﻪ ﻣﺮدان و زﻧﺎن و ﮐﻮدﮐﺎن ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻲ و ﺣﺘﻲ ﮔﺎوهﺎ و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪهﺎ‬
‫واﻻﻏﺎن ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ هﻼﮐﺖ ﻣﻴﺮﺳﻨﺪ اداﻣﻪ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ )ﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﺑﻦ ﻧﻮن‪ ،‬ﺑﺎب دهﻢ‪12 ،‬و‪ . (13‬ﺑﻪ دﻧﺒﺎل اﻳﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ ﻧﻮﺑﺖ ﺑﻪ‬
‫ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﻌﺠﺰات اﻟﻴﺎس ﻧﺒﻲ ﻣﻴﺮﺳﺪ ﮐﻪ ﺁﺗﺶ از ﺁﺳﻤﺎن ﻧﺎزل ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﺳﻨﮓ وﺧﺎک وﺣﺘﻲ ﺁب ﺧﻨﺪق ﮐﺎهﻨﺎن ﻣﻌﺒﺪ ﺑﻌﻞ‬
‫راﻣﻴﺴﻮزاﻧﺪ )ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ‪ ، (40-38 ،‬ﮐﻼﻏﻬﺎ هﺮﺻﺒﺢ و ﺷﺐ ﺑﺮاﻳﺶ از ﺁﺳﻤﺎن ﻧﺎن و ﮔﻮﺷﺖ ﺑﺮﻳﺎن‬
‫ﻣﻲ ﺁوردﻧﺪ )ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ‪ ، (6 ،‬ﺑﻪ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﮐﺸﻮراﺳﺮاﺋﻴﻞ )رﻗﻴﺐ ﮐﺸﻮرﻳﻬﻮدا( ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﺑﻤﻴﺮ و وي ﺟﺎﺑﺠﺎ ﻣﻴﻤﻴﺮد‪ ،‬رداي ﺧﻮد‬
‫را ﺑﻪ ﺁب اردن ﻣﻴﺰﻧﺪ و رود اردن ﻣﻴﺸﮑﺎﻓﺪ ﺗﺎاوواﻟﻴﺸﻊ ازﺁن ﺑﮕﺬرﻧﺪ)ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ ، (8 ،‬و ﺳﺮاﻧﺠﺎم‬
‫دردرون ﮔﺮدﺑﺎدي ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺮود )هﻤﺎﻧﺠﺎ‪. (11 ،‬ﺑﻌﺪ از رﻓﺘﻦ اﻟﻴﺎس ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن‪ ،‬اﻟﻴﺸﻊ ﮐﻪ روح اﻟﻴﺎس درﺗﻨﺶ ﺣﻠﻮل‬
‫ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﻣﻌﺠﺰات اورااداﻣﻪ ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬اوﻧﻴﺰ رداي اﻟﻴﺎس راﮐﻪ دروﻗﺖ رﻓﺘﻦ وي ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن از ﺗﻨﺶ اﻓﺘﺎدﻩ اﺳﺖ ﺑﻪ رود اردن‬
‫ﻣﻴﺰﻧﺪ و ﺁﻧﺮا ﻣﻴﺸﮑﺎﻓﺪ )هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ ، (14 ،‬ﻣﺮدﻩ اي را زﻧﺪﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ )ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ ، (37-31 ،‬ﻣﺸﺘﻲ‬
‫ﺁرد دردﻳﮓ ﻣﻴﺮﻳﺰد و ﺑﺎﺁن ﺻﺪﻧﻔﺮ را ﻏﺬا ﻣﻴﺪهﺪ و ﺑﺎزهﻢ ﻏﺬا ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪ )هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ ، (44-41 ،‬ﻳﮏ ﮐﻮزﻩ روﻏﻦ را ﺗﺒﺪﻳﻞ‬
‫ﺑﻪ دﻩ هﺎ ﮐﻮزﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ )هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ ، (7-1 ،‬ﺁب ﺁﻟﻮدﻩ و ﻣﺴﻤﻮم را ﺑﺎ ﺗﮑﺎن دﺳﺖ ﺁﺑﻲ ﭘﺎﮐﻴﺰﻩ و ﻧﻮﺷﻴﺪﻧﻲ درﻣﻴﺂورد )ﮐﺘﺎب دوم‬
‫ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻮم‪ ، (13 ،‬ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ ﺑﺎراﻧﻲ ﺑﺎرﻳﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﮏ وادي ﺑﺰرگ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺪﺳﺖ او ﭘﺮ ازﺁب ﻣﻴﺸﻮد ﺗﺎﻳﻬﻮدﻳﺎن و‬
‫ﮔﺎوهﺎ وﮔﻮﺳﻔﻨﺪاﻧﺸﺎن ازﺁن ﺑﻨﻮﺷﻨﺪ)هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ ، (17 ،‬ﺁب رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن اوﺑﻪ رﻧﮓ ﺧﻮن درﻣﻲ ﺁﻳﺪ ﺗﺎ دﺷﻤﻨﺎن اﺳﺮاﺋﻴﻞ‬
‫ﻓﺮﻳﺐ ﺑﺨﻮرﻧﺪ )هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ ، (22 ،‬ﻏﺬاي ﻓﺎﺳﺪ ﺷﺪﻩ رادوﺑﺎرﻩ ﺳﺎﻟﻢ و ﻟﺬﻳﺬ ﻣﻴﮑﻨﺪ)ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ ، (38 ،‬ﻣﺮض ﺧﻮرﻩ ﺳﺮدار‬
‫ﺁراﻣﻲ را ﺷﻔﺎﻣﻴﺪهﺪ و درﻋﻮض ﻏﻼم ﺧﻮدش را ﺑﻪ ﺑﺮص دﭼﺎر ﻣﻴﮑﻨﺪ)ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ ، (15 ،‬ﺁهﻦ را ﺑﺼﻮرت ﭼﻮب درﻣﻴﺂورد‬
‫ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ روي ﺁب ﺑﺎﻳﺴﺘﺪ )ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ، (7-6 ،‬ﭘﺴﺮ ﺑﭽﻪ هﺎﺋﻲ را ﮐﻪ دررهﮕﺬرﺑﺎزي ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ وﺑﺪﻳﺪن اوﮐﻪ ﺳﺮي ﺑﻴﻤﻮ دارد‬
‫وي را ﺑﻪ ﺗﻤﺴﺨﺮ ﮐﭽﻞ ﻣﻴﻨﺎﻣﻨﺪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻳﻬﻮﻩ ﻟﻌﻨﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ و هﻤﺎﻧﻮﻗﺖ دوﺧﺮس از ﺟﻨﮕﻞ ﺑﻴﺮون ﻣﻲ ﺁﻳﻨﺪ و ﭼﻬﻞ و دوﭘﺴﺮﺑﭽﻪ‬
‫راﻣﻴﺪرﻧﺪ و ﻣﻴﺒﻠﻌﻨﺪ )ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ ، (25-21 ،‬وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ارم ﺷﻬﺮي را ﮐﻪ اﻟﻴﺸﻊ درﺁﻧﺠﺎ ﺳﺎﮐﻦ‬
‫اﺳﺖ ﻣﺤﺎﺻﺮﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﮐﻮهﻬﺎي اﻃﺮاف ﺷﻬﺮ از ﺳﻮاران و اراﺑﻪ هﺎي "ﺁﺗﺸﻴﻦ"اوﭘﺮﻣﻴﺸﻮد اﻟﻴﺸﻊ ﺟﺴﺪ ﻣﺮدي راﮐﻪ ﺗﺎزﻩ‬
‫ﻣﺮدﻩ اﺳﺖ درﮔﻮر اوﻣﻴﺎﻧﺪازﻧﺪ و ﻣﺮدﻩ ﺑﻤﺤﺾ ﺁﻧﮑﻪ ﺑﺪﻧﺶ ﺑﻪ اﺳﺘﺨﻮاﻧﻬﺎي اﻟﻴﺸﻊ ﻣﻴﺨﻮرد زﻧﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد و ﺑﺮدوﭘﺎي ﺧﻮد‬
‫ﻣﻴﺎﻳﺴﺘﺪ)هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪ ، (21-20 ،‬ﻣﻮﻗﻌﻲ هﻢ ﮐﻪ ﺳﺨﺎرﻳﺐ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺁﺷﻮر ﺑﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻟﺸﮑﺮ ﮐﺸﻲ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﻣﻠﮑﻲ راﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﺗﺎ "هﻤﻪ ﺷﺠﺎﻋﺎن ﺟﻨﮕﻲ و روﺳﺎ وﺳﺮداران را ﮐﻪ دراردوي او هﺴﺘﻨﺪ هﻼک ﮐﻨﺪ "و ﺳﺨﺎرﻳﺐ ﺑﺎ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪22‬‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫‪1‬‬

‫ﺷﺮﻣﻨﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﮐﺸﻮر ﺧﻮد ﺑﺎز ﻣﻴﮕﺮدد)ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻲ ودوم‪. (21 ،‬‬
‫‪............................................................................................................................................‬‬
‫اﻧﺠﻴﻞ هﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﻓﻬﺮﺳﺖ ﺑﻠﻨﺪ ﺑﺎﻻﺋﻲ از ﻣﻌﺠﺰاﺗﻲ راﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﺗﻨﻬﺎ درﻇﺮف ﭼﻨﺪ ﻣﺎﻩ درﻧﻘﺎط ﻣﺨﺘﻠﻒ‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ اﻧﺠﺎم دادﻩ اﺳﺖ ﻧﻘﻞ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻌﻀﻲ ازﺁﻧﻬﺎروﻧﻮﺷﺘﻲ ازﻣﻌﺠﺰات ﺗﻮراﺗﻨﺪ وﺑﺮﺧﻲ دﻳﮕﺮازﻣﻨﺎﺑﻊ اﺳﺎﻃﻴﺮي ﻳﺎ‬
‫اﻓﺴﺎﻧﻪ اي دﻳﮕﺮﻣﺎﻳﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﻳﮏ ﻟﺸﮑﺮ از دﻳﻮان ﮐﻪ درﺗﻦ دﻳﻮاﻧﻪ اي ﺧﺎﻧﻪ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ﻓﺮﻣﺎن ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ از ﺁﻧﺠﺎ‬
‫ﺧﺎرج ﺷﻮﻧﺪ ودرﺑﺪن دوهﺰار ﺧﻮﮐﻲ ﮐﻪ درﺁﻧﺠﺎ ﺑﻪ ﭼﺮا ﻣﺸﻐﻮﻟﻨﺪ ﺑﺮوﻧﺪ‪ ،‬و درﻧﺘﻴﺠﻪ ﺧﻮﮐﻬﺎ دﻳﻮاﻧﻪ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و دﺳﺘﻪ ﺟﻤﻌﻲ‬
‫ﺑﻪ ﺳﻮي درﻳﺎ ﻣﻴﺸﺘﺎﺑﻨﺪ و درﺁب ﻏﺮق ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ ،34-28 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ ،13-2 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫هﺸﺘﻢ‪ ، (39-26 ،‬زﻧﻲ ﮐﻪ دوازدﻩ ﺳﺎل ﻣﺒﺘﻼي ﺧﻮﻧﺮﻳﺰي اﺳﺖ وهﻴﭻ ﻃﺒﻴﺒﻲ اﻣﮑﺎن درﻣﺎن اورا ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ دﺳﺖ ﺑﻪ‬
‫ﺟﺎﻣﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻴﺰﻧﺪ و ﻓﻮرا ﺧﻮﻧﺮﻳﺰي او ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻣﻴﺸﻮد )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ ، (21-18 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ ،33- 25 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪،‬‬
‫ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ ، (47-43 ،‬دﺧﺘﺮﻣﺮدﻩ ﻳﮏ ﺧﺎﺧﺎم ﻳﻬﻮدي ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن "ﺑﺮﺧﻴﺰ"ﻋﻴﺴﻲ ﺑﺮﻣﻴﺨﻴﺰد و ﺑﻪ راﻩ ﻣﻴﺎﻓﺘﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﭘﻨﺠﻢ‪ ،26-22 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ ،42-35 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ ، (56- 48 ،‬ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ درﻳﺎي ﻃﻮﻓﺎن ﻓﺮﻣﺎﻧﻲ ﻣﻴﺪهﺪ‬
‫ﮐﻪ ﺁرام ﺷﻮد و درﻳﺎ ﺁرام ﻣﻴﺸﻮد )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ ،27-23 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ ،31-35 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪-22 ،‬‬
‫‪ ، (25‬ﭘﻨﺞ ﻗﺮص ﻧﺎن و دوداﻧﻪ ﻣﺎهﻲ را ﻣﻴﺎن ﭘﻨﺞ هﺰار ﻧﻔﺮ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺳﻴﺮ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و ﺑﺎز هﻢ‬
‫دوازدﻩ ﺳﺒﺪ از ﺧﺮدﻩ هﺎي ﻧﺎن و ﻣﺎهﻲ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ‪ ، ،21-13 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪،44-30 ،‬‬
‫ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ ،17-10 ،‬ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ، (14-1 ،‬درﺷﺐ ﺗﺎرﻳﮏ و ﻃﻮﻓﺎﻧﻲ روي ﺁب درﻳﺎ راﻩ ﻣﻴﺮود )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﭼﻬﺎردهﻢ‪ ،23-22 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ،51-45 ،‬ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ، (21-15 ،‬ﺑﻴﻤﺎران ﻣﺘﻌﺪد داﻣﻦ ﻗﺒﺎي اورا ﻟﻤﺲ‬
‫ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و ﺷﻔﺎ ﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ)ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ‪ ،36-34 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ، (56-53 ،‬روح ﻧﺎﭘﺎک رااز درون دﺧﺘﺮﻳﮏ‬
‫زن ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ ﺑﻴﺮون ﻣﻴﮑﻨﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‪(28-21 ،‬؛ ‪ 2‬ﻣﺮدي ﮐﺮو ﻻل را ﺑﺎ ﮔﺬاﺷﺘﻦ اﻧﮕﺸﺖ درﮔﻮش او واﻧﺪاﺧﺘﻦ‬
‫ﺁب دهﺎن ﺑﺮروي زﺑﺎﻧﺶ ﺷﻨﻮاو ﮔﻮﻳﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ )ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪ ، (37-31 ،‬ﺑﻴﻨﺎﺋﻲ ﻣﺮد ﮐﻮري را ﺑﺎﮔﺬاﺷﺘﻦ دﺳﺖ ﺧﻮد‬
‫ﺑﺮﭼﺸﻤﺎن اوﺑﻪ وي ﺑﺎز ﻣﻴﮕﺮداﻧﺪ )ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ ،(36-22 ،‬ﺳﻪ ﺗﻦ از ﺣﻮارﻳﻮن اووي رادرﺑﺎﻻي ﮐﻮهﻲ ﺑﻠﻨﺪ ﺑﺎ‬
‫ﻣﻮﺳﻲ و اﻟﻴﺎس درﮔﻔﺘﮕﻮ ﻣﻲ ﺑﻴﻨﻨﺪ و درهﻤﺎن هﻨﮕﺎم اﺑﺮي ﺑﺮﺁﻧﻬﺎ ﺳﺎﻳﻪ ﻣﻲ اﻓﮑﻨﺪ و ازدرون ﺁن ﺻﺪاي ﺧﺪاوﻧﺪ را ﻣﻴﺸﻨﻮﻧﺪ‬
‫ﮐﻪ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ اﻳﻦ ﭘﺴﺮ ﻋﺰﻳﺰﻣﻦ اﺳﺖ و ﺑﻪ او ﮔﻮش ﺑﺪهﻴﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ‪ ،13-1 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ ،7-2 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﻧﻬﻢ‪ ، (36-28 ،‬ﺑﻪ روح ﺷﺮﻳﺮي ﮐﻪ دردرون ﭘﺴﺮ ﺑﭽﻪ اي رﻓﺘﻪ اﺳﺖ و وﻳﺮادرﺁب و ﺁﺗﺶ ﻣﻴﺎﻧﺪازد ﺑﺎﻧﮏ ﻣﻴﺰﻧﺪ اي روح‬
‫ﮐﺮوﻻل‪ ،‬از اﻳﻦ ﺑﭽﻪ ﺑﻴﺮون ﺑﻴﺎ ودﻳﮕﺮ هﻴﭽﻮﻗﺖ ﺑﻪ او داﺧﻞ ﻣﺸﻮ‪ ،‬و روح ﻧﻌﺮﻩ زﻧﺎن ﺑﻴﺮون ﻣﻲ ﺁﻳﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ‪،‬‬
‫‪ ،21-14‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ ،27-14 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ ، (43-37 ،‬ﮔﺪاي ﻧﺎﺑﻴﻨﺎﺋﻲ رادرارﻳﺤﺎ ﺑﺎ ﮔﻔﺘﻦ اﻳﻨﮑﻪ ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻣﻦ‬
‫ﺑﻴﺎ‪ ،‬ﺑﻴﻨﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ ،34-29 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﻓﺼﻞ دهﻢ‪ ،51-46 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﻓﺼﻞ هﺠﺪهﻢ‪ ، (43-35 ،‬هﻨﮕﺎم‬
‫ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﺑﻪ درﺧﺖ اﻧﺠﻴﺮ ﭘﺮ ﺑﺮﮔﻲ ﺑﺮﻣﻴﺨﻮرد وﻟﻲ ﭼﻮن درﺁن ﻣﻴﻮﻩ اي ﻧﻤﻴﻴﺎﺑﺪ ﺑﻪ درﺧﺖ ﻧﻔﺮﻳﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﺑﺪو ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ‬
‫دﻳﮕﺮي ﮐﺴﻲ از ﻣﻴﻮﻩ ﺗﻮ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺧﻮرد‪ ،‬و هﻤﺎﻧﻮﻗﺖ درﺧﺖ از رﻳﺸﻪ ﺧﺸﮏ ﻣﻴﺸﻮد )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﺑﻴﺴﺖ و ﻳﮑﻢ‪،19-18 ،‬‬
‫ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﻳﺎزدهﻢ‪ 3 ، (14-12 ،‬درﻣﻌﺮوﻓﺘﺮﻳﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ ﺧﻮد اﻳﻠﻌﺎزار ﻣﺮدي از اهﺎﻟﻲ ﻳﻬﻮدﻳﻪ راﭼﻬﺎر روز ﭘﺲ از‬
‫ﻣﺮگ و ﺗﺪﻓﻴﻦ او زﻧﺪﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ و از درون ﮔﻮر ﺑﻴﺮون ﻣﻲ ﺁورد )ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﻳﺎزدهﻢ‪. (44-38 ،‬‬
‫____________________________‬
‫‪-1‬اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻣﺪن ﻣﻼﺋﮏ ﺑﻪ ﻳﺎري ﭘﻴﻐﻤﱪان ﻳﺎ ﺳﭙﺎهﺎن ﺁ‪‬ﺎ دراﳒﻴﻞ وﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﻋﻴﻨﺎ ﻣﻮرد اﻗﺘﺒﺎس ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫دراﳒﻴﻞ از ﻗﻮل ﻋﻴﺴﻲ‪ .‬درﻣﻮﻗﻊ دﺳﺘﮕﲑي اوﺗﻮﺳﻂ ﺳﺮﺑﺎزان روﻣﻲ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻳﮑﻲ از ﺣﻮارﻳﻮن ﮐﻪ ﻗﺼﺪ‬
‫دﻓﺎع از او را دارد ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪":‬ﻣﮕﺮ ﳕﻴﺪاﻧﻲ ﮐﻪ ﻣﻦ ﻣﻴﺘﻮاﱎ از ﭘﺪر ﺁﲰﺎﻧﻴﻢ ﲞﻮاهﻢ ﺑﻴﺶ ازدوازدﻩ ﻓﻮج از ﻣﻼﺋﮑﻪ‬
‫را ﺑﻪ ﻳﺎري ﻣﻦ ﺑﻔﺮﺳﺘﺪ‪ .‬اﻣﺎ درﺁﻧﺼﻮرت ﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻴﻬﺎي ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﭼﮕﻮﻧﻪ ﲢﻘﻖ ﻳﺎﺑﺪ؟")ﻣﱵ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﺷﺸﻢ‪(53 ،‬‬
‫‪.‬درﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ درﺟﻨﮓ اﺣﺪ ﺳﻪ هﺰار ﻣﻠﮏ را ﺑﻪ ﻳﺎري ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ و ﺑﺪاﻧﺎن‬
‫وﻋﺪﻩ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺑﺮدﺑﺎرﺑﺎﺷﻨﺪ ﭘﻨﺠﻬﺰار ﺗﻦ دﻳﮕﺮ از ﻣﻼﺋﮑﻪ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﮐﻤﮏ ﺁﻧﺎن ﺧﻮاهﺪ ﻓﺮﺳﺘﺎد )ﺁل ﻋﻤﺮان‪،‬‬
‫دررواﻳﺎت ﺷﻴﻌﻪ‪ ،‬ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﱵ ﻣﺸﺎﺑﻪ اﳒﻴﻞ‪ ،‬ﻣﻼﺋﮑﻪ درروز ﻋﺎﺷﻮرا از ﺧﺪاوﻧﺪ درﺧﻮاﺳﺖ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺪا‪‬ﺎ‬
‫‪(125‬‬
‫اﺟﺎزﻩ دادﻩ ﺷﻮد درﺟﻨﮓ ﮐﺮﺑﻼ ﺑﻪ ﮐﻤﮏ ﻧﲑوي ﺣﺴﲔ ﺑﺸﺘﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬وﱄ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﻧﺎﻧﺮا از اﻳﻨﮑﺎر ﺑﺎز ﻣﻴﺪارد ﺗﺎﻃﺒﻖ‬
‫ﺧﻮاﺳﺖ ﺧﻮد او ﺣﺴﲔ ﺑﻪ ﺷﻬﺎدت ﺑﺮﺳﺪ‪.‬‬
‫‪ -2‬درﻧﻘﻞ اﻳﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ‪ ،‬ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ اﳒﻴﻞ ﻣﱵ ﮐﻪ ﺧﻮدش ﻳﻬﻮدي اﺳﺖ‪ ،‬اززﺑﺎن ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻘﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن زن ﺗﻘﺎﺿﺎ ﮐﻨﻨﺪﻩ‬
‫ﻳﻬﻮدي ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﻋﻴﺴﻲ درﺁﻏﺎز ﺑﻪ درﺧﻮاﺳﺖ او ﭘﺎﺳﺦ ﻣﺜﺒﺖ ﳕﻴﺪهﺪ و ﺑﻪ وي ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ درﺳﺖ ﻧﻴﺴﺖ ﻧﺎن ﻓﺮزﻧﺪان‬
‫ﺧﺎﻧﻮادﻩ )ﻳﻬﻮدﻳﺎن( راﭘﻴﺶ ﺳﮕﻬﺎ ﺑﻴﻨﺪازﱘ‪ ،‬ول ﭼﻮن زن ﺟﻮاب ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ اﻳﻨﻮﺻﻒ ﺑﻪ ﺳﮕﻬﺎي ﺧﺎﻧﻪ ﻧﻴﺰ از ﺧﺮدﻩ‬
‫هﺎي ﺧﻮراک ﻓﺮزﻧﺪان ﺳﻬﻤﻲ ﻣﲑﺳﺪ‪ ،‬ﻋﻴﺴﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎي اورا ﻣﻴﭙﺬﻳﺮد و دﺧﱰش را ﺷﻔﺎ ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ‪ .‬ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﻣﺘﻌﺪدي‬
‫ﻣﺘﻌﺪدي ﻣﺘﺬﮐﺮ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﭼﻨﲔ ﺑﺮداﺷﱵ ﺑﮑﻠﻲ ﳐﺎﻟﻒ ﺑﺎ ﺁن ﻃﺮزﻓﮑﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ درﺑﺴﻴﺎري ازﻣﻮارد دﻳﮕﺮ دراﳒﻴﻠﻬﺎي‬
‫ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -3‬وﻟﱰ درارزﻳﺎﺑﻲ اﻳﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ ﻣﻴﭙﺮﺳﺪ‪ :‬ﺁﻳﺎ ﺑﺮاي ﻋﻴﺴﻲ ﮐﻪ ﺧﻴﺎل ﻣﻌﺠﺰﻩ داﺷﺖ‪ ،‬ﺁﺳﺎﻧﱰ ﻧﺒﻮد ﮐﻪ درﺧﺖ اﳒﲑﺑﻴﮕﻨﺎﻩ‬
‫را از ﻣﻴﻮﻩ ﺑﺮﺧﻮردار ﮐﻨﺪ ﺗﺎ اﻳﻨﮑﻪ ﺁﻧﺮا ﲞﺸﮑﺎﻧﺪ؟‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪23‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫ﮐﺘﺎب هﺎی ﺗﻮﺣﻴﺪی‬

‫ﻣﻌﺠﺰات ﻋﻴﺴﻲ ﺣﺘﻲ ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ اوﻧﻴﺰ اداﻣﻪ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬درﻟﺤﻈﻪ ﺟﺎن ﺳﭙﺮدن او ﺑﺮروي ﺻﻠﻴﺐ ﻗﺒﺮهﺎ ﺑﺎز ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و ﺑﺴﻴﺎري‬
‫از ﻣﻘﺪﺳﻴﻦ از درون ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻴﺮون ﻣﻴﺂﻳﻨﺪ و وارد ﺑﻴﺖ اﻟﻤﻘﺪس )اورﺷﻠﻴﻢ( ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وهﻔﺘﻢ‪52 ،‬و‪(53‬‬
‫‪.‬ﭘﺲ ازرﺳﺘﺎﺧﻴﺰاز درون ﮔﻮر و ﺻﻌﻮد ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن‪ ،‬وي درﺟﻠﻴﻠﻪ ﺑﻪ دﻳﺪار ﺷﺎﮔﺮدان )ﺣﻮارﻳﻮن( ﺧﻮد ﻣﻴﺮود و ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫ﮔﻔﺘﮕﻮ ﻣﻴﮑﻨﺪ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وهﺸﺘﻢ‪ ،20-16 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺎﻧﺰدهﻢ‪ ،18-14 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﭼﻬﺎرم‪-36 ،‬‬
‫‪ ،49‬ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ ، (23-19 ،‬وﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺮﻣﺮﻳﻢ ﻣﺠﺪﻟﻴﻪ ﻇﺎهﺮ ﻣﻴﺸﻮد )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و هﺸﺘﻢ‪،10-9 ،‬‬
‫ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺎﻧﺰدهﻢ‪ ،11-9 ،‬ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ ، (18-11 ،‬ﺗﻮر ﻣﺎهﻴﮕﻴﺮي ﭘﻄﺮوس و هﻤﺮاهﺎن اورا دردرﻳﺎي‬
‫ﻃﺒﺮﻳﻪ از ﺁﻧﻘﺪرﻣﺎهﻲ ﭘﺮﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺗﻮاﻧﺎﺋﻲ ﺑﺮدن ﺗﻮر را ﺑﻪ داﺧﻞ ﻗﺎﻳﻖ ﺧﻮد ﻧﺪارد و ﭘﻄﺮوس )ﺷﻤﻌﻮن( ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﺋﻲ ‪153‬‬
‫ﻣﺎهﻲ ﺑﺰرگ ﺻﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ )ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﻳﮑﻢ‪ . (11-3 ،‬ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ‪ ،‬اﻳﻨﻬﺎ ﻓﻘﻂ ﻗﺴﻤﺘﻲ از ﻣﻌﺠﺰات ﻋﻴﺴﻲ اﺳﺖ‪،‬‬
‫زﻳﺮا دراﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻌﺠﺰات ﻣﺘﻌﺪد دﻳﮕﺮي ﻧﻴﺰ درﺣﻀﻮر ﺷﺎﮔﺮدان ﺧﻮد اﻧﺠﺎم داد ﮐﻪ دراﻳﻦ‬
‫ﮐﺘﺎب ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ هﻤﻴﻨﻘﺪر ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪ ﺗﺎ ﺷﻤﺎ اﻳﻤﺎن ﺑﻴﺎورﻳﺪ ﮐﻪ او ﻣﺴﻴﺢ ﺧﺪا و ﭘﺴﺮ ﺧﺪا اﺳﺖ ")ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﺑﻴﺴﺘﻢ‪. (31-30 ،‬‬
‫ﺑﺮﺧﻼف اﻧﺠﻴﻞ ﮐﻪ ﻣﻌﺠﺰات ﺗﻮرات را ﻣﻴﭙﺬﻳﺮد‪ ،‬و ﻗﺮﺁن ﮐﻪ هﻢ ﻣﻌﺠﺰات ﺗﻮرات و هﻢ ﻣﻌﺠﺰات اﻧﺠﻴﻞ را ﻣﻴﭙﺬﻳﺮد‪،‬‬
‫روﺣﺎﻧﻴﺖ ﻳﻬﻮد هﻴﭽﻴﮏ از ﻣﻌﺠﺰات ﻋﻴﺴﻲ را ﺑﺼﻮرت ﻣﻌﺠﺰﻩ ﻧﭙﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺑﻠﮑﻪ ﺁﻧﺮا ﺳﺤﺮ و ﺟﺎدوﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ .‬درﺗﻠﻤﻮد )ﻗﺪوﺷﻴﻢ‬
‫‪ ،49‬ب( ﻋﻴﺴﻲ ﺳﺎﺣﺮي ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺳﺤﺮ و ﺟﺎدوي ﺧﻮد را از ﺳﺎﺣﺮان ﻣﺼﺮي ﺁﻣﻮﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺤﻘﻖ اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ‬
‫ﻣﻮرﺗﻮن اﺳﻤﻴﺚ دررﺳﺎﻟﻪ ﺗﺤﻠﻴﻠﻲ ﺧﻮد درﺑﺎرﻩ ﻣﻌﺠﺰات ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﻋﻘﻴﺪﻩ دارد ﮐﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن اﻧﺠﻴﻞ هﺎ اﻳﻦ ﻣﻌﺠﺰات را ﮐﻪ ﺑﻪ‬
‫ﻋﻴﺴﻲ ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﺷﺪﻩ از ﻣﺘﻮن ﻗﺪﻳﻤﻲ ﮐﻠﺪاﻧﻲ و ﺑﺎﺑﻠﻲ و ﺑﺨﺼﻮص ﻣﺼﺮي اﻗﺘﺒﺎس ﮐﺮدﻩ و ﺣﺘﻲ درﻣﻮاردي ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي اﻳﻦ‬
‫ﺳﺎﺣﺮان را ﺑﮑﺎر ﺑﺮدﻩ اﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺜﻼ درﺗﺎرﻳﺦ ﺗﺎﺳﻴﺘﻮس ﻣﻮرخ ﻻﺗﻴﻨﻲ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺎﺣﺮي دراﺳﮑﻨﺪرﻳﻪ ﺑﻪ ﻳﺎري‬
‫ﺧﺪاي ﺁﭘﻴﺲ ﺑﺎ ﺁب دهﺎن ﺧﻮد ﺑﻴﻨﺎﺋﻲ ﻳﮏ ﻧﺎﺑﻴﻨﺎ را ﺑﺪوﺑﺎزﮔﺮداﻧﻴﺪ و ﭘﺎهﺎي ﻣﺮد ﻣﻔﻠﻮﺟﻲ را ﺑﻪ ﺣﺮﮐﺖ درﺁورد‪ .‬ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺁب ﺑﻪ‬
‫ﺷﺮاب ﮐﻪ دراﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ )ﺑﺎب دوم‪ (10-6 ،‬ﺑﺼﻮرت ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ ﻋﻴﺴﻲ رواﻳﺖ ﺷﺪﻩ‪ ،‬ﻣﻌﺠﺰﻩ اي اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫درﻣﻴﺘﻮﻟﻮژي ﻳﻮﻧﺎن ﺑﻪ دﻳﻮﻧﻴﺰوس ﺧﺪاي ﺷﺮاب ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﺷﺪﻩ وﺣﺘﻲ ﺟﺰﺋﻴﺎت اﻳﻦ رواﻳﺖ اﻧﺠﻴﻞ از هﻤﺎن اﺳﻄﻮرﻩ ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻗﺮﺁن ﻣﻌﺠﺰات اﺿﺎﻓﻲ دﻳﮕﺮي هﻢ ﺑﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ درﺧﻮد اﻧﺠﻴﻠﻬﺎ ﺳﺨﻨﻲ از ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬از ﻗﺒﻴﻞ‬
‫اﻳﻨﮑﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﺷﮑﻞ ﭘﺮﻧﺪﻩ اي را از ﺧﺎک و ﮔﻞ ﻣﻴﺴﺎزد و ﺑﺎ اﺟﺎزﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﻧﺮا ﺟﺎن ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ )ﺁل ﻋﻤﺮان‪49 ،‬؛ﻣﺎﺋﺪﻩ‪،‬‬
‫‪110‬؛ﻣﺮﻳﻢ‪ (32 ،‬ﻳﺎ اﻳﻨﮑﻪ ﻋﻴﺴﻲ درﮔﻬﻮارﻩ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﻟﻤﻨﺪان ﺑﺎ ﻣﺮدم ﺣﺮف ﻣﻴﺰﻧﺪ ) ﺁل ﻋﻤﺮان ‪ ،46‬ﻣﺎﺋﺪﻩ ‪ ،110‬ﻣﺮﻳﻢ‬
‫‪29‬و‪ (30‬ﻣﻌﺠﺰﻩ ﭘﺮﻧﺪﻩ از اﻧﺠﻴﻞ ﻏﻴﺮ رﺳﻤﻲ ﺗﻤﺎس )ﺑﺎب ﺳﻮم‪ (2-1 ،‬وﻣﻌﺠﺰﻩ ﺣﺮف زدن ﻋﻴﺴﻲ از ﻣﺘﻦ ﺣﺒﺸﻲ‬
‫"ﻣﻌﺠﺰات ﻋﻴﺴﻲ ")ﺑﺎب دوازدهﻢ‪ (626 ،‬ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪24‬‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬
‫اﻓﺴﺎﻧﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﮐﺎﺋﻨﺎت و ﺧﻠﻘﺖ اﻧﺴﺎن‪ ،‬از ﺳﻪ ﻗﺮن ﭘﻴﺶ ﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ ﻧﻘﻄﻪ ﺿﻌﻒ هﺮ ﺳﻪ ﻣﺬهﺐ‬
‫"ﺗﻮﺣﻴﺪي"ﺟﻬﺎن ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا دراﻳﻦ ﻣﻮرد اﻳﻦ هﺮ ﺳﻪ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ رودرروي واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي ﺟﻬﺎن داﻧﺶ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫اﻧﺪ‪ .‬هﺮﻗﺪم ﺗﺎزﻩ اي ﮐﻪ درﻃﻮل اﻳﻦ ﻗﺮون دراﻣﺮ ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﻲ واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻣﺎ‪،‬و ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺷﻤﺴﻲ ﻣﺎ‪،‬‬
‫وﮐﻬﮑﺸﺎن ﻣﺎ‪ ،‬وزﻣﻴﻦ هﺎ و ﺧﻮرﺷﻴﺪ هﺎ و ﮐﻬﮑﺸﺎﻧﻬﺎي دﻳﮕﺮ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ‪ ،‬و هﺮ ﮐﺸﻒ ﺟﺪﻳﺪي ﮐﻪ درﺑﺎرﻩ‬
‫ﭘﻴﺪاﻳﺶ زﻧﺪﮔﻲ درروي زﻣﻴﻦ و ﺳﻴﺮ ﺗﮑﺎﻣﻠﻲ ﺁن از ﺑﺎﮐﺘﺮي هﺎي ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺗﺎ ﺑﻪ اﻧﺴﺎن ﻣﺘﻔﮑﺮ ﻋﺼﺮ ﻣﺎ ﺻﻮدت ﮔﺮﻓﺘﻪ‪،‬‬
‫اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺰاران ﺳﺎﻟﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺷﺶ روزﻩ ﺁﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ و ﻣﻮﺟﻮدات اﻳﻦ زﻣﻴﻦ را ﺑﻲ اﻋﺘﺒﺎرﺗﺮ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ ﻧﻔﺮﻳﻬﻮدي درﻃﻮل ﺑﻴﺶ از ﺳﻪ هﺰار ﺳﺎل‪ ،‬و ﻣﻴﻠﻴﺎرد هﺎ ﻧﻔﺮ ﻣﺴﻴﺤﻲ درﻃﻮل ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﻪ دوهﺰار ﺳﺎل‪،‬‬
‫درﻋﻬﺪﻋﺘﻴﻖ و ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﺧﻮد درﺑﺎرﻩ ﻧﺤﻮﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﮐﺎﺋﻨﺎت و ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن درروي زﻣﻴﻦ‪ ،‬ﺧﻮاﻧﺪﻩ اﻧﺪ واﻣﺮوز‬
‫ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ ﮐﻪ‪:‬‬
‫"دراﺑﺘﺪا ﺧﺪاﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ راﺁﻓﺮﻳﺪ‪ ،‬و زﻣﻴﻦ ﺗﻬﻲ وﺑﺎﻳﺮ ﺑﻮد و ﺗﺎرﻳﮑﻲ ﺑﺮروي ﻟﺠﻪ ﺑﻮد‪ ،‬وروح ﺧﺪا ﺳﻄﺢ ﺁﻧﻬﺎ را‬
‫ﻓﺮوﮔﺮﻓﺖ‪ ... .‬و ﺧﺪا ﮔﻔﺖ ﺁﺑﻬﺎي زﻳﺮ ﺁﺳﻤﺎن درﻳﮑﺠﺎ ﺟﻤﻊ ﺷﻮد و ﺧﺸﮑﻲ ﻇﺎهﺮ ﮔﺮدد‪،‬و ﺧﺪا ﺧﺸﮑﻲ رازﻣﻴﻦ ﻧﺎﻣﻴﺪ و‬
‫اﺟﺘﻤﺎع ﺁﺑﻬﺎرا درﻳﺎ ﻧﺎﻣﻴﺪ‪ ... .‬و ﺧﺪا ﮔﻔﺖ زﻣﻴﻦ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﺑﺮوﻳﺎﻧﺪ‪ ... .‬وﮔﻔﺖ‪ :‬ﺁﺑﻬﺎ ﺑﻪ اﻧﺒﻮﻩ ﻣﺎهﻴﺎن ﭘﺮ ﺷﻮد و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ﺑﺮ‬
‫ﺑﺎﻻي زﻣﻴﻦ ﺑﺮروي ﻓﻠﮏ ﺁﺳﻤﺎن ﭘﺮواز ﮐﻨﻨﺪ‪ .. .‬و ﮔﻔﺖ زﻣﻴﻦ ﺟﺎﻧﻮران راﺑﻪ اﺟﻨﺎس ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺣﺸﺮات و ﺑﻬﺎﺋﻢ را ﺑﻪ‬
‫اﺟﻨﺎس ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻴﺮون ﺑﻴﺎورد‪ .... .‬ﭘﺲ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺁدم را ﺷﺒﻴﻪ ﺧﻮدﻣﺎن ﺑﺴﺎزﻳﻢ ﺗﺎ ﺑﺮﻣﺎهﻴﺎن درﻳﺎ و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ﺁﺳﻤﺎن و‬
‫ﺑﻬﺎﺋﻢ و ﺣﺸﺮاﺗﻲ ﮐﻪ ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﻣﺨﺰﻧﺪ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺁدم را ﺁﻓﺮﻳﺪ و اﻳﺸﺎن راﻧﺮوﻣﺎدﻩ ﺁﻓﺮﻳﺪ‪ ... .‬و ﺁدم رااز ﺧﺎک‬
‫ﺑﺴﺮﺷﺖ‪ .... .‬ودرﺑﻴﻨﻲ وي روح ﺣﻴﺎت دﻣﻴﺪ‪ ... .‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎﻏﻲ درﺟﻬﺖ ﻣﺸﺮق ﻏﺮس ﻧﻤﻮد و ﺁن ﺁدم راﮐﻪ ﺳﺮﺷﺘﻪ‬
‫ﺑﻮد درﺁﻧﺠﺎ ﮔﺬاﺷﺖ‪ ....‬وﭼﻬﺎرﻧﻬﺮ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ ﺗﺎ ﺁن ﺑﺎغ راﺳﻴﺮات ﮐﻨﺪ‪ .. .‬و ﺧﺪاوﻧﺪ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ را درﺷﺶ روز ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن‬
‫رﺳﺎﻧﻴﺪ ")ﺧﻼﺻﻪ ﺷﺪﻩ از ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب اول(‪.‬‬
‫ﻣﻴﻠﻴﺎردهﺎ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺟﻬﺎن ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد‪،‬درﻃﻮل هﺰارو ﭼﻬﺎرﺻﺪ ﺳﺎل درهﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ درﻗﺮﺁن ﺧﻮاﻧﺪﻩ اﻧﺪ و اﻣﺮوز ﻧﻴﺰ‬
‫ﻣﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ ﮐﻪ‪" :‬ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ وزﻣﻴﻦ را درﺷﺶ روزﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ )ﺑﻘﺮﻩ‪ (117 ،‬و ﺷﺐ راﺗﺎرﻳﮏ و روز را روﺷﻦ ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ‪.. .‬‬
‫ﭘﺲ زﻣﻴﻦ را ﺑﮕﺴﺘﺮاﻧﺪﻳﻢ و ﮐﻮهﻬﺎرا ﺳﺘﻮﻧﻬﺎي ﺁﺳﻤﺎن ﺳﺎﺧﺘﻴﻢ )ﻧﺎزﻋﺎت‪ ، (33-27،‬و ﺁﺑﻬﺎ را ﺑﺼﻮرت دو درﻳﺎي‬
‫ﺷﻮر و ﺷﻴﺮﺷﻦ ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ و اﻳﻦ دو درﻳﺎ را ﺑﺎ ﺣﺎﺋﻠﻲ از ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﺟﺪا ﮐﺮدﻳﻢ )ﻓﺮﻗﺎن‪، (53،‬و هﻤﻪ ﺟﺎﻧﻮران راازﺁب‬
‫ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ﮐﻪ ﺑﺮﺧﻲ ازﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮﺷﮑﻢ راروﻧﺪ وﺑﺮﺧﻲ ﺑﺮدوﭘﺎوﺑﺮﺧﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﺮﭼﻬﺎرﭘﺎ)ﻧﻮر‪، (45،‬وﺁدم راازﺧﺎک ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ)ﺁل‬
‫ﻋﻤﺮان‪ (59 ،‬وﺑﻪ ﮐﺎﻣﻠﺘﺮﻳﻦ ﺻﻮرت ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ )ﻣﻮﻣﻦ‪، (64،‬وروح ﺧﻮﻳﺶ راﺑﺮاودﻣﻴﺪﻳﻢ )ﺣﺠﺮ‪، (29،‬وﭼﺮاﻏﻬﺎي‬
‫ﺳﺘﺎرﮔﺎن راﺑﺮاي راهﻨﻤﺎﺋﻲ او درﺗﺎرﻳﮑﻲ هﺎي ﺑﻴﺎﺑﺎن ودرﻳﺎ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻴﻢ )اﻧﻌﺎم‪."(97،‬‬
‫درﻃﻮل ﻗﺮﻧﻬﺎ‪،‬اﺳﻄﻮرﻩ ﺗﻮراﺗﻲ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺑﺮاي ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ واﻗﻌﻴﺖ اﻧﮑﺎرﻧﺎﭘﺬﻳﺮي ﺑﻮد ﮐﻪ اﻧﮑﺎرﺁن ﻳﺎ ﺣﺘﻲ ﺗﺮدﻳﺪ‬
‫درﻗﺒﻮل ﺑﻴﻘﻴﺪ وﺷﺮط ﺁن اﺗﻬﺎم ﮐﻔﺮو زﻧﺪﻗﻪ و ﮐﻴﻔﺮﺷﮑﻨﺠﻪ و ﻣﺮگ راﺑﺪﻧﺒﺎل داﺷﺖ‪ .‬هﺮﻣﺴﻴﺤﻲ ﻣﻮﻣﻦ ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ اﻟﺰاﻣﺎ‬
‫ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ دﻧﻴﺎ در‪ 4004‬ﺳﺎل ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﺳﻘﻒ اﻋﻈﻢ اﻳﺮﻟﻨﺪي‪ ،‬ﺟﻴﻤﺰﺁﺷﺮدرﺁﻏﺎز‬
‫ﻗﺮن هﻔﺪهﻢ ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺣﺘﻲ اﻋﻼم ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﺮاﺳﺎس ﺑﺮﺳﻴﻬﺎي او ازﻣﺘﻮن ﻣﺬهﺒﻲ اﻳﻦ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ دﻗﻴﻘﺎدرﺳﺎﻋﺖ ﻧﻪ ﺻﺒﺢ روز‬
‫دوﺷﻨﺒﻪ ‪ 26‬اﮐﺘﺒﺮ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬درﺗﻘﻮﻳﻢ رﺳﻤﻲ ﻳﻬﻮد ﺳﺎل ﮐﻨﻮﻧﻲ ﺳﺎل ‪ 5758‬ازﺧﻠﻘﺖ دﻧﻴﺎ اﺳﺖ و روز ‪7‬‬
‫اﮐﺘﺒﺮﺳﺎﻟﺮوز ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺟﻬﺎن‪ .‬از اﻳﻦ ‪ 5758‬ﺳﺎل‪ 1056 ،‬ﺳﺎل ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻴﺎن ﺁدم و ﻧﻮح‪ 892 ،‬ﺳﺎل ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻴﺎن ﻧﻮح‬
‫واﺑﺮاهﻴﻢ‪ 1812 ،‬ﺳﺎل ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻴﺎن اﺑﺮاهﻴﻢ و ﻋﻴﺴﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻃﺒﻖ رواﻳﺎت ﻣﺬهﺒﻲ ﻳﻬﻮد‪ ،‬ﺧﺎﮐﻲ ﮐﻪ ﺁدم ﺑﺎ ﺁن ﺳﺮﺷﺘﻪ‬
‫ﺷﺪﻩ از ﻣﺤﻞ ﺁﻳﻨﺪﻩ ﻣﻌﺒﺪ ﺳﻠﻴﻤﺎن دراورﺷﻠﻴﻢ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫دراﺣﺎدﻳﺚ اﺳﻼﻣﻲ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ درﺷﺐ ﻣﻌﺮاج ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮش ﻣﺤﻤﺪ اﻃﻼع داد ﮐﻪ زﻣﻴﻦ را روز‬
‫ﺷﻨﺒﻪ‪ ،‬ﮐﻮهﻬﺎرا روز ﻳﮑﺸﻨﺒﻪ‪ ،‬ﮔﻴﺎهﺎن ودرﺧﺘﻬﺎراروز دوﺷﻨﺒﻪ‪ ،‬ﺁﻓﺮﻳﺪﻧﻲ هﺎي ﻧﺎﺧﻮﺷﺎﻳﻨﺪ راروز ﺳﻪ ﺷﻨﺒﻪ‪ ،‬ﻧﻮررا‬
‫روز ﭼﻬﺎرﺷﻨﺒﻪ‪،‬وﺣﻴﻮاﻧﺎت راروزﭘﻨﺠﺸﻨﺒﻪ وﺁدم راروزﺁدﻳﻨﻪ اﻧﺪﮐﻲ ﭘﺲ ازﭘﺎﻳﺎن ﻧﻤﺎزﺟﻤﻌﻪ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ اﺳﺖ)ﻣﺸﮑﻮﻩ اﻟﻤﺼﺎﺑﺢ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪1‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫زﻣﺨﺸﺮي( ‪ .‬ﺑﻴﻀﺎوي درﺗﻔﺴﻴﺮﻣﻌﺮوف ﺧﻮد ازﻗﺮﺁن)اﻧﻮاراﻟﺘﻨﺰﻳﻞ واﺳﺮاراﻟﺘﺄوﻳﻞ( ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ‬
‫راروزﭘﻨﺠﺸﻨﺒﻪ ﺁﻓﺮﻳﺪ و ﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﻣﺎﻩ وﺳﺘﺎرﮔﺎن راروز ﺟﻤﻌﻪ درﺁﻧﻬﺎ ﺟﺎي داد‪.‬‬
‫ﺑﻪ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي"ﺗﻮﺣﻴﺪي"ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ اﻳﻦ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﮐﺎﺋﻨﺎت و ﺁدﻣﻴﺎن از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ درﮔﻔﺘﮕﻮي دو ﺟﺎﻧﺒﻪ ﻳﻬﻮﻩ‬
‫و ﻣﻮﺳﻲ درﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎ و از ﻃﺮﻳﻖ ﻧﺰول وﺣﻲ ﺑﺮﻣﺤﻤﺪ‪ ،‬ﺑﻪ اﻃﻼع ﻣﻮﺳﻲ و ﻋﻴﺴﻲ و ﻣﺤﻤﺪ رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎاﻳﻨﻬﻤﻪ‪،‬‬
‫واﻗﻌﻴﺖ ﻣﻮﺟﻮد اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﺑﺨﺶ ﻓﻴﺰﻳﮏ ﺳﻤﺎوي )‪ (Astro-Physic‬داﻧﺶ ﻋﺼﺮ ﻣﺎ ﻗﻮاﻧﻴﻦ رﻳﺎﺿﻲ و‬
‫ﻓﻴﺰﻳﮑﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﮐﻬﮑﺸﺎﻧﻬﺎ وﺧﻮرﺷﻴﺪ هﺎ و ﭘﻴﺪاﻳﺶ زﻧﺪﮔﻲ درروي زﻣﻴﻦ را ﺗﺎ ﺁن اﻧﺪازﻩ ﮐﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻬﺎي ﻋﻠﻤﻲ و ﻓﻨﻲ‬
‫ﺟﻬﺎن ﮐﻨﻮﻧﻲ اﺟﺎزﻩ ﻣﻴﺪهﺪ دﻗﻴﻘﺎ ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺨﺶ دﻳﮕﺮي از هﻤﻴﻦ داﻧﺶ ﻋﺼﺮ ﻣﺎ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺨﺶ ﮐﺎوﺷﻬﺎي‬
‫ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد اﺳﻨﺎد و ﻣﺪارک ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻓﺮاواﻧﻲ را دراﺧﺘﻴﺎرﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﻗﺮاردادﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ‬
‫ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎي ﺗﻮرات و ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﺁن دو ﮐﺘﺎب ﺗﻮﺣﻴﺪي دﻳﮕﺮ درزﻣﻴﻨﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺁﻧﮑﻪ ازوﺣﻲ ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ازاﺳﻄﻮرﻩ هﺎ و اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎي ﻣﺎﻗﺒﻞ ﺗﻮراﺗﻲ‪ ،‬ﺑﺨﺼﻮص از ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺑﺎﺑﻠﻲ و اﮐﺪي وﮐﻠﺪاﻧﻲ ودرﺑﺨﺶ‬
‫اﺳﺎﺳﻲ دﻳﮕﺮي ازﺁن ﻳﻌﻨﻲ درزﻣﻴﻨﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺷﺶ روزﻩ ﮐﺎﺋﻨﺎت از ﻣﻌﺘﻘﺪات ﻣﺰداﺋﻲ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬‬
‫اﻟﻮاح و ﻣﺪارک ﻣﮑﺸﻮﻓﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ درﻗﺮن ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻬﻤﺎن اﻧﺪازﻩ دراﺑﻄﺎل ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺳﻨﺘﻲ ﮔﺬﺷﺘﻪ‬
‫ﻧﻘﺶ ﻗﺎﻃﻊ داﺷﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت رﻳﺎﺿﻲ وﻧﺠﻮﻣﻲ وﺑﺮﺳﻴﻬﺎي ﻓﻀﺎﺋﻲ دراﺑﻄﺎل اﻳﻦ ﻧﻈﺮﻳﺎت داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮرﻧﻤﻮﻧﻪ‬
‫ﻣﻀﻤﻮن ﻳﮏ ﻟﻮﺣﻪ ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻣﮑﺸﻮﻓﻪ درﺑﺎﻳﮕﺎﻧﻲ ﮐﺎخ ﺳﻠﻄﻨﺘﻲ‪ Assurbanipal‬ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺁﺷﻮر‪،‬ﮐﻪ ﺧﻮد ﺁن ﻧﻴﺰاﻗﺘﺒﺎس از‬
‫اﺳﻄﻮرﻩ هﺎي ﻗﺪﻳﻤﻲ ﺗﺮي درﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ اﺳﺖ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‪ :‬ﺧﺪاﻳﺎن ﻋﺎﻟﻢ هﺴﺘﻲ را از ﺁب ﺁﻓﺮﻳﺪﻧﺪ‪ ،‬و درﺁن هﻨﮕﺎم‬
‫ﮔﺮداﺑﻲ ﮔﺮداﮔﺮد زﻣﻴﻦ راﻓﺮا ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪،‬وزﻣﻴﻦ ﺳﻄﺤﻲ داﻳﺮﻩ اي ﺷﮑﻞ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺮدورﺁن ﮐﻮهﻬﺎاﻓﺮاﺷﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ وﺳﻘﻒ‬
‫ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮاﻳﻦ ﮐﻮهﻬﺎ ﺗﮑﻴﻪ داﺷﺖ‪ ،‬و هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ درﻣﻴﺎن ﺁب ﺑﻮد‪ ،‬و ﺧﺪاﻳﺎن ﺁﺑﻬﺎرا ﺑﻪ ﺷﮑﻞ ﺷﻮروﺷﻴﺮﻳﻦ ازهﻢ‬
‫ﺟﺪاﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ از ﺁن ﭼﻬﺎر رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺰرگ و روﺋﻴﺪﻧﻲ هﺎ وﺣﻴﻮاﻧﺎت وﺣﺸﻲ و اهﻠﻲ و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن و ﻣﺎهﻴﺎن راﻳﮑﻲ ﭘﺲ‬
‫از دﻳﮕﺮي ﺁﻓﺮﻳﺪﻧﺪ‪ ،‬ودرﺁﺧﺮ اﻟﻬﻪ "ﺁرزو"اﻧﺸﺎر اوﻟﻴﻦ ﻣﺮدوﮐﻴﺸﺎر اوﻟﻴﻦ زن را ﺁﻓﺮﻳﺪ‪ ،‬ﮐﻪ اوﻟﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﻩ ﺁﺳﻤﺎن و‬
‫دوﻣﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﻩ زﻣﻴﻦ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬و روح زﻧﺪﮔﻲ ﺗﻮﺳﻂ "دوﻣﺎﺳﺎﮔﺎ" و" ﮔﺎﺗﻮﻣﺎدوک" دو ﺧﺪاي ﻣﺮد وزن درﺑﻴﻨﻲ ﺁﻧﻬﺎ دﻣﻴﺪﻩ‬
‫ﺷﺪ‪ ،‬واز درﺁﻣﻴﺨﺘﻦ ﺁن دو‪ ،‬ﻧﻮع اﻧﺴﺎن ﺑﻪ وﺟﻮد ﺁﻣﺪ‪.‬‬
‫ﺟﻤﻠﻪ هﺎي ﺁﻏﺎزﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﺗﻮرات ﮐﻪ‪ :‬ﭘﻴﺶ از ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ زﻣﻴﻦ ﺗﻬﻲ و ﺑﺎﻳﺮ ﺑﻮد و ﺗﺎرﻳﮑﻲ ﺑﺮروي ﻟﺠﻪ ﺑﻮد و روح‬
‫ﺧﺪا ﺳﻄﺢ ﺁﺑﻬﺎ را ﻓﺮو ﮔﺮﻓﺖ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﮐﻠﻤﻪ ﺑﻪ ﮐﻠﻤﻪ ﺣﻤﺎﺳﻪ ﺑﺎﺑﻠﻲ ‪)Enuma Elish‬ﺣﻤﺎﺳﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ( اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺘﻦ‬
‫ﮐﺎﻣﻞ ﺁﻧﺮا هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪان درﮐﺘﺎب اﺳﻄﻮرﻩ هﺎ وﺳﻨﺖ هﺎي ژان ﺑﻮﺗﺮوﺁﺷﻮرﺷﻨﺎس ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ‬
‫ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬و ﺑﺮاﺻﻞ ﺁﻣﻴﺰش دو درﻳﺎي ﺁب ﺷﻴﺮﻳﻦ و ﺁب ﺷﻮر ﮐﻪ ﺑﺨﺼﻮص درﻗﺮﺁن از ﺁن ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ‬
‫و‪) Tiamat‬ﺁب ﺷﻮر( ﻟﺠﻪ‬
‫اﺳﺖ ﺗﮑﻴﻪ دارد‪ .‬ﺑﻪ ﺣﮑﺎﻳﺖ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ‪ ،‬درﺁﻏﺎز‪) Apsou‬ﺁب ﺷﻴﺮﻳﻦ(‬
‫)‪ (Chaos‬راﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲ ﺁورﻧﺪ و ﺑﻌﺪ ﻣﺮدوخ ﺧﺪاي ﺑﺰرگ ﺟﺮﻳﺎن زﻣﺎن را ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﺑﻪ ﻓﮑﺮ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﮐﺎﺋﻨﺎت‬
‫و ﻣﻮﺟﻮدات ﻣﻲ اﻓﺘﺪ ﮐﻪ ﻣﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاي ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﺧﺪاﻳﺎن ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬اﺳﻄﻮرﻩ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺁدم از ﺧﺎک و‬
‫دﻣﻴﺪﻩ ﺷﺪن روح زﻧﺪﮔﻲ درﺑﻴﻨﻲ او از ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ اي ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ‪ 4000‬ﺳﺎل ﭘﻴﺶ اﻗﺘﺒﺎس ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺁن اﻟﻬﻪ‬
‫"ﻧﻴﻦ ﺗﻮ"ﺧﺎک زﻣﻴﻦ را ﺑﺎ ﺧﻮن ﻳﮑﻲ ازﺧﺪاﻳﺎن ﻋﺠﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ وازاﻳﻦ ﺧﻤﻴﺮﻗﺎﻟﺐ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ اﻧﺴﺎن را ﻣﻴﺴﺎزد‪.‬ﺗﺮﺟﻤﻪ ﮐﺎﻣﻞ‬
‫اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ درﮐﺘﺎﺑﻲ ﺑﻨﺎم "وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺧﺪاﻳﺎن ﺁدﻣﻬﺎ را ﻣﻲ ﺁﻓﺮﻳﺪﻧﺪ " ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺎﻣﻮﺋﻞ ﮐﺮﻣﺮ درﻣﺠﻤﻮﻋﻪ "ﻣﻴﺘﻮﻟﻮژي ﺑﻴﻦ‬
‫اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ " ﺑﭽﺎپ رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬درهﻤﻴﻦ اﺳﺎﻃﻴﺮ ﺑﺎﺑﻠﻲ از ﺧﻠﻘﺖ ﻋﺎﻟﻢ درهﻔﺖ روز ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺮح ﻣﺮﺑﻮط‬
‫ﺑﻪ هﺮ روز ﺁن ﺑﺮ روي ﻟﻮﺣﻪ اي از اﻟﻮاح هﻔﺘﮕﺎﻧﻪ ﮐﺎوﺷﻬﺎي ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﮐﺘﺎﺑﺨﺎﻧﻪ اﺷﻮرﺑﻨﻲ‬
‫ﺑﻌﻞ‪ Assurbanipal‬درﻧﻴﻨﻮا ﺛﺒﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫ﺑﻪ ﺗﺬﮐﺮ‪ ، Bottero‬ﻣﺘﻔﮑﺮان ﻣﺬهﺒﻲ ﻳﻬﻮد ﺑﺮاي ﭘﻲ رﻳﺰي اﺳﻄﻮرﻩ اﻟﻬﻲ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﻏﻠﺒﺎﮐﺎري ﺟﺰ اﻳﻦ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ‬
‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اي از ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺗﻤﺪﻧﻬﺎي ﻗﺒﻠﻲ را درﺑﺎرﻩ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺎوراء اﻟﻄﺒﻴﻌﻪ ﺑﺎهﻢ درﺁﻣﻴﺰﻧﺪ و ﺁﻧﻬﺎرا درﻣﺴﻴﺮ اﻳﺪﺋﻮﻟﻮژي‬
‫ﻣﺬهﺒﻲ ﺧﺎص ﺧﻮدﺷﺎن دﺳﺘﮑﺎري ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ودرﺳﺖ ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺘﻦ رﺳﻤﻲ ﮐﻨﻮﻧﻲ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس از ﺣﻤﺎﺳﻪ‬
‫ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬هﻤﻴﻦ ﻣﺤﻘﻖ ﻣﺘﺬﮐﺮﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺑﺮاﺳﺎس ﻣﺘﻮن اوﻟﻴﻪ ﺗﻮرات ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ زﻣﻴﻦ و ﺁﺳﻤﺎن درهﺸﺖ‬
‫روز اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد وﻧﻪ درﺷﺶ روز‪ ،‬ﻣﻨﺘﻬﺎ ﺧﺎﺧﺎم هﺎي ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ﺗﻮرات ﮐﻨﻮﻧﻲ ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﺗﻮرات ﮐﺎهﻨﺎن ﻻزم‬
‫داﻧﺴﺘﻨﺪ ﺧﺪا درروز هﻔﺘﻢ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺗﻌﻄﻴﻞ روز ﺷﻨﺒﻪ ﻳﻬﻮد ﺑﻌﺪي ﻣﺎوراء اﻟﻄﺒﻴﻪ وﮐﺎﺋﻨﺎﺗﻲ دادﻩ ﺷﻮد‪.‬‬
‫اﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ ﺗﻮراﺗﻲ اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﺧﺪا درروز هﻔﺘﻢ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻏﻴﺮ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ درﻗﺮﺁن ﻣﻮرد رﻳﺸﺨﻨﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪2‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫زﻳﺮا درﺁن ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ "ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ و ﺁﻧﭽﻪ راﮐﻪ درﻣﻴﺎن ﺁﻧﻬﺎ اﺳﺖ درﺷﺶ روز ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ و ﺧﺴﺘﻪ‬
‫‪1‬‬
‫هﻢ ﻧﺸﺪﻳﻢ " )ق‪. (37 ،‬‬
‫دو ﻣﺤﻘﻖ ﻣﻌﺎﺻﺮ‪ V.G.Lambert‬و‪ A.R.Milland‬درﮐﺘﺎب ﺗﺤﻘﻴﻘﻲ ﺧﻮد درﺑﺎرﻩ ﺧﻠﻘﺖ‪ ،‬ﺳﻬﻢ ﻣﻬﻤﻲ درﭘﻲ‬
‫رﻳﺰي اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺗﻮراﺗﻲ ﺑﺮاي اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺁﺷﻮري ﻗﺎﺋﻠﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺗﺮﮐﻴﺒﻲ از اﺳﻄﻮرﻩ هﺎي ﺳﻮﻣﺮي و‬
‫اﮐﺪي وﺣﻮراﻧﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻟﻮﺣﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ اﮐﻨﻮن درﻣﻮزﻩ ﺑﺮﻳﺘﺎﻧﻴﺎ )ﺑﺮﻳﺘﻴﺶ ﻣﻴﻮزﻳﻮم( درﻟﻨﺪن ﻧﮕﺎهﺪاري‬
‫ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬هﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺤﻘﻖ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ ‪ F.Helling‬ﺗﺄﺛﻴﺮات ﺁﺷﮑﺎري از اﺳﻄﻮرﻩ هﺎي ﻣﺼﺮ ﺑﺎﺳﺘﺎن را دراﻓﺴﺎﻧﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬
‫ﺗﻮرات ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺁﻧﺠﻤﻠﻪ ﻣﻴﺘﻮان از ﺁﺳﻤﺎن و ﺁﺑﻬﺎي زﻣﻴﻦ‪ ،‬ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺣﻴﻮاﻧﺎت از ﺧﺎک وﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن و‬
‫ﻣﺎهﻴﺎن از ﺁب‪ ،‬و دﻣﻴﺪن دم زﻧﺪﮔﻲ درﺑﻴﻨﻲ اﻧﺴﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﺧﺪاﻳﺎن ﻧﺎم ﺑﺮد‪.‬‬
‫‪..............................................................‬‬
‫_____________________________‬
‫‪ – 1‬درﻗﺮﺁن ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺎر از ﺧﻠﻘﺖ ﮐﺎﺋﻨﺎت درﺷﺶ روز ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﱄ درﻳﮏ ﺳﻮرﻩ اﻳﻦ ﻣﺪت هﺸﺖ‬
‫روز ﺗﻌﻴﲔ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ..." :‬و زﻣﲔ را دردوروز ﺁﻓﺮﻳﺪﱘ‪ ،‬وﺁﲰﺎ‪‬ﺎ را دردوروزدﻳﮕﺮ‪ ،‬وﺁﻧﭽﻪ راﮐﻪ‬
‫درروي زﻣﲔ اﺳﺖ درﭼﻬﺎر روز دﻳﮕﺮ ﺁﻓﺮﻳﺪﱘ ") ﻓﺼﻠﺖ‪ .(12 – 9 ،‬اﻓﺴﺎﻧﻪ اﺳﱰاﺣﺖ ﺧﺪا درهﻔﺘﻤﲔ روز‬
‫ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺎﺧﺎم هﺎي ﻳﻬﻮد دردوران ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺑﺴﻴﺎري از‬
‫ﻳﮑﻲ از ﻣﱰﻗﻲ ﺗﺮﻳﻦ ﮐﺸﻮرهﺎي ﺟﻬﺎن ﻏﺮب ﻣﻮرد‬
‫ﺁﺧﻮﻧﺪان ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻲ‪ ،‬ﺁ‪‬ﻢ درﻋﺼﺮ ﺧﻮد ﻣﺎ ودر‬
‫ﲠﺮﻩ ﺑﺮداري ﺷﮕﻔﺖ ﺁوري ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﳕﻮﻧﻪ ﮔﻮﻳﺎﺋﻲ از ﺁﻧﺮا درﻧﺰد ﻓﺮﻗﻪ ﻣﻌﺮوف ﮔﻮاهﺎن‬
‫ﻳﮑﺼﺪ ﺳﺎل‬
‫ﻳﻬﻮﻩ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﻓﺮﻗﻪ ﻣﺬهﱯ ‪) Witnesses Of Jehovah‬ﮔﻮاهﺎن ﻳﻬﻮﻩ( ﮐﻪ ﻗﺮﻳﺐ‬
‫ﭘﻴﺶ دراﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪﻩ اﻣﺮﻳﮑﺎ ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬاري ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﻳﮑﻲ از ﻣﻮﻓﻖ ﺗﺮﻳﻦ ﻓﺮﻗﻪ هﺎي ﻣﺬهﱯ واﺑﺴﺘﻪ‬
‫ﺑﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ درﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ اﺳﺖ‪ ،‬درﻳﮏ ﺑﺮداﺷﺖ ﻓﻠﺴﻔﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺰدﻳﮏ ﺑﻪ ﻓﻠﺴﻔﻪ ﻣﺬهﱯ اﻳﺮان ﺑﺎﺳﺘﺎن‪،‬‬
‫دﻧﻴﺎرا ﺻﺤﻨﻪ ﻣﺒﺎرزﻩ ﳘﻪ ﺟﺎﻧﺒﻪ ﺧﺪا و ﺷﻴﻄﺎن ﻣﻴﺪاﻧﺪ و ﻋﻘﻴﺪﻩ دارد ﮐﻪ هﻢ ﺣﮑﻮﻣﺘﻬﺎ و هﻢ‬
‫‪‬ﺎدهﺎي ﻣﺬهﱯ ﺟﻬﺎن ﮐﺎﻣﻼ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﻴﻄﺎﻧﻨﺪ و از زﻣﺎن ﻧﺎ ﻓﺮﻣﺎﻧﻲ ﺁدم درﲠﺸﺖ ﳘﻮارﻩ‬
‫زﻳﺮا ﮐﻪ ﺧﺪا ﺑﻌﺪ ازﺁﻧﮑﻪ ﺁدم و ﺣﻮا را درروز ﺷﺸﻢ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺧﻠﻘﺖ ﮐﺮد ﺑﻪ‬
‫ﭼﻨﲔ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪،‬‬
‫اﺳﱰاﺣﺖ ﭘﺮداﺧﺖ و ﺷﻴﻄﺎن ﺗﻮاﻧﺴﺖ از اﻳﻦ اﻣﺮ اﺳﺘﻔﺎدﻩ ﮐﻨﺪ و داﻣﻨﻪ ﻧﻔﻮذ ﺧﻮد را درزﻣﲔ ﮔﺴﱰش‬
‫دهﺪ‪ .‬ﺗﻼش ﻋﻴﺴﻲ ﺑﺮاي ﺑﺎزﮔﺮداﻧﺪن ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺧﺪا ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺁﻣﻴﺰ ﻧﺒﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﻮاﺳﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ اﻳﻦ ﺑﻮد‬
‫ﮐﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﻓﺮﺻﺖ ﮐﺎﰲ ﺑﺮاي اﺟﺮاي ﳘﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ هﺎي ﺷﻴﻄﺎﻧﻲ ﺧﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﻋﻴﺴﻲ ﺟﻨﺒﺶ‬
‫ﻣﺬهﱯ ﮔﻮاهﺎن ﻳﻬﻮﻩ را ﻣﺄﻣﻮر ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ راﻩ را ﺑﺮاي ﺣﮑﻮﻣﺖ ‪‬ﺎﺋﻲ اودرﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﻋﻨﻮان‬
‫ﻃﻠﻴﻌﻪ روز رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ ﳘﻮار ﺳﺎزد‪ .‬از ﻧﻈﺮ ﮔﻮاهﺎن ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺎ اﺳﺘﻨﺎد ﺑﺪﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﭘﻄﺮوس ﻗﺪﻳﺲ‬
‫دراﳒﻴﻞ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﺧﺪا ﻳﮑﺮوز ﻣﻌﺎدل هﺰار ﺳﺎل اﺳﺖ ﺧﻠﻘﺖ ﺟﻬﺎن ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ ﻣﻨﻄﻘﺎ ‪ 6000‬ﺳﺎل ﻃﻮل‬
‫ﮐﺸﻴﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬هﺮﭼﻨﺪ ﮐﻪ اﺧﲑا ﮔﺮاﻳﺸﻲ ﺑﺪﻳﻦ ﻧﻈﺮﻳﻪ ﺑﻮﺟﻮد ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ هﺮروز ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﻣﻌﺎدل‬
‫هﻔﺘﻬﺰار ﺳﺎل ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﺁوردﻩ ﺷﻮد‪ .‬وﱄ درهﺮدوﻣﻮرد‪ ،‬دراﻳﻦ ﻣﻮرد ﺗﻮاﻓﻖ ﻧﻈﺮ وﺟﻮد دارد ﮐﻪ‬
‫ﭘﺎﻳﺎن روز اﺳﱰاﺣﺖ ﺧﺪا ﻧﺰدﻳﮏ اﺳﺖ و وي ﺑﺰودي ﮐﺎر ﺧﻮد را از ﺳﺮ ﺧﻮاهﺪ ﮔﺮﻓﺖ ودرﭘﻴﮑﺎري‬
‫ﻋﻈﻴﻢ ﺑﻨﺎم ‪ Harmaguedon‬ﺑﻄﻮر ‪‬ﺎﺋﻲ ﺑﺮﺷﻴﻄﺎن ﭘﲑوز ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ و ﺑﻌﺪ از ﺁن دوران هﺰار ﺳﺎﻟﻪ اي‬
‫ﮐﻪ درﺁن ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺴﻴﺢ از ﻓﺮاز ﺁﲰﺎ‪‬ﺎ ﺣﮑﻮﻣﺖ زﻣﻴﲏ ﺧﻮد را ادارﻩ ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد‪،‬‬
‫ﻓﺮاﺧﻮاهﺪ رﺳﻴﺪ‬
‫و درﺁن زﻣﺎن ﻣﺮدﻩ هﺎ ﻧﻴﺰ زﻧﺪﻩ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ ﺗﺎاز اﻳﻦ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاي ﺟﱪان ﮔﻨﺎهﺎن ﺧﻮد اﺳﺘﻔﺎدﻩ‬
‫ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺘﻬﺎ ﭼﻮن رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ اﻳﻨﻬﻤﻪ ﲨﻌﻴﺖ ﺑﺼﻮرت ﻳﮑﺠﺎ ﻣﺸﮑﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬اﻳﻦ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ ﺑﻄﻮر ﺗﺪرﳚﻲ و‬
‫درﭼﻨﺪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺻﻮرت ﺧﻮاهﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﻃﺒﻖ ﳔﺴﺘﲔ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﲏ هﺎ ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ ﻣﺮﺣﻠﻪ اول اﻳﻦ ﮐﺎر درﺳﺎل‬
‫‪ 1914‬اﳒﺎم ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ وﭼﻮن ﭼﻨﲔ ﻧﺸﺪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاي اﻳﻦ ﺁﻣﺎدﮔﻲ ﺗﻼش ﺑﻴﺸﱰي‬
‫درراﻩ ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ اﳒﺎم ﮔﲑد‪ .‬وﱄ ﺗﺮدﻳﺪ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ درﭘﺎﻳﺎن اﻳﻦ هﺰارﺳﺎﻟﻪ ﺻﻮرت‬
‫ﺧﻮاهﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬وﺁ‪‬ﺎﺋﻲ ﮐﻪ وﻓﺎداري ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻳﻬﻮﻩ‪ ،‬ﺧﺪاي ﺁﻓﺮﻳﻨﻨﺪﻩ ﮐﺎﺋﻨﺎت‪ ،‬ﺛﺎﺑﺖ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ‬
‫روي ﳘﲔ زﻣﲔ – ﮐﻪ درﺁﻧﺰﻣﺎن ﻣﺎهﻴﺖ ﲠﺸﺖ زﻣﻴﲏ ﭘﻴﺸﲔ ﺧﻮد )ﺑﺎغ ﻋﺪن( راﺑﺎز ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﺑﺎردﻳﮕﺮ در‬
‫ﻳﺎﻓﺖ – ﺧﻮاهﻨﺪ زﻳﺴﺖ و ﺷﻴﻄﺎن ﺑﺰرگ و زادﻩ هﺎي او ﮐﻪ اﻧﺪﮐﻲ ﭘﻴﺶ از روز رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ ﺁزاد ﺷﺪﻩ‬
‫اﻧﺪ ﺑﺪﺳﺖ اﻳﻦ ﲠﺸﺘﻴﺎن ﻧﺎﺑﻮد ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﮑﻪ اﻳﻦ ﻓﺮﻣﺎ‪‬ﺎي دﻩ ﮔﺎﻧﻪ ﻣﻮﺳﻲ‬
‫درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﮐﺴﻲ را ﳔﻮاهﻲ ﮐﺸﺖ " ﮔﻮاهﻴﺎن ﻳﻬﻮﻩ از ﺧﺪﻣﺖ ﺳﺮﺑﺎزي ﺳﺮﺑﺎز ﻣﻴﺰﻧﻨﺪ‪،‬‬
‫ﺑﻪ وﻳﮋﻩ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﮑﻪ دوﻟﺘﻬﺎي ﮐﻨﻮﻧﻲ ﺟﻬﺎن ﳘﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﻴﻄﺎﻧﻨﺪ‪ .‬از اداي اﺣﱰام ﺑﻪ ﭘﺮﭼﻢ‬
‫ﮐﺸﻮر ﺧﻮد ﻧﻴﺰ ﺧﻮدداري ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ زﻳﺮا اﻳﻦ را ﻧﻮﻋﻲ ﺑﺖ ﭘﺮﺳﱵ ﻣﻴﺸﻤﺎرﻧﺪ‪.‬‬
‫ﻣﺮﮐﺰ ﺟﻬﺎﻧﻲ اﻳﻦ ﻓﺮﻗﻪ ﻧﲑوﻣﻨﺪ ﻣﺬهﱯ )ﮐﻪ درﭘﺎﻳﺎن ﻗﺮن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺪﺳﺖ ‪ Charles Taze Russel‬اﻣﺮﻳﮑﺎﺋﻲ‬
‫ﺑﻨﺒﺎد ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪ( درﺑﺮوﮐﻠﲔ ﻧﻴﻮﻳﻮرک اﺳﺖ وﱄ درﺧﺎرج از اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪﻩ‪ ،‬درﺑﻴﺴﺖ ﮐﺸﻮر دﻳﮕﺮ‬
‫اﻣﺮﻳﮑﺎ و اروﭘﺎ و اﻗﻴﺎﻧﻮﺳﻴﻪ و ﺁﺳﻴﺎ و اﻓﺮﻳﻘﺎ ﺷﻌﺒﻪ و ﭘﲑودارد‪ ،‬ودوﻧﺸﺮﻳﻪ ارﮔﺎن ﺁن ﻳﮑﻲ‬
‫ﺑﺎﺑﻴﺶ از دﻩ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﺴﺨﻪ ﺗﲑاژ ﺑﻪ ﻳﮑﺼﺪ زﺑﺎن و دﻳﮕﺮي ﺑﺎ ﻧﻪ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﺴﺨﻪ ﺗﲑاژﺑﻪ ‪ 54‬زﺑﺎن‬
‫ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪3‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺑﻬﺸﺖ زﻣﻴﻨﻲ )ﺑﺎغ ﻋﺪن( ﮐﻪ درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ‪ " :‬وﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎﻏﻲ درﻋﺪن ﺑﻄﺮف ﻣﺸﺮق ﺑﻮﺟﻮد ﺁورد و هﻤﻪ‬
‫درﺧﺘﺎن ﺧﻮﺷﻨﻤﺎ وﺧﻮﺷﺨﻮراک را درﺁن زﻣﻴﻦ روﻳﺎﻧﻴﺪ و ﻧﻬﺮي ازﻋﺪن ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ ﺗﺎﺑﺎغ را ﺳﻴﺮاب ﮐﻨﺪ و از ﺁﻧﺠﺎ ﺑﻪ‬
‫ﭼﻬﺎر ﺷﻌﺒﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪ ") ﺳﻔﺮﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ (10- 8 ،‬ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد از اﺳﺎﻃﻴﺮ ﺑﺎﺑﻠﻲ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ درﺁﻧﻬﺎ از ﺁن‬
‫ﺑﺎغ ﺑﺼﻮرت ‪ Edinu‬درزﺑﺎن ﺑﺎﺑﻠﻲ وﺁﺷﻮري و‪ Edin‬درزﺑﺎن ﺳﻮﻣﺮي ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻇﺮﻳﻔﻲ از اﻳﻦ ﺑﺎغ و‬
‫ﻧﻬﺮ ﭼﻬﺎر ﺷﺎﺧﻪ ﺁن رادرﻧﻘﻮش دﻳﻮاري ﮐﺎخ ﺳﻠﻄﻨﺘﻲ ﺑﺎﺑﻞ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻗﺮن هﻴﺠﺪهﻢ ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﮐﻪ دراواﺳﻂ ﻗﺮن‬
‫ﺣﺎﺿﺮ ﺗﻮﺳﻂ هــــﻴــﺌــﺖ ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳــــﯽ ﻓﺮاﻧﺴﻪ درﮐﺎوﺷﻬﺎي ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ ﻣﺎري ﮐﺸﻒ ﺷــــﺪ‪ ،‬درﻣﻮزﻩ ﻟﻮورﭘﺎرﻳﺲ‬
‫‪1‬‬
‫ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺧﻠﻖ ﺁدم ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﺪا ﮐﻪ درﺑﺎرﻩ ﺁن درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ " :‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ﺁدم را ﺑﺼﻮرت ﺧﻮدﻣﺎن و‬
‫ﻣﻮاﻓﻖ ﺧﻮدﻣﺎن ﺑﺴﺎرﻳﻢ‪ ،‬ﭘﺲ ﺧﺪا ﺁدم را ﺑﺼﻮرت ﺧﻮد ﺁﻓﺮﻳﺪ و اورا ﺑﺼﻮرت ﺧﺪا ﺁﻓﺮﻳﺪ ") ﺳﻔﺮﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‪ ،‬ﺑﺎب اول ‪،‬‬
‫‪ (26‬اﻗﺘﺒﺎس دﻳﮕﺮي ازاﺳﺎﻃﻴﺮ ﺑﺎﺑﻠﻲ و ﺳﻮﻣﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁﻧﻬﺎ ﺧﺪاﻳﺎن و ﺁدﻣﻴﺎن ﺑﻪ ﻳﮏ ﺻﻮرت ﻧﻮدﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪.‬‬
‫اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﻳﮏ زوج ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﻧﻴﺰ ﻋﻘﻴﺪﻩ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ درهﻤﻪ ﻣﺬاهﺐ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ ﻋﻤﻮﻣﻴﺖ دارد‪ .‬دراﺳﺎﻃﻴﺮ‬
‫ﺳﻮﻣﺮي اﻳﻦ زوج دوﻣﻮﺳﻲ واﻳﻨﺎﻧﺎ‪ ،‬دراﺳﺎﻃﻴﺮ اﮐﺪي و ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻣﺮدوخ و ﺳﺮﭘﻴﻨﺖ‪ ،‬دراﺳﺎﻃﻴﺮ ﻣﺼﺮي اوزﻳﺲ و‬
‫ازﻳﺮﻳﺲ‪ ،‬دراﺳﺎﻃﻴﺮ هﻨﺪي ﺑﺮهﻤﺎ و ﺷﺎﮐﺘﻴﺲ‪ ،‬ودرﻣﻌﺘﻘﺪات اوﺳﺘﺎﺋﻲ ﻣﺸﻴﺎو ﻣﺸﻴﺎﻧﮓ ﻧﺎم دارﻧﺪ‪ ،‬ﮐﻪ داﺳﺘﺎن اﺧﻴﺮ‬
‫ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﮐﺎﻣﻞ درﺗﻮرات ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﮐﻨﻮن ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از ﺟﺎﻧﺐ ﺑﻴﺸﺘﺮ‬
‫داﺳﺘﺎن ﺁدم و ﺣﻮاي ﺗﻮرات )ﮐﻪ ﺑﻌﺪا ﺑﻪ هﻤﺎن ﺻﻮرت درﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ(‬
‫ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ اﻓﺴﺎﻧﻪ اي ﺑﻴﺶ ﺗﻠﻘﻲ ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﺘﻲ داﺋﺮﻩ اﻟﻤﻌﺎرف ﻣﻌﺘﺒﺮﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮑﻲ ‪ Theo‬ﻧﻴﺰ‬
‫اﻋﺘﺮاف ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ داﺳﺘﺎن ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ اﻓﺴﺎﻧﻪ اﺳﺎﻃﻴﺮي اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻨﺘﻬﺎ اﺿﺎﻓﻪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ازﻧﻮع "ﭘﺮﻣﺤﺘﻮاي "اﻳﻦ‬
‫اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎاﺳﺖ و ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻴﻦ ﺁن و داﺳﺘﻨﻬﺎﺋﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﺗﺮاﻧﻪ رﻻﻧﺪ ﻳﺎ ﮔﺮﺑﻪ ﭼﮑﻤﻪ ﭘﻮش ﺗﻔﺎوت ﮔﺬاﺷﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ هﺮﭼﻨﺪ‬
‫واﻗﻌﻴﺖ ﻧﺪارد وﻟﻲ ﻣﻔﻬﻮم ﻣﻌﻨﻮي ﻋﻤﻴﻖ دارد‪ .‬درﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﺁﻧﭽﻪ ﺻﺪهﺎ ﻣﻴﻠﻴﻮن داﻧﺶ ﺁﻣﻮز و داﻧﺸﺠﻮي ﻳﻬﻮدي‬
‫وﻣﺴﻴﺤﻲ و ﻣﺴﻠﻤﺎن دردﺑﻴﺮﺳﺘﺎﻧﻬﺎ و داﻧﺸﮕﺎهﻬﺎي ﺧﻮد درزﻣﻴﻨﻪ هﻤﻴﻦ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺷﺶ روزﻩ ﻣﻴﺂﻣﻮزﻧﺪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ازﭘﻴﺪاﻳﺶ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﺗﺎ ﺑﻪ اﻣﺮوز درﺣﺪود ‪ 16‬ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺳﺎل‪ ،‬ازﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺷﻤﺴﻲ ﻣﺎ درﺣﺪود ‪ 6‬ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺳﺎل و‬
‫ازﭘﻴﺪاﻳﺶ زﻧﺪﮔﻲ در روي زﻣﻴﻦ درﺣﺪود ‪ 3‬ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺳﺎل ﻣﻴﮕﺬرد‪ ،‬و ﺑﻬﻤﺮاﻩ ﺁن ﻣﻲ ﺁﻣﻮزﻧﺪ ﮐﻪ ﮐﻬﮑﺸﺎن )‪(Galaxy‬‬
‫وزﻣﻴﻦ ﺑﺪان ﺗﻌﻠﻖ دارد ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮑﻲ از ‪ 50‬ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﮐﻬﮑﺸﺎن ﺟﻬﺎن ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ اﺳﺖ‪ ،‬و اﻳﻦ‬
‫ﻣﺎﮐﻪ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺷﻤﺴﻲ‬
‫ﮐﻬﮑﺸﺎن ﺧﻮدش ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﺋﻲ ‪ 200‬ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺧﻮرﺷﻴﺪ دارد ﮐﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻣﺎ ﻓﻘﻂ ﻳﮑﻲ ازﺁﻧﻬﺎ و ﺁﻧﻬﻢ ﻧﻪ ازﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ‬
‫ﺁﻧﻬﺎﺳﺖ‪ ،‬و وﺳﻌﺖ هﻤﻴﻦ ﮐﻬﮑﺸﺎن ﻣﺎ درﺣﺪي اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻓﺎﺻﻠﻪ زﻣﻴﻦ از ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﻤﺘﺮﻓﺮض ﺷﻮد‪ ،‬ﻗﻄﺮ‬
‫اﻳﻦ ﮐﻬﮑﺸﺎن ﺑﻪ ‪ 6300‬ﮐﻴﻠﻮﻣﺘﺮ ﺑﺎﻟﻎ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬و ﺑﺎزهﻢ ﻣﻲ ﺁﻣﻮزﻧﺪ ﮐﻪ ﺷﻤﺎر ﮐﻠﻲ ﺧﻮرﺷﻴﺪ هﺎي ﮐﻬﮑﺸﺎﻧﻬﺎ‬
‫ﻳﮑﻬﺰارﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻣﻴﻠﻴﺎرد )رﻗﻢ‪ 1‬ﺑﺎ‪ 21‬ﺻﻔﺮﺑﺪﻧﺒﺎل ﺁن( اﺳﺖ‪ ،‬و ﺣﺪود ﮔﺴﺘﺮش اﻳﻦ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﺗﺎﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﺁن ﺑﺎ‬
‫وﺳﺎﺋﻞ و ﺿﻮاﺑﻂ ﻋﻠﻤﻲ ﮐﻨﻮﻧﻲ اﻣﮑﺎن دارد ﭘﺎﻧﺰدﻩ ﺗﺎ ﺑﻴﺴﺖ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺳﺎل ﻧﻮري اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺳﺎﻟﻲ ﮐﻪ هﺮﺛﺎﻧﻴﻪ ﺁن‬
‫‪2‬‬
‫ﻣﻔﻬﻮم ﺳﻴﺼﺪ هﺰارﮐﻴﻠﻮﻣﺘﺮوهﺮﺳﺎﻋﺖ ﺁن ﻣﻔﻬﻮم ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﮐﻴﻠﻮﻣﺘﺮ رادارد‪.‬‬
‫درروي زﻣﻴﻦ ﺧﻮد ﻣﺎ ﻧﻴﺰ‪ ،‬ازﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻣﺎهﻴﺎن درﺣﺪود ‪ 450‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺳﺎل‪ ،‬از ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﺧﺰﻧﺪﮔﺎن درﺣﺪود ‪180‬ﻣﻴﻠﻴﻮن‬
‫ﺳﺎل‪ ،‬از ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﭘﺴﺘﺎﻧﺪاران درﺣﺪود‪ 160‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺳﺎل‪ ،‬از ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻣﻴﻤﻮﻧﻬﺎي ﺁدم ﻧﻤﺎ ﺑﻴﻦ ﺳﻪ ﺗﺎ ﭼﻬﺎر و ﻧﻴﻢ ﻣﻴﻠﻴﻮن‬
‫____________________________‬
‫‪ – 1‬ازاﻳﻦ ﲠﺸﺖ زﻣﻴﲏ درﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﲠﻤﲔ ﺻﻮرت و ﺑﺎﳘﲔ اﺳﻢ ﻧﺎم ﺑﺮدﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )ﺑﻘﺮﻩ‪ ،35،‬اﻋﺮاف‪،27-19،‬‬
‫ﻃﻪ‪ . (126-117،‬ﳘﭽﻨﲔ از رودﺧﺎﻧﻪ هﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﺁب و ﺷﲑو ﺷﺮاب ﻃﻬﻮروﻋﺴﻞ ﮐﻪ درﲠﺸﺖ ازﺁ‪‬ﺎ ﻳﺎد ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‬
‫)ﳏﻤﺪ‪. (15،‬‬
‫‪ -2‬اﻳﻦ ارﻗﺎم ازﺗﺎزﻩ ﺗﺮﻳﻦ اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺗﻠﺴﮑﻮپ ﻓﻀﺎﺋﻲ ‪ Hubble‬ﺑﻪ ﻣﺮﮐﺰ ﻋﻠﻤﻲ ‪Nasa‬دراﻳﺎﻻت‬
‫ﻣﺘﺤﺪﻩ اﻣﺮﻳﮑﺎ ﳐﺎﺑﺮﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻠﺴﮑﻮپ ﮐﻪ ‪ 13‬ﻣﱰﻃﻮل و‪ 4 ،3‬ﻣﱰﻗﻄﺮو ‪ 11 ،6‬ﺗﻦ وزن دارد و درﺳﺎل ‪1990‬‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﻓﻀﺎﭘﻴﻤﺎي ‪ Discovery‬درﻣﺪار زﻣﲔ ﻗﺮار دادﻩ ﺷﺪﻩ در‪ 610‬ﮐﻴﻠﻮﻣﱰي زﻣﲔ درﮔﺮدش اﺳﺖ وﻋﮑﺴﻬﺎي ارﺳﺎﱄ ﺁن‬
‫ﺗﻮﺳﻂ اﻧﺴﺘﻨﺘﻮي ﻋﻠﻤﻲ وﻳﮋﻩ اي ﺑﻄﻮر ﻣﻨﻈﻢ ﻣﻮرد ﺑﺮﺳﻲ ﻗﺮار ﻣﻴﮕﲑد‪ .‬ﺗﻠﺴﮑﻮپ "هﺎﺑﻞ"ﺑﻄﻮر ﺷﮕﻔﺖ ﺁور ي در‬
‫روز‪ 16‬اﮐﺘﱪ‪ 1994‬ﺗﺼﻮﻳﺮي از اﻧﻔﺠﺎري ﺁﲰﺎﻧﻲ درﮐﻬﮑﺸﺎﻧﻲ واﻗﻊ در‪ 500‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺳﺎل ﻧﻮري از زﻣﲔ ﻣﺎ درﻳﺎﻓﺖ‬
‫داﺷﺖ ﮐﻪ ﻃﺒﻖ ﳏﺎﺳﺒﺎت ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن ‪ Nasa‬ذرات ﻧﺎﺷﻲ ازﺁن ﺑﺎﺳﺮﻋﺖ ‪ 320000‬ﮐﻴﻠﻮﻣﱰ درﺳﺎﻋﺖ ﭘﺮاﮐﻨﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﺗﺎ‬
‫ﺗﻮﻟﺪﭼﻨﺪ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺗﺎزﻩ را ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﺑﻴﺎورﻧﺪ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪4‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﺳﺎل‪ ،‬از ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ﻳﮏ وﻧﻴﻢ ﺗﺎ ‪3‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺳﺎل واز ﭘﻴﺪاﻳﺶ اﻧﺴﺎن ﮐﻨﻮﻧﻲ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ‪700‬هﺰار ﺳﺎل ﻣﻴﮕﺬرد‪.‬‬
‫ﺗﺎﮐﻨﻮن درﺣﺪود ‪ 50‬ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻧﻮع ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪﻩ درروي زﻣﻴﻦ زﻧﺪﮔﻲ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﺎاﻣﺮوزﻩ ﻓﻘﻂ دﻩ ﺗﺎﭘﺎﻧﺰدﻩ ﻣﻴﻠﻴﻮن از‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪﻩ اﻧﺪ و ازاﻳﻦ رﻗﻢ ﺑﻴﺶ از ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺁﻧﺮا ﺣﺸﺮات ﺗﺸﮑﻴﻞ ﻣﻴﺪهﻨﺪ‪ .‬ﺑﻤﻮازات ﺁن درﺣﺪود ‪ 450‬هﺰار‬
‫ﻧﻮع ﮔﻴﺎﻩ وﺟﻮد دارﻧﺪ ﮐﻪ اﻧﺪﮐﻲ ﺑﻴﺶ از ﻧﻴﻢ ﺁﻧﻬﺎ درﺧﺘﺎن و ﮔﻴﺎهﺎن ﮔﻞ دار و ﻣﻴﻮﻩ دار هﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻗﺮﻧﻬﺎي ﭘﻴﺎﭘﻲ ﻣﻮﻣﻨﺎن ﻣﺬاهﺐ ﺗﻮﺣﻴﺪي ﺑﺮﻣﺒﻨﺎي ﻣﺘﻮن ﻣﻘﺪس ﺑﺮ اﻳﻦ ﻋﻘﻴﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ هﻤﻪ اﻳﻦ اﺧﺘﺮان ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ‬
‫روﺷﻦ ﮐﺮدن روزهﺎ و ﺷﺒﻬﺎي ﺁدﻣﻴﺎن درﺁﺳﻤﺎن ﺟﺎ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪" :‬و ﺧﺪا ﮔﻔﺖ ﻧﻴﺮهﺎدرﻓﻠﮏ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ زﻣﻴﻦ‬
‫روﺷﻨﺎﺋﻲ دهﻨﺪ‪،‬وﭼﻨﻴﻦ ﺷﺪ‪ ،‬وﺧﺪا ﺳﺘﺎرﮔﺎن را درﻓﻠﮏ ﺁﺳﻤﺎن ﮔﺬاﺷﺖ ﺗﺎ زﻣﻴﻦ را روﺷﻦ ﮐﻨﻨﺪ")ﺗﻮرات‪ ،‬ﺳﻔﺮﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‪،‬‬
‫ﺑﺎب اول‪15 ،‬و‪"، (16‬و ﭼﺮاﻏﻬﺎي ﺳﺘﺎرﮔﺎن را ﺑﺮاي راهﻨﻤﺎﺋﻲ ﺁدﻣﻴﺎن درﺗﺎرﻳﮑﻲ هﺎي ﺑﻴﺎﺑﺎن و درﻳﺎ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻴﻢ‬
‫")ﻗﺮﺁن‪ ،‬ﺳﻮرﻩ اﻧﻌﺎم‪ ،97،‬ﻳﻮﻧﺲ‪،5 ،‬اﻧﺒﻴﺎء‪ ،33،‬ﻓﺼﻠﺖ‪،37 ،‬ﻣﻠﮏ‪" .(5 ،‬وﺧﺪاوﻧﺪ ﺁدم راﺑﺼﻮرت ﺧﻮد ﺁﻓﺮﻳﺪ و‬
‫ﺑﺪو ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺑﺎرورﺷﻮد وﺑﺮﻣﺎهﻴﺎن درﻳﺎ وﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ﺁﺳﻤﺎن وهﻤﻪ ﺣﻴﻮاﻧﺎﺗﻲ ﮐﻪ ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﻣﻴﺨﺰﻧﺪ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﮐﻨﺪ‪،‬وهﻤﻪ‬
‫ﮔﻴﺎهﺎن ﺗﺨﻤﺪاري ﮐﻪ ﺑﺮروي ﺗﻤﺎم زﻣﻴﻦ اﺳﺖ و هﻤﻪ درﺧﺘﻬﺎي ﻣﻴﻮﻩ دار ﺑﺮاي او ﺧﻮراک ﺑﺎﺷﺪ زﻳﺮا ﮐﻪ ﺑﺮاي او‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ")ﺗﻮرات ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب اول‪ ..."، (31-27 ،‬وهﻤﻪ ﻣﻮﺟﻮدات زﻣﻴﻦ راﺑﺮاي ﺑﻬﺮﻩ ﺷﻤﺎ‬
‫ﺁدﻣﻴﺎن ﺧﻠﻖ ﮐﺮدﻳﻢ )ﺑﻘﺮﻩ‪، (29 ،‬واﺳﺐ وﻗﺎﻃﺮ واﻻغ راﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ﺗﺎ ﺑﺮﺁﻧﻬﺎ ﺳﻮار ﺷﻮﻳﺪ‪ ،‬و ﭼﻬﺎر ﭘﺎﻳﺎن را ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ﺗﺎ‬
‫از ﻣﻮ و ﭘﺸﻤﺸﺎن ﺑﻬﺮﻩ ﺑﺒﺮﻳﺪ و ﮔﻮﺷﺘﺸﺎن راﺑﺨﻮرﻳﺪ ")ﻧﺤﻞ‪ 7 ،‬و‪"، (8‬ﺑﺮاي ﺷﻤﺎ ﻧﺨﻠﺴﺘﺎﻧﻬﺎ و ﺗﺎﮐﺴﺘﺎﻧﻬﺎ را ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ‬
‫ﺗﺎ ﻣﻴﻮﻩ هﺎي ﻓﺮاوان از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺨﻮرﻳﺪ )ﻣﻮﻣﻨﻮن‪ (18 ،‬و ﻣﻘﺮر ﮐﺮدﻳﻢ ﮐﻪ ﻳﮑﺠﺎ ﺑﺎغ اﻧﮕﻮر ﺑﺎﺷﺪ و ﺟﺎﺋﻲ ﻣﺰرﻋﻪ ﻏﻼت‬
‫)رﻋﺪ‪ ." (3 ،‬وﻟﻲ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ هﻤﻪ اﻳﻦ ﺗﺄﮐﻴﺪ هﺎ ﮐﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﻣﺎﻩ و ﺳﺘﺎرﮔﺎن و ﺣﻴﻮاﻧﺎت و ﻧﺒﺎﺗﺎت هﻤﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻧﻮع‬
‫اﻧﺴﺎن‪ ،‬ﻣﺨﻠﻮق ﺳﻮﮔﻠﻲ ﺧﺪا‪ ،‬ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬اﻣﺮوز دﺳﺘﺎوردهﺎي ﺟﻬﺎن داﻧﺶ ﻣﺸﺨﺺ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﻤﺎم اﻳﻦ‬
‫ﺧﻮرﺷﻴﺪهﺎ ﻣﻴﻠﻴﺎردهﺎ ﺳﺎل و اﻳﻦ ﺣﻴﻮاﻧﺎت وﻧﺒﺎﺗﺎت ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ از ﭘﻴﺪاﻳﺶ اﻳﻦ ﻣﺨﻠﻮق ﺳﻮﮔﻠﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪،‬‬
‫و ﺣﻴﻮان دوﭘﺎ ﻧﻪ اوﻟﻴﻦ ﺑﻠﮑﻪ دﻳﺮﺧﺎﺳﺘﻪ ﺗﺮﻳﻦ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮرﺳﻲ ﺟﺎﻟﺒﯽ ﮐــــــﻪ ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎل ﭘﻴــــــﺶ ازاﻳﻦ ﺗﻮﺳــﻂ‬
‫‪ Carl Sagan‬اﺳﺘﺎد ﺳﺮﺷﻨﺎس ﻋﻠﻮم ﻓﻀﺎﺋﻲ داﻧﺸﮕﺎﻩ ﮐﺮﻧﻞ اﻣﺮﻳﮑﺎ اﻧﺘﺸﺎرﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﺣﺎﮐﻲ ازاﻳﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ‬
‫اﮔﺮﻋﻤﺮﮐﺎﺋﻨﺎت راﻳﮑﺴﺎل ﻓﺮض ﮐﻨﻴﻢ‪ ،‬اوﻟﻴﻦ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ درﺳﺎﻋﺖ ‪ 22‬و ﺳﻲ دﻗﻴﻘﻪ روز ﺁﺧﺮﻣﺎﻩ دوازدهﻢ ﭘﻴﺪا ﺷـــــــﺪﻩ اﻧﺪ‪،‬‬
‫‪..............................................................‬‬
‫و اوﻟﻴﻦ ﺗﻤﺪﻧﻬﺎ درﺳﺎﻋﺖ ‪23‬و‪59‬دﻗﻴﻘﻪ و‪20‬ﺛﺎﻧﻴﻪ‪ ،‬و ﺁﺋﻴﻨﻬﺎي ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ ﻳﻬﻮدي و ﻣﺴﻴﺤﻲ و اﺳﻼم ﺑﺘﺮﺗﻴﺐ درﺳﺎﻋﺖ‬
‫هﺎي ‪23‬و‪ 59‬دﻗﻴﻘﻪ و‪54‬و‪55‬و‪ 56‬ﺛﺎﻧﻴﻪ‪ ،‬و درﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻣﺎدرﺛﺎﻧﻴﻪ ﭘﻨﺠﺎﻩ و ﻧﻬﻢ ازﺳﺎﻋﺖ ﺑﻴﺴﺖ و ﭼﻬﺎرو ﺁﺧﺮ روز‬
‫از ﻣﺎﻩ دوازدهﻢ ﺑﺴﺮ ﻣﻴﺒﺮﻳﻢ‪.‬‬
‫واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي ژﺋﻮﻓﻴﺰﻳﮑﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﺣﺘﻲ درﻗﺮون ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﭼﻨﺎن ﺁﺷﮑﺎر ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺮاي ﻗﺸﺮي ﺗﺮﻳﻦ‬
‫ﭘﻴﺮوان ﻣﮑﺘﺐ ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ دﻓﺎع از اﺳﻄﻮرﻩ ﺧﻠﻘﺖ ﺷﺶ روزﻩ ﺁﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ و ﮐﻠﻴﻪ ﻣﻮﺟﻮدات ﺁن اﻣﮑﺎن ﭘﺬﻳﺮ‬
‫ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺑﻨﺎﭼﺎر اﻳﻦ راﻩ ﺣﻞ ﻣﻐﻠﻄﻪ ﺁﻣﻴﺰاراﺋﻪ ﺷﺪ ﮐﻪ روزهﺎي ﺑﻴﺒﻠﻴﮏ)ﺗﻮراﺗﻲ( راروزهﺎي ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ ﻧﻤﻴﺒﺎﻳﺪ ﺗﻠﻘﻲ ﮐﺮد‪،‬‬
‫ﺑﻠﮑﻪ هﺮ ﮐﺪام از ﺁﻧﻬﺎ را ﻣﻌﺎدل ﭼﻨﺪ ﺻﺪهﺰار ﺳﺎل ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﺁورد‪ .‬وﻟﻲ ﮔﺬﺷﺘﻪ از اﻳﻨﮑﻪ ﺧﻮد ﮐﻠﻴﺴﺎ اﻳﻦ ﺗﻔﺴﻴﺮ‬
‫را رﺳﻤﺎ رد ﮐﺮد‪،‬ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺮداﺷﺘﻲ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺁن ﺑﻮد ﮐﻪ ﻓﻲ اﻟﻤﺜﻞ ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح ﻧﻴﺰ ﺑﺠﺎي ﭼﻬﻞ روز ﭼﻨﺪﻳﻦ هﺰار ﺳﺎل اداﻣﻪ‬
‫ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻮﺳﻲ ﺑﺠﺎي ‪ 120‬ﺳﺎل ﭼﻨﺪ دﻩ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻋﻤﺮ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‪ ،‬ﺑﺮاي ﭘﻴﺮوان ﻣﮑﺘﺐ ﻗﺮﺁن‬
‫ﻧﻴﺰ ﺑﺎ هﻤﻪ ﺗﻘﺮﺳﻲ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺮاي ﺻﺪهﺎ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﭘﻴﺮوان ﺁن داﺷﺘﻪ اﺳﺖ و دارد‪ ،‬دﻓﺎع از ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎﻳﻲ ﭼﻮن‬
‫اﻳﻨﮑﻪ‪" :‬زﻣﻴﻦ را ﺑﻪ ﺷﮑﻞ ﺑﺴﺘﺮي ﻣﺴﻄﺢ ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ")ﻧﺒﺎء‪ (6 ،‬و "ﺧﻮرﺷﻴﺪ درﭼﺸﻤﻪ ﺁب ﺗﻴﺮﻩ اي ﻏﺮوب ﻣﻴﮑﻨﺪ " )‬
‫ﮐﻬﻒ‪ ، (86 ،‬و "ﺁﺳﻤﺎن را ﻧﮕﺎﻩ ﻣﻴﺪارﻳﻢ ﮐﻪ روي زﻣﻴﻦ ﻧﻴﻔﺘﺪ‪ ،‬ﻣﮕﺮ وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺧﻮد ﻣﺎ ﭼﻨﻴﻦ ارادﻩ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﻴﻢ "‬
‫)ﺣﺞ‪ 65 ،‬و " ﮐﻮهﻬﺎرا ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻴﺦ درزﻣﻴﻦ ﻓﺮو ﮐﺮدﻳﻢ ﮐﻪ ﺳﺘﻮﻧﻬﺎي ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ " ) ﻧﺒﺎء ‪ ، (7‬و " ﭘﺮوردﮔﺎر‬
‫دوﻣﺸﺮق و دو ﻣﻐﺮب ")اﻟﺮﺣﻤﻦ‪ ،‬ﻓﻒ‪ (17‬و " ﭘﺮوردﮔﺎر ﻣﺸﺮق هﺎ" )ﺻﺎﻓﺎت‪ (5،‬ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻨﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺁﻧﭽﻪ درﻗﺮﺁن‬
‫درﺑﺎرﻩ ﮔﺮدش ﻣﺎﻩ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﮑﻞ ﺁن از هﻼل ﺑﻪ ﺑﺪر و از ﺑﺪرﺑﻪ هﻼل ﺁﻣﺪﻩ‪ ،‬ﻧﻈﻴﺮ ﺁﻧﭽﻪ درﻣﻮرد ﺳﺒﻘﺖ روز ﺑﺮﺷﺐ و‬
‫دوري ﺧﻮرﺷﻴﺪ از ﻣﺎﻩ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻪ هﻤﻴﻦ اﻧﺪازﻩ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻨﻲ اﺳﺖ‪ ..." :‬و ﻧﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ را اﺟﺎزﻩ دادﻳﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺎﻩ ﺑﺮﺳﺪ‪،‬‬
‫وﻧﻪ ﺷﺐ را ﮐﻪ ﺑﺮ روز ﺳﺒﻘﺖ ﮔﻴﺮد )ﻳﺲ‪ ، (40 ،‬و ﺳﻴﺮ ﻣﺎﻩ را درﻣﻨﺎزل ﻣﻌﻴﻦ ﻗﺮار دادﻳﻢ ﺗﺎ ﺑﺪﻳﻨﻮﺳﻴﻠﻪ ﺷﻤﺎ ﺣﺴﺎب‬
‫ﻣﺎهﻬﺎ و روزهﺎ را ﻧﮕﺎﻩ دارﻳﺪ )ﻳﺲ‪ (5،‬و اﮔﺮ ﭘﺮﺳﻨﺪ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ هﻼل و ﺑﺪروﻣﺎﻩ ﭼﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﺪاﻧﺎن ﭘﺎﺳﺦ دﻩ ﮐﻪ ﻣﻨﻈﻮر‬
‫ﺁز ﺁن ﺗﻌﻴﻴﻦ اوﻗﺎت ﺣﺞ و ﻣﻌﺎﻣﻼت ﻣﺮدم اﺳﺖ " ) ﺑﻘﺮﻩ‪ 1 . (189 ،‬ﺑﺮﺳﻴﻬﺎي هﺠﺪﻩ ﺳﺎﻟﻪ درروي ‪381‬ﮐﻴﻠﻮﮔﺮم‬
‫ﺳﻨﮕﻬﺎﺋﻲ ﮐﻪ درﺳﺎل ‪ 1969‬ﺗﻮﺳﻂ ﺳﺮﻧﺸﻴﻨﺎن ﻓﻀﺎﭘﻴﻤﺎي ﺁﭘﻮﻟﻮ از ﮐﺮﻩ ﻣﺎﻩ ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﺁوردﻩ ﺷﺪﻧﺪ روﺷﻦ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪5‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫از ﻋﻤﺮ ﮐﺮﻩ ﻣﺎﻩ درﺣﺪود ﭼﻬﺎر وﻧﻴﻢ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺳﺎل ﻣﻴﮕﺬرد‪ ،‬و ﻳﮑﺒﺎر دﻳﮕﺮ ﻣﻴﺘﻮان ﭘﺮﺳﻴﺪ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﭼﻬﺎر هﺰار و‬
‫ﭘﺎﻧﺼﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﮐﺮﻩ ﻣﺎﻩ ﺑﺎ اﻳﻦ هﺪف ﺑﻪ ﮔﺮدش درﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁدﻣﻴﺎن درﭼﻨﺪ ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﺳﺎل ﺑﻌﺪ از ﺁن ﺣﺴﺎب‬
‫ﺳﺎﻟﻬﺎ وروزهﺎي ﺧﻮد را ﺑﺮاﺳﺎس هﻼل و ﺑﺪرﺁن ﻧﮕﺎﻩ دارﻧﺪ ؟ و ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﮑﻞ ﻣﺎﻩ از هﻼل ﺑﻪ ﺑﺪر ﺗﺎﺑﻊ‬
‫ﮔﺮدش اﻳﻦ ﮐﺮﻩ ﺑﻪ دور زﻣﻴﻦ و ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺮاي ﺗﻌﻴﻴﻦ اوﻗﺎت ﺣﺞ و ﻣﻌﺎﻣﻼت ﻣﺮدم اﺳﺖ ؟‬
‫درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﻋﺪد ﻣﺎهﻬﺎي ﺳﺎل را دوازدﻩ ﻗﺮار دادﻳﻢ ﮐﻪ ﭼﻬﺎر ﻣﺎﻩ از ﺁﻧﻬﺎ ﻣﺎﻩ هﺎي ﺣﺮام اﺳﺖ‪ ،‬و از‬
‫روزي ﮐﻪ ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ را ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا اﻳﻦ اﻣﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﺛﺒﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‬
‫‪2‬‬
‫")ﺗﻮﺑﻪ‪ ، (36 ،‬وﻟﻲ اﻳﻦ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺳﺎل ﺑﻪ دوازدﻩ ﻣﺎﻩ ﻗﻤﺮي ﻣﺪﺗﻬﺎ ﭘﻴﺶ ﺑﺮاي ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎر درﺑﺎﺑﻞ ﻋﻤﻞ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪،‬‬
‫ﻣﻨﺘﻬﺎ درﺁﻧﺠﺎ اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﻪ ﻣﺮدوخ ﺧﺪاي ﺑﺰرگ ﺑﺎﺑﻞ ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﻣﻴﺸﺪ‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﺗﺼﺮﻳﺢ دﻳﮕﺮ ﮐﻪ ﺣﺮام ﺑﻮدن ﭼﻬﺎرﻣﺎﻩ ازدوازدﻩ ﻣﺎﻩ ﺳﺎل‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺿﺮورت اﺟﺘﻨﺎب از هﺮﮔﻮﻧﻪ ﺟﻨﮓ وﻗﺘﺎل دراﻳﻦ‬
‫ﭼﻬﺎرﻣﺎﻩ ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ از هﻨﮕﺎم ﺧﻠﻖ ﺁﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ ﺑﺮﻗﺮار ﺑﻮدﻩ و درﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ ﺛﺒﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ را‬
‫ﺑﺮاي ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﻣﻄﺮح ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ دراﻳﻨﺼﻮرت ﭼﺮا درهﻴﭽﻴﮏ از دوﻣﺬهﺐ ﺗﻮﺣﻴﺪي ﭘﻴﺶ از اﺳﻼم اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﭘﻴﺮوان اﻳﻦ ﻣﺬاهﺐ اﻋﻼم ﻧﺸﺪﻩ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺴﺎﻧﻴﮑﻪ ﺗﺎ ﭘﻴﺶ از ﻇﻬﻮر اﺳﻼم ازﺁن ﺑﺎ ﺧﺒﺮ‬
‫ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ اﻋﺮاب ﻋﺼﺮ ﺟﺎهﻠﻴﺖ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎ ﺑﺖ ﭘﺮﺳﺖ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ و ﺑﻪ ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ اﻋﺘﻘﺎد ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ ؟‬
‫و درﺁﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺁدم از ﺧﺎک و دﻣﻴﺪن زﻧﺪﮔﻲ درﺑﻴﻨﻲ او و ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪن ﺣﻮا از دﻧﺪﻩ او ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬از‬
‫ﭘﻴﺶ از ﻳﮑﺼﺪ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﮐﻪ ﺗﺌﻮري ﺗﮑﺎﻣﻞ داروﻳﻦ ﺑﺮاﺳﺎس ﺷﻮاهﺪ و ﻣﺪارک اﻧﮑﺎر ﻧﺎﭘﺬﻳﺮﭘﺎ ﺑﻪ ﺟﻬﺎن زﻳﺴﺖ ﺷﻨﺎﺳﻲ‬
‫ﻧﻬﺎدﻩ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺻﻒ ﺁراﺋﻲ هﺎي ﭘﺮﺳﺮوﺻﺪاي ﮐﻨﻴﺴﻪ هﺎ و ﮐﻠﻴﺴﺎ هﺎ وﻣﺴﺠﺪ و ﺟﻨﺠﺎﻟﻬﺎي ﺧﺸﻢ ﺁﮔﻴﻦ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎﻧﻲ ﮐﻪ‬
‫ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﻓﺮود ﺁﻣﺪن از ﺻﺪر ﻧﺸﻴﻨﻲ هﺰاران ﺳﺎﻟﻪ ﺁدﻣﻲ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﮔﻞ ﺳﺮ ﺳﺒﺪ ﺟﻬﺎن ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﺟﺎي اﺳﺘﻮار‬
‫ﺧﻮﻳﺶ را دردﻧﻴﺎي داﻧﺶ و درﺑﺮﻧﺎﻣﻪ هﺎي ﺁﻣﻮزﺷﻲ ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ دﺑﻴﺮﺳﺘﺎن و داﻧﺸﮕﺎﻩ ﺳﺮاﺳﺮ ﺟــــــــﻬﺎن ﺑﺎز ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪،‬‬
‫واز وﻗﺘﻴﮑﻪ هﺰاران ﻓﺴﻴﻞ اﺟﺪاد دوﭘﺎي ﻣﺎ از ﺑﻴﺶ از ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺳﺎل ﭘﻴﺶ ﺗﺎ ﺑﻪ دوران ﺣﺎﺿﺮ درﺁزﻣﺎﻳﺸﮕﺎهﻬﺎ و‬
‫ﻣﻮزﻩ هﺎي ﺟﻬﺎن ﺟﺎي ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ و ﺳﻴﺮ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻓﻴﺰﻳﮑﻲ و ﻓﮑﺮي ﻧﻮع ﺑﺸﺮ را ﺑﺼﻮرﺗﻲ ﺁﺷﮑﺎر ﺑﻪ اراﺋﻪ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪،‬‬
‫دﻳﮕﺮﺑﺮاي ﺁدم و ﺣﻮاي ﺁﺷﻨﺎي ﻣﺎ ﺟﺰدرﺗﻮرات ودرﻗﺼﻪ هﺎي ﻣﺎدرﺑﺰرﮔﻬﺎ ﺟﺎﺋﻲ ﻧﻤﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻘﻮل ﻳﮏ ﺻﺎﺣﺒﻨﻈﺮ‬
‫ﻣﻌﺎﺻﺮ اﺷﮑﺎل اﺳﺎﺳﻲ دراﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﺗﻮرات ﻣﻨﺎﺑﻌﻲ ﺟﺰ ﻣﺘﻮن اﺳﺎﻃﻴﺮي ﺗﻤﺪﻧﻬﺎي ﻣﺎﻗﺒﻞ ﺧﻮد ﻳﺎ هﻤﺰﻣﺎن‬
‫ﺑﺎ ﺧﻮد دراﺧﺘﻴﺎر ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ ،‬و اﮔﺮ اﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ اﻣﺮوز ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻣﻴﺸﺪ‪ ،‬ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل زﻳﺎد ﺻﺤﺒﺖ از ﮐﻬﮑﺸﺎﻧﻬﺎ‬
‫و از‪ Big-Bang‬ﻣﻴﺸﺪ و ﺣﻮا ﺑﺠﺎي اﻳﻨﮑﻪ از دﻧﺪﻩ ﺁدم ﺑﻴﺮون ﺁﻳﺪ از درون ﺻﻔﺤﺎت " اﺻﻞ اﻧﻮاع "ﭼﺎرﻟﺰ داروﻳﻦ‬
‫ﺑﻴﺮون ﻣﻴﺂﻣﺪ‪.‬‬

‫______________________________‬

‫‪ -1‬اﻳﻦ دو ﺁﻳﻪ اﺣﺘﻤﺎﻻ از دو اﺛﺮ ﻣﺬهﱯ ﻳﻬﻮد ﺗﻠﻤﻮداورﺷﻠﻴﻢ و ﻣﻴﺪراش اﻗﺘﺒﺎس ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ رواﻳﺖ ﺁ‪‬ﺎ‬
‫هﺪف از ﺗﻐﻴﲑ ﺷﮑﻞ ﻣﺎﻩ ﻣﺸﺨﺺ ﺷﺪن روزهﺎي ﺟﺸﻨﻬﺎ و ﻓﺮاﺋﺾ دﻳﲏ اﺳﺖ‪ .‬درﮐﺘﺎب‪ Judaism and the Koran‬ﻧﻮﺷﺘﻪ‬
‫‪J.Katsh‬اﻳﻦ ﻓﺮﺿﻴﻪ ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ – 2‬درﺑﺎﺑﻞ ﺳﺎل ﺑﻪ ‪ 12‬ﻣﺎﻩ و ‪ 360‬روز ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻴﺸﺪ و ﺁﻏﺎز ﺁن ﺁﻏﺎز ﲠﺎر ﺑﻮد‪ ،‬وﱄ اﻳﻦ ‪ 12‬ﻣﺎﻩ ﺑﺮاﺳﺎس ﻗﻤﺮي‬
‫و ﻧﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪي ﺗﻌﻴﲔ ﻣﻴﺸﺪ‪ ،‬و ﲠﻤﲔ ﺟﻬﺖ هﺮ ﺳﺎل – ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ دراﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﻣﻌﻤﻮل اﺳﺖ – وﻗﺖ ﺁﻏﺎز ﺳﺎل ﻧﻮ ﺗﻮﺳﻂ‬
‫اﺧﱰ ﺷﻨﺎﺳﺎن ﺗﻌﻴﲔ و اﻋﻼم ﻣﻴﺸﺪ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪6‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﺟﻦ‬
‫ﻗﺮﺁن از وﺟﻮد ﻣﻮﺟﻮدات ﻧﺎﭘﻴﺪاي دﻳﮕﺮي ﺑﻨﺎم ﺟﻦ ﻧﻴﺰ ﺳﺨﻦ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﺷﺒﻴﻪ ﺁدﻣﻴﺎن ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﺨﻼف‬
‫ﺧﻮد ﺁﻧﻬﺎﮐﻪ ﺁدﻣﻬﺎرا ﻣﻲ ﺑﻴﻨﻨﺪ‪،‬ﺁدﻣﻬﺎ ﺑﻪ دﻳﺪن ﺁﻧﻬﺎ‪،‬ﺟﺰ درﻣﻮارد ﺧﺎص‪،‬ﻗﺎدرﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ .‬درﻗﺮﺁن اهﻤﻴﺖ ﺧﺎﺻﻲ ﺑﻪ "اﺟﻨﻪ"‬
‫دادﻩ ﺷﺪﻩ‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ‪ 48‬ﺁﻳﻪ ﺑﻪ ﺁﻧﺎن اﺧﺘﺼﺎص ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ دردو ﮐﺘﺎب ﺗﻮﺣﻴﺪي دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ‪،‬ﺳﺨﻨﻲ‬
‫از ﺟﻦ ﺑﻪ ﻣﻴﺎن ﻧﻴﺎﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ ﺟﻦ‪،‬اﻋﺘﻘﺎدي اﺳﺖ ﮐﻪ ازاﺳﻄﻮرﻩ هﺎي ﺑﺎﺑﻠﻲ ﺑﻪ ﻣﻌﺘﻘﺪات اﻋﺮاب ﻋﺼﺮﺟﺎهﻠﻴﺖ و از ﺁﻧﺠﺎ ﺑﻪ ﻗﺮﺁن و ﺑﻪ‬
‫ﻣﻌﺘﻘﺪات اﺳﻼﻣﻲ راﻩ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬دراﺳﺎﻃﻴﺮ ﺑﺎﺑﻠﻲ اوﺗﻮﮐﻮهﺎ)اﺟﻨﻪ( ﻣﻮﺟﻮداﺗﻲ ﻧﺎﭘﻴﺪا ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ از ﺁﺗﺶ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﻪ دوﮔﺮوﻩ ﺧﻮب و ﺑﺪ ﻧﻘﺴﻴﻢ ﻣﻴﺸﺪﻧﺪ ﮐﻪ هﺮ دوي ﺁﻧﻬﺎ ارﺗﺒﺎط ﺗﻨﮕﺎ ﺗﻨﮕﻲ ﺑﺎ ﺁدﻣﻴﺎن داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬اﺟﻨﻪ ﺧﻮب‬
‫اﺧﺘﺼﺎﺻﺎ "ﺷﺪو"ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻣﻴﺸﺪﻧﺪ ﺣﺎﻣﻲ و ﻧﮕﻬﺒﺎن ﻣﺮدﻣﺎن درﺑﺮاﺑﺮ ﺧﻄﺮات روزﻣﺮﻩ زﻧﺪﮔﻲ ودرﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺧﻄﺮات‬
‫ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ دﻳﮕﺮي ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺁدﻣﻴﺎن ﺑﺮﺁﻧﻬﺎ ﺁﮔﺎﻩ ﻧﺒﻮدﻧﺪ وﻟﻲ ﺟﻨﻴﺎن ازاﻳﻦ ﺧﻄﺮات ﺧﺒﺮ داﺷﺘﻨﺪ‪.‬اﻳﻦ اﺟﻨﻪ درﺳﻔﺮ ودرﺣﻀﺮ‬
‫وﺣﺘﻲ درﮐﻮﭼﻪ و ﺑﺎزار ﺁدﻣﻴﺎن را ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ دﻳﺪﻩ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬هﻤﺮاهﻲ ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ ودرهﻨﮕﺎم ﺟﻨﮓ ﺁﻧﻬﺎرا از ﺗﻴﺮ دﺷﻤﻦ‬
‫ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﻴﺪاﺷﺘﻨﺪ‪ .‬درﻣﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬اﺟﻨﻪ ﺑﺪﮐﻪ "ادﻳﻤﻮ" ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﻣﺸﺪﻧﺪ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ درﭘﻲ ﺁزار ﺁدﻣﻴﺎن ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﺮاي ﺁﻧﻬﺎ اﻧﻮاع و‬
‫اﻗﺴﺎم دﺷﻮارﻳﻬﺎ و دردﺳﺮهﺎرا ﻓﺮاهﻢ ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‪،‬ﺣﺘﻲ ﻳﮏ دﺳﺘﻪ اﻓﺮاﻃﻲ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻨﺎم "ﺁراﻟﻮ"از دﻧﻴﺎي ﻇﻠﻤﺖ ﺑﺮاي اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ‬
‫ﺑﻴﻤﺎري هﺎي ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن هﻤﺮاﻩ ﻣﻲ ﺁوردﻧﺪ ﻳﺎﺁﻧﺎﻧﺮا ﺑﻪ ﺟﻨﺎﻳﺖ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ وﮔﻠﻪ هﺎﻳﺸﺎن را از ﻣﻴﺎن ﻣﻴﺒﺮدﻧﺪ و‬
‫ﺧﺎﻧﻮادﻩ هﺎ راﺑﻪ ﺟﺪاﺋﻲ ﻣﻴﮑﺸﺎﻧﺪﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﮔﺮوﻩ از اﺟﻨﻪ ﺷﺮورﺑﺮﺧﻼف ﺳﺎﻳﺮ ﺟﻨﻴﺎن ازدواج ﻧﻤﻴﮑﺮدﻧﺪ و ﻓﺮزﻧﺪاﻧﻲ ﺑﻪ‬
‫ﺑﺎر ﻧﻤﻲ ﺁوردﻧﺪ‪ .‬اﻧﻮاع هﻔﺘﮕﺎﻧﻪ اي از ﺁﻧﻬﺎ ﮐﻪ درﮐﻮهﺴﺘﺎن ﻣﻐﺮب زادﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﻋﺎدﺗﺎ دروﻳﺮاﻧﻪ هﺎﻳﺎدرزﻳﺮ زﻣﻴﻦ‬
‫ﻣﻴﺰﻳﺴﺘﻨﺪ و ﺁدﻣﻴﺎن ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺁﻧﻬﺎرا از ﭘﺎهﺎي ﺳﻢ دارﺷﺎن ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ وﺑﺮاي دﻓﻊ ﺷﺮﺷﺎن از ﮐﺎهﻨﺎن و ﺟﺎدوﮔﺮان ﮐﻤﮏ‬
‫ﮔﻴﺮﻧﺪ‪ .‬درﻋﻮض ﺟﻨﻬﺎي ﺧﻮب ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻴﺎن ﺧﻮدﺷﺎن ازدواج ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‪،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﺑﺎ ﺁدﻣﻴﺎن ﻧﻴﺰ درﺁﻣﻴﺰﻧﺪ‪.‬‬
‫درﻗﺮﺁن اﻳﻦ ﻋﻘﻴﺪﻩ ﺑﺎﺑﻠﻲ و ﻋﺮﺑﻲ دوران ﺟﺎهﻠﻴﺖ‪،‬ﮐﻪ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺁﻧﺮا ﺑﻪ اﺷﮑﺎل ﻣﺨﺘﻠﻒ دراﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎي اﺳﺎﻃﻴﺮي ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ‪،‬‬
‫ژرﻣﻨﻴﻮ اﺳﻼو وﻓﻨﻴﻘﻲ وﺁﺷﻮري ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﮏ واﻗﻌﻴﺖ ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ اراﺋﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪":‬اﺟﻨﻪ را ﭘﻴﺶ از‬
‫ﺁدﻣﻴﺎن ﺁﻓﺮﻳﺪﻳﻢ ﺗﺎ ﻣﺎرا ﭘﺮﺳﺘﺶ ﮐﻨﻨﺪ )ذارﻳﺎت‪، (56،‬و ﺁﻧﻬﺎرا ازﺁﺗﺶ ﺳﻮزان ﺧﻠﻖ ﮐﺮدﻳﻢ )اﻟﺮﺣﻤﻦ‪-15،‬ﺣﺠﺮ‪. (27،‬‬
‫ﮐﺴﺎﻧﻲ ﺑﻴﻦ اﺟﻨﻪ و ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺧﻮﻳﺸﺎوﻧﺪي ﻗﺎﺋﻞ ﺷﺪﻧﺪ )ذارﻳﺎت‪ (57 ،‬و ﮐﺴﺎﻧﻲ ﻧﻴﺰ اﺟﻨﻪ را ﺷﺮﮐﺎي ﺧﺪا داﻧﺴﺘﻨﺪ‬
‫)اﻧﻌﺎم‪، (100،‬و اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ هﺮدودﺳﺘﻪ دروغ ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ )ﺻﺎﻓﺎت‪ . (158،‬ﭼﻮن ﻣﺤﻤﺪ ﺑﺮاي دﻋﻮت ﺑﻪ ﺧﺪاﻗﻴﺎم ﮐﺮد ﻃﺎﻳﻔﻪ‬
‫ﺟﻨﻴﺎن ﺑﺮاو ازدﺣﺎم ﺁوردﻧﺪ )ﺟﻦ‪، (19،‬ﮔﺮوهﻲ ازاﺟﻨﻪ ﺁﻳﺎت ﻗﺮﺁن را ﺷﻨﻴﺪﻧﺪ وﺑﺎﺗﻌﺠﺐ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﺎراﺑﻪ راﻩ‬
‫هﺪاﻳﺖ ﻣﻴﺒﺮد و ﻻﺟﺮم دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﺧﺪاي واﺣﺪ ﺷﺮک ﻧﺨﻮاهﻴﻢ ورزﻳﺪ)ﺟﻦ‪1،‬و‪ . (2‬اﻳﻨﻬﺎ اﺳﻼم ﺁوردﻧﺪ واﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ درراﻩ‬
‫راﺳﺖ ﭘﺎﻳﺪار ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺁب ﮔﻮارا ﻧﺼﻴﺐ ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد)ﺟﻦ‪ . (16،‬اﻣﺎ ﺑﻌﻀﻲ دﻳﮕﺮ از ﺁﻧﻬﺎ ﮐﺎﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻧﺪ و هﻴﺰم‬
‫ﮐﺶ ﺟﻬﻨﻢ ﺷﺪﻧﺪ )ﺟﻦ‪14،‬و‪ (15‬وﻣﺎ ﺁﻧﻬﺎراﺑﻪ ﻋﺬاﺑﻲ ﺑﺴﻴﺎراﻟﻴﻢ ﻣﻌﺬب ﻣﻴﺴﺎزﻳﻢ )ﺟﻦ‪ (17،‬و ﺑﻪ ﺁﻧﺎن ﻣﻴﮕﻮﺋﻴﻢ ﺷﻤﺎ‬
‫ﻧﻴﺰﺟﺰو ﺁن ﮔﺮوهﻲ از اﺟﻨﻪ و ﺁدﻣﻴﺎن ﺷﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ از ﺷﻤﺎ ﺑﻪ ﺁﺗﺶ دوزخ داﺧﻞ ﺷﺪﻧﺪ )اﻋﺮاف‪ . (38،‬درروزﻣﺤﺸﺮ‬
‫ﺑﻪ اﺟﻨﻪ ﺧﻄﺎب ﺷﻮد ﮐﻪ اي ﮔﺮوﻩ ﺟﻨﻴﺎن‪ ،‬ﺷﻤﺎ از ﺣﻴﺚ ﺗﻌﺪاد ﺑﺮﺁدﻣﻴﺎن ﻓﺰوﻧﻲ ﮔﺮﻓﺘﻴﺪ‪،‬وﻟﻲ ﺁﻳﺎ ﻣﺎﺑﺮاي ﺷﻤﺎ رﺳﻮﻻﻧﻲ‬
‫ازﺟﻨﺲ ﺧﻮدﺗﺎن ﻧﻔﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ ﮐﻪ ﺁﻳﺎت ﻣﺎرا ﺑﺮﺷﻤﺎ ﺑﺨﻮاﻧﻨﺪ و ﺷﻤﺎ رااز ﭼﻨﻴﻦ روزي ﺑﺘﺮﺳﺎﻧﻨﺪ ؟)اﻧﻌﺎم‪." (130،‬‬
‫ﺑﻪ رواﻳﺖ ﻗﺮﺁن‪،‬دردوران ﭘﻴﺶ از ﻧﺰول اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﮔﺮوهﻲ از اﺟﻨﻪ ﮐﻮﺷﻴﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮﺳﺎﻧﻨﺪ ﺗﺎدرﺁﻧﺠﺎ‬
‫اﺳﺘﺮاق ﺳﻤﻊ ﮐﻨﻨﺪ و از اﺳﺮار ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻻﺁﮔﺎﻩ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ اﻳﻦ اﺟﻨﻴﺎن ﭘﺲ از ﻧﺰول ﻗﺮﺁن درﻳﺎﻓﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﺷﺪﻳﺪا ﺗﺤﺖ‬
‫ﻣﺮاﻗﺒﺖ اﺳﺖ واﺟﻨﻪ اي ﮐﻪ ﻗﺼﺪ رﺧﻨﻪ ﺑﺪان راداﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ هﺪف ﺗﻴﺮﺷﻬﺎب ﻣﻼﺋﮏ ﭘﺎﺳﺪارﻗﺮارﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ)ﺟﻦ‪8،‬و‪. (99‬‬
‫هﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻪ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﻗﺮﺁن‪،‬ﺑﺨﺸﻲ از ﺳﭙﺎهﻴﺎن ﺳﻠﻴﻤﺎن از اﺟﻨﻪ ﺑﻮدﻧﺪ و ﻓﺮﻣﺎﻧﺪهﺎﻧﻲ از ﮔﺮوﻩ ﺧﻮدﺷﺎن داﺷﺘﻨﺪ)ﻧﻤﻞ‪.(17،‬‬
‫ادﺑﻴﺎت اﺳﻼﻣﻲ و اﺣﺎدﻳﺚ و ﻣﻌﺘﻘﺪات ﻋﺎﻣﻪ ﺟﻬﺎن ﻣﺴﻠﻤﺎن‪ ،‬ﺑﺎ اﺳﺘﻨﺎد ﺑﻪ ﺁﻳﺎت ﻗﺮﺁﻧﻲ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﻲ ﺑﺮاي ﺟﻨﻴﺎن‬
‫در زﻧﺪﮔﻲ روزﻣﺮﻩ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﻗﺎﺋﻞ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﻃﺒﻖ رواﻳﺘﻲ ﮐﻪ ﻃﺒﺮي در"ﺗﻔﺴﻴﺮﮐﺒﻴﺮ"ﺧﻮد ﻧﻘﻞ ﮐﺮدﻩ‪،‬درهﻨﮕﺎم ﺑﺎزﮔﺸﺖ‬
‫ﻣﺤﻤﺪ از ﻃﺎﺋﻒ ﺑﻪ ﻣﮑﻪ‪ ،‬ﮔﺮوهﻲ هﻔﺖ ﻧﻔﺮي از اﺟﻨﻪ درﻧﺨﻠﺴﺘﺎن "ﻧﺨﻠﻪ"اورادرﺣﺎل ﺧﻮاﻧﺪن ﻗﺮﺁن دﻳﺪﻧﺪ وﺑﻘﺪري ﺗﺤﺖ‬
‫ﺗﺄﺛﻴﺮﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻨﺪ ﮐﻪ هﻤﺎﻧﻮﻗﺖ ﺧﻮدرا ﺑﻪ وي ﻧﺸﺎن دادﻧﺪ و ازاو اﺟﺎزﻩ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺪﻳﻦ اﺳﻼم درﺁﻳﻨﺪ‪.‬ﻣﺤﻤﺪ ﭘﺲ از‬
‫ﻣﺴﻠﻤﺎن ﺷﺪن ﺁﻧﺎن ﻣﺄﻣﻮرﺷﺎن ﮐﺮد ﮐﻪ ﺟﻨﻴﺎن دﻳﮕﺮراﻧﻴﺰ ﺑﻪ اﺳﻼم دﻋﻮت ﮐﻨﻨﺪ‪.‬اﺟﻨﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﻬﺪ ﺧﻮد وﻓﺎﮐﺮدﻧﺪ و ﺑﻌﺪهﺎ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪7‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫درﻣﺪﻳﻨﻪ ﺑﻪ دﻳﺪار او رﻓﺘﻨﺪ وﺧﺒﺮ دادﻧﺪ ﮐﻪ هﻤﻪ ﻗﺒﻴﻠﻪ ﺁﻧﻬﺎ اﺳﻼم ﺁوردﻩ اﻧﺪ‪،‬و ﻃﺒﻖ درﺧﻮاﺳﺖ ﺁﻧﺎن‪،‬اﻧﺪﮐﻲ ﺑﻌﺪ اﻓﺮاد ﻗﺒﻴﻠﻪ‬
‫درﻣﺤﻠﻲ درﺑﻴﺎﺑﺎن ﻧﺰدﻳﮏ ﻣﺪﻳﻨﻪ ﮔﺮد ﺁﻣﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ ﺑﺮاي ﺁﻧﻬﺎ ﺁﻳﺎﺗﻲ از ﻗﺮﺁن را ﻗﺮاﺋﺖ ﮐﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﺤﻞ از ﺁن ﺑﺒﻌﺪ وادي‬
‫اﻻﺟﻨﻪ ﻧﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ )ﻃﺒﺮي‪ :‬ﺗﻔﺴﻴﺮﮐﺒﻴﺮ‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ﻓﺼﻞ هﻔﺘﺎدو ﭘﻨﺠﻢ(‪.‬‬
‫ﻣﻮﻟﻔﻴﻦ اﺳﻼﻣﻲ ﺑﻪ ﮐﺮات از ازدواج اﺟﻨﻪ ﺑﺎ زﻧﺎن ﻣﺴﻠﻤﺎن رواﻳﺖ ﮐﺮدﻩ و ﮐﺴﺎﻧﻲ ازاﻓﺮاد ﺳﺮﺷﻨﺎس رازادﻩ ﻣﺸﺘﺮک‬
‫اﺟﻨﻪ وﺁدﻣﻴﺎن داﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬اﺑﻦ ﺧﻠﮑﺎن ﺑﺘﻔﺼﻴﻞ ازﮐﺴﻲ ﻳﺎد ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮادرﺷﻴﺮي ﻳﮑﻲ ازاﺟﻨﻪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ)وﻓﻴﺎت اﻻﻋﻴﺎن‪،‬‬
‫ﺟﻠﺪ ﺳﻮم‪ ،‬ص‪ ، (76‬ذهﺒﻲ هﻮﺷﻤﻨﺪي ﻓﺮاوان ﭼﻨﺪﻳﻦ داﻧﺸﻤﻨﺪ را – ﮐﻪ ﻧﺎم ﻣﻴﺒﺮد – ﻧﺎﺷﻲ از اﻳﻦ ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﻳﮑﻲ از‬
‫اﺟﺪادﺷﺎن ﺟﻦ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ )ﺗﺬﮐﺮﻩ اﻟﺤﻔﺎظ‪،‬ﺟﻠﺪدوم‪ ،‬ص ‪ . (149‬دﻣﻴﺮي ﺑﺤﺚ ﻣﻔﺼﻠﻲ دراﻳﻦ دارد ﮐﻪ ﺁﻳﺎ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ اﺟﻨﻪ‬
‫اي را ﮐﻪ درﻧﻤﺎز ﺟﻤﻌﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ درﺁﻣﺎر ﻧﻤﺎز ﮔﺬاران ﻣﻨﻈﻮر داﺷﺖ ﻳﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺁﻧﺮا ﻣﺠﺰاﮐﺮد ؟)ﮐﺘﺎب اﻟﺤﻴﻮان‪،‬‬
‫ﺟﻠﺪاول‪ ،‬ص ‪ (265‬و ﻣﺤﻤﺪﺑﺎﻗﺮﻣﺠﻠﺴﻲ از اﻣﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق رواﻳﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻃﺎﻳﻔﻪ ﮐﺮد ﺟﻨﻴﺎﻧﻲ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﺁﻧﺎﻧﺮا ﺑﺼﻮرت ﺁدﻣﻴﺎن درﺁوردﻩ اﺳﺖ )ﺣﻠﻴﻪ اﻟﻤﺘﻘﻴﻦ‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﭼﻬﺎردهﻢ(‪.‬‬
‫ﻣﺤﺪث ﻣﻌﺮوف ﻗﺮن هﺸﺘﻢ هﺠﺮي‪ ،‬اﺑﻦ ﻋﺒﺪاﻟﻪ اﻟﺸﺒﻠﻲ درﮐﺘﺎب "ﻓﻲ اﺣﮑﺎم اﻟﺠﻦ" در‪ 112‬ﻓﺼﻞ ﭼﻨﺪ هﺰار ﺣﺪﻳﺚ در‬
‫ارﺗﺒﺎط ﺑﺎاﺟﻨﻪ ﮔﺮد ﺁوري ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺣﺪﻳﺜﻬﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﮕﻬﺎﺋﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ دراﺻﻞ ﺟﻦ هﺴﺘﻨﺪ‪،‬و‬
‫ﮐﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﺑﺎ دﺳﺖ ﭼﭗ ﮐﺎرﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﻳﺎ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﻨﺪ و اﺟﻨﻪ درﺁﻧﻬﺎ رﺧﻨﻪ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‪ ،‬و ﺟﻦ هﺎﺋﻲ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﻧﺎ ﻣﺸﺮوع ﺑﺎزﻧﺎن‬
‫ﻣﻘﺎرﺑﺖ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪،‬و ﺟﻨﻴﺎﺋﻲ ﮐﻪ زﻧﺎن را از ﺷﻮهﺮاﻧﺸﺎن ﻣﻴﺮﺑﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬و اﺟﻨﻪ اي ﮐﻪ وﻗﻮع ﺟﻨﮓ ﺑﺪر را ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺧﺒﺮدادﻧﺪ‪،‬‬
‫و ﺟﻦ هﺎي ﻓﻘﻴﻪ ﮐﻪ ﻓﺘﻮا ﺻﺎدرﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪،‬واﺣﺎدﻳﺚ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺪﻳﻨﮑﻪ ﺁﻳﺎ ﭘﻴﺶ از اﺳﻼم ﺟﻨﻲ ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮي ﻃﺎﻳﻔﻪ اﺟﻨﻪ ﻣﺒﻌﻮث‬
‫ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ؟‬
‫درﻣﻴﺎن ﻓﻘﻬﺎي ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻏﺎﻟﺒﺎ اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ اﺟﻨﻪ از ﺁﺗﺶ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺎهﻴﺖ‬
‫ﻣﺎدي دارد ﭼﻄﻮر ﺧﻮدﺷﺎن داراي ﺟﺴﻢ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ و ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ درﺁﺗﺶ دوزخ ﺑﺴﻮزﻧﺪ ؟ ﻋﻼﻣﻪ ﻣﻄﻬﺮي ﮐﻮﺷﻴﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ ﺗﺎ ﭘﺎﺳﺦ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮﻟﻲ ﺑﺮاي اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﺑﻴﺎﺑﺪ‪ ":‬اﻣﺎ درﺑﺎرﻩ اﻳﻨﮑﻪ ﺟﻦ ﭼﻮن از ﺁﺗﺶ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺟﺴﻢ اﺳﺖ ﭼﺮا‬
‫ﺧﻮدش ﺟﺴﻢ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬اﻣﺮوزﻩ ﻋﻠﻤﺎ رﺳﻴﺪﻩ اﻧﺪ ﺑﻪ اﻳﻨﮑﻪ ﻣﺎ ﻓﻘﻂ ﻳﮑﻨﻮع ﺟﺴﻢ ﻧﺪارﻳﻢ ﮐﻪ ﺟﺴﻢ ﺳﻪ ﺑﻌﺪي ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
‫اﻣﮑﺎن دارد اﺟﺴﺎﻣﻲ ﺑﺎ اﺑﻌﺎدي ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻳﺎ ﮐﻤﺘﺮ درﮐﺮاﺗﻲ ﺁﺗﺸﻴﻦ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪" .‬‬

‫ﻧﺎﺳﺦ هﺎ و ﻣﻨﺴﻮخ هﺎ‬
‫ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎي اﻳﺪﺋﻮﻟﻮژﻳﮏ‪ ،‬ﻓﮑﺮي‪،‬اﺧﻼﻗﻲ وﻋﺎﻃﻔﻲ ﺳﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس"ﺗﻮﺣﻴﺪي"ﺑﮑﻠﻲ ﺑﺎﻳﮑﺪﻳﮕﺮاﺧﺘﻼف دارﻧﺪ و‬
‫ﮔﺎهﻲ اﺻﻮﻻ ﻣﺘﻨﺎﻗﺾ ﺑﺎ هﻤﺪﻳﮕﺮﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺤﺘﻮﻳﺎت ﺧﺎص ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﺁﮐﻨﺪﻩ از ﺿﺪو ﻧﻘﻴﺾ هﺎ و ﻧﺎﺳﺦ و ﻣﻨﺴﻮﺧﻬﺎ و در‬
‫ﺑﺴﻴﺎري از ﻣﻮارد اﺷﺘﺒﺎهﺎت ﺁﺷﮑﺎري هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻳﮏ ﭘﮋوهﺸﮕﺮ ﺳﺮﺷﻨﺎس ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ‪ ،‬رﻗﻢ ﮐﻠﻲ ﺁﻧﻬﺎ رادرارﺗﺒﺎط ﺑﺎ‬
‫دو ﮐﺘﺎب ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ و ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ )ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ( درﺣﺪود هﺸﺘﺎد هﺰارﺑﺮﺁورد ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﻣﻴﭙﺮﺳﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﭼﻨﻴﻦ‬
‫ﻧﺎهﻤﺎهﻨﮕﻲ ﻓﺮاﮔﻴﺮي ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﺎزهﻢ ﻣﻴﺘﻮان ﺑﻪ اﺻﺎﻟﺖ اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎ اﻋﺘﻤﺎد داﺷﺖ ؟‬
‫درﻃﻮل ﺑﻴﺶ از دو ﻗﺮن اﺧﻴﺮ‪ ،‬اﻳﻦ ﺗﻨﺎﻗﺾ هﺎ درﺻﺪهﺎ ﮐﺘﺎب و هﺰاران ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﻲ درﺟﻬﺎن ﻏﺮب‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ درﺟﻬﺎن‬
‫ﺧﻮد ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ هﻤﻪ ﺟﺎﻧﺒﻪ اي ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﺻﻔﺤﺎت ﮐﺘﺎب ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻦ‬
‫ﻃﺒﻌﺎ ﺑﺎزﮔﻮﺋﻲ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ را ﻧﺪارم‪ ،‬ﺑﺪﻳﻨﺠﻬﺖ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎﺋﻲ ﭼﻨﺪ از ﺁﻧﻬﺎ اﮐﺘﻔﺎ ﻣﻴﮑﻨﻢ‪ .‬دراﻳﻦ راﺳﺘﺎ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﺧﺎص‬
‫ﺑﺮﮐﺘﺎب ﺟﺎﻟﺐ "ارزﻳﺎﺑﻲ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس" وﻟﺘﺮ ﻧﻬﺎدﻩ ام‪ ،‬ﮐﻪ درﺁن ﺑﻴﺶ ازهﺸﺘﺼﺪ اﻳﺮاد دﻗﻴﻖ – ﺗﻘﺮﻳﺒﺎهﻤﻴﺸﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ‬
‫ﻃﻨﺰ ﺧﺎﺻﻲ ﮐﻪ درهﻤﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ هﺎي وﻟﺘﺮ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ – ﺑﻪ ﻳﮑﺎﻳﮏ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺗﻮرات وارد ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺷﺎﻳﺪ ﺗﺬﮐﺮ اﻳﻦ‬
‫واﻗﻌﻴﺖ ﺑﻴﻤﻮرد ﻧﺒﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﻣﻴﺎن اﻧﺘﺸﺎر ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺘﺎﺑﻲ )درﺳﺎل ‪ (1772‬ﺑﺎ ﺗﺄﻟﻴﻒ "ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار" ﻣﻼﺑﺎﻗﺮ‬
‫ﻣﺠﻠﺴﻲ دراﻳﺮان ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻴﻢ ﻗﺮن ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻮرات‪ ،‬ﺁﻧﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﺻﺪهﺎ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻳﻬﻮدي و ﻣﺴﻴﺤﻲ درﻃﻮل ﻗﺮون‬
‫ﺧﻮاﻧﺪﻩ اﻧﺪ‪،‬ﭼﻨﻴﻦ ﺁﻏﺎز ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ‪" :‬دراﺑﺘﺪاﺧﺪاﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ را ﺁﻓﺮﻳﺪ‪ ....‬و ﺧﺪا ﮔﻔﺖ روﺷﻨﺎﺋﻲ ﺑﺸﻮد و روﺷﻨﺎﺋﻲ‬
‫ﺷﺪ‪ ،‬و ﺧﺪا روﺷﻨﺎﺋﻲ را دﻳﺪ ﮐﻪ ﻧﻴﮑﻮ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺧﺪا روﺷﻨﺎﺋﻲ را از ﺗﺎرﻳﮑﻲ ﺟﺪاﺳﺎﺧﺖ‪ .. .‬وﺷﺎم ﺑﻮد و ﺻﺒﺢ ﺑﻮد‬
‫روزي اول "وﻟﻲ ﺗﻨﻬﺎ درﺷﺮح ﮐﺎرهﺎي ﺧﺪاوﻧﺪ درروزﭼﻬﺎرم ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮدﮐﻪ‪" :‬و ﺧﺪا ﮔﻔﺖ ﻧﻴﺮهﺎ درﻓﻠﮏ‬
‫ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ زﻣﻴﻦ روﺷﻨﺎﺋﻲ دهﻨﺪ و روزرا ازﺷﺐ ﺟﺪا ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬و ﺧﺪا دوﻧﻴﺮ ﺑﺰرگ ﺳﺎﺧﺖ‪ ،‬ﮐﻪ اﻋﻈﻢ راﺑﺮاي‬
‫ﺳﻠﻄﻨﺖ روزوﻧﻴﺮاﺻﻐﺮ راﺑﺮاي ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺷﺐ‪،‬و ﺳﺘﺎرﮔﺎن را‪ ،‬و هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎرا درﻓﻠﮏ ﺁﺳﻤﺎن ﮔﺬاﺷﺖ ﺗﺎ ﺑﺮزﻣﻴﻦ روﺷﻨﺎﺋﻲ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪8‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫دهﻨﺪ‪ ،‬و ﺧﺪا دﻳﺪ ﮐﻪ ﻧﻴﮑﻮﺳﺖ‪ ،‬و ﺷﺎم ﺑﻮدوﺻﺒﺢ ﺑﻮد‪،‬روزﭼﻬﺎرم"‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ درﺳﻪ روز اول ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺷﺎم ﺷﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ و ﺻﺒﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ هﻨﻮز ﺧﻮرﺷﻴﺪي و ﻣﺎهﻲ و ﺳﺘﺎرﮔﺎﻧﻲ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ هﻨﻮز ﺑﻪ‬
‫ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺧﻮد ﺗﻮرات روز وﺷﺒﻲ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ درروزﭼﻬﺎرم ازهﻢ ﺟﺪاﺷﺪﻩ اﻧﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪،‬و ﻃﺒﻌﺎ ﻧﻮرﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻧﻴﺰ‬
‫ﺳﻪ روزﺗﻤﺎم ﺗﺎﺑﻴﺪﻩ اﺳﺖ ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ درروزﭼﻬﺎرم ﺑﻪ ﻓﮑﺮ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺑﻴﻔﺘﺪ‪.‬‬
‫"‪ ...‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﻮاﺑﻲ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺑﺮﺁدم ﻣﺴﺘﻮﻟﻲ ﮐﺮد و ﻳﮑﻲ از دﻧﺪﻩ هﺎﻳﺶ راﮔﺮﻓﺖ و ﮔﻮﺷﺖ درﮔﻮﺷﺖ درﺟﺎﻳﺶ ﭘﺮﮐﺮد‬
‫وﺁن دﻧﺪﻩ راﮐﻪ از ﺁدم ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد زﻧﻲ ﺑﻨﺎ ﮐﺮدواورا ﺑﻨﺰد ﺁدم ﺁورد"‪ .‬وﻟﺘﺮ اﺣﺘﻤﺎل ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ از اول ﺁدم ﺑﺎ ﻳﮏ دﻧﺪﻩ‬
‫اﺿﺎﻓﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﻓﺮزﻧﺪان او هﻤﭽﻨﺎن درهﺮدوﻃﺮف ﺑﺪن دﻧﺪﻩ هﺎﺋﻲ ﻣﺴﺎوي دارﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ هﻢ اوﻣﺘﺬﮐﺮ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺳﻦ اوﮔﻮﺳﺘﻦ ﻗﺪﻳﺲ ﻣﻌﺮوف دررﺳﺎﻟﻪ اﻟﻬﻴﺎت ﺧﻮد ﺑﻨﺎم ‪ De Genesis‬دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺗﻮﺿﻴﺢ دادﻩ اﺳﺖ‬
‫‪1‬‬
‫ﮐﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻋﻠﻢ اﻟﻬﻲ ﻣﺮﺑﻮط اﺳﺖ وﺑﺮﻣﺎ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ درﻣﻮرد ﺁن ﮐﻨﺠﮑﺎوي ﮐﻨﻴﻢ‪.‬‬
‫"‪ ...‬وزن )ﺣﻮا( ﺑﻪ ﻣﺎر ﮔﻔﺖ از ﻣﻴﻮﻩ درﺧﺘﺎن ﺑﺎغ ﻣﻴﺨﻮرﻳﻢ ﻟﻴﮑﻦ از ﻣﻴﻮﻩ درﺧﺘﻲ ﮐﻪ دروﺳﻂ ﺑﺎغ )ﺑﻬﺸﺖ( اﺳﺖ‬
‫ﻧﻤﻴﺨﻮرﻳﻢ‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﺪا ﮔﻔﺖ ازﺁن ﻣﺨﻮرﻳﺪ وﮔﺮﻧﻪ ﻣﻴﻤﻴﺮﻳﺪ‪ " .‬وﻟﻲ درﺧﻮد ﺗﻮرات )ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ (2 ،‬ﺁﻣﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁدم ﭘﺲ از راﻧﺪﻩ ﺷﺪن از ﺑﻬﺸﺖ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻤﺮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ‪ 930‬ﺳﺎل دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ زﻧﺪﮔﻲ ﮐﺮد‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﺗﻀﺎد ﺗﻮراﺗﻲ از ﺁﻏﺎزﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻣﻮرد ﻧﺎراﺣﺘﻲ ﻋﻠﻤﺎي اﻟﻬﻴﺎت ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﻗﺪﻳﺲ ﻣﻌﺮوق اوﮔﻮﺳﺘﻴﻨﻮس )ﺳﻦ‬
‫اوﮔﻮﺳﺘﻦ( ﺁﻧﺮا درﻗﺮن ﭘﻨﺠﻢ ﻣﻴﻼدي ﺑﺪﻳﻨﺼﻮرت ﺣﻞ ﮐﺮدﻩ ﮐﻪ ﻇﺎهﺮا اﻳﻦ ﺗﺼﻤﻴﻤﻲ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻗﺒﻼ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد و‬
‫ﭼﻮن ﺁدم هﻤﺎﻧﻮﻗﺖ ﺗﻮﺑﻪ ﮐﺮد‪ ،‬ﺧﺪا ﻧﻴﺰازﺗﺼﻤﻴﻢ ﺧﻮد ﻋﺪول ﮐﺮد‪.‬‬
‫"‪ .....‬و ﻣﺎر ﺑﻪ زن ﮔﻔﺖ‪ :‬هﺮ ﺁﻳﻨﻪ ﺑﺎ ﺧﻮردن اﻳﻦ ﻣﻴﻮﻩ ﻧﺨﻮاهﻴﺪ ﻣﺮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺧﺪا ﻣﻴﺪاﻧﺪ درروزﻳﮑﻪ ازﺁن ﺑﺨﻮرﻳﺪ‬
‫ﭼﺸﻤﺎﻧﺘﺎن ﺑﺎز ﻣﻴﺸﻮد و ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﺪا ﻋﺎرف ﻧﻴﮏ وﺑﺪ ﺧﻮاهﻴﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﭘﺲ زن از ﻣﻴﻮﻩ درﺧﺖ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺨﻮرد و ﺑﻪ ﺷﻮهﺮ ﺧﻮد‬
‫ﻧﻴﺰ داد"‪.‬‬
‫وﻟﺘﺮ ﻣﻴﭙﺮﺳﺪ‪ :‬ﺷﺎﻳﺪ ﺣﺮف زدن ﻣﺎر درﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس اﺷﮑﺎﻟﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا درﺟﺎي دﻳﮕﺮ هﻤﻴﻦ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﻣﺎدﻩ‬
‫اﻻﻏﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺒﺮي ﺣﺮف ﻣﻴﺰﻧﺪ و ﻣﺎهﻲ ﻳﻮﻧﺲ روزي دو ﺑﺎر از رود ﻓﺮات ﺑﻴﺮون ﻣﻲ ﺁﻳﺪ ﺗﺎﻣﺮدم را ﺑﻪ ﺧﺪا‬
‫ﭘﺮﺳﺘﻲ ﻣﻮﻋﻈﻪ ﮐﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﺸﮑﻠﺘﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎر )ﺷﻴﻄﺎن( ﮐﻪ ﻃﺒﻌﺎ ﻧﻤﻲ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺑﻪ ﺑﻬﺸﺖ راﻩ داﺷﺘﻪ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ درﮐﺠﺎ ﺑﺎ ﺁدم وﺣﻮا ﮔﻔﺘﮕﻮ ﮐﺮد ؟ و درﺁﻧﻮﻗﺖ ﮐﻪ هﻨﻮز زﺑﺎن ﻣﻘﺪس ﻋﺒﺮي ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﻮد اﻳﻦ ﮔﻔﺘﮕﻮ را ﺑﺎ ﭼﻪ‬
‫زﺑﺎﻧﻲ اﻧﺠﺎم داد؟‬
‫"‪ .....‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﺎر ﻓﺮﻣﻮد ﭼﻮﻧﮑﻪ ﺁدم را اﻏﻮا ﮐﺮدي از ﺟﻤﻴﻊ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺻﺤﺮا ﻣﻠﻌﻮﻧﺘﺮ ﺧﻮاهﻲ ﺑﻮد و ﺑﻌﺪ ازاﻳﻦ‬
‫ﺑﺮﺷﮑﻤﺖ راﻩ ﺧﻮاهﻲ رﻓﺖ وﺗﻤﺎم اﻳﺎم ﻋﻤﺮت ﺧﺎک ﺧﻮاهﻲ ﺧﻮرد"‪ .‬درارزﻳﺎﺑﻲ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻧﻴﺰ وﻟﺘﺮ ﻣﻴﭙﺮﺳﺪ ﮐﻪ ﺁﻳﺎ‬
‫ﻣﺎر ﭘﻴﺶ از ﻣﻠﻌﻮن ﺷﺪن روي ﭼﻬﺎر ﭘﺎ راﻩ ﻣﻴﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ؟ و اﮔﺮ اﻣﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻇﺎهﺮ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ وي درﺗﻤﺎم اﻳﺎم‬
‫ﻋﻤﺮش ﺧﺎک ﺑﺨﻮرد‪ ،‬ﭼﺮا هﻴﭻ ﻣﺎري ﺗﺎ ﺑﻪ اﻣﺮوز ﺧﺎک ﻧﺨﻮردﻩ اﺳﺖ ؟‬
‫"‪......‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ‪ :‬اﻳﻨﮏ ﮐﻪ ﺁدم از درﺧﺖ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻧﻴﮏ وﺑﺪ ﺧﻮردﻩ هﻤﺎﻧﺎ ﻣﺜﻞ ﻣﺎ ﺷﺪﻩ و ﻋﺎرف ﻧﻴﮏ وﺑﺪﮔﺮدﻳﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬و اﻳﻨﮏ ﻣﺒﺎداﮐﻪ دﺳﺖ ﺧﻮدرا درازﮐﻨﺪ و از درﺧﺖ ﺣﻴﺎت ﻧﻴﺰ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺨﻮرد و ﺗﺎ ﺑﻪ اﺑﺪ زﻧﺪﻩ ﺑﻤﺎﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﺧﺪا اورا از ﺑﻬﺸﺖ ﺑﻴﺮون ﮐﺮد ﺗﺎ ﮐﺎرزﻣﻴﻨﻲ را ﮐﻪ از ﺁن ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﺑﮑﻨﺪ‪،‬و ﺷﻤﺸﻴﺮﺁﺗﺸﺒﺎري راﮐﻪ ﺑﻬﺮ ﺳﻮ ﮔﺮدش‬
‫ﻣﻴﮑﺮد ﻣﺄﻣﻮرﺳﺎﺧﺖ ﺗﺎ درﺧﺖ زﻧﺪﮔﻲ را ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﮐﻨﺪ‪ ".‬ﺗﻮﺿﻴﺤﻲ ﮐﻪ وﻟﺘﺮ درﻣﻮرد اﻳﻦ ﭼﻨﺪ ﺑﻨﺪ ﻣﻴﺪهﺪ ﻣﻔﻬﻮم ﻓﻠﺴﻔﻲ‬
‫ﺟﺎﻟﺒﻲ دارد‪ ":‬اﮔﺮﺧﺪاوﻧﺪ درﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﺧﻮد واﻗﻌﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻔﻬﻮم ﺁن اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻧﻴﮏ و ﺑﺪ از‬
‫ﺟﺎﻧﺐ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن ﻳﮏ ﺗﻮﻃﺌﻪ ﺷﻴﻄﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﺧﻮاﺳﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ و درﺳﺖ درﺟﻬﺖ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺁن اﻧﺠﺎم ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ ،‬و‬
‫ﺁن اﻧﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺻﻮﻻ ﻗﻮﻩ ﺗﻤﻴﺰ ﺧﻮب را ازﺑﺪ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ " .‬دراﻳﻦ ﻣﻮرد وﻟﺘﺮ ﮔﻔﺘﻪ‬
‫ﻳﻮﻟﻴﺎﻧﻮس اﻣﭙﺮاﺗﻮر ﻣﻴﺘﺮاﻧﻲ و ﺿﺪ ﻣﺴﻴﺤﻲ روم رادرﺧﻄﺎﺑﻪ ﻣﺸﻬﻮر اوﻧﻘﻞ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاي ﻳﻬﻮد و ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ درﺳﺖ‬
‫ﺑﺎﻟﻌﮑﺲ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ از ﺁدم و ﺣﻮا ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ازﻣﻴﻮﻩ درﺧﺖ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻧﻴﮏ وﺑﺪ هﺮ ﭼﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺨﻮرﻧﺪ ﺗﺎ ﺧﺪاي ﺧﻮدﺷﺎﻧﺮا‬
‫ﺁﮔﺎهﺎﻧﻪ ﺗﺮﺑﭙﺮﺳﺘﻨﺪ و ﺧﻮب را از ﺑﺪ ﺑﻬﺘﺮ ﺗﺸﺨﻴﺺ دهﻨﺪ‪.‬‬
‫____________________________‬
‫‪ -1‬ارﺗﺒﺎط زن و دﻧﺪﻩ دراﺳﻄﻮرﻩ ﺗﻮراﺗﻲ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ازاﻳﻨﺠﺎ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ درزﺑﺎن ﺳﻮﻣﺮي اﻳﻦ هﺮدوﮐﻠﻤﻪ ﺗﻠﻔﻆ‬
‫ﻣﺸﺎﲠﻲ دارﻧﺪ و ﻣﻴﺘﻮان اﺣﺘﻤﺎل داد ﮐﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﺗﻮرات اﻳﻦ دوﻣﻔﻬﻮم را ﺟﺎي ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪9‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫"‪ ...‬و ﺁدم ﺑﻪ زن ﺧﻮد ﺣﻮا درﺁﻣﺪ و اوﺁﺑﺴﺘﻦ ﺷﺪ و ﻗﺎﺑﻴﻞ را زاﺋﻴﺪ‪ ،‬وﺑﺎردﻳﮕﺮ ﺁﺑﺴﺘﻦ ﺷﺪ وهﺎﺑﻴﻞ را زاﺋﻴﺪ‪،‬و هﺎﺑﻴﻞ ﺑﻪ‬
‫ﮔﻠﻪ داري ﭘﺮداﺧﺖ و ﻗﺎﺑﻴﻞ ﺑﻪ زراﻋﺖ‪ .‬و ﺑﻌﺪ ﺑﻪ ﻣﺮور اﻳﺎم ﻗﺎﺑﻴﻞ از ﻣﺤﺼﻮل زﻣﻴﻦ ﺧﻮد ﺑﺮاي ﺧﺪاوﻧﺪ هﺪﻳﻪ ﺁورد و‬
‫هﺎﺑﻴﻞ ﻧﻴﺰ ﻧﻮزادان ﮔﻠﻪ ﺧﻮد وﭘﻴﻪ ﺁﻧﻬﺎراﺑﺮاي ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁورد‪،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ هﺪﻳﻪ هﺎﺑﻴﻞ را ﭘﺴﻨﺪﻳﺪ اﻣﺎ هﺪﻳﻪ ﻗﺎﺑﻴﻞ راﻣﻨﻈﻮر‬
‫ﻧﺪاﺷﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﺧﺸﻢ ﻗﺎﺑﻴﻞ اﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺷﺪ و ﺳﺮﺧﻮد را ﺑﻪ زﻳﺮ اﻓﮑﻨﺪ‪ .‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺪو ﮔﻔﺖ ﭼﺮا ﺧﺸﻤﻨﺎک ﺷﺪي ؟‬
‫اﮔﺮ ﺗﻮهﻢ هﺪﻳﻪ اي ﻣﺜﻞ ﺑﺮادرت هﺎﺑﻴﻞ ﻣﻲ ﺁوردي هﺮ ﺁﻳﻨﻪ ﻣﻘﺒﻮل ﻣﻦ ﻣﻴﺸﺪ‪ .‬و واﻗﻊ ﺷﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن ﺑﻪ ﺻﺤﺮا رﻓﺘﻨﺪ ﻗﺎﺑﻴﻞ‬
‫ﺑﺮﺑﺮادر ﺧﻮد هﺎﺑﻴﻞ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ اورا ﺑﮑﺸﺖ "‪ .‬وﻟﺘﺮ دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪ :‬ﻣﻌﻠﻮم ﻧﻴﺴﺖ ﭼﺮا ﺧﺪاﻳﺎن درهﺮ دورﻩ و ﺑﻪ‬
‫هﺮﺻﻮرت ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ﻳﺎ ﺣﻴﻮاﻧﺎت را ﺑﺮهﺪاﻳﺎﺋﻲ ﮐﻪ ﮐﺸﺘﺎر درﺁﻧﻬﺎ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺗﺮﺟﻴﺢ ﻣﻴﺪهﻨﺪ ؟ وﻟﻲ ﺣﺘﻲ دراﻳﻦ ﺻﻮرت‬
‫ﻧﻴﺰﺁﻳﺎ ﻳﻬﻮﻩ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﻣﻴﺎن دوﺑﺮادر ﮐﻴﻨﻪ ﺗﻮزي ﺑﻮﺟﻮد ﻧﻴﺎورد و ﻳﮑﻲ از ﺁن دو را ﻃﻮري ﺳﺮﺷﮑﺴﺘﻪ ﻧﮑﻨﺪ ﮐﻪ‬
‫ﺑﻪ ﻗﺘﻞ ﺑﺮادرش دﺳﺖ ﺑﺰﻧﺪ‪ ،‬و ﺗﺎزﻩ ﺑﻌﺪ از اﻳﻦ ﺑﺮادرﮐﺸﻲ‪ ،‬ﺧﻮد ﻳﻬﻮﻩ ازﺑﺮادر ﺁدﻣﮑﺶ و ﻧﻪ از ﺑﺮادرﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺣﻤﺎﻳﺖ ﮐﻨﺪ ؟‬
‫"‪ ...‬و ﭼﻮن ﻗﺎﺋﻦ )ﻗﺎﺑﻴﻞ( ﺑﺮادرش هﺎﺑﻴﻞ را ﮐﺸﺖ‪،‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﺪا ﻣﻘﺮرﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ هﺮ ﮐﻪ ﻗﺎﺑﻴﻞ راﺑﮑﺸﺪ هﻔﺖ ﭼﻨﺪان ازاو‬
‫اﻧﺘﻘﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد‪ ،‬و ﺑﻪ ﻗﺎﺑﻴﻞ ﻋﻼﻣﺘﻲ داد ﮐﻪ هﺮﮐﻪ اورا ﺑﻴﺎﺑﺪ وي را ﻧﮑﺸﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻗﺎﺑﻴﻞ ا زﺣﻀﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻴﺮون رﻓﺖ‬
‫و درﺷﺮق ﺑﺎغ ﻋﺪن ﺳﺎﮐﻦ ﺷﺪ‪،‬و درﺁﻧﺠﺎ ﺑﻪ زوﺟﻪ ﺧﻮد درﺁﻣﺪ واز اوﭘﺴﺮي ﺑﻨﺎم ﺧﻨﻮخ ﺁورد و ﺷﻬﺮي ﺑﻨﺎ ﮐﺮد و ﺁﻧﺮا‬
‫ﺑﻨﺎم ﭘﺴﺮ ﺧﻮد ﺧﻨﻮخ ﻧﺎم ﻧﻬﺎد " )ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ . (17-15 ،‬دراﺷﺎرﻩ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﻮرات‪ ،‬وﻟﺘﺮ‬
‫ﻣﻴﭙﺮﺳﺪ‪ " :‬ﮔﺬﺷﺘﻪ ازاﻳﻨﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﮏ ﻗﺎﺗﻞ ﺑﺮادر ﮐﺶ رازﻳﺮ ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺧﺎص ﺧﻮد ﻣﻴﮕﻴﺮد‪،‬ﺁﻧﻬﻢ درﺷﺮاﻳﻄﻲ ﮐﻪ ﻗﺒﻼ ﭘﺪرو‬
‫ﻣﺎدر او و درﭘﻲ ﺁﻧﻬﺎ هﻤﻪ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ را ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺧﻮردن ﻳﮏ ﻣﻴﻮﻩ ﻣﻤﻨﻮع ﻣﺤﮑﻮم ﺑﻪ ﻋﺬاب داﺋﻢ درروي زﻣﻴﻦ‬
‫ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﮕﻮﻧﻪ هﻤﻴﻦ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻤﻴﺪاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﺲ از ﻗﺘﻞ هﺎﺑﻴﻞ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺑﺮادرش‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﺟﺰﺳﻪ ﻧﻔﺮ)ﺁدم‪،‬‬
‫ﺣﻮا‪ ،‬ﻗﺎﺑﻴﻞ( هﻴﭻ اﻧﺴﺎﻧﻲ درروي زﻣﻴﻦ ﻧﻤﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ ﺗﺎ ﻗﺎﺑﻴﻞ را ﺑﻴﺎﺑﺪ و اوراﺑﮑﺸﺪ و ﺧﺪاوﻧﺪ ازاوﺑﺪﻳﻦ ﮔﻨﺎﻩ هﻔﺖ‬
‫ﺑﺎراﻧﺘﻘﺎم ﺑﮕﻴﺮد؟ و روﺷﻦ هﻢ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ زوﺟﻪ اي ﮐﻪ ﻗﺎﺑﻴﻞ ﮔﺮﻓﺖ ازﮐﺠﺎ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮد؟ وﺷﻬﺮي ﮐﻪ ﺳﺎﺧﺖ وﺑﻪ ﻧﺎم‬
‫ﭘﺴﺮش ﻧﺎﻣﮕﺬاري ﮐﺮد ﺑﻪ دﺳﺖ ﮐﺪام ﮐﺴﺎﻧﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ ؟ و ﭼﻪ ﻣﺮدﻣﻲ درﺁن ﺳﮑﻮﻧﺖ ﮔﺰﻳﺪﻧﺪ ؟"‬
‫ﭘﻴﺶ از ﻓﺮﺳﺘﺎدن ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح‪ ،‬ﺧﺪا ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﮐﻪ درﺁﻳﻨﺪﻩ " اﻳﺎم ﻋﻤﺮ ﺑﺸﺮﺷﺶ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎل ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ"‬
‫)ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ، (3 ،‬وﻟﻲ هﻤﻴﻦ ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ )ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪ (32-10 ،‬ازدﻩ ﻧﺴﻞ ﭘﻴﺎﭘﻲ از ﻓﺮزﻧﺪان ﻧﻮح‬
‫ﻧﺎم ﻣﻴﺒﺮد ﮐﻪ هﺮﮐﺪام از ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺗﻔﺎوت از‪ 148‬ﺳﺎل ﺗﺎ ‪ 600‬ﺳﺎل ﻋﻤﺮ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ وﺣﺘﻲ ﻳﮑﻲ از ﺁﻧﺎن هﻢ زودﺗﺮاز ﺻﺪو‬
‫ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎﻟﮕﻲ ﻧﻤﺮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬درﺟﺮﻳﺎن هﻤﻴﻦ ﻃﻮﻓﺎن‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﻮح دﺳﺘﻮر ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ از هﺮﺣﻴﻮان روي زﻣﻴﻦ ﻳﮏ‬
‫ﺟﻔﺖ ﻧﺮوﻣﺎدﻩ درﮐﺸﺘﻲ ﺧﻮد ﺟﺎدهﺪ)ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ، (19،‬وﻟﻲ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ اﻳﻦ دﺳﺘﻮررا ﻓﺮاﻣﻮش‬
‫ﻣﻴﮑﻨﺪ و از هﻤﻴﻦ ﻧﻮح ﻣﻴﺨﻮاهﺪ ﮐﻪ هﻔﺖ ﺟﻔﺖ ازﺑﻬﺎﺋﻢ راﺑﻪ ﮐﺸﺘﻲ ﺧﻮد ﺑﻴﺎورد )هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪. (3 ،‬‬
‫هﻨﮕﺎﻣﻲ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﺑﺮاي ﺁزﻣﺎﻳﺶ درﺟﻪ اﺧﻼص اﺑﺮاهﻴﻢ از او ﺑﺨﻮاهﺪ ﮐﻪ ﭘﺴﺮش را درراﻩ ﺧﺪا ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ‬
‫ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﻃﺒﻖ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﻮرات ﺑﺪو ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ " اﮐﻨﻮن ﭘﺴﺮ ﻳﮕﺎﻧﻪ ﺧﻮدت اﺳﺤﺎق راﺑﺮدارو ﺑﺰﻣﻴﻦ ﻣﻮرﻳﺎ ﺑﺮوﺗﺎ درﺁﻧﺠﺎ اورا‬
‫ﺑﺮاي ﻣﻦ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﮐﻨﻲ ")ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ ودوم‪ (2 ،‬ووﻗﺘﻴﮑﻪ ﺧﻮدش ﻣﺎﻧﻊ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﺷﺪن اﻳﻦ ﭘﺴﺮ ﻣﻴﺸﻮد‬
‫ﺳﻮﮔﻨﺪ ﻣﻴﺨﻮرد ﮐﻪ‪" :‬ﺑﻪ ذات اﻗﺪس ﺧﻮدم ﻗﺴﻢ ﻣﻴﺨﻮرم ﮐﻪ ﭼﻮن ﭘﺴﺮ ﻳﮕﺎﻧﻪ ﺧﻮدت راازﻣﻦ درﻳﻎ ﻧﺪاﺷﺘﻲ هﺮ ﺁﻳﻨﻪ‬
‫ذرﻳﺖ ﺗﺮﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺘﺎرﮔﺎن ﺁﺳﻤﺎن و رﻳﮕﻬﺎي ﮐﻨﺎر درﻳﺎ ﮐﺜﻴﺮ ﺳﺎزم " )هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ . (16،‬وﻟﻲ هﻤﻴﻦ ﺗﻮرات درﻓﺼﻮل ﻗﺒﻞ از‬
‫ﺁن ﺧﺒﺮ دادﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﭘﻴﺶ ازﺁﻧﮑﻪ اﺳﺤﺎق ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﻮد‪ ،‬ازﮐﻨﻴﺰ ﺧﻮد هﺎﺟﺮ ﻓﺮزﻧﺪي ﺑﻨﺎم اﺳﻤﺎﻋﻴﻞ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‬
‫)ﮐﻪ درﺳﻨﺘﻬﺎي اﺳﻼﻣﻲ ﻧﻴﺎي ﻗﻮم ﻋﺮب و ﺳﺎزﻧﺪﻩ ﺧﺎﻧﻪ ﮐﻌﺒﻪ اﺳﺖ و اﺳﺤﺎق ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺪﺗﻲ ﺑﻌﺪ از ﺁن از ﻣﺎدرﺻﺪ ﺳﺎﻟﻪ‬
‫ﺧﻮد ﺳﺎرا ﺑﺪﻧﻴﺎ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ و ﺑﺪﻳﻦ ﺣﺴﺎب اﺳﺤﺎق ﻣﻄﻠﻘﺎ ﭘﺴﺮ ﻳﮕﺎﻧﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﻧﺒﻮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻣﻌﺠﺰات دﻩ ﮔﺎﻧﻪ ﻣﺤﻴﺮاﻟﻌﻘﻮل ﻣﻮﺳﻲ درﻣﺼﺮ‪ ،‬ﻣﻌﺠﺰﻩ ﭼﻬﺎرﻣﻴﻦ ﺣﮑﺎﻳﺖ ازاﻳﻦ دارد ﮐﻪ "ﺗﻤﺎﻣﻲ اﺳﺒﺎن و اﻻﻏﺎن و‬
‫ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان ﻣﺼﺮﻳﺎن ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ وﺑﺎﺋﻲ ﺳﺨﺖ ﻧﺎﺑﻮد ﺷﺪﻧﺪ "‪ ،‬وﻟﻲ دردهﻤﻴﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ هﻤﻴﻦ ﻣﻮﺳﻲ‪،‬ﻓﺮﻋﻮن ﺑﺎ هﻤﻪ‬
‫ﺳﻮاران و اﺳﺒﻬﺎ و اراﺑﻪ هﺎ و ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻟﺸﮑﺮﻳﺎن ﺧﻮدﺑﺪﻧﺒﺎل ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻣﻴﺸﺘﺎﺑﺪو ﺧﻮد او ﺑﺎ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ دردرﻳﺎ ﻏﺮق‬
‫ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬درﺳﻔﺮﺧﺮوج ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺸﺼﺪ هﺰارﻣﺮد ﻳﻬﻮدي ﮐﻪ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ زﻧﺎن و ﻓﺮزﻧﺪان ﺧﻮد از ﻣﺼﺮ‬
‫ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ در"اﻳﻠﻴﻢ " ﭼﺎدر زدﻧﺪ ﮐﻪ درﺁن ﺗﻨﻬﺎ دوازدﻩ ﭼﺸﻤﻪ ﺁب و هﻔﺘﺎد درﺧﺖ ﺧﺮﻣﺎ ﺑﻮد و هﻤﮕﻲ ﻧﻮﺷﻴﺪﻧﺪ‬
‫و ﺧﻮردﻧﺪ و ﻣﺪت زﻳﺎدي درﺁﻧﺠﺎ ﻣﺎﻧﺪﻧﺪ )ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‪ . (27 ،‬درﭘﺎﻳﺎن دورﻩ ﺳﺮﮔﺮداﻧﻲ ﻳﻬﻮدﻳﺎن درﺻﺤﺮا‪ ،‬ﻣﻮﺳﻲ‬
‫ﺑﺪاﻧﺎن ﺧﻄﺎب ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ "اﻳﻨﮏ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪاﻳﺘﺎن ﺷﻤﺎ را ﭼﻬﻞ ﺳﺎل و ﻳﺎزدﻩ ﻣﺎﻩ دراﻳﻦ ﺑﻴﺎﺑﺎن رهﺒﺮي ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ‬
‫ﻟﺒﺎس ﺑﺮﺗﻨﺘﺎن ﻣﻨﺪرس ﺷﻮد ﻳﺎ ﭘﺎهﺎﻳﺘﺎن ﺁﻣﺎس ﮐﻨﺪ")ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﻴﻪ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ ، (4-2 ،‬وﻟﻲ ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺗﻮرات ﻣﻮﺳﻲ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪10‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫هﻨﮕﺎم ﺧﺮوج از ﻣﺼﺮ هﺸﺘﺎد ﺳﺎل داﺷﺘﻪ ودروﻗﺖ ﻣﺮگ ﺻﺪو ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﺎاﻳﻦ ﺣﺴﺎب درﻣﻮﻗﻊ ﺧﻄﺎب‬
‫اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ ﻣﺪﺗﻲ از ﻣﺮﮔﺶ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬از ﺟﺎﻧﺐ دﻳﮕﺮ هﻤﻴﻦ ﻣﺮدان و زﻧﺎن و ﮐﻮدﮐﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ‬
‫ﻗﻮل ﻣﻮﺳﻲ ﻧﻪ ﻟﺒﺎس ﺑﺮﺗﻨﺸﺎن ﻣﻨﺪرس ﺷﺪﻩ و ﻧﻪ ﭘﺎهﺎﻳﺸﺎن ﺁﻣﺎس ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد‪ ،‬درهﻨﮕﺎم ورود ﺑﻪ ارض ﮐﻨﻌﺎن‪ ،‬ﺗﻮﺳﻂ‬
‫ﻋﺰرا ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﻣﻌﺘﺒﺮ ﻳﻬﻮد درﮐﺘﺎﺑﻲ ﮐﻪ ﻧﺎم ﺧﻮد اورا دارد‪،‬ﭼﻨﻴﻦ ﺁﻣﺎر ﮔﻴﺮي ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪" :‬و ﺷﻤﺎر ﻳﻬﻮدﻳﺎﻧﻲ ﮐﻪ درﺑﺎزﮔﺸﺖ‬
‫ازﻣﺼﺮ ﺑﻪ ارض ﮐﻨﻌﺎن ﺁﻣﺪﻧﺪ ‪ 42630‬ﻧﻔﺮ ﺑﻮد‪ ،‬ﺳﻮاي ﻏﻼﻣﺎن و ﮐﻨﻴﺰان اﻳﺸﺎن ﮐﻪ ‪ 7337‬ﻧﻔﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬و ﻣﻐﻨﻴﺎن و‬
‫ﻣﻐﻨﻴﺎت اﻳﺸﺎن ﮐﻪ ‪ 200‬ﻧﻔﺮ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬و اﺳﺒﺎن اﻳﺸﺎن ﮐﻪ ‪ 730‬رأس ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬واﻻﻏﺎن اﻳﺸﺎن ﮐﻪ ‪ 6720‬رأس‬
‫ﺑﻮدﻧﺪ")ﮐﺘﺎب اول ﻋﺰرا‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ . (64 ،‬هﻤﻴﻦ ﻳﻬﻮدﻳﺎﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﻃﺒﻖ ﺁﻧﭽﻪ درﺻﺤﻴﻔﻪ ﻳﻮﺷﻊ ﺁﻣﺪﻩ درﺑﻴﺶ از‬
‫ﻳﮑﺼﺪﺣﻤﻠﻪ ﭘﻴﺎﭘﻲ ﺷﻬﺮهﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮐﻨﻌﺎن راﻣﺘﺼﺮف ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ وﻣﺮدم ﺁﻧﻬﺎ راﻗﺘﻞ ﻋﺎم و ﺧﻮد ﺷﻬﺮهﺎ را وﻳﺮان ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ‪،‬‬
‫و ﺑﺎهﻤﻪ ﺁﻧﮑﻪ ﺳﺎﻳﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺮﺳﺮﺷﺎن ﮔﺴﺘﺮدﻩ اﺳﺖ اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺧﻮد ﻧﻴﺰ ﻣﺘﺤﻤﻞ ﺗﻠﻔﺎﺗﻲ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ ،‬و ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳﻦ درﭘﺎﻳﺎن اﻳﻦ‬
‫ﻣﺎﺟﺮا ﺷﻤﺎر ﺁﻧﺎن ﺳﻴﺼﺪ هﺰارﺗﻦ ﺑﺮﺁورﻣﻴﺸﻮد‪.‬‬
‫درﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﻳﻌﻘﻮب هﻨﮕﺎم ﺳﻔﺮ ﺑﻪ ﻣﺼﺮ ﺑﺮاي دﻳﺪارﻳﻮﺳﻒ‪ ،‬ﺑﻪ دﺳﺘﻮر ﻓﺮﻋﻮن درﻧﻴﮑﻮﺗﺮﻳﻦ ﻣﺤﻞ‬
‫ﻣﺼﺮ ﻳﻌﻨﻲ درارض ﻋﻤﺴﻴﺲ)زﻣﻴﻦ راﻣﺴﺲ( ﺳﮑﻮﻧﺖ دادﻩ ﺷﺪ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ دراﻳﻦ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﮐﻪ ﺗﻮرات ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻴﮑﻨﺪ‬
‫هﻨﻮز ﻧﻪ راﻣﺴﺲ ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد وﻧﻪ ﻣﺤﻠﻲ ﺑﻨﺎم ارض راﻣﺴﺲ درﻣﺼﺮ وﺟﻮد داﺷﺖ )ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﻞ هﻔﺘﻢ‪،‬‬
‫‪ . (11‬درهﻤﻴﻦ ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺳﺎرا زن اﺑﺮاهﻴﻢ در‪ 127‬ﺳﺎﻟﮕﻲ درﮔﺬﺷﺖ‪ ،‬اﺑﺮاهﻴﻢ ﺧﻮاﺳﺖ‬
‫زﻣﻴﻨﻲ را ﺑﺮاي دﻓﻦ او درﺣﺒﺮون ﺧﺮﻳﺪاري ﮐﻨﺪ‪ ،‬و ﻣﺎﻟﮏ زﻣﻴﻦ او ﺑﺎﺑﺖ ﺑﻬﺎي ﺁن ‪ 400‬ﺷﮑﻞ ﻧﻘﺮﻩ ﺧﻮاﺳﺖ )ﺳﻔﺮ‬
‫ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﺳﻮم‪ ، (15 ،‬وﻟﻲ ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ وﻟﺘﺮ ﺗﺬﮐﺮﻣﻴﺪهﺪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ درﺁن هﻨﮕﺎم ﺳﮑﻪ اي ﺑﻨﺎم ﺷﮑﻞ‬
‫درﺳﺮزﻣﻴﻦ ﮐﻨﻌﺎن وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﺘﻲ درزﻣﺎن ﻣﻮﺳﻲ ﻧﻴﺰ هﻴﭻ ﺟﺎ اﺷﺎرﻩ اي ﺑﻪ وﺟﻮد ﺳﮑﻪ ﻃﻼ ﻳﺎ ﻧﻘﺮﻩ ﻧﺸﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬و اﻳﻦ اﻓﺴﺎﻧﻪ زﻣﻴﻦ ﺧﺮﻳﺪاري ﺷﺪﻩ ﺑﺮاي دﻓﻦ ﺳﺎرا ﻧﺸﺎن ﺁن اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺘﺎب ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻳﻌﻨﻲ اﺻﻠﻲ ﺗﺮﻳﻦ ﮐﺘﺎب‬
‫ﺗﻮرات ﺑﺴﻴﺎر دﻳﺮﺗﺮ از ﺁﻧﮑﻪ ادﻋﺎ ﻣﻴﺸﻮد ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﺳﻔﺮ ﺧﺮوج ﻣﺤﻞ دﻳﺪار ﻣﻮﺳﻲ ﺑﺎ ﻳﻬﻮﻩ ﻳﮑﺠﺎ ﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎ ﻣﻌﻴﻦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ و ﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﮐﻮﻩ ﺣﻮرﻳﺐ )ﺳﻔﺮﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫هﻔﺪهﻢ‪ . (6 ،‬درهﻤﻴﻦ ﮐﺘﺎب ازﻗﻮل ﻳﻬﻮﻩ درﮔﻔﺘﮕﻮي او ﺑﺎ ﻣﻮﺳﻲ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ اﻧﺘﻘﺎم ﮔﻨﺎﻩ ﭘﺪران را ﺗﺎ ﭼﻬﺎر‬
‫ﻧﺴﻞ از ﻓﺮزﻧﺪاﻧﺸﺎن ﻣﻴﮕﻴﺮم ) ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ ، (5 ،‬وﻟﻲ درﮐﺘﺎب ﻳﺮﻣﻴﺎ اﻳﻦ اﻧﺘﻘﺎم ﺑﻪ ﻳﮏ ﻧﺴﻞ ﻣﺤﺪود ﺷﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ ) ارﻣﻴﺎء‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻲ وﻳﮑﻢ‪ ، (29 ،‬و درﮐﺘﺎب ﺣﺰﻗﻴﺎل از زﺑﺎن هﻤﻴﻦ ﻳﻬﻮﻩ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ هﺮ ﮐﺴﻲ ﻓﻘﻂ ﺑﺎﺑﺖ ﮔﻨﺎﻩ‬
‫ﺧﻮدش ﺧﻮد ﺟﻮاب ﺧﻮاهﺪ داد )ﺣﺰﻗﻴﺎل‪ ،‬ﺑﺎب هﺠﺪهﻢ‪. (16-12 .4-2 ،‬‬
‫درﮐﺘﺎب ﻳﺮﻣﺎ‪ ،‬ﺧﺪا ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮش اﻃﻼع ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺑﺰودي ﻓﺮﻋﻮن ﻣﺼﺮ ﺑﺪﺳﺖ ﻧﺒﻮﮐﺪ ﻧﺼﺮﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺎﺑﻠﻲ ﻣﻐﻠﻮب ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﺷﺪ و ﺧﺪاوﻧﺪ ﻓﺮﻋﻮن و ﮐﺴﺎﻧﺶ را ﺑﺪﺳﺖ دﺷﻤﻨﺎن ﺑﺎﺑﻠﻲ ﺧﻮد ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد‪ .‬وﻟﻲ ﻧﻪ اﻳﻦ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺎﺑﻞ هﻴﭽﻮﻗﺖ‬
‫ﻣﺼﺮ را ﺗﺼﺮف ﮐﺮد و ﻧﻪ ﻓﺮﻋﻮن ﻣﺼﺮ ﺑﺪﺳﺖ او اﺳﻴﺮ ﺷﺪ‪ .‬درﻋﻮض ﻣﺪﺗﻬﺎ ﺑﻌﺪ ﻣﺼﺮ ﻣﻐﻠﻮب ﺳﭙﺎﻩ ﭘﺎرس ﺷﺪ ﮐﻪ‬
‫ﭘﻴﺶ از ﺁن ﺧﻮد ﺑﺎﺑﻞ را ﻧﻴﺰ ﺗﺼﺮف ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد )ﮐﺘﺎب ارﻣﻴﺎء ﻧﺒﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﻞ وﺷﺸﻢ‪ .(28-25 ،‬ﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻲ ﻣﺸﺎﺑﻬﻲ‬
‫از ﺟﺎﻧﺐ ﺣﺰﻗﻴﺎل درﻣﻮرد هﻮﻓﺮا ﻓﺮﻋﻮن دﻳﮕﺮ ﻣﺼﺮ و ﺑﺨﺖ اﻟﻨﺼﺮ ﺑﻬﻤﻴﻦ اﻧﺪازﻩ ﻏﻠﻂ از ﮐﺎر درﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﮐﺘﺎب ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﺗﻮرات ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻴﺎن ﺑﺮاي ﻣﺒﺎرزﻩ ﺑﺎ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺳﻲ هﺰار اراﺑﻪ ﺟﻨﮕﻲ و ﺷﺸﻬﺰار ﺳﻮار‬
‫و " ﺑﻪ اﻧﺪازﻩ ﺷﻦ هﺎي درﻳﺎ " ﺳﺮﺑﺎز ﮔﺮد ﺁوردﻧﺪ‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ ﻟﺸﮑﺮ ﺁراﺋﻲ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﻲ را ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ درﺁن‬
‫هﻨﮕﺎم ﭼﻨﺎن ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺟﻨﮕﻲ ﻓﺮاواﻧﻲ داﺷﺘﻪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺑﺴﻴﺞ ﮔﺴﺘﺮدﻩ را از ﺟﺎﻧﺐ دﺷﻤﻨﺎن ﺁن اﻳﺠﺎب ﻣﻴﮑﺮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬وﻟﻲ‬
‫درﺳﺖ درهﻤﻴﻦ ﮐﺘﺎب ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ از اﻳﻦ ﺷﮑﺎﻳﺖ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن درزﻳﺮ ﺗﺴﻠﻂ ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻴﺎن ﺣﻖ داﺷﺘﻦ ﻳﮏ ﭼﺎﻗﻮ را هﻢ‬
‫ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ‪" :‬و درﺗﻤﺎﻣﻲ زﻣﻴﻦ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺁهﻨﮕﺮي ﻳﺎﻓﺖ ﻧﻤﻴﺸﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻴﺎن ﻣﻴﮕﻔﺘﻨﺪ ﻣﺒﺎدا ﻋﺒﺮاﻧﻴﺎن ﺑﺮاي ﺧﻮد‬
‫ﺷﻤﺸﻴﺮ ﻳﺎ ﻧﻴﺰﻩ ﺑﺴﺎزﻧﺪ‪ .‬و ﺟﻤﻴﻊ اﺳﺮاﺋﻴﻠﻴﺎن ﻧﺰد ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻴﺎن ﻓﺮود ﻣﻲ ﺁﻣﺪﻧﺪ ﺗﺎ هﺮ ﮐﺲ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻴﻞ و ﮔﺎوﺁهﻦ و ﺗﺒﺮ و‬
‫داس ﺧﻮد را ﺗﻴﺰ ﮐﻨﺪ‪ ،‬و درروز ﺟﻨﮓ ﺷﻤﺸﻴﺮ و ﻧﻴﺰﻩ دردﺳﺖ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻳﺎﻓﺖ ﻧﺸﺪ")ﮐﺘﺎب اول ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ‪،‬‬
‫ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪.(21-19 ،‬‬
‫ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﺿﺪ وﻧﻘﻴﺾ هﺎي ﻓﺮاوان‪ ،‬ﻓﺼﻮل ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻮرات ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺒﺎﻟﻐﻪ ﮔﻮﺋﻲ هﺎﺋﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ارﺗﺒﺎط دادن‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ اﻳﻦ ﻣﻔﻬﻮم را ﭘﻴﺪا ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺻﻮﻻ ﺑﺎ ارﻗﺎم و ﺁﻣﺎر و ﻣﻌﺎدﻻت ﺟﻤﻊ و ﺗﻔﺮﻳﻖ ﺁﺷﻨﺎ ﻧﺒﻮدﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪ ﮔﺎن واﻗﻌﻲ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﻧﻴﺰ دراﻓﺴﺎﻧﻪ ﭘﺮدازﻳﻬﺎي ﺧﻮد از واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي‬
‫ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻳﻦ ﺁﻣﺎر و ارﻗﺎم ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ ﺑﻮدﻩ اﻧﺪ‪:‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪11‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫"‪ ...‬ﭘﺲ زارح ﺣﺒﺸﻲ ﺑﺎ هﺰار هﺰار )ﻳﮏ ﻣﻴﻠﻴﻮن( ﺳﭙﺎﻩ و ﺳﻴﺼﺪ اراﺑﻪ ﺟﻨﮕﻲ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ و ﺑﻪ ﻣﺮﻳﺸﻪ رﺳﻴﺪ‪ ،‬و‬
‫ﺁﺳﺎ )ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا( ﺑﻪ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ اﻳﺸﺎن ﺑﻴﺮون رﻓﺖ و ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪاي ﺧﻮد را ﺧﻮاﻧﺪ‪ .‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺣﺒﺸﻴﺎن را ﺑﻪ ﺣﻀﻮر‬
‫ﻳﻬﻮدا ﺷﮑﺴﺖ داد و ﺁﺳﺎ و ﺁﻧﻬﺎ را ﺗﻌﺎﻗﺐ ﻧﻤﻮد‪ ،‬و از ﺣﺒﺸﻴﺎن ﺁﻧﻘﺪراﻓﺘﺎدﻧﺪ ﮐﻪ ازاﻳﺸﺎن ﺣﺘﻲ ﻳﮏ ﺗﻦ زﻧﺪﻩ ﻧﻤﺎﻧﺪ‪ ،‬و‬
‫اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺷﻬﺮهﺎ را ﺗﺎراج ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻏﻨﻴﻤﺖ ﺑﺴﻴﺎر درﺁﻧﻬﺎ ﺑﻮد‪ ،‬و ﺧﻴﻤﻪ هﺎي ﮔﺎوان و ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان را ﻧﻴﺰ زدﻧﺪو‬
‫ﮔﻮﺳﻔﻨــــﺪهﺎ و ﺷﺘﺮان ﻓــــﺮاوان ﺑﺮداﺷــــﺘﻪ ﺑﻪ اورﺷﻠﻴـــﻢ ﻣﺮاﺟﻌﺖ ﻧـــﻤﻮدﻧﺪ " )ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﭼﻬﺎردهﻢ‪. (16-10 ،‬‬
‫"‪ ....‬و ﺁﺟﺎز ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎﻟﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺷﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺁﻧﭽﻪ درﻧﻈﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﭘﺴﻨﺪ ﺑﻮد ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻧﻴﺎورد‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ دروادي‬
‫اﺑﻦ هﻨﻮم ﺑﺨﻮر ﺳﻮزاﻧﻴﺪ و ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ هﺎ را ﺑﺮﺑﺎﻻي ﺗﻞ هﺎ و زﻳﺮ درﺧﺘﻬﺎ ي ﺳﺒﺰ ﮔﺬراﻧﻴﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪاﻳﺶ ﻓﻘﺢ‬
‫ﺑﻦ رﻣﻠﻴﺎ را ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺖ ﮐﻪ درﻇﺮف ﻳﮑﺮوز ‪ 120000‬ﻧﻔﺮ از اﺳﺮاﺋﻴﻞ را ﮐﻪ ﺟﻤﻴﻊ اﻳﺸﺎن ﻣﺮدان ﺟﻨﮕﻲ ﺑﻮدﻧﺪ در ﺳﺮ‬
‫زﻣﻴﻦ ﻳﻬﻮدا ﮐﺸﺖ و ‪ 200000‬ﻧﻔﺮ دﻳﮕﺮ از ﺁﻧﺎن زﻧﺎن و ﭘﺴﺮان و دﺧﺘﺮاﻧﺸﺎن را ﺑﻪ اﺳﻴﺮي ﮔﺮﻓﺖ ")ﮐﺘﺎب دوم‬
‫ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و هﺸﺘﻢ‪.(8-1 ،‬‬
‫"‪ ...‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ اﻳﻦ ﺷﻬﺮ )اورﺷﻠﻴﻢ( را ﺑﺨﺎﻃﺮ ﺑﻨﺪﻩ ﺧﻮدم داود ﻧﺠﺎت ﺧﻮاهﻢ داد‪ .‬ﭘﺲ درﺁن ﺷﺐ ﻓﺮﺷﺘﻪ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪﻩ ‪ 185000‬ﻧﻔﺮ از اردوي ﺁﺷﻮري را زد‪ ،‬و ﺑﺎﻣﺪادان ﭼﻮن ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻨﺪ اﻳﻨﮏ ﺟﻤﻴﻊ ﺁﻧﻬﺎ ﻻﺷﻪ هﺎي‬
‫ﻣﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ " )ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪،‬ﺑﺎب ﻧﻮزدهﻢ‪ . (35-34 ،‬اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﻮرات ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺣﻤﻠﻪ اي اﺳﺖ ﮐﻪ از‬
‫ﺟﺎﻧﺐ ﺁﺷﻮرﻳﺎن درزﻣﺎن ﭘﺎدﺷﺎهﻲ ﺳﻨﺎ ﺧﺮﻳﺐ)ﺳﺨﺎرﻳﺐ ﺗﻮرات( ﺑﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻳﻬﻮدا ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﺎ ﺷﮑﺴﺖ ﻳﻬﻮد‬
‫و ﻏﺎرت اورﺷﻠﻴﻢ ﭘﺎﻳﺎن ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬درﺑﺎرﻩ هﻤﻴﻦ ﺟﻨﮕﻲ ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺗﻮرات درﺁن ﻧﺰدﻳﮏ دوﻳﺴﺖ هﺰار ﻧﻔﺮ از ﺳﭙﺎهﻴﺎن ﺁﺷﻮر‬
‫ﺑﺪﺳﺖ "ﻓﺮﺷﺘﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ " درﻋﺮض ﻳﮏ ﺷﺐ ﻗﺘﻞ ﻋﺎم ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺳﻨﮕﻨﻮﺷﺘﻪ ﺳﻨﺎﺧﺮﻳﺐ‪ ،‬ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺁﺷﻮر‪،‬ﮐﻪ درﮐﺎوﺷﻬﺎي‬
‫ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻧﻴﻨﻮا ﺑﺪﺳﺖ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ و اﮐﻨﻮن درﻣﻮزﻩ ﺑﺮﻟﻴﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﻴﻦ ﺣﺎﮐﻲ اﺳﺖ‪" :‬‬
‫"‪ ....‬وﺁﻧﮕﺎﻩ ﺑﺮ ﺣﺰﻗﻴﺎ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺳﺮ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻓﺮود ﻧﻴﺎوردﻩ ﺑﻮد ﺗﺎﺧﺘﻢ‪ .‬ﭼﻬﻞ وﺷﺶ ﻗﻠﻌﻪ ﻧﻈﺎﻣﻲ او و ﺗﻌﺪاد‬
‫ﺑﻴﺸﻤﺎري از ﺷﻬﺮهﺎي ﮐﻮﭼﮏ ﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺎ ﻣﻨﺠﻨﻴﻖ هﺎ و ﭘﻴﺎدﻩ ﻧﻈﺎم و ﻧﺮدﺑﺎﻧﻬﺎي ﺣﻤﻠﻪ ﻣﺤﺎﺻﺮﻩ و ﺗﺼﺮف‬
‫ﮐﺮدم‪ 200000 ،‬ﻧﻔﺮ از ﺑﺰرگ و ﮐﻮﭼﮏ وﻣﺮد وزن وﺷﻤﺎر ﻧﺎﻣﺤﺪودي از اﺳﺒﺎن و اﻻﻏﺎن و ﺷﺘﺮان و ﮔﺎوان و‬
‫ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان و ﺑﺰهﺎ را ﺑﻪ اﺳﺎرت و ﺑﻪ ﻏﻨﻴﻤﺖ ﮔﺮﻓﺘﻢ‪ .‬ﺧﻮد ﺣﺰﻗﻴﺎ را ﮐﻪ دردرون اورﺷﻠﻴﻢ ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﺧﻮد ﻣﻮﺿﻊ ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫ﺑﻮد ﭼﻮن ﻣﺮﻏﻲ درﻗﻔﺲ ﮔﺬاﺷﺘﻢ‪ .‬ﺷﻬﺮهﺎﺋﻲ را ﮐﻪ ﻏﺎرت ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدم ازﮐﺸﻮراو ﺟﺪاﮐﺮدم وﺑﻪ ﭘﺎدﺷﺎهﺎن ﻋﺸﻮد و‬
‫ﻋﮑﺮون و ﻏﺰﻩ ﺑﺨﺸﻴﺪم ﺗﺎﺳﺮزﻣﻴﻦ اورا ﮐﻮﭼﮑﺘﺮ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﻢ‪ ،‬وﻟﻲ ﻓﺮﻣﺎن دادم ﮐﻪ ﻣﺎﻟﻴﺎت ﺳﺎﻻﻧﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﻣﻦ‬
‫هﻤﭽﻨﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﻳﻬﻮدا ﭘﺮداﺧﺖ ﺷﻮد‪ .‬هﺮاس از ﺷﻮﮐﺖ و ﺟﻼل ﻣﻦ ﺣﺰﻗﻴﺎ را ﻓﺮاﮔﺮﻓﺖ و ﻋﺮﺑﻬﺎ و ﺳﺮﺑﺎزان ﮔﺰﻳﺪﻩ اي ﮐﻪ‬
‫وي ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺮاي ﺗﻘﻮﻳﺖ اورﺷﻠﻴﻢ ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﺧﻮد ﺑﺪاﻧﺠﺎ ﺁوردﻩ ﺑﻮد دﺳﺖ از ﮐﺎر ﮐﺸﻴﺪﻧﺪ‪ .‬ﺳﺮاﻧﺠﺎم او ﻏﺮاﻣﺖ ﺳﻨﮕﻴﻨﻲ ﺑﻪ‬
‫ﻧﺰد ﻣﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎد‪ ،‬ﺑﺎﺿﺎﻓﻪ دﺧﺘﺮان و زﻧﺎن و ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﺧﻮدش را‪ ،‬و ﻧﻴﺰﺳﻲ ﺗﺎﻻن ﻃﻼ و هﺸﺘﺼﺪ ﺗﺎﻻن ﻧﻘﺮﻩ و ﻗﻠﻊ‬
‫و ﺳﻨﮕﻬﺎي ﺗﺮاﺷﻴﺪﻩ و ﺻﻨﺪﻟﻴﻬﺎي ﻋﺎج و ﭼﺮم ﻓﻴﻞ و ﻋﺎج و ﺁﺑﻨﻮس و ﺑﺴﻴﺎر ﭼﻴﺰهﺎي دﻳﮕﺮ ﮐﻪ هﻤﻪ را ﺑﻪ ﻧﻴﻨﻮا ﺷﻬﺮ‬
‫ﭘﺎدﺷﺎهﻲ ﻣﻦ ﻓﺮﺳﺘﺎد و ﺳﻔﻴﺮان ﺧﻮد را ﻣﺄﻣﻮر ﮐﺮد ﮐﻪ اﻳﻦ ﻏﺮاﻣﺖ هﺎ را ﺗﻘﺪﻳﻢ ﻣﻦ ﮐﻨﻨﺪ و اﻃﺎﻋﺖ و زﻳﺮ دﺳﺘﻲ او را‬
‫ﺑﻪ ﻣﻦ اﻋﻼم دارﻧﺪ "‪.‬‬
‫درﺧﻮد ﺗﻮرات ﻧﻴﺰ‪ ،‬درهﻤﺎن ﮐﺘﺎب دوم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﮔﻮﺋﻲ داﺳﺘﺎن ﻗﺘﻞ ﻋﺎم ﺁﺷﻮرﻳﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﻓﺮﺷﺘﻪ ﻓﺮاﻣﻮش‬
‫ﺷﺪﻩ‪ ،‬در ﻓﺼﻞ دﻳﮕﺮي درزﻣﻴﻨﻪ هﻤﻴﻦ ﺟﻨﮓ ﻣﻌﺠﺰﻩ ﺁﺳﺎ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"‪ ...‬و درﺳﺎل ﭼﻬﺎردهﻢ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺣﺰﻗﻴﺎ‪ ،‬ﺳﺨﺎرﻳﺐ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺁﺷﻮر ﺑﺮﺗﻤﺎﻣﻲ ﺷﻬﺮهﺎي ﺣﺼﺎر دار ﻳﻬﻮدا ﺑﺮﺁﻣﺪﻩ ﺁﻧﻬﺎ را‬
‫ﺗﺴﺨﻴﺮ ﻧﻤﻮد و ﺣﺰﻗﻴﺎ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا ﻧﺰد ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺁﺷﻮر ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﮔﻔﺖ ﺧﻄﺎﮐﺮدم از ﻣﻦ ﺑﺮﮔﺮد و ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﺑﺮﻣﻦ ﻣﻘﺮر‬
‫داري ادا ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد‪ .‬ﭘﺲ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺁﺷﻮرﺳﻴﺼﺪ ﺗﺎﻻن ﻧﻘﺮﻩ و ﺳﻲ ﺗﺎﻻن ﻃﻼ ﺑﺮﺣﺰﻗﻴﺎ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮدا ﮔﺬاﺷﺖ )ﮐﺘﺎب دوم‬
‫ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب هﺠﺪهﻢ‪13 ،‬و ‪.(14‬‬
‫درﺑﺎرﻩ ﻗﺪرت ﺟﻨﮕﻲ هﻤﻴﻦ ﺳﺮﺑﺎزان ﺷﮑﺴﺖ ﺧﻮردﻩ‪ ،‬درﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪ ..." :‬وﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻬﻮد‬
‫ﻓﺮﻣﻮد‪ :‬ازاﻳﻦ ﻗﻮﻣﻬﺎ )اﻗﻮام ﻏﻴﺮ ﻳﻬﻮدي( ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﭘﻨﺞ از ﺷﻤﺎ )ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ( ﺻﺪ از ﺁﻧﻬﺎ‬
‫را ﺗﻌﺎﻗﺐ ﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺮد‪ ،‬و ﺻﺪازﺷﻤﺎ دﻩ هﺰار را ﺧﻮاهﻨﺪ راﻧﺪ‪ ،‬و هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﭘﻴﺶ روي ﺷﻤﺎ ﺑﺎ ﺷﻤﺸﻴﺮ ﺧﻮاهﻨﺪ اﻓﺘﺎد "‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪12‬‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫‪1‬‬

‫)ﺳﻔﺮﻻوﻳﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺸﻢ‪. (8 ،‬‬

‫دراﺷﺎرﻩ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﻀﺎد هﺎ‪ ،‬ﻟﺮد ﺑﻮﻟﻴﻨﮕﺒﺮوک ﻣﺤﻘﻖ اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪ Gulliver " :‬ﻣﺎ هﻢ از ﻧﻮع اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎ‬
‫دارد‪،‬اﻣﺎ اﻳﻦ ﻧﻮع ﻧﺎﺷﻴﮕﺮي را درﺑﻴﺎﺑﺎن ﺁﻧﻬﺎ ﻧﺪارد "‪.‬‬
‫ﻣﺒﺎﻟﻐﻪ هﺎي ﻓﺮاوان دﻳﮕﺮي از هﻤﻴﻦ ﻧﻮع را درﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻣﻬﻢ ﺗﻔﺴﻴﺮ و ﺣﺪﻳﺚ ﻳﻬﻮدي ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪،‬‬
‫ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺣﺪﻳﺚ اﺳﻼﻣﻲ و ﺑﻪ وﻳﮋﻩ ﺟﻬﺎن ﺗﺸﻴﻊ ﻇﺎهﺮ از ﺁﻧﻬﺎ اﻟﻬﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ‪:‬‬

‫ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎري از‬

‫درﺗﻠﻤﻮد )ﺑﺮاﺧﻮت ‪ 32‬ب( ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﻮم اﺳﺮاﺋﻴﻞ ازﺧﺪا ﭘﺮﺳﻴﺪ ﮐﻪ ﻣﮕﺮ اورا ﺗﺮک ﮐﺮدﻩ و از ﻳﺎد ﺑﺮدﻩ اﺳﺖ؟ و‬
‫ﺧﺪا ﺑﻪ ﺻﻬﻴﻮن ﺟﻮاب داد‪:‬‬
‫ﻓﺮزﻧﺪ ﻣﻦ درﺁﺳﻤﺎن ﺑﺮوج دوازدﻩ ﮔﺎﻧﻪ را ﺁﻓﺮﻳﺪم‪ ،‬ﺑﺮاي هﺮﺑﺮج ﺳﻲ ﻟﺸﮑﺮ ﺳﺎﺧﺘﻢ‪ .... .‬و ﺑﺮاي هﺮ ﻟﺸﮑﺮ ﺳﻴﺼﺪ و‬
‫ﺷﺼﺖ و ﭘﻨﺞ هﺰار ﮐﺮور ﺳﺘﺎرﻩ از ﺁﺳﻤﺎن ﺁوﻳﺨﺘﻢ ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد ﺳﻴﺼﺪ و ﺷﺼﺖ و ﭘﻨﺞ روز ﺳﺎل‪ ،‬و هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ را ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ‬
‫ﺧﺎﻃﺮ ﺗﻮﺁﻓﺮﻳﺪم‪.‬ﺁﻳﺎ روا اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﮕﻮﺋﻲ ﮐﻪ ﺗﺮا ﺗﺮک ﮔﻔﺘﻪ ام ﻳﺎ ﻓﺮاﻣﻮﺷﺖ ﮐﺮدﻩ ام؟ ﺑﻪ ﻓﺮض ﺁﻧﻬﻢ ﮐﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﻢ‪،‬‬
‫ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻢ ﻗﻮچ هﺎ ﺑﺮﻩ هﺎي ﻧﻮزاد ﻩ اي را ﮐﻪ ﺗﻮ از ﺻﺤﺮا ﺑﺮاﻳﻢ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﺁوردﻩ اي ﻧﺎدﻳﺪﻩ ﺑﮕﻴﺮم ؟‬
‫رواﻳﺖ ﻣﺬهﺒﻲ دﻳﮕﺮي ﺣﮑﺎﻳﺖ دارﻧﺪ ﮐﻪ ﺣﺘﻲ اﮔﺮ ﺧﺪا هﻢ دراﻳﻦ راﻩ ﮐﻮﺗﺎهﻲ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﻣﺎﻩ ﻗﺼﻮر وي را ﺑﺪو‬
‫ﻳﺎد ﺁور ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ در"ﻧﺪارﻳﻢ ")‪39‬ب( ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ " :‬ﻣﻔﻬﻮم اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﮐﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﻣﺎﻩ در‬
‫ﺑﺮاﺑﺮ ﻋﺮش ﺧﺪا ﻣﻴﺎﻳﺴﺘﻨﺪ و ﺑﻪ راﻩ ﺧﻮد ﻧﻤﻴﺮوﻧﺪ ﭼﻴﺴﺖ ؟ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ دو از ﻓﻠﮏ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻋﺮش ﺧﺪا ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻨﺪ و‬
‫ﺑﻪ او ﮔﻔﺘﻨﺪ‪ :‬اي ﺳﺮورﺟﻬﺎن‪ ،‬اﮔﺮ ﺗﻮ ﺣﻖ ﻣﻮﺳﻲ ﭘﺴﺮ ﻋﻤﺮام )ﻋﻤﺮان( را ﺑﺠﺎﺁوري ﻣﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻧﻮر ﭘﺮاﮐﻨﻲ ﺧﻮد‬
‫اداﻣﻪ ﺧﻮاهﻴﻢ داد‪ ،‬وﮔﺮﻧﻪ دﻳﮕﺮﻧﺨﻮاهﻴﻢ درﺧﺸﻴﺪ‪ .‬و ﺧﺪا ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺗﻴﺮﺷﻬﺎﺑﻲ ﭘﺮﺗﺎب ﮐﺮد وﮔﻔﺖ هﺮ روزﺳﺘﺎرﻩ ﭘﺮﺳﺘﺎن‬
‫ﻓﺮاواﻧﻲ درﺑﺮاﺑﺮﺷﻤﺎ ﺗﻌﻈﻴﻢ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و ﺷﻤﺎ ﺑﺎز هﻢ ﻣﻴﺪرﺧﺸﻴﺪ و ﻓﮑﺮ ﺁﺑﺮوي ﻣﺮا ﻧﻤﻴﮑﻨﻴﺪ‪ ،‬و ﺣﺎﻻ ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻳﮏ‬
‫ﺑﻨﺪﻩ ﻣﻦ اﻳﻨﻬﻤﻪ ﻗﻴﻞ وﻗﺎل راﻩ اﻧﺪاﺧﺘﻪ اﻳﺪ؟ "‬
‫درﺳﻬﻨﺪرﻳﻦ ‪38‬ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁدم را ازﺁن ﺟﻬﺖ درﺷﺐ ﺷﻨﺒﻪ ﺧﻠﻖ ﮐﺮد ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ درﻃﻌﺎم ﺟﺸﻦ ﺷﻴﺖ)ﺷﻨﺒﻪ(‬
‫ﮐﻪ هﺮهﻔﺘﻪ ﺧﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻴﺪهﺪ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻨﺪ‪ .‬ودرﺳﻬﻨﺪرﻳﻦ‪ 108‬درﺗﻮﺟﻴﻪ اﻳﻨﮑﻪ ﭼﺮا ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺑﻴﮕﻨﺎﻩ روي زﻣﻴﻦ‬
‫هﻤﺮاﻩ ﺁدﻣﻴﺎن ﮔﻨﺎهﮑﺎر روي زﻣﻴﻦ هﻤﺮاﻩ ﺁدﻣﻴﺎن ﮔﻨﺎهﮑﺎر درﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح ﻧﺎﭘﺪﻳﺪ ﺷﺪﻧﺪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪا ﭼﻮن‬
‫ﭘﺪري ﮐﻪ ﺑﺮاي ﭘﺴﺮش ﺣﺠﻠﻪ ﻋﺮوﺳﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ وﺑﺮاﺛﺮ ﺧﻄﺎﮐﺎري او ﭘﺮﻳﺸﺎن ﺷﻮد وﺣﺠﻠﻪ را ﺳﺮﻧﮕﻮن ﮐﻨﺪ‪،‬‬
‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت را هﻢ ﮐﻪ دﻳﮕﺮ ﺑﻪ دردي ﻧﻤﻴﺨﻮردﻧﺪ هﻤﺮاﻩ ﺁدﻣﻬﺎ دور رﻳﺨﺖ‪.‬‬
‫درﺳﻬﻨﺪ رﻳﻦ‪ 59‬رواﻳﺖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن ﺑﺮاي ﺁدم درﺑﺎغ ﺑﻬﺸﺖ ﺧﻮردن ﮔﻮﺷﺖ ﺣﻴﻮاﻧﺎت زﻣﻴﻨﻲ ﻣﺠﺎز ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺑﺮاﻳﺶ‬
‫ﮔﻮﺷﺖ از ﺁﺳﻤﺎن ﻧﺎزل ﻣﻴﺸﺪ و ﺧﺪﻣﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﻧﺮا ﺑﺮاﻳﺶ ﮐﺒﺎب ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ و هﻤﺮاﻩ ﺷﺮاب ﺑﺮ ﺳﻔﺮﻩ اش ﻣﻴﮕﺬاﺷﺘﻨﺪ‪ ،‬و‬
‫ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ وي ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﻮد ﮐﻪ درﺑﺎغ ﻋﺪن ﺑﺮﺳﺮ ﺳﻔﺮﻩ ﻏﺬا ﻧﺸﺴﺖ‪ .‬درهﻤﻴﻦ رواﻳﺖ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁدم‬
‫وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺑﺮاﺛﺮ ﺧﻄﺎي ﺧﻮد از ﺑﻬﺸﺖ راﻧﺪﻩ ﺷﺪ‪ 130 ،‬ﺳﺎل روزﻩ ﮔﺮﻓﺖ‪ 130 ،‬ﺳﺎل دوم ﺑﺎ ﺣﻮا هﻤﺨﻮاﺑﮕﻲ ﻧﮑﺮد‪،‬‬
‫و در‪130‬ﺳﺎل ﺳﻮم ﻋﻮرت ﺧﻮد را ﺑﺮگ اﻧﺠﻴﺮ ﭘﻮﺷﺎﻧﻴﺪ‪ .‬درﺳﻬﻨﺪرﻳﻦ ‪ 59‬ب ‪ ،‬ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ رﺑﻲ ﺳﻴﺮاازرﺑﻲ‬
‫اواهﻮﭘﺮﺳﻴﺪ ﮐﻪ اﻳﻨﮑﻪ درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻻغ از ﺁﺳﻤﺎن ﺁﻣﺪ‪ ،‬اﻳﻦ اﻻغ ﺑﺼﻮرت ﻳﮑﭙﺎرﭼﻪ ﺑﻪ زﻳﺮ ﺁﻣﺪﻩ ﻳﺎ ﺑﺼﻮرت‬
‫ﻗﻄﻌﺎت ﻣﺠﺰا ؟ و رﺑﻲ اواهﻮﺟﻮاب داد اﻟﺒﺘﻪ ﻳﮑﭙﺎرﭼﻪ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا از ﺁﺳﻤﺎن هﻴﭻ ﭼﻴﺰ ﺑﺼﻮرت ﻧﺎﻗﺺ ﻧﺎزل‬
‫ﻧﻤﻴﺸﻮد‪.‬‬
‫در ﺟﺎي دﻳﮕﺮ )ﺳﻬﻨﺪرﻳﻦ ‪،38‬ب( راب )ﺧﺎﺧﺎم( ﻳﻮﺧﺎﻧﺎن از ﻣﻔﺴﺮان ﺗﻠﻤﻮدي ﺗﻮرات ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ ﮐﻪ ﭼﺮا ﻏﺎﻟﺒﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﺑﺼﻮرت "ﻣﺎ" از ﺧﻮدش ﻧﺎم ﻣﻴﺒﺮد ؟ و ﺧﻮدش ﭘﺎﺳﺦ ﻣﻴﺪهﺪ‪ :‬ﺑﺮاي اﻳﻨﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ هﻴﭻ ﮐﺎري را ﻧﻤﻴﮑﻦ ﻣﮕﺮ اﻳﻨﮑﻪ‬
‫‪1‬‬
‫ﻗﺒﻼ ﺑﺎ ﻣﺸﺎورﻳﻦ ﺧﻮدش درﺑﺎرﻩ ﺁن ﻣﺸﻮرت ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫* * *‬
‫________________________________‬
‫‪ -1‬درﮐﺸﻒ اﻻﺳﺮار ﺁﻳﺖ اﻟﻪ ﲬﻴﲏ ﻧﻴﺰ‪ ،‬اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺑﺎ اﳍﺎم ازﺣﺰﻗﻴﺎل ﻧﱯ ﻳﺎ ﻳﻮﺷﻊ ﺑﻦ ﻧﻮن‪،‬ﻣﻴﺘﻮان ﺧﻮاﻧﺪ‪ " :‬از‬
‫ﺳﺮداران اﺳﻼم ﻳﺎد ﺑﮕﲑﻳﺪ ﮐﻪ ﻳﮑﻲ از ﺁﻧﺎن ﮔﻔﺖ ‪ 30‬ﻧﻔﺮ ﳘﺮاﻩ ﻣﻦ ﺑﻴﺎﻳﻨﺪ ﺗﺎ ‪ 60000‬ﻧﻔﺮ ﻃﻠﻴﻌﻪ ﻟﺸﮑﺮ روم را‬
‫رد ﮐﻨﻴﻢ‪ .‬ﭼﮏ و ﭼﻮﻧﻪ ﮐﺮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺁﻗﺎ ﳕﻴﺸﻮد‪ .‬ﻗﺒﻮل ﮐﺮد ﮐﻪ و ‪ 60‬ﻧﻔﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺷﺼﺖ ﻧﻔﺮ ﺁدم رﻓﺘﻨﺪ و ﺷﺼﺖ‬
‫هﺰارروﻣﻲ را ازدم ﴰﺸﲑﮔﺬراﻧﺪﻧﺪ و ﺑﺮﮔﺸﺘﻨﺪ"‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪13‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫اﻧﺠﻴﻞ ﺑﻪ ﻧﻮﺑﻪ ﺧﻮد – ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮرات – ﺁﮐﻨﺪﻩ از ﺿﺪو ﻧﻘﻴﺾ هﺎ‪ ،‬ﻧﺎﺳﺦ و ﻣﻨﺴﻮخ هﺎ و اﺷﺘﺒﺎهﺎﺗﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﺴﻤﺖ‬
‫اﻋﻈﻢ ﺁﻧﻬﺎ از واﻗﻌﻴﺘﻲ ﮐﻪ ﻗﺒﻼ ﺑﺪان اﺷﺎرﻩ ﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ از ﺗﺮﮐﻴﺐ ﻧﺎﻣﺘﺠﺎﻧﺲ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب و ازﺧﺪاي دو ﺷﺨﺼﻴﺘﻲ ﺁن‬
‫ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬اﻳﻦ ﻣﺸﮑﻠﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ از هﻤﺎن ﺁﻏﺎز وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ازﻳﮑﻄﺮف ﺧﻮدش ﻳﻬﻮدي‬
‫اﺳﺖ و ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ اﺳﺖ ﻣﮑﺘﺐ ﺧﻮد رااداﻣﻪ دهﻨﺪ و ﻣﮑﻤﻞ ﻣﮑﺘﺐ ﺗﻮرات و ﻧﻪ ﻧﺎﻗﺾ ﺁن ﺑﺪاﻧﺪ‪ ،‬از ﺟﺎﻧﺐ دﻳﮕﺮ‬
‫ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎي ﻓﮑﺮي و ﻋﺎﻃﻔﻲ او ﭼﻪ درزﻣﻴﻨﻪ زﻣﻴﻨﻲ و ﭼﻪ درزﻣﻴﻨﻪ ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﮑﻠﻲ ﺑﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎ ي ﺗﻮرات دراﻳﻦ هﺮدو‬
‫زﻣﻴﻨﻪ اﺧﺘﻼف دارد‪ ،‬زﻳﺮاﺳﻨﮓ زﻳﺮ ﺑﻨﺎﺋﻲ ﻣﮑﺘﺐ ﻋﻴﺴﺎﺋﻲ ﻣﺤﺒﺖ و ﮔﺬﺷﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ هﻢ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺮ رواﺑﻂ‬
‫ﺁدﻣﻴﺎن ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ و هﻢ ﺿﺎﺑﻄﻪ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺎ رواﺑﻂ ﺁﻧﺎن ﺑﺎ " ﭘﺪرﺁﺳﻤﺎﻧﻲ " ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬درﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺳﻨﮓ زﻳﺮﺑﻨﺎﺋﻲ ﺗﻮرات‬
‫اﻃﺎﻋﺖ ﺑﻴﻘﻴﺪ و ﺷﺮط از ﺧﺪاوﻧﺪ و اﺟﺮاي دﻗﻴﻖ ﻗﻮاﻧﻴﻦ و ﻣﻘﺮرات او اﺳﺖ ﮐﻪ درﺻﻮرت ﺗﺨﻠﻒ از ﺁن ﻳﺎ ﻗﺼﻮر درﺁن‬
‫ﻣﻄﻠﻘﺎ ﺑﺨﺸﺶ و ﮔﺬﺷﺘﻲ درﮐﺎر ﻧﻴﺴﺖ و ﻓﻘﻂ ﮐﻴﻔﺮ‪ ،‬ﺁﻧﻬﻢ ﺑﺼﻮرﺗﻲ اﻧﺘﻘﺎﻣﺠﻮﻳﺎﻧﻪ و ﮐﻴﻨﻪ ﺗﻮزاﻧﻪ درﮐﺎر اﺳﺖ‪ .‬درﻣﻘﺎﻳﺴﻪ‬
‫ﺑﺎ ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬهﺒﻲ اﻳﺮان‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﮑﺘﺐ ﺷﺨﺼﻲ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻮﻋﻲ ﻣﮑﺘﺐ ﺣﻼج اﺳﺖ و ﻣﮑﺘﺐ ﺣﻼج اﺳﺖ وﻣﮑﺘﺒﻲ‬
‫ﮐﻪ اﻧﺠﻴﻞ ادﻋﺎي دﻧﺒﺎﻟﻪ روي ﺁﻧﺮادارد ﻣﮑﺘﺐ ﺁن ﻗﻀﺎت ﺷﺮع ﮐﻪ ﺣﻼج را ﺑﻪ دارﮐﺸﻴﺪﻧﺪ‪ ،‬و ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ )اﻧﺠﻴﻞ( ‪،‬‬
‫ﺻﺤﻨﻪ داﺋﻤﻲ ﺑﺮﺧﻮرد اﻳﻦ دوﮔﺮاﻳﺶ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺮﺣﺴﺐ ﺁﻧﮑﻪ ﺷﺨﺼﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ درﺧﻂ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻮدﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻳﺎ درﺧﻂ ﺗﻮرات‪.‬‬
‫دراﻳﻦ ﻣﻮرد ﻧﻘﺶ اﺳﺎﺳﻲ ﻧﻘﺶ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻗﺪﻳﺲ )ﺳﻦ ﭘﻮل( اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﻼ ﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬار ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺷﮑﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﮐﻠﻴﺴﺎ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﻧﻪ ﺧﻮد ﻋﻴﺴﻲ در اﻳﻦ "ﺷﮑﻞ ﮔﻴﺮي" ﻧﻘﺸﻲ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ ﻧﻪ ﺷﺎﮔﺮدان ﺳﺎدﻩ و ﻋﺎﻣﻲ و ﻏﺎﻟﺒﺎ ﺑﻲ ﺳﻮاد او ﮐﻪ‬
‫در ﻋﻴﻦ ﭘﺎﮐﺪﻟﻲ از ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ ﺑﻲ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬و اﮔﺮ ﭘﺎﺋﻮ ﻟﻮس ﭘﺎ ﺑﻪ ﻣﻴﺪان ﻧﮕﺬاﺷﺘﻪ ﺑﻮد اﺣﺘﻤﺎﻣﻼ ﺣﺮﮐﺘﻲ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ‬
‫ﺑﻪ وﺟﻮد ﺁوردﻩ ﺑﻮد ﺑﺎ ﻣﺮگ او ﻣﺘﻮﻗﻒ و ﺑﻌﺪ از ﻣﺪﺗﻲ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﮐﻠﻲ ﻓﺮاﻣﻮش ﻣﻲ ﺷﺪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس در ﺑﺪو اﻣﺮ ﻳﮏ ﺧﺎﺧﺎم‬
‫ﻣﺘﻌﺼﺐ و ﻗﺸﺮي ﻳﻬﻮدي ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﻮﺁوري ﻋﻴﺴﻲ ﻧﺎﺻﺮي را ﺑﺪﻋﺘﻲ ﮐﻔﺮ ﺁﻣﻴﺰ دردﻳﻦ ﻳﻬﻮد ﻣﻴﺪاﻧﺴﺖ و ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺟﻬﺖ –‬
‫ﺑﻄﻮرﻳﮑﻪ ﺧﻮدش درﭼﻨﺪ رﺳﺎﻟﻪ ﺧﻮﻳﺶ اﻋﺘﺮاف ﻣﻴﮑﻨﺪ – هﻤﻪ ﮐﻮﺷﺶ ﺧﻮد را درﻧﻔﻲ اﻳﻦ ﺑﺪﻋﺖ ﺑﮑﺎر ﻣﻴﺒﺮد و از ﺟﻤﻠﻪ‬
‫ﮐﺎهﻨﺎﻧﻲ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﺤﺎﮐﻤﻪ و ﻣﺮگ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻮاﻓﻖ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬وﻟﻲ هﻤﻴﻦ ﮐﺎهﻦ ﻣﻄﻠﻊ و ﻣﺘﻌﺼﺐ ﭘﺲ از ﻣﺮگ ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﮐﻪ‬
‫هﻴﭻ وﻗﺖ اورا ﻧﺪﻳﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻪ رواﻳﺖ ﺧﻮدش درراﻩ دﻣﺸﻖ ﺑﺎ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻌﺪ از ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻌﺪ از رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ او ﻣﻼﻗﺎت و‬
‫ﮔﻔﺘﮕﻮ ﮐﺮد و ﺑﺪﻧﺒﺎل ﺁن ﺑﮑﻠﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﮔﺮاﻳﻴﺶ داد و ازﺁن ﭘﺲ ﺗﺎ ﺑﻬﻨﮕﺎم ﺷﻬﺎدت ﺧﻮد دررم ﺗﻤﺎم داﻧﺶ وﺑﻴﻨﺶ و ﻧﻴﺮوي‬
‫ﺧﻮد رادرﺷﮑﻞ دادن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻧﻮﺧﺎﺳﺘﻪ ﺑﮑﺎر اﻧﺪاﺧﺖ‪ ،‬ﻣﻨﺘﻬﺎ اﻳﻦ ﺗﺸﮑﻞ راﺑﺮاﺳﺎس روﺣﻴﻪ و ﻣﻌﺘﻘﺪات وﺑﺎورهﺎي‬
‫ﺗﻮراﺗﻲ ﺷﺨﺺ ﺧﻮدش ﭘﺎﻳﻪ ﮔﺬاري ﮐﺮد و ﻧﻪ ﺑﺮاﺳﺎس ﺑﺮداﺷﺘﻬﺎي ﻋﺎﻃﻔﻲ و اﻧﻘﻼﺑﻲ ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﮐﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﻌﻨﻮان‬
‫ﻳﮏ ﻳﻬﻮدي ﺳﻨﺘﻲ ﺑﺎ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ ﺑﻮد‪ ،‬و اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ ﮐﻪ درهﻤﻪ ﭼﻬﺎردﻩ رﺳﺎﻟﻪ او درﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻨﻌﮑﺲ اﺳﺖ‬
‫اﻧﮕﻴﺰﻩ اﺻﻠﻲ ﺗﻀﺎدي اﺳﺖ ﮐﻪ ازهﻤﺎن ﺁﻏﺎز ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻣﻴﺎن ﺑﺨﺶ ﻋﻴﺴﺎﺋﻲ اﻧﺠﻴﻞ و ﺑﺨﺶ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮﺳﻲ ﺁن وﺟﻮد داﺷﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺬﮐﺮ اﻳﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﻧﻴﺰ ﺿﺮوري اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﻠﻴﺴﺎي ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ از ﺑﺪو ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ رﺳﻤﻲ ﺧﻮد درﻗﺮن ﺳﻮم ﻣﻴﻼدي‪ ،‬ﻋﻤﻼ‬
‫ﮔﺮاﻳﺶ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮﺳﻲ اﻧﺠﻴﻞ را ﮐﻪ ﺿﺎﻣﻦ ﻗﺪرت و ﺣﺎﮐﻤﻴﺖ ﺑﻴﭽﻮن و ﭼﺮاي ﮐﻠﻴﺴﺎ اﺳﺖ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ و ﮔﺮاﻳﺶ ﻋﻴﺴﺎﺋﻲ ﺁﻧﺮا‬
‫ﺟﺰ ﺑﺼﻮرت ﺗﺌﻮري و ﻣﻮﻋﻈﻪ‪ ،‬ﻧﺎدﻳﺪﻩ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫دررﺳﺎﻻت ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺎر ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁن ﮐﺴﺎﻧﻲ را ﮐﻪ ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺴﻴﺢ اﻳﻤﺎن ﺁوردﻧﺪ و‬
‫رﺳﺘﮕﺎر ﺷﻮﻧﺪ از ﭘﻴﺶ از ﺗﻮﻟﺪﺷﺎن ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و درﻋﻴﻦ ﺣﺎل درهﻤﻴﻦ رﺳﺎﻟﻪ هﺎ ﻣﺮدم دﻋﻮت ﺑﻪ رﻓﺘﻦ ﺑﻪ راﻩ‬
‫ﻣﺴﻴﺢ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ و از ﭘﺎداش ﻧﻴﮑﺎن و ﺟﺰاي ﮔﻤﺮاهﺎن ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬و وﻗﺘﻲ هﻢ ﮐﻪ ازاو ﻣﻴﭙﺮﺳﻨﺪ‪ :‬اﮔﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﺧﻮد رﺳﺘﮕﺎران را ﺑﺮﻣﻴﮕﺰﻳﻨﺪ ﭼﺮا ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ ﮔﻤﺮاهﺎن را ﺑﺎزﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻨﺪ و ﮐﻴﻔﺮ دهﺪ؟ ﭘﺎﺳﺦ ﻣﻴﺪهﺪ‪ :‬ﻓﻀﻮﻟﻲ ﻣﻮﻗﻮف !ﺗﺮا‬
‫اي اﻧﺴﺎن ﭼﻪ ﺟﺎي ﺳﺌﻮال از ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ؟ وﻟﻲ ﺑﻪ ﻣﻮازات اﻳﻦ‪ ،‬درهﻤﻴﻦ ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ از ﺧﻮد ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻴﺴﺖ و اﻳﻤﺎن‬
‫ﺑﻪ ﻣﺴﻴﺢ ﻧﻴﺰ ﺷﺮط اﺻﻠﻲ رﺳﺘﮕﺎري ﻣﺤﺴﻮب ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﻳﻦ ﺷﺮط رﺳﺘﮕﺎري ﻣﺤﺒﺖ ﺑﻪ دﻳﮕﺮان و ﮔﺬﺷﺖ از‬
‫_________________________‬
‫‪ -1‬اﻳﻦ ﻧﻮع ﺑﺮداﺷﺖ هﺎي ﻋﻘﻴﺪﺗﻲ ﮐﻪ درزﻣﺎن ﺗﺪوﻳﻦ ﺗﻠﻤﻮد "ﺣﻘﺎﻳﻖ اﺑﺪي و ﺗﻐﻴﲑ ﻧﺎﭘﺬري اﳍﻲ "اﻋﻼم ﻣﻴﺸﺪ –‬
‫واز ﻧﻈﺮ ﻣﺎهﻴﺖ ﻓﺮق زﻳﺎدي ﺑﺎ "واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي ﺛﺎﺑﺖ و ﺗﻐﻴﲑ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﳍﻲ " ﺑﺴﻴﺎري از ﳏﺪﺛﺎن ﻣﺴﻠﻤﺎن و ﲞﺼﻮص‬
‫ﺷﻴﻌﻪ ﻧﺪارد – ﻇﺎهﺮا اﻣﺮوزﻧﻴﺰ ﺟﺎي ﳑﺘﺎزي درﺟﺎﻣﻌﻪ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻤﻲ وارﺛﺎن ﺗﻠﻤﻮد دارد‪،‬ﳘﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻧﻈﺎﻳﺮ ﺁ‪‬ﺎ‬
‫ﺟﺎي ﳑﺘﺎزي درﺟﺎﻣﻌﻪ ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻤﻲ وارﺛﺎن "ﺻﺤﺎح ﺳﺘﻪ " و"اﺻﻮل ﮐﺎﰲ" ﺛﻘﻪ اﻻﺳﻼم ﮐﻠﻴﲏ دارﻧﺪ‪ .‬ﺧﺎﻧﻴﻢ‬
‫ﺑﻴﺎﻟﻴﮏ ﻣﺘﻔﮑﺮ و ادﻳﺐ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻳﻬﻮدي ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪" :‬ﺗﻮرات اﺑﺰار دﺳﺖ ﺧﺎﻟﻖ ﻋﺎﱂ اﺳﺖ ﮐﻪ ﲤﺎم ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ از روي‬
‫ﻃﺮﺣﻬﺎي ﺁن اﳒﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ وروح زﻧﺪﻩ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺪون ﺁن ﺟﻬﺎن ﻣﺎ ﻋﻠﺖ وﺟﻮدي ﺧﻮد را از دﺳﺖ ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬زﻳﺮا‬
‫ﺗﻮرات ﻣﻘﺪم ﺑﺮ ﺧﻠﻘﺖ ﺁدم ﺧﻠﻖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ "‪ .‬وﻳﻨﮑﻠﺮداﻧﺸﻤﻨﺪ ﻳﻬﻮدي ﺁﳌﺎﻧﻲ ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس را ﻣﻨﺒﻊ ﭘﺨﺶ ﻧﲑوي‬
‫ﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺲ ﺧﺎﺻﻲ ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﺧﻮاﻧﻨﺪﻩ را ﳔﺴﺖ ﺑﻪ ﻟﺮز و ﲢﺮﻳﮏ واﻣﻴﺪارد و ﺳﭙﺲ از او ﻣﻮﻣﻦ ﻣﻌﺘﻘﺪي‬
‫ﻣﻴﺴﺎزد)ﭼﻴﺰي ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ اﺷﻌﻪ اي ﮐﻪ ﺑﻪ ﻓﺘﻮاي ﳔﺴﺘﲔ رﺋﻴﺲ ﲨﻬﻮر اﺳﻼﻣﻲ از ﮔﻴﺴﻮان زﻧﺎن ﺟﻮان ﺗﺮاوش ﻣﻴﮑﻨﺪ‬
‫و ﻣﻮﻣﻨﺎن را ﺑﻪ ﻟﺮزو ﲢﺮﻳﮏ ﻣﻴﮑﺸﺎﻧﺪ( ‪ .‬ﻣﺎرﺗﲔ ﺑﻮﺑﺮﻓﻴﻠﺴﻮف ﻳﻬﻮدي وﺑﺮﻧﺪﻩ ﺟﺎﻳﺰﻩ ﻧﻮﺑﻞ ﺑﺎ اﺳﺘﻨﺎد ﺑﻪ ﺑﻨﺪي‬
‫از ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎي ﻧﱯ درﺗﻮرات )ﺑﺎب ﭼﻬﻞ و ﺳﻮم‪ (6-4 ،‬ﮐﻪ درﺁن ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﭼﻮن ﺗﻮﳏﺒﻮب ﻣﲏ‬
‫ﺻﻬﻴﻮن و ﳘﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻨﻬﺎرا ﺑﻪ ﺗﻮﻣﻴﺪهﻢ و ﳘﻪ اﻗﻮام ﺟﻬﺎن را درراهﺖ ﻓﺪا ﻣﻴﮑﻨﻢ‪ ،‬ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻴﮕﲑد ﮐﻪ اﺳﺎﺳﺎ‬
‫ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺟﻬﺎﻧﻲ اﻣﺮوز ﲞﺎﻃﺮ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺑﺮﺳﺮﭘﺎاﺳﺖ و ﲡﺪﻳﺪ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﺟﻬﺎﻧﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﺑﺎز ﺳﺎزي ﺻﻬﻴﻮن اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪14‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﺧﻄﺎهﺎي ﺁﻧﺎن اﺳﺖ‪ " :‬ﻧﻪ هﺮﮐﺲ ﮐﻪ ﻣﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﺎر ﺧﻄﺎب ﮐﻨﺪ ﺑﻪ ﻣﻠﮑﻮت ﺁﺳﻤﺎن داﺧﻞ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﮐﺴﻲ ﮐﻪ‬
‫ارادﻩ ﭘﺪر ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﻣﺮاﺑﻪ اﻧﺠﺎم ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ " ) ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪" (21 ،‬ﺧﻮاﺳﺖ ﭘﺪر ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﻣﻦ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ‬
‫دﺷﻤﻨﺎن ﺧﻮد ﻣﺤﺒﺖ ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺁﻧﺎﻧﮑﻪ از ﺷﻤﺎ ﻣﺘﻨﻔﺮﻧﺪ ﻧﻴﮑﻲ ﮐﻨﻴﺪ‪ ،‬ﺑﺮاي ﺁﻧﺎﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ دﺷﻨﺎم ﻣﻴﺪهﻨﺪ دﻋﺎي ﺧﻴﺮ‬
‫ﮐﻨﻴﺪ‪ ،‬ﺑﺎ دﻳﮕﺮان ﺁﻧﭽﻨﺎن رﻓﺘﺎر ﮐﻨﻴﺪ ﮐﻪ ﻣﻴﺨﻮاهﻴﺪ ﺑﺎ ﺷﻤﺎ رﻓﺘﺎر ﮐﻨﻨﺪ " )ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪. (31-27 ،‬‬
‫دررﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﻏﻼﻃﻴﺎن و ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﺑﺮاي اﺛﺒﺎت ﺑﺮﺗﺮي ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﺑﺮدﻳﮕﺮان ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪ ":‬ﺧﺪاوﻧﺪ درﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس )ﺗﻮرات(‬
‫ﺑﻪ اﺑﺮاهﻴﻢ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬ﮐﻨﻴﺰ وﭘﺴﺮش )هﺎﺟﺮ و اﺳﻤﺎﻋﻴﻞ( راﺑﻴﺮون ﮐﻦ‪ ،‬زﻳﺮا ﭘﺴﺮ ﮐﻨﻴﺰ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎ ﻓﺮزﻧﺪان زن ﺁزاد هﻢ‬
‫ارث ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و ﻣﺎ‪ ،‬اي ﺑﺮادران‪ ،‬ﻓﺮزﻧﺪان ﮐﻨﻴﺰﻧﻴﺴﺘﻴﻢ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اوﻻد ﺁزادﻳﻢ ")رﺳﺎﻟﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس رﺳﻮل ﺑﻪ ﻏﻼﻃﻴﺎن‪،‬‬
‫ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ ، (30 ،‬وﻟﻲ دردو اﻧﺠﻴﻞ ﻟﻮﻗﺎ و ﻣﺘﻲ از ﻋﻴﺴﻲ درﻣﻮﻋﻈﻪ ﻣﻌﺮوف اوﺑﺮﺳﺮﮐﻮﻩ ﻧﻘﻞ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ‪ " :‬ﺧﻮﺷﺎ‬
‫ﺑﺤﺎل ﺣﻘﻴﺮان وﻣﺴﮑﻴﻨﺎن‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﻠﮑﻮت ﺁﺳﻤﺎن ﺑﻴﺶ ازهﻤﻪ ازﺁن اﻳﺸﺎن اﺳﺖ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ ،1 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪،‬‬
‫‪ .(30‬دررﺳﺎﻟﻪ ﻋﺒﺮاﻧﻴﺎن‪ ،‬ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻣﺘﺬﮐﺮ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ "وﻗﺘﻴﮑﻪ ﻣﻮﺳﻲ هﻤﻪ ﻓﺮﻣﺎﻧﻬﺎي ﺷﺮﻳﻌﺖ را ﺑﻪ ﻣﺮدم رﺳﺎﻧﻴﺪ‪،‬‬
‫ﺧﻮن ﺑﺰو ﮔﻮﺳﺎﻟﻪ را ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎ ﺁب و ﭘﺸﻢ ﻗﺮﻣﺰو روﻓﺎﺑﺮهﻤﻪ ﭘﺎﺷﻴﺪ و ﮔﻔﺖ اﻳﻦ ﺧﻮن ﭘﻴﻤﺎﻧﻲ راﮐﻪ ﺧﺪا ﺑﺮاي ﺷﻤﺎ ﻣﻘﺮر‬
‫ﻓﺮﻣﻮدﻩ اﺳﺖ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪،‬زﻳﺮا ﺑﺮﻃﺒﻖ ﺷﺮﻳﻌﺖ هﻤﻪ ﭼﻴﺰﺑﺎﺧﻮن ﭘﺎک ﻣﻴﺸﻮدو ﺑﺪون رﻳﺨﺘﻦ ﺧﻮن ﺁﻣﺮزش ﮔﻨﺎهﺎن ﻣﻔﻬﻮم‬
‫ﻧﺪارد")ﻧﺎﻣﻪ ﭘﻮﻟﺲ رﺳﻮل ﺑﻪ ﻋﺒﺮاﻧﻴﺎن‪ ،‬ﻓﺼﻞ ﻧﻬﻢ‪ . (22-19 ،‬وﻟﻲ دراﻧﺠﻴﻞ هﺎي ﻣﺘﻲ و ﻣﺮﻗﺲ از ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻘﻞ‬
‫ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻼﻳﺎن ﻳﻬﻮد ﮐﻪ از اورﺷﻠﻴﻢ ﺑﻪ ﻧﺰد او ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪" :‬اي رﻳﺎﮐﺎران ! ﺷﻤﺎ ﻗﻮاﻧﻴﻦ واﻗﻌﻲ ﺧﺪا را‬
‫ﺑﺨﺎﻃﺮ ﺁداب و رﺳﻮم ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺧﻮد ﻧﺎدﻳﺪﻩ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻳﺪ‪ .‬ﺑﺎزﺑﺎن ﺑﻪ ﺧﺪا اﺣﺘﺮام ﻣﻴﮕﺬارﻳﺪ اﻣﺎ دﻟﻬﺎﻳﺘﺎن از او دور اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻋﺒﺎدت ﺷﻤﺎ ﺑﻴﻬﻮدﻩ اﺳﺖ‪،‬زﻳﺮا اواﻣﺮ اﻧﺴﺎﻧﻲ را ﺑﻪ ﺟﺎي اﺣﮑﺎم ﺣﻘﻴﻘﻲ اﻟﻬﻲ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻣﻴﺪهﻴﺪ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‪،7-1 ،‬‬
‫ﻣﺮﻗﺲ‪،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪. (13-1 ،‬‬
‫دراﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﻣﺘﻲ و ﻣﺮﻗﺲ وﻟﻮﻗﺎ ﻋﻴﺴﻲ از ﺟﺎﻧﺐ ﺷﺎﮔﺮداﻧﺶ ﻓﻘﻂ اﺳﺘﺎد ﺧﻄﺎب ﻣﻴﺸﻮد‪،‬ﺣﺘﻲ ﻳﮑﺒﺎر ﮐﻪ اورا ﺑﻪ ﺻﻔﺖ‬
‫ﻧﻴﮏ ﻣﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﺪﻳﻦ ﺧﻄﺎب اﻋﺘﺮاض ﻣﻴﮑﻨﺪ‪"،‬زﻳﺮا ﻓﻘﻂ ﺧﺪااﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻴﮑﻮ اﺳﺖ" )ﻣﺮﻗﺲ‪،‬ﺑﺎب‬
‫دهﻢ‪ (18،‬وﻟﻲ درهﻤﻴﻦ "ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ"ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس دررﺳﺎﻟﻪ هﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺧﻮد اورا ﺟﻠﻮﻩ ﺗﻤﺎم ﺧﺪاﻣﻴﺪاﻧﺪﮐﻪ "ازازل داراي‬
‫ﻣﻘﺎم اﻟﻮهﻴﺖ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ")رﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﻓﻴﻠﻴﭙﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪،11-6 ،‬رﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﮐﻮﻟﺴﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب اول‪ (19،‬و" ﺗﺠﻠﻲ ﺧﺪا‬
‫ﻧﺎدﻳﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﻪ ﻣﻮﺟﻮدات ﺗﻮﺳﻂ او ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ " )رﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﮐﻮﻟﺴﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب اول‪"، (15 ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮏ ﺧﺪا وﺟﻮد‬
‫دارد واو ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺴﻴﺢ اﺳﺖ " )رﺳﺎﻟﻪ ﻗﺮﻧﺘﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪"، (61 ،‬ﺧﺪاي زﻧﺪﮔﺎن و ﻣﺮدﮔﺎن اﺳﺖ ") رﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ‬
‫روﻣﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ‪ . (10-6 ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺘﺬﮐﺮ ﺷﺪ ﮐﻪ اﺻﻮﻻ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ اﻟﻮهﻴﺖ ﻣﺴﻴﺢ درﻣﺴﻴﺤﻴﺖ اوﻟﻴﻪ ﻣﻄﺮح ﻧﺒﻮدﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻗﻮل ‪ Albert Schweitzer‬ﺧﻮدﻋﻴﺴﻲ ﺧﻮدش راﻣﺴﻴﺢ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ ،‬واﻳﻦ ﮐﻠﻴﺴﺎي ﻣﺴﻴﺤﻲ و دﻳﻮهﺎو‬
‫‪1‬‬
‫اﺟﻨﻪ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮﻣﺴﻴﺤﻴﺖ اوﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﮕﺬارﻧﺪ‪.‬‬
‫دررﺳﺎﻟﻪ هﺎي ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس‪ ،‬ﺑﺎهﺪف ﭘﻴﺸﮕﻴﺮي از ﻣﺸﮑﻠﺘﺮاﺷﻲ ﺣﮑﻮﻣﺖ رم درراﻩ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﺬهﺒﻲ ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﺗﺄﮐﻴﺪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ هﺮﻣﺴﻴﺤﻲ ﺑﺎﻳﺪ از اﺣﮑﺎم وﻗﺖ ﺑﻄﻮر ﮐﺎﻣﻞ و ﺻﺎدﻗﺎﻧﻪ اﻃﺎﻋﺖ ﮐﻨﺪ‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ هﻴﭻ ﻗﺪرﺗﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪا ﺗﻌﻴﻴﻦ‬
‫وﻣﺄﻣﻮر ﻧﺸﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪،‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ هﺮﮐﺲ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﮐﻨﺪ ﺑﺎ ﻧﻈﺎم اﻟﻬﻲ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ و هﺮﮐﻪ‬
‫روﻳﺎروي ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﺧﻮد را ﻣﺤﮑﻮم ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ )رﺳﺎﻟﻪ ﺑﻪ روﻣﻴﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ‪ 4 ،‬و ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪-1 ،‬‬
‫‪ . (3‬ﻣﻔﻬﻮم اﻳﻦ دﺳﺘﻮر اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﻲ اﻟﻤﺜﻞ درﻳﮏ رژﻳﻢ ﮐﻤﻮﻧﻴﺴﺘﻲ ﺿﺪ ﺧﺪا ﻧﻴﺰ ﻳﮏ ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺻﺎدق ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ‬
‫ﺑﺼﻮرت ﮐﻤﻮﻧﻴﺴﺖ ﻣﻮﻣﻨﻲ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ اﻳﻦ ﺣﮑﻮﻣﺖ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪا ﺑﺮﻗﺮار ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺤﻘﻖ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ "اﺷﺘﺎوﻓﺮ"‬
‫دراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪ :‬ﺑﺎ اﻳﻦ دﺳﺘﻮر ﻋﺠﻴﺐ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ اﻣﭙﺮاﺗﻮر زﻣﺎن ﺧﻮدش ﻧﺮون را ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺧﺎص ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻧﺮوﻧﻬﺎي ﻗﺒﻠﻲ و ﺑﻌﺪي ﭼﻮن ﭼﻨﮕﻴﺰ و ﺁﺗﻴﻼ و اﺳﺘﺎﻟﻴﻦ و هﻴﺘﻠﺮ ﻧﻴﺰ ﻟﺒﻴﮏ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ ،‬زﻳﺮا از‬
‫ﻧﻈﺮ او هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﺧﻮاﺳﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁدﻣﮑﺸﻲ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‪ .‬هﻤﻴﻦ ﻣﺤﻘﻖ ﻣﻌﺘﻘﺪاﺳﺖ اﻳﻦ ﺑﺮداﺷﺖ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس از ﮐﺘﺎب‬
‫ﻳﺮﻣﻴﺎي ﻧﺒﻲ درﺗﻮرات اﻗﺘﺒﺎس ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻳﺮﻣﻴﺎ ﺑﻪ ﻣﻠﺖ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻓﺮﻣﺎن ﻣﻴﺪهﺪ از ﻧﺒﻮﮐﺪ ﻧﺼﺮ‬
‫_______________________________‬

‫‪ -1‬اﺷﺎرﻩ ﺑﺪﻳﻦ ﮔﻔﺘﻪ اﳒﻴﻞ ﮐﻪ وﻗﱵ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻴﻤﺎران را ﺷﻔﺎداد‪ ،‬دﻳﻮاﻧﻲ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن او ازﺑﺪن ﺁ‪‬ﺎ‬
‫ﺑﲑون ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ درﭘﻴﺶ او ﺑﻪ ﺧﺎک اﻓﺘﺎدﻧﺪ و ﺑﺎ ﺻﺪاي ﺑﻠﻨﺪ ﻓﺮﻳﺎد ﺑﺮﺁوردﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﻮ ﭘﺴﺮ ﺧﺪا هﺴﱵ‪ ،‬اﻣﺎ‬
‫ﻋﻴﺴﻲ ﺑﺎﺗﺄﮐﻴﺪ ﺑﻪ ﺁ‪‬ﺎ اﻣﺮ ﮐﺮد ﮐﻪ اﻳﻦ را ﺑﻪ ﮐﺴﻲ ﻧﮕﻮﻳﻨﺪ)ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻮم‪. (11-10 ،‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪15‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫)ﺑﺨﺖ اﻟﻨﺼﺮ( ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺎﺑﻞ ﮐﻪ ﺑﺰودي ﺑﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻳﻬﻮد ﺣﻤﻠﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺑﺮد و ﺁﻧﺮا ﺗﺼﺮف ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد ﺻﺎدﻗﺎﻧﻪ اﻃﺎﻋﺖ‬
‫ﮐﻨﻨﺪ و ﺧﻮدﺷﺎن و ﺣﺘﻲ ﺣﻴﻮاﻧﺎﺗﺸﺎن ﺧﺎدم و ﭘﺴﺮ و ﻧﻮﻩ او ﺑﺎﺷﻨﺪ‪":‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﻓﺮﻣﻮد‪ :‬ﻣﻦ ﺁﻧﻢ ﮐﻪ ﺟﻬﺎن و اﻧﺴﺎن و‬
‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت را ﮐﻪ ﺑﺮ روي زﻣﻴﻨﻨﺪ ﺑﻪ ﻗﻮت ﻋﻈﻴﻢ و ﺑﺎزوي اﻓﺮاﺷﺘﻪ ﺧﻮد ﺁﻓﺮﻳﺪم و ﺁﻧﺮا ﺑﻪ هﺮﮐﺲ ﮐﻪ درﻧﻈﺮم ﭘﺴﻨﺪ ﺁﻣﺪ‬
‫ﺑﺨﺸﻴﺪم‪ ،‬و اﻻن ﻣﻦ ﺗﻤﺎﻣﻲ اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻬﺎرا ﺑﺪﺳﺖ ﺑﻨﺪﻩ ﺧﻮد ﻧﺒﻮﮐﺪﻧﺼﺮ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺎﺑﻞ دادم و ﻧﻴﺰ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺻﺤﺮا را ﺑﻪ او‬
‫ﺑﺨﺸﻴﺪم ﺗﺎ او را ﺑﻨﺪﮔﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪،‬و ﺗﻤﺎﻣﻲ اﻣﺘﻬﺎ اورا و ﭘﺴﺮش و ﭘﺴﺮ ﭘﺴﺮش را ﺧﺪﻣﺖ ﺧﻮاهﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪.....،‬و هﺮ اﻣﺘﻲ ﮐﻪ‬
‫ﻧﺒﻮﮐﺪﻧﺼﺮ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺑﺎﺑﻞ را ﺧﺪﻣﺖ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪو ﮔﺮدﻧﺶ را زﻳﺮ ﻳﻮغ او ﻧﮕﺬارد ﺁن اﻣﺖ راﺑﻪ ﺷﻤﺸﻴﺮ وﻗﺤﻄﻲ و وﺑﺎ‬
‫ﮐﻴﻔﺮﺧﻮاهﻢ داد و ﺑﺪﺳﺖ او هﻼک ﺧﻮاهﻢ ﮐﺮد")ﮐﺘﺎب ﻳﺮﻣﻴﺎي ﻧﺒﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و هﻔﺘﻢ‪ . (8-5،‬و اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ هﻤﺎن ﺑﺨﺖ‬
‫اﻟﻨﺼﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪا اورﺷﻠﻴﻢ را وﻳﺮان و ﻣﻌﺒﺪﺳﻠﻴﻤﺎن را ﻏﺎرت ﮐﺮدوﻳﻬﻮدﻳﺎن را ﺑﻄﻮر دﺳﺘﻪ ﺟﻤﻌﻲ ﺑﻪ اﺳﺎرت ﺑﻪ‬
‫ﺑﺎﺑﻞ ﺑﺮد‪ .‬درﻣﻮرد هﻤﻴﻦ ﺣﮑﻮﻣﺘﻬﺎي وﻗﺖ‪ ،‬از زﺑﺎن ﻋﻴﺴﻲ دراﻧﺠﻴﻞ ﻣﺮﻗﺲ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺑﻪ ﺷﺎﮔﺮدان ﺧﻮد ﮔﻔﺖ‬
‫از ﺧﻤﻴﺮ ﻣﺎﻳﻪ هﻴﺮودﻳﺲ )ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﻳﻬﻮد( ﺑﺮﺣﺬر ﺑﺎﺷﻴﺪ")ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ (15 ،‬و در اﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ‪ " :‬دزد ﻧﻤﻲ ﺁﻳﺪ ﻣﮕﺮ ﺑﺮاي ﺁﻧﮑﻪ ﺑﺪزددو ﺑﮑﺸﺪو هﻼک ﮐﻨﺪ")ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب دهﻢ‪.(10 ،‬‬
‫ﻣﻮﺿﻮع رﺳﺎﻟﺖ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﺮاي ﻧﺠﺎت ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﻗﻴﻤﺖ ﻣﺮگ ﺧﻮد ﮐﻪ ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس درﺑﺎرﻩ ﺁن ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪" :‬اﮔﺮ ﭼﻪ او از ازل‬
‫ﻣﻘﺎم اﻟﻮهﻴﺖ داﺷﺖ وﻟﻲ اﻳﻦ را ﻏﻨﻴﻤﺖ ﻧﺸﻤﺮد ﮐﻪ ﺑﺮاﺑﺮي ﺑﺎ ﺧﺪا را ﺑﺮاي ﺧﻮد ﺣﻔﻆ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺼﻮرت ﻳﮏ ﺑﺮدﻩ‬
‫درﺁﻣﺪ و ﺷﺒﻴﻪ ﻳﮏ اﻧﺴﺎن ﺷﺪ و ﺣﺘﻲ ﻣﺮگ ﺑﺮروي ﺻﻠﻴﺐ را ﺑﺮاي ﺧﻮد ﭘﺬﻳﺮﻓﺖ") رﺳﺎﻟﻪ ﭘﻮﻟﺲ رﺳﻮل ﺑﻪ ﻓﻴﻠﻴﭙﻴﺎن‪،‬‬
‫ﺑﺎب دوم‪ (8-6 ،‬اﻗﺘﺒﺎس ازﺷﺮح ﻣﻔﺼﻞ ﮐﺘﺎب اﺷﻴﺎء ﻧﺒﻲ درﺗﻮرات اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮاﺳﺎس ﺁن ﮐﺴﻲ ﺑﻨﺎم ﻋﺒﺪ ﻳﻬﻮﻩ از‬
‫ﺟﺎﻧﺐ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺮاي ﻧﺠﺎت ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮد وﻣﻮردهﻤﻪ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﺤﻘﻴﺮ و ﺁزار ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ ،‬وﻟﻲ هﻤﻪ ﺑﻼﻳﺎ و‬
‫ﻣﺼﺎﺋﺐ را ﺑﺮاي ﺧﻮدش ﻣﻴﺨﺮد ﺗﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻘﺸﻪ ﻧﺠﺎت ﻣﻌﻨﻮي ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ او اﺟﺮا ﮐﻨﺪ‪ ،‬و ﻋﺒﺪ‬
‫ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺮاي ﺧﺮﻳﺪن ﮔﻨﺎهﺎن ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺟﺎن ﺧﻮدش را ﭼﻮن ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﮔﻨﺎﻩ ﺗﻘﺪﻳﻢ ﻣﻴﮑﻨﺪ)ﮐﺘﺎب اﺷﻌﻴﺎءﻧﺒﻲ‪42 ،‬و‪-49‬‬
‫‪ . (53‬درﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ از اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺮادف اﻳﻦ ﻋﺒﺪ ﻳﻬﻮﻩ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد)ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ‪،‬‬
‫‪18‬وﺑﺎب ﺑﻴﺴﺘﻢ‪ ،28 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ‪،24،‬ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ ودوم‪ . (27 ،‬اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع درﮐﻠﻴﺴﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﻮرد‬
‫ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻨﺘﻬﺎ ﻋﺒﺪ ﻳﻬﻮﻩ اﻳﻦ ﺑﺎر ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺧﻮد ﺧﺪا درﻗﺎﻟﺐ ﻣﺴﻴﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﮔﺬﺷﺘﻪ از ﺗﻨﺎﻗﺾ اﺻﻮﻟﻲ ﻣﻴﺎن دو ﺑﺨﺶ ﻳﻬﻮدي و ﻣﺴﻴﺤﻲ "ﻋﺼﺮ ﺟﺪﻳﺪ"‪ ،‬ﺧﻮد ﺑﺨﺶ ﻣﺴﻴﺤﻲ ﻳﻌﻨﻲ اﻧﺠﻴﻠﻬﺎي‬
‫ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﻧﻴﺰ ﺁﮐﻨﺪﻩ از ﺿﺪو ﻧﻘﻴﺾ هﺎﺋﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎ از ﻃﺮزﻓﮑﺮو درﺟﻪ اﻃﻼﻋﺎت ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﺁﻧﻬﺎ – و ﻧﻪ از‬
‫وﺣﻲ ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻋﻴﺴﻲ‪ -‬ﺳﺮ ﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫دراﻧﺠﻴﻠﻬﺎي ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﻣﺮﻗﺲ و ﻟﻮﻗﺎ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻪ ﺧﻮد راﺧﺪاﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﭘﺴﺮ ﺧﺪا و ﻧﻪ ﻣﺴﻴﺢ‪ ،‬وﻟﻲ دراﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ‬
‫وي ﺷﺨﺼﺎ اﻋﻼم ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺴﻴﺢ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ و از ﭘﻴﺶ از ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺟﻬﺎن ﻧﺰد ﺧﺪاوﻧﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﺳﺖ و از ﺟﺎﻧﺐ‬
‫ﺧﺪا ﺑﻪ روي زﻣﻴﻦ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ )ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ‪. (8-3 ،‬‬
‫دراﻧﺠﻴﻞ ﻳﻮﺣﻨﺎ ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ هﻤﻪ ﭼﻴﺰراﺑﺪﺳﺖ ﻋﻴﺴﻲ ﺳﭙﺮدﻩ اﺳﺖ و او ﺑﺮهﺮ ﭼﻪ ﻣﻴﮕﺬرد و ﺧﻮاهﺪ ﮔﺬﺷﺖ‬
‫ﺁﮔﺎﻩ اﺳﺖ )ﻳﻮﺣﻨﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪ ، (3 ،‬وﻟﻲ درهﺮ ﺳﻪ اﻧﺠﻴﻞ دﻳﮕﺮ ﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻲ ﻣﻬﻤﻲ ازﻋﻴﺴﻲ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ هﺮﮔﺰ‬
‫ﺗﺤﻘﻖ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ و ﺑﺨﻮﺑﻲ ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ هﻴﭻ ﺁﮔﺎهﻲ واﻗﻌﻲ ﺑﺮﺁﻳﻨﺪﻩ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"‪ ...‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﻋﻴﺴﻲ ﻓﺮﻣﻮد‪ :‬درﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﻣﺎﻩ وﺳﺘﺎرﮔﺎن ﻋﻼﻣﺎت ﺑﺴﻴﺎر ﻇﺎهﺮ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬و ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﺗﻨﮕﻲ و ﺣﻴﺮت‬
‫ﺑﺮاي هﻤﻪ ﻣﺮدﻣﺎن روي ﺧﻮاهﺪ ﮐﺮد‪ .‬درﻳﺎهﺎ ﺑﻪ ﺗﻼﻃﻢ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺁﻣﺪ و ﻗﺪرﺗﻬﺎ ي ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻟﺮزﻩ ﺧﻮاهﻨﺪ اﻓﺘﺎد و ﺁدﻣﻴﺎن‬
‫از وﺣﺸﺖ از هﻮش ﺧﻮاهﻨﺪ رﻓﺖ‪ ،‬و ﺁﻧﻮﻗﺖ هﻤﮕﺎن ﭘﺴﺮاﻧﺴﺎن )ﻋﻴﺴﻲ( راﺧﻮاهﻨﺪ دﻳﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻗﺪرت و ﺟﻼل ﻋﻈﻴﻢ از‬
‫درون اﺑﺮي ﻓﺮو ﺧﻮاهﺪ ﺁﻣﺪ‪ .‬ﺷﻴﭙﻮرﺑﺰرگ )ﺻﻮراﺳﺮاﻓﻴﻞ( ﺑﻪ ﺻﺪا درﺧﻮاهﺪﺁﻣﺪ و او ﻓﺮﺷﺘﮕﺎن ﺧﻮد را ﺧﻮاهﺪ ﻓﺮﺳﺘﺎد‬
‫ﺗﺎ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﺎن ﺧﺪا را از ﭼﻬﺎرﮔﻮﺷﻪ ﺟﻬﺎن و از ﮐﺮاﻧﻪ هﺎي ﻓﻠﮏ ﺟﻤﻊ ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬و ﻳﻘﻴﻦ ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﮐﻪ ﺗﺎ ﭘﻴﺶ از درﮔﺬﺷﺖ ﻧﺴﻞ‬
‫ﺣﺎﺿﺮ هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ روي ﺧﻮاهﺪ داد " ) ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﭼﻬﺎرم‪ ،32-24 ،‬ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻴﺰدهﻢ‪ ،27-24 ،‬ﻟﻮﻗﺎ‪،‬‬
‫ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﻳﮑﻢ‪. (28-25،‬‬
‫درﻳﮑﺠﺎ از زﺑﺎن ﻋﻴﺴﻲ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ "ﭼﻮن اﮐﻨﻮن ﻓﺮﻳﺴﻴﺎن ﺑﺮﮐﺮﺳﻲ ﻣﻮﺳﻲ ﻧﺸﺴﺘﻪ اﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ هﺮ ﭼﻪ‬
‫ﺁﻧﺎن ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ ﮔﻮش دهﻴﺪ و ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺁن ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ " )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﺳﻮم‪ (3-1 ،‬وﻟﻲ درﺟﺎي دﻳﮕﺮ از ﻗﻮل‬
‫هﻤﻴﻦ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻘﻞ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ "واي ﺑﻪ ﺣﺎل ﺷﻤﺎاي ﻓﺮﻳﺴﻴﺎن ﮐﻪ از اﺟﺮاي ﻋﺪاﻟﺖ و ﻣﺤﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﺪا ﻏﺎﻓﻞ هﺴﺘﻴﺪ و ﺣﮑﻢ‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪16‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﻗﺒﺮهﺎﺋﻲ رادارﻳﺪ ﮐﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ اي روي ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺴﺖ و ﻣﺮدم داﻧﺴﺘﻪ و ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺑﺴﺮاﻏﺸﺎن ﻣﻴﺮوﻧﺪ")ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪،‬‬
‫‪. (43-42‬‬
‫درﻳﮑﺠﺎ ﻋﻴﺴﻲ درﻣﻮﻋﻈﻪ ﻣﻌﺮوف ﺧﻮد ﺑﺮﺳﺮ ﮐﻮﻩ ﺑﻪ ﭘﻴﺮواﻧﺶ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ " :‬ﺑﮑﻮﺷﻴﺪ ﺗﺎ ﻣﺮدم ﮐﺎرهﺎي ﻧﻴﮏ ﺷﻤﺎ را‬
‫ﺑﺒﻴﻨﻨﺪ و از اﻳﻦ راﻩ ﭘﺪر ﺁﺳﻤﺎن ﺷﻤﺎ را ﺳﺘﺎﻳﺶ ﮐﻨﻨﺪ ") ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﻨﺠﻢ‪ ، (16 ،‬وﻟﻲ درﺟﺎي دﻳﮕﺮ از زﺑﺎن هﻤﻴﻦ‬
‫ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ " :‬ﻣﺮاﻗﺐ ﺑﺎﺷﻴﺪ ﮐﺎرهﺎي ﻧﻴﮏ ﺧﻮد را دراﻧﻈﺎر ﻣﺮدم اﻧﺠﺎم ﻧﺪهﻴﺪ زﻳﺮا ﮐﻪ اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﮐﻨﻴﺪ اﺟﺮي ﻧﺰد‬
‫ﭘﺪرﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺧﻮﻳﺶ ﻧﺨﻮاهﻴﺪ داﺷﺖ " )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪. (1،‬‬
‫درﻳﮑﺠﺎ از ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻘﻞ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ "ﺑﻴﺎﺋﻴﺪ ﺗﺎ ﺷﻤﺎ را ﺗﻌﻠﻴﻢ دهﻢ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻣﻦ ﻓﺮوﺗﻦ و ﺑﺮدﺑﺎر هﺴﺘﻢ ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪،‬‬
‫‪، (30-29‬وﻟﻲ در ﺟﺎي دﻳﮕﺮ رواﻳﺖ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ‪" :‬ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن و ﻓﺮﻳﺴﻴﺎن ﮔﻔﺖ‪ :‬ﻣﺮدم ﻧﻴﻨﻮا وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﻣﻮﻋﻈﻪ‬
‫ﻳﻮﻧﺲ را ﺷﻨﻴﺪﻧﺪ ﺗﻮﺑﻪ ﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬و ﻣﻠﮑﻪ ﺳﺒﺎ از دوردﺳﺖ ﺁﻣﺪ ﺗﺎ ﺣﮑﻤﺖ ﺳﻠﻴﻤﺎن را ﺑﺸﻨﻮدو ﺣﺎل ﺁﻧﮑﻪ ﺷﺨﺼﻲ ﮐﻪ‬
‫دراﻳﻨﺠﺎ اﺳﺖ از ﺳﻠﻴﻤﺎن داﻧﺎﺗﺮ اﺳﺖ") ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب دوازدهﻢ‪.(42-41 ،‬‬
‫درﻳﮑﺠﺎ از زﺑﺎن ﻋﻴﺴﻲ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ‪ " :‬ﮐﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﺑﺮاي ورود ﺑﻪ ﭘﺎدﺷﺎهﻲ ﺧﺪا ﺗﻮﻟﺪ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ)ﻳﻬﻮدﻳﺎن( اﻳﻨﮏ‬
‫ﺑﺨﺎﻃﺮ ﮔﻨﺎهﺎن ﺧﻮد ﺑﻪ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﻇﻠﻤﺖ و اﺷﮏ اﻓﮑﻨﺪﻩ ﺧﻮاهﻨﺪ ﺷﺪ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪ ، (12 ،‬و درﺟﺎي دﻳﮕﺮازهﻢ او‬
‫ﻧﻘﻞ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ‪ " :‬ﻣﻦ ﻓﻘﻂ ﺑﺮاي ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان ﮔﻤﺸﺪﻩ ﺧﺎﻧﺪان اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ام ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭘﺎﻧﺰدهﻢ‪. (24 ،‬‬
‫درﻳﮑﺠﺎ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ ﺷﺎﮔﺮداﻧﺶ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ‪ :‬ﻗﺪرت درک ﺳﺨﻨﺎن ﻣﻦ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻋﻄﺎ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ اﻣﺎ ﺑﺮاي دﻳﮕﺮان هﻤﻪ ﭼﻴﺰ‬
‫ﺑﺼﻮر ﻣﺜﻞ ﺑﻴﺎن ﻣﻴﺸﻮد ﺗﺎ ﺑﺸﻨﻮﻧﺪو ﻧﻔﻬﻤﻨﺪو ﺑﻨﮕﺮﻧﺪو ﻧﺒﻴﻨﻨﺪ")ﻣﺮﻗﺲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ (12-10 ،‬وﻟﻲ ﺟﺎي دﻳﮕﺮ‬
‫هﻤﻴﻦ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﺷﺎﮔﺮدان ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ ":‬ﺷﻤﺎﮐﻪ ﻣﺜﻞ ﺳﺎدﻩ ﻣﺮا ﻧﻤﻴﻔﻬﻤﻴﺪﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﺜﻠﻬﺎي دﻳﮕﺮراﺧﻮاهﻴﺪ‬
‫ﻓﻬﻤﻴﺪ؟")هﻤﺎﻧﺠﺎ‪. (13،‬‬
‫درﺟﺎﺋﻲ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﺤﻴﻲ ﺗﻌﻤﻴﺪ دهﻨﺪﻩ ﺑﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﮔﻔﺖ‪":‬ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﻮ ﺑﺮاي ﺗﻌﻤﻴﺪ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﭘﻴﺶ ﻣﻦ ﺁﻣﺪﻩ اي‪ ،‬درﺣﺎﻟﻴﮑﻪ‬
‫ﺣﻘﺎﻣﻨﻢ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ از ﺗﻮ ﺗﻌﻤﻴﺪ ﺑﮕﻴﺮم ")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﻮم‪ (14 ،‬و ﺗﺄﮐﻴﺪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭼﻮن ﻋﻴﺴﻲ ﺗﻌﻤﻴﺪ ﮔﺮﻓﺖ روح‬
‫ﺧﺪا ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮐﺒﻮﺗﺮي از ﺁﺳﻤﺎن ﻧﺎزل ﺷﺪ و ﺻﺪاﺋﻲ ﺷﻨﻴﺪﻩ ﺷﺪ ﮐﻪ ﻣﻴﮕﻔﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﭘﺴﺮ ﻋﺰﻳﺰﻣﻦ)هﻤﺎﻧﺠﺎ‪، (17-16 ،‬وﻟﻲ‬
‫در ﺟﺎﺋﻲ دﻳﮕﺮ درهﻤﻴﻦ اﻧﺠﻴﻞ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ وﻗﺘﻲ ﮐﻪ ﻳﺤﻴﻲ درزﻧﺪان از ﮐﺎرهﺎي ﻋﻴﺴﻲ ﺑﺎﺧﺒﺮﺷﺪ دوﻧﻔﺮ از‬
‫ﺷﺎﮔﺮدان ﺧﻮد را ﭘﻴﺶ او ﻓﺮﺳﺘﺎد ﮐﻪ ﺑﭙﺮﺳﻨﺪ ﺁﻳﺎ ﺗﻮ هﻤﺎن ﺷﺨﺼﻲ هﺴﺘﻲ ﮐﻪ ﻗﺮار اﺳﺖ ﺑﻴﺎﻳﺪ ﻳﺎ ﺑﺎﻳﺪ در اﻧﺘﻈﺎر ﺷﺨﺺ‬
‫دﻳﮕﺮي ﺑﺎﺷﻴﻢ ؟")ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻳﺎزدهﻢ‪. (3-1 ،‬‬
‫دراﻧﺠﻴﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﻋﻴﺴﻲ ﺑﺮاي ﺷﺎﮔﺮدان ﺧﻮد ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﭘﺲ ازوي ﺁﻧﻬﺎرادﺳﺘﮕﻴﺮﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺮدوﻋﺪﻩ اي ازﺁﻧﺎن را‬
‫ﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺸﺖ )ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﻳﮑﻢ‪ (16 ،‬وﻟﻲ درهﻤﻴﻦ ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ از ﻗﻮل وي ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﻣﻮﺋﻲ‬
‫ازﺳﺮهﻴﭽﮑﺪام از ﺷﻤﺎ ﮐﻢ ﻧﺨﻮاهﺪ ﺷﺪ)هﻤﺎﻧﺠﺎ‪ . (18 ،‬ﺗﻨﺎﻗﻀﺎت اﻧﺠﻴﻞ ازﻃﺮف ﺑﺴﻴﺎري ازﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﺟﻬﺎن اﺳﻼﻣﻲ‬
‫ﻧﻴﺰ ﻣﻮرد ﺗﺬﮐﺮ و ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺘﻮان از رﺳﺎﻟﻪ "ﺗﺨﺠﻴﻞ ﻣﻦ ﺣﺮف اﻻﻧﺠﻴﻞ" اﺑﻮاﻟﺒﻘﺎء‬
‫ﺟﻌﻔﺮي ﻧﺎم ﺑﺮد ﮐﻪ ﻣﺘﻦ ﺗﻠﺨﻴﺺ ﺷﺪﻩ اي از ﺁن ﺑﻨﺎم "اﻟﺮد ﻋﻠﻲ اﻟﻨﺼﺎري " درﻻﻳﺪن هﻠﻨﺪ ﺑﭽﺎپ رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫داﺳﺘﺎن ﺑﮑﺎرت ﻣﺮﻳﻢ درهﻨﮕﺎم ﺑﺎرداري او ﮐﻪ ﮐﺮارا درﻗﺮﺁن ﺑﺮﺁن ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻧﻬﺎدﻩ ﺷﺪﻩ ) ﺁل ﻋﻤﺮان‪ ،47-42 ،‬ﻣﺮﻳﻢ‪،‬‬
‫‪ ،26-16‬اﻧﺒﻴﺎء‪،91 ،‬اﺣﻘﺎف‪ (12،‬وﻟﻲ درﺧﻮد اﻧﺠﻴﻞ ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮑﺒﺎر ﺑﻄﻮر ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب اول‪ (18 ،‬و ﺑﺎر‬
‫دﻳﮕﺮ ﺑﻄﻮرﺿﻤﻨﻲ )ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب اول‪ (34 ،‬ﺑﺪان اﺷﺎرﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬از اﻳﻦ ﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻲ اﺷﻌﻴﺎء درﺗﻮرات ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫" ﺑﺎﮐﺮﻩ اي ﺁﺑﺴﺘﻦ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ و ﭘﺴﺮي ﺧﻮاهﺪ زاﺋﻴﺪ ﮐﻪ ﻋﻤﺎﻧﻮﺋﻴﻞ ﻳﻌﻨﻲ ﺧﺪا ﺑﺎ ﻣﺎ ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﺧﻮاهﺪ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ‪:‬‬
‫ﺷﺪ")اﺷﻌﻴﺎء ﺑﻨﻲ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪ . (14 ،‬وﻟﻲ درﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻲ اﺷﻌﻴﺎء ﺻﺮﻓﺎ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ دوران ﺧﻮداو و ﺷﮑﺴﺘﻬﺎﺋﻲ اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ ﺑﺮاﺳﺮاﺋﻴﻞ واردﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬ﭘﺴﺮ ﻧﻮزادﻩ ﻧﻴﺰﻋﻤﺎﻧﻮﺋﻴﻞ ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﻧﺸﺪﻩ و ﻳﺸﻮﻋﺎ ﻧﺎﻣﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻠﻔﻆ ﻋﺒﺮي ﻋﻴﺴﻲ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﻻزم ﺑﻪ ﺗﺬﮐﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ اﺳﻄﻮرﻩ ﺗﻮﻟﺪﻳﮏ اﻧﺴﺎن اﺳﺘﺜﻨﺎﺋﻲ ازﻣﺎدري ﺑﺎﮐﺮﻩ اﻗﺘﺒﺎس ازاﺳﻄﻮرﻩ هﺎﺋﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﭘﻴﺶ ازﺁن درهﻤﻪ ﺗﻤﺪﻧﻬﺎي ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ ﻣﺼﺮ و ﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ و اﻳﺮان و هﻨﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪ .‬درﻣﻌﺘﻘﺪات اﺳﺎﻃﻴﺮي‬
‫ﻣﺼﺮ‪ ،‬ﻣﻠﮑﻪ اي ﺑﺎﮐﺮﻩ از ﺧﺪاي ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺑﺎردار ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬دراﺳﻄﻮرﻩ هﺎي ﻓﻨﻴﻘﻲ ﺁﺗﻴﺲ از ﻣﺎدرﺑﺎﮐﺮﻩ اي ﺑﻪ ﻧﺎم‬
‫ﻧﺎﻧﺎﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬درﺁﺋﻴﻦ اﻳﺮاﻧﻲ ﻣﻴﺘﺮا ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ درﺗﻤﺎم ﺟﻬﺎت اﻟﮕﻮي ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﻣﻴﺘﺮا)ﻣﻬﺮ( از‬
‫ﺁﻧﺎهﻴﺘﺎ‪ ،‬ﻣﺎدري ﺑﺎﮐﺮﻩ ﺑﺪﻧﻴﺎ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬ﺳﺮود ﻣﻘﺪس ﻣﻴﺘﺮاﺋﻲ ﮐﻪ درﻃﻮل ﭼﻬﺎر ﻗﺮن رواج ﺁﺋﻴﻦ ﻣﻴﺘﺮادراﻣﭙﺮاﺗﻮري رم‬
‫درﻣﺮاﺳﻢ ﻣﺬهﺒﻲ ﻣﻴﺘﺮاﺋﻲ ﺧﻮاﻧﺪﻩ ﻣﻴﺸﺪ ﺑﺮاﻳﻦ ﺗﮑﻴﻪ داﺷﺖ ﮐﻪ‪" :‬اﻣﺮوز ﻧﺠﺎت ﺑﺨﺸﻲ ﺑﺮاي ﺷﻤﺎ از ﻣﺎدر ﺑﺎﮐﺮﻩ اي‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪17‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫زاﺋﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ "‪ ،‬و اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻴﻨﺎ ﻣﻮرد اﻗﺘﺒﺎس اﻧﺠﻴﻞ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ " :‬اﻣﺮوز ﻧﺠﺎت ﺑﺨﺸﻲ ﺑﺮاي‬
‫ﺷﻤﺎ زاﺋﻴﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ")ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪. (11 ،‬‬
‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺗﻮﻟﺪ ﻋﻴﺴﻲ درﻳﮏ ﻃﻮﻳﻠﻪ ﻧﻴﺰ از اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎي ﮐﻬﻦ‪ ،‬ﺑﺨﺼﻮص از ﻣﻌﺘﻘﺪات ﻣﻴﺘﺮاﺋﻲ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺑﺮاﺳﺎس ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺘﺮا درﻏﺎري ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬هﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ درﻣﻌﺘﻘﺪات اﺳﺎﻃﻴﺮي ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ هﺮﻣﺲ‪،‬ﺧﺪاي ﺷﺒﺎﻧﺎن‪،‬‬
‫درﻃﻮﻳﻠﻪ اي ﻣﻴﺎن ﺧﺮي و ﮔﺎوي ﺗﻮﻟﺪ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫دراﻧﺠﻴﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﺻﺤﻨﻪ ﺟﺎﻟﺒﻲ درارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺗﻮﻟﺪ ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ان ﭘﻴﺮﻣﺮد ﭘﺎرﺳﺎﺋﻲ ﺑﻨﺎم ﺷﻤﻌﻮن ﮐﻪ از‬
‫روح اﻟﻘﺪس ﺑﺪو اﻟﻬﺎم رﺳﻴﺪﻩ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﺎ ﻣﺴﻴﺢ ﻣﻮﻋﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ را ﻧﺒﻴﻨﺪ ﻧﺨﻮاهﺪ ﻣﺮد‪ ،‬ﻋﻴﺴﻲ ﻧﻮزاد را ﮐﻪ واﻟﺪﻳﻨﺶ ﺑﻪ‬
‫ﻣﻌﺒﺪ ﺑﺰرگ ﺁوردﻩ اﻧﺪ درﺁﻏﻮش ﻣﻴﮕﻴﺮد و ﺑﻪ ﺣﺎﺿﺮان ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﻮدک ﻧﻮري اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻬﺎن را روﺷﻦ ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﮐﺮد)ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﺑﺎب دوم‪ . (32-25 ،‬اﻳﻦ ﺻﺤﻨﻪ روﻧﻮﺷﺖ داﺳﺘﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺑﺎرﻩ ﺗﻮﻟﺪ ﺑﻮدا ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﺑﻮدا ﻧﻴﺰ‬
‫ﭘﺴﺮ اﻧﺴﺎن و اﺳﺘﺎد ﻧﺎم دادﻩ اﻧﺪ‪ ،‬و ﻣﻌﺠﺰاﺗﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻔﺎ دادن ﺑﻴﻤﺎران وﮐﻮران و اﻓﻠﻴﺞ هﺎ و راﻩ رﻓﺘﻦ ﺑﺮروي ﺁب ﺑﺮاي‬
‫او ﻗﺎﺋﻞ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﻧﻈﺎﺋﺮﺁﻧﻬﺎ راﺷﺶ ﻗﺮن ﺑﻌﺪ از او ﻋﻴﻨﺎ دراﻧﺠﻴﻞ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﻳﮑﻲ از اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎ ﺣﺎﮐﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﻳﮑﻲ از ﺷﺎﮔﺮدان ﺑﻮدا ﻣﻴﺨﻮاهﺪ ﭼﻮن ﺧﻮد او روي ﺁب راﻩ ﺑﺮود‪ ،‬وﻟﻲ درﺁب ﻓﺮوﻣﻴﺮود و ﺑﻮدا اوراﻧﺠﺎت ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬اﻳﻦ‬
‫ﻣﺎﺟﺮا ﺑﻄﻮر ﺁﺷﮑﺎر اﻟﮕﻮي اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ..." :‬ﭘﻄﺮس ﮔﻔﺖ اي ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻤﻦ دﺳﺘﻮر ﺑﺪﻩ ﺗﺎ ﻣﻦ هﻢ ﺑﺮ‬
‫روي ﺁب ﻧﺰد ﺗﻮ ﺑﻴﺎﻳﻢ‪ .‬ﻋﻴﺴﻲ ﻓﺮﻣﻮد‪ :‬ﺑﻴﺎ‪.‬ﭘﻄﺮس از ﻗﺎﻳﻖ ﺑﻴﺮون ﺁﻣﺪ وﺑﺮروي ﺁب ﺑﻪ ﻃﺮف ﻋﻴﺴﻲ رﻓﺖ‪ ،‬اﻣﺎ در‬
‫ﺣﺎﻟﻴﮑﻪ ﻏﺮق ﻣﻴﺸﺪ ﻓﺮﻳﺎد زد‪ :‬اي ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬ﻧﺠﺎﺗﻢ ﺑﺪﻩ‪ .‬وﻋﻴﺴﻲ دﺳﺘﺶ راﮔﺮﻓﺖ ﮔﻔﺖ اي ﮐﻢ اﻳﻤﺎن‪ ،‬ﭼﺮا ﺷﮏ ﮐﺮدي ؟و‬
‫ﺑﺎاو ﺳﻮار ﻗﺎﻳﻖ ﺷﺪ و ﺑﺎد ﻓﺮوﻧﺸﺴﺖ " )ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎردهﻢ‪. (28 ،‬‬
‫داﺳﺘﺎن ﻣﺼﻠﻮب ﺷﺪن ﻋﻴﺴﻲ و رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ اوﭘﺲ از ﻣﺮگ‪ ،‬ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد دراﺳﻄﻮرﻩ هﺎي ﻣﺘﻌﺪد ﻣﺎﻗﺒﻞ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺳﺎﺑﻘﻪ‬
‫دارد‪ .‬ﺗﻤﻮز درﺑﺎﺑﻞ‪ ،‬ﺁدوﻧﻴﺲ درﻓﻨﻴﻘﻴﻪ‪ ،‬ﺁﺗﻴﺲ درﻓﺮﻳﮕﻴﻪ‪ ،‬ازﻳﺮﻳﺲ درﻣﺼﺮ‪ ،‬ارﺑﺎب اﻧﻮاﻋﻲ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺼﻠﻮب‬
‫ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ وﺑﺮﺧﻲ از ﺁﻧﺎن ﭼﻮن ﺁﺗﻴﺲ و ﺁدوﻧﻴﺲ و ازﻳﺮﻳﺲ درﺳﺖ هﻤﺎﻧﻨﺪ ﻋﻴﺴﻲ ﺳﻪ روز ﭘﺲ ازﻣﺮگ زﻧﺪﻩ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪.‬‬
‫دراﻣﭙﺮاﺗﻮري رم ﭘﻴﺮوان ﺁﺗﻴﺲ‪ ،‬ﺧﺪاﺋﻲ ﮐﻪ از ﺁﺳﻴﺎي ﺻﻐﻴﺮ ﺑﻪ رم رﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬هﺮ ﺳﺎل در ﺳﺎﻟﺮوز ﺳﻨﺘﻲ ﮐﺸﺘﻪ ﺷﺪن او‬
‫ﺗﺼﻮﻳﺮ وي را ﺑﻪ درﺧﺖ ﮐﺎﺟﻲ ﻣﻲ ﺁﻣﻴﺨﺘﻨﺪ و ﺳﻪ روز ﺑﺮاي ﻣﺮﮔﺶ ﻋﺰاداري ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ و ﺑﻌﺪرﺳﺘﺎﺧﻴﺰش را ﺟﺸﻦ‬
‫ﻣﻴﮕﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﭘﻴﺮوان دﻳﻮﻧﻴﺰوس ﻧﻴﺰ درﻣﻌﺎﺑﺪ ﺧﻮدﻣﺠﺴﻤﻪ ﺑﻪ ﺻﻠﻴﺐ ﮐﺸﻴﺪﻩ اورا ﻧﺼﺐ ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‪ ،‬درﺳﺖ درهﻤﺎن ﺻﻮرت‬
‫ﮐﻪ درﮐﻠﻴﺴﺎهﺎي ﻣﺴﻴﺤﻲ ﻣﺠﺴﻤﻪ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺼﻠﻮب ﻧﺼﺐ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬اورﻳﮕﻨﺲ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺰرگ اﻟﻬﻴﺎت وﺑﻨﻴﺎﻧﮕﺬار ﮐﻠﻴﺴﺎي‬
‫ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ درﺑﺎرﻩ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﺠﺰﻩ ﺑﺮاي ﺑﺖ ﭘﺮﺳﺘﺎن ﺗﺎزﮔﻲ ﻧﺪارد‪ ،‬زﻳﺮا ﻧﻈﻴﺮ ﺁﻧﺮا دراﺳﺎﻃﻴﺮ‬
‫ﺑﺴﻴﺎري از ﺁﻧﺎن ﻧﻴﺰ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬دﻳﺒﻠﻴﻮس اﺳﻘﻒ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ درﮐﺘﺎب "رﺳﺎﻟﺖ و ﺗﺎرﻳﺦ"ﺧﻮد ﺗﺼﺪﻳﻖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ‬
‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﻣﺴﻴﺤﻲ ﻳﻬﻮدي اﻻﺻﻞ‪ ،‬ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻋﻴﺴﻲ را ﺑﺮهﻤﺎن اﺳﻄﻮرﻩ هﺎي ﻧﺒﻲ هﺎ و ﺧﺎﺧﺎم هﺎ ﻗﺮار دادﻧﺪ‪ ،‬و‬
‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﻏﻴﺮ ﻳﻬﻮدي اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎي اﺳﺎﻃﻴﺮي را ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﭼﻨﺪ ﺑﺎ ﻣﺴﻴﺢ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ‪.‬‬
‫داﺳﺘﺎن ﺧﺮ ﻋﻴﺴﻲ ﮐﻪ وي ﺳﻮارﺑﺮﺁن وارد اورﺷﻠﻴﻢ ﺷﺪﻩ‪ ،‬و دراﺣﺎدﻳﺚ اﺳﻼﻣﻲ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺧﺮ هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﺧﻮد‬
‫ﻋﻴﺴﻲ وارد ﺑﻬﺸﺖ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺮاﺛﺮ اﺷﺘﺒﺎﻩ ﻣﺎﺗﻴﻮس ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ اﻧﺠﻴﻞ ﻣﺘﻲ دردرک ﻣﻔﻬﻮم واﻗﻌﻲ اﻳﻦ ﺗﻤﺜﻴﻞ ﺑﻪ ﺻﻮرت‬
‫ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ ﻣﻀﺤﮑﻲ وارد ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﺗﻮﺣﻴﺪي ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ " :‬ﺑﻪ دﺧﺘﺮ ﺻﻬﻴﻮن ﺑﺸﺎرت دهﻴﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺗﻮ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺳﻮارﺑﺮاﻻﻏﻲ و ﺑﺮﮐﺮﻩ اﻻﻏﻲ اﺳﺖ وﻓﺮوﺗﻨﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻧﺰد ﺗﻮ ﻣﻲ ﺁﻳﺪ‪ .‬و ﺁن دوﺷﺎﮔﺮد ﻋﻴﺴﻲ رﻓﺘﻨﺪ و اﻻغ و ﮐﺮﻩ اورا‬
‫ﺁوردﻧﺪ و ﺁﻧﮕﺎﻩ رداهﺎي ﺧﻮد راﺑﺮﭘﺸﺖ ﺁﻧﻬﺎ اﻧﺪاﺧﺘﻨﺪ و ﻋﻴﺴﻲ ﺳﻮار ﺷﺪ ") ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ وﻳﮑﻢ‪ . (7-5 ،‬ﻣﺤﻘﻖ‬
‫ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ وﻳﻨﮑﻦ ﻣﺘﺬﮐﺮ ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﻋﻴﻨﺎ از ﮐﺘﺎب زﮐﺮﻳﺎي ﺗﻮرات ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪ ":‬اي دﺧﺘﺮ ﺻﻬﻴﻮن‪ ،‬ﺑﺎ‬
‫ﺑﺎﻧﮏ ﺑﻠﻨﺪ هﻠﻬﻠﻪ ﮐﻦ‪ ،‬و اي دﺧﺘﺮ اورﺷﻠﻴﻢ‪ ،‬ﻗﻬﻘﻬﻪ ﺑﺰن‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﭘﺎدﺷﺎهﺖ ﺑﺴﻮي ﺗﻮ ﻣﻲ ﺁﻳﺪ و ﺑﺮاﻻﻏﻲ ﺳﻮار اﺳﺖ‪،‬‬
‫ﺑﺮﮐﺮﻩ اﻻﻏﻲ ﺳﻮار اﺳﺖ ") ﮐﺘﺎب زﮐﺮﻳﺎي ﻧﺒﻲ‪ ،‬ﺑﺎب ﻧﻬﻢ‪ ، (9 ،‬و ﻳﺎد ﺁوري ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻳﮏ ﺳﻨﺖ ﺳﺎﺑﻘﻪ دار ادﺑﻴﺎت‬
‫ﻋﺒﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﮏ ﺟﻤﻠﻪ را دوﺑﺎرﺗﮑﺮار ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﺘﻲ‪ ،‬ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ‪ ،‬از روي ﺑﻲ اﻃﻼﻋﻲ ﺗﺼﻮر ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻴﺴﻲ‬
‫ﺑﺮدو اﻻغ ﺳﻮار ﺑﻮدﻩ و ﺁﻧﺮا ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺻﻮرت دراﻧﺠﻴﻞ ﺧﻮد ﻣﻨﻌﮑﺲ ﮐﺮدﻩ و ﺗﻮﺿﻴﺢ دادﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ " هﻤﻪ اﻳﻦ ﺣﻮادث‬
‫روي داد ﺗﺎ ﭘﻴﺸﮕﻮﺋﻲ اﻧﺒﻴﺎء ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﺗﺤﻘﻖ ﻳﺎﺑﺪ"‪.‬‬
‫درﺗﻮرات ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺻﻬﻴﻮن ﻣﻲ ﺁﻳﺪ و ﻗﻮم ﺧﻮد را ﺑﺪور ﺧﻮﻳﺶ ﮔﺮدﻣﻲ ﺁورد و ﺑﻄﻮر ﺛﺎﺑﺖ دراورﺷﻠﻴﻢ ﺳﮑﻨﻲ‬
‫ﻣﻴﮕﺰﻳﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ دراﻧﺠﻴﻞ ﻗﻠﻤﺮوﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺮز ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﺋﻲ ﻧﺪاردو روادﻳﺪ ورودﺑﺪان ﺑﺪون ﺗﺒﻌﻴﺾ ﺻﺎدر ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬هﻤﻴﻦ‬
‫ﻋﻴﺴﺎي ﻣﻬﺮﺑﺎن ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ و ﺁزادﻣﻨﺶ‪ ،‬درﻧﻴﻤﻪ "ﻳﻬﻮدي " اﻧﺠﻴﻞ درﻗﺎﻟﺐ ﻳﮏ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮ ﺗﺮﺷﺮوي ﻣﺘﻌﺼﺐ و ﺳﺨﺘﮕﻴﺮ و‬
‫ﺑﻲ ﮔﺬﺷﺖ ﺗﻮرات درﻣﻲ ﺁﻳﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻗﺎﻃﻌﻴﺖ ﺗﮑﻔﻴﺮﻣﻴﮑﻨﺪووﻋﺪﻩ ﻣﺠﺎزات ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬وازﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺗﻨﻬﺎﻧﺎم ﻣﺴﻴﺢ رادارد‪ ،‬ﺑﻪ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪18‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﮔﻔﺘﻪ ﺻﺎﺣﺒﻨﻈﺮ اﻳﺮاﻧﻲ‪ ،‬ﺁن ﻣﺮد ﺳﺎدﻩ ژﻧﺪﻩ ﭘﻮش و ﭘﺎﮐﺪل و ﺧﻴﺎﻟﺒﺎﻓﻲ ﮐﻪ از ﻳﮑﺴﻮ ﻋﻠﻴﻪ رﻳﺎ و ﻓﺴﺎد و ﻓﺮﻳﺐ ﮐﺎهﻨﺎن‬
‫ﻳﻬﻮد و از ﺳﻮي دﻳﮕﺮ ﻋﻠﻴﻪ ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪان و ﻋﻠﻴﻪ ﻗﺪرﺗﻤﻨﺪان هﻴﺌﺖ ﺣﺎﮐﻤﻪ ﺑﺎﻧﮏ ﺑﺮﻣﻴﺪارد و ﺑﺮﺧﻼف ﺳﻨﺖ زﻣﺎن ﺧﻮد ﺑﺎ‬
‫روﺳﭙﻴﺎن و ﺧﻄﺎﮐﺎران ﻣﻴﻨﺸﻴﻨﺪ وﺑﺎ ﺁﻧﺎن ﺑﺎ ﻣﺤﺒﺖ ﺳﺨﻦ ﻣﮕﻮﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺴﻴﺢ ﺁﻟﺒﺮت ﺷﻮاﺗﺴﺮ ﺑﺴﻴﺎرﻧﺰدﻳﮑﺘﺮ اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﻪ‬
‫ﻣﺴﻴﺢ ﭘﺎپ ﺑﺮژﻳﺎ ﻳﺎ ﭘﺎپ ﮔﺮﮔﻮار ﮐﻪ ﺟﺰ ﮐﻴﻨﻪ و ﻧﻔﺮت ﭼﻴﺰي ﻋﺮﺿﻪ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬‬
‫ﻣﺎرﮐﻴﻮن ‪ Markion‬ﻳﮑﻲ از ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﮐﺸﻴﺸﻬﺎي ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﺑﻪ ﻧﺎم " ﮐﻠﻴﺴﺎ ي ﻣﺴﻴﺢ "ﺑﻨﻴﺎد ﮔﺬاﺷﺖ ﮐﻪ ﮐﻠﻴﺴﺎ‬
‫ي ﮐﺎﺗﻮﻟﻴﮏ ﺟﺪا ﻋﻠﻴﻪ ﺁن ﻣﻮﺿﻌﮕﻴﺮي ﮐﺮد‪ ،‬وﻟﻲ اﺻﻮل ﻓﮑﺮي اﻳﻦ ﻣﮑﺘﺐ ) ﻣﺎرﮐﻴﻮﻧﻴﺴﻢ( رواج ﮔﺴﺘﺮدﻩ اي ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫درﺑﺮداﺷﺖ ﻓﮑﺮي ﻣﺎرﮐﻴﻮﻧﻴﺴﻢ ﻋﻴﺴﻲ ﭘﺴﺮ ﺧﺪا اﺳﺖ‪،‬وﻟﻲ اﻳﻦ ﺧﺪا هﻤﺎن ﺧﺪاﺋﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ درﺗﻮرات ﻣﻌﺮﻓﻲ ﺷﺪﻩ و‬
‫ﭘﺎﺋﻮﻟﻮس ﻗﺪﻳﺲ او را ﺑﻪ اﻧﺠﻴﻞ ﻧﻴﺰ راﻩ دادﻩ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﺪاي اﻧﺠﻴﻞ ﺧﺪاي ﺑﺨﺸﺶ اﺳﺖ‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻴﮑﻪ ﺧﺪاي‬
‫ﺗﻮرات ﺧﺪاي ﮐﻴﻨﻪ و اﻧﺘﻘﺎم اﺳﺖ‪ .‬ﻻﻳﺰﻳﻨﮓ ﻣﺤﻘﻖ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ درﮐﺘﺎب ‪ Gnose‬ﺑﻨﻤﺎﻳﻪ ﻓﮑﺮي اﻳﻦ ﻣﮑﺘﺐ را ﭼﻨﻴﻦ‬
‫ﺧﻼﺻﻪ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ " ﺳﺮاﺳﺮﺗﺎرﻳﺦ ﺟﻬﺎن‪ ،‬از ﺧﻠﻘﺖ ﺁدم ﺗﺎ ﻇﻬﻮر ﻋﻴﺴﻲ‪ ،‬ﺑﺪاﻧﺼﻮرت ﮐﻪ درﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪،‬‬
‫درام ﻏﻴﺮ اﺧﻼﻗﻲ و ﻣﺸﻤﺌﺰ ﮐﻨﻨﺪﻩ ﺧﺪاﺋﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺻﺮار داﺷﺘﻪ اﺳﺖ دﻧﻴﺎ را ﺑﻪ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﻤﮑﻦ ﺑﻪ ﮔﺮدش‬
‫درﺁورد‪ ،‬و درﻳﮏ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﮐﻠﻲ‪ ،‬ﭼﻨﻴﻦ ﺧﺪاﺋﻲ ارزﺷﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ از دﻧﻴﺎي ﺑﻲ ﺳﺮوﺗﻬﻲ ﮐﻪ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ اﺳﺖ ﻧﺪارد‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ‬
‫ﺟﻬﺖ ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺴﻴﺢ ﮐﻪ ﺑﻌﻨﻮان ﻓﺮزﻧﺪ ﻳﮏ ﺧﺪاي ﺧﻮب ﺑﺎ ﻣﺎ ﺳﺨﻦ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻓﺮزﻧﺪ ﭼﻨﻴﻦ ﺧﺪاﺋﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ اﺻﻮﻻ‬
‫ﻧﺸﺎﻧﻲ از ﺧﻮﺑﻲ دراو ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ "‪ .‬ﻣﺎرﮐﻴﻮن ﺧﻮد درهﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ درﻣﻮﻋﻈﻪ اي ﻣﺸﻬﻮر اﻇﻬﺎر ﻋﻘﻴﺪﻩ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ‬
‫اﻧﺘﺴﺎب ﻋﻴﺴﻲ ﻣﺴﻴﺢ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻮرات ﺗﻮﻃﺌﻪ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ هﺪف اﻋﺎدﻩ ﺣﻴﺜﻴﺖ ﺑﺮاي ﺧﺪاي ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺗﺮﺗﻴﺐ دادﻩ ﺷﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻳﻮﻟﻴﺎﻧﻮس ‪ Julianus‬اﻣﭙﺮاﺗﻮرروﻣﻲ ﻗﺮن ﭼﻬﺎرم ﮐﻪ ﭘﻴﺮو ﺁﺋﻴﻦ ﻣﻴﺘﺮاﺋﻲ و دﺷﻤﻦ ﺳﺮﺳﺨﺖ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻧﻮﺧﺎﺳﺘﻪ ﺑﻮد‪-‬‬
‫و ﻣﺮگ ﻧﺎﺑﻬﻨﮕﺎم او درﺟﻨﮓ ﺑﺎ اﻳﺮان ﺳﺎﺳﺎﻧﻲ درﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ را از ﺧﻄﺮي ﺑﻨﻴﺎدي ﻧﺠﺎت داد‪ -‬دررﺳﺎﻟﻪ اي‬
‫ﮐﻪ درردﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻧﻮﺷﺖ ﺑﻴﺶ از ﻳﮑﺼﺪ اﻳﺮاد اﺻﻮﻟﻲ ﺑﺮ ﺁن ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎري از ﺁﻧﻬﺎ ﺗﻮﺳﻂ وﻟﺘﺮ درارزﻳﺎﺑﻲ او از‬
‫ﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬هﻠﻤﻮت ﻣﺎرﮐﻞ اﺳﺘﺎد ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﺬاهﺐ دراﺷﺎرﻩ ﺑﺪﻳﻦ رﺳﺎﻟﻪ ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ‪ " :‬ﺟﺎي ﺗﻌﺠﺐ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﺎﻓﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺴﺎﺋﻠﻲ را درک ﮐﺮدﻩ ﺑﻮد‪ ،‬وﻟﻲ ﻋﻠﻤﺎي اﻟﻬﻴﺎت ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ هﻨﻮز هﻢ ﻳﺎ ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ و ﻳﺎ‬
‫ﻧﻤﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﺁﻧﻬﺎ را درک ﮐﻨﻨﺪ "‪.‬‬
‫* * *‬
‫ﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮرات‪ -‬هﺮﭼﻨﺪ ﮐﻤﺘﺮ از ﺁن – داراي ﺿﺪ و ﻧﻘﻴﺾ هﺎ و ﺑﻪ اﺻﻄﻼح راﻳﺞ ﺗﺮﻧﺎﺳﺦ و ﻣﻨﺴﻮخ هﺎﺋﻲ‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ وﺟﻮد ﺁﻧﻬﺎ از هﻤﺎن ﺁﻏﺎز ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻣﻔﺴﺮان و ﺷﺎرﺣﺎن ﻗﺮﺁن ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻳﮑﻲ از ﻧﺘﺎﻳﺞ اﻳﻦ ﻧﺎﺳﺦ و‬
‫ﻣﻨﺴﻮﺧﻬﺎ درﻃﻮل هﻤﻪ ﻗﺮون اﺳﻼﻣﻲ اﻳﻦ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎ درﺑﺤﺚ هﺎ و ﮔﻔﺘﮕﻮهﺎ‪ ،‬هﺮﻳﮏ از ﻃﺮﻓﻴﻦ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ‬
‫اﺳﺖ ﺑﻪ ﺁﻳﻪ اي از ﻗﺮﺁن ﮐﻪ ﻣﻮﻳﺪ ﻧﻈﺮ او ﺑﺎﺷﺪ اﺳﺘﻨﺎد ﮐﻨﺪ ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ هﻴﭽﮑﺪام از ﺁﻧﺎن از ﺣﺪود اﺳﺘﻨﺎد ﺑﻪ ﻗﺮﺁن ﺗﺠﺎوز‬
‫ﮐﺮدﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻓﻲ اﻟﻤﺜﻞ ﺁﻧﮑﺲ ﮐﻪ ﻣﺪﻋﻲ ﺁزادي ﻗﺒﻮل ﻳﺎ ﻋﺪم ﻗﺒﻮل دﻳﻦ دراﺳﻼم ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ و ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ‬
‫ﺑﻪ ﺁﻳﺎﺗﻲ از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ اﺳﺘﻨﺎد ﮐﻨﺪ‪" :‬ﻻاﮐﺮﻩ ﻓﻲ اﻟﺪﻳﻦ " )ﺑﻘﺮﻩ‪ (256 ،‬و‪ " :‬ﺑﻪ ﺁﻧﮑﻪ ﻧﻤﻴﺨﻮاهﻨﺪ اﻳﻤﺎن ﺑﻴﺎورﻧﺪ ﺑﮕﻮ‬
‫ﮐﻪ ﺷﻤﺎ ﺑﻪ راﻩ ﺧﻮد اداﻣﻪ دهﻴﺪ و ﻣﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻃﺎﻋﺖ ﺧﻮﻳﺶ اداﻣﻪ ﺧﻮاهﻴﻢ داد")هﻮد‪ (121،‬وﻳﺎ‪ ...":‬اﮔﺮ ﺑﺎز روي از‬
‫ﺧﺪا ﺑﮕﺮداﻧﻨﺪ ﺑﺮﺗﻮ)ﻣﺤﻤﺪ( ﺗﮑﻠﻴﻔﻲ ﺟﺰ ﺗﺒﻠﻴﻎ رﺳﺎﻟﺘﺖ ﺑﻴﺶ ﻧﻴﺴﺖ " )ﻧﺤﻞ‪ ، (82،‬ودرهﻤﺎن ﺣﺎل‪ ،‬ﻣﺨﺎﻟﻒ او‬
‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ و ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺁﻳﺎت ﻗﺮﺁﻧﻲ دﻳﮕﺮي ازاﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻣﺜﺎل ﺁوردﮐﻪ‪" :‬ﺑﺎ ﺁﻧﻬﺎﺋﻲ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﺪا و ﺑﻪ روز ﺁﺧﺮ اﻳﻤﺎن‬
‫ﻧﻤﻲ ﺁورﻧﺪ و ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﺧﺪا ورﺳﻮﻟﺶ ﺣﺮام ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ ﺣﺮام ﻧﻤﻴﺸﻤﺎرﻧﺪ و ﺑﻪ ﮐﻴﺶ ﺣﻖ ﻧﻤﻴﮕﺮوﻧﺪ ﻣﻘﺎﺗﻠﻪ ﮐﻨﻴﺪ ﺗﺎ ﻳﺎ‬
‫ﮐﺸﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﻳﺎ ﭼﺰﻳﻪ ﺑﭙﺮدازﻧﺪ ")ﺗﻮﺑﻪ‪"، (29 ،‬وﺁﻧﻬﺎﺋﻲ را ﮐﻪ ﺑﻪ ﺁﺋﻴﻦ ﺧﺪا روي ﻧﻤﻲ ﺁورﻧﺪ ﺑﮑﺸﻴﺪ ﺗﺎ ﻓﺘﻨﻪ از ﻣﻴﺎن‬
‫ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﻮد ")ﺑﻘﺮﻩ‪193 ،‬و‪. (256‬‬
‫درﺳﻮرﻩ ﻗﺮﺁن ﺑﻪ ﺻﺮاﺣﺖ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺨﻨﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻴﺴﺖ )اﻧﻌﺎم‪34 ،‬و‪ ،115‬ﮐﻬﻒ‪ ،27،‬ﻳﻮﻧﺲ‪. (64،‬‬
‫ﺑﺎ اﻳﻨﻬﻤﻪ درهﻤﻴﻦ ﻗﺮﺁن ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬وﻗﺘﻴﮑﻪ ﻣﺎ ﺁﻳﻪ اي را ﻧﺴﺦ ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ ﻳﺎ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﺋﻴﻢ ﮐﻪ ﺁﻧﺮا ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﻨﻨﺪ‪،‬‬
‫ﺁﻳﻪ اي ﻧﻴﮑﻮﺗﺮ و ﻳﺎ هﻤﺎﻧﻨﺪﺁﻧﺮا ﻣﻲ ﺁورﻳﻢ ")ﺑﻘﺮﻩ‪ ،106 ،100،‬ﻧﺤﻞ‪. (103 ،‬‬
‫ﻣﻔﺴﺮان ﻗﺮﺁن ﺗﺎ ‪ 225‬ﺁﻳﻪ ﻗﺮﺁن راﻧﺎﺳﺦ و ﻣﻨﺴﻮخ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ داﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ دﻟﻴﻞ ﻗﺎﻧﻊ ﮐﻨﻨﺪﻩ اي ﺑﺮاي ﭼﻨﻴﻦ ﻧﺎﺳﺦ‬
‫و ﻣﻨﺴﻮﺧﻬﺎ ﺑﻴﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا هﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﺒﺪﻳﻠﻲ درﻣﺘﻦ ﻗﺒﻠﻲ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﻲ ﺿﻤﻨﻲ را ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﺁن ﻣﺘﻦ درﺳﺖ و ﻳﺎ دﺳﺖ ﮐﻢ ﮐﺎﻣﻞ‬
‫ﻧﺒﻮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪19‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫درﻳﮑﺠﺎي ﻗﺮﺁن ﺷﻴﻄﺎن از ﺟﻤﻠﻪ اﺟﻨﻪ ﺑﺸﻤﺎر ﺁﻣﺪﻩ )ﮐﻬﻒ‪ (50 ،‬وﻟﻲ درﭼﻨﺪ ﺟﺎي دﻳﮕﺮ هﻤﻴﻦ ﺷﻴﻄﺎن ﻳﮑﻲ از ﻣﻼﺋﮏ‬
‫داﻧﺴﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )ﺑﻘﺮﻩ‪ ،34 ،‬اﻋﺮاف‪11،‬و ﻳﺎزدﻩ ﻣﻮرددﻳﮕﺮ(‪ .‬درﻳﮑﺠﺎ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ را ﺑﺮهﻤﻪ‬
‫ﺟﻬﺎﻧﻴﺎن ﻓﻀﻴﻠﺖ دادﻳﻢ )ﺟﺎﺛﻴﻪ‪ (16 ،‬وﻟﻲ درﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺑﻬﺮ ﺟﺎ ﮐﻪ روﻧﺪ ﻣﺤﮑﻮم ﺑﻪ‬
‫ذﻟﺘﻨﺪ)ﺁل ﻋﻤﺮان‪ . (110،‬درﻳﮑﺠﺎ از ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ اهﻞ ﮐﺘﺎب از روي ﺣﺴﺪ ﻗﺼﺪﺳﺴﺖ ﮐﺮدن‬
‫اﻳﻤﺎﻧﺸﺎن راداﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪﺁﻧﻬﺎ راﺑﺒﺨﺸﻨﺪ)ﺑﻘﺮﻩ‪ (109 ،‬وﻟﻲ درﺟﺎي دﻳﮕﺮ درﺑﺎرﻩ هﻤﻴﻦ ﮐﺴﺎن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ " ﻣﻨﺎﻓﻘﺎن‬
‫و ﮐﺎﻓﺮان را ﮐﻪ ﻣﻴﺨﻮاهﻨﺪ ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺁﻧﺎن ﺷﻮﻳﺪﺑﻪ دوﺳﺘﻲ ﻣﮕﻴﺮﻳﺪو اﮔﺮ ﭘﺎﻓﺸﺎري ﮐﻨﻨﺪ ﺁﻧﺎﻧﺮا هﺮﺟﺎﻳﺎﻓﺘﻴﺪ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ و‬
‫ﺑﮑﺸﻴﺪ")ﻧﺴﺎء ‪. (89‬‬
‫درﻗﺮﺁن ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁدﻣﻴﺎن را ﺑﻪ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺻﻮرت ﻣﻤﮑﻦ )اﺣﺴﻦ ﺻﻮرواﺣﺴﻦ ﺗﻘﻮﻳﻢ( ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ اﺳﺖ)ﻣﻮﻣﻦ‪،‬‬
‫‪ ،64‬ﺗﻐﺎﺑﻦ‪ ،3،‬ﺗﻴﻦ‪ ، (4،‬وﻟﻲ درﭼﻨﺪ ﻣﻮرد دﻳﮕﺮ هﻤﻴﻦ ﺁدﻣﻴﺎن ﻧﺎﺗﻮان‪ ،‬ﺿﻌﻴﻒ‪ ،‬ﺁزﻣﻨﺪ‪،‬ﻋﺠﻮل‪ ،‬ﺑﻴﻨﻮا ﺗﻮﺻﻴﻒ ﺷﺪﻩ‬
‫ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻪ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮي ﺑﺮ"ﮐﻠﻴﻪ ﺟﻬﺎﻧﻴﺎن"ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ )اﻋﺮاف‪ (158 ،‬وﻟﻲ درﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ‬
‫ﻗﺮﺁن راﺑﺮاي ﺁن ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﻲ ﺑﺮﺗﻮ)ﻣﺤﻤﺪ( ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ ﮐﻪ ﻣﺮدم ام اﻟﻘﺮي)ﻣﮑﻪ( وﭘﻴﺮاﻣﻮن ﺁﻧﺮا ازروز ﻗﻴﺎﻣﺖ‬
‫ﺑﺘﺮﺳﺎﻧﻲ )ﺷﻮري‪ . (7،‬درﻳﮑﺠﺎ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺮش ﺧﺪا ﺑﺮروي ﺁب اﺳﺖ)هﻮد‪ (7،‬وﻟﻲ درﻣﻮارد ﻣﺘﻌﺪد دﻳﮕﺮ ﻋﺮش‬
‫ﺧﺪاﺟﺎﺋﻲ درﺁﺳﻤﺎن ﻣﻌﻴﻦ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻼﺋﮏ ﺁﻧﺮا ﺑﺮدوش ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ )اﻋﺮاف‪ ،54 ،‬ﻳﻮﻧﺲ‪ ،3 ،‬ﺗﻮﺑﻪ‪ ،129 ،‬رﻋﺪ‪،2،‬‬
‫ﻃﻪ‪ ،5 ،‬ﻓﺮﻗﺎن‪.(59،‬‬
‫دﺳﺖ ﮐﻢ درﭼﻬﺎر ﺁﻳﻪ ﻗﺮﺁن ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺤﻤﺪ ﻓﻘﻂ ﻣﺄﻣﻮر اﺑﻼغ ﮐﻼم ﺣﻖ)ﻗﺮان( ﺑﻪ ﻣﺮدم اﺳﺖ‪ ،‬و ﻣﺴﺌﻮل‬
‫ﻗﺒﻮل ﻳﺎ رد اﻳﻦ اﺑﻼغ از ﺟﺎﻧﺐ ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺴﺖ‪" :‬ﻣﺎ ﻗﺮﺁن را ﺑﺮاي دﻋﻮت ﺑﻪ ﺣﻖ ﺑﺮﺗﻮﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ‪ ،‬هﺮﮐﺲ ﮐﻪ هﺪاﻳﺖ ﻳﺎﻓﺖ‬
‫ﺑﻪ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد ﮐﻤﮏ ﮐﺮدو هﺮﮐﺲ هﻢ ﮐﻪ ﮔﻤﺮاﻩ ﺷﺪ ﺑﻪ زﻳﺎن ﺧﻮد ﮔﻤﺮاﻩ ﺷﺪ‪ ،‬و ﺗﻮوﮐﻴﻞ هﻴﭽﻴﮏ ازﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺴﺘﻲ " )زﻣﺮ‪،‬‬
‫‪" . (41‬اﮔﺮ از ﺗﻮ ﭘﺮﺳﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﺑﺖ دﻋﻮﺗﻲ ﮐﻪ ﻣﻴﮑﻨﻲ ﭼﻪ اﺟﺮﺗﻲ ﻣﻴﺨﻮاهﻲ‪ ،‬ﺑﮕﻮ ﮐﻪ ﻣﻦ اﺟﺮي ﺟﺰازﺧﺪا ﻧﻤﻴﺨﻮاهﻢ و‬
‫ﻓﻘﻂ ﻣﺄﻣﻮرم ﮐﻪ از ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن ﺑﺎﺷﻢ")ﻳﻮﻧﺲ‪ " (72،‬ﺑﻪ ﺁﻧﺎﻧﮑﻪ اﻳﻤﺎن ﻧﻤﻲ ﺁورﻧﺪ ﺑﮕﻮ ﮐﻪ ﺷﻤﺎ ﺑﻪ راﻩ ﺧﻮد اداﻣﻪ دهﻴﺪ‪،‬‬
‫ﻣﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ راﻩ ﺧﻮد اداﻣﻪ ﺧﻮاهﻴﻢ داد")هﻮد‪ (121،‬؛ "و اﮔﺮ ﺑﺎزهﻢ روي ﺑﮕﺮداﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮﺗﻮ ﺟﺰﺗﺒﻠﻴﻎ رﺳﺎﻟﺘﺖ وﻇﻴﻔﻪ اي‬
‫ﻧﻴﺴﺖ ") ﻧﺤﻞ‪ . (72،‬وﻟﻲ درﺳﺖ درﺟﻬﺖ ﻋﮑﺲ ﺁن درﭼﻨﺪﻳﻦ ﺁﻳﻪ دﻳﮕﺮ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬ﻣﺸﺮﮐﻴﻦ را درهﺮﺟﺎ ﻳﺎﻓﺘﻴﺪ‬
‫ﺑﮑﺸﻴﺪ و ﺑﮕﻴﺮﻳﺪو ﻣﺤﺎﺻﺮﻩ ﮐﻨﻴﺪ و درﮐﻤﻴﻨﺸﺎن ﺑﺎﺷﻴﺪ)ﺗﻮﺑﻪ‪ ....، (15،‬اﻳﻦ ﻣﻠﻌﻮﻧﺎن رادرهﺮﺟﺎ ﺑﻴﺎﺑﻴﺪﺑﮕﻴﺮﻳﺪ و ﺑﻪ‬
‫ﺷﺪﻳﺪﺗﺮﻳﻦ وﺟﻬﻲ ﺑﮑﺸﻴﺪ)اﺣﺰاب‪ (61 ،‬؛ ﺑﮑﺸﻴﺪ ﺁﻧﻬﺎﺋﻲ را ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﺪا وروز واﭘﺴﻴﻦ اﻳﻤﺎن ﻧﻤﻲ ﺁورﻧﺪ )ﺗﻮﺑﻪ‪ (29،‬؛‬
‫ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﮑﺸﻴﺪ و ﺁوارﻩ ﮐﻨﻴﺪ")ﺗﻮﺑﻪ‪. (29،‬‬
‫ﻳﮑﻲ از ﺑﺎرزﺗﺮﻳﻦ ﺗﻨﺎﻗﻀﺎت ﻗﺮﺁن را درﺁﻳﻪ هﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ ﮐﻪ درﺑﺨﺸﻲ ازﺁﻧﻬﺎ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"اي ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ‪ ،‬ﺑﻴﺎد ﺁورﻳﺪ ﻧﻌﻤﺘﻬﺎﺋﻲ راﮐﻪ ﻣﺎﺑﻪ ﺷﻤﺎاﻋﻄﺎء ﮐﺮدﻳﻢ وﺑﺮهﻤﻪ ﻋﺎﻟﻤﻴﺎن ﺑﺮﺗﺮﻳﺘﺎن دادﻳﻢ ")ﺑﻘﺮﻩ‪"، (47،‬‬
‫ﺑﻪ ﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﮐﺘﺎب ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﻓﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ و ﺣﮑﻮﻣﺖ و ﻧﺒﻮت ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮدﻳﻢ و ﺁﻧﺎﻧﺮا ﺑﺮهﻤﻪ ﺟﻬﺎﻧﻴﺎن ﻓﻀﻴﻠﺖ دادﻳﻢ‬
‫")ﺟﺎﺛﻴﻪ‪ ، (16 ،‬وﻟﻲ درﺑﺨﺶ دﻳﮕﺮ از هﻤﻴﻦ ﺁﻳﺎت ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ " :‬اﻳﻨﺎن ﺗﻮرات را ﺣﻤﻞ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻻﻏﻲ ﮐﻪ ﮐﺘﺎﺑﻲ‬
‫راﺑﺮﭘﺸﺖ ﮐﺸﺪ" )ﺟﻤﻌﻪ‪" ، (5 ،‬ﺣﮑﺎﻳﺖ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺳﮕﻲ ﻣﺎﻧﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺑﺪوﺣﻤﻠﻪ ﺁوري ﻋﻮﻋﻮﮐﻨﺪواﮔﺮ اورا ﺑﺤﺎل‬
‫ﺧﻮدﮔﺬاري ﺑﺎز ﻋﻮﻋﻮ ﮐﻨﺪ")اﻋﺮاف‪" . (176،‬ﺳﺰاي اﻳﻦ ﺑﺪﮐﺎران ذﻟﺖ ﺁﻧﻬﺎ دراﻳﻦ ﺟﻬﺎن و ﻋﺬاب ﺳﺨﺖ درﺟﻬﺎن دﻳﮕﺮ‬
‫اﺳﺖ " )ﺑﻘﺮﻩ‪ (85 ،‬؛ "و ﻣﺎ ﺁﻧﻬﺎرا ﻟﻌﻨﺖ ﮐﺮدﻳﻢ و دﻟﻬﺎﻳﺸﺎن را ﺳﺨﺖ ﮔﺮداﻧﻴﺪﻳﻢ ")ﻣﺎﺋﺪﻩ‪ " ، (13،‬وﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ را‬
‫درروي زﻣﻴﻦ ﭘﺮاﮐﻨﺪﻩ ﺳﺎﺧﺘﻴﻢ ")اﻋﺮاف‪ " . (168 ،‬اﻳﻦ ﻳﻬﻮدﻳﺎ ن ﺑﻪ هﺮ ﮐﺪام از ﺁﻧﻬﺎ ﺁرزوي هﺰار ﺳﺎل ﻋﻤﺮ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪،‬‬
‫وﻟﻲ ﻋﻤﺮ هﺰار ﺳﺎﻟﻪ هﻢ ﺁﻧﺎﻧﺮا از ﻋﺬاب ﺧﺪا ﻧﺮهﺎﻧﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﮐﺮدار ﻧﺎﭘﺴﻨﺪﺷﺎن ﺁﮔﺎﻩ اﺳﺖ" )ﺑﻘﺮﻩ‪. (96،‬‬
‫درﺳﻪ ﺟﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻗﺮﺁن ﺣﺘﻲ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺪﻩ اي از ﻳﻬﻮدﻳﺎن ﺑﻪ اﻣﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺑﻮزﻳﻨﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ) ﺑﻘﺮﻩ‪،‬‬
‫‪ ،65‬ﻣﺎﺋﺪﻩ‪ ،60 ،‬اﻋﺮاف‪ . (166 ،‬دراﻳﻨﺠﺎ ﻃﺒﻌﺎ ﻓﺮﺻﺘﻲ ﺑﺮاي ﻧﻘﻞ هﻤﻪ ﻧﺎﺳﺦ و ﻣﻨﺴﻮخ هﺎي ﻗﺮﺁن ﻧﻴﺴﺖ‪،‬وﻟﻲ‬
‫ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺎزﮔﻮﺋﻲ ﻳﮏ ﻣﻮرد ﺑﺨﺼﻮص از ﺁﻧﻬﺎ ﮐﻪ ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻲ روزﻣﺮﻩ اﻋﺮاب ﺻﺪر اﺳﻼم ﻣﺮﺑﻮط ﻣﻴﺸﻮد از ﻧﻈﺮﻃﻨﺰي ﮐﻪ‬
‫درﺁن ﻧﻬﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﺟﺎﻟﺐ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻨﺎﻗﺾ ﻣﻮﺿﻮع ﺁﻳﻪ اي از ﺳﻮرﻩ ﺑﻘﺮﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻮﺟﺐ ﺁن ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻘﺎرﺑﺖ ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﺎن‬
‫را درﺷﺒﻬﺎي ﻣﺎﻩ رﻣﻀﺎن ﺑﺎ زﻧﺎﻧﺸﺎن ﻣﻤﻨﻮع ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﭼﻮن ﻣﻮﻣﻨﺎن اﻳﻦ ﺣﺮﻣﺖ را رﻋﺎﻳﺖ ﻧﻤﻴﮑﻨﻨﺪ‪ ،‬اﻳﻦ ﺑﺎر ﺧﻮد‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ از ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺧﻮﻳﺶ ﻋﺪول ﻣﻴﮑﻨﺪ و دوﺑﺎرﻩ اﻳﻦ اﺟﺎزﻩ را ﺑﺪاﻧﻬﺎ ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺘﻬﺎ از ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﺨﻮاهﺪ ﮐﻪ ﻻاﻗﻞ درﻣﻮﻗﻊ‬
‫اﻋﺘﮑﺎف درﻣﺴﺎﺟﺪﺣﺪﺧﺪا راﻧﮕﺎﻩ دارﻧﺪ‪":‬ﻣﺎ ﻗﺒﻼ ﻣﻘﺎرﺑﺖ ﺷﻤﺎراﺑﺎزﻧﺎﻧﺘﺎن درﺷﺒﻬﺎي ﻣﺎﻩ رﻣﻀﺎن ﺣﺮام ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدﻳﻢ‪ ،‬وﻟﻲ‬
‫ﭼﻮن دراﻳﻦ راﻩ ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﻲ ﻣﻴﮑﻨﻴﺪ و ﺧﻮدرا ﺑﻪ ورﻃﻪ ﮔﻨﺎﻩ ﻣﻲ اﻓﮑﻨﻴﺪ از ﮔﻨﺎهﺘﺎن ﻣﻴﮕﺬرﻳﻢ و ﺣﮑﻢ ﺧﻮد را ﭘﺲ ﻣﻴﮕﻴﺮﻳﻢ‬
‫و از اﻳﻦ ﭘﺲ ﻣﻘﺎرﺑﺖ ﺑﺎ زﻧﺎﻧﺘﺎن را در ﺷﺒﻬﺎي ﻣﺎﻩ روزﻩ ﺑﺮﺷﻤﺎ ﺣﻼل ﻣﻴﮑﻨﻴﻢ‪ ،‬وﻟﻲ ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺰ ﺣﺪود ﺧﺪا را ﻧﮕﺎﻩ دارﻳﺪو‬
‫درهﻨﮕﺎم اﻋﺘﮑﺎف درﻣﺴﺎﺟﺪ ﺑﺎﺁن ﻣﺠﺎﻣﻌﺖ ﻣﮑﻨﻴﺪ")ﺑﻘﺮﻩ‪. (187،‬‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪20‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﺣﻘﺎﻳﻖ "ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ" ﻳﺎ داﺳﺘﺎﻧﻬﺎی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ؟‬
‫___________________________________________‬
‫درهﺮﺳﻪ ﮐﺘﺎب ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ داﺳﺘﺎﻧﻬﺎي ﻣﺘﻌﺪدﺁوردﻩ ﺷﺪﻩ ﮐﻪ ﺗﻮرات واﻧﺠﻴﻞ ﻣﻨﺒﻊ ﺁﻧﻬﺎرا ﮔﻔﺘﮕﻮي ﭼﻬﻞ روزﻩ ﻳﻬﻮﻩ ﺑﺎ ﻣﻮﺳﻲ‬
‫درﮐﻮﻩ ﺳﻴﻨﺎ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ ،‬ودرﻗﺮﺁن هﻤﻴﻦ داﺳﺘﺎﻧﻬﺎ"ﺣﻘﺎﻳﻖ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ اي" داﻧﺴﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﺤﻤﺪ وﺣﻲ‬
‫ﺷﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮداﺷﺖ ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ و ﻋﻬﺪ ﺟﺪﻳﺪ درﮐﺘﺎب ﻣﻘﺪس اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ هﻤﻪ اﻳﻦ وﻗﺎﻳﻊ درﺳﺎﻟﻬﺎي ﻣﻴﺎن ﺧﻠﻘﺖ ﺁدم و‬
‫ﭘﺎﻳﺎن ﻋﻬﺪ ﻋﺘﻴﻖ ﺑﻪ وﻗﻮع ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ اﻧﺪ و ﭘﻴﺶ از ﺗﻮرات ﮐﺴﻲ ﺑﺮﺁﻧﻬﺎ ﺁﮔﺎهﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬درﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰاززﺑﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ "هﻤﻪ اﻳﻨﻬﺎ ﺣﻘﺎﻳﻘﻲ هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﺼﻮرت وﺣﻲ ﺑﺮاي ﺗﻮ )ﻣﺤﻤﺪ( ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﻴﻢ‪ ،‬و ﭘﻴﺶ ازاﻳﻦ‪،‬‬
‫ﺧﻮدﺗﻮوﻗﻮم ﺗﻮﺑﺮ ﺁﻧﻬﺎ ﺁﮔﺎهﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ")هﻮد‪،49،‬ﺁل ﻋﻤﺮان‪،44،‬ﻳﻮﺳﻒ‪ . (102،‬ﺑﺎاﻳﻨﻬﻤﻪ اﻣﺮوزﻩ ﻣﺪارک ﻓﺮاوان‬
‫ﺗﺎرﻳﺨﻲ‪ ،‬اﻋﻢ از اﻟﻮاح ﮐﺸﻒ ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ و ﺁﺛﺎر ادﺑﻲ ﻣﻨﻈﻮم و ﻣﻨﺜﻮر ﺗﻤﺪﻧﻬﺎي ﺑﺎﺑﻠﻲ وﻣﺼﺮي و ﺁﺷﻮري و‬
‫ﭘﮋوهﺸﻬﺎي ﻣﺤﻘﻘﺎن دو ﻗﺮن اﺧﻴﺮ‪ ،‬ﻧﺸﺎن دادﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎ هﻤﻪ اﻳﻦ داﺳﺘﺎﻧﻬﺎ از اﺳﻄﻮرﻩ هﺎ و اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎي ﻣﺎﻗﺒﻞ‬
‫ﺗﻮراﺗﻲ و ﻃﺒﻌﺎ ﻣﺎﻗﺒﻞ اﺳﻼﻣﻲ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ و ﺑﻪ ﻗﻮل ﻣﻮﻧﺘﮕﻤﺮي وات‪ ،‬ﮐﺎرﺷﻨﺎس ﻧﺎﻣﻲ ﺗﺎرﻳﺦ اﺳﻼم‪ ،‬ﺣﺘﻲ ﻳﮑﻲ از‬
‫ﺁﻧﻬﺎ را ﻧﻴﺰ ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ ﮐﻪ درهﻨﮕﺎم ﺗﺪوﻳﻦ ﻗﺮﺁن ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺑﻮدﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻣﻌﺮوﻓﺘﺮﻳﻦ اﻳﻦ اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎ‪ ،‬ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﺗﻮرات و ﻗﺮﺁن اﻧﺪﮐﻲ ﺑﻌﺪ ازﺧﻠﻘﺖ ﺁدم درزﻣﺎن ﻧﻮح ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ‬
‫روي دادﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"‪ ......‬و ﺧﺪاوﻧﺪ دﻳﺪ ﮐﻪ ﺷﺮارت اﻧﺴﺎن درزﻣﻴﻦ ﺑﺴﻴﺎر اﺳﺖ‪ .... .‬و ﭘﺸﻴﻤﺎن ﺷﺪ ﮐﻪ اﻧﺴﺎن را ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬و‬
‫ﮔﻔﺖ اﻧﺴﺎن را ﮐﻪ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩ ام و ﺑﻬﺎﻳﻢ و ﺣﺸﺮات و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن هﻮاراازروي زﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮﺳﺎزم‪ ،‬ﭼﻮﻧﮑﻪ ﻣﺘﺄﺳﻒ ﺷﺪم از‬
‫ﺳﺎﺧﺘﻦ اﻳﺸﺎن‪ ... .‬ﭘﺲ ﺑﻪ ﻧﻮح ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﻳﻨﮏ ﻣﻦ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺑﺸﺮ را هﻼک ﺧﻮاهﻢ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺮاي ﺧﻮد ﮐﺸﺘﻲ از ﭼﻮب‬
‫ﮐﻮﻓﺮﺑﺴﺎزو درون و ﺑﻴﺮوﻧﺶ را ﺑﻪ ﻗﻴﺮﺑﻴﺎﻻ‪ ،‬و ﻃﻮل ﮐﺸﺘﻲ ‪ 300‬ذراع ﺑﺎﺷﺪو ﻋﺮض ﺁن ‪50‬ذراع و ارﺗﻔﺎع ﺁن ‪30‬‬
‫ذراع‪..... .‬وﺗﻮ وﭘﺴﺮاﻧﺖ و زوﺟﻪ ات و ازواج ﭘﺴﺮاﻧﺖ ﺑﻪ ﮐﺸﺘﻲ درﺁﻳﻨﺪ‪ ،‬و ازﺟﻤﻴﻊ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ازهﺮذي ﺟﺴﺪي ﺟﻔﺘﻲ‬
‫ازهﻤﻪ ﺑﻪ ﮐﺸﺘﻲ درﺧﻮاهﻲ ﺁورد ﻧﺮو ﻣﺎدﻩ ﺗﺎ ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﺎ ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ زﻧﺪﻩ ﻧﮕﺎﻩ داري‪ .‬و از ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ﺑﻪ اﺟﻨﺎس ﺁﻧﻬﺎ و از‬
‫هﺮ ﺁذوﻗﻪ اي ﮐﻪ ﺧﻮردﻩ ﺷﻮد ﺑﮕﻴﺮ و درﮐﺸﺘﻲ ذﺧﻴﺮﻩ ﻧﻤﺎﺗﺎ ﺑﺮاي ﺗﻮ و ﺁﻧﻬﺎ ﺧﻮراک ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و ﻣﻦ ﺑﻌﺪ از هﻔﺖ روز‬
‫دﻳﮕﺮ ﭼﻬﻞ روزو ﭼﻬﻞ ﺷﺐ ﺑﺎران ﻣﻴﺒﺎراﻧﻢ و هﺮ ﻣﻮﺟﻮدي را ﮐﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ ام از روي زﻣﻴﻦ ﻣﺤﻮ ﻣﻴﺴﺎزم‪ ... .‬ﭘﺲ ﻧﻮح‬
‫ﻣﻮاﻓﻖ ﺁﻧﭽﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ اورا اﻣﺮ ﻓﺮﻣﻮدﻩ ﺑﻮد ﻋﻤﻞ ﻧﻤﻮد‪ ....‬و ﭼﻮن ﻃﻮﻓﺎن ﺁب ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﺁﻣﺪ درﺳﺎل ﺷﺸﺼﺪ از زﻧﺪﮔﺎﻧﻲ‬
‫ﻧﻮح درروزهﻔﺪهﻢ از ﻣﺎﻩ دوم ﺟﻤﻴﻊ ﭼﺸﻤﻪ هﺎي ﻟﺠﻪ ﻋﻈﻴﻢ ﺷﮑﺎﻓﺘﻪ ﺷﺪو روزﻧﻪ هﺎي ﺁﺳﻤﺎن ﮔﺸﻮدﻩ ﮔﺮدﻳﺪ‪ ،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ‬
‫درﮐﺸﺘﻲ را از ﻋﻘﺐ ﺑﺴﺖ‪ ،‬و ﻃﻮﻓﺎن ﭼﻬﻞ روز ﺑﺮ زﻣﻴﻦ ﻣﻲ ﺁﻣﺪ و ﺁب هﻤﻲ اﻓﺰودوﮐﺸﺘﻲ را ﺑﺮداﺷﺖ ﺗﺎ از زﻣﻴﻦ‬
‫ﺑﻠﻨﺪﺷﺪ‪ ،‬و ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺮ ﺳﻄﺢ ﺁب ﻣﻴﺮﻓﺖ ﺗﺎ ﺁﻧﮑﻪ هﻤﻪ ﮐﻮهﻬﺎي ﺑﻠﻨﺪ ﮐﻪ زﻳﺮ ﺗﻤﺎﻣﻲ ﺁﺳﻤﺎﻧﻬﺎ ﺑﻮد ﻣﺴﺘﻮرﺷﺪ‪ ،‬و هﺮ ذي‬
‫ﺟﺴﺪي ﮐﻪ ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﺣﺮﮐﺖ ﻣﻴﮑﺮد از ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن وﺑﻬﺎﻳﻢ و ﺣﻴﻮاﻧﺎت و ﮐﻞ ﺣﺸﺮات ﺧﺰﻧﺪﻩ و ﺟﻤﻴﻊ ﺁدﻣﻴﺎن ﻣﺮدﻧﺪ‪ ....‬و ﺧﺪا‬
‫ﻣﺤﻮ ﮐﺮد هﺮﻣﻮﺟﻮدي را ﮐﻪ ﺑﺮروي زﻣﻴﻦ ﺑﻮدازﺁدﻣﻴﺎن و ﺑﻬﺎﻳﻢ و ﺣﺸﺮات وﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ﺁﺳﻤﺎن‪ ،‬و ﻓﻘﻂ ﻧﻮح ﺑﺎ ﺁﻧﭽﻪ‬
‫هﻤﺮاﻩ وي درﮐﺸﺘﻲ ﺑﻮد ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪ‪ ...‬و ﺁب ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﺻﺪو ﭘﻨﺠﺎﻩ روزﻏﻠﺒﻪ ﻣﻴﻴﺎﻓﺖ‪ .. .‬و ﺧﺪا ﻧﻮح و هﻤﻪ ﺣﻴﻮاﻧﺎﺗﻲ را ﮐﻪ‬
‫ﺑﺎوي درﮐﺸﺘﻲ ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ ﻳﺎد ﺁورد وﺑﺎدي ﺑﺮزﻣﻴﻦ وزاﻧﻴﺪو ﺁب ﺳﺎﮐﻦ ﮔﺮدﻳﺪ و روزﻧﻪ هﺎي ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪ و ﺑﺎران از‬
‫ﺁﺳﻤﺎن ﺑﺎز اﻳﺴﺘﺎد‪ ،‬و روز هﻔﺪهﻢ ازﻣﺎﻩ هﻔﺘﻢ ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺮﮐﻮﻩ ﺁرارات ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪... .‬و واﻗﻊ ﺷﺪ ﺑﻌﺪ از ﭼﻬﻞ روز ﮐﻪ‬
‫ﻧﻮح درﻳﭽﻪ ﮐﺸﺘﻲ را ﺑﺎز ﮐﺮد وﮐﺒﻮﺗﺮي را رهﺎ ﮐﺮد ﺗﺎ ﺑﺒﻴﻨﺪ ﮐﻪ ﺁﻳﺎ ﺁب از روي زﻣﻴﻦ ﮐﻢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ؟ اﻣﺎ ﮐﺒﻮﺗﺮﭼﻮن‬
‫ﻧﺸﻴﻤﻨﻲ ﺑﺮاي ﮐﻒ ﭘﺎ ي ﺧﻮد ﻧﻴﺎﻓﺖ ﻧﺰد وي ﺑﻪ ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺮﮔﺸﺖ‪ .....‬و ﻧﻮح هﻔﺖ روز دﻳﮕﺮ درﻧﮓ ﮐﺮدﻩ ﺑﺎز ﮐﺒﻮﺗﺮ را از‬
‫ﮐﺸﺘﻲ رهﺎ ﮐﺮد‪ .‬و دروﻗﺖ ﻋﺼﺮ ﮐﺒﻮﺗﺮ ﻧﺰد وي ﺑﺮﮔﺸﺖ و اﻳﻨﮏ ﺑﺮگ زﻳﺘﻮﻧﻲ را درﻣﻨﻘﺎر داﺷﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﻧﻮح داﻧﺴﺖ‬
‫ﮐﻪ ﺁب از روي زﻣﻴﻦ ﮐﻢ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬و ﻧﻮح هﻔﺖ روز دﻳﮕﺮ درﻧﮓ ﮐﺮد و ﮐﻼﻏﻲ را رهﺎ ﻧﻤﻮد و او دﻳﮕﺮ ﻧﺰد وي‬
‫ﺑﺮﻧﮕﺸﺖ‪ .‬و درﺳﺎل ﺷﺸﺼﺪ و ﻳﮑﻢ از ﺧﻠﻘﺖ ﺟﻬﺎن درروز اول از ﻣﺎﻩ اول‪ ،‬ﺁب از روي زﻣﻴﻦ ﺧﺸﮏ ﺷﺪ و ﻧﻮح و‬
‫ﭘﺴﺮان اوو زﻧﺶ و زﻧﺎن ﭘﺴﺮاﻧﺶ و هﻤﻪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت و ﺣﺸﺮات و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن و هﺮ ﭼﻪ ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﺣﺮﮐﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺑﺎ اﺟﻨﺎس‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ازﮐﺸﺘﻲ ﺑﺪر ﺷﺪﻧﺪ " )ﺗﻮرات‪ ،‬ﺳﻔﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺧﻼﺻﻪ ﺷﺪﻩ از ﺑﺎﺑﻬﺎي ﺷﺸﻢ و هﻔﺘﻢ و هﺸﺘﻢ(‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪21‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫درهﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"‪ ...‬وﺑﻪ ﻧﻮح وﺣﻲ ﮐﺮدﻳﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻦ ﮐﺸﺘﻲ درﺣﻀﻮرﻣﺎ وﺑﻪ دﺳﺘﻮرﻣﺎ ﻣﺸﻐﻮل ﺷﻮ‪ ،‬واوﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻦ ﮐﺸﺘﻲ ﭘﺮداﺧﺖ‪،‬‬
‫و ﭼﻮن از اﻳﻦ ﮐﺎر ﻓﺎرغ ﺷﺪ ﺑﻪ او ﺧﻄﺎب ﮐﺮدﻳﻢ ﮐﻪ ازهﺮﺟﻔﺘﻲ دوﻓﺮدﻧﺮو ﻣﺎدﻩ ﺑﺮدار و ﺑﺎ ﺟﻤﻴﻊ زن و ﻓﺮزﻧﺪاﻧﺖ و‬
‫ﺁﻧﻬﺎﺋﻴﮑﻪ ﺑﻪ ﺗﻮ اﻳﻤﺎن ﺁوردﻩ اﻧﺪ ﺑﻪ ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺮوﺗﺎ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺧﺪا ﮐﺸﺘﻲ روان ﺷﻮد و ﺑﻪ ﺳﺎﺣﻞ ﻧﺠﺎت ﺑﺮﺳﺪ)هﻮد‪– 38 ،‬‬
‫‪ ، (40‬و ﺑﻪ ﻧﻮح ﮔﻔﺘﻴﻢ ﮐﻪ هﻤﻪ اهﻞ ﺑﻴﺖ ﺧﻮد را ﺑﺠﺰ ﺁن ﻓﺮزﻧﺪت ﮐﻪ ﺑﻪ هﻼک او ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻳﻢ ﺑﻪ ﮐﺸﺘﻲ ﺑﻨﺸﺎن‪،‬‬
‫و ﭼﻮن ﺑﺎ هﻤﺮاهﺎﻧﺖ درﮐﺸﺘﻲ ﻧﺸﺴﺘﻲ ﻣﺎ را ﺳﺘﺎﻳﺶ ﮐﻦ )ﻣﻮﻣﻨﻮن‪27 ،‬و‪ ، (28‬و ﭼﻮن ﻣﻮﻋﺪ ﻗﻬﺮ ﻣﺎ ﻓﺮا رﺳﻴﺪ از‬
‫ﺗﻨﻮر ﺁﺗﺶ ﺑﺠﻮﺷﻴﺪ و ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺮروي اﻣﻮاج ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮐﻮﻩ ﺑﻪ ﮔﺮدش درﺁﻣﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﺁن هﻨﮕﺎم ﮐﻪ ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﺧﻄﺎب ﺷﺪ ﮐﻪ ﺁب را‬
‫ﻓﺮو ﺑﺮ‪ ،‬و ﺑﻪ ﺁﺳﻤﺎن ﺧﻄﺎب ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺎران را ﻗﻄﻊ ﮐﻦ‪ ،‬و ﺁب ﺑﻪ ﻳﮏ ﻟﺤﻈﻪ ﺧﺸﮏ ﺷﺪ و ﺑﻪ ﻧﻮح ﺧﻄﺎب ﺷﺪ ﮐﻪ از‬
‫ﮐﺸﺘﻲ ﻓﺮو ﺁي ﮐﻪ ﺳﻼم ﻣﺎ و ﺑﺮﮐﺎت و رﺣﻤﺖ ﻣﺎﺑﺮﺗﻮ و ﺑﺮﺁن اﻣﺖ هﺎ و ﻗﺒﺎﻳﻠﻲ ﺑﺎد ﮐﻪ ﺑﺎﺗﻮ هﻤﺮاهﻨﺪ )هﻮد‪، (48 -41،‬‬
‫‪ .... .‬و ﻧﻮح را ﺑﺎهﻤﻪ ﺁدﻣﻴﺎن و ﺣﻴﻮاﻧﺎﺗﻲ ﮐﻪ درﮐﺸﺘﻲ وي ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ ﺳﺎﺣﻞ ﺳﻼﻣﺖ رﺳﺎﻧﻴﺪﻳﻢ و ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺮدم هﻤﻪ را ﺑﻪ‬
‫درﻳﺎ ﻏﺮق ﮐﺮدﻳﻢ )ﺷﻌﺮا‪ . (119،‬و اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ ﺣﮑﺎﻳﺖ ﻧﻮح از اﺧﺒﺎر ﻏﻴﺐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﭘﻴﺶ ازﺁﻧﮑﻪ ﻣﺎ ﺁﻧﺮا ﺑﻪ ﺗﻮ وﺣﻲ‬
‫ﮐﻨﻴﻢ ﺗﻮ و ﻗﻮﻣﺖ از ﺁن ﮐﻤﺘﺮﻳﻦ ﺧﺒﺮي ﻧﺪاﺷﺘﻴﺪ)هﻮد‪." (49،‬‬
‫ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ اﻳﻦ ﺗﺄﮐﻴﺪ هﺎ‪ ،‬ﻣﺪارک ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ روﺷﻨﻲ ﺣﮑﺎﻳﺖ از ﺁن دارﻧﺪ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭘﻴﺶ ازﻗﺮﺁن‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
‫ﭘﻴﺶ از ﺗﻮرات ﻧﻴﺰ اﻳﻦ "ﺣﮑﺎﻳﺖ ﻧﻮح درﺗﻤﺪﻧﻬﺎي ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ ﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﻣﻬﻤﺘﺮ از ﺁن‬
‫اﻳﻨﮑﻪ اﺻﻮﻻ داﺳﺘﺎن ﺗﻮرات ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎ از هﻤﻴﻦ اﺳﻄﻮرﻩ هﺎي ﻣﺎ ﻗﺒﻞ ﺗﻮراﺗﻲ اﻗﺘﺒﺎس ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ واﻗﻌﻴﺖ وﻗﺘﻲ دﻗﻴﻘﺎ‬
‫روﺷﻦ ﺷﺪ ﮐﻪ اﻟﻮاح ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ "ﻟﻮﺣﻪ هﺎي ﺑﺎﺑﻠﻲ"درﺳﺎل‪ 1872‬ﺗﻮﺳﻂ هﻴﺌﺖ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﺸﻨﺎﺳﻲ اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ درﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ‬
‫ﺑﻪ ﺳﺮﭘﺮﺳﺘﻲ‪ G.Smith‬ﮐﺸﻒ و ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﻟﻮاح ﺣﺎوي ﻣﺘﻦ ﮐﺎﻣﻞ ﺣﻤﺎﺳﻪ ﮔﻠﻴﮕﻤﺶ‪ ،‬ﻣﻬﻤﺘﺮﻳﻦ اﺛﺮادﺑﻲ ﺑﻴﻦ‬
‫اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ دراواﺧﺮ هﺰارﻩ دوم ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ ﺳﺮودﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺗﺎزﻩ ﺧﻮد ﺁن اﻗﺘﺒﺎﺳﻲ از‬
‫ﻳﮏ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﻗﺪﻳﻤﻲ ﺗﺮﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﭼﻬﺎر هﺰار ﺳﺎل ﭘﻴﺶ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺳﻮﻣﺮﺳﺮودﻩ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ .‬ﻟﻮﺣﻪ ﺁﺧﺮﻳﻦ اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ‬
‫ﮐﻪ "ﻟﻮﺣﻪ ﻳﺎزدهﻢ " ﻧﺎم دارد ﺣﺎوي داﺳﺘﺎﻧﻲ اﺳﺎﻃﻴﺮي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺼﻮرﺗﻲ ﺁﺷﮑﺎر اﻓﺴﺎﻧﻪ ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح ﺗﻮرات از ﺁن‬
‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺧﻼﺻﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ‪ ،‬ﮐﻪ ﮐﺸﻒ ﺁن ﺧﻮد ﻃﻮﻓﺎن دﻳﮕﺮي را ﭼﻪ درﺟﻬﺎن ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ و ﭼﻪ‬
‫دردﻧﻴﺎي ﻣﺬهﺒﻲ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺖ‪ ،‬از روي ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻣﺘﻦ ﮐﺎﻣﻞ ﺁن ﮐﻪ درﺳﺎل ‪ 1969‬در ﻟﻨﺪن ﺑﭽﺎپ رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ‪:‬‬
‫ﺧﺪاﻳﺎن ﺑﺰرگ ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ‪ ،‬ﺁﻧﻮ‪ ،‬ﺑﻌﻞ‪ ،‬ﻧﻲ ﺑﻴﺐ‪،‬اﻧﻮﮐﻲ‪ ،‬از ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﺁدﻣﻴﺎن ﭘﺸﻴﻤﺎن ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪،‬ودرﻳﮏ ﺟﻠﺴﻪ ﮐﻨﮕﺎش درﮐﻨﺎر‬
‫ﻓﺮات ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ ﮐﻪ هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ را هﻤﺮاﻩ ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﻣﻮﺟﻮدات زﻣﻴﻦ ﺑﺎ ﻃﻮﻓﺎﻧﻲ از ﺁب ازﻣﻴﺎن ﺑﺒﺮﻧﺪ‪ .‬وﻟﻲ "ا ﺁ"‪Ea‬‬
‫ﺧﺪاي ﺁﺑﻬﺎ ﮐﻪ دراﻳﻦ ﺟﻤﻊ ﺣﻀﻮر دارد ﻗﻠﺒﺎ ﺑﺎﻧﺎﺑﻮدي ﻧﻮع ﺑﺸﺮ ﻣﺨﺎﻟﻒ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺪﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﻣﺤﺮﻣﺎﻧﻪ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺧﺪاﻳﺎن را‬
‫ﺑﻪ ﻧﻴﺰارهﺎي ﮐﻨﺎر ﻓﺮات ﺧﺒﺮ ﻣﻴﺪهﺪ‪ ،‬و ﺁﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﭘﻴﺎم "ا ﺁ" را ﺑﻪ ﮔﻮش ﻣﺎهﻴﮕﻴﺮي ﺑﻨﺎم اوﺗﺎﻧﺎﭘﻴﺸﺘﻴﻢ ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﻨﺪ وﺑﺪو‬
‫هﺸﺪار ﻣﻴﺪهﻨﺪ ﮐﻪ هﺮﭼﻪ زودﺗﺮ ﺧﺎﻧﻪ اي را ﮐﻪ درﺳﺎﺣﻞ رودﺧﺎﻧﻪ ﺑﺮاي ﺧﻮدش ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ ﺧﺮاب ﮐﻨﺪو از ﭼﻮب ﺁن‬
‫ﻳﮏ ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺴﺎزد و زن و ﻓﺮزﻧﺪ و اﺛﺎﺛﻪ ﺧﻮد و ﻧﻴﺰ ﻳﮏ ﺟﻔﺖ ﻧﺮو ﻣﺎدﻩ از هﺮﻳﮏ از ﭼﺮﻧﺪﮔﺎن و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن را درﺁن ﺟﺎي‬
‫دهﺪ ﺗﺎاز اﻳﻦ راﻩ زﻧﺪﮔﻲ درروي زﻣﻴﻦ اداﻣﻪ ﻳﺎﺑﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺑﺰودي ﻣﺮگ ﺑﻪ ﺳﺮاغ هﻤﻪ زﻧﺪﮔﺎن ﺧﻮاهﺪ ﺁﻣﺪ‪.‬‬
‫اوﺗﺎﻧﺎﭘﻴﺸﺘﻴﻢ اﻳﻦ ﺗﻮﺻﻴﻪ ﺧﺪاي ﺁﺑﻬﺎ را ﻣﻴﭙﺬﻳﺮد و ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺰرگ ﺑﻪ ﻃﻮل ‪ 120‬ذراع ﻣﻴﺴﺎزد و ﺧﺎﻧﻮادﻩ و ﭼﻬﺎرﭘﺎﻳﺎن‬
‫ﺧﻮد و ﺟﻔﺖ هﺎﺋﻲ از هﺮ ﻳﮏ ازﺣﻴﻮاﻧﺎت و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ﻣﻨﻄﻘﻪ ﺧﻮﻳﺶ رادر ﺁن ﺟﺎي ﻣﻴﺪهﺪ‪ .‬دراﻳﻦ ﺿﻤﻦ ﻣﻮﻋﺪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺗﻮﺳﻂ ﺷﻤﺶ )ﺧﺪاي ﺁﻓﺘﺎب( ﻓﺮاﻣﻴﺮﺳﺪ درﻳﭽﻪ ﻃﻮﻓﺎن ﮔﺸﻮدﻩ ﻣﻴﺸﻮد و ﺷﺶ روز وﺷﺶ ﺷﺐ ﺑﺎران ﺳﻴﻞ ﺁﺳﺎ از‬
‫ﺁﺳﻤﺎن ﻣﻴﺒﺎرد و ﺁب از زﻣﻴﻦ ﻣﻴﺠﻮﺷﺪ‪ .‬وﻗﺘﻴﮑﻪ درﺳﭙﻴﺪﻩ دم روزهﻔﺘﻢ ﻃﻮﻓﺎن ﺁرام ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ ،‬هﻤﻪ ﺁدﻣﻴﺎن و ﭼﺮﻧﺪﮔﺎن‬
‫و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ﻧﺎﺑﻮد ﺷﺪﻩ اﻧﺪ و ﻓﻘﻂ اوﺗﺎﻧﺎﭘﻴﺸﺘﻴﻢ و هﻤﺮاهﺎن اودرﮐﺸﺘﻲ وي ﮐﻪ ﺑﺮﻗﻠﻪ ﮐﻮﻩ ﻧﻴﺴﻴﺮ ﺑﺨﺎک ﻧﺸﺴﺘﻪ اﺳﺖ زﻧﺪﻩ‬
‫ﻣﺎﻧﺪﻩ اﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮاي اﻃﻤﻴﻨﺎن ﻓﺮوﻧﺸﺴﺘﻦ ﻃﻮﻓﺎن‪ ،‬اوﺗﺎﻧﺎﭘﻴﺸﺘﻴﻢ ﮐﺒﻮﺗﺮي را از ﮐﺸﺘﻲ ﺑﻪ ﺑﻴﺮون ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﮐﻪ ﭘﺲ از ﻣﺪﺗﻲ‬
‫ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺁﻧﮑﻪ ﺟﺎﺋﻲ ﺑﺮاي ﻧﺸﺴﺘﻦ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﺎز ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬ﺑﻌﺪا ﮐﻼﻏﻲ را ﺑﻪ هﻤﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ وﻟﻲ اﻳﻨﺒﺎر ﮐﻼغ‬
‫ﺑﺎزﻧﻤﻴﮕﺮدد‪،‬و ﺁﻧﻮﻗﺖ ﮐﺸﺘﻲ ﻧﺸﻴﻨﺎن‪ ،‬اﻋﻢ از ﺁدﻣﻴﺎن و ﭼﺮﻧﺪﮔﺎن و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ازﺁن ﺑﻴﺮون ﻣﻲ ﺁﻳﻨﺪ و دور ﺗﺎزﻩ اي از‬
‫زﻧﺪﮔﻲ درروي زﻣﻴﻦ ﺁﻏﺎز ﻣﻴﺸﻮد‪.‬‬
‫ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺑﺨﺶ ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ اﻳﻦ داﺳﺘﺎن درﺣﻤﺎﺳﻪ ﮔﻴﻠﮕﻤﺶ ﻋﻴﻨﺎ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ‪:‬‬
‫" درﺁﻏﺎز هﻔﺘﻤﻴﻦ روز ﻃﻮﻓﺎن‪ ،‬ﮐﺒﻮﺗﺮي را از ﮐﺸﺘﻲ ﺑﻴﺮون ﺁوردم و ﭘﺮواز دادم‪ .‬رﻓﺖ و ﺑﺎزﮔﺸﺖ‪ ،‬اﻧﺪﮐﻲ دﻳﮕﺮ‬
‫ﭘﺮﺳﺘﻮﺋﻲ را ﺑﻴﺮون ﺁوردم و ﭘﺮواز دادم‪ .‬او ﻧﻴﺰ رﻓﺖ و ﺑﺎز ﮔﺸﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺟﺎﺋﻲ ﺑﺮاي ﻧﺸﺴﺘﻦ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺎر دﻳﮕﺮ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪22‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﮐﻼﻏﻲ را ﺑﻴﺮون ﺁوردم و ﭘﺮواز دادم‪ .‬رﻓﺖ و دﻳﺪ ﮐﻪ ﺁﺑﻬﺎ ﻓﺮوﻧﺸﺴﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺧﻮرد و ﺑﺎزﻳﮕﻮﺷﻲ ﮐﺮد وﻟﻲ ﺑﺎز ﻧﮕﺸﺖ‪.‬‬
‫ﺁﻧﻮﻗﺖ ﮔﻮﺷﺖ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ را ﺑﺮﺑﺎﻻي ﮐﻮهﻲ ﮐﻪ ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺮﺁن ﻧﺸﺴﺘﻪ ﺑﻮد روي ﺁﺗﺶ ﮔﺬاﺷﺘﻢ و ﺧﺪاﻳﺎي ﺑﻮي دﻟﭙﺬﻳﺮش را‬
‫ﺷﻨﻴﺪﻧﺪ‪" .‬‬
‫درﻣﻮرد هﻤﻴﻦ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ‪ ،‬درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ ":‬و ﻧﻮح ﺁﺗﺸﻲ ﺑﺮاي ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺖ وازهﺮﭘﺮﻧﺪﻩ ﭘﺎک ﮐﻪ درﮐﺸﺘﻲ‬
‫ﺑﻮد ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ هﺎي ﺳﻮﺧﺘﻨﻲ ﺑﺮﺁن ﮔﺬراﻧﻴﺪ‪ ،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻮي ﺧﻮش ﺁﻧﺮا ﺷﻨﻴﺪودردل ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ ازاﻳﻦ دﻳﮕﺮ زﻣﻴﻦ را‬
‫ﺑﻪ ﺳﺒﺐ اﻧﺴﺎن ﻟﻌﻨﺖ ﻧﮑﻨﻢ " )ﺳﻔﺮﭘﻴﺪاﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺎب هﺸﺘﻢ‪20 ،‬و‪ .(21‬ﻣﺎﺟﺮاي ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح ﻧﺸﺎﻧﮕﺮ ﺁﺷﮑﺎري اﺳﺖ‬
‫ﺑﺮاﻳﻨﮑﻪ ﺑﺴﻴﺎري از ﻣﺘﻮن ﻣﺬهﺒﻲ‪ ،‬وﻟﻮﺁﻧﮑﻪ ﻃﻲ ﻗﺮون ﻣﺘﻤﺎدي از ﺟﺎﻧﺐ ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮوﺣﻲ ﺁﺳﻤﺎﻧﻲ ﺗﻠﻘﻲ ﺷﺪﻩ‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﭼﻪ اﻧﺪازﻩ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎ واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي ﻣﺴﻠﻢ ﺗﺎرﻳﺨﻲ وﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﺋﻲ و ﻋﻠﻤﻲ و اﺧﻼﻗﻲ ﻣﻐﺎﻳﺮت داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫از ﻧﻈﺮ زﻳﺴﺖ ﺷﻨﺎﺳﻲ‪ ،‬ﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﺣﺪود ‪ 50‬ﻣﻴﻠﻴﺎرد ﻧﻮع ﻣﻮﺟﻮدزﻧﺪﻩ درروي زﻣﻴﻦ ردﻳﺎﺑﻲ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺨﺶ اﻋﻈﻢ‬
‫ﺁﻧﻬﺎ درادوار ﮔﺬﺷﺘﻪ زﻣﻴﻦ ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻨﻘﺮض ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ودرﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﮐﻤﺘﺮ ازﻳﮑﻬﺰارم ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺑﻪ‬
‫ﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ‪ 40‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻮع‪ ،‬ﻣﻨﺠﻤﻠﻪ ‪ 30‬ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻧﻮع ﺣﺸﺮﻩ را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﻧﻮاع هﻤﻪ از ﻧﻈﺮ ﻋﻠﻤﻲ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ‬
‫ﺷﺪﻩ و ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﻨﺪي ﺷﺪﻩ اﻧﺪ و ﻓﺴﻴﻞ هﺎو ﻧﻤﻮﻧﻪ هﺎﻳﺸﺎن ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﺮﺣﻮم ﻧﻮح ﻣﻴﺨﻮاﺳﺖ از هﻤﻪ اﻳﻦ ﭼﻬﻞ‬
‫ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻳﮏ زوج ﻧﺮوﻣﺎدﻩ درﮐﺸﺘﻲ ﺧﻮد ﺟﺎي دهﺪ‪ ،‬ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺸﺘﻲ ﻣﻴﺒﺎﻳﺴﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺗﻤﺎم درﻳﺎي ﻣﺪﻳﺘﺮاﻧﻪ ﻳﺎ ﺧﻠﻴﺞ‬
‫ﻓﺎرس ﻃﻮل وﻋﺮض داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و ﻧﻪ ﺁن ﮐﺸﺘﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ درﺗﻮرات اﺑﻌﺎدﺁﻧﺮا دﻗﻴﻘﺎ ﺳﻴﺼﺪ ذراع ﻃﻮل و ﭘﻨﺠﺎﻩ‬
‫ذراع ﻋﺮض و ﺳﻲ ذراع ارﺗﻔﺎع ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫از ﻧﻈﺮ ﻓﻴﺰﻳﮑﻲ‪ ،‬ﺣﺘﻲ اﮔﺮ رﻳﺰش ﺑﺎران ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﭼﻬﻞ روزو ﭼﻬﻞ ﺷﺐ ﻣﻮرد ادﻋﺎي ﺗﻮرات اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‬
‫ﻣﻤﮑﻦ ﻧﻴﺴﺖ از ﺟﻮ زﻣﻴﻦ ﺁﻧﻘﺪر ﺁب ﺑﺮزﻣﻴﻦ ﺑﺮﻳﺰدﮐﻪ ﺣﺘﻲ ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﮐﻮﭼﮏ ﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ – ﭼﻪ ﺑﺮﺳﺪ ﺑﻪ ﺗﻤﺎم دﻧﻴﺎ – ﺗﺎ‬
‫ﻗﻠﻪ ﮐﻮهﻲ ﭼﻮن ﺁرارات ﺑﺎ‪ 5000‬ﻣﺘﺮارﺗﻔﺎع ﺑﻪ زﻳﺮ ﺁب ﺑﺮود‪ .‬ﺑﻴﺶ از دوﻳﺴﺖ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ وﻟﺘﺮدرهﻤﻴﻦ ﻣﻮرد ﻧﻮﺷﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺑﺮاي اﻳﻨﮑﻪ ﻗﻠﻪ ﮐﻮﻩ ﺁرارات را ﺁب ﻓﺮا ﺑﮕﻴﺮد‪ ،‬ﻻزم اﺳﺖ ‪ 12‬اﻗﻴﺎﻧﻮس ﺑﺮ روي ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﺁﺧﺮﻳﻦ ﺁﻧﻬﺎ‬
‫‪ 24‬ﺑﺎر ﺑﺰرﮔﺘﺮ از ﺁن اﻗﻴﺎﻧﻮﺳﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ دوﻧﻴﻤﮑﺮﻩ ﻣﺎ رادرﻣﻴﺎن دارد‪ ،‬و ﺑﺎ ﺷﻴﻄﻨﺖ ﺧﺎص ﺧﻮد اﻓﺰود ﮐﻪ اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ‬
‫ﻣﻌﺠﺰﻩ اي روي دادﻩ ﺑﺎﺷﺪ دﻳﮕﺮ ﺑﻪ هﻴﭻ ﻣﻌﺠﺰﻩ دﻳﮕﺮي درهﻤﻪ ﻗﺮون و اﻋﺼﺎر ﻧﻴﺎزي ﻧﺒﻮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ازﻧﻈﺮ اﺻﺎﻟﺖ ﺗﺎرﻳﺨﻲ‪ ،‬ﺑﺎدرﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﻳﻨﮑﻪ ﻃﺒﻖ ﮔﺰارش ﺗﻮرات ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح ﺳﻪ ﻗﺮن ﭘﻴﺶ از اﺑﺮاهﻴﻢ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ روي‬
‫دادﻩ‪ ،‬ﺗﺎرﻳﺦ وﻗﻮع اﻳﻦ ﻃﻮﻓﺎن ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﺧﻮد ﺗﻮرات ﻣﻴﺒﺎﻳﺪ درﺣﺪود‪ 22‬ﻳﺎ ‪ 21‬ﻗﺮن ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ‬
‫درزﻣﺎﻧﻲ ﮐﻪ دوهﺰار ﺳﺎل از ﺁﻏﺎز ﺗﺎرﻳﺦ ﻓﺮاﻋﻨﻪ ﻣﺼﺮ و هﻔﺘﺼﺪ ﺳﺎل ازﺑﻨﺎي هﺮم ﺑﺰرگ ﮐﺌﻮﭘﺲ ﻣﻴﮕﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻲ‬
‫ﺁﻧﮑﻪ ﻧﻪ هﺮﻣﻲ و ﻧﻪ ﻓﺮﻋﻮﻧﻲ ﺑﻪ زﻳﺮ ﺁب رﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و ﻧﻪ هﻴﭽﻴﮏ از ﺗﻤﺪﻧﻬﺎي ﺑﺰرگ ﻣﻮﺟﻮد درﺁن زﻣﺎن درﻣﺼﺮ و‬
‫ﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ و ﭼﻴﻦ و هﻨﺪ ﺑﺪﺳﺖ ﻃﻮﻓﺎن ﻣﻨﻘﺮض ﺷﺪﻩ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ .......‬و ازﻧﻈﺮﮔﺎﻩ اﺧﻼﻗﻲ‪ ،‬ﮔﺬﺷﺘﻪ از اﻳﻨﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ) ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﺄﮐﻴﺪﻣﮑﺮر ﺗﻮرات و اﻧﺠﻴﻞ و ﻗﺮﺁن ﺑﺮهﻤﻪ اﻣﻮر ﺟﻬﺎن‬
‫ﭘﻴﺸﺎﭘﻴﺶ ﺁﮔﺎﻩ اﺳﺖ و هﺮ ﺁﻧﭽﻪ ﻣﻴﮕﺬرد ﺑﺎ اﻃﻼع و اﺟﺎزﻩ اوﺳﺖ( ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻣﺪت ﮐﻮﺗﺎهﻲ ﭘﺲ از ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ‬
‫از ﮐﺎر ﺧﻮد ﭘﺸﻴﻤﺎن ﺷﺪﻩ و ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺷﺮارت ﺁدﻣﻴﺎن ﺗﺼﻤﻴﻢ ﺑﻪ ﻧﺎﺑﻮدي ﺁﻧﺎن ﺑﮕﻴﺮد‪ ،‬اﻳﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﻣﻄﺮح ﻣﻴﺸﻮد ﮐﻪ ﮔﻨﺎﻩ‬
‫ﺑﻘﻴﻪ ﭼﺮﻧﺪﮔﺎن و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن و ﺣﺸﺮات زﺑﺎن ﺑﺴﺘﻪ اي ﮐﻪ هﻴﭻ ﺷﺮارﺗﻲ ﻣﺮﺗﮑﺐ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ دراﻳﻦ ﻣﻴﺎن ﭼﻪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ ؟‬
‫دو ﻗﺮن ﭘﻴﺶ وﻟﺘﺮ درارﺗﺒﺎط ﺑﺎهﻤﻴﻦ داﺳﺘﺎن ﻃﻮﻓﺎن ﻧﻮح ﻧﻮﺷﺖ‪ " :‬هﻤﻪ اﻳﻦ اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎي ﻣﻘﺪس ﻧﻮﻋﻲ ﻗﺼﻪ هﺎي‬
‫هﺰاروﻳﮑﺸﺐ‪ ،‬ﻣﻨﺘﻬﺎ ﻏﺎﻟﺒﺎ ﺑﺎ ﻇﺮاﻓﺘﻲ ﮐﻤﺘﺮ‪ ،‬هﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺪرد ﻻﻻﺋﻲ ﺑﭽﻪ هﺎ ﻣﻴﺨﻮرﻧﺪو ارﺗﺒﺎﻃﻲ ﺑﺎ واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي‬
‫ﺧﻮد ﺁﺋﻴﻦ ﻳﻬﻮدﻧﻴﺰ ﻧﺪارﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺘﻬﺎ ﭼﻮن درﮐﺎﺗﺎﻟﻮگ ﮐﺘﺎﺑﻬﺎي ﻳﻬﻮدي ﺟﺎ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ درﻃﻮل زﻣﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﻳﻬﻮدﻳﺎن‬
‫ﺟﻨﺒﻪ ﻣﻘﺪس ﺑﺪاﻧﻬﺎ دادﻩ ﺷﺪﻩ‪ ،‬و اﻳﻦ اﻋﺘﻘﺎد ﺗﻮﺳﻂ ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ دﻧﻴﺎل ﻳﻬﻮد ﺁﻣﺪﻩ اﻧﺪ اداﻣﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪......................................................................................................................................‬‬
‫داﺳﺘﺎن ﻳﻮﺳﻒ درﻣﺼﺮ و ﻣﺎﺟﺮاي ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﻪ او ﺑﺎ زﻟﻴﺨﺎ ﮐﻪ ﭼﻬﺎردﻩ ﻓﺼﻞ از ﺗﻮرات و ‪ 180‬ﺁﻳﻪ ازﻗﺮﺁن ﺑﺪان اﺧﺘﺼﺎص‬
‫ﻳﺎﻓﺘﻪ‪ ،‬از ﻧﻈﺮ ﺑﺴﻴﺎري از ﺗﺎرﻳﺦ ﺷﻨﺎﺳﺎﻧﻲ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻣﺎﺟﺮا را ﻣﻮرد ﺑﺮﺳﻲ ﻗﺮار دادﻩ اﻧﺪ اﻓﺴﺎﻧﻪ ﮐﺎﻣﻼ ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ دﻳﮕﺮي‬
‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺠﺰدرﺧﻮد ﺗﻮرات‪ ،‬درهﻴﭻ ﻣﺪرک ﺗﺎرﻳﺨﻲ و ادﺑﻲ و ﺑﺎﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﺼﺮي ﻳﺎ ﺑﺎﺑﻠﻲ و ﮐﻠﺪاﻧﻲ و ﺁﺷﻮري و‬
‫ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ اﺷﺎرﻩ اي ﺑﺪان ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬و ﺗﺎ ﺁﻧﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﮐﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪهﺪ هﻴﭻ ﻓﺮﻋﻮن ﻣﺼﺮي درهﻴﭻ دوراﻧﻲ‬
‫ﺻﺪراﻋﻈﻢ ﻳﺎ ﻣﺒﺎﺷﺮﻳﻬﻮدي ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪23‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﻗﺼﻪ ﻳﻮﺳﻒ و زﻟﻴﺨﺎ – ﮐﻪ وﻟﺘﺮ ﺁﻧﺮا ﻳﮏ رﻣﺎن ﻳﻬﻮدي ﻧﺎم دادﻩ اﺳﺖ – ﺑﺴﻴﺎرﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺁﻧﮑﻪ ﺑﺮﻣﺒﻨﺎ ي رواﻳﺖ ﺗﻮراﺗﻲ‬
‫ﺁن درﺟﻬﺎن ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ و ﻳﻬﻮد ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺮﻣﺒﻨﺎي رواﻳﺖ ﻗﺮﺁﻧﻲ ﺁن درﺟﻬﺎن اﺳﻼم و ﺑﺨﺼﻮص‬
‫درادﺑﻴﺎت و هﻨﺮهﺎي زﻳﺒﺎي اﻳﺮان اﺳﻼﻣﻲ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬و اﺷﺎرات ﻣﺘﻌﺪد ﺣﺎﻓﻆ ﺑﻪ ﻣﺎﺟﺮاي ﻳﻮﺳﻒ‬
‫وزﻟﻴﺨﺎ اﻟﻬﺎم ﺑﺨﺶ ﮔﻮﺗﻪ ﻧﻴﺰ درﺳﺮودن زﻟﻴﺨﺎ ﻧﺎﻣﻪ او دردﻳﻮان ﺷﺮﻗﻲ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻗﺮن هﺠﺪهﻢ ﺑﺮاي ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎر اﺻﺎﻟﺖ اﻳﻦ داﺳﺘﺎن ﺗﻮﺳﻂ ﭼﻨﺪ ﺗﻦ از ﻣﺤﻘﻘﺎن اروﭘﺎﺋﻲ )ﺑﻮﻟﻴﻨﮕﺒﺮوک وهﺮﺑﺮت در‬
‫اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن‪ ،‬ﺑﻮﻻﻧﮋﻩ و ﻓﺮﻩ و ﺑﺨﺼﻮص وﻟﺘﺮ درﻓﺮاﻧﺴﻪ‪ ،‬ﻟﺴﻴﻨﮓ و ﮐﻠﻮﭘﺴﺘﻮک درﺁﻟﻤﺎن( ﻣﻮرد ﺗﺮدﻳﺪ ﻗﺮارﮔﺮﻓﺖ‪ .‬در‬
‫دﻳﮑﺴﻴﻮﻧﺮﻓﻠﺴﻔﻲ وﻟﺘﺮدراﻳﻦ ﺑﺎرﻩ ﺗﺬﮐﺮ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ داﺳﺘﺎن ﻋﺎﺷﻖ ﺷﺪن زﻟﻴﺨﺎ ﺑﻪ ﻳﻮﺳﻒ و اﻧﺘﻘﺎﻣﺠﻮﺋﻲ او ازاﻳﻦ‬
‫ﺑﺎﺑﺖ ﮐﻪ ﻳﻮﺳﻒ ﺗﻦ ﺑﻪ هﻤﺨﻮاﺑﮕﻲ ﺑﺎ او ﻧﺪادﻩ اﺳﺖ‪ ،‬داﺳﺘﺎن ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ اي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻮاﺑﻖ ﺁﻧﺮا درﻣﻮرد هﻴﭙﻮﻟﻴﺖ و‬
‫ﻓﺪر‪ ،‬ﺑﻠﺮوﻓﻮن و اﺳﺘﻨﻮﺑﻪ‪ ،‬هﺒﺮوس و دﻣﺎزﻳﭗ‪ ،‬ﺗﺎﻧﻴﺲ و ﭘﺮﻳﺒﻪ‪ ،‬ﻣﻴﺮﺗﻴﻞ و هﻴﭙﻮداﻣﻲ‪ ،‬ﭘﻠﻪ و دﻣﻨﺖ و ﺳﻴﺎوش و‬
‫ﺳﻮداﺑﻪ ﻣﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫درﻋﻮض ﺑﺮاي اﻳﻦ اﻓﺴﺎﻧﻪ ﻧﺎﺷﻴﺎﻧﻪ ﮐﻪ ﻓﺮﻋﻮن ﺑﻪ ﻣﺤﺾ اﻳﻨﮑﻪ ﻳﻮﺳﻒ ﺧﻮاب اوراﺗﻌﺒﻴﺮ ﮐﺮد وي را ﺑﻪ ﻧﺨﺴﺖ وزﻳﺮي‬
‫ﺧﻮد ﺑﺮﮔﺰﻳﺪ اﺣﺘﻤﺎﻻ ﺳﺎﺑﻘﻪ اي ﻧﻤﻴﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺣﺘﻲ درﻋﻘﺐ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺗﺮﻳﻦ ﮐﺸﻮرهﺎي اﻓﺮﻳﻘﺎﺋﻲ و ﺁﺳﻴﺎﺋﻲ هﻢ ﻣﺴﻠﻤﺎ‬
‫ﻳﮏ زﻧﺪاﻧﻲ‪،‬ﺁﻧﻬﻢ ازﻗﻮم ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎﺑﺖ ﻳﮏ ﺗﻌﺒﻴﺮﺧﻮاب ﺑﻪ ﻧﺨﺴﺖ وزﻳﺮي ﻧﻤﻴﺮﺳﺪ‪ .‬هﻤﻪ اﻳﻦ ﭘﮋوهﺸﮕﺮان ﺑﺮاﻳﻦ‬
‫ﻋﻘﻴﺪﻩ اﻧﺪ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ اﻳﻦ داﺳﺘﺎن از ﻧﻈﺮ ﺗﺎرﻳﺨﻲ اﺻﺎﻟﺖ ﻧﺪارد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ازﻧﻈﺮ واﻗﻌﻴﺘﻬﺎي اﻗﻠﻴﻤﻲ ﻧﻴﺰ ﻣﻤﮑﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﺁب‬
‫ﻧﻴﻞ هﻔﺖ ﺳﺎل ﭘﻴﺎﭘﻲ از ﺑﺴﺘﺮ ﺧﻮد ﺑﺎﻻ ﻧﻴﺎﻣﺪﻩ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻲ ﺁﻧﮑﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻓﺎﺟﻌﻪ اي ﻧﺎﺑﻮدي ﻣﺼﺮ را درﭘﻲ ﺑﻴﺎورد‪ .‬داﺳﺘﺎﻧﻬﺎي‬
‫ﻣﺘﻌﺪدي ﮐﻪ در ادﺑﻴﺎت ﺷﺮق و ﻏﺮب درﺑﺎرﻩ ﻳﻮﺳﻒ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪﻩ اﻧﺪ و ﻣﻌﺮوﻓﺘﺮﻳﻦ ﺁﻧﻬﺎ رﻣﺎن زﻳﺒﺎي ﺗﻮﻣﺎس ﻣﺎن‬
‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﻩ ﺑﺰرگ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ ﻗﺮن ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻨﺎم "ﻳﻮﺳﻒ و ﺑﺮادران او " اﺳﺖ هﻤﻪ از رواﻳﺖ ﺗﻮراﺗﻲ ﻳﻮﺳﻒ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ اﻧﺪ و‬
‫ﻃﺒﻌﺎ هﻴﭽﮑﺪام اﺻﺎﻟﺖ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﻧﺪارﻧﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﻘﻴﺪﻩ ﺑﻮﻻﻧﮋﻩ ﻣﺤﻘﻖ ﻓﺮاﻧﺴﻮي‪ ،‬داﺳﺘﺎن ﻳﻮﺳﻒ اﺣﺘﻤﺎﻻ درزﻣﺎن ﺳﻠﻄﻨﺖ‬
‫ﺳﻠﺴﻠﻪ‪ Ptolemeus‬درﻣﺼﺮ )ﺳﺪﻩ هﺎي ﭼﻬﺎرم ﺗﺎ اول ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد( ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ و ﺑﻪ ﺗﻮرات ﻣﻠﺤﻖ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪،‬‬
‫زﻳﺮا درﺳﺎﻟﻬﺎي ﺳﻠﻄﻨﺖ "اورﮔﺘﻮس"ﺳﻮﻣﻴﻦ ﭘﺎدﺷﺎﻩ اﻳﻦ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺷﺨﺼﻲ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻳﻮﺳﻒ ﺑﻪ ﻣﺒﺎﺷﺮت ﮐﻞ اﻣﻼک‬
‫ﺳﻠﻄﻨﺘﻲ ﻣﺼﺮ ﻣﻨﺼﻮب ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪.‬‬
‫داﺳﺘﺎن ﻳﻮﺳﻒ ﺁﻧﻄﻮر ﮐﻪ درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ‪ ،‬ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ داﺳﺘﺎن ﺗﻮراﺗﻲ ﻳﻮﺳﻒ ﺗﻐﻴﻴﺮات و ﻧﻴﺰ اﺿﺎﻓﺎﺗﻲ دارد‪،‬و درﻳﮑﺠﺎي‬
‫ﺁن ﺑﻪ ﻳﻮﺳﻒ ﻣﻌﺠﺰﻩ اي ﻧﺴﺒﺖ دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ درﺧﻮد ﺗﻮرات ذﮐﺮي از ﺁن ﻧﻴﺴﺖ‪ ....." :‬و ﻳﻮﺳﻒ ﮔﻔﺖ ﭘﻴﺮاهﻦ ﻣﺮا‬
‫ﺑﻪ ﮐﻨﻌﺎن ﺑﺒﺮﻳﺪ و روي ﺻﻮرت ﭘﺪرم ﺑﮕﺬارﻳﺪ ﺗﺎﻧﻴﺮوي ازدﺳﺖ رﻓﺘﻪ ﺑﻴﻨﺎﺋﻲ او ﺑﻪ وي ﺑﺎزﮔﺮدد" )ﻳﻮﺳﻒ‪ . (93،‬اﻳﻦ‬
‫ﻣﻌﺠﺰﻩ و هﻤﻪ اﺿﺎﻓﺎت دﻳﮕﺮ از ﮐﺘﺎب ﺗﻔﺴﻴﺮي ﻣﻴﺪراش و از رﺳﺎﻟﻪ ﻳﻬﻮدي وﺻﻴﺘﻨﺎﻣﻪ ﻳﻮﺳﻒ)ﺑﺎﺑﻬﺎي ‪ (10-3‬ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
‫ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪......................................................................................................................................‬‬
‫درﻗﺮﺁن داﺳﺘﺎن ﺧﺎص درﺑﺎرﻩ ﻣﻮﺳﻲ ﺁﻣﺪﻩ ﮐﻪ درﺗﻮرات ﺑﺪان اﺷﺎرﻩ ﻧﺸﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ درادﺑﻴﺎت ﻳﻬﻮدي ﻣﺘﺎﺧﺮﺗﺮاز‬
‫ﺗﻮرات )ﻗﺮن ﺳﻮم ﻣﻴﻼدي( ﮐﻪ درﻣﻴﺎن ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻳﻬﻮدي ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﺻﺪر اﺳﻼم راﻳﺞ ﺑﻮدﻩ ازﺁن ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪:‬‬
‫"ﻣﻮﺳﻲ ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺘﮕﺰار ﺟﻮاﻧﻲ ﮐﻪ ﺑﺎ اوهﻤﺮاهﻲ ﻣﻴﮑﺮد ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺗﺎوﻗﺘﻴﮑﻪ ﻣﺤﻞ اﺗﺼﺎل دو درﻳﺎ )ﺷﻴﺮﻳﻦ و ﺷﻮر( را ﺑﻪ‬
‫ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﭘﻴﺪا ﻧﮑﻨﻢ ﺁرام ﻧﺨﻮاهﻢ ﻧﺸﺴﺖ وﻟﻮﺁﻧﮑﻪ هﻔﺘﺎد ﺳﺎل راﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ ﺑﻪ ﻣﻠﺘﻘﺎي اﻳﻦ دودرﻳﺎ رﺳﻴﺪﻧﺪ ﻣﺎهﻲ‬
‫را ﮐﻪ ﺑﺮاي ﺧﻮردن هﻤﺮاﻩ داﺷﺘﻨﺪ ﺟﺎﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ و ﻣﺎهﻲ دردرﻳﺎ ﺑﻪ راﻩ ﺧﻮد رﻓﺖ‪ .‬ﭘﺲ از ﻃﻲ ﻣﺴﺎﻓﺘﻲ ﻣﻮﺳﻲ ﺑﻪ‬
‫ﺧﺪﻣﺘﮕﺰار ﺧﻮد ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻏﺬاي ﻣﺎرا ﺑﻴﺎور‪،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ازﻃﻲ راهﻲ ﭼﻨﻴﻦ دور ﺧﺴﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﻳﻢ‪ .‬وﻟﻲ ﺟﻮان ﮔﻔﺖ ﺁﻳﺎ ﻣﺘﻮﺟﻪ‬
‫ﻧﺸﺪي ﮐﻪ درﺁﻧﻮﻗﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﻪ ﺗﺨﺘﻪ ﺳﻨﮕﻲ ﺗﮑﻴﻪ دادﻩ ﺑﻮدﻳﻢ ﻣﺎهﻲ را ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﺮدم‪ ،‬و ﻳﻘﻴﻦ دارم ﮐﻪ ﺷﻴﻄﺎن ﻣﺮا ﺑﺪﻳﻦ‬
‫ﻓﺮاﻣﻮﺷﻲ واداﺷﺖ‪ ،‬و ﻻﺟﺮم ﻣﺎهﻲ راﻩ ﺧﻮد را ﺑﺎز ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﻣﻮﺳﻲ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺑﻬﺮﺣﺎل ﻣﺎ ﺑﺪاﻧﭽﻪ ﻣﻴﺠﺴﺘﻴﻢ دﺳﺖ ﻳﺎﻓﺘﻴﻢ‪،‬‬
‫ﺳﭙﺲ راهﻲ راﮐﻪ ﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ درﺟﻬﺖ ﺑﺎز ﮔﺸﺖ درﭘﻴﺶ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ‪ .‬و درﻋﺮض راﻩ ﻳﻪ ﻳﮑﻲ از ﺑﻨﺪﮔﺎن ﻣﺎ ﺑﺮﺧﻮردﻧﺪ ﮐﻪ‬
‫‪1‬‬
‫اوراﻣﺸﻤﻮل ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺧﺎص ﺧﻮﻳﺶ ﻗﺮار دادﻩ ﺑﻮدﻳﻢ و ﺑﺨﺸﻲ از ﻋﻠﻢ ﺧﻮد را ﺑﺪو ﺁﻣﻮﺧﺘﻪ ﺑﻮدﻳﻢ‪.‬‬
‫ﻣﻮﺳﻲ ﺑﺪو ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺁﻳﺎ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻢ هﻤﺮاﻩ ﺗﻮ ﻃﻲ ﻃﺮﻳﻖ ﮐﻨﻢ ﺗﺎ ﺷﻤﻪ اي از ﺁﻧﭽﻪ را ﮐﻪ درﺑﺎرﻩ راﻩ راﺳﺖ ﺑﻪ ﺗﻮ ﺁﻣﻮﺧﺘﻪ ﺷﺪﻩ‬
‫اﺳﺖ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﻴﺰ ﺑﻴﺎﻣﻮزي ؟ وي ﭘﺎﺳﺦ داد‪ :‬هﻤﺎﻧﺎ ﺗﻮ ﺑﺮﺁﻧﭽﻪ ﺑﺮﻣﻦ ﻣﻴﻄﻠﺒﻲ ﺻﺒﺮ ﻧﺪاري‪ ،‬ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﺮ ﺁﻣﻮﺧﺘﻦ هﻤﻪ ﺁﻧﭽﻪ‬
‫ﻧﻤﻴﺪاﻧﻲ ﺻﺒﺮ ﺧﻮاهﻲ داﺷﺖ ؟ ﻣﻮﺳﻲ ﮔﻔﺖ‪ :‬اﮔﺮ ﺧﺪا ﺑﺨﻮاهﺪ ﻣﺮا ﺻﺒﻮر ﺧﻮاهﻲ ﻳﺎﻓﺖ و از هﻴﭽﻴﮏ از اواﻣـــــــــــﺮ ﺗﻮ‬
‫ـــــــــــــــــــــ‬
‫‪ -1‬ﻣﻔﺴﺮان ﻣﻌﺘﱪ ﻗﺮﺁن‪ :‬ﻃﱪي‪ ،‬زﳐﺸﺮي‪ ،‬ﺛﻌﺎﻟﱯ‪ ،‬ﺑﻴﻀﺎوي‪ ،‬رازي‪ ،‬اﻳﻦ ﳘﺴﻔﺮﻣﻮﺳﻲ راﺧﻀﺮ ﭘﻴﻐﻤﱪ داﻧﺴﺘﻪ اﻧﺪ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪24‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﻲ ﻧﺨﻮاهﻢ ﮐﺮد‪ .‬ﺧﺎدم ﻣﺎ ﺑﻪ وي ﮔﻔﺖ‪ :‬دراﻳﻦ ﺻﻮرت هﻤﺮاﻩ ﻣﻦ ﺑﻴﺎ اﻣﺎ درﺑﺎرﻩ هﻴﭻ از ﺁﻧﭽﻪ ﺧﻮاهﻲ دﻳﺪ ﭘﻴﺶ‬
‫از ﺁﻧﮑﻪ ﻣﻦ درﺑﺎرﻩ ﺁن ﺑﺘﻮ ﺗﻮﺿﻴﺤﻲ دهﻢ ازﻣﻦ ﭘﺮﺳﺸﻲ ﻣﮑﻦ‪ .‬و هﺮدو ﺑﻪ راﻩ اﻓﺘﺎدﻧﺪ و ﺑﺮﮐﺸﺘﻲ ﻧﺸﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺧﺎدم ﻣﺎ‬
‫ﺷﮑﺎﻓﻲ درﺁن ﮐﺸﺘﻲ ﭘﺪﻳﺪ ﺁورد و ﻣﻮﺳﻲ ﺑﺪو ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺁﻳﺎ اﻳﻦ ﺷﮑﺎف را ﺑﻮﺟﻮد ﺁوردي ﺗﺎ ﮐﺴﺎﻧﻲ را ﮐﻪ درﺁﻧﻨﺪ دردرﻳﺎ‬
‫ﻏﺮق ﮐﻨﻲ و ﮐﺎري ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺎﺻﻮاب اﻧﺠﺎم دهﻲ؟ ﻣﻮﺳﻲ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﻓﺮاﻣﻮﺷﮑﺎري ﻣﺮا ﺑﺮﻣﻦ ﻣﻼﻣﺖ ﻣﮑﻦ و ﭼﻴﺰي ﭼﻨﻴﻦ‬
‫دﺷﻮار را ازﻣﻦ ﻣﺨﻮاﻩ‪ .‬و ﺑﺎز ﺑﻪ راﻩ ﺧﻮد رﻓﺘﻨﺪ و اﻳﻦ ﺑﺎر ﺑﺎ ﻧﻮﺟﻮاﻧﻲ روﺑﺮوﺷﺪﻧﺪ ﮐﻪ ﺧﺎدم ﻣﺎ او راﮐﺸﺖ‪ .‬ﻣﻮﺳﻲ‬
‫ﺑﺪو ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺗﻮ ﮐﺴﻲ را ﮐﻪ ﻗﺘﻞ ﻧﻔﺲ ﻧﮑﺮدﻩ ﺑﻮد ﮐﺸﺘﻲ و ﮐﺎري ﺑﺲ ﻧﺎدرﺳﺖ ﮐﺮدي‪ .‬و وي ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺑﻪ ﺗﻮﻧﮕﻔﺘﻪ ﺑﻮدم ﮐﻪ‬
‫ﺑﺎﻣﻦ ﺻﺒﺮﻧﺘﻮاﻧﻲ ﮐﺮد؟ ﻣﻮﺳﻲ ﺟﻮاب داد‪ :‬اﮔﺮﺑﻌﺪازاﻳﻦ ازﺗﻮدرﺑﺎرﻩ ﭼﻴﺰي ﭘﺮﺳﺸﻲ ﮐﻨﻢ دﻳﮕﺮ ﻣﺮا هﻤﺮاهﻲ ﻧﭙﺬﻳﺮ واﮐﻨﻮن‬
‫ﻧﻴﺰ ﭘﻮزش ﻣﺮا ﻗﺒﻮل ﮐﻦ‪ .‬و ﺑﺎز ﺑﻪ راﻩ ﺧﻮد رﻓﺘﻨﺪ و ﺑﻪ ﺷﻬﺮي رﺳﻴﺪﻧﺪ ﮐﻪ از ﺳﺎﮐﻨﺎن ﺁن درﺧﻮاﺳﺖ ﻏﺬاﺋﻲ ﺑﺮاي‬
‫ﺧﻮردن ﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﺁﻧﺎن ازﻗﺒﻮل ﺗﻘﺎﺿﺎي اﻳﺸﺎن ﺳﺮ ﺑﺎز زدﻧﺪ‪ .‬و درهﻤﺎن هﻨﮕﺎم دﻳﻮاري را درﺑﺮاﺑﺮ ﺧﻮﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ ﮐﻪ‬
‫درﺣﺎل ﻓﺮورﻳﺨﺘﻦ ﺑﻮد‪ ،‬و ﺧﺎدم ﻣﺎ ﺁﻧﺮا ﺑﺼﻮرت اول ﺑﺎزﮔﺮداﻧﻴﺪ‪ .‬ﻣﻮﺳﻲ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺣﻖ ﺑﻮد ﮐﻪ از ﺁﻧﺎن ﻣﻄﺎﻟﺒﻪ اﺟﺮﺗﻲ ﮐﺮدﻩ‬
‫ﺑﺎﺷﻲ‪ .‬ﺧﺎدم ﻣﺎ ﺑﻪ وي ﭘﺎﺳﺦ داد‪ :‬اﮐﻨﻮن وﻗﺖ ﺟﺪاﺋﻲ ﻣﺎ ﻓﺮا رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﻣﻦ ﻣﻴﺘﻮاﻧﻢ ﺗﻮﺿﻴﺤﺎﺗﻲ را ﮐﻪ ﺑﺮﺷﻨﻴﺪن‬
‫ﺁﻧﻬﺎ ﺻﺒﺮ ﻧﺪاﺷﺘﻲ ﺑﺘﻮ ﺑﺪهﻢ‪ .‬ﺁن ﮐﺸﺘﻲ ﮐﻪ ﻣﻦ ﺑﺮﺁن ﺷﮑﺎف ﺁوردم ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻣﺎهﻴﮕﻴﺮان ﻓﻘﻴﺮي ﺑﻮد ﮐﻪ ازراﻩ ﺁن اﻣﺮار‬
‫ﻣﻌﺎش ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ‪ ،‬و ﻣﻦ ﺁﻧﺮا ﻋﻤﺪا ﺁﺳﻴﺐ رﺳﺎﻧﻴﺪم‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ درﭘﺸﺖ ﺳﺮ اﻳﺸﺎن ﭘﺎدﺷﺎهﻲ ﺑﻮد ﮐﻪ ﮐﺸﺘﻲ هﺎ را ﺑﻪ زور‬
‫ﺗﺼﺎﺣﺐ ﻣﻴﮑﺮد‪ .‬و ﺁن ﺟﻮاﻧﻲ ﮐﻪ ﮐﺸﺘﻢ ﻓﺮزﻧﺪ ﭘﺪرو ﻣﺎدري ﺑﻮد ﮐﻪ هﺮدو ﺑﻪ ﺧﺪا اﻳﻤﺎن داﺷﺘﻨﺪ و ﺑﻴﻢ ﺁن ﺑﻮد ﮐﻪ وي‬
‫ﻋﺼﻴﺎن و ﮐﻔﺮرا ﺑﺮﺁﻧﺎن ﺗﺤﻤﻴﻞ ﮐﻨﺪ‪ ،‬و ﺧﻮاﺳﺘﻢ ﮐﻪ ﭘﺮوردﮔﺎر درﻋﻮض ﻓﺮزﻧﺪي ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺗﺮ و ﭘﺎﮐﺪل ﺗﺮﺑﺪان دوﻋﻄﺎ‬
‫ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪ .‬و اﻣﺎ ﺁن دﻳﻮاري ﮐﻪ ﺑﺮﺟﺎي ﺧﻮدش ﺑﺎز ﮔﺮداﻧﺪم ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ دوﻃﻔﻞ ﻳﺘﻴﻢ ﺑﻮد ﮐﻪ اهﻞ ﺁن ﺷﻬﺮﻧﺪ و ﮔﻨﺠﻴﻨﻪ اي ﮐﻪ‬
‫ﺑﺪاﻧﻬﺎ ﺗﺨﺼﻴﺺ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ درزﻳﺮ اﻳﻦ دﻳﻮار ﭘﻨﻬﺎن ﺑﻮد‪ .‬ﭼﻮن ﭘﺪر اﻳﻦ دو ﻃﻔﻞ ﻣﺮد ﺻﺎﻟﺤﻲ ﺑﻮد ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻘﺮر ﻓﺮﻣﻮدﻩ‬
‫ﺑﻮد ﮐﻪ اﻳﻦ ﮔﻨﺞ دﺳﺖ ﻧﺨﻮردﻩ ﺑﺎﻗﻲ ﺑﻤﺎﻧﺪ ﺗﺎ ﺁﻧﺎن ﺑﻬﻨﮕﺎم ﺑﻠﻮغ ﺁﻧﺮا ﺑﺼﻮرت ﻟﻄﻔﻲ از ﺟﺎﻧﺐ ﭘﺮوردﮔﺎرﺷﺎن دراﺧﺘﻴﺎر‬
‫ﺁورﻧﺪ‪ .‬هﻴﭽﮑﺪام از اﻳﻨﻬﺎ را ﮐﻪ ﮐﺮدم ﺑﻪ اﺧﺘﻴﺎر ﺧﻮد ﻧﮑﺮدم‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﻣﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﻪ اﺟﺮا درﺁوردم‪ ،‬و اﻳﻦ ﺑﻮد‬
‫ﺗﻮﺿﻴﺤﻲ ﮐﻪ ﺑﺮﺷﻨﻴﺪﻧﺶ ﺻﺒﺮ ﮐﺎﻓﻲ ﻧﺸﺎن ﻧﺪادي " )ﮐﻬﻒ‪. (81-60،‬‬
‫داﺳﺘﺎﻧﻲ ﮐﻪ درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ‪ ،‬روﻧﻮﺷﺖ دﻗﻴﻘﻲ ازﻳﮏ داﺳﺘﺎن ﻳﻬﻮدي ﻗﺮن ﺳﻮم ﻣﻴﻼدي اﺳﺖ ﮐﻪ درﺁن ﻣﺎﺟﺮاي ﻣﺴﺎﻓﺮت‬
‫ﻳﻮﺷﻮهﺎﺑﻦ ﻟﻮي ﺧﺎﺧﺎم ﺑﺰرگ ﺑﺎﺗﻘﺎق اﻟﻴﺎس ﭘﻴﻐﻤﺒﺮﻳﻬﻮد و ﻣﮑﺎﺷﻔﺎت ﺁﻧﺎن دراﻳﻦ ﺳﻔﺮﺷﺮح دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ‬
‫داﺳﺘﺎن ﺑﻪ هﻤﺮاﻩ ﻳﺎزدﻩ داﺳﺘﺎن دﻳﮕﺮ ﻳﻬﻮدي ﺗﻮﺳﻂ ﻧﻴﺼﻴﻢ ﺑﻦ ﻳﻌﻘﻮب ﻣﻮرخ و ﺧﺎﺧﺎم ﻳﻬﻮدي اواﺳﻂ ﻗﺮن ﻳﺎزدهﻢ‬
‫درﻗﻴﺮوان درﻣﺠﻤﻮﻋﻪ واﺣﺪي ﺑﻨﺎم ﺣﻴﺒﻮرﻳﺎﻓﺢ ﮔﺮد ﺁوري ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ درﻗﺮن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺤﻘﻖ ﺁﻟﻤﺎﻧﻲ ‪J.Pelling‬‬
‫دررﺳﺎﻟﻪ ﺧﻮد در ﺑﺎرﻩ ﮐﺘﺎب ﻣﺬهﺒﻲ ﻳﻬﻮدي ﺑﺖ هﺎ ﻣﻴﺪراش ﺁﻧﺮا ﻣﻔﺼﻼ ارزﻳﺎﺑﻲ ﮐﺮدﻩ واﻟﮑﺴﺎﻧﺪرﮐﻮهﻮت ﺗﻮرات ﺷﻨﺎس‬
‫وﺧﺎﺧﺎم اﻋﻈﻢ ﻧﻴﺰ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺑﺨﺸﻲ از ﺁﻧﻬﺎ را ﺑﻪ اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ درﻣﺠﻠﻪ اﻣﺮﻳﮑﺎﺋﻲ "ﻧﻴﻮﻳﻮرک اﻳﻨﺪ ﭘﻨﺪﻧﺖ") ژاﻧﻮﻳﻪ ‪(1891‬‬
‫ﻣﻨﺘﺸﺮﮐﺮدﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫………………………………………………………………………………………………‬
‫داﺳﺘﺎن زورﺁزﻣﺎﺋﻲ داود ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺑﺎ ﺟﺎﻟﻮت )‪ (Goliath‬ﭘﻬﻠﻮان ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻲ ﮐﻪ از اﻓﺴﺎﻧﻪ هﺎي ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﭘﺮداﺧﺘﻪ‬
‫ﺗﻮرات اﺳﺖ‪ ،‬درﻗﺮﺁن از ﮐﺘﺎب ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ ﺗﻮرات ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﺮواﻳﺖ ﺁن ﭘﻬﻠﻮان ﺷﮑﺴﺖ ﻧﺎﭘﺬﻳﺮ ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻲ ﺑﻪ‬
‫ﻳﺎري ﻳﻬﻮﻩ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﻳﮏ ﺳﻨﮓ ﭘﺮﺗﺎب ﺷﺪﻩ از ﻓﻼﺧﻦ داود ﺑﻪ هﻼﮐﺖ ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ " :‬و داود ﺑﻪ ﺷﺎﺋﻮل ﮔﻔﺖ هﻤﺎﻧﺎ اﻳﻦ‬
‫ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﻲ ﺧﺘﻨﻪ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻦ ﮐﺸﺘﻪ ﺧﻮاهﺪ ﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻟﺸﮑﺮﻳﺎن ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﻪ ﺑﻲ ﺁﺑﺮوﺋﻲ ﮐﺸﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺟﺎﻟﻮت را ﺑﺪﺳﺖ ﻣﺎ ﺧﻮاهﺪ ﺳﭙﺮد‪ .‬ﭘﺲ ﺳﻨﮕﻲ درﻓﻼﺧﻦ اﻧﺪاﺧﺖ و ﺳﻨﮓ ﺑﺮﻣﻴﺎن ﭘﻴﺸﺎﻧﻲ ﺟﻠﻴﺎت ﺧﻮرد و او را‬
‫ﺑﺮزﻣﻴﻦ اﻧﺪاﺧﺖ‪ ،‬و ﭘﺲ داود وي را ﺑﮑﺸﺖ وﺳﺮش راازﺗﻦ ﺟﺪاﮐﺮد وﺑﻨﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ اردوي ﻓﻠﺴﻄﻴﻨﺎن راﻏﺎرت‬
‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ")ﮐﺘﺎب اول ﺳﻤﻮﺋﻴﻞ‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺪهﻢ‪ . (54-48 ،‬درهﻤﻴﻦ ﻣﻮرد درﻗﺮﺁن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .…" :‬و هﻨﮕﺎﻣﻴﮑﻪ داود و‬
‫ﮐﺴﺎﻧﺶ ﺑﺎ ﺟﺎﻟﻮت و ﺳﭙﺎهﻴﺎن او روﺑﺮوﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬ﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﭘﺮوردﮔﺎرا‪ ،‬ﭘﺎﻳﻬﺎي ﻣﺎرا اﺳﺘﻮاردار و ﻣﺎرا ﺑﺮﮐﺎﻓﺮان ﻳﺎري دﻩ‪.‬‬
‫ﭘﺲ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﻧﻬﺎ را ﻳﺎري ﺑﺨﺸﻴﺪ و داود ﺟﺎﻟﻮت را ﺑﮑﺸﺖ ") ﺑﻘﺮﻩ‪ .(249 ،‬درﻗﺮﺁن دراﻳﻦ ﻣﻮرد ﺣﺘﻲ ﻣﺘﻦ ﺗﻮرات‬
‫ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮي درﻧﺤﻮﻩ اﻧﺸﺎي ﺁن ﺗﮑﺮار ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬و ﭘﻨﺞ ﻧﻔﺮ از ﺷﻤﺎ ﺻﺪﻧﻔﺮ از دﺷﻤﻨﺎﻧﺘﺎن را ﺗﻌﺎﻗﺐ ﺧﻮاهﻨﺪ ﮐﺮد و ﺻﺪ‬
‫ﻧﻔﺮ ازﺷﻤﺎ هﺰار ﻧﻔﺮ ازﺁﻧﺎن را ﺧﻮاهﻨﺪ راﻧﺪ ") ﺳﻔﺮ ﻻوﻳﺎن‪ ،‬ﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺸﻢ‪ .…" ، (8 ،‬ﭼﻪ ﺑﺎرهﺎ ﮐﻪ ﮔﺮوهﻲ‬
‫ﮐﻮﭼﮏ را ﻳﺎري دادﻳﻢ ﺗﺎ ﺑﺎ اﺟﺎزﻩ ﻣﺎ ﮔﺮوهﻲ ﻓﺮاوان را ﻣﻐﻠﻮب ﮐﻨﻨﺪ") ﺑﻘﺮﻩ‪. (249 ،‬‬
‫………………………………………………………………………………………………‬
‫داﺳﺘﺎن ﺳﻠﻴﻤﺎن ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﮐﻪ درهﻔﺖ ﺳﻮرﻩ و ﭼﻬﻞ و ﻧﻪ ﺁﻳﻪ ﻗﺮﺁن ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ ازﺁن ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ‪ ،‬دراﺻﻞ از ﺗﻮرات ﻧﻘﻞ‬
‫ﺷﺪﻩ وﻟﻲ رواﻳﺘﻲ ﮐﻪ درﻗﺮﺁن درﺑﺎرﻩ ﻗﺪرت ﻣﻌﺠﺰ ﺁﺳﺎي او و ﻓﺮﻣﺎﻧﺰواﺋﻲ اﻓﺴﺎﻧﻪ اي وي ﺑﺮ اﺟﻨﻪ و دﻳﻮان ﻣﺮﻏﺎن و‬
‫ﻣﻮران و ﺑﺎد و ﻃﻮﻓﺎن ﺁﻣﺪﻩ هﻴﭽﮑﺪام درﺗﻮرات واﻧﺠﻴﻞ ﻧﻴﺎﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮرﺳﻴﻬﺎي ﻋﺪﻩ اي از ﺗﻮرات ﺷﻨﺎﺳﺎن روﺷﻦ‬
‫ﮐﺮدﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻨﺒﻊ اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺘﻦ ﺧﺎﺧﺎﻣﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﺮح و ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺗﻮرات ﺑﻨﺎم "ﻣﻴﺪراش ﮐﻮﺣﻠﺖ رﺑﺎح " و‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪25‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬
‫"ﺗﺮﮔﻮم ﺷﻨﻲ" ﻣﮑﻤﻞ ﮐﺘﺎب اﺳﺘﺮ و " ﺑﺖ هﺎﻣﻴﺪاراش" اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎ ﻣﺘﻮﻧﻲ ﻏﻴﺮ ﻣﻮﺛﻖ هﺴﺘﻨﺪ‪،‬‬
‫ﻳﻬﻮدي ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن درزﻣﺎن ﻇﻬﻮر اﺳﻼم راﻳﺞ ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬
‫وﻟﻲ درﺟﻮاﻣﻊ‬

‫درﺧﻮد ﺗﻮرات ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮﺷﮑﻮﻩ درﺑﺎر ﺳﻠﻴﻤﺎن و ﻗﺪرت ﻣﺎدي او و درﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﺮﺧﺮدﻣﻨﺪي و ﺣﮑﻤﺖ وي ﺗﺄﮐﻴﺪ ﻧﻬﺎدﻩ‬
‫ﺷﺪﻩ اﺳﺖ وﻧﻪ ﺑﺮ ﺟﻨﺒﻪ اﻓﺴﺎﻧﻪ اي ﻗﺪرت و‪:‬‬
‫"…و ﺳﻠﻴﻤﺎن را هﻔﺘﺎد ﻣﺮد ﺑﺎرﺑﺮدار و هﺸﺘﺎد هﺰارﻧﻔﺮ ﭼﻮب ﺑﺮدرﮐﻮﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﺳﻮاي ﺳﻪ هﺰارو ﺳﻴﺼﺪ ﻧﻔﺮ ﻧﺎﻇﺮ ﮐﺎر ﮐﻪ‬
‫ﺑﺮ ﻋﺎﻣﻼن ﺿﺎﺑﻂ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬و ﺳﻠﻴﻤﺎن را ﭼﻬﻞ هﺰار ﺁﺧﻮراﺳﺐ ﺑﻮد‪ .‬و ﺁذوﻗﻪ او ﺑﺮاي هﺮروز ﺳﻲ ﮐﺮﺁرد ﻧﺮم و ﺷﺼﺖ‬
‫ﮐﺮﺑﻠﻐﻮر و دﻩ ﮔﺎوﭘﺮوار و ﺑﻴﺴﺖ ﮔﺎو از ﭼﺮاﮔﺎﻩ و ﺻﺪ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺳﻮاي ﻏﺰاﻟﻬﺎ وﺁهﻮهﺎ و ﮔﻮزﻧﻬﺎ و ﻣﺮﻏﻬﺎي ﻓﺮﺑﻪ‬
‫ﺑﻮد‪ .‬ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﮐﻪ او ﺑﺮاي ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﺬراﻧﻴﺪ ﺑﻴﺴﺖ و دوهﺰار ﮔﺎو و ﺻﺪ و ﺑﻴﺴﺖ هﺰار ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺑﻮد…‪..‬وﺧﺪا ﺑﻪ ﺳﻠﻴﻤﺎن‬
‫ﺣﮑﻤﺖ و ﻓﻄﺎﻧﺖ از ﺣﺪ زﻳﺎدﻩ و وﺳﻌﺖ دل ﻣﺜﻞ رﻳﮓ ﮐﻨﺎرﻩ درﻳﺎ ﻋﻄﺎﻓﺮﻣﻮد‪ .‬وﺳﻪ هﺰار ﻣﺜﻞ ﮔﻔﺖ و ﺳﺮودهﺎﻳﺶ‬
‫هﺰاروﭘﻨﺞ‪ .‬و درﺑﺎرﻩ درﺧﺘﺎن ﺳﺨﻦ ﮔﻔﺖ از ﺳﺮو ﺁزاد ﻟﺒﻨﺎن ﺗﺎ زوﻓﺎﺋﻲ ﮐﻪ ﺑﺮدﻳﻮارهﺎ ﻣﻴﺮوﻳﺪ‪ ،‬و ﻧﻴﺰ درﺑﺎزﻩ ﺑﻬﺎﻳﻢ و‬
‫ﻣﺮﻏﺎن و ﺣﺸﺮات و ﻣﺎهﻴﺎن ﺳﺨﻦ ﮔﻔﺖ‪ ،‬واز ﺟﻤﻴﻊ ﻃﻮاﻳﻒ و از ﺗﻤﺎم ﭘﺎدﺷﺎهﺎن زﻣﻴﻦ ﮐﻪ ﺁوازﻩ ﺣﮑﻤﺖ اورا ﺷﻨﻴﺪﻩ‬
‫ﺑﻮدﻧﺪ ﻣﻲ ﺁﻣﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﺣﮑﻤﺖ ﺳﻠﻴﻤﺎن را اﺳﺘﻤﺎع ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪)".‬ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪ . (34-22 ،‬وﻟﻲ درهﻤﻴﻦ‬
‫ﻣﻮرد ﻗﺮﺁن ﺣﮑﺎﻳﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ‪ .…" :‬و ﻣﺎ ﺑﺎد ﺻﺮﺻﺮ راﻣﺴﺨﺮ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﮔﺮداﻧﻴﺪﻳﻢ ﺗﺎ ﺑﻪ اﻣﺮاو ﺑﻮزد‪ ،‬و ﺑﺮﺧﻲ از‬
‫ﺷﻴﺎﻃﻴﻦ را ﻣﺄﻣﻮر ﮐﻪ ﺑﺮاي او ﻏﻮاﺻﻲ ﮐﻨﻨﺪ)اﻧﺒﻴﺎء ‪81‬و‪ (82‬و ﺁﻧﺎﻧﺮا دو ﺑﻪ دو درزﻧﺠﻴﺮ ﮐﺸﻴﺪﻳﻢ )ص‪ (38،‬و ﺑﻪ‬
‫ﺳﻠﻴﻤﺎن زﺑﺎن ﻣﺮﻏﺎن را ﺁﻣﻮﺧﺘﻴﻢ )ﻧﻤﻞ‪ ، (16،‬و ﺳﭙﺎهﻴﺎن ﺳﻠﻴﻤﺎن رااز اﺟﻨﻪ و ﺁدﻣﻴﺎن و ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن ﺑﺼﻮرت ﺻﻔﻮﻓﻲ‬
‫ﻣﻨﻈﻢ ﮔﺮد ﺁوردﻳﻢ )ﻧﻤﻞ‪ (17 ،‬و ﺑﺎد ﺻﺒﺤﮕﺎهﻲ راﻓﺮﻣﻮدﻳﻢ ﮐﻪ ﻣﺪت ﻳﮑﻤﺎﻩ ﺑﻮزد و ﺑﺎد ﺷﺎﻣﮕﺎهﻲ راﻓﺮﻣﻮدﻳﻢ ﮐﻪ ﻣﺎﻩ‬
‫دﻳﮕﺮ ﺑﻮزد )ﺳﺒﺎ‪." (12،‬‬
‫درﻣﻮرد ﻣﺎﺟﺮاي ﺳﻠﻴﻤﺎن وﺑﻠﻘﻴﺲ )ﻣﻠﮑﻪ ﺳﺒﺎ( ﻧﻴﺰ رواﻳﺖ ﺗﻮرات درﻗﺮﺁن ﺑﺮاﺳﺎس هﻤﻴﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺧﺎﺧﺎﻣﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﮐﺮدﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬درﺗﻮرات درﺑﺎرﻩ اﻳﻦ ﻣﻠﮑﻪ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪ .…" :‬و ﭼﻮن ﻣﻠﮑﻪ ﺳﺒﺎ ﺁوازﻩ ﺳﻠﻴﻤﺎن رادرﺑﺎرﻩ اﺳﻢ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﻨﻴﺪ‬
‫ﻧﺰد او ﺁﻣﺪ ﺗﺎ اورا ﺑﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ اﻣﺘﺤﺎن ﮐﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎ ﻣﻮﮐﺐ ﺑﺴﻴﺎر ﻋﻈﻴﻢ وﺑﺎ ﺷﺘﺮاﻧﻲ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﻄﺮﻳﺎت و ﻃﻼي ﺑﺴﻴﺎر و‬
‫ﺳﻨﮕﻬﺎي ﮔﺮاﻧﺒﻬﺎ ﺑﺎر ﺷﺪﻩ ﺑﻮد ﺑﻪ اورﺷﻠﻴﻢ وارد ﺷﺪﻩ ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺁﻣﺪ و ﺑﺎ وي از هﺮ ﭼﻪ دردﻟﺶ ﺑﻮد ﮔﻔﺘﮕﻮ‬
‫ﮐﺮد و ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺗﻤﺎﻣﻲ ﻣﺴﺎﺋﻠﺶ را ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻔﺖ و ﭼﻴﺰي ازاوﻣﺨﻔﻲ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮاﻳﺶ ﺑﻴﺎن ﻧﮑﺮدﻩ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻣﻠﮑﻪ ﺳﺒﺎ‬
‫ﺑﺪوﮔﻔﺖ‪ :‬ﻣﺘﺒﺎرک ﺑﺎد ﻳﻬﻮﻩ ﺧﺪاي ﺗﻮ ﮐﻪ ﺑﺮﺗﻮ رﻏﺒﺖ ﺁورد وﺗﺮا ﺑﺮﮐﺮﺳﻲ اﺳﺮاﺋﻴﻞ ﻧﺸﺎﻧﻴﺪ‪ .‬وﺑﻪ ﭘﺎدﺷﺎﻩ ﺻﺪو ﺑﻴﺴﺖ‬
‫وزﻧﻪ ﻃﻼ و ﻋﻄﺮﻳﺎت زﻳﺎدﻩ ازﺣﺪ وﺳﻨﮕﻬﺎي ﮔﺮاﻧﺒﻬﺎ داد‪ ،‬و ﻣﺜﻞ اﻳﻦ ﻋﻄﺮﻳﺎت هﺮﮔﺰ ﺑﻪ ﺁن ﻓﺮاواﻧﻲ ﻧﻴﺎﻣﺪ‪ .‬و ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺑﻪ‬
‫ﻣﻠﮑﻪ ﺳﺒﺎ ﺗﻤﺎﻣﻲ ارادﻩ اوراﮐﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﻮد دادﺳﻮاي ﺁﻧﭽﻪ از ﮐﺮم ﻣﻠﻮﮐﺎﻧﻪ ﺧﻮد ﺑﻪ وي ﺑﺨﺸﻴﺪ‪ ،‬ﭘﺲ او ﺑﺎ ﺑﻨﺪﮔﺎﻧﺶ ﺑﻪ‬
‫وﻻﻳﺖ ﺧﻮد ﺑﺎزﮔﺸﺘﻨﺪ")ﮐﺘﺎب ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب دهﻢ‪ . (14-1 ،‬وﻟﻲ هﻤﻴﻦ ﻣﺎﺟﺮا درﻗﺮﺁن ﺑﺪﻳﻨﺼﻮرت ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪:‬‬
‫"ﭼﻮن ﺳﭙﺎهﻴﺎن ﺳﻠﻴﻤﺎن ازاﺟﻨﻪ و ﺁدﻣﻴﺎن و ﻣﺮﻏﺎن درﺑﺮاﺑﺮش ﺻﻒ ﮐﺸﻴﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺳﻠﻴﻤﺎن درﺻﻒ ﻣﺮﻏﺎن ﮔﻔﺖ ﭼﺮا هﺪهﺪ‬
‫رادراﻳﻦ ﺟﻤﻊ ﻧﻤﻲ ﺑﻴﻨﻢ و هﻤﺎﻧﺎ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻋﺬر ﻣﻮﺟﻬﻲ ﺑﺮاي ﻏﻴﺒﺖ ﺧﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺳﺮش را ﻣﻴﺒﺮم‪ .‬وﻟﻲ هﺪهﺪ درﺳﺖ‬
‫درهﻤﻴﻦ ﻣﻮﻗﻊ ﺁﻣﺪ و ﺑﺪو ﮔﻔﺖ از ﺟﺎﺋﻲ دورﺁﻣﺪﻩ ام ﮐﻪ ﺁﻧﺮا ﻧﻤﻴﺸﻨﺎﺳﻲ و ﺧﺒﺮي ﻧﺎداﻧﺴﺘﻪ ﺑﺮاﻳﺖ از ﺳﺮزﻣﻴﻦ ﺳﺒﺎ و از‬
‫ﻣﻠﮑﻪ ﺁن دارم ﮐﻪ ﺑﺮاورﻧﮓ ﺑﺰرﮔﻲ ﺗﮑﻴﻪ زدﻩ اﺳﺖ و ﺑﺮﻣﺮدم ﺑﺴﻴﺎري ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ‪ ،‬و ﻧﻪ ﺑﻪ‬
‫ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬ﺳﺠﺪﻩ ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ")ﻧﻤﻞ‪ . (42-20 ،‬درهﻤﻴﻦ ﺳﻮرﻩ ﻧﻤﻞ دردﻧﺒﺎﻟﻪ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" :‬ﺳﻠﻴﻤﺎن ﮔﻔﺖ‬
‫ﮐﺪاﻣﻴﮏ از ﺷﻤﺎ ﺳﺮان ﻗﻮم ﺣﺎﺿﺮ اﻳﻦ ﺗﺨﺖ راﺑﺮاي ﻣﻦ ﺑﻴﺎورد ؟ وﻋﻔﺮﻳﺘﻲ از ﺟﻤﻊ ﺟﻨﻴﺎن ﮔﻔﺖ‪ :‬ﭘﻴﺶ از ﺁﻧﮑﻪ ازﺟﺎﻳﺖ‬
‫ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﻲ ﺁﻧﺮا ﺑﺮاﻳﺖ ﺧﻮاهﻢ ﺁورد")ﻧﻤﻞ‪ . (38،‬اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻋﻴﻨﺎ ازﺗﻔﺴﻴﺮ ﻳﻬﻮدي ﺑﺖ هﺎﻣﻴﺪراش ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ‪،‬‬
‫ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ﮐﻪ درﺗﻔﺴﻴﺮ ﻳﻬﻮدي ﻋﻔﺮﻳﺖ هﺎ ﺗﺨﺖ ﺧﻮد ﺳﻠﻴﻤﺎن را ﺑﺮدوش ﺧﻮد درﻓﻀﺎ ﻣﻴﺒﺮدﻧﺪ و ﻧﻪ ﺗﺨﺖ ﻣﻠﮑﻪ ﺳﺒﺎ‬
‫را‪ .‬درﺟﺎي دﻳﮕﺮ از ﻗﺮﺁن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺗﻮرات ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ زﻳﺎد درﻣﻮرد ﻣﻌﺒﺪ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﻣﻮرد اﻗﺘﺒﺎس ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ " :‬و‬
‫ﺑﻔﺮﻣﺎن ﻣﺎ اﺟﻨﻪ اي ﮐﻪ درﺧﺪﻣﺖ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﺮاي او ﭼﺸﻤﻪ ﻣﺴﻴﻦ ) ﻋﻴﻦ اﻟﻘﻄﺮ( ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ واﮔﺮ دراﻳﻦ ﮐﺎر ﻗﺼﻮر‬
‫ﻣﻴﮑﺮدﻧﺪ ﻃﻌﻢ ﺁﺗﺶ ﺟﻬﻨﻢ راﺑﺮﺁﻧﺎن ﻣﻴﭽﺸﺎﻧﺪﻳﻢ‪ .‬و ﺁﻧﻬﺎ هﺮ ﭼﻪ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﻣﻴﺨﻮاﺳﺖ از ﻣﺤﺮاﺑﻬﺎ و ﭘﻴﮑﺮهﺎ و ﺁﺑﮕﻴﺮهﺎ‬
‫ودﻳﮕﻬﺎ ﺑﺮاﻳﺶ ﺑﻪ ﻣﺤﮑﻤﻲ ﻣﻴﺴﺎﺧﺘﻨﺪ" )ﺳﺒﺎ‪ . (13،‬درﺗﻮرات درهﻤﻴﻦ ﺑﺎرﻩ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ ﮐﻪ‪ .…" :‬و ﺣﻴﺮام ﺑﻪ ﻓﺮﻣﺎن‬
‫ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺑﺮاي ﻣﻌﺒﺪ ﺁﺑﮕﻴﺮهﺎ ي ﺑﺮﻧﺠﻴﻦ و دﻳﮕﻬﺎ و ﭘﻴﮑﺮهﺎو ﻣﺤﺮاﺑﻬﺎ ﺳﺎﺧﺖ ")ﮐﺘﺎب اول ﭘﺎدﺷﺎهﺎن‪ ،‬ﺑﺎب هﻔﺘﻢ‪،‬‬
‫‪ 39-38‬و ﮐﺘﺎب دوم ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‪ ،‬ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم‪.(6 ،‬‬
‫درﺟﺎي دﻳﮕﺮ درﻗﺮﺁن ﺑﻪ ﺻﻮرﺗﻲ اﺑﻬﺎم ﺁﻣﻴﺰ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪" :‬ﺑﻠﻲ‪ ،‬ﻣﺎ ﺑﺎﮔﺬاﺷﺘﻦ ﺑﺪن دﻳﮕﺮي ﺑﺮروي ﺗﺨﺖ ﺳﻠﻴﻤﺎن‬
‫اورا ﺁزﻣﻮدﻳﻢ‪ ،‬اﻣﺎ اواز ﮔﻨﺎﻩ ﺧﻮد ﭘﺸﻴﻤﺎن ﺷﺪ")ص‪ . (34 ،‬ﻣﻨﺒﻊ اﻳﻦ ﺁﻳﻪ اﻓﺴﺎﻧﻪ اي ﻳﻬﻮدي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺁن ﻧﻴﺰ از‬
‫ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺧﺎﺧﺎﻣﻲ "ﺑﺖ هﺎﻣﻴﺪراش " ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﻤﻮﺟﺐ ﺁن ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺑﺮﺁﺛﺮ ﮔﻨﺎهﺎﻧﺶ ﻧﮕﻴﻦ ﺳﺤﺮ ﺁﺳﺎﺋﻲ را ﮐﻪ‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪26‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫هﻤﻪ ﻗﺪرﺗﺶ از ﺁن ﻧﺎﺷﻲ ﻣﻴﺸﺪ ﮔﻢ ﮐﺮد وﻣﻮﻗﺘﺎ ﺳﻠﻄﻨﺘﺶ را ا زدﺳﺖ داد و ﺳﺮﮔﺮدان ﺷﺪ‪ ،‬و ﺷﻴﻄﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ ﻗﺎﻟﺐ‬
‫اودرﺁﻣﺪﻩ ﺑﻮد ﺑﺮﺗﺨﺖ وي ﻧﺸﺴﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﺳﻠﻴﻤﺎن از ﮔﻨﺎﻩ ﺧﻮد ﺗﻮﺑﻪ ﮐﺮدو ﺧﺪاﻧﻴﺰ ﺗﻮﺑﻪ اورا ﭘﺬﻳﺮﻓﺖ ودرﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﮕﻴﻨﺶ‬
‫را ﺑﺎز ﻳﺎﻓﺖ و ﺑﻪ ﺗﺨﺖ ﺳﻠﻄﻨﺘﺶ ﺑﺮﮔﺸﺖ ) ﺑﺖ هﺎﻣﻴﺪراش‪ ،‬ﻓﺼﻞ دوم‪ ،‬ﺑﻨﺪهﺎي ‪86‬و‪. (87‬‬
‫………………………………………………………………………………………………‬
‫ﻣﺎﺟﺮاي ﻳﻮﻧﺲ و ﻣﺎهﻲ‪ ،‬ﺁﻧﻄﻮر ﮐﻪ درﺗﻮرات ﺁﻣﺪﻩ ودرﻗﺮﺁن ﻧﻴﺰ ﺑﻬﻤﺎﻧﺼﻮرت ﺑﺎزﮔﻮ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ،‬داﺳﺘﺎن ﻳﮏ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ‬
‫ﻳﻬﻮد اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻋﻴﺴﻲ اهﻞ ﺟﻠﻴﻠﻪ ﺑﻮدﻩ اﺳﺖ‪ .‬وي از ﺁﻧﭽﻪ درﺷﻬﺮﺧﺪا‪ ،‬اورﺷﻠﻴﻢ‪ ،‬ﻣﻴﮕﺬرد ﺳﺨﺖ ﻧﺎراﺿﻲ اﺳﺖ و‬
‫هﻤﻪ ﺁﻧﻬﺎ رااز ﭼﺸﻢ ﺧﻮد ﺧﺪا ﻣﻲ ﺑﻴﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺪﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﺑﻪ دورﺗﺮﻳﻦ ﻣﺤﻞ ﻣﻤﮑﻦ ﻳﻌﻨﻲ ﺷﻬﺮ ﺗﺮﺗﺴﻮس‬
‫)ﺗﺮﺷﻴﺶ( دراﺳﭙﺎﻧﻴﺎي ﮐﻨﻮﻧﻲ ﮐﻪ درﺁﻧﻮﻗﺖ ﮐﺸﻮر ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ و ﻣﻘﺘﺪري ﺑﻮد ﺑﺮود‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮرﺑﻪ ﻳﮏ ﮐﺸﺘﻲ ﻋﺎزم اﻳﻦ‬
‫ﺷﻬﺮ ﺳﻮار ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬وﻟﻲ درراﻩ ﺧﺪا اورا ﻏﻀﺐ ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﻃﻮﻓﺎن ﺳﻬﻤﮕﻴﻦ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ وﮐﺸﺘﻲ ﻧﺸﺴﺘﮕﺎن ﮐﻪ ﻣﻴﺪاﻧﻨﺪ او‬
‫ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ اﺳﺮاﺋﻴﻞ اﺳﺖ از وي ﻣﻴﺨﻮهﻨﺪ ﺑﺮاي ﻓﺮوﻧﺸﺴﺘﻦ ﻃﻮﻓﺎن ﻧﺰد ﺧﺪاي ﺧﻮد دﻋﺎﮐﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ وي ﭼﻮن ﺑﺎ ﺧﺪا ﻗﻬﺮ ﮐﺮدﻩ‬
‫اﺳﺖ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺪﻳﻨﮑﺎر ﻧﻤﻴﺸﻮد ودرﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻠﻮاﻧﺎن ﺧﻮد اورا ﺑﻪ درﻳﺎﻣﻴﺎﻧﺪازﻧﺪ وﺑﺎاﻳﻨﮑﺎرﺁﻧﻬﺎ ﻃﻮﻓﺎن ﺁرام ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬ﻣﻨﺘﻬﺎ‬
‫ﻳﻮﻧﺲ ﻏﺮق ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ اﻣﺮ ﺧﺪا ﻣﺎهﻲ ﺑﺰرﮔﻲ اوراﻣﻴﺒﻠﻌﺪ و ﻳﻮﻧﺲ ﺳﻪ روز و ﺳﻪ ﺷﺐ درﺷﮑﻢ ﻣﺎهﻲ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪ‬
‫وﺳﭙﺲ ﻣﺎهﻲ اورا درﺳﺎﺣﻞ اﺳﺘﻔﺮاغ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬وي از ﺁﻧﺠﺎ ﺑﻪ ﺷﻬﺮ ﻧﻴﻨﻮا – ﭘﺎﻳﺘﺨﺖ ﻣﻌﺮوف ﺁﺷﻮر‪ -‬ﻣﻴﺮود و از ﺟﺎﻧﺐ‬
‫ﻳﻬﻮﻩ ﺑﻪ ﻣﺮدم ﺁن اﻃﻼع ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن ﻣﺮﺗﮑﺐ ﺷﺮارت ﺷﺪﻩ و ازﺧﺪا روي ﮔﺮداﻧﻴﺪﻩ اﻧﺪ ﺑﺰودي ﻧﻴﻨﻮا وﻳﺮان ﺧﻮاهﺪ‬
‫ﺷﺪ‪ ،‬و ﻣﺮدم ﻧﻴﻨﻮا و ﭘﺎدﺷﺎهﺸﺎن ﮐﻪ از ﮐﺎرهﺎي ﺧﻮد ﭘﺸﻴﻤﺎن ﺷﺪﻩ اﻧﺪ ﺑﻪ ﺳﻮي ﺧﺪا ﺑﺎز ﻣﻴﮕﺮدﻧﺪ و ﺧﺪا ﻧﻴﺰ از وﻳﺮان‬
‫ﮐﺮدن ﺷﻬﺮﻣﻨﺼﺮف ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬اﻣﺎ اﻳﻦ ﮐﺎر او ﻣﻮرد ﭘﺴﻨﺪ ﻳﻮﻧﺲ ﻗﺮار ﻧﻤﻴﮕﻴﺮد‪ ،‬و او ﺑﺎ ﺧﺸﻢ ﺑﻪ ﻳﻬﻮﻩ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ :‬ﺁﻳﺎ‬
‫ﺁﻧﻮﻗﺖ ﮐﻪ دروﻃﻨﻢ ﺑﻮدم ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻲ ﻧﻤﻴﮑﺮدم ﮐﻪ ﺗﻮ ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻣﻴﮑﻨﻲ اﻣﺎ ﺑﺪان ﻋﻤﻞ ﻧﻤﻴﮑﻨﻲ و ﺟﺮﺋﺖ ﮐﺎر ﺟﺪي ﻧﺪاري‪ ،‬و‬
‫ﺑﻬﻤﻴﻦ ﺟﻬﺖ هﻢ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﻴﺨﻮاﺳﺘﻢ ازﺗﻮ ﺑﻪ ﺳﻮي ﺗﺮﺷﻴﺶ ﻓﺮار ﮐﻨﻢ‪ ،‬ﺣﺎﻻ ﮐﻪ اﻳﻨﻄﻮر اﺳﺖ ﺟﺎ ن ﻣﺮا ﺑﮕﻴﺮ‪ ،‬زﻳﺮا‬
‫ﻣﺮگ دراﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺮاي ﻣﻦ ﺑﻬﺘﺮ از زﻧﺪﮔﻲ اﺳﺖ‪ .‬و ﻳﮑﺒﺎر دﻳﮕﺮ از ﺧﺪا ﻗﻬﺮ ﻣﻴﮑﻨﺪو درﺑﻴﺮون ﻧﻴﻨﻮا ﮐﻨﺎر ﮐﻮرﻩ راهﻲ‬
‫ﻣﻴﻨﺸﻴﻨﺪ‪ .‬ﺧﺪا ﺑﻪ ﺑﻮﺗﻪ اي ﮐﻪ درﮐﻨﺎر او روﺋﻴﺪﻩ اﺳﺖ اﻣﺮ ﻣﻴﮑﻨﺪ ﺁﻧﻘﺪر رﺷﺪ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ درﺁﻓﺘﺎب ﺳﻮزان ﺑﻴﻦ اﻟﻨﻬﺮﻳﻦ‬
‫ﺑﺮﻳﻮﻧﺲ ازاﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﺧﺮﺳﻨﺪ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬وﻟﻲ ﺧﺪا اﻳﻦ ﺑﺎر ﮐﺮﻣﻲ را ﻣﺄﻣﻮد ﻣﻴﮑﻨﺪ ﮐﻪ رﻳﺸﻪ ﺑﻮﺗﻪ راﺑﺨﻮردو ﺑﻮﺗﻪ‬
‫ﺧﺸﮏ ﻣﻴﺸﻮد وﻳﻮﻧﺲ دوﺑﺎرﻩ ﺑﻪ ﺧﺸﻢ ﻣﻲ ﺁﻳﺪ‪ .‬دراﻳﻦ ﻣﻮﻗﻊ ﺧﺪا ﺑﻪ او ﭘﻴﺎم ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺗﻮﺑﺨﺎﻃﺮ ﺧﺸﮏ ﺷﺪن اﻳﻦ‬
‫ﺑﻮﺗﻪ ﮐﻪ ﺧﻮدت هﻴﭻ زﺣﻤﺘﻲ درﮐﺎﺷﺘﻦ ﻣﺘﻘﺒﻞ ﻧﺸﺪﻩ ﺑﻮدي اﻳﻨﻄﻮر ﻧﺎراﺣﺖ ﺷﺪﻩ اي ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻦ ﺑﺮاي ﺷﻬﺮ ﺑﺰرﮔﻲ ﮐﻪ‬
‫ﺻﺪو ﺑﻴﺴﺖ هﺰار ﻧﻔﻮس درﺁن زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻴﮑﻨﻨﺪ و اﻳﻨﻬﻤﻪ ﭼﻬﺎرﭘﺎﻳﺎن ﻧﻴﺰ درﺁن ﺑﺴﺮ ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ دﻟﺴﻮزي ﻧﮑﻨﻢ ؟ و ﻣﺎﺟﺮاي‬
‫ﻳﻮﻧﺲ ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﭘﺎﻳﺎن ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ ،‬درﺣﺎﻟﻴﮑﻪ او ﻣﺘﻘﺎﻋﺪ ﻧﻤﻴﺸﻮد و درﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﻲ ﺧﻮد ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪ‪.‬‬
‫وﻟﺘﺮ ﮐﻪ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺴﻴﺎر ﮐﻮﺗﺎﻩ ﺗﻮرات را ﻓﻘﻂ ﻳﮏ "ﻗﺼﻪ ﺑﻲ ﺳﺮوﺗﻪ"ﻣﻴﺸﻤﺎرد ﺗﺬﮐﺮ ﻣﻴﺪهﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ داﺳﺘﺎن ﮐﻪ در‬
‫دوران ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ ﻓﻠﺴﻄﻴﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪﻩ روﻧﻮﺷﺘﻲ از ﻳﮏ اﻓﺴﺎﻧﻪ ﺑﺎﺳﺘﺎﻧﻲ ﻳﻮﻧﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ دوﺗﻦ ازﺷﻌﺮاي ﻣﻌﺮوف ﻳﻮﻧﺎن‬
‫هﻮﻣﺮ و ﻟﻴﮑﻮﻓﻮرن ﺁﻧﺮا درﺷﺮح دروازﻩ ﺧﻮان هﺮﮐﻮل ﻧﻘﻞ ﮐﺮدﻩ اﻧﺪ‪ ،‬و ﻃﺒﻖ ﺁن هﺮﮐﻮل ﺳﻪ روز و ﺳﻪ ﺷﺐ درﺷﮑﻢ‬
‫ﻳﮏ ﻏﻮل درﻳﺎﺋﻲ ﺑﺴﺮ ﻣﻴﺒﺮد و درﺁﻧﺠﺎ ﺟﮕﺮ اورا ﮐـــــﺒﺎب ﻣﻴﮑﻨﺪ و ﻣﻴﺨﻮرد‪ ،‬و ﻏﻮل درﻳﺎﺋـــــﯽ از درد اورا ﺑﻴﺮون‬
‫ﻣﻲ اﻧﺪازد‪ .‬و ﺑﻬﻤﺮاﻩ اﻳﻦ ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻣﭙﺮﺳﺪ ﮐﻪ اوﻻ ﭼﻄﻮر ﺷﺪ ﮐﻪ ﻳﻮﻧﺲ ﮐﻪ درﺳﺎﺣﻞ درﻳﺎ از دهﺎن ﻣﺎهﻲ ﺑﻴﺮون اﻓﺘﺎدﻩ‬
‫ﺑﻮد ﺑﻪ ﺁﺳﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻧﻴﻨﻮا رﻓﺖ ﮐﻪ ﭼﻨﺪ ﺻﺪ ﮐﻴﻠﻮﻣﺘﺮ از درﻳﺎ ﻓﺎﺻﻠﻪ دارد‪ ،‬و ﺛﺎﻧﻴﺎ ﭼﻄﻮر وﻗﺘﻴﮑﻪ ﺧﻮد اورﺷﻠﻴﻢ ﺷﻬﺮ ﺧﺪا‬
‫و ﺷﻬﺮ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان و ﻗﻮم ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ او درﻃﻮل ﺳﺎﻟﻬﺎ درﺣﺎل ﺷﺮک ﺑﺎﻗﻲ ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﺮدم ﻣﺸﺮک ﻧﻴﻨﻮا ﺗﻨﻬﺎ درﻋﺮض‬
‫ﺑﻴﺴﺖ و ﭼﻬﺎر ﺳﺎﻋﺖ ﺑﺎ ﻣﻮﻋﻈﻪ ﻳﻮﻧﺲ ﺑﻪ ﺧﺪا ﭘﺮﺳﺘﻲ روي ﺁوردﻧﺪ‪ ،‬و ﺳﺮاﻧﺠﺎم اﻳﻨﮑﻪ ﭼﻄﻮر درﺣﺎﻟﻴﮑﻪ ﺷﻬﺮﻧﻴﻨﻮا‬
‫درﺳﺎل ‪ 612‬ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﺎدهﺎ درﺁﺗﺶ ﺳﻮﺧﺘﻪ و ﺑﮑﻠﻲ وﻳﺮان ﺷﺪﻩ ﺑﻮد و ﺑﻌﺪ ازﺁن ﻧﻴﺰ هﺮﮔﺰ دوﺑﺎرﻩ‬
‫ﺁﺑﺎد ﻧﺸﺪ‪ ،‬ﻳﻮﻧﺲ درﻗﺮن ﺳﻮم ﭘﻴﺶ از ﻣﻴﻼد ﺗﻮاﻧﺴﺖ درﺁﻧﺠﺎ ﻣﻮﻋﻈﻪ ﮐﻨﺪ و ﻣﺮدم ﺁﻧﺮا ﺑﻪ راﻩ راﺳﺖ ﺑﻴﺎورد؟‬
‫…………………………………………………………………………………………‪..‬‬
‫داﺳﺘﺎن ﮔﻨﺞ ﻗﺎرون در ﻗﺮﺁن ازداﺳﺘﺎﻧﻬﺎﺋﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزﺗﺎب وﺳﻴﻌﻲ درادﺑﻴﺎت ﺟﻬﺎن اﺳﻼم درﻃﻮل ﻗﺮون داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﻳﻦ داﺳﺘﺎن درﺳﻮرﻩ ﻗﺼﺺ ﭼﻨﻴﻦ ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪ " :‬ﻗﺎرون ﻳﮑﻲ از ﻗﻮم ﻣﻮﺳﻲ ﺑﻮد وﻟﻲ ﺑﺮاو ﺳﺮﮐﺸﻲ ﮐﺮد‪ .‬ﻣﺎ ﺑﺪو‬
‫ﮔﻨﺠﻬﺎﺋﻲ ﻋﻄﺎ ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدﻳﻢ ﮐﻪ ﺣﺘﻲ ﺣﻤﻞ ﮐﻠﻴﺪهﺎي ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮاي ﻣﺮداﻧﻲ ﻗﻮﻳﻬﻴﮑﻞ دﺷﻮار ﺑﻮد‪ .‬ﻗﻮم او ﺑﺪو ﮔﻔﺘﻨﺪ‪ :‬ﺷﺎدﻣﺎن‬
‫ﻣﺸﻮ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﺎدﻣﺎﻧﺎن را دوﺳﺖ ﻧﺪارد‪ ،‬و درﻣﻴﺎن ﻧﻌﻤﺘﻬﺎﺋﻲ ﮐﻪ ﺧﺪا ﻧﺼﻴﺐ ﺗﻮ ﻓﺮﻣﻮدﻩ اﺳﺖ ﺳﺮاغ از ﺁﺧﺮت ﺧﻮد‬
‫ﺑﮕﻴﺮ‪ ،‬و ﺳﻬﻢ ﺧﻮﻳﺶ را از زﻧﺪﮔﻲ اﻳﻦ ﺟﻬﺎن ﻧﻴﺰ ﺑﮕﻴﺮ‪ ،‬و ﻧﮑﻮﺋﻲ ﮐﻦ هﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺗﻮ ﻧﮑﻮﺋﻲ ﮐﺮدﻩ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻓﺴﺎد درارض ﻣﺮوزﻳﺮا ﺧﺪاوﻧﺪ ﻓﺴﺎد ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن را دوﺳﺖ ﻧﺪارد‪ ،‬وﻟﻲ ﻗﺎرون ﺑﺪاﻧﺎن ﮔﻔﺖ ﻣﻦ هﺮﺁﻧﭽﻪ راﮐﻪ‬
‫دارم ازﮐﺎرداﻧﻲ ﺧﻮدم دارم‪ .‬و ﺁﻳﺎ ﻧﻤﻴﺪاﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﭘﻴﺶ از او درﻃﻮل ﻗﺮﻧﻬﺎ ﺳﺮﮐﺸﺎﻧﻲ ﺳﺨﺖ ﺗﺮازاورا ﺑﻪ‬
‫ﺷﻤﺎري ﺑﻴﺸﺘﺮﺑﻪ هﻼﮐﺖ ﮐﺸﺎﻧﺪﻩ اﺳﺖ و ﮔﻨﺎهﮑﺎران ﮐﻴﻔﺮﮔﻨﺎهﺎن ﺧﻮﻳﺶ را ﺧﻮاهﻨﺪ داد؟و ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﺷﮑﻮﻩ و ﺟﻼل‬
‫ﺑﺴﻴﺎر ﺑﻪ ﺳﻮي ﮐﺴﺎﻧﺶ رﻓﺖ و ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﺎ ﻳﮑﺪﻳﮕﺮ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﭼﻪ ﺧﻮب ﺑﻮد اﮔﺮ ﻣﺎﻧﻴﺰ ﺛﺮوت ﻗﺎرون داﺷﺘﻴﻢ ﮐﻪ ﺛﺮوﺗﻲ‬
‫ﺑﺴﻴﺎر ﮔﺮان اﺳﺖ‪ ... .‬اﻣﺎ ﻣﺎ ﻗﺎرون و ﺧﺎﻧﻪ اورا ﺑﻪ زﻳﺮ زﻣﻴﻦ ﻓﺮوﺑﺮدﻳﻢ درﺣﺎﻟﻴﮑﻪ هﻴﭻ ﮔﺮوهﻲ را ﺧﺎرج ازﺧﺪاﺑﺮاي‬
‫ﺻﻔﺤﻪ ‪27‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ﻳﺎري ﻧﺪاﺷﺖ و هﻴﭽﮑﺲ ﺑﻪ داد اوﻧﺮﺳﻴﺪ‪ .‬و ﺁن ﮐﺴﺎﻧﻲ ﮐﻪ دوش ﺑﺪو ﻏﺒﻄﻪ ﺧﻮردﻩ و ﺁرزو ﮐﺮدﻩ ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ درﺟﺎي او‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺎﻣﺪادان ﮔﻔﺘﻨﺪ‪ :‬ﺑﺪا ﺑﻪ ﺣﺎل ﺗﻮ‪ ،‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻌﻤﺘﻬﺎي ﺧﻮد را ﺑﻪ هﺮﮐﺲ ﮐﻪ ازﻣﻴﺎن ﺧﺎدﻣﺎن ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‬
‫ﻋﻄﺎ ﻣﻴﮑﻨﺪ‪) " .‬ﻗﺼﺺ‪(82-76 ،‬‬
‫اﻳﻦ داﺳﺘﺎن ﺗﻤﺎﻣﺎ از ﺗﻮرات و از ﺗﻠﻤﻮد ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ ) ﺳﻔﺮ ﺧﺮوج‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ ،21 ،‬ﺳﻔﺮ اﻋﺪاد‪ ،‬ﺑﺎب‬
‫ﺷﺎﻧﺰدهﻢ‪ ،‬ﮐﺘﺎب اول ﺗﻮارﻳﺦ اﻳﺎم‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺸﻢ‪ (7 ،‬ﮐﻪ ﺑﻪ رواﻳﺖ ﺁﻧﻬﺎ ﻗﺎرون )درزﺑﺎن ﻋﺒﺮي ‪ (Qorah‬ﻳﮑﻲ از‬
‫ﺑﺰرﮔﺎن ﻗﻮم ﻻوي ﺑﻪ هﻤﺮاﻩ ﭼﻨﺪ ﺗﻦ دﻳﮕﺮ از ﺷﻴﻮخ اﺳﺮاﺋﻴﻞ و دوﻳﺴﺖ و ﭘﻨﺠﺎﻩ ﻧﻔﺮ از ﻓﺮزﻧﺪان ﻗﻮم ﻋﻠﻴﻪ ﻣﻮﺳﻲ و‬
‫هﺎرون ﺳﺮﮐﺸﻲ ﮐﺮد و ﻣﻮﺳﻲ اورا ﺑﻪ ﺁزﻣﺎﻳﺶ ﺧﻮاﻧﺪ و ﭼﻮن وي ﮔﻨﺎهﮑﺎر ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪ زﻣﻴﻦ دهﺎن ﺑﺎز ﮐﺮدواوراﺑﺎهﻤﻪ‬
‫هﻤﺮاهﺎن و ﮐﻠﻴﻪ ﻣﺎل و ﻣﻨﺎﻟﺶ ﻓﺮوﺑﺮد)ﺳﻔﺮاﻋﺪاد‪ ،‬ﺑﺎب ﺷﺎﻧﺰدهﻢ‪ 33-31 ،‬وﺑﺎب ﺑﻴﺴﺖ و ﺷﺸﻢ‪ .(10 ،‬ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ‬
‫ﺗﻠﻤﻮد ) ﺳﻬﻨﺪرﻳﻦ اﻟﻒ‪ (10 ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﮐﻴﺪهﺎ ي ﮔﻨﺠﻬﺎي ﻗﺎرون ﺑﺎر ﺳﻴﺼﺪ ﻗﺎﻃﺮ ﻣﻴﺸﺪ‪.‬‬
‫داﺳﺘﺎن اﺻﺤﺎب و ﮐﻬﻒ ﮐﻪ ﺳﻮرﻩ ﺧﺎﺻﻲ در ﻗﺮﺁن ﺑﺪان اﺧﺘﺼﺎص دادﻩ ﺷﺪﻩ‪ ،‬ﻣﺎﺟﺮاي اﻓﺴﺎﻧﻪ اي ﭼﻨﺪ ﺟﻮاﻧﻲ اﺳﺖ‬
‫ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﻮاﺳﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺪرون ﻏﺎري ﭘﻨﺎﻩ ﻣﻴﺒﺮدﻧﺪ و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺁﻧﺎﻧﺮا ﺑﺮاي ﻣﺪﺗﻲ ﺑﻪ ﺧﻮاب ﻣﻴﺒﺮد و ﺑﻌﺪا ﺑﻴﺪار ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ .‬از‬
‫ﺷﻤﺎر اﻳﻦ ﮔﺮوﻩ درﻗﺮﺁن ﺑﺼﻮرت ﻣﻌﻤﺎ ﺳﺨﻦ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪" :‬ﮐﺴﺎﻧﻲ ﺧﻮاهﻨﺪ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺁﻧﻬﺎ ﺳﻪ ﺗﻦ ﺑﻮدﻧﺪ و ﭼﻬﺎرﻣﻴﻨﺸﺎن‬
‫ﺳﮕﺸﺎن ﺑﻮد‪ ،.‬و ﮐﺴﺎﻧﻲ ﺧﻮاهﻨﺪ ﮔﻔﺖ ﺁﻧﻬﺎ ﭘﻨﺞ ﺗﻦ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺳﮕﺸﺎن ﺷﺸﻤﻴﻨﺸﺎن ﺑﻮد‪ .‬ﮐﺴﺎﻧﻲ دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ ﺑﺮاي ﺣﻞ ﻣﻌﻤﺎ‬
‫ﺧﻮاهﻨﺪ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺁﻧﺎن هﻔﺖ ﺗﻦ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺳﮓ هﻤﺮاهﺸﺎن هﺸﺘﻤﻴﻨﺸﺎن ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺪﻳﺸﺎن ﺑﮕﻮ ﺷﻤﺎر ﺣﻘﻴﻘﻲ ﺁﻧﻬﺎ را ﭘﺮوردﮔﺎر‬
‫ﻣﻦ ﻣﻴﺪاﻧﺪ وﻟﻲ ﺗﻨﻬﺎ ﮐﺴﺎﻧﻲ ﻣﻌﺪود ﺑﺮاﻳﻦ ﺷﻤﺎر ﺁﮔﺎهﻨﺪ ")ﮐﻬﻒ‪ . (22 ،‬ﺧﻔﺘﮕﺎن ﻏﺎر ﭘﺲ از ﺑﻴﺪاري درﺑﺎرﻩ ﺁﻧﭽﻪ‬
‫ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﻪ ﮔﻔﺘﮕﻮ ﻣﻴﭙﺮدازﻧﺪ‪":‬ﻳﮑﻲ از ﺁﻧﺎن ازدﻳﮕﺮان ﭘﺮﺳﻴﺪ‪:‬ﭼﻪ ﻣﺪت دراﻳﻨﺠﺎ ﺑﺴﺮ ﺑﺮدﻳﺪ؟وﺁﻧﺎن ﭘﺎﺳﺦ‬
‫دادﻧﺪ‪ :‬ﻳﮑﺮوز‪ ،‬ﻳﺎ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺨﺸﻲ از ﻳﮑﺮوز‪ .‬و ﮔﻔﺘﻨﺪ ﺧﺪاي ﺷﻤﺎ ﺑﻬﺘﺮازهﺮﮐﺲ ﺑﺮزﻣﺎن ﺷﻤﺎﺗﻮﻗﻒ ﺷﻤﺎ دراﻳﻨﺠﺎ ﺁﮔﺎﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﭘﺲ ﻳﮑﻲ از ﺧﻮدﺗﺎن را ﺑﺎ ﺳﮑﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﺷﻬﺮ ﺑﻔﺮﺳﺘﻴﺪ ﺗﺎدرﺁﻧﺠﺎ ﻧﻴﮑﻮ ﺗﺮﻳﻦ ﺧﻮراک را ﺑﺨﺮدوﺑﺮاي ﺧﻮردن ﺷﻤﺎ‬
‫ﺑﻴﺎورد‪ .‬و ﻧﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺳﻴﺼﺪ ﺳﺎل‪ ،‬و ﻧﻪ ﺳﺎل ﻓﺰون ﺑﺮﺁن‪ ،‬درﻏﺎر ﻣﺎﻧﺪﻩ ﺑﻮدﻧﺪ")ﮐﻬﻒ‪19-10 ،‬و‪. (25‬‬
‫اﻳﻦ داﺳﺘﺎن اﻗﺘﺒﺎس ﺁﺷﮑﺎري از اﻓﺴﺎﻧﻪ "هﻔﺖ ﺧﻔﺘﻪ " اﺳﺖ ﮐﻪ درﺳﺎل ‪ 560‬ﻣﻴﻼدي ) ﻗﺮن ﭘﻴﺶ از اﺳﻼم( درﮐﺘﺎب‬
‫ﺳﻦ ﮔﺮﻳﮕﻮرﻳﻮس ﻗﺪﻳﺲ ﻣﻌﺮوف ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ ﻧﻘﻞ ﺷﺪﻩ ﺑﻮد‪ 1.‬و ﺧﻮد ﺁن ﻧﻴﺰ ﺑﺎزﮔﻮﺋﻲ ﻣﺘﻦ دﻳﮕﺮي ﺑﻮد ﮐﻪ ﭘﻴﺶ‬
‫از ﺁن ﻳﺎﮐﻮﺑﻮس ﺳﺮوﺟﻲ راهﺐ ﺳﺮﻳﺎﻧﻲ ﻗﺮن ﭘﻨﺠﻢ ﻣﺴﻴﺤﻲ درﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﺁوردﻩ ﺑﻮد‪ 2 .‬ﻣﻮﺿﻮع داﺳﺘﺎن ﺷﺮح ﺣﺎل‬
‫هﻔﺖ ﺟﻮان ﻣﺴﻴﺤﻲ اﺳﺖ ﮐﻪ درﻏﺎري ﻧﺰدﻳﮏ ﺷﻬﺮ‪ Ephesus‬درﻣﺤﻞ ازﻣﻴﺮ ﮐﻨﻮﻧﻲ ﺑﻪ ﺧﻮاب ﻣﻴﺮوﻧﺪ و ﺳﻪ ﻗﺮن ﺑﻌﺪ‬
‫ازﺁن ﺑﺘﺼﻮراﻳﻨﮑﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻳﮑﺮوز ﺧﻮاﺑﻴﺪﻩ اﻧﺪ ﺑﻴﺪارﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و ﺑﻪ ﺷﻬﺮ ﻣﻴﺮوﻧﺪ وﻟﻲ ﺧﻮدرادرﻣﺤﻴﻄﻲ ﺑﮑﻠﻲ ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﻪ‬
‫ﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ‪.‬‬
‫‪......................................................................................................................................‬‬
‫داﺳﺘﺎن ذواﻟﻘﺮﻧﻴﻦ وﻳﺄﺟﻮج و ﻣﺄﺟﻮج‪ ،‬ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد درﮐﺘﺎب دﻳﮕﺮي از هﻤﻴﻦ ﻳﻌﻘﻮب ﺳﺮوﺟﻲ راهﺐ ﺳﺮﻳﺎﻧﻲ ﮐﻪ ﺑﺨﺶ‬
‫ﺑﺰرﮔﻲ از ﺁن ﺑﻪ اﻓﺴﺎﻧﻪ رﻓﺘﻦ اﺳﮑﻨﺪر ﺑﻪ ﺟﺴﺘﺠﻮي ﭼﺸﻤﻪ ﺁب ﺣﻴﺎت ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮﺧﻮرداري از ﻋﻤﺮ اﺑﺪي اﺧﺘﺼﺎص‬
‫ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺘﻔﺼﻴﻞ ذﮐﺮ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ 3 .‬ﺑﻮﺟﺐ اﻳﻦ داﺳﺘﺎن )ﮐﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﺁﺛﺎر ادﺑﻲ ﻣﺘﻌﺪد ﭘﺎرﺳﻲ و ﻋﺮﺑﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ(‬
‫اﺳﮑﻨﺪر درﺳﻔﺮ ﺑﻪ ﭼﺸﻤﻪ ﺁب ﺣﻴﺎت ﺑﺮاي ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﺣﻤﻠﻪ ﻳﺄﺟﻮج و ﻣﺄﺟﻮج دﻳﻮاري از ﺁهﻦ ﺑﺪﺳﺖ ﺁهﻨﮕﺮان ﺧﻮد‬
‫درﭘﻴﺶ روي ﺁﻧﻬﺎ ﻣﻴﮑﺸﺪ‪ .‬درﻗﺮﺁن اﻳﻦ ﻣﺎﺟﺮا ﺑﻪ ذواﻟﻘﺮﻧﻴﻦ )ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﺳﻨﺘﻲ هﻤﺎن اﺳﮑﻨﺪر داﻧﺴﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد( ﻧﺴﺒﺖ‬
‫دادﻩ ﺷﺪﻩ اﺳﺖ‪ ":‬و از ﺗﻮ)ﻣﺤﻤﺪ( داﺳﺘﺎن ذواﻟﻘﺮﻧﻴﻦ را ﭘﺮﺳﻨﺪ‪ .‬ﺑﮕﻮي ﮐﻪ ﻣﺎ)ﺧﺪا( اورادرزﻣﻴﻦ ﻓﺮﻣﺎﻧﺮواﺋﻲ دادﻳﻢ‪،‬‬
‫وازهﺮﭼﻴﺰي ﺷﻤﻪ اي ﺁﮔﺎهﺶ ﮔﺮداﻧﻴﺪﻳﻢ‪ .‬و اوازاﻳﻦ داﻧﺶ ﺧﻮد ﭘﻴﺮوي ﮐﺮدﺗﺎ ﺁﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﺟﺎﺋﻲ رﺳﻴﺪ ﮐﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ درﺁن‬
‫ﻏﺮوب ﻣﻴﮑﻨﺪ‪ ،‬و ﺧﻮرﺷﻴﺪ رادﻳﺪ ﮐﻪ درﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻣﻲ ﻓﺮوﺷﺪ‪ .‬و ﻧﺰدﻳﮏ ﺁن ﭼﺸﻤﻪ ﻣﺮدﻣﺎﻧﻲ را ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺑﺪو ﮔﻔﺘﻴﻢ اي‬
‫_______________________________‬
‫‪ George Tourensis: De Gloria Confessorum -1‬ﭼﺎپ ﭘﺎرﻳﺲ‪ ،1563 ،‬ص ‪.122-124‬‬
‫‪ Jacobus Saroujensis De Pueris Ephesi -2‬ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻻﺗﻴﻨﯽ ‪) A. Assemani‬ﺟﻠﺪ ﺑﻴﺴﺖ و هﻔﻘﺘﻢ از ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ‪ Bibliotheca Orentalis‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ،283‬و ‪(235‬‬
‫ﻣﺤﻘﻖ و ﻣﺘﺼﻮف ﻓﻘﻴﺪ ﻓﺮاﻧﺴﻮی‪ ،‬ﻟﻮﺋﯽ ﻣﺎﺳﻴﻨﻴﻮن در ﺑﺎرﻩ اﻳﻦ دﺳﺘﺎن ﭘﮋوهﺶ ﻣﺎﺳﻴﻨﻴﻮن ﻣﻔﺼﻠﯽ ﺑﻨﺎم ‪ Les Sept dormants, apocalypse de l”Islam‬ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮐﺮدﻩ‬
‫اﺳﺖ ‪ ((“Melange Paul Peeters”, t. 2, 1949: “Analecta bollandiana, t. 68. Paris 1950‬ﻣﺤﻘﻖ ﻣﺼﺮی ﻳﺤﯽ ﻣﺒﺎرک ﻧﻴﺰ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎی هﻤﻴﻦ ﭘﻴﻮهﺶ ﻣﺎﺳﻴﻨﻮن‬
‫”‪“Le Culte Liturique et popoulaire des sept dormants, martyrs d’Ephese‬‬
‫ﺗﺤﻘﻴﻖ وﺳﻴﻌﺘﺮی ﺑﺎ ﻋﻨﻮان "اهﻞ اﻟﮑﻬﻒ" اﻧﺠﺎم دادﻩ ﮐﻪ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﺁن ﺑﺎ ﻋﻨﻮان‬
‫در ﺟﻠﺪ ﺳﻮم ) ‪ (Opera Minora‬از ﻣﺤﻤﻮﻋﻪ ﺁﺛﺎر ﻟﻮﺋﯽ ﻣﺎﺳﻴﻨﻴﻮن )ﺻﻔﺤﺎت ‪ 104‬ﺗﺎ ‪ (180‬در ﺳﺎم ‪ 1963‬در ﭘﺎرﻳﺲ ﭼﺎپ ﺷﺌﺪ ﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺷﻴﺦ ﻣﻬﺪی اﻟﻬﯽ ﻗﻤﺸﻪ ای در ﺗﻔﺼﻴﻞ ﺁﻳﺎت اﻟﻘﺮان اﻟﺤﮑﻴﻢ" در اﺷﺎرﻩ ﺑﺪﻳﻦ ﻣﺎﺣﺮا ﻣﻴﻨﻮﻳﺴﺪ ﻣﮑﻪ ﻳﻬﻮدﻳﺎن در ﺑﺎرﻩ اﻳﻦ ﺁﻳﻪ ﻗﺮﺁن ﮐﻪ اﺻﺤﺎب ﮐﻬﻒ ﺳﻴﺼﺪ ﺳﺎل و ﻧﻪ ﺳﺎل هﻢ زﻳﺎدﺗﺮ در‬
‫ﻏﺎر ﺑﻪ ﺧﻮاب رﻓﺘﻨﺪ ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم اﻋﺘﺮاض ﮐﺮدهﻨﺪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﻧﻪ ﺳﺎل اﺿﺎﻓﯽ در ﺗﻮرات ﻣﺎ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﻪ ﺁﻧﻬﺎ ﭘﺎﺳﺦ دادﻧﺪ اﻳﻦ ﻧﻪ ﺳﺎل ﺗﻔﺎوت ﺑﺮای اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
‫ﺳﺎل ﺷﻤﺎ ﺷﻤﺴﯽ اﺳﺖ و ﺳﺎل ﻣﺎ ﻗﻤﺮی‪ .‬ﺷﺎﻳﺪ ﻻزم ﺑﻪ ﺗﺬﮐﺮی از داﺳﺘﺎن اﺻﺤﺎب ﮐﻬﻒ ﺑﻪ ﻣﻴﺎن ﺁﻣﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬
‫‪ -3‬ﺗﺮﺟﻤﻪ اﻧﮕﻠﻴﺴﯽ اﻳﻦ ﮐﺘﺎب از اﺻﻞ ﺳﺮﻳﺎﻧﯽ ﺁن در ﺳﺎل ‪ 1889‬ﺗﻮﺳﻂ ﺧﺎور ﺷﻨﺎﺳﺎن اﻧﮕﻠﻴﺴﯽ ‪ A.T.W. budge‬ﺑﺎ ﻋﻨﻮان ‪The history of Alexander the Great, being‬‬
‫‪ the Syrian version of the Pseudo –Callistene‬در ﺁﮐﺴﻔﻮرد ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﻴﺪﻩ اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺻﻔﺤﻪ ‪28‬‬

‫ﺗﻮﻟﺪی دﻳﮕﺮ‬

‫اﺳﻄﻮرﻩ ﺁﻓﺮﻳﻨﺶ‬

‫ذواﻟﻘﺮﻧﻴﻦ‪ ،‬از اﻳﻨﺎن هﺮ ﮐﻪ راﻻزم ﺑﺪاﻧﻲ ﻋﺬاب ﮐﻦ و ﺑﺎ هﺮﮐﺪام ﮐﻪ ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ داﻧﻲ ﻣﻼﻃﻔﺖ ﻧﻤﺎ‪ .‬ﮔﻔﺖ ﺁﻧﮑﺲ را ﮐﻪ‬
‫ﮐﺎﻓﺮ اﺳﺖ اﻟﺒﺘﻪ ﻋﺬاب ﮐﻨﻢ ﺗﺎ ﺁﻧﮑﻪ ﺑﻌﺪا از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﺬاﺑﻲ ﺳﺨﺖ ﺗﺮﺑﻴﻨﺪ‪ ،‬و ﺁﻧﮑﺲ راﮐﻪ اﻳﻤﺎن ﺁوردﻩ ﺑﺪوﭘﺎداش‬
‫ﻧﻴﮑﻮ دهﻢ‪ .‬ﺁﻧﮕﺎﻩ ﺑﻪ راﻩ ﺧﻮد اداﻣﻪ داد ﺗﺎﺑﻪ ﺁﻧﺠﺎﺋﻲ رﺳﻴﺪ ﮐﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻃﻠﻮع ﻣﻴﮑﺮد‪ ،‬وﺑﺮﮔﺮوهﻲ ﻣﻴﺘﺎﻓﺖ ﮐﻪ ﻣﻴﺎن ﺁﻧﺎن‬