You are on page 1of 3

II.

Yunan Mitolojisi ve Hikayeleri

Perembe, 25 Aralk 2008 02:19 - Son Gncelleme aramba, 31 Aralk 2008 03:01

Babasn yenip Tanrlarn kral olarak baa geerek evresindekiler tarafndan sayg gren Zeus zaman zaman apknlklar ile Hera'y kzdrr. O gzeller gzeli Leto'ya ak olur. Bu birliktelikten kzl sal ikizler Apollon ve Artemis doar. Hera, Zeus'un ikincil ilahelere ve lml kadnlara ilgi duymasn bir trl iine sindiremez ve onlar srekli tehdit altnda tutar. Leto ocuklarn dourabilmek iin Delos adasna snr. Hera onlara ylan Pifon'u gnderir ve bin bir trl ikenceye maruz brakr. Ama Leto'nun olu Apollon bydnde sihirli oku ile ejderhay ldrr ve Olympos Tanrlar iinde gzel sanatlar ve gn nn tanrs olarak saygnln kazanr. Olymposlular altn liriyle elendiren, ok uzaklara ok atabilen, hastalar iyiletiren, iletirme sanatn hastalara ilk reten gm yayn efendisi oku tanr olarak Yunan iirlerine gemitir. Kardei Artemis ise av tanras oldu. Baka bir zaman ise Zeus'un Hera'ya ihaneti srasnda Hermes doar. Hermes rzgar tanrsdr, babas Zeus annesi ise yamur perilerinden biri olan Maia'dr. Kanatl sandallar olan Hermes ayn zamanda tanrlarn habercisidir. Hermes'in grevleri arasna lenlerin ruhlarna Hades'in saltanatna kadar elik etmek de var. Apollon'un lmszler arasnda en sevdii tanr rzgar tanrs olan Hermes idi. Anlatlanlara gre Hera'dan nce Zeus Titan Okeanos'un kz Metis (Zeka temsilcisi) ile evlenmi. Ama Moir'ler tanrlarn kralna bu birliktelikten doan ocuun ynetimi eline geireceini sylerler. Zeus bunu duyunca Metis'i yutar. Ksa bir sre sonra Zeus'un iddetli bir ba ars balar. O zaman Prometheus'tan balta ile bana vurmasn rica eder. Prometheus bu istei yerine getirir ve Zeus'un bandan onu kz Athena sava kyafetlerinde kar. Eski Yunanlara gre, Athena retici zekann ve adaletli savalarn tanrasdr. lkeyi saldrlardan koruyan bir tanrayd Athena. Bir baka zellii, ehir tanras olmasyd; uygarln, el sanatlarnn, tarmn koruyucusu, dizginin yaratcsyd; atlar ilk ehliletiren oydu. Onun erefine ehirlerine Athena adn vermiler. Ylan ve bayku tanrann sembolleridir. Zeus ile Thebia kral Kadmos'un kz lml Semele birlemesinden oullar Dionysos doar. Hera, Zeus'u Semele'den kskanr ve yal bir kadn klna girerek Dionysos'un annesini kandrr. Semele ona kanarak Zeus'tan tm ihtiam ile ona grnmesini ister. Zeus onu kramaz ve yldrmlardan korkan Semela yedi aylk Dionysos'u drr. Zeus Semele'nin drd ve sk yaprakl bir sarman yanmaktan koruduu Dionysos'u baldrna kancalarla yerletirir ve zaman geldiinde onu ikinci bir doumla meydana getirir. Bylece Dionysos iki kez domu olur. Nyssa dandaki nymphaler Dionysos'u bytp eitirler. Dionysos genlik ana geldiinde maaradaki zmleri kullanarak arap yapma sanatn bulur. arabn ve esrikliin tanrs olarak kabul edilir. En gzel tanra phesiz kzl sal Afrodit'ti. Onun doumu ile ilikin tartmalar srmektedir. Bazlarna gre Afrodit Zeus'un kzdr. Dierlerine gre ise Afrodit daha nce Uranos'la denizdeki dalgalarn bembeyaz kpnden olumutur. Afrodit ak tanras olup, insanlarn birbirlerine sevgi ile yaklamas iin zerlerine ak iksirini damlatan, iekleri ve aalar baharda rengarenk donatarak,doay canlandran retken bir tanradr. Afrodit ate tanrs olan ve ok sanatkar, ancak topal ve ok fazla yakkl saylmayacak bir grnme sahip olan Hephaistos ile evlenmi. Afrodit ve Hephaistos'la ilgili mit her ikisinin de temsil ettikleri sanat ve ak kol kola olmas gerektiini vurgulamaktadr. Eski Yunanlar bu tanrlar 'on iki Olympos tanrs' adn vermiler. Bu gruba Zeus, Hera, Athena, Artemis, Afrodit, Demeter, Apollon, Hermes, Ares, Hephaistos, Hestia, Dionysos dahildi.

1/3

II. Yunan Mitolojisi ve Hikayeleri

Perembe, 25 Aralk 2008 02:19 - Son Gncelleme aramba, 31 Aralk 2008 03:01

Poseidon ve Hades deniz ve yer alt dnyasnda bulunduklar iin bu gruba dahil edilmemiler. Guzel tanra Afrodit'in ad Homeros'un lyada'da anlattna gre Truva (Troya) savann balama nedeni olarak anlmaktadr. Efsaneye gre, Olimpos tanrlar Iolkos Kral Pelans ile Thetis'in dnleri iin bir araya toplanmlar. Kavga tanras Eris dnlerine davet edilmeyince sinirlenmi. Bir oyun dzenlemi ve Hera, Afrodit ve Athena'nn oturduu ziyafet sofrasna, zerinde 'en gzele' yazl bir elma atm. Elmann kimin olduu zerine 3 gzel tartmaya balarlar ve Zeus'tan bu sorunu zmesini isterler. Zeus iin iinden kamaynca, areyi Troya Kral Priamos'un olu Paris'i rehber ilan etmekte bulur. Gzellerden her biri kendisini semesi iin Paris'e bir ey vaat ederler. Athena ona savata yenilmezlik gc vereceini vaat eder. Hera Paris'i Asya'nn hakimi yapacan syler. Paris Afrodit'e kanar ve dnyann en gzel kadnn elde etmek iin Afrodit'i yarmann birincisi seer. Bu gzel kadn Sparta Kral Menelaos'un kars Helen'di. Paris, Afrodit'in yardmyla Sparta'ya gider, Helen'i karr, prensi olduu Troya ehrine geri dner. Bunun zerine hakarete uram Menelaos, Akha ordularn toplayarak Troya'ya sava aar. Bylece 10 yl srecek Troya sava balam olur. Her iki taraf da zaferler kazanr. Sonunda Ithake kral Odysseus tahta at icat ederek, Troya'nn kaplarna gtrr. Troya'llar bu byk ata hayran kalarak onu ehir duvarlarndan ieriye tarlar. Atn iinde saklanm olan Yunan askerleri gece olunca saklandklar yerden karlar ve Troya'y ele geirirler. Menelaos gzel Helen'i affeder ve birlikte Sparta'ya dner, mutlu bir yaam srerler. Maalesef dier kahramanlar ayn kader beklememektedir. zellikle Odysseus uzun yllar vatanna dnmek iin mcadele verir. Troya'dan uzaklaan Odysseus'un gemisi denizde frtnaya esir der ve zalim, insan eti yiyen devlerin adasna srklenir. Durumdan bihaber Odysseus ve on iki arkada sahile karlar. Burada onlar tek gozlu dev Polyphemos'a esir derler. Polyphemos yakalayabildigi Odysseus'un arkadaslarini birer birer yemeye baslar. Odysseus, devi, yanlarnda getirdikleri Ismaros arab ile sarho eder ve tek gzn karr. Odysseus ve kalan adamlar, maaradaki surunun arasna karp devin bacaklarnn arasndan dar karlar. Odysseus ve adamlar zgr kaldklarna sevinir ve yollarna devam ederler. Polyphemos denizler tanrs Poseidon'un oluydu. Olunun kor edilmesine ok kzar ve ileride Odysseus'un eve dn yolundaki gecikmelerine sebep olur. Bir sre sonra Odysseus Aiaie adasna, Gne Tanrs Helios ile Okeanos 'un kz Perseis'ten doma byc Kirke'nin yaad blgeye kar. Gzel Kirke, Odysseus'un arkadalarna arap iirerek domuza cevirir. Tanr Hermes, Odysseus'un yardmna koar ve ona bir ot vererek domuz olmasn engeller. Odysseus Kirke'yi yener ve onu arkadalarn eski haline dntrmeye zorlar. Kirke Odysseus'u Hades gidip bilici Teiresia'in ruhuna danmas kouluyla serbest brakacan syler. Odysseus bir takm zorluklar atlatarak bunlarn da stesinden gelir. Daha sonra Odysseus peri Calypso'nun adasna kar ve orada yedi yl esir olarak yaar. Malta olduu sanlan bu adadaki esareti, Athena'nin Zeus'a yalvarmas zerine sona erer. Zeus

2/3

II. Yunan Mitolojisi ve Hikayeleri

Perembe, 25 Aralk 2008 02:19 - Son Gncelleme aramba, 31 Aralk 2008 03:01

tarafndan tekrar grevlendirilen Hermes, Calypso'ya Zeus'un emrini iletir. Calypso onu serbest brakr. Bu olaydan sonra bir ok zorluklarn sonunda Odysseus vatan Ithake'ye dner ve ok sevdii kars Penelope'ye kavuur ve uzun yllar mutlu yaam srerler.

3/3