Πρόγραμμα Ιερών Ακολουθιών Μηνός Απριλίου






Κάθε Σάββατο και Κυριακή Όρθρος και Θεία Λειτουργία στις 7:00 πμ. Και κατά το
Εσπέρας του Σαββάτου η Ακολουθία του Εσπερινού στις 6:00 μμ.
Κάθε Δευτέρα Τρίτη και Πέμπτη η Ακολουθία του Μεγάλου Αποδείπνου στις 6:00μμ.
Κάθε Τετάρτη Εσπέρας η Θεία Λειτουργία των Προηγιασμένων Δώρων στις 7:00μμ.
Κάθε Παρασκευή Πρωί η Θεία Λειτουργία των Προηγιασμένων Δώρων στις 7:00πμ.
Κάθε Παρασκευή Εσπέρας η Ακολουθία των Χαιρετισμών στις 7:00μμ.
Κάθε Κυριακή Εσπέρας η Ακολουθία του Κατανυκτικού Εσπερινού στις 6:00μμ. και
στην συνέχεια ομιλία με επίκαιρα θέματα

*Την Παρασκευή, 12.04.2013, στην τέταρτη στάση της Ακολουθίας των Χαιρετισμών, θα
ψάλει το Μουσικό Σχολείο Ιλίου.
*Την Παρασκευή, 19.04.2013, κατά τον «Ακάθιστο Ύμνο», θα ψάλει η
Βυζαντινή χορωδία «Όσιος Δαβίδ».
*Την Κυριακή, 21.04.2013, μετά το πέρας του Κατανυκτικού Εσπερινού, θα ερμηνεύσει
επίκαιρους ύμνους ο Γυναικείος Βυζαντινούς Χορός, και θα ομιλήσει στη συνέχεια ο
Ιερατικώς Προϊστάμενος του Ναού μας, Πρωτ. Γεώργιος Κορρές.
*Την Κυριακή των Βαΐων, 28.04.2013, θα προεξάρχει κατά τη Θεία Λειτουργία ο Σεβ.
Μητροπολίτης Ηλιουπόλεως, κ. Θεόδωρος (Πατριαρχείο Αλεξανδρείας).
*Ο Ιερός Ναός μας παραμένει ανοιχτός καθημερινά από τις 9:00πμ. μέχρι τις 12:00πμ.
και από τις 5:00μμ. μέχρι τις 7:00μμ.
*Ο Ιερός Ναός μας βρίσκεται στην Οδό Αετόπετρας 19, 131 22 Ίλιο
*Τηλέφωνο Ναού: 210 2634025
*Τηλέφωνα Ιερέων:
π. Γεώργιος Κορρές 6937270622
π. Συμεών Αυγουστάκης 6975517775

*Το παρών έντυπο εκδίδεται υπό την πνευματική καθοδήγηση του Σεβ. Μητροπολίτου
Ιλίου, Αχαρνών, και Πετρουπόλεως κ.κ. Αθηναγόρα και με την συντακτική ευθύνη του
Εφημερίου της Ενορίας Αρχιμ. Συμεών Αυγουστάκη.

ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ
Μηνιαία έντυπη έκδοση της Ενορίας Αγίου Διονυσίου Ιλίου*
Τεύχος 2΄, Απρίλιος 2013*

Ακάθιστος Ύμνος
Την περίοδο αυτήν της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής παρατηρούμε
πλήθος κόσμου να προσέρχεται να παρακολουθήσει την Ακολουθία του
Ακάθιστου Ύμνου. Θα μπορούσαμε να πούμε κάλλιστα ότι η εν λόγω Ακολουθία
είναι μία από τις πιο δημοφιλείς Ακολουθίες της Εκκλησίας μας. Κόσμος που δεν
έχει καμία σχέση με την Εκκλησία, προσέρχεται στους Ναούς μας, ώστε να
ακούσει τον Ακάθιστο Ύμνο, θαυμάζοντάς τον για το ποιητικό και φιλολογικό
μέλος του.
Το 626, όπως όλοι γνωρίζουμε από τα σχολικά μας χρόνια, ο Ηράκλειος,
ο Αυτοκράτορας του Βυζαντίου, ευρισκόμενος με το θεοφρούρητο στρατό του σε
εκστρατεία ενάντιων των Περσών, έλαβε την πληροφορία πως ένας βάρβαρος
λαός, οι Αβάροι, βρήκαν την ευκαιρία να πολιορκήσουν την Κωνσταντινούπολη,
και μάλιστα να φτάσουν πολύ κοντά στο να την κατακτήσουν. Την περίοδο
εκείνη Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως υπήρξε ο Σέργιος. Ενώ έβλεπε να
πλησιάζουν στα τείχη οι Αβάροι, τη νύχτα της 7ης προς την 8η Αυγούστου που
ετοιμάζονταν για την τελική τους επίθεση, πήρε στα χέρια του την εικόνα της
Παναγίας Βλαχερνίτισσας και την έφερε στα τείχη της Πόλεως, όπου αγωνιζόταν
η φρουρά της Πόλης για να λάβει την ευλογία της Παναγίας, η οποία μαζί με
όλον το λαό της Κωνσταντινούπολης πρέσβευε στο Χριστό για την σωτηρία της. Η
8η Αυγούστου ξημέρωσε με την Κωνσταντινούπολη να έχει σωθεί από μία από
τις μεγαλύτερες απειλές που είχε δεχθεί έως τότε, χάρη σε ένα σφοδρό
ανεμοστρόβιλο που κατέστρεψε τον εχθρικό στόλο. Το φαινόμενο αυτό
αποδόθηκε σε θεϊκή παρέμβαση και αρωγή προς την Κωνσταντινούπολη. Ο λαός
της Πόλεως, αισθανόμενος τη βοήθεια της Παναγίας, συγκεντρώθηκε μαζικά στο
Ναό της Παναγίας των Βλαχερνών. Τότε, κατά την παράδοση, όρθιος έψαλε το
γνωστό σε όλους μας «Ακάθιστο Ύμνο» αποδίδοντας τιμή και ευγνωμοσύνη στην
Παναγία για την νίκη του στρατού και τη σωτηρία της Κωνσταντινούπολης.
Ο «Ακάθιστος Ύμνος» γράφτηκε σίγουρα πριν από τον 6ο αιώνα, και ο
συγγραφέας παραμένει άγνωστος σε εμάς· πολλοί εικάζουν ότι είναι ο Ρωμανός
ο Μελωδός, αλλά δεν μπορούμε να το πούμε με βεβαιότητα. Ο «Ακάθιστος
Ύμνος» θεωρείται ως ένα αριστούργημα της βυζαντινής υμνογραφίας. Είναι
γραμμένος πάνω στους κανόνες της ομοτονίας, της ισοσυλλαβίας, και ένα μέρος

της, της ομοιοκαταληξίας. Η γλώσσα του είναι σοβαρή και ποιητική, ενώ
εμπλουτίζεται από κοσμητικά επίθετα και πολλά σχήματα λόγου (αντιθέσεις,
μεταφορές, κλπ). Το όνομά του δικαίως το έλαβε, καθώς κατά τη διάρκεια της
ψαλμωδίας του οι πιστοί φέρουν όρθια τη στάση του σώματος τους,
εκφράζοντας έτσι τιμή, ιδιαίτερη ευλάβεια και ευχαριστία προς Εκείνη, προς την
οποία απευθύνουν τους χαιρετισμούς τους!
Το θέμα του είναι η εξύμνηση της ενανθρώπισης του Θεού μέσω της
Θεοτόκου, πράγμα που πραγματοποιείται με πολλές εκφράσεις χαράς και
αγαλλίασης, οι οποίες του προσδίδουν έντονο και σαφή θριαμβευτικό τόνο. Ο
«Ακάθιστος Ύμνος» αποτελείται από 24 οίκους (στροφές), σε ελληνική
αλφαβητική ακροστιχίδα, από το Α ως το Ω, επειδή ο κάθε «οίκος» ξεκινά με το
αντίστοιχο κατά σειρά ελληνικό γράμμα. Οι οίκοι είναι δύο ειδών, οι μονοί που
είναι μακρύτεροι κι έχουν ως εφύμνιο το «Χαίρε Νύμφη Ανύμφευτε», και οι
ζυγοί που είναι συντομότεροι κι έχουν ως εφύμνιο το «Αλληλούια». Το
περιεχόμενό τους χωρίζεται σε δύο μέρη. Το πρώτο μέρος περιλαμβάνει τους
πρώτους 12 οίκους (Α-Μ) που έχουν ιστορικό περιεχόμενο σχετικά με την
ενανθρώπιση του Ιησού Χριστού, ακολουθώντας τη διήγηση του Ευαγγελίου του
Λουκά. Εξιστορούν τα γεγονότα του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου (Α, Β, Γ, Δ), την
επίσκεψη της εγκύου Παρθένου στην Ελισάβετ (Ε), τις αμφιβολίες του Ιωσήφ (Ζ),
την προσκύνηση των ποιμένων (Η) και των Μάγων (Θ, Ι, Κ), τη φυγή στην Αίγυπτο
(Λ), καθώς και την Υπαπαντή (Μ). Για τη φυγή στην Αίγυπτο ο συγγραφέας
χρησιμοποιεί ως πηγή το απόκρυφο Ευαγγέλιο του «Ψευδο-Ματθαίου». Το
δεύτερο μέρος με τους επόμενους 12 οίκους (Μ-Ω) έχει δογματικό περιεχόμενο.
Ο συγγραφέας αναλύει τις βαθύτερες θεολογικές και δογματικές προεκτάσεις
της Ενανθρώπισης του Κυρίου, αλλά και το σκοπό της που είναι η σωτηρία των
πιστών.
Ο Συγγραφέας του «Ακάθιστου Ύμνου» βάζει στο στόμα του Αρχαγγέλου,
του εμβρύου Προδρόμου, των Ποιμένων, των Μάγων και των πιστών, τα 144
συνολικά «Χαίρε», δηλαδή τους Χαιρετισμούς προς τη Θεοτόκο, οι οποίοι
αποτελούν ποιητικό εμπλουτισμό του χαιρετισμού του Γαβριήλ «Χαίρε
Κεχαριτωμένη», όπως αναφέρει ο Ευαγγελιστής Λουκάς.
Όταν ο «Ακάθιστος Ύμνος» συνδέθηκε με τα ιστορικά γεγονότα που
αναφέραμε παραπάνω, εγράφη ένα νέο ειδικό προοίμιο, γεμάτο ευγνωμοσύνη,
δοξολογία και ικεσία, το γνωστό σε όλους μας «Τη Υπερμάχω». Στη δημοτική
μεταφράζεται ως εξής: «Στην υπέρμαχο στρατηγό, η πόλις της Θεοτόκου που
λυτρώθηκε χάρη σε Αυτήν από τα δεινά, αναγράφει τα νικητήρια και παρακαλεί
Αυτήν που έχει την ακαταμάχητη δύναμη, να την ελευθερώνει από τους
ποικίλους κινδύνους, ώστε να Τη δοξολογεί κράζοντας το: Χαίρε, Νύμφη
Ανύμφευτε».

Μελετώντας κανείς τα γεγονότα του 626, τότε που η χάρη της Παναγίας
έσωσε το βράδυ της 7ης Αυγούστου την Κωνσταντινούπολη από τους δεινούς
κατακτητές, θα διερωτηθεί κανείς γιατί ψάλλουμε τον «Ακάθιστο Ύμνο» κατά την
περίοδο της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής, και όχι κατά το μήνα Αύγουστο,
δηλαδή τις ημέρες που έλαβαν χώρα τα εξιστορηθέντα γεγονότα; Την απάντηση
τη βρίσκουμε μέσα στα συγγράμματα του μεγάλου Λειτουργιολόγου της
Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης των τελευταίων
δεκαετιών, Ιωάννη Φουντούλη. Μας λέει λοιπόν ότι μέσα στην περίοδο της
Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής βρίσκεται πάντοτε η μεγάλη εορτή του
Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Είναι η μόνη μεγάλη εορτή, η οποία - λόγω του
πένθιμου χαρακτήρα της συγκεκριμένης περιόδου - στερείται προεορτίων και
μεθεορτίων. Αυτήν ακριβώς την έλλειψη έρχεται να καλύψει η ψαλμωδία του
«Ακάθιστου Ύμνου». Το βράδυ της Παρασκευής ανήκει λειτουργικά στο
Σάββατο. Το Σάββατο και η Κυριακή είναι οι μόνες ήμερες των εβδομάδων των
Νηστειών, κατά τις οποίες επιτρέπεται ο εορτασμός χαρμόσυνων γεγονότων, και
στις όποιες - καθώς είδαμε - μετατίθενται οι εορτές της εβδομάδος. Έτσι λοιπόν,
μοιραζόμενος ο «Ακάθιστος Ύμνος» σε τέσσερις στάσεις, ψάλλεται τμηματικώς
κατά τα Απόδειπνα των πρώτων τεσσάρων Παρασκευών της Αγίας και Μεγάλης
Τεσσαρακοστής, και ολόκληρος κατά την Παρασκευή της Ε΄ εβδομάδος των
Νηστειών.
Στην Κωνσταντινούπολη επικρατεί η παράδοση να χοροστατεί κατά την
Γ΄ στάση των Χαιρετισμών, δηλαδή την Γ΄ Παρασκευή των Νηστειών, ο εκάστοτε
Οικουμενικός Πατριάρχης στο Ναό της Παναγίας των Βλαχερνών, και να ψάλλει
μπροστά από την ιστορική και θαυματουργική εικόνα της Παναγίας των
Βλαχερνών τους οίκους του «Ακάθιστου Ύμνου». Η παράδοση αυτή θεωρείται ως
απόδοση τιμής στη μνήμη των γεγονότων του 626, δηλαδή της σωτηρίας της
Κωνσταντινούπολης από τους βάρβαρους και απολίτιστους πολιορκητές.
Ο «Ακάθιστος Ύμνος» αποτελεί μία Ακολουθία με μακρά ιστορία. Στις
δύσκολες στιγμές του Γένους μας, ο λαός του Θεού προσέτρεχε στους Ναούς και
έψαλλε με δέος τον «Ακάθιστο Ύμνο» και το γνωστό Κοντάκιο «Τη Υπερμάχω».
Πάντα η Παναγία βρισκόταν δίπλα στο Λαό Της και τον είχε υπό τη Σκέπη Της. Εν
αντιθέσει με σήμερα, δυστυχώς, όπου οι Ναοί μας γεμίζουν μεν ξανά κατά την
Ακολουθία αυτή, σε μία εποχή που το Γένος των Ελλήνων δοκιμάζεται εκ νέου,
με τη μεγάλη διαφορά, όμως, αντί ο λαός μας να ζητήσει με θέρμη και εγκάρδια
προσευχή τη βοήθεια της Παναγίας μας, έρχεται στους Ναούς προκειμένου να
θαυμάσει το πλούσιο φιλολογικό και ποιητικό μέλος του Ύμνου, όπως
προσέρχεται στο Μέγαρο Μουσικής..!

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful