You are on page 1of 37

SEMİNER

ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILAR

GİRİŞ
Çok katlı yapı kavramı tanım açısından bugüne kadar çok tartışılmıştır. Kat adedi fazla olan bina sonuçta yüksek bir yapıdır. Ancak özellikle geçmişten bugüne kalanlar düşünüldüğünde her yüksek yapıyı çok katlı olarak tanımlayamayız. Yüksek bina genel anlamda ‘belirli bir alandaki yapıların yüksekliğini aşan bina’ olarak tanımlanmıştır. Günümüzde hızlı nüfus artışları ile hızlı büyüyen kentlerde pahalı arsa ve altyapı bedellerini belirli ölçüde önlemek özellikle de yeşil alanları toplum adına koruyabilmek için yüksek yapılardan yararlanmayı kaçınılmaz olarak görmekteyiz. Çeşitli tasarım, üretim ve yapım ekiplerinin koordineli bir şekilde çalışmalarını gerektiren bu yapılarda, taşıyıcı sistem, bina donanımı, güvenlik, yangın, bakım / işletme ve estetik kaygılar tasarım aşamasında ayrıntılı olarak ele alınmalıdır.

 TANIM
Günümüzde gökdelen olarak adlandırılan çok katlı yüksek yapı, yüksekliği yapı tabanını oluşturan boyutları aşan, çevresindeki yapılardan belirgin bir şekilde yüksek olan, tüm yapı yüzeylerinin algılanma özelliği nedeniyle kentsel ve çevresel etkileme niteliği olan yapılardır. Yüksek yapı tanımı, binanın hangi ülkede ve o ülkenin hangi eyalet ya da il sınırları içerisinde inşa edildiğine göre değişmektedir. Ülkemizde yüksek yapılarla ilgili koşullar kısmi veya özel olarak imar yönetmeliklerinde yer almaktadır. Ayrıca İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ nin 2008 yılında son taslağı hazırlanmış olan ‘Yüksek Yapılar Deprem Yönetmeliği’ çalışmaları da bulunmaktadır. Yüksek yapılarla ilgili bazı büyükşehir belediyelerinin yapmış olduğu tanımlar şu şekilde belirlenmiştir,

donatı cinsi olarak. Yönetmelikte verilen statik ve betonarmeye ilişkin bazı koşullar şunlardır.     Yüksek yapılarda BS 25’den daha düşük kalitede beton kullanılamaz. genel olarak yakın ve uzak çevresini. Yüksek yapılarda zemin katta yumuşak kat oluşumuna neden olacak mimari ve statik çözümlere izin vermeyecek önlemler alınmalıdır. siluet. TANIM  İstanbul Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliği Yüksek yapı. Binanın herhangi bir cephesinden görünen en düşük kottaki bina yüksekliği en az (60. Yüksek yapılarda. kent dokusu ve her türlü kentsel alt yapı yönünden etkileyen bir yapı türüdür. olan yapılar. kullanılmamalıdır. .50) m. Zemine oturan yüksek yapılarda devrilme tahkiki yapılacaktır. tekil temel sistemi uygulanmaz. fiziksel çevre. yüksek yapılar olarak kabul edilir. minimum kopma uzaması %10’un altında olan BÇ III.

.80 metreyi ve/veya bodrum kat dahil olmak üzere toplam kat adedi 13'ü aşan (13 kat hariç) yapılar Yüksek Yapı olarak kabul edilir. Son kat tavan döşeme kotu 30.50)m. yüksek yapılar olarak kabul edilir. yüksek yapı olarak kabul edilir.50) metreyi geçen veya görünen-görünmeyen bodrum katlar dahil olmak üzere toplam kat adedi 13 ü geçen yapılar. görünen bina yüksekliği (30.50) metreden veya yapı yüksekliği (30. Yüksek Yapı : Binanın herhangi bir cephesinden.50) metreden fazla olan binalar yüksek yapı olarak kabul edilir. Yüksek Bina.  Konya Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliği. Yüksek Yapı: Bina yüksekliği en az (42. Yüksek yapılar. olan veya bodrum kat hariç (13) katı geçen yapılar. TANIM  İzmir Büyükşehir Belediyesi Yüksek Yapılar Yönetmeliği.  Bursa Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliği. Yüksekliği (21.  Ankara Büyükşehir Belediyesi İmar Yönetmeliği.

 TANIM Çok katlı binalarla ilgili olarak yönetmeliklerde belirtilen. •Hava trafiğinin incelenmesi. . şehir siluetine etkisinin incelenmesi. •Güneş açılarına ve rüzgara göre çekme mesafelerinin incelenmesi. •Genel ulaşım ve yangın ulaşım planlarının incelenmesi. •Altyapı bağlantıları ve kapasitelerinin incelenmesi. •Jeolojik yapının incelenmesi. Yerleşim Düzeyine İlişkin Esaslar •Çevresel etkisi. ayrıca dikkat edilmesi gereken bazı hususlar şunlardır.

kapılarını açıp. Deprem anında asansörler. eşya ve sedye taşıma amacına uygun olarak yapılacaktır. Aynı kuyu içinde üçten fazla asansör bulundurulmayacaktır. hareket etmeyecek şekilde programlanacaktır. den az olamaz.  Asansörler • Asansörlerden en az bir tanesi yük. ihbarı aldıklarında en yakın kata gidip.  Pencereler .  Bacalar • Duman bacaları 300 ºC. Kazan bacaları 500 ºC sıcaklığa dayanaklı olacaktır. den az olamaz. TANIM  Yangın Önlemleri Kaçış yollarının genişliği 150 cm. dıştan temizleme düzenekleri yapıldığı takdirde çatı parapetleri betonarme olmak zorundadır. Tüm yüksek yapılarda.5 cm. ve iç bölmeleri en az 13. kalınlıkta olacaktır. Kaçış yollarının korunmuş mekanlara veya sokağa açılan kapılarının genişliği 150 cm. Baca dış duvarı ise en az 19 cm.

 ÇOK KATLI YAPI ÇEŞİTLERİ Yüksek yapı tiplerinin belirlenmesinde. rüzgar) daha fazla önem kazandığı sınırdır. . düşey yüklere oranla yatay yüklerin (deprem.) Yüksek yapıları yapım. üretim yöntemleri ve teknolojik problemler açısından şu şekilde gruplayabiliriz. bir kriter olarak 22 metrelik sınır kabul ederek. (22 metrelik sınır.

kule kelimesine İngilizce’ de karşılık olarak gelen “tower” sözcüğünü genellikle.. çok yüksek yapılar için kullanılmaktadır. günümüzde batı literatürü. Şekil 1.).1 Atakule (Ankara) . (Bank of China Tower. Sears Tower vs. Fakat bu yapılar yükseklik ve formlarından dolayı bu şekilde isimlendirilmektedirler. ÇOK KATLI YAPI ÇEŞİTLERİ  Kule Yapıları.

yaygın alışılagelmiş teknoloji ile inşa edilebilen. taşıyıcı ve tesisat bakımından daha karmaşık problemler taşıyan bu yapılar. 20-25 kata kadar yüksek binalar. düşey ulaşım ve taşıma analizleri gerektirir. işletmede önemli güçlükler çıkartmayan binalardır.51). 25 kata kadar yükselen binalardır (Özerk & Erdoğan.2 ABM Maslak-24 Katlı . ÇOK KATLI YAPI ÇEŞİTLERİ  Yüksek Yapılar. Şekil 1. Bu kısımda yer alan binaları iki kısımda incelemek mümkündür: • • 10-12 kata kadar yüksek binalar. 1992. s. tasarım aşamasında.

Tesisat bakımından düşey kısımlara ayrılması ve arada yardımcı merkezler kurulması gerekmektedir. taşıyıcı sisteminde ilk zamanlar. 1992.51). ÇOK KATLI YAPI ÇEŞİTLERİ  Çok Katlı Yüksek Yapılar. 25 katın üzerindeki tüm yüksek yapılar bu gruba girmektedir. çelik kullanılmasına rağmen. BAE ( 269m-55 Katlı) Şekil 1. • 25-60 kata kadar yükselen binalar. günümüzde betonarme olarak da yapılmaktadır. Avustralya (264m-52 Katlı) .3 21 st Century Tower Dubai. (Özerk & Erdoğan. Şekil 1.4 120 Collins Street Melbourne. s.

Şekil 1.6 Burj Dubai (BAE. tesisat. ÇOK KATLI YAPI ÇEŞİTLERİ • 60 kattan yüksek binalar.5 Taipei 101 (Taipei. 1989). taşıyıcı sistem. Tayvan) 509m-101 Katlı Şekil 1.Dubai) 828m-160 Katlı . dış cephe malzemesi ve yangın önlemleri için üstün teknoloji gerektirir(Öke.

Helezon dahil edilmediğinde Petronas Kuleleri. boydan boya katları olan ve anteni dahil olmayan yapı olarak. DÜNYADA ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILAR • 1998 yılına kadar en uzun bina. Chicago'daki Sears Kulesi kabul ediliyordu. Malezya'daki Petronas İkiz Kuleleri inşa edildiğinde tartışmalar başladı çünkü Petronas Kulelerinin helezonu Sears Kulesi'nin çatısından itibaren dokuz metre daha uzundu. Uzun Binalar ve Kent Yerleşimleri Konseyi (UYKYK) Sears Kulesi'ni dünyanın en uzun binalığından üçüncü en uzun binalığa indirdi ve Petronas Kuleleri en uzun bina kabul edildi. Bu karar tartışmalara neden oldu ve UYKYK dört farklı kategori belirlemeye karar verdi: Mimari ve yapısal en tepe noktasına kadar olan yükseklik (helezonlar ve kuleler dahil ama antenler. direkler ve bayrak direkleri hariç) İçinde yaşanılan son kata kadar olan yükseklik Çatının tepesine kadar olan yükseklik Anten tepesine kadar olan yükseklik • • • • . Sears Kulesi'nden daha uzun değildir. Chicago'daki kongresinde.

1 Dünyadaki En Yüksek Binalar . DÜNYADA ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILAR Şekil 2.

5 metre kalınlığında yapılmıştır. 127-160. Temelde 13. Burada kullanılan beton C70 dayanımındadır.5m çapında ve 20-30 metre derinliğinde beton kazıklar kullanılmıştır. 828 metrelik yüksekliğe sahiptir ve 160 katı kullanılabilir bir yapıdır.000m2 cam kullanılmıştır. Bu da dünyada betonarme kütle üzerine çelik konstrüksiyonla devam edilen ilk bina olma özelliğini kazandırmıştır. 36.5 metredir.000 ton çelik ve 77. Yapının ilk 62 katındaki çelik kolonlar beton ile çevrelenmiştir. kat arasında C 60/75 ve tabliyelerde C 50/60 olduğu kaydedilmektedir. Ayrıca temel katlarından ilk 8 kata kadar C70 dayanımında perde duvarlar yapılarak yapıya ekstra güç katılmıştır.000m3 C60 dayanımda beton kullanılmıştır. Beton sınıfının 126.kata kadar C 80/100. Bina betonarme olarak yapılmıştır. Binada C60-C80 dayanım sınıflarında beton kullanılmıştır.000m3 hazır beton. Temel kalınlığı 3. Ayrıca zemin güçlendirmesi için 1. 60 ile 115 metre derinliğinde değişen 104 adet kazıkla güçlendirilmiş ve 4. Temel. Binada daha çok çelik kullanılmış olsa da temelde C45 beton kullanılmıştır. PETRONAS TOWERS. Binanın yaklaşık 150. DÜNYADA ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILAR • BURJ DUBAİ. Bina inşası için yaklaşık 160. kattan sonra geri kalan katları çelik olarak yapılmıştır. TAİPEİ 101. • • .

 DÜNYADA ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILAR Şekil 2.2 Dünyadaki En Yüksek Yapılar .

1 Türkiye’ deki En Yüksek Binalar . TÜRKİYE’ DE ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILAR Şekil 3.

3 .2 Şekil 3. TÜRKİYE’ DE ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILAR Şekil 3.

Çünkü yapı ömrü boyunca daima düşey yükler etkisinde kalacak zaman zaman da yatay yükleri taşımak durumunda kalacaktır. yapıların düşey yükler için yeteri kadar güvenlikli olmasını sağlamak durumundadırlar. Şekil 4.1 Rüzgar Hızının Yükseklik ile Artması . Yapı yüksekliği ve inşa edildiği yörenin depremselliği arttıkça yatay yük etkilerinin büyümesi nedeniyle düşey yüklere göre boyutlandırılan yapı yetersiz kalır. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM • Genel olarak bir yapıya taşıyıcı sistem seçerken ve bu taşıyıcı sistemi boyutlandırırken mühendisler ilk adım olarak. hatta zaman zaman yatay yük etkilerini güvenle taşımaya yönelik özel taşıyıcı sistemler seçmek gerekir.

rüzgar ve deprem yüklerinden oluşan yatay yükler. eğilme. Şekil 4. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM • Çok katlı yüksek yapılarda. düşey yüklerin oluşturduğu basınç kuvvetleri etkisinde bir konsola benzetilebilinir. dönme. düşey yükler kadar önemlidir. Yatay yükler altında çok katlı yapı.2 Yatay Yük Etkisinde Çok Katlı Yapıda Kritik Yükler ve Deformasyonlar . kayma etkilerinin yanı sıra.

yatay yüklere dayanımı açısından taşıyıcı sistemleri.3 Çok Katlı Yüksek Taşıyıcı Sistemler . yüksek kirişli sistemler. Şekil 4. çerçeve – perdeli sistemler. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM • Çok katlı yapılarda kullanılan. tübüler sistemler. çekirdekli sistemler. çok katlı asma sistemler. kompozit (hibrid) sistemler şeklinde gruplayabiliriz. çerçeve sistemler. perde duvarlı sistemler. Bunların dışında. pnomatik sistemler. tek bir yapıya özgü olarak tasarlanmış strüktürel sistemlerde vardır.

Bu durumda bina içinde yapılacak bölmelerden sabit olanlar. düzlem duvarların yanı sıra. 1991). birbirine rijit bağlantılarla bağlanmış düşey kolon ve yatay kirişlerden oluşur.(Şekil 4. asansör.4) Betonarme ve çelik malzemenin kullanıldığı bu sistemlerin yatay yüklere karşı sağlamlığı bağlantı noktalarının rijitliğine bağlıdır (Smith&Coull. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM • Çerçeveli Sistemler Çok katlı yapılarda çerçeve sistemler. (Frischmann & Prabhau. 1967). hem düşey. kafes kiriş şeklinde oluşturulan duvarları. . merdiven ve iç çekirdek çevre duvarlarını da kapsar. • Perde Duvarlı Sistemler Belirli bir yapı yüksekliğinden sonra (~ 8-10 kat). Burada kullanılan “perde” terimi. çerçeve sistemler yatay yüklerin taşınmasında yetersiz kalmaktadır. hem de yatay yüklere karşı koyacak şekilde düzenlenerek “perde duvarlar” oluşturulur.

5 Perde Duvarlı Sistem .4 Çerçeveli Sistem Şekil 4. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM Şekil 4.

• Çekirdekli Sistemler Çekirdekler. betonarme veya her iki malzeme birleştirilerek oluşturulabilir. Bu durumda yapı içinde yatay yükleri karşılayacak perde duvarlar (taşıyıcı duvarlar) düzenlenir. 2000. perdeler için tek doğrultuda geçerli olan ilkeler. Perdelerin oluşturulmasıyla meydana getirilen çekirdekler düşey taşıyıcı elemanlardır. perdelerin birleşmesiyle oluşan düşey taşıyıcı elemanlardır. 30 katın üzerindeki yapılarda rijit çerçeve sistemlerin tek başına kullanılması uygun olmaz. çelik. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM • Perde Duvarlı ve Çerçeveli Sistemler Yatay yük olarak sadece rüzgar etkisi altında. Deprem etkisi söz konusu olduğunda bu kat sayıları daha da azalmaktadır. .146). Bu durumda bu sistemler iki doğrultuda da rijitleştirilmiş perde davranışı gösterir. s. Çok katlı yüksek bir yapıda çekirdek. çekirdeğin iki doğrultusuna da uygulanır(Özgen & Sev.

Bina çevresini oluşturan tüpün duvarları. Bu elemana çerçeveli tüp ya da çerçeveli boru denilmektedir. Böylece bu sık kolon ve kat kirişlerinin birleşmesiyle oluşturulan çerçevelerden meydana gelen bir taşıyıcı sistem elde edilmektedir. yüksek ana kirişlerle bağlanmıştır. Şekil 4. dikdörtgen ya da benzeri bir boruya benzeyen.6 Tüp Sistemler . birbirine yakın dış kolonlardan oluşur. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM • Tübüler Sistemler Bu tür taşıyıcı sistem delikli.

görünümü vb. örneğin yapının fonksiyonu. (Şekil 4. strüktürel sistemler üzerindeki kararlar. inşa edilebilirliği üzerindeki etkilerine göre verilebilmektedir. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM • Kompozit (Hibrid) Sistemler Günümüzde bilgisayar kapasiteleri kısıtlayıcı olmaktan çıktığı için.7 Hibrit Sistemler) .

Düşey yükler mümkün olan en kısa yoldan temele intikal etmelidir. rüzgarın hakim olduğu yerlerde cephe eksenlerinin kesişme noktasına yakın olmasına gayret edilmelidir. asma sistemler ancak önemli fayda ve zaruretler halinde kullanılmalıdır. Yani büyük konsollar. Bu şekilde bunların moment taşıma kapasitelerinin arttırılmış olacağı aşikardır. Yani gerek perde ve gerekse çekirdeklere büyük düşey yük alanları temine çalışarak bunların üzerindeki basınç kuvveti arttırılmalıdır. (Kararlı Yapı) Çekirdeklerin esas taşıyıcı olduğu durumlarda deprem bölgelerinde mümkün olduğu kadar yapının ortalama kütle merkezine. Çekirdekler ve tüpler dışındaki yatay yük taşıyan elemanlar mümkün olduğu kadar binanın dış çevresine yakın ve bina kenarlarına paralel olarak konmalıdır. • • ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM SEÇİMİNDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSULAR Düşey taşıyıcı elemanların eksenleri mümkün olduğu kadar intibak etmelidir. • • • . Daimi düşey yükler yatay yüklerin taşınmasında faydalı faktör olarak kullanılmalıdır. büyük taşıyıcı aktarma kirişleri.

• • • . Binanın ekonomik olmasının temininde. Taşıyıcı sistem seçerken bu hususa dikkat edilmelidir. taşıyıcı sistemin biraz pahalı olmasına karşı kat adedini artırabilme gibi imkanları veren taşıyıcı sistemler sonuçta daha ekonomik kalabilirler. çekirdeği büyük burulma momentleri etkisinden kurtarmak için kenarlarda birbirine paralel en az iki yatay yük alacak perde veya çerçeve teşkil edilmelidir. İnşaat süresinin kısaltılması ekonomik açıdan önemlidir. Taşıyıcı sistem tesisatın dağıtımına müsait olmalıdır. ÇOK KATLI YÜKSEK YAPILARDA TAŞIYICI SİSTEM SEÇİMİNDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSULAR • Çekirdeğin esas taşıyıcı olduğu durumlarda.

Performans esaslı yöntemler tasarımcıya güvenli tasarımlar yapması için. ÜLKEMİZDE YÜKSEK BİNALARLA İLGİLİ DEPREM YÖNETMELİĞİ ÇALIŞMALARI Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından 28 Ocak 2011 tarihinde ‘Deprem Bölgelerinde Yapılacak Yüksek Binalar Hakkında Yönetmelik Komisyon Toplantısı’ yapılmış ilgili çalışmalara başlanmasına karar verilmiştir. bu yönetmelik. İstanbul Büyükşehir Belediyesi. yurdumuzda bazı tasarım mühendisleri tarafından önemli binalar için kullanılmaktadır. Yurdumuzda binaların deprem etkileri altında tasarımı için kullanılan Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik (DBYBHY 2007) yanında İstanbul’da inşa edilecek yüksek binaların tasarımında kullanılmak üzere geliştirilen İstanbul Yüksek Binalar Deprem Yönetmeliği (IYBDY 2008) yol gösterici bir kılavuz belgesi olarak düşünülmektedir. Ayrıca İstanbul’da yüksek yapı inşaatında belirgin bir artış olması nedeniyle. inşa edilecek yüksek katlı binalar için İstanbul Yüksek Binalar Deprem Yönetmeliği’ni (İYBDY 2008) yayınlamıştır. Bu yönetmelik henüz yürürlüğe girmemiş olmakla beraber. performans tasarımı fikrini ileri sürmüştür. binanın depremde nasıl davranacağını değerlendirmesi konusunda yardımcı olur. Geleneksel kuvvet esaslı tasarıma ek olarak. .

. en düşük yer seviyesinden itibaren yüksekliği en az 60m olan binalardır. çeşitli deprem düzeylerinde yapı için öngörülen performans hedefleri ile uyumlu olacak şekilde tanımlanır. deprem etkileri altında temel ilke olarak performansa göre tasarımı esas alır.İSTANBUL YÜKSEK BİNALAR DEPREM YÖNETMELİĞİ  Yönetmeliğin Kapsamı Yüksek binalar tamamı yer altında olan ve binayı tümüyle kuşatan yüksek yatay rijitlikli çevre perdelerine sahip bodrum katları hariç olmak üzere. Bu tasarım yaklaşımında.  Yönetmeliğin Genel Yaklaşımı Bu Yönetmelik. Kabul edilebilir hasar limitleri. belirli düzeylerdeki deprem yer hareketleri altında yüksek binaların taşıyıcı sistem elemanlarında oluşabilecek hasar sayısal olarak tahmin edilir ve bu hasarın her bir elemanda kabul edilebilir hasar limitlerinin altında kalıp kalmadığı kontrol edilir.

buna karşı gelen dönüş periyodu ise 475 yıldır. • (D3) Deprem Düzeyi Yüksek binaların maruz kalabileceği en şiddetli deprem yer hareketini ifade etmektedir. (D1) düzeyindeki depremin 50 yılda aşılma olasılığı %50. • (D2) Deprem Düzeyi Seyrek ancak şiddetli deprem yer hareketlerini ifade etmektedir. buna karşı gelen dönüş periyodu ise 72 yıldır. . (D3) düzeyindeki bu çok seyrek depremin 50 yılda aşılma olasılığı %2. buna karşı gelen dönüş periyodu ise 2475 yıldır.İSTANBUL YÜKSEK BİNALAR DEPREM YÖNETMELİĞİ  DEPREM DÜZEYLERİ • (D1) Deprem Düzeyi Sık ancak şiddeti çok yüksek olmayan deprem yer hareketlerini ifade etmektedir. (D2) düzeyindeki depremin 50 yılda aşılma olasılığı %10.

Tasarım Aşaması I-B’de yine D2 deprem düzeyinde hedeflenen deprem performansını sağlayıp sağlamadığı değerlendirilir. Bu aşamada yapılan doğrusal analizler sonucu elde edilen kesit zorları ortalama dayanıma göre bulunan kesit kapasiteleri ile karşılaştırılır. D1 depremi altında sistemin neredeyse elastik çalışmasının beklenmesidir. D2 deprem düzeyine göre ön boyutlandırılması yapılmış yüksek yapının. ilgili performans seviyesi için yönetmelikte belirtilen birim şekil değiştirme sınırları ile karşılaştırılır. Bu aşamada yapılan doğrusal olmayan analizler sonucu elde edilen birim şekil değiştirmeler. • • . Bu aşamada yapılan doğrusal olmayan analizler sonucu elde edilen birim şekil değiştirmeler. Burada normal sınıf yapı için aranan koşul. Tasarım Aşaması III’de ayni yapı D3 depremi düzeyine göre hedeflenen deprem performansını sağlayıp sağlamadığı değerlendirilir. ilgili performans seviyesi için yönetmelikte belirtilen birim şekil değiştirme sınırları ile karşılaştırılır.İSTANBUL YÜKSEK BİNALAR DEPREM YÖNETMELİĞİ  Yüksek Binalarda Performansa Göre Deprem Tasarımı Aşamaları İYBDY’nde yüksek binaların tasarımı dört aşamada ele alınmaktadır. • Tasarım Aşaması I-A’ya göre. Tasarım Aşaması II’de ayni yapı D1 deprem düzeyine göre hedeflenen deprem performansını sağlayıp sağlamadığı değerlendirilir.

İSTANBUL YÜKSEK BİNALAR DEPREM YÖNETMELİĞİ  Yüksek Binalar İçin Öngörülen Minimum Performans Hedefleri .

İSTANBUL YÜKSEK BİNALAR DEPREM YÖNETMELİĞİ .

Dayanım fazlalığı göz önünde bulundurulduğunda yapının deprem altında göstereceği doğrusal olmayan davranışından doğan kapasite artımı azalmaktadır.İSTANBUL YÜKSEK BİNALAR DEPREM YÖNETMELİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ İstanbul Yüksek Binalar Deprem Yönetmeliği (İYBDY 2008). . Yüksek binalarda her iki doğrultuda yapının birinci etkin periyodu oldukça büyük olduğundan. Bunlardan birisi deprem etkisinin hesabında hareketli yük katılım katsayısı olup. yapının her iki doğrultuda taban kesme kuvveti hesabında minimum taban kesme kuvveti genellikle etkindir. Bir diğer farklılık ise kesme kuvveti dinamik büyütme katsayısında ortaya çıkmaktadır. bu farklılık düşey taşıyıcı elemanlarda. Bunun gibi mod birleştirme yöntemiyle yapılan doğrusal analizde taşıyıcı sistemin her iki doğrultudaki taban kesme kuvveti minimum taban kesme kuvvetine göre ölçeklendirildiğinde. düşey yüklerden ve depremden gelen normal kuvvetlerin kısmen azalmasına sebep olmaktadır. oldukça küçük değerler alabilmektedir. yapının Taşıyıcı Sistem Davranış Katsayısı. DBYBHY ile ortak pek çok kural içermesinin yanında bazı hususlarda ayrılmaktadır.

rijit ve büyük yük çeken ama sünek davranış sağlanabilen elemanların tasarımında kısıtlayıcı ve rasyonel olmayan çözümlere yöneltmektedir.B. Karaçöp A.(2011) Seventh National Conference on Earthquake Engineering) . Yılmaz M.İSTANBUL YÜKSEK BİNALAR DEPREM YÖNETMELİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ • Çok katlı Yüksek Binaların tasarımında DBYBHY 2007 gibi kuvvet bazlı yönetmeliklerin kullanımı tasarım mühendisini özellikle bağ kirişi türü kısa. Bu sebepten yüksek binalar için yapı davranışını daha gerçekçi irdeleyen deplasman bazlı yöntemlerin kullanımı daha yerinde olacaktır. (Celep.

.DİNLEDİĞİNİZ İÇİN TEŞEKKÜR EDERİM….