ΠΑΝΔΛΛΗΝΙΟΣ ΓΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 2013

Β΄ ΦΑΣΗ Να γξάςεηε ηνλ αξηζκό θαζελόο από ηα παξαθάησ ζέκαηα θαη δίπια ηνπ ην γξάκκα πνπ
αληηζηνηρεί ζηε ζσζηή απάληεζε.
1. Οη βειόλεο ησλ ζθαληδόρνηξσλ είλαη θαηάιιεια
ηξνπνπνηεκέλεο ηξίρεο κε απμεκέλε παξνπζία
θεξαηίλεο. Πξνέθπςαλ από:
Α. κηα κεηάιιαμε πνπ έγηλε ζε όια ηα άηνκα ελόο
αξρηθνύ πιεζπζκνύ.
Β. ηε δηαξθή ηάζε ζθιήξπλζεο ησλ ηξηρώλ ζε όια
ηα άηνκα ελόο αξρηθνύ πιεζπζκνύ.
Γ. κεηαιιάμεηο ζε θάπνηα άηνκα ηνπ αξρηθνύ
πιεζπζκνύ πνπ επλνήζεθαλ ιόγσ
απνηειεζκαηηθόηεξεο άκπλαο.
Γ. δηαζηαπξώζεηο κε άιια είδε πνπ δηέζεηαλ
ζθιεξέο ηξίρεο.

2. Σε κηα βξαρνλεζίδα ζην Αηγαίν όπνπ νη ζαύξεο
είλαη ηα κνλαδηθά ζπνλδπιόδσα, ν πιεζπζκόο ηνπο
παξακέλεη ζε ζηαζεξά επίπεδα κέζα ζηα ρξόληα.
Απηό νθείιεηαη:
Α. Ο πιεζπζκόο είλαη γελεηηθά ηξνπνπνηεκέλνο θαη
δελ έξρνληαη ζε επηθνηλσλία κε άιινπο πιεζπζκνύο.
Β. Σε ζλεζηγόλα γνλίδηα πνπ ξπζκίδνπλ ηνλ
πιεζπζκό.
Γ. Σηε ζήξεπζε πνπ είλαη εληνλόηεξε από ηελ μεξά.
Γ. Σηνπο πεξηνξηζκέλνπο θπζηθνύο πόξνπο.

3. Ύζηεξα από ηελ θαηαζθεπή ελόο ππξεληθνύ εξγνζηαζίνπ ζηηο όρζεο κηαο ιίκλεο παξαηεξήζεθαλ
αζπλήζηζηα απμεκέλνη ζάλαηνη ςαξηώλ. Σεκεηώλεηαη όηη ην εξγνζηάζην πιεξεί όινπο ηνπο θαλόλεο
αζθαιείαο. Η κείσζε ηνπ πιεζπζκνύ ησλ ςαξηώλ νθείιεηαη ζε:
Α. θαηλόκελα ζπζζώξεπζεο κε βηνδηαζπώκελσλ νπζηώλ.
Β. αύμεζε ησλ ληηξηθώλ αιάησλ ζηα λεξά ηεο ιίκλεο.
Γ. απεπζείαο ζαλάησζε ησλ ςαξηώλ ιόγσ ρεκηθώλ νπζηώλ.
Γ. παξαγσγή ζεξκνύ λεξνύ πνπ δηνρεηεύεηαη ζηε ιίκλε.
4. Τα δεδνκέλα ζην δηπιαλό δηάγξακκα δείρλνπλ ηελ ύπαξμε αζζέλεηαο ζε αλζξώπηλν νξγαληζκό. Η
δηαηάξαμε ηεο ηζνξξνπίαο θαη ηεο νκαιήο ιεηηνπξγίαο ηνπ νξγαληζκνύ θαηαδεηθλύεηαη κε ηελ αιιαγή ηεο
ζεξκνθξαζίαο κεηαμύ ησλ ζεκείσλ:
Α. Α θαη Β
Β. Β θαη Γ
Γ. Γ θαη Γ
Γ. Γ θαη Δ

1

Α. Η εηθόλα αλαπαξηζηά ηέζζεξα δηαθνξεηηθά είδε βαθηεξίσλ. Α. Καλέλα από ηα είδε 2 θαη 4 δελ ζα επηβηώζεη γηαηί αληαγσλίδνληαη γηα ηηο ίδηεο πεγέο ηξνθήο. Δ. Τν είδνο 3 έρεη ηε κεγαιύηεξε επθαηξία επηβίσζεο επεηδή δελ παξνπζηάδεη γελεηηθέο κεηαιιάμεηο. Τν θύηηαξν Κ είλαη έλα θαξθηληθό θύηηαξν ην νπνίν δεκηνπξγείηαη από ην ακπληηθό ζύζηεκα θαη βνεζάεη ζηελ απνηξνπή ηεο αζζέλεηαο. Το κφτταρο Κ προςτατεφει τα βακτιρια ώςτε να αναπαραχκοφν χωρίσ να κινδυνεφουν να καταςτραφοφν. 2 . Τν θύηηαξν Κ είλαη έλα ιεπθό αηκνζθαίξην ην νπνίν εγθισβίδεη παζνγόλνπο κηθξννξγαληζκνύο Δ. Β. Πνηα από ηηο πξνηάζεηο πνπ αθνινπζνύλ πεξηγξάθεη θαιύηεξα ηε δηαδηθαζία απηή. Β. Τν είδνο 1 έρεη ηε κεγαιύηεξε επθαηξία επηβίσζεο επεηδή παξνπζηάδεη ηε κεγαιύηεξε γελεηηθή πνηθηινκνξθία. Τν θύηηαξν Κ είλαη έλα ιεπθό αηκνζθαίξην ην νπνίν απειεπζεξώλεη αληηγόλα γηα ηελ θαηαζηξνθή ησλ βαθηεξίσλ.7. Η εηθόλα αλαπαξηζηάλεη κηα δηαδηθαζία ε νπνία ζπκβαίλεη ζην αίκα. Γ. Πνηα από ηηο παξαθάησ πξνηάζεηο δηαηππώλεη θαιύηεξα ηηο πηζαλόηεηεο επηβίσζεο ησλ εηδώλ απηώλ αλ ζπκβεί θάπνηα αιιαγή ζην πεξηβάιινλ. Γ. Κανζνα από τα βακτιρια τθσ εικόνασ δεν κα επιβιώςει γιατί τα βακτιρια αναπαράγονται μονογονικά. 8.

Πνην από ηα παξαθάησ δηαγξάκκαηα αλαπαξηζηά ην ελεξγεηαθό πεξηερόκελν ησλ επηπέδσλ ηεο ππξακίδαο. Οη πιεζπζκνί απηνί θαηνηθνύλ ζε πεξηνρέο κε παξόκνην πεξηβάιινλ. 4 3 .9. πεξηβαιινληηθή αιιαγή. 3 Γ. 1 Β. 10. ζε ζρέζε κε ηελ ηδηόηεηα. Σπκβαίλεη κηα δπζκελήο. Σε πνην πιεζπζκό ζα επηβηώζνπλ πεξηζζόηεξα άηνκα. Σε ηέζζεξηο δηαθνξεηηθνύο πιεζπζκνύο ηνπ ίδηνπ είδνπο ππάξρεη εθαηνζηηαία θαηαλνκή ελόο ραξαθηεξηζηηθνύ όπσο θαίλεηαη ζην δηάγξακκα. 2 Γ. Α.

ππνβιεζεί ζε ακεηςηζπνξά . χρθςιμοποιθκεί εναλλακτικά διαγονιδιακζσ ποικιλίεσ καλαμποκιοφ 4 . κεηά από δξηκύ ρεηκώλα.16. Τν πξόβιεκα ζα κπνξνύζε λα είρε κεηξηαζηεί αλ νη αγξνί γηα ηα θαιακπόθηα ζε όιε ηε ρώξα είραλ: Α. νη επηζηήκνλεο ζπλεηδεηνπνίεζαλ όηη ην 80% ησλ θαιιηεξγεηώλ θαιακπνθηώλ ζηηο ΗΠΑ. κεηαηξέπεηαη ζε αλόξγαλεο ρεκηθέο ελώζεηο Β. αλαθπθιώλεηαη θαη γπξίδεη ζηνπο παξαγσγνύο Δ. ήηαλ επάισηα ζην ςύρνο. Τα Χ ζην δηάγξακκα αληηζηνηρνύλ ζηελ πνζόηεηα ηεο ελέξγεηαο πνπ: Α. πεξηζζόηεξνπο αλζεθηηθνύο κηθξννξγαληζκνύο ζην ςύρνο Γ. κεγαιύηεξε γελεηηθή πνηθηιόηεηα ηεο θαιιηέξγεηαο θαιακπνθηνύ Δ. χάνεται ςτο περιβάλλον με τη μορφή θερμότητασ 17. Β. Τν 1970. Τν δηάγξακκα δείρλεη ηελ πνζόηεηα ηεο δηαζέζηκεο ελέξγεηαο ζηα ηξνθηθά επίπεδα κηαο ηξνθηθήο αιπζίδαο. παξακέλεη αρξεζηκνπνίεηε ζηνπο παξαγσγνύο Γ.

20. Β. Δ. ν πιεζπζκόο ησλ ξεγγώλ κεηώζεθε κα ηελ αιηεία ηνπο. ν ηόλνο. πνπ ηξέθεηαη από ηε ξέγγα . Α. Τν παξαθάησ δηάγξακκα είλαη κηα ππόζεζε ησλ εμειηθηηθώλ ζρέζεσλ νθηώ εηδώλ βαηξάρσλ (Α έσο Θ) πνπ δνπλ ζε ηξεηο επείξνπο. Ωο απνηέιεζκα. Πνηα πξόηαζε είλαη ΣΩΣΤΗ. 31. Πνην από ηα παξαθάησ ηξνθηθά πιέγκαηα απεηθνλίδεη ζσζηά ηηο ηξνθηθέο ζρέζεηο απηνύ ηνπ πδάηηλνπ νηθνζπζηήκαηνο. Η καξίδα ε νπνία ήηαλ ηξνθή ηεο ξέγγαο απμήζεθε ζε πιεζπζκό θαη νη ςαξάδεο ζηξάθεθαλ ζηελ αιηεία ηεο καξίδαο. Τν γέλνο πηζαλόηαηα πξνέξρεηαη από ηελ Αζία. Το είδοσ Η ζχει περιςςότερεσ ομοιότθτεσ με το είδοσ Ε από ότι με το Γ. Σπλέπεηα ησλ πξνεγνπκέλσλ ήηαλ λα κεησζεί ζεκαληηθά ν πιεζπζκόο ηνπ βαθαιάνπ θαη ησλ ζαιαζζνπνπιηώλ. 5 . εμαθαλίζηεθε. Τν είδνο A είλαη ην λεόηεξν εμειηθηηθά. Γ. Τα είδε Β θαη Γ εμειίζζνληαη από ην είδνο Α. Σε έλα πδάηηλν νηθνζύζηεκα.

Δίλαη γλσζηό επίζεο όηη πνιιά έληνκα «βιέπνπλ» έληνλα ην ηώδεο. 6 . Ταγθαλίθα θαη Μαιάνπη. οι απομονωμζνεσ ομάδεσ ιρκαν ξανά ςε επαφι. 37.Τα άηνκα απηώλ ησλ πιεζπζκώλ ησλ θπηώλ. Απαληήζηε ζηηο εξσηήζεηο πνπ αθνινπζνύλ. Να ζεκεηώζεηε κε (Σ) ηηο πξνηάζεηο πνπ ζεσξείηε ζσζηέο θαη κε (Λ) ηηο πξνηάζεηο πνπ ζεσξείηε ιαλζαζκέλεο. γεληά κε γεληά απέθηεζαλ όιν θαη πην ηώδεο θέληξν ησλ ινπινπδηώλ ηνπο γηα λα είλαη πην εύθνια αλαγλσξίζηκα από ηα έληνκα κέζσ ησλ νπνίσλ γίλεηαη ε αλαπαξαγσγή ηνπο. όπωσ φαίνεται ςτο διάγραμμα. νη παπαξνύλεο.ρ. 36. Σπγθεθξηκέλεο αιιαγέο ζην γελεηηθό πιηθό ησλ εληόκσλ ζε πξνεγνύκελεο γελεέο θαζόξηζαλ ηε δπλαηόηεηα ηνπο λα αλαγλσξίδνπλ πνιύ εύθνια ηα θπηά κε ηέηνηα ρξώκαηα ζηα ινπινύδηα ηνπο. επηιεθηηθά. πηζαλόηαηα κεηά ηελ πάξνδν ρξόλσλ λα επηθξαηήζνπλ θαη έληνκα πνπ ζα αλαγλσξίδνπλ επθνιόηεξα ην θίηξηλν ρξώκα. π. Η ιίκλε Μαιάνπη κόλν έρεη 200 είδε θηριηδώλ. Η πνηθηιόηεηα ηνπ είδνπο ησλ θηριηδώλ ζε απηέο ηηο Αθξηθαληθέο ιίκλεο κπνξεί λα νθείιεηαη ζηηο κεηαβνιέο ηεο ζηάζκεο ηνπ λεξνύ θαηά ηε δηάξθεηα ρηιηάδσλ εηώλ. Βηθηώξηα. νη ηξεηο κεγάιεο ιίκλεο. ρξεζηκνπνηώληαο ην παξαθάησ θείκελν σο θύξηα πεγή πιεξνθνξηώλ: Μεηαβνιέο ηνπ πδάηηλνπ νξίδνληα ηεο ιίκλεο Σηελ Αθξηθή. πεξηέρνπλ ην κεγαιύηεξν αξηζκό εηδώλ ςαξηώλ από νπνηαδήπνηε άιιε ιίκλε ζηνλ θόζκν. ομάδεσ κιχλιδών απομονώκθκαν ςε μικρότερεσ λίμνεσ. Με τθν πάροδο του χρόνου ςτισ ομάδεσ κιχλιδών εμφανίςτθκαν γενετικζσ διαφορζσ. γεγνλόο πνπ ζπλέβαιε απνθαζηζηηθά ζηελ αλαπαξαγσγή ησλ θπηώλ κε απηό ην γλώξηζκα. Αλ ζην κέιινλ επηθξαηήζνπλ θπηά κε θίηξηλν θέληξν ζηα ινπινύδηα ηνπο. Τν γεγνλόο απηό ζεσξείηαη εμειηθηηθή πξνζαξκνγή πνπ ζπκβάιιεη ζηελ επθνιόηεξε αλαπαξαγσγή απηώλ ησλ θπηώλ. Εξαιτίασ των ςυγκεκριμζνων γενετικών μεταβολών. 35. οι πλθκυςμοί των κιχλιδών ιταν αδφνατο να αναπαραχκοφν μεταξφ τουσ. κάποτε οι τρεισ αυτζσ λίμνεσ ιταν ενωμζνεσ ςε μια μεγάλθ λίμνθ και όλεσ οι κιχλίδεσ μποροφςαν να αναπαράγονται μεταξφ τουσ. Οι μεταβολζσ τθσ ςτάκμθσ του νεροφ κατά τθ διάρκεια χιλιάδων ετών είχαν ωσ αποτζλεςμα τθ ςθμερινι ποικιλότθτα ςτα είδθ των κιχλιδών. Σφμφωνα με μια υπόκεςθ.Πνιιά ρεξζαία θπηά έρνπλ ζην κέζν ησλ ινπινπδηώλ ηνπο βαζύ κπιε (ηώδεο) ρξώκα όπσο εκείο ην αληηιακβαλόκαζηε. αθόκα θαη κήθε θύκαηνο ηνπ ππεξηώδνπο πνπ εκείο δε βιέπνπκε. Όταν κατζβθκε θ ςτάκμθ του νεροφ. Όταν θ ςτάκμθ του νεροφ ανζβθκε πάλι.

Από ηε ζηηγκή ηνπ ζρεκαηίζζεθαλ νη ηξεηο ιίκλεο. τθν αφξθςθ του προςαρμοςτικοφ πλεονεκτιματοσ ςτα κουνζλια με μαφρο τρίχωμα 7 . ηε κείσζε ηνπ αξηζκνύ ρξσκνζσκάησλ ζηα θνπλέιηα κε καύξν ηξίρσκα Β. Τα παξαθάησ δηαγξάκκαηα αλαπαξηζηνύλ ηελ αιιαγή πνπ ζπκβαίλεη ζηελ εκθάληζε ελόο πιεζπζκνύ θνπλειηώλ ζε δηάζηεκα 10 ρξόλσλ: Αξρηθή θαηαλνκή Καηαλνκή κεηά ηε δεθαεηία Οη κεηαβνιέο ζην ρξώκα ηνπ ηξηρώκαηνο ησλ θνπλειηώλ ζην δηάζηεκα ηεο δεθαεηίαο εμεγνύληαη κε.42. 52. Γ. ηε κείσζε ηνπ πξνζαξκνζηηθνύ πιενλεθηήκαηνο ζηα θνπλέιηα κε ιεπθό ηξίρσκα Γ. έκεηλαλ απνκνλσκέλεο ε κία από ηελ άιιε. ηε κείσζε ηνπ πξνζαξκνζηηθνύ πιενλεθηήκαηνο ζηα θνπλέιηα κε ιεπθό ηξίρσκα Γ. Οη ηνπηθέο ζπλζήθεο ήηαλ πνιύ δηαθνξεηηθέο ζε θάζε κία από ηηο ηξεηο κηθξόηεξεο ιίκλεο. Α. Α. ηε κείσζε ηνπ αξηζκνύ ρξσκνζσκάησλ ζηα θνπλέιηα κε καύξν ηξίρσκα Β. Η ζηάζκε ηνπ λεξνύ κεηαβιήζεθε πνιύ ιίγν κε ηελ πάξνδν ηνπ ρξόλνπ. Οη δηαθνξέο κεηαμύ ησλ εηδώλ θηριηδώλ ήηαλ κηθξέο θαη έηζη ήηαλ δπλαηή ε κεηαμύ ηνπο αλαπαξαγσγή. τθν αφξθςθ του προςαρμοςτικοφ πλεονεκτιματοσ ςτα κουνζλια με μαφρο τρίχωμα Αξρηθή θαηαλνκή Καηαλνκή κεηά ηε δεθαεηία Οη κεηαβνιέο ζην ρξώκα ηνπ ηξηρώκαηνο ησλ θνπλειηώλ ζην δηάζηεκα ηεο δεθαεηίαο εμεγνύληαη κε. Πνηα δηαπίζησζε κπνξεί λα ππνζηεξίμεη ηελ εξκελεία πνπ δηαηππώζεθε παξαπάλσ γηα ηελ πνηθηιόηεηα ησλ θηριηδώλ. 43. Α. Να εμεγήζεηε ζπλνπηηθά ηνλ ηξόπν κε ηνλ νπνίν πξνθύπηνπλ απηέο νη γελεηηθέο δηαθνξέο. ηελ αύμεζε ηνπ πξνζαξκνζηηθνύ πιενλεθηήκαηνο ζηα θνπλέιηα κε ιεπθό ηξίρσκα Δ. Γ. Κάζε πιεζπζκόο θηριηδώλ είλαη γελεηηθά δηαθνξεηηθόο από ηνπο άιινπο. ηελ αύμεζε ηνπ πξνζαξκνζηηθνύ πιενλεθηήκαηνο ζηα θνπλέιηα κε ιεπθό ηξίρσκα Δ. Β.

Δ. Ο βαθηεξηαθόο πιεζπζκόο δελ κπνξεί λα επηβηώζεη ζηελ έθζεζή ηνπ ζε απηό ην αληηβηνηηθό. Γ. Κάποια βακτιρια του πλθκυςμοφ παρουςιάηουν ανκεκτικότθτα ςτο ςυγκεκριμζνο αντιβιοτικό 8 .64. Τα βαθηήξηα αιιάδνπλ εμαηηίαο ηεο έθζεζεο ηνπο ζην αληηβηνηηθό. Πνιιά βαθηήξηα πεζαίλνπλ κεηά από πξόζιεςε πιαζκηδίνπ από ηα γεηηνληθά αλζεθηηθά βαθηήξηα. Τν παξαθάησ δηάγξακκα αλαπαξηζηά κεξηθέο κεηαβνιέο πνπ ζπκβαίλνπλ ζε έλα βαθηεξηαθό πιεζπζκό πνπ εθηέζεθε πξόζθαηα ζε έλα αληηβηνηηθό. Α. Β. Πνηα πξόηαζε δίλεη ηελ θαιύηεξε εμήγεζε γηα ηελ παξνπζία ησλ βαθηεξίσλ ηελ 4ε εκέξα.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful