You are on page 1of 11

»¬AlµÃ OµhÐwOµÀvÀ: ¶pñ¶ªÀåhµ sû¹±µhµlɶ¥AvÑ sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ q¸ñ¶¢ÀÀPïhµ

¶¢ÀÀ±¸v YSµl¿´¨, I´ª. YÇ.

GqÒl¸ÙhµA:
»¬AlµÃ¶¢ÀhµA ¶¢ÃhµñÊ¢À sû¹±µhµlÉ¥¹nOº VÇAlµ¶mlµo £ÀSµh¸ ¶¢Àh¸vÀ sû¹±µj±ÀµÀ ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃnOº
VÇAl¼¶m£ O¸¶¢Êm ¶¢Àhµ Vû¸Alµ¶ª sû¹¢¸vÀ Fm¸fµÀ ¶¢À¶m ¶¢Àlûµï ÈpvÀôsÀOµÀhµÀm¸é±ÀÀ. ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶¢ÀhµA
‘£lɧ'¶¢Àhµ¶¢ÀÊm sû¹¢¸vÀOµÃf¸ F Vû¸Alµ¶ª ¢¸lµÀvÀ È¢lµYvÀôhµÀm¸é±µÀ. l¿nOº ¶¢ÀÃvA sû¹±µhµ
«¸öhµAhµñþï qÒ±¸dAvÑ l¸S¼ GAl¼. «¸öhµAhµñþï qÒ±¸d Vµ±¼hµñO¸±µÀvÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀ «¸öhµAh¸ñþïnOº VÉ»ª¶m
OµÅ»¨n È¢vôfºAVµvÉlµÀ. ElµAh¸ IAlµÀOµAdÉ «¸öhµAhµñþï qÒ±¸d¶¢ÀÊml¼ ‘»¬AlµÀ¶¢Á'v l¸ö±¸ ¶¢ÃhµñÊ¢À
Y±¼S¼Al¼ Cn GSµØfºAVµf¸nOÉ. ‘sû¹±µj±ÀµÀhµ' CÊml¼ ‘»¬AlµÀ¶¢ÀhµA'hÐ qÒvÛfµA Y±¼S¼Al¼. F Êm¶pkµïAvÑ
‘»¬AlµÀ' CAdÉ J£Àdº Cn £¶¢±¼AVµfµÊ¢À S¸Oµ sû¹±µj±ÀµÀ «¸öhµAhµñþï ¶ª¶¢À±µAvÑ r¸vÎضmé ËOÇþñ¶ªå¶¢Áv
SµÀ±¼AW OµÃf¸ CAlµ±¼O½ hÇw±ÀµÀYÇq¸êw.
ËÈp sû¹¢¸v¶mÀ È¢vôfºAVµf¸nOº sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ CÊm ¶pñ¶¢ÀÀP ‘»¬AlµÃOµhÐwOµÀfµÃ,'
«¸öhµAhµñþï ¶ª¶¢À±µ ±ÀÇÃlûµÀfµÃ ¶ª±¼S¸Ø ¶ª±¼qÒh¸fµÀ. sû¹±µhµ lÉ¥¹nOº ¶ªA¶pÁ¹±µä «¸öhµAhµñþïA O¸¢¸vn
IvÀSÇiå V¸dº¶m ¶pñkµ¶¢À ¶¢ïOºå §ñ sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢S¸±µÀ. ‘¶ªölɧ,' ‘¶ª¶®±ÀµÀ n±¸Oµ±µg' È¢ÀÀlµvSµÀ
Glµï¶¢ÃvOµÀ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ¢¸ñ»ª¶m ‘¶ªAlûµï' CÊm sÇAS¸x l¼¶m ¶piñOµvÑ ¶¢ÀÃv¹vÀm¸é±ÀÀ. ËOÇþñ¶ªå¶¢
¶¢ÀhµA K±Ðq¸ lÉ¥¹v ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃvhÐ ¶¢ÀÀfº¶pfº GAfµfµA ¶¢v¶m OµwSÉ EsìAlµÀv¶mÀ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ
Sµñ»¬AV¸±µÀ. »¬AlµÀ±ÀÀY¹oé, OµhÐw»ªY¹oé Ê¢Àyµ£AVµf¸nOº D±ÀµÀ¶m ¶pñ±ÀµÀiéAV¸±µÀ. Ev¹ »¬AlµÃ
¶ªA¶pñl¸±ÀµÃné OµhÐwOµ £¥¹ö¶ªAvÑ Ê¢Àyµ£AW¶m OµhÐwOµÀv¶mÀ ‘»¬AlµÃ OµhÐwOµÀvo', sû¹±µj±ÀµÀ
OµhÐwOµÀvAlµ±µÃ »¬AlµÃ OµhÐwOµÀvÀS¸ GAf¸vo D±ÀµÀ¶m »pvÀ¶pÁnV¸Û±µÀ. sû¹±µhµ lɶ¥AvÑ È¢ÀY¹±¼d½
¶ªsûµÀïvÀSµv »¬AlµÀ¶¢Áv ¶¢À¶m¶ªÀùvvÑ OµhÐwOµÀvËÈp¶m ¶ªÀ¶¬Ål¸í¶¢A OµvÀSµf¸nO½, OµhÐwOµ ¶¢Àh¸né
sû¹±µj±ÀµÀ CAhµ±¸íSµAS¸ VɱÀµÀf¸nO½ D±ÀµÀ¶m Cq¸±µËÈ¢À¶m OµÅ»¨ VÉ¥¹±µÀ. C±¼«¸àdºv³ S¸±¼ »pûv¹¶ª¾pûn
(hµhµö¥¹«¸åòné) Dlû¸±µA VÉ»ªOÍn ¶pÁohµ hж¢Ã¶ªÀ COºöm¸´ª S¸±µÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ËlǶ¢ ¥¹«¸åòné n±¼îAV¸±µÀ;
Cv¹SÉ sû¹±µhµ lɶ¥AvÑÊm Ci SͶpê hµhµöÊ¢hµå C±ÀÀ¶m §ñ Dl¼¶¥AOµ±¸V¸±µÀïv ¢¸±¼ ‘CËlÇþöhµ' »ªl¸èAh¸né
¶pÁm¸l¼S¸ VɶªÀOÍn sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ËlǶ¢¥¹«¸åòné n±¼îAVµf¸nOº §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ hµvÈpd¹à±µÀ.
‘»¬AlµÃ OµhÐwOµ' »ªl¸èAh¸nOº El¼ È¢ÀÀlµdº È¢ÀdÀà Cn VǶp궢VµÀÛ.
‘»¬AlµÀ¶¢Á' CÊm ¶pl¸nOº §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ‘»¬AlµÀhµö' CÊm LOµ Y¹i m¸¶¢ÀA l¸ö±¸
£¶¢±¼AV¸±µÀ. ‘hµö' CÊml¼ LOµ ¶pñhµï±ÀµÀA; El¼ Y¹i lûµ±¸îné hÇw±ÀµÀYǶpÁýåAl¼. Gl¸¶¬±µgOµÀ, ‘SÐhµöA'
CAdÉ ‘Sж¢Á lûµ±µîA' (Sж¢Á ±ÀÇÀÀOµÖ v°µgA). Cv¹SÉ ¶¢Ã¶m¶¢hµöA, ËlǶ¢hµöA, ËOÇþñ¶ªå¶¢hµöA v¹Adº LOµ Y¹i
vÉOµ LOµ SµÃñ¶pÁ v°µg¸v¶mÀ £¶¢±¼AVµf¸nOº ‘hµöA' CÊm ¶pñhµï±ÀµÃné G¶p±ÀÇÃS¼«¸å±µÀ. ‘»¬AlµÀhµö' CAdÉ
»¬AlµÀ¶¢Áv v°µgA Cn VǶpÁýêOж¢VµÀÛ. O¸o EOµÖfµ ‘»¬AlµÀ¶¢ÁvÀ' CÊm ¶¢Ãd ‘sû¹±µj±ÀµÀÀvÀ' CÊm
¶¢ÃdOµÀ ¶p±¸ï±ÀµÀ ¶plµAS¸ G¶p±ÀÇÃS¼AVµsfºAl¼. ¶¢À¶mA J ¶¢Àh¸nOº vÉl¸ OµÀv¹nOº
¶ªAsAlû¼AW¶m¶pêdºOºo sû¹±µj±ÀµÀÀvAlµ±¼O½ LOµ ¶¢À¶m¶ªåhµöA GAl¼; ¶¢À¶mA JËlÇm¸
£¶¢±¼AV¸v¶mÀOµÀ¶mé¶pÁýêfµÀ, Cl¼ IAhµ Oºô¶¨àËÈ¢À¶m hµ±µÖËÈ¢Àm¸, hµhµöËÈ¢Àm¸ ¶ª±É ¶¢À¶mA £¶¢±¼AVÉ £lû¸¶mAvÑ
LOµ ¶pñhÉïOµ ¶plµèi GAdÀAl¼. El¼ q¸¥¹Ûhµï lÉ¥¹v vÉl¸ Ehµ±µ lÉ¥¹v ¢¸±¼OµAdÉ tû¶méAS¸ GAdÀAl¼.
l¸nn ‘»¬AlµÀhµöA' Cm¸é±µÀ §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ.
¶¢À¶mA »¬AlµÃ OµhÐwOµÀv¶¢ÀÀ Cn Cn»pAVµÀOТ¸vAdÉ ¶¢À¶m ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö«¸né ¶¢À¶m
¶ªA¶pñl¸±ÀµÀAvÑ È¢vôfºAV¸w. E¶pêdº ¶¢±µOµÃ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ËlǶ¢¥¹¶ªåòA S¿ñOµÀ hµhµö¥¹«¸åòné Dlû¸±µAS¸ VɶªÀOÍn
n±¼îAVµsfºAl¼. ¶¢À¶m ¶¢À¶m¶ªåhµöA Ê¢l¸Ah¸¶mé¶mÀ¶ª±¼AW GAdÀAlµÊml¼ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ Ctûq¸ñ±ÀµÀA;

1
OÍAhµ ¶¢±µOµÃ Cl¼ nYA OµÃf¸. O¸sdºà sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀ Ê¢l¸Ah¸né Dlû¸±µAVɶªÀOÍn ËOÇþñ¶ªå¶¢
ËlǶ¢¥¹«¸åòné ±µÃqÏAl¼AV¸w. ‘OµhÐwOµ' CÊm ¶pl¸nOº ‘£¶¥öA' Cn C±µæA; ‘»¬AlµÀ,' ‘OµhÐwOµ' CÊm
¶pl¸v¶mÀ Oµw»p¶m¶pÁýêfµÀ ¶¢À¶m ¶¢À¶m¶ªåhµöA (Ê¢Àlûµ¶ªÀù) »¬AlµÀ (sû¹±µj±ÀµÀhµ) C±ÀÀ¶m¶pêdºOºo ¶¢À¶m
£¥¹ö¶ªAvѶmÃ, DhµîvѶmà ¶¢À¶mA £¥¹önOº VÇAl¼¶m ¢¸yµõA; F £lûµAS¸ ¶¢À¶mA »¬AlµÃOµhÐwOµÀvA
CÊml¼ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ sû¹¶¢¶m.
sû¹±µhµ «¸öhµAhµñþï qÒ±¸dA ‘»¬AlµÃ qÒ±¸dA'S¸ ±µÃ¶pÁ l¼lµÀçOж¢fµA q¸ñ±µAtûAWAl¼.
¶¢ÀÀ»ªô¶¢ÀÀvÀ, ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀ sû¹±µhµ «¸öhµAh¸ñþïnOº ¶¢ïi±ÉOµÀvÀ CÊm LOµ CqÒ¶¬ D O¸vAvÑ GAfÉl¼.
±¸¾¨àò±ÀµÀ ¶ªö±ÀµÀA ʪ¶¢O³ (RSS) CÊm ¶ªA¶T¹nOº uY¹vÀ Dm¸dº£. «¸öhµAhµñþï qÒ±¸dAvÑ ‘¶¢ÀhµA'
¶pñ¶¢ÀÀP q¸hµñ ¶¢»¬AWlµ¶mf¸nOº ¶ªAlɶ¬A vÉlµÀ. l¸l¸¶pÁ «¸öhµAhµñþï ¶ª¶¢À±µ ±ÀÇÃlûµÀvAlµ±µÃ ¶¢Àh¸né
D±ÀµÀÀlûµAS¸ ¢¸fµÀOµÀm¸é±µÀ. CAlµÀ¶¢v¶m lɶ¥A Wûm¸étû¶méA C¶¢ÁhµÀAlµn Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ H»¬AV¸±µÀ.
CAlµÀOÉ ¶¢À¶mA J ¶¢Àh¸nOº VÇAl¼¶m ¢¸±µËÈ¢Àm¸ ¶¢À¶m ¶¢Àlûµï KOµïhµ GAf¸vo, ¶¢ÀhµA S¸OµÀAf¸
‘sû¹±µj±ÀµÀhµ' CÊm Y¹j±ÀµÀ sû¹¶¢A svAS¸ G¶mé¶pÁýêfÉ ¶¢À¶mA ¶ªA¶pÁ¹±µä «¸öhµAh¸ñþïné qÏAlµSµv¶¢Àn
sÑlû¼AV¸±µÀ. Fm¸dº ¶¢À¶m sû¹±µhµ lɶ¥A OµÃf¸ ¶¢ÀhµA q¸ñi¶pl¼OµS¸ OµvÑôv ¶p±¼»ªæivÑ GAl¼.
sû¹±µj±ÀµÀÀvAlµ±µÃ KOµïAS¸ GAf¸vAdÉ ¶¢Àh¸v ¶¢Àlûµï «¸¶¢À±µ¶ªïA IAhµ±ÀÀm¸ C¶¢¶ª±µA. D ¶¢Àhµ
«¸¶¢À±µ«¸ïnOº LOµ±¼ £¥¹ö«¸v¶mÀ ¶¢À±ÍOµ±µÀ hÇvÀ¶ªÀOÍn SÓ±µ£AVµfµA ¶¢ÀÀPïA. ¶¢À¶m ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö«¸vÀ
sû¹±µhµ lɶ¥AvÑn £ÀS¼w¶m ¢¸±µÀ (¶¢ÀÀPïAS¸ È¢ÀY¹±¼d½ »¬AlµÀ¶¢ÁvÀ) hÇvÀ¶ªÀOÍn SÓ±µ£AV¸vAdÉ D
£¥¹ö«¸v¶mÀ q¸¥¹Ûhµï ‘¶¢Àöª'vÑ O¸OµÀAf¸ ¶¢À¶m ¶ªA¶pñl¸±ÀµÀA ¶pñO¸±µA ¢¸±¼Oº hÇw±ÀµÀ YɱÀµÃw.
l¸nOµAdÉ ¶¢ÀÀAlµÀ ¶¢À¶m ¶ªA¶pñl¸±ÀµÀAvÑ ¶¢À¶mA lµÅfûµAS¸ GAf¸w. ¤dnéAdºo «¸lû¼AVµf¸nOº VÉ»ª¶m
W¶mé ¶pñ±ÀµÀhµéÊ¢À F m¸ »ªl¸èAhµ SµñAkµA. (El¼ hÇvÀSµÀvÑ ¶¢Àhµ «¸¶¢À±µ¶ªï l¼¶¥S¸ È¢vÀ¶¢fµÀhµÀ¶mé
SµñAk¸vvÑ È¢ÀÀlµdºlµn Êm¶mÀ sû¹£¶ªÀåm¸é¶mÀ. l¿nn SµÀ±¼AW hµ¶¢À C¶¢ÀÃvï Ctûq¸ñ±ÀµÀv¶mÀ È¢vôfºAV¸vn
q¸eµOµÀv¶mÀ OбµÀhµÀm¸é¶mÀ).

I. sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ a£hµA


sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ ¶¢ïOºåhµöA, sû¹±µhµ «¸öhµAhµñþï Glµï¶¢ÀAvѶmÃ, sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢
DvÑVµ¶mvѶmà D±ÀµÀ¶m VµÃ»p¶m ¶pñsû¹¶¢A V¸v¹ G¶méhµËÈ¢À¶m£. D±ÀµÀ¶m OµhÐwOµÀËfǶm¶pêdºOºo »¬AlµÀ¶¢ÁvÀ
D±ÀµÀ¶m¶mÀ »¬AlµÀ¶¢ÁS¸Êm ¶p±¼SµgºAV¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m ±¸»ª¶m «¸öhµAhµñþï Glµï¶¢À ¢¸ï«¸v¶mÀ Gh¸ù¶¬AS¸
D«¸öl¼AV¸±µÀ. O¸o D±ÀµÀ¶m VµnqÒ±ÀÀ¶m hµ±µÀ¢¸hµ D±ÀµÀ¶m¶mÀ ¶pÁ¹±¼åS¸ £¶ªî±¼AV¸±µÀ. Sµhµ ±ÇAfµÀ
¶¢ÀÃfµÀ lµ¥¹s¹çv ¶mÀAf½ D±ÀµÀ¶m a£hµA SµÀ±¼AX, D±ÀµÀ¶m ±¸hµv SµÀ±¼AX D¶ªOºå IOµÀÖ¶¢±ÀÀïAl¼.
EOµÖfµ Sµ¶¢ÀnAV¸wùAl¼ J£ÀdAdÉ sÇAS¸x ±µVµ±ÀÀhµvÀ (D±ÀµÀ¶m sÇAS¸vÀOµÀ VÇAl¼¶m ¢¸±µÀ)
D±ÀµÀ¶mOµÀ¶mé «¸¶¢ÃZOµ, ±¸YO½±ÀµÀ D¶ªOºån SµÀ±¼AW ¶¥ñlµè VµÃ»pAV¸±É S¸o D±ÀµÀ¶m ¶¢Àh¸né (D±ÀµÀ¶m
OµhÐwOµÀfµÀ C¶mé ¶ªh¸ïné) C¶ªvÀ ¶pñ«¸å£AVµvÉlµÀ; C±ÀÀhÉ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ±µVµ±ÀÀhµvÀ D±ÀµÀ¶m ¶¢Àhµ ¶p±µAS¸
±¸»ª¶m ±¸hµv SµÀ±¼AW IOµÀÖ¶¢S¸ ±¸¶ªÀåAd¹±µÀ. D±ÀµÀ¶m ±¸YO½±ÀµÀ, ¶¢Àhµ ¶p±µËÈ¢À¶m sû¹¢¸v¶mÀ LOµdºS¸
Vɱ¼Û, D±ÀµÀ¶m ¶pÁ¹±¼å ¶¢ïOºåh¸öné ¶p±¼§wAW¶mdô±ÀÀhÉ ¶¢Àhµ «¸¶¢À±µ«¸ïnOº D±ÀµÀ¶m sû¹¢¸vÀ IAhµS¸mÐ
G¶pOµ±¼«¸å±ÀÀ. ¶¢ÀÀAlµÀS¸ D±ÀµÀ¶m a£hµAvÑn ¶¢ÀÀPï ¶Td¹àv¶mÀ ¶p±¼§wl¸çA.
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ a£h¸né m¸vÀSµÀ sû¹S¸vÀS¸ £sûµZAVµ¶¢VµÀÛ. C£: 1. ¶¢ïOºåhµöËÈ¢¶pÁ ¶p±ÀµÀ¶mA
(1861-1882), 2. sñ¶¬î ¶ª¶¢ÃYAvÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ (1882-1891), 3. »¬AlµÃ OµhÐwOµÀnS¸ §ñ
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ (1891-1903), 4. «¸öhµAhµñþï ¶ª¶¢À±µ ËÈ¢h¸zOµÀfµÀS¸ §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ (1903-1907).
D±ÀµÀ¶m a£hµAvÑn LOÍÖOµÖ ¶Td¹àné ¶p±¼§wl¸çA.

2
1. ¶¢ïOºåhµöËÈ¢¶pÁ ¶p±ÀµÀ¶mA (1861-1882):
sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ »pûsñ¶¢±¼ 11, 1861¶¢ ¶ªA¶¢hµù±µAvÑ sÇAS¸vÀ (¶pñ¶ªÀåhµ ¶p¦Û¶¢À
sÇAS¸vÀ)vÑn ¶¬ÀS¼ô Zv¹ôvÑn P¶méþï´m CÊm S¸ñ¶¢ÀAvÑ sûµs¹nVµ±µg³ sAlûÐq¸lû¸ï±ÀµÀ CÊm Êp±µÀhÐ LOµ
OµÀx¶m s¹ñ¶¬îg OµÀdÀAsAvÑ YnîAV¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m hµAfºñ C¶pêdº tñdº´¨ ¶pñsûµÀhµöAvÑ LOµ qÒx´ª
EÈmùþêOµà±³ S¸ ¶pnVÉʪ¢¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m »p¶mhµAfºñ O¸¡Vµ±µg³ sǶm±¿Ý «¸Ödº´¨ £À¶¨¶m±¼ C±ÀÀ¶m CvÇS¸ÝAfµ±³
fµ´pû S¸±¼ Êpñ±µghÐ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶¢Àh¸né ¶pÁVµÀÛOµÀm¸é±µÀ. El¼ PWÛhµAS¸ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ a£hµAËÈp
¶pñsû¹¶¢A VµÃ»pAW GAdÀAl¼. O¸¡Vµ±µg³ sǶm±¿Ý S¸±µÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶¢Àh¸né ¾ªöOµ±¼AW, ËOÇþñ¶ªå¶¢ m¸±ÀµÀOµÀfµÀS¸
G¶mé¶pêdºOºo hµ¶¢À ¶ªA¶ªÖýÅj, ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃv¶mÀ £fºWÈpdàvÉlµÀ; ±ÇAfµ¶¢ ¢¸ïdºOµ´m ¶¢À¶®¶ªsûµ C¶mAhµ±µA
hµ¶¢À ¶ªA¶ªÖýÅj ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃvvÑ lµÅfûµAS¸ nvsfº ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö«¸né È¢vôfºAVµf¸né OµhÐwOµ §ñ¶ªsûµ
¶ª¶¢À±¼æAWAl¼. l¿nÊm ‘¶ªAlµ±¸í¶mÀ«¸±µAS¸ £¥¹ö«¸né È¢vôfºAVµfµA' CAd¹±µÀ.
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ hµ¶¢À W¶mé¶pÁýêfÉ hµwôn qÒSÍdÀàOµÀm¸é±µÀ. D±ÀµÀ¶m hµ¶¢À sÇAS¸x
¶ªA¶pñl¸±ÀµÃné C¶¢öS¸±¼ LyÑõ Êm±µÀÛOµÀm¸é±µÀ. D±ÀµÀ¶mOµÀ ¶plµ¶¢ÀÃfµÀ ¶ªA¶¢hµù±¸vÀ ¶¢VÉÛ¶ª±¼Oº
sÇAS¸vÀvÑ ±¸¶¢Ã±ÀµÀg¸né 13«¸±µÃô, s¶®sû¹±µh¸né 7«¸±µÃô Vµl¼¢¸¶mn Sµ±µöAS¸ VǶpÁýêOµÀm¸é±µÀ.
W¶mé¶pêdº ¶mÀAVÉ D±ÀµÀ¶mOµÀ Y¹j±ÀµÀ sû¹¢¸vÀ È¢ÀAfµÀS¸ GAfÉ£. ËOÇþñ¶ªå¶¢ q¸eµ¥¹vvÑ
VµlµÀ¶¢ÁVµÀ¶mé¶pêdºOºo hµ¶¢À S¸ñ¶¢ÀAvÑn ¶ml¼ D¶¢w j±µAvÑ G¶mé ¶ªA¶ªÖýÅhµ q¸eµ¥¹vvÑ sû¹±µj±ÀµÀ
¶ªA¶ªÖýÅj, ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃv SµÀ±¼AW Êm±µÀÛOµÀm¸é±µÀ. O¸vÉa VµlµÀ¶¢ÁvÀ ¶¢ÀÀS¼AW¶m »plµ¶p tñdº´¨ ¢¸±¼n
hµ¶¢À lɶ¥AvѶmÀAfº q¸±µlÐñvf¸nOº S¸öw±ÀµÀ±³ ¶¢À¶®±¸Y¹ ¢¸±¼ ËȪ¶mïAvÑ Vɱ¸vn s±ÀµÀvÀlɱ¸±µÀ. F
£¶¨±ÀµÀAvÑ ¶¢À¶®±¸Y¹ ¢¸±¼ Gl¸¾ª¶mhµ D±ÀµÀ¶m¶mÀ s¹lû¼AWAl¼. n±¸¶¥hÐ D±ÀµÀ¶m ËȪ¶mïAvÑ VÉ±É D¶¥¶mÀ
£fµm¸fº hµ¶m O¸yµõËÈp h¸¶mÀ nvsfµf¸nOº Gq¸lû¸ï±ÀµÀ ¶¢Åiån I¶mÀéOµÀm¸é±µÀ.

2. sñ¶¬î ¶ª¶¢ÃYAvÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ (1882-1891)


1880vÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ¶m±ÉAlµñm¸k³ lµh¸å (D hµ±µÀ¢¸hµ «¸ö¤À £Ê¢O¸¶mAlµ CÊm Êp±µÀ
ÈpdÀàOµÀm¸é±µÀ) ʪ鶬A VÉ¥¹±µÀ. ¢¸±¼±µÀ¶¢Á±µÃ Dm¸dº sÇAS¸vÀ ¶¢Àhµ m¸±ÀµÀOµÀËvǶm Oɶ¥´¢ VµAlµ±³ ʪ´m
¶¢À±¼±ÀµÀÀ §ñ ±¸¶¢ÀOµÅ¶¨ä ¶p±µ¶¢À¶¬A¶ª VÉhµ ¶pñsû¹£hµÀËvÇm¸±µÀ. Gq¸lû¸ï±ÀµÀS¸±µÀ Oɶ¥´¢ VµAlµ±³ ʪ´m ¶mÀ
C¶mÀ¶ª±¼AW sñ¶¬î ¶ª¶¢ÃYAvÑ Vɱ¸±µÀ. O½ñ¶ªÀå¶mAlµÀ Oɶ¥´¢ S¸±¼Oº Sµv Êpñ¶¢À, n±µîvËÈ¢À¶m ËÈm iOµ £vÀ¶¢vÀ,
»¬AlµÀ sû¹¶¢Y¹v ¶pÁ¶m±µÀlµè±µg CnéAdºo £ÀAW D±ÀµÀ¶m ¶pñsÑlû¸hµîOµ ¶¢ïOºåhµöA Gq¸lû¸ï±ÀµÀS¸±¼n
sñ¶¬î¶ª¶¢ÃY Glµï¶¢ÀA ËÈ¢¶pÁ DOµ±¼øAV¸±ÀÀ.
1884vÑ Oɶ¥´¢ S¸±¼ ¶¢À±µg¸¶mAhµ±µA Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ËsÇtv³ ¶ªàf½ O¸ô¶ªÀvÑ Vɱ¼ OÍhµånsAlûµ¶m
S¿ñOµÀ sû¹¶¨¶mÀ Êm±µÀÛOµÀm¸é±µÀ. 1887vÑ Oɶ¥´¢ S¸±µÀ «¸æ»p AW¶m ‘Vµ±¼Û D´pû ¶mÃï fºÈªêÊmù¶¨´m'vÑ ¶ªsûµÀïnS¸
Vɱ¸±µÀ. El¼ sñ¶¬î¶ª¶¢ÃYA ¶mÀAfº Ê¢±µÀ¶pfº Oɶ¥´¢ S¸±µÀ «¸æ»pAW¶m sñ¶¬î¶ª¶¢ÃYA ±ÀÇÀÀOµÖ ¥¹P.
1888vÑ sñ¶¬î¶ª¶¢ÃYA ±ÀÇÀÀOµÖ £À¶¨¶m±¼S¸ ʪ¶¢ VɱÀµÀf¸nOº ËȬlµ±¸s¹lµÀOµÀ VɱµÀOµÀm¸é±µÀ. F
¶ª¶¢À±ÀµÀAvÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ¶ªA¶ªÖýÅh¸né sÑlû¼AVÉ¢¸±µÀ; O¸©¸±ÀµÀ ¶¢«¸åòvÀ lûµ±¼AW hÐdº
Gq¸lû¸ï±ÀµÀÀvOµÀ, «¸ænOµÀvOµÀ SµÀ±µÀ¶¢ÁS¸ Dlû¸ïiîOµ £¶¨±ÀµÃvÀ sÑlû¼A¶pm¸±µAtûAV¸±µÀ. D
¶ª¶¢À±ÀµÀAvÑÊm hµ¶¢À hµAfºñ S¸±µÀ ¶¢À±µgºAV¸±µÀ; D±ÀµÀ¶m ¶¢À±µgºAW¶m ¶¢ÀAVµAËÈp¶mÀ¶mé LOµ OµhÐwOµ
SµÀ±µÀ¶¢Á ±¸»ª¶m ‘¶ªhÐï¶plɶ¥A' l¸ö±¸ hµ¶¢À ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶pñ«¸æm¸né D±µAtûAV¸±µÀ. COµÖfº ¶mÀAf½ ËOÇþñ¶ªå¶¢
¶¢Àh¸oé, ËsÇtvÀ¶mà ¶¥ñlµèS¸ ¶pe¼AVµ«¸S¸±µÀ.
1891, »pûsñ¶¢±¼ 25¶m Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ LOµ DAS¼ôOµ´m ¾pñ´ªà ¾¬d´m S¸±¼VÉ s¹»p嶪îA
¾ªöOµ±¼AV¸±µÀ. O¸o, D±ÀµÀ¶m DAS¼ôOµ´m Vµ±¼ÛvÑ ¶ªsûµÀïnS¸ VɱµvÉlµÀ. J ¶ªA¶TAvÑ Vɱ¸w CÊm
¶ªAl¼S¸è¶¢¶ªævÑ GAfÉ¢¸±µÀ; C¶ªvÀ J ¶ªA¶TAvѶmà VɱµOµqÒhÉ CÊm sû¹¢¸vÀ OµÃf¸ ¢¸±¼OµÀAfÉ£.

3
1890vÑÊm '«¸¶¢À±µ¶ªïA' (The Harmony) CÊm ¶¢Ã¶ª ¶piñOµ¶mÀ D±ÀµÀ¶m D±µAtûAV¸±µÀ. O½ñ¶ªÀå
sûµSµ¢¸¶mÀn nhµïOµÀ¶¢Ã±µÀfµÀ Cn È¢vôfº VɱÀµÀf¸nOº ‘¶ªöVµÜËÈ¢À¶m' »¬AlµÃ¶¢Àh¸né, ‘¶ªöVµÜËÈ¢À¶m'
ËOÇþñ¶ªå¶¢¶¢ÀhµAhÐ ¶ªPïhµ VÉ»ª SµÀ±µÀ m¸¶mO³ ¶mÀ sûµOºå ±ÀÇÀÀOµÖ ¶p±µ¶¢À sÑlûµOµÀnS¸ V¸dfµ¶¢ÀÀ F ¶piñOµ
¶pñlû¸¶m GlÉ趥ﶢÀÀ. DAS¼ôOµ´m ¶ªA¶TA sû¹±µhµlÉ¥¹né ¾pfº¶ªÀå¶mé tñdº´¨ ¶pñsûµÀh¸önOº W¶¬éAS¸ GAfµd A
VÉhµ¶mÃ, OµhÐwOµ ¶ªA¶TA £¥¹v sû¹¢¸v¶mÀ OµwS¼ GAfµfµA VÉhµ¶mà D±ÀµÀ¶m hµ¶mÀ s¹»p嶪îA j¶ªÀOµÀ¶mé
OÍné Èmvv hµ±¸öhµ OµhÐwOµ ¶ªA¶TAvÑ ¶ªsûµÀïnS¸ Vɱ¸±µÀ.

3. »¬ AlµÃ OµhÐwOµÀnS¸ §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ (1891-1903):


sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ OµhÐwOµ sû¹¢¸vÀ LOÉ £lûµAS¸ S¸OµÀAf¸ ¶pÁ±Ðtû¶¢Ål¼è VÇAl¸±ÀÀ.
È¢ÀÀlµdÑô OÍhµåS¸ Y¹ß¶m«¸é¶mA qÏAl¼¶m CAlµ±¼v¹SÉ «¸A¶pñl¸±ÀÀOµ OµhÐwOµ sû¹¢¸v¶mÀ D±ÀµÀ¶m OµwS¼
Gm¸é±µÀ; §ñ¶ªsûµ £¥¹ö«¸oé, sû¹¢¸v¶mà lûµÅ¤Oµ±¼AVµf¸nOº D±ÀµÀ¶m hµ¶¢À ¶ª¶¢À±¼æA¶pÁv¶mÀ ±µVµ¶mv
l¸ö±¸¶mÃ, s»¬±µASµ G¶pm¸ï«¸v, ¢¸lµ¶mv l¸ö±¸¶mà q¸ñ±µAtûAV¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m ¶pÁohµ hж¢Ã¶ªÀ
DOºöm¸´ª S¸±¼ sû¹¢¸v¶mÀ S¸fûµAS¸ DwASµ¶mA VɶªÀOµÀm¸é±µÀ. »¬AlµÃ hµhµö ¥¹¶ªåò A l¸ö±¸ OµhÐwOµ
£¥¹ö«¸né È¢vôfºAV¸vn D±ÀµÀ¶m sû¹£AV¸±µÀ; hµ±µÀ¢¸hµ O¸vAvÑ OµÃf¸ F £¥¹ö«¸né D±ÀµÀ¶m
£fµm¸fµvÉlµÀ.
hж¢Ã¶ªÀ DOºöm¸´ª S¸±¼ ‘«¸ösû¹£Oµ ËlǶ¢hµöA’ (natural religion) D±ÀµÀ¶m¶mÀ DOµdÀàOµÀAl¼;
El¼ sû¹±µj±ÀµÀ ¶¢ÀAWhµm¸nO½, ¶ªA¶ªÖýÅiO½, DvÑVµ¶mvOµÃ ¶ª±¼¶pfÉl¼S¸ D±ÀµÀ¶mOµÀ SÐVµ±¼AWAl¼. D
hµ±µÀ¢¸hµ O¸vAvÑ D±ÀµÀ¶m ±¸»ª¶m sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ËlǶ¢ ¥¹¶ªåò ¶ªAsAlûµ ±µVµ¶mvnéAdºO½ F «¸ösû¹£Oµ
ËlǶ¢hµöA ¶pÁm¸l¼S¸ ¶¢Ã±¼Al¼. Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ OµhÐwOµ ¶¢Àh¸né ¾ªöOµ±¼AVµf¸nOº hж¢Ã¶ªÀ DOºöm¸´ª
S¸±¼ F ËlǶ¢¥¹¶ªåòA LOµ O¸±µgËÈ¢ÀhÉ, sû¹±µj±ÀµÀ ¶ªA¶ªÖýÅj, ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃv ¶pdô qÏñdÇȪàAd³ ¢¸±¼OµÀ¶mé
£±Ðlûµ sû¹¶¢A ±ÇAfµ¶¢ O¸±µg¶¢Àn VǶpÁýêOж¢VµÀÛ.

3. a. ËOÇþñ¶ªå¶¢ a£hµA - È¢ÀÀlµdº lµ¶¥:


hµ¶¢À Êp±µÀ sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀS¸ ¶¢Ã±µÀÛOµÀm¸é¶mn D±ÀµÀ¶m 1894vÑ ¶pñOµdºAV¸±µÀ.
‘sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢' CÊml¼ ‘kDZÀÇûpûvÀ´ª’ CÊm Êp±µÀOµÀ ¶ªA¶ªÖýÅhµ sû¹¶¢A (D±ÀµÀ¶m Y¹ß¶m«¸é¶mA Êp±µÀ
‘kDZÀÇûpûvÀ´ª' - Theos = lɶ¢ÁfµÀ [sñ¶¬î], Philos = ʪ黬hµÀfµÀ, s¹Alûµ¶¢ÁfµÀ). ‘Gq¸lû¸ï±ÀµÀ' CÊm
¶pl¸nOº ±ÇAfµÀ ±µO¸vÀS¸ ¶¢À¶mA sû¹¶¨ïA VǶpÁýêOж¢VµÀÛ: LOµdº, Cl¼ D±ÀµÀ¶m EAdº Êp±µÀ (D±ÀµÀ¶m
q¸ñkµ£ÀOµ Êp±µÀ¶mÀ VµÃ»ª¶mdô±ÀÀhÉ El¼ ¶¢À¶mOµÀ C¶¢SµhµA C¶¢ÁhµÀAl¼ - sûµ¢¸n Vµ±µg³ sAlûÐq¸lû¸ï±ÀµÀ);
±ÇAfµ¶¢l¼, D±ÀµÀ¶m sÑlû¼AVµf¸né hµ¶¢À ¶¢ÅiåS ¸ ¾ªöOµ±¼AV¸±µÀ, O¸sdºà Gq¸lû¸ï±ÀµÀ CÊm Êp±µÀ
ÈpdÀàOµÀm¸é±µÀ. F ¶ª¶¢À±ÀµÀA ¶mÀAf½ D±ÀµÀ¶m O¸©¸±ÀµÀ ¶¢«¸åòvÀ lûµ±¼AW, O¸yµõOµÀ VǶpÁýêvÀ vÉOµÀAf¸,
È¢ÀyÑõ OͱÀµÀïhÐ VÉ»ª¶m ¦vÀ¶¢¶mÀ lûµ±¼AW hµ¶m¶mÀ h¸¶mÀ ‘»¬AlµÃ OµhÐwOµÀn'S¸ È¢vôfºAVµÀOµÀm¸é±µÀ. El¼
OµhÐwOµ ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö¶ªAvÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ È¢ÀÀlµdº ‘lµ¶¥'S¸ VǶp궢VµÀÛ.
F È¢ÀÀlµdº lµ¶¥vÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ »¬AlµÃ Ê¢Àlû¸£ ¶¢±¸Øné hµ¶m ʬhµÀ¢¸lµ ¢¸lµ¶mv l¸ö±¸
OµhÐwOµ ¶¢ÀhµA ËÈ¢¶pÁ ¶¢ÀzõAV¸vn ¶pñ±ÀµÀiéAV¸±µÀ. ‘«¸ösû¹£Oµ ËlǶ¢hµöA' CÊml¼ »¬AlµÃ¶¢ÀhµAvÑ GAl¼;
D «¸ösû¹£Oµ ¶¢ÀhµA ËOÇþñ¶ªå¶¢ l¼¶¢ï¢¸±µå l¸ö±¸ ¶p±¼¶pÁ¹±¼å VɱÀµÀsfµhµÀAl¼ CÊml¼ D±ÀµÀ¶m ¢¸lµ¶mvÑn
CA¶¥A. Ev¹Adº £¶¨±ÀµÃv¶mÀ È¢wOº j¶ªÀOµÀ ±¸¶¢f¸nOº 1894vÑ ‘«Ò»pû±ÀµÃ' CÊm ¶¢Ã¶ª ¶piñOµ¶mÀ D±ÀµÀ¶m
«¸æ»pAV¸±µÀ. OµhÐwOµ §ñ¶ªsûµ F ¶piñOµOµÀ Clû¼O¸±¼Oµ C¶mÀ¶¢Àin EWÛAlµAdÉ D ¶piñOµ IAhµ SͶpêS¸
¶p±¼SµgºA¶psfºAlÐ ¶¢À¶mA H»¬AVµÀOж¢VµÀÛ.
¶pÁohµ hж¢Ã´ª COºöm¸´ª S¸±¼ hµ±¸Öné C¶mÀ¶ª±¼¶ªÃå §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ »¬AlµÀ¶¢Àhµ

4
SµñAk¸vvÑ G¶mé ¶ªh¸ïvÀ ʬhµÀslµèAS¸ Ctû¶¢Ål¼è VɱÀµÀsf¸â±ÀµÀo, ¢¸dºOº ËlǶ¢hµöA ¶pÁm¸l¼S¸ GAlµo,
O¸sdºà E£ O½ñ¶ªÀån ¶ªÀ¢¸±µå¶mÀ ¾ªöOµ±¼AVµf¸nOº Ê¢l¼OµS¸ G¶mé±ÀµÀo (preparatio evangelica)
¢¸l¼AV¸±µÀ. El¼ «¸ösû¹£Oµ °ÉhµñA; F «¸ösû¹£Oµ °ÉhµñAvÑ O½ñ¶ªÀå l¸ö±¸ lɶ¢ÁfµÀ È¢vôfºAW¶m l¼¶¢ï¢¸±¸å
¶ªh¸ïvÀ CÊm uY¹vÀ m¸d¹vÊml¼ D±ÀµÀ¶m DO¸A°µ. 1895vÑ ‘«Ò»pû±ÀµÃ' ¶piñOµvÑ "Our Attitude
Towards Hinduism" CÊm ¢¸ï¶ªAvÑ F Ctûq¸ñ±ÀµÃné D±ÀµÀ¶m È¢vôfºAV¸±µÀ. »¬AlµÀ¶¢ÀhµAvÑn
¶ªh¸ïv¶mÀ ¶¢À¶mA ¶p±¼¶pÁ¹±¼å VɱÀµÃw S¸o m¸¶¥¶mA VɱÀµÀOµÃfµlµÀ Cn D±ÀµÀ¶m ±¸¥¹±µÀ (¶¢Àhµå±ÀÀ 5:17-
18). S¿ñOµÀ hµhµö¥¹¶ªåòAhÐ ¶ª¶¢Ã¶mAS¸ G¶mé sû¹±µj±ÀµÀ hµhµö¥¹¶ªåòAvÑÊm hµhµö¥¹¶ªåòA ChµÀï¶méhµ ¦P±¸v¶mÀ
Clû¼±Ð»¬AWAlµn D±ÀµÀ¶m Gl¸ÙdºAV¸±µÀ. ¶p±µsñ¶¬î Cl¼öj±ÀµÀÀfµÀ, ¶ª±µö¢¸ï»p, CvÔOºOµÀfµÀ, ¶ª±µöY¹ßn,
m¸¶¥¶mA vÉn¢¸fµÀ CÊm£ sû¹±µhµ hµhµö¥¹«¸åòvÀ sÑlû¼AVÉ ¶ªh¸ïvÀ. F ¶ªh¸ïvÀ OµhÐwOµ ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö¶ªAhÐ
JO½sûµ£«¸å±ÀÀ. F ¶ªh¸ïvÀ ʬhµÀ¶¢Ál¸ö±¸ «¸ösû¹£OµAS¸ hÇvÀ¶ªÀOÐlµS¼¶m£. O½ñ¶ªÀå¶mÃ, iñh¸öoé,
Ȣð¸oé SµÀ±¼AW¶m »ªl¸èAh¸vÀ ʬhµÀ¶¢ÁOµÀ CjhµËÈ¢À¶m l¼¶¢ï¶ªAlɶ¥ ¶ªh¸ïvÀS¸ ¶p±¼SµgºA¶psf¸â±ÀÀ.
ʬhµÀ¶¢Á l¸ö±¸ »¬AlµÀ¶¢ÁvÀ hÇvÀ¶ªÀOµÀ¶mé ¶ªh¸ïv¶mÀ O½ñ¶ªÀå l¸ö±¸ ¶p±¼¶pÁ¹±¼å VɱÀµÃvÊml¼ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ
S¸±¼ ¶pñS¸fûµ Oб¼Oµ.
F D±µAsûµ lµ¶¥vÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ »¬AlµÀ hµhµö ¥¹«¸åòné j¶¢ñAS¸ £¶¢À±¼÷¶ªÃå «¸A¶pñl¸±ÀÀOµ
ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶¢Ã±¸Øné C¶mÀ¶ª±¼AV¸±µÀ. §ñ Dl¼ ¶¥AOµ±¸V¸±µÀïv¢¸±¼ CËlÇþöhµ hµh¸öné i±µ¶ªÖ±¼AV¸±µÀ;
‘¶¢Ã±ÀµÀ'¢¸l¸oé, ¶pÁ¶m±µÝ¶mî¶mÃ, Oµ±µî »ªl¸èAh¸oé j¶¢ñAS¸ n±µ»ªAV¸±µÀ; s¶¬À lɶ¢h¸ D±¸lûµ¶m¶mÀ
£¶¢À±¼÷AV¸±µÀ. CËlÇþöhµ ¢¸l¸né D±ÀµÀ¶m IAhµS¸ £¶¢À±¼÷AV¸±µAdÉ ‘CËlÇþöhµ ¢¸l¸né sû¹±µhµ lɶ¥AvÑ
vÉOµÀAf¸ VɱÀµÀfµA ¶¢À¶m È¢ÀÀdàÈ¢ÀÀlµdº, SͶpê GlÉ綥ïA' Cn ‘«Ò»pû±ÀµÃ' Y¶m¶¢±¼ 1895 ¶ªAWOµvÑ
±¸¥¹±µÀ.
CËlÇþöhµ ¢¸l¸né CAhµ SµdºàS¸ £¶¢À±¼÷AVµf¸nOº O¸±µgÊ¢ÀËÈ¢À GAdÀAlÐ hÇvÀ¶ªÀOж¢fµA OÍAVÇA
Oµ¶¨àA; CËlÇþöhµ ¢¸lµA K±Ðq¸ lɶ¥¶ªÀæv VÉhµ DASµôAvÑnOº hµ±µÀݶ¢Ã VɱÀµÀsfºAl¼. CËlÇþö hµAvÑn OÍné
sû¹¢¸v¶mÀ ¢¸±µÀ ¶ªAhµÅ»på Oµ±µAS¸ C¶mÀ¢¸lµA VɱÀµÀvÉOµ qÒ±ÀµÃ±µÀ. l¿n l¸ö±¸ CËlÇþöhµA ËÈp¶m V¸v¹
CqÒ¶¬vÀ, sû¹¢¸vvÑ hÉf¸vÀ ¶¢WÛ CËlÇþöhµA CÊml¼ ‘¶¢Ã±ÀµÃ¢¸lµA'S¸ ¶p±¼SµgºA¶psfÉl¼. ‘¶¢Ã±ÀµÀ'
CAdÉ nYA O¸nl¼, C¶ªhµïËÈ¢À¶ml¼ CÊm C±¸æné K±Ðq¸¢¸¶ªÀvÀ EV¸Û±µÀ. §ñ Dl¼¶¥AOµ±¸V¸±µÀïv¢¸±¼
¶pñO¸±µA ‘¶¢Ã±ÀµÀ' CÊml¼ LOµ ¶ªÅYm¸hµîOµ ¶¥Oºå. l¿n SµÀ±¼AW ¶¢ÀÀAlµÀ ¶¢ÀÀAlµÀ hÇvÀ¶ªÀOµÀAl¸A. Ev¹Adº
CqÒ¶¬vhÐ nAfº¶m CËlÇþöhµ ¢¸l¸né Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ £¶¢À±¼÷AV¸±µÀ.
F lµ¶¥vÑÊm vÃkµ±³ ¤Àlµ OµÃf¸ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ V¸v¹ £¶¢À±µ÷vÀ VÉ¥¹±µÀ. £¥¹ö¶ªAhÐ q¸dÀ
Gl¸±µËÈ¢À¶m, ¶¢ÀAW ¶p¶mÀvÀ OµÃf¸ hÐËfÇ GAdÉ ¶¢À¶mA O½ñ¶ªÀå C¶mÀVµ±µÀv¶¢Àn Cn»pAVµÀOµÀAd¹A CÊm
OµhÐwOµ £¥¹ö«¸nOº ¶¢ïi±ÉOµAS¸ ¶¢ÀAW ¶p¶mÀvhÐ ¶pn vÉlµÀ ‘£¥¹ö¶ªA ¶¢ÃhµñÊ¢À' (sola fide) ¶¢À±¼±ÀµÀÀ
‘ËlǶ¢ ¢¸OµÀÖ ¶¢ÃhµñÊ¢À' (sola scriptura) ¶¢À¶mv¶mÀ ±µ°º¶ªÀåAl¼ CÊm vÃkµ±³ Ctûq¸ñ±ÀµÃvÀ O½ñ¶ªÀåÊm
¶pÁ¶m±µÀlµç±¼AVÉv¹ Gm¸é±ÀµÀn D±ÀµÀ¶m ¶¢ïASµïAS¸ £¶¢À±¼÷AV¸±µÀ. §ñ¶ªsûµ £¥¹ö¶ªA ¶pñO¸±µA lɶ¢Án ±ÀµÀAlµÀ
£¥¹ö¶ªA ¶¢ÃhµñÊ¢À GAdÉ ¶ª±¼qÒlµÀ D £¥¹ö¶ªA ¶¢À¶m Gl¸±µËÈ¢À¶m ¶¢ÀAW ¶p¶mÀvhÐ ¶p±¼¶pÁ¹±¼å
S¸£A¶psf¸w (1 ±ÀÇö®¶mÀ 3:16-18, l¿nhÐ q¸dÀ «Òlµ±µ Êpñ¶¢À SµÀ±¼AW O½ñ¶ªÀån ¶ªAlÉ¥¹vÀ ¶¢À¶mOµÀ
£l¼hµÊ¢À Oµl¸). F £¥¹ö«¸nOº ¶¢ïi±ÉOµAS¸ ‘¶pÁ¶m±µÀlµè±µg' Êp±µÀhÐ vÃkµ±³ §ñ¶ªsûµ ¶mÀAfº £fºqÒ±ÀµÃ±µÀ.
CAlµÀOÉ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ vÃkµ±³ ‘¶pÁ¶m±µÀlµè±µg'¶mÀ O½ñ¶ªÀåÊm ¶pÁ¶m±¼lµè±¼AVÉv¹ GAlµn C¶¢Ê¬yµgS¸,
V¸v¹ j¶¢ñAS¸ £¶¢À±¼÷AV¸±µÀ. O¸o hµ±µÀ¢¸hµ O¸vAvÑ vÃkµ±³ ¶mÀ S¸o, ¶¢À±É Ehµ±µ qÏdÇȪàAd³ ¢¸±¼n
S¸o D±ÀµÀ¶m £¶¢À±¼÷AVµvÉlµÀ. O½ñ¶ªÀå ¶ªÀ¢¸±µå¶mÀ Ehµ±µÀvOµÀ V¸d¹vAdÉ ËOÇþñ¶ªå¶¢Áv ¶¢Àlûµï £sûÉl¸vÀ GAfµ
OµÃfµlµn D±ÀµÀ¶m hµvAV¸±ÉÈ¢Ã. EAhµdºhÐ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö¶ªAvÑn È¢ÀÀlµdº lµ¶¥
¶pÁ¹±µå¶¢ÁhµÀAl¼.

5
3. b. ±ÇAfµ¶¢ lµ¶¥
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö¶ªAvÑ ¶p±¼¶pOµöhµ l¼¶¥S¸ ¶p±ÀµÀn¶ªÀå¶mé O¸vAvÑ D±ÀµÀ¶m
lµÅOµ¶pk¸vÀ ¶¢Ã±µ «¸S¸±ÀÀ. CËlÇþöhµ Ê¢l¸Ah¸né £¶¢À±¼÷AW¶m D±ÀµÀ¶m D Ê¢l¸AhµAvÑ G¶mé ¶ªh¸ïné
SµÀ±¼åAVµSµwS¸±µÀ. ‘¶¢Ã±ÀµÀ' »ªl¸èAhµAvÑn sû¹¢¸né SµÀ±¼åAW l¸nn ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶ªh¸ïv¶mÀ È¢vôfºAVÉAlµÀOµÀ
¶pÁm¸l¼S¸ VɶªÀOµÀm¸é±µÀ. EOµÖfµ ¶¢À¶mA Sµ¶¢ÀnAV¸wùAl¼ J£ÀdAdÉ »¬AlµÀ hµhµö¥¹«¸åòné D±ÀµÀ¶m
hж¢Ã´ª COºöm¸´ª S¸±¼ lµÅOµêkµAhÐ ËOÇþñ¶ªå¶¢ »ªlµèAh¸v¶mÀ È¢vôfºAVµf¸nOº G¶p±ÀÇÃS¼AVµÀOµÀm¸é±µÀ.
COºöm¸´ª S¸±µÀ Iv¹ C±ÀÀhÉ S¿ñOµÀ hµhµö¥¹«¸åòné Dlû¸±µAS¸ VɶªÀOÍn ËOÇþñ¶ªå¶¢ ËlǶ¢¥¹«¸åòné n±¼îAV¸±Ð
Cv¹SÉ »¬AlµÀ hµhµö¥¹«¸åòné Dlû¸±µAS¸ VɶªÀOÍn OµhÐwOµ ËlǶ¢¥¹«¸åòné n±¼îAVµf¸nOº Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ
¶pñ±ÀµÀiéAV¸±µÀ. ¶¢Àlûµï ±ÀµÀÀS¸vvÑ Iv¹ C±ÀÀhÉ S¿ñOµÀ hµhµö¥¹¶ªåòA ËOÇþñ¶ªå¶¢hµöAvÑnOº ¶pñÊ¢¦AWAlÐ Cv¹SÉ
Ê¢l¸Ahµ hµhµö ¥¹¶ªåòA OµÃf¸ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶ªh¸ïv¶mÀ È¢vôfºAVµf¸nOº ¶ª¶®±ÀµÀ¶pfµSµvlµn D±ÀµÀ¶m ¢¸l¼AV¸±µÀ.
D±ÀµÀ¶m Ctû¶¢Ål¼è ¶p±µW¶m ‘sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ËlǶ¢¥¹«¸åòné' ±ÇAfµ¶¢ Clû¸ï±ÀµÀAvÑ £¶¢±µAS¸ VµÃl¸çA.
OµhÐwOµ §ñ¶ªsûµhÐ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ ¶ªAsAlû¸vÀ Oµñ¶¢ÀAS¸ °½gºAVµm¸±µAtûAV¸±ÀÀ. D±ÀµÀ¶m
»¬AlµÃ a£hµ £lû¸m¸oé, »¬AlµÃ hµhµö¥¹¶ªåò ¶pñO¸±µA DvÑWAVÉ £lû¸m¸oé ‘Oµ¶ªæwOµ ¶¢ÀeµA' l¸ö±¸
¶pñÊ¢¶¥Èpdàv¶mÀOµÀ¶mé¶pÁýêfµÀ OµhÐwOµ §ñ¶ªsûµ l¸nOº C¶mÀSµÀgAS¸ ¶pñi¶ªêAl¼AVÉAlµÀOµÀ »ªlµèAS¸ vÉlµÀ. F
Oµ¶ªæwOµ ¶¢Àe¸né D±ÀµÀ¶m Ysv³ ¶pÁ¹±³ vÑ q¸ñ±µAtûAV¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m DvÑVµm¸ £lû¸m¸né 1898vÑ ‘¶¢À¶mA
»¬AlµÀ¶¢Áv¶¢Ã?' CÊm ¢¸ï¶ªAvÑ Ev¹ ±¸¥¹±µÀ: "Y¶mîhµB ¶¢À¶mA »¬AlµÀ¶¢ÁvA, ¶¢À¶m ¶¢À±µgA ¶¢±µOµÃ
»¬AlµÀ¶¢ÁvÀS¸Êm GAd¹A. ¶¢À¶m ¥¹±¿Oµ, ¶¢Ã¶m»ªOµ £lû¸¶mA ¶pñO¸±µA ¶¢À¶mA »¬AlµÀ¶¢ÁvA; O¸o ¶¢À¶m
Clû¸ïiîOµ Dhµîv ¶pñO¸±µA ¶¢À¶mA OµhÐwOµÀvA; ¶¢À¶mA ‘»¬AlµÀ OµhÐwOµÀvA’." F Ctûq¸ñ±ÀµÃvÀ OµhÐwOµ
§ñ¶ªsûµOµÀ DÈ¢Ãlµ±ÀÇÃSµïAS¸ GAfµ¶¢VµÀÛÊmȢà O¸o, sû¹±µhµ lɶ¥AvÑ ¶ªÀ¢¸±¸å ¶pñV¸±¸nOº D±ÀµÀ¶m
I¶mÀéOµÀ¶mé £lû¸¶mA IAhµ¶¢Ãhµñ¶¢Àà DÈ¢Ãlµ±ÀÇÃSµïA O¸lµÀ. ¶ªÀ¢¸±¸å ¶pñV¸±¸nOº OÍAhµ¶¢ÀAl¼
¶ªÀ¦°ºhµÀËvǶm sÑlûµOµÀvÀ O¸¢¸vn D±ÀµÀ¶m Ctûq¸ñ±ÀµÀA. D ¦°µg SµÀ±¼AW D±ÀµÀ¶m Ev¹ ±¸¥¹±µÀ:

¦°µg¸v±ÀµÀA (Oµ¶ªæwOµ ¶¢ÀeµA) »¬AlµÀ a£hµ £lû¸¶mA ¶pñO¸±µA GAf¸w. »¬AlµÀ OµhÐwOµ
¶ªm¸ï¶ªÀvvÑ K±Ðq¸ a£hµ £lû¸m¸nOº ¶ªAsAlû¼AW vɶ¥ ¶¢ÃhµñA OµÃf¸
h¸¶¢ÁAfµOµÃfµlµÀ. ¶p±¼¢¸ñYOµÀvÀ (»¬AlµÀ OµhÐwOµ ¶ªm¸ï¶ªÀvÀ) Ê¢l¸Ahµ
hµhµö¥¹¶ªåòAvѶmÃ, ¶pÁohµ hж¢Ã´ª COºöm¸´ª S¸±¼ hµhµö¥¹¶ªåòAvѶmà ¶ªÀ¦°µÀhµÀËvÇ
GAf¸w.

sû¹±µhµ lÉ¥¹nOº qÒ¶pÁS¸±¼ ¶pñinlûµÀËvǶm ËÈ¢ÀPÇv³ YÇv»ªÖ S¸±µÀ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ F q¸ñiq¸lµ¶m¶mÀ
i±µ¶ªÖ±¼AV¸±µÀ. Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ Iv¹Adº n±¸¥¹ n¶ªêýŶ¬vOµÀ SµÀ±¼O¸OµÀAf¸ Ysv³ ¶pÁ¹±³ vÑ Ci Oºô¶¨à
¶p±¼»ªæhµÀv ¶¢Àlûµï hµ¶¢À ‘Oµ¶ªæwOµ ¶¢Àe¸né' OͶm«¸S¼AV¸±µÀ. D±ÀµÀ¶mhÐ q¸dÀ G¶mé ‘»¬AlµÀ OµhÐwOµ'
¶ªm¸ï¶ªÀvÀ tû°µOµÀvÀS¸ a£AVµ«¸S¸±µÀ. ¢¸±¼ ¢¸±¼ OµÀv DV¸±µA ¶pñO¸±µA LOÍÖOµÖ±µÃ ¢¸±¼ D¶®±¸né
¶¢AfµÀOµÀÊm ¢¸±µÀ. £lɧ±ÀµÀÀv¶mÀAfº IdÀ¶¢Adº D¶®±¸oé ¾ªöOµ±¼AVÉ¢¸±µÀ O¸lµÀ. OµhÐwOµ §ñ¶ªsûµ¶mÀAfº
IdÀ¶¢Adº Dlû¸±µ¶¢Àà vÉOµqÒ¶¢fµA ¶¢v¶m F a£hµ £lû¸m¸oé, ¦°µg¶mà §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ
£fºWÈpdජv»ª ¶¢WÛAl¼. ‘Oµ¶ªæwOµ ¶¢Àeµ' ¶pñiq¸lµ¶mOµÀ S¸¶mà D±ÀµÀ¶m OµhÐwOµ §ñ¶ªsûµ VÉhµ V¸v¹
j¶¢ñAS¸ £¶¢À±¼÷AVµsf¸â±µÀ. D £¶¢À±µ÷v¶mÀ OÍAVÇA ¶p±¼§wl¸çA.
w¶pé±³ CÊm ËlǶ¢ ¥¹¶ªåòYÂßfµÀ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ hµvÈpdºà¶m ‘¶¢ÀeµA' SµÀ±¼AW ¶¢Ãd¹ôfµÀhµÃ D
¶¢ÀeµA K±Ðq¸ ¢¸¶ªÀv ¶¢Àe¸nOº ‘¶¢Àöª qÒ»ª¶mdÀô' GAlµn Cm¸é±µÀ. IAlµÀOµAdÉ K±Ðq¸vÑn ¶¢Àe¸vÀ

6
(monasteries) ¶pÁohµ hж¢Ã´ª COºöm¸´ª S¸±¼ DvÑVµm¸ £lû¸m¸né hµÀ.Vµ. hµ¶pêOµÀAf¸ q¸dºAVÉ£.
±ÇAfµ¶¢l¼ D ¶¢Àe¸vÀ LOµ DvÑVµm¸ £lû¸m¸nO½, LOµ Dlû¸ïiîOµ SµÀ±µÀ¶¢Á VµÀdÃà OÉAl¿ñOµ±¼AVµ sfº
GAfÉ£. F £lûµAS¸ §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ È¢ÀÀlµvÀ Èpdºà¶m ‘¶¢ÀeµA' K±Ðq¸vÑn ¶¢Àe¸vOµÀ q¸ñinlûµïA
¶¢»¬AVÉ£S¸ Gm¸é±ÀµÀn w¶pé±³ S¸±¼ Ctûq¸ñ±ÀµÀA.
¶¢À¶mA EAOÍAVÇA ¶¢ÀÀAlµÀOÇzõ ¶p±¼§wAW¶mdô±ÀÀhÉ w¶pé±³ S¸±¼ Ctûq¸ñ±ÀµÀAhÐ JO½sûµ£AVµ¶¢v»ª¶m
CA¥¹vOµAdÉ OÍné OÍhµå CA¥¹vÀ G¶médÀô hÇvÀ¶ªÀåAl¼. È¢ÀÀlµdºl¼ D¶¥ñ¶¢À ¢¸¶ªÀv (¶¢Àeµ¢¸¶ªÀv) a£hµ
£lû¸¶mA. F £lû¸¶mA K±Ðq¸ ¶¢Àeµ ¢¸¶ªÀv £lû¸m¸nOº ¶pÁ¹±¼å tû¶méAS¸ GAl¼. ±ÇAfµ¶¢l¼, DvÑVµm¸
£lû¸¶mA. §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ DvÑVµm¸ £lû¸¶mA ¶pÁohµ COºöm¸´ª S¸±¼ hµhµö ¥¹«¸åònOº vÑsfº
G¶mé¶pêdºOºo Ê¢l¸AhµA hµ¶m ËlǶ¢¥¹«¸åònOº q¸ñi¶pl¼OµS¸ VɶªÀOµÀm¸é±µÀ. K±Ðq¸vÑn ¶¢Àeµ¢¸¶ªÀvÀ F
DvÑVµm¸ £lû¸m¸nOº tû¶méËÈ¢À¶m ¢¸±µÀ. ¶¢ÀÃfµ¶¢l¼, ¶¢Àeµ¢¸¶ªÀv DV¸±µ ¶¢ï¶¢¶®±¸vÀ ¶pÁ¹±¼åS¸ sû¹±µj±ÀµÀ
¶ªA¶pñl¸±ÀµÃné C¶mÀ¶ª±¼AW Gm¸é±ÀÉÀ S¸o, K±Ðq¸ ¢¸¶ªÀv ¶¢vÉ vɶ¢Á. LOµ Ê¢yµ §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼
‘Oµ¶ªæwOµ ¶¢ÀeµA' §ñ¶ªsûµvÑ Ctû¶¢Ål¼è VÇAl¼¶mdô±ÀÀhÉ sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶¢ÀhµA Fm¸fµÀ EAOÐ £lûµAS¸
GAfÉl¼. El¼ sû¹±µj±ÀµÀ ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃnO½, sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀ F ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃnOº EVÉÛ q¸ñ¶¢ÀÀP¹ïnOº
«¸°ºS¸ GAfÉl¼. Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ¶pñiq¸l¼AW¶m Ê¢Àlûжp±µËÈ¢À¶m ¦°µg OÍAVÇA Oµ¶¨àËÈ¢À¶m¶pêdºOºo C«¸lûµïA
O¸lµÀ. D±ÀµÀ¶m hµvÈpdºà¶m ¶¢Àe¸né £¶¢À±¼÷AVµf¸nOº slµÀvÀ D±ÀµÀ¶m DvÑVµm¸ £lû¸m¸né ¶ªOµñ¶¢ÀËÈ¢À¶m
¶plµèivÑ ¶mfºVÉddÀô VµÃ»ª¶mdô±ÀÀhÉ sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ lûµ±µîA £ÀSµh¸ ¢¸±¼Oº Dlµ±µ÷AS¸ GAfÉl¼.
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ ¶¢Àe¸né §ñ¶ªsûµ n±µ»ªAW¶m hµ±µÀ¢¸hµ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ¶¢À±ÍOµ OÍhµå
OÐgAvѶmÀAfº DvÑWAVµfµA q¸ñ±µAtûAV¸±µÀ; Cl¼ §ñ¶ªsûµ¶mÀ sû¹±µhµ lɶ¥AvÑ q¸lµÀOÍv¶pf¸nOº G¶¢Àîfº
¶¢Ã±µØAS¸ D±ÀµÀ¶m Oµ¶mÀSÍm¸é±µÀ; ClÉ sû¹±µhµ «¸öhµAhµñþï qÒ±¸dA. «¸öhµAhµñþï Glµï¶¢ÀA CÊml¼
sû¹±µj±ÀµÀÀvAlµ±¼ G¶¢Àîfº qÒ±¸dA. l¿n l¸ö±¸ sû¹±µj±ÀµÀÀvAlµ±¼o LOµÖdºS¸ Vɱ¼Û ¶ªÀ¢¸±¸å
OµÀ¶ªÀ¶¢Ãv¶mÀ È¢lµYv¹ôv¶mÀOµÀm¸é±µÀ §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀS¸±µÀ. F ¶ªAS¸ñ¶¢Ãné D±ÀµÀ¶m sû¹±µhµ ±¸YO½±ÀµÀ,
«¸A¶ªÖýÅiOµ OÉAlµñËÈ¢À¶m OµvOµh¸åvÑ q¸ñ±µAtûAV¸±µÀ.
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ ‘«Ò»pû±ÀµÃ' ¶¢Ã¶ª¶piñOµ¶mÀ D»pÊ¢»ª 1900¶¢ ¶ªA¶¢hµù±µAvÑ ‘«Ò»pû±ÀµÃ' ¢¸±µ
¶piñOµ¶mÀ q¸ñ±µAtûAV¸±µÀ. OµÀvhµhµöA SµÀ±¼AX, OµÀv¹nOº C¶mÀSµÀgAS¸ GAfÉ ¶plµèhµÀvSµÀ±¼AX D±ÀµÀ¶m
V¸v¹ hµ±µVµÀS¸ ±¸Êª¢¸±µÀ. O¸o OµÀvAvÑ GAfµ¶¢v»ª¶m ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃné SµÀ±¼AW D±ÀµÀ¶m OÍAVÇA ÈmSµdº´¢
S¸ ±¸¥¹±µÀ. OµÀv¶¢ÀÊml¼ «¸A»TOµ DV¸±µ¶¢Ào, Dlû¸ïiîOµAS¸ J OµÀvA ¢¸Ë±Çm¸ LOµdɶmo ¢¸l¼AVÉ
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ OµÀv ¶pdºàA¶pÁv SµÀ±¼AW V¸v¹ PWÛhµAS¸ GAfÉ ¢¸±µÀ. J OµÀv¹nOº ¶ªAsAlû¼AW¶m
¢¸±µÀ D OµÀv¹nOº ¶ªAsAlû¼AW¶m «¸A»TOµ DV¸±¸v¶mÀ q¸dºAV¸vn ¢¸l¼AVÉ ¢¸±µÀ.
F lµÅOµêkµA O½ñ¶ªÀå¶mÀ C¶mÀ¶ª±¼AVÉ ¢¸±Ç¶¢±¼ËOÇm¸ EsìAl¼ OµwS¼¶ªÀåAl¼. OµÀv¹né «¸A»TOµ
DV¸±µAS¸ ¶¢À¶m¶¢À¶mÀOµÀ¶mé¶pêdºOºo J OµÀv¹nOº ¶ªAsAlû¼AW¶m ¢¸±µÀ D OµÀv¹nOº ¶ªAsAlû¼AW¶m «¸A»TOµ
DV¸±¸v¶mÀ q¸dºAVµfµ¶¢ÀÊml¼ O½ñ¶ªÀå VµÃ»p¶m ¶ª¶¢Ã¶mh¸önOº £±µÀlµèA. LOµ ±µOµAS¸ VÇq¸êvAdÉ
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ VµÃ»pAW¶mdÀô q¸dºAW¶mdô±ÀÀhÉ OµÀv¹v ¶¢Àlûµï sûÉlµsû¹¢¸né ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀ OµÃf¸
q¸dºAV¸w. El¼ ËlǶ¢±¸Yï ¶ª¶¢Ã¶mh¸önOº ¶pÁ¹±¼åS¸ £±µÀlµèA. IAlµÀOµÀ D±ÀµÀ¶m Cv¹ ¢¸l¼AVÉ¢¸±Ð ¶¢À¶mA
OÍAVÇA ¶p±¼§wAV¸w. D±ÀµÀ¶m ChµÀï¶méhµ s¹ñ¶¬îg OµÀv¹nOº VÇAl¼¶m ¢¸±µÀ; ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀ F lÉ¥¹nOº
VÇAl¼¶m ¢¸±µÀ O¸lµn ¢¸l¼AVÉ ¢¸±¼hÐ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀ OµÃf¸ F lɶ¥AvÑ sû¹SµÊ¢À Cn VµÃq¸vAdÉ È¢ÀY¹±¼d½
»¬AlµÀ¶¢ÁvÀ C¶mÀ¶ª±¼AVÉ £lû¸m¸v¶mÀ ¶ª¶¢À±¼æAV¸w. F £lûµAS¸ Vû¸Alµ¶ª »¬AlµÀ¶¢ÁvOµAdÉ OµÃf¸
Vû¸Alµ¶ªAS¸ D±ÀµÀ¶m hµ¶m Ctûq¸ñ±ÀµÃv¶mÀ È¢wsÀV¸Û±µÀ. D±ÀµÀ¶mvÑ LOµ ±µOµËÈ¢À¶m ËlÇþöl¿ sû¹¶¢A ¶¢À¶mOµÀ
Oµn»p¶ªÀåAl¼.
OµÀvAËÈp¶m D±ÀµÀ¶m È¢wsÀWÛ¶m Ctûq¸ñ±ÀµÃvÀ, tñdº´¨ ¶pñsûµÀh¸önOº ¶¢ïi±ÉOµAS¸ D±ÀµÀ¶m VÉ»ª¶m
j¶¢ñ ¢¸ïPïvÀ ‘«Ò»pû±ÀµÃ' ¶ªAq¸lµOµh¸ö¶mÀéAfº D±ÀµÀ¶m hµ¶pÁýêOµÀÊmv¹ VÉ¥¹±ÀÀ. ‘l¼ döAdº±ÀµÀh³ ȪAVµÀ±¿'

7
CÊm ¶¢À±ÍOµ ¶piñOµ¶mÀ D±ÀµÀ¶m «¸æ»pAV¸±µÀ O¸o l¸nn LOµÖ ¶ªA¶¢hµù±µAvÑÊm ¶¢ÀûªÊ¢¥¹±µÀ. F
‘döAdº±ÀµÀh³ ȪAVµÀ±¼'Oº ¶ªAq¸lµOµÀnS¸ G¶mé¶pÁýêfµÀ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ±µ¤Alµñm¸k³ e¸Sб³ S¸±¼Oº
¶ªn黬hµÀv±ÀµÃï±µÀ; ‘¥¹AinOÉhµ´m' CÊm q¸eµ¥¹v¶mÀ ÈmvOÍvêf¸nOº e¸Sб³ S¸±¼Oº D±ÀµÀ¶m
¶ª¶®±ÀµÀ¶pf¸â±µÀ. C¶pêdºOÉ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ‘¶ª±µ¶ªöj D±ÀµÀhµ´m' (¶ª±µ¶ªöi £l¸ï¥¹v) CÊm ‘D±µÀïv'
q¸eµ¥¹v¶mÀ ÈmvOÍv¹ê±µÀ; F q¸eµ¥¹v s¹ñ¶¬îg £l¸ï±µÀævOµÀ GWhµAS¸ £lµï¶mAl¼AVÉ GlÉ趥ïAhÐ
«¸æ»pAVµsfºAl¼.
1902vÑ «¸ö£À £Ê¢O¸¶mAlµS¸±¼ ¶¢À±µgA hµ±¸öhµ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ OµvOµh¸å CSµñ ¾pe¸lû¼¶pi
¶mÀAfº Clû¼O¸±¼Oµ Ghµå±µÀïvhÐ EASµôAfµÀOµÀ ¶p±ÀµÀ¶m¶¢À±ÀµÃï±µÀ. O¸o q¸¥¹Ûhµï ¶plµèhµÀvÀ D±ÀµÀ¶mOµÀ
¶mVµÛvÉlµÀ; EASµôAfµÀvÑ D±ÀµÀ¶m »¬AlµÀ ¶¢Àhµ N¶méhµïA SµÀ±¼AW G¶pm¸ï«¸vÀ EV¸Û±µÀ. sÇAS¸vÀvÑ
¶pñVµÀ±µgOµÀ ¶pA»p¶m D±ÀµÀ¶m vÉPvÀ q¸¥¹ÛhµÀïv SµÀ±¼AW¶m j¶¢ñ £¶¢À±µ÷vhÐ nAfº GAfÉ£. D±ÀµÀ¶m LOµ
±µOµAS¸ ¶pÁohµ qÕvÀ S¸±¼ v¹S¸ CAlµ±¼O½ VÇAl¼¶m ¢¸±µÀ v¹S¸ (ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvOµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸, »¬AlµÀ¶¢ÁvOµÀ
»¬AlµÀ¶¢ÁnS¸) GAf¸v¶mÀOµÀm¸é±µÀ; O¸o D±ÀµÀ¶m ±ÇAfºAdºvѶmà £¶pûvËÈ¢À¶mdÀôS¸ ¶¢À¶mOµn»p¶ªÀåAl¼.

4. «¸öhµAhµñþï ¶ª¶¢À±µ ËÈ¢h¸zOµÀfµÀS¸ §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ (1903-1907)


§ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ CAi¶¢À lµ¶¥ V¸v¹ £¢¸l¸¶ªêlµËÈ¢À¶ml¼. 1904vÑ hµ¶¢À q¸eµ¥¹vvÑ (¶ª±µ¶ªöi
D±ÀµÀhµ´m) §ñ ¶ª±µ¶ªöi Ghµù¢¸v¶mÀ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ C¶mÀ¶¢ÀiAV¸±µÀ. F n±µä±ÀµÀA hµ¶¢À W±µO¸v
£ÀhµÀñfµÀ ±É´¢ VµAl³ i±µ¶ªÖ±¼AVµfµAhÐ ¢¸±¼ ¶¢Àlûµï Ifµs¹dÀ VÐdÀ VɶªÀOµÀAl¼. h¸¶¢ÀÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀ
O¸sdºà D Ghµù¢¸vvÑ q¸vÀ ¶pAVµÀOÐOµ qÒ±ÀÀ¶m¶pêdºOºo »¬AlµÀ¶¢ÁvÀS¸ G¶mé hµ¶¢À £l¸ï±µÀævÀ D
Ghµù¢¸v¶mÀ Y±µÀ¶pÁOж¢fµA ¶ª¶¢ÀAY¶ª¶¢Àn Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ¢¸l¼AV¸±µÀ. F £¶¨±ÀµÀAËÈp ±É´¢ VµAl³
S¸±µÀ ±¸am¸¶¢Ã VÉ¥¹±µÀ; C¶pêdº ¶mÀAf½ D q¸eµ¥¹v »¬AlµÀ¶¢Áv Dlûµö±µïAvÑ OÍAhµO¸vA ¶mfºW W¶¢±µOµÀ
1906vÑ ¶¢ÀÃhµ ¶pfºAl¼.
«¸Ödºà´¨ £À¶¨¶m±¿ ¶¢À±¼±ÀµÀÀ ‘¶p±¼¶pÁ¹±¼å »ªl¸èAhµ’ ËlǶ¢¥¹¶ªåòYÂßfµÀ C±ÀÀ¶m YÇ. I´m. ¶pû±¸×±³ (J.N.
Farquhar) ±¸»ª¶m ‘S¿hµ ¶¢À±¼±ÀµÀÀ ¶ªÀ¢¸±µå' CÊm ±µVµ¶mOµÀ ¶¢ïi±ÉOµAS¸ sÇAS¸xvÑ G¶p¶mﻪAVµ¶¢Àn
sÇAS¸x »¬AlµÀ Ê¢Àlû¸£ ¶¢±µØA 1904vÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼n Oб¼Al¼. ¶pû±¸×±³ S¸±µÀ O½ñ¶ªÀå¶mÀ, ¶ªÀ¢¸±µå¶mÀ
S¿hµhжmÃ, §ñ OµÅ¶¨Àän hжmà qÒwÛ O½ñ¶ªÀå¶mÀ OµÅ¶¨ÀänOµAdÉ Clû¼OµÀnS¸ VÉ»ª ¢¸l¼AVµf¸né »¬AlµÀ¶¢ÁvÀ
Sµ¶¢ÀnAV¸±µÀ. E¶pÁýêfµÀ O½ñ¶ªÀå¶mÀ ¶ª¶¢À±¼æ¶ªÃå ËOÇþñ¶ªå¶¢Áv ¶¢À¶m¶ªÀv¶mÀ SÇv¢¸v¹ vÉOµ OµÅ¶¨ä¶mÀ ¶ª¶¢À±¼æ¶ªÃå
»¬AlµÀ¶¢Áv¶mÀ D¶mAlµ ¶p±µV¸v¹ CÊm ¶ªAl¼S¸è¶¢¶ªævÑ ¶pf¸â±µÀ. Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ F GVµÀÛvѶmÀAfº
V¸v¹ Y¹SµñhµåS¸ s±ÀµÀd ¶pf¸â±µÀ. §ñOµÅ¶¨ÀäfµÀ ‘»¬AlµÀhµö'OµÀ ¶¢ÀÃv¶pÁ±µÀ¶¨Àfµo, V¸±¼hµñOµ ¶¢ïOºå Co
VǶpÁ¹å, D±ÀµÀ¶m oi £±µÀlµèËÈ¢À¶m ¶p¶mÀvÀ VÉ¥¹fµÊml¼ vÉPm¸vOµÀ £±µÀlµè¶¢Àn ¶ªÃWAV¸±µÀ. sûµSµ¶¢l¿Øhµ
O½ñ¶ªÀåhÐ ¶p±¼¶pÁ¹±¼å VÇAlµlµÀ IAlµÀOµAdÉ O½ñ¶ªÀå S¿hµvÑ ¶ªÃWAW¶mdÀôS¸ LOµ C¶¢h¸±µA O¸lµÀ. §ñOµÅ¶¨ÀäfµÀ
nYËÈ¢À¶m ¶¢Ã¶m¶¢ ¶¢ïOºåhµöAhÐ GAfÉ LOµ ¶¢Àn»¨ O¸o O½ñ¶ªÀån ¶¢ïOºåhµöAvÑ lɶ¢Án OµÀ¶¢Ã±µÀfµÀ.
s»¬±µASµAS¸ D±ÀµÀ¶m EWÛ¶m F G¶pm¸ï¶ªA D±ÀµÀ¶m ‘»¬AlµÀ¶¢Á' CÊm ¶m¶¢ÀîO¸né ¶¢À±¼Ahµ sv¶p±¼WAl¼.
D±ÀµÀ¶m ¶pû±¸×±³ Oº ¶¢ïi±ÉOµAS¸¶mÃ, OµhÐwOµÀnS¸ hµ¶mÀ ¶m£Àî¶m »ªl¸èAh¸nOº ¶¢ïi±ÉOµAS¸ ¶¢Ãd¹ôf¸±µn
w¶pé±³ S¸±µÀ Ctûq¸ñ±ÀµÀ ¶pf¸â±µÀ.
1904¶¢ ¶ªA¶¢hµù±µA W¶¢±µvÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ‘¶ªAlûµï' CÊm sÇAS¸x l¼¶m ¶piñOµ¶mÀ
q¸ñ±µAtûAV¸±µÀ; F ¶piñOµvÑ ËlǶ¢¥¹«¸åòné, hµhµö ¥¹«¸åòné ¶pOµÖ¶m Èpdºà sû¹±µhµ «¸öhµAh¸ñþïnOº
¶ªAsAlû¼AW¶m £¶¨±ÀµÃvÀ ±¸±ÀµÀfµA D±µAtûAV¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m ±¸YO½±ÀµÀ Vµ±µïvÀ, tñdº´¨ ¶pñsûµÀhµöA ¶pdô
j¶¢ñ £¶¢À±µ÷m¸hµîOµ ±¸hµv¶mÀ tñdº´¨ ¶pñsûµÀhµöA ¶p»ªSµd ºàAl¼ O¸o D±ÀµÀ¶mOµÀ ¶¢ïi±ÉOµAS¸ V¸v¹ O¸vA
¶¢±µOµÀ Vµ±µïvÀ VɶpdàvÉlµÀ. F O¸vAvÑÊm D±ÀµÀ¶m §ñ ±¸¶¢ÀOµÅ¶¨ä ¶p±µ¶¢À¶¬A¶ª ¤Àlµ lµÅfûµ sûµOºåhÐ Ev¹

8
±¸¥¹±µÀ: "¤À±µÀ ¶¢À¶¢ÀÀîv¶mÀ O¸q¸fµOµqÒhÉ EAOǶ¢±µÀ O¸q¸fµh¸±µÀ? ¶pihµÀvOµÀ ±µ°µOµÀvÀ ¤À±É - ¤À±µÀ
sv¾¬¶mÀvOµÀ svA. §ñ ±¸¶¢ÀOµÅ¶¨Àäv ±µÃ¶pAvÑ lµ±ÀµÀhÐ ¶¢Ã¶¢Àlûµï È¢w»ª¶m ¶m±µ ±µÃ¶p ËlÇ¢¸n£ o¶¢Á."
D±ÀµÀ¶m OµhÐwOµ ¶ªn黬hµÀvvÑ F Ctûq¸ñ±ÀµÃvÀ Oµv¶¢±¸né OµwS¼AV¸±ÀÀ.
D±ÀµÀ¶m ¶¢À±µg¸nOº ±ÇAfµÀ Èmvv ¶¢ÀÀAlµÀ 1907 DSµ´ªà vÑ q¸¥¹ÛhµÀïvhÐ Oµw»ª sûÑAVɱÀµÀfµA
v¹Adº ¶p¶mÀvÀ VÉ»ª¶mAlµÀOµÀ s»¬±µASµAS¸ ‘q¸ñ±ÀµÀ¦Ûhµå' O¸±µïOµñ¶¢Ãné Vɶpd¹à±µÀ. F O¸±µïOµñ¶¢ÀA V¸v¹
¶ªAlɶ®vOµÀ l¸±¼ j»ªAl¼. D±ÀµÀ¶m hµ¶¢À OµhÐwOµ £¥¹ö«¸né £fµm¸fº i±¼S¼ »¬AlµÀ¶¢ÁS¸ ¶¢Ã±¸f¸ CÊml¼
C¶pêdº ¶pñ¶¥é. D ±ÐYÂvÑô q¸¥¹Ûhµï lÉ¥¹vOµÀ È¢zõ i±¼S¼ ¶¢WÛ¶m ¢¸±µÃ, q¸¥¹ÛhµÀïvhÐ Oµw»ª sûµÀZAW¶m
¢¸yµÃõ, q¸¥¹ÛhµÀïv¶mÀ £¢¸¶¬¶¢Ãfº¶m ¢¸yµÃõ F q¸ñ±ÀµÀ¦Ûhµå O¸±µïOµñ¶¢Ãné n±µö±¼åAVµfµA ¶ª±µö
«¸¶¢Ã¶mïA. El¼ Dm¸dº «¸A»TOµ DV¸±µA ¶pñO¸±µA ‘¶¥Àl¿èOµ±µg'Ê¢À S¸o OµhÐwOµ ¶¢Àh¸né £fµm¸fµfµA
O¸lµn w¶pé±³ Ctûq¸ñ±ÀµÀA. lÉnËÈmm¸ n±µçþöAlµAS¸ hÉdhÇvôA VÉʪ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ hµ¶¢À q¸ñ±ÀµÀ¦ÛhµåA
SµÀ±¼AW J¤À ¶¢Ãd¹ôfµOµ qÒ¶¢fµA LOºAhµ D¶¥Û±µïOµ±µÊ¢À.
W¶¢±µOµÀ tñdº´¨ ¶pñsûµÀhµöA ‘lɶ¥ lÐñ¶¬' Êm±µAËÈp Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼n C±Ç´ªà VÉ»ª D±ÀµÀ¶m¶mÀ
m¸ï±ÀµÀ £V¸±µgOµÀ nvsÇdºàAl¼. F £V¸±µg ¶ª¶¢À±ÀµÀAvÑ D±ÀµÀ¶m «¸lû¸±µg hÇvÀ¶pÁ ‘¶ªölɧ’
lµÀ¶ªÀåv¶mÀ lûµ±¼AW, OбµÀàvÑ SµAdv hµ±µsfº nvsf¸â±µÀ. F ¶ª¶¢À±ÀµÀAvÑ D±ÀµÀ¶m D±ÐSµïA s¹S¸
lÇsìin D¶ªÀ¶piñ q¸v±ÀµÃï±µÀ. D¶ªÀ¶piñvÑ D±ÀµÀ¶mOµÀ Ȭ±¼é±ÀµÃ D¶p±É¶¨´m VɱÀµÀ¶¢v»ª ¶¢WÛAl¼; D
¶ª¶¢À±ÀµÀAvÑ lûµ¶mÀ±¸öhµA «ÒOº 1907, COÐàs±³ vÑ D±ÀµÀ¶m hµ¶¢À hµÀl¼ ¥¹ö¶ª £fºV¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m j¶¢ñ
Ê¢lµ¶mhÐ GAfÉd¶pÁýêfµÀ 'M e¸OµÃ±³' (M ¶pñsûµÀ¢¸ - F ¶¢Ãd¶mÀ D±ÀµÀ¶m SµhµAvÑ O½ñ¶ªÀå¶mÀ ¶ªÃW¶ªÃå
¢¸fÉ¢¸±µÀ) Cn ¶pvÀ¶¢Ã±µÀô CÊm ¢¸±µÀ. C±ÀÀhÉ D±ÀµÀ¶m ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸ VµnqÒ±ÀµÃ±¸ CÊml¸nËÈp
¶¢Ãd¹ôfµÀhµÃ w¶pé±³ Ev¹ Cm¸é±µÀ:

O½ñ¶ªÀå¶mÀ hµ¶m ±µ°µÀOµÀnS¸ W¶¢±¼ ¶¢±µOµÃ CAS¿Oµ±¼AVµfµÊ¢À ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸


¶¢À±µgºAVµfµ¶¢À¶mÀOµÀAdÉ hµ¶pêOµÀAf¸ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸ ¶¢À±µgºAV¸±µÀ. O¸o
ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸ ¶¢À±µgºAVµfµ¶¢ÀAdÉ ËOÇþñ¶ªå¶¢ ¶ªA¶TAvÑ Vɱ¼ D ¶ªA¶T¹nOº ¶ªAsAlû¼AW¶m
n±ÀµÀ¶¢Ãv¶mÀ q¸dºAVµfµ¶¢À¶mÀOµÀAdÉ D±ÀµÀ¶m ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸ ¶¢À±µgºAV¸fµÀ CÊml¼
¶ªAlɶ®¶ªêlµA. ¶pñYv lµÅ»¨àvÑ D±ÀµÀ¶m »¬AlµÀ¶¢ÁS¸ ¶¢À±µgºAV¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m Iv¹
a£AV¸±Ð Cv¹SÉ ¶¢À±µgºAV¸±µÀ - LOµ »¬AlµÀ¶¢ÁS¸, LOµ OµhÐwOµÀnS¸. D±ÀµÀ¶m ¶¢À±µgA
Ev¹Adº ¢¸lµ¶mvOµÀ SµÀ±¼O¸¶¢fµA D±ÀµÀ¶m Gl¸hµå Vµ±¼h¸né hÇw±ÀµÀYǶpÁýåAl¼. ¶¢À¶m
¶¢ÀhµA DV¸±¸vhÐ IAhµ ¶ªAOµÀWhµAS¸ GAlÐ Oµl¸? ££lûµ ¶¢Àh¸v, ¶ªA¶ªÖýÅhµÀv
¶ªÊ¢Àîyµ¶mAS¸ G¶mé ¶pñ¶pAVµAvÑ ¶¢Àhµ ¶ªÊ¢Àîyµm¸nOº Iv¹Adº ¶pñ±ÀµÀh¸évÀ Y±µS¸w?

W¶¢±µS¸ ¶¢Àhµ «¸¶¢À±µ¶ªï l¼¶¥S¸ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ I¶¢±µÃ VɱÀµÀvÉn £lûµAS¸ LOµ ¶¢ÃhµÅOµ¶mÀ
VµÃq¸±µÀ. D±ÀµÀ¶m a¶¢¶m £lû¸¶mA, ±µVµ¶mvÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ £lû¸m¸nOº Gl¸¶¬±µgvÀS¸ Fm¸dºO½
GAdÀm¸é±ÀÀ. F ¶¢Àhµ «¸¶¢À±µ¶ªï lûбµgº lµÅ»¨àvÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼n ¶¢À¶mA Clûµï±ÀµÀ¶mA VɱÀµÃw.

5. ¶pÁ¶mB ¶ª¤À°µ:
G¶plû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ a£hµ Vµ±¼hµñ SµÀ±¼AX, D±ÀµÀ¶m DvÑVµm¸ £lû¸¶mA SµÀ±¼AX ¶¢À¶mOµÀ ¶pÁ¶ªåO¸v
¶¢v¶m ¶¢ÃhµñÊ¢À hÇvÀ¶ªÀ. D±ÀµÀ¶m a£hµ Vµ±¼hµñOµÃ, ±µVµ¶mvOµÃ The Blade (Animananda, B.
The Blade: Life and Work of Brahmabandhav Upadhyay. Calcutta: Roy and
Son, no date) È¢ÀÀlµdº ±µVµ¶mS¸ VǶpÁýêOж¢VµÀÛ. Dn¶¢Ã¶mAlµ CÊm D±ÀµÀ¶m Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼
C¶mÀVµ±µÀvÀ. D±ÀµÀ¶m ¶ª±µ¶ªöj D±ÀµÀhµ´m CÊm q¸eµ¥¹vvÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ C¶mÀ¶¢ÀiAW¶m ¶ª±µ¶ªöj

9
¶pÁ¹Y¶mÀ ¶¢ïi±ÉOºAW Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ «¸ASµh¸ïné hµïZAV¸±µÀ. Gq¸lû¸ï±ÀµÀS¸±¼ ¶pdô D±ÀµÀ¶mOµÀ¶mé
sûµOºå sû¹¢¸vÀ ¶¢ÃhµñA £fµm¸fµvÉlµÀ. ‘l¼ sÉôf³’ CÊm ¶pÁ¶ªåOµAvÑ F £¶¨±ÀµÀA ¶pñ¶ªÀêd¶¢ÀÔhµÀAl¼. D
hµ±µÀ¢¸hµ V¸v¹ O¸v¹nOº Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ DvÑVµm¸ £lû¸¶mAËÈp OµhÐwOµÀvOµÀ D¶ªOºå OµwS¼Al¼. 1999vÑ
YÄw±ÀµÀ´ª w¶pé±³ Lipner, Julius. Brahmabandhab Upadhyay: The LIfe and
Thought of a Revelutionary (Delhi: Oxford University Press) CÊm ¶pÁ¶ªåO¸oé, 2000vÑ
iÈ¢ÀÀi dÇÈméAd³ Tennent, Timothy C. Building Christianity on Indian Foundation:
The Legacy of Brahmabandhab Upadhyay. Delhi:ISPCK) CÊm ¶pÁ¶ªåO¸oé ±¸¥¹±µÀ.
¤dºhÐ s¹dÀ CÊmOµ W¶mé W¶mé ¢¸ï«¸vÀ OµÃf¸ D±ÀµÀ¶m ¤Àlµ V¸v¹¶¢ÀAl¼ ±¸¥¹±µÀ.
2001¶¢ ¶ªA¶¢hµù±µAvÑ §ñ ¶¢ÀlûµÀ¶ªÃlµ´m ±¸´¢ S¸±µÀ sñ¶¬îs¹Alûµ¶¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼
‘»¬AlµÀËOÇþñ¶ªå¶¢hµöA’ LOµ ËÈ¢¶pûvﶢÀn ±¸¥¹±µÀ (Rao, Madhusudhan. "Brahmabandhab
Upadhyay and the Failure of Hindu Christianity," International Journal of
Frontier Missions, Winter 2001, pp. 195-200). F ¢¸ï¶ªAvÑ sñ¶¬îs¹Alûµ´¢ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ
S¸±¼ a£hµ¶¢ÀÃ, D±ÀµÀ¶m DvÑVµm¸ lûбµgº §ñ¶ªsûµvÑ J £lûµËÈ¢À¶m ¶pñsû¹¢¸oé VµÃ¶pvÉlµo, D±ÀµÀ¶m
O½ñ¶ªÀåsûµSµ¢¸¶mÀnOº »¬AlµÀ ¦¶¨ÀïnS¸ G¶médô±ÀÀhÉ s¹SµÀAfÉlµo hµ¶¢À Ctûq¸ñ±ÀµÃné ¶¢ïOµåA VÉ¥¹±µÀ. §ñ
±¸¶¢Á S¸±µÀ ±ÇAfµÀ Ctûq¸ñ±ÀµÃv¶mÀ È¢wsÀV¸Û±µÀ: È¢ÀÀlµdºl¼, §ñ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ '»¬AlµÀ ¶¢Àe¸né'
§ñ¶ªsûµ CgW Ê¢±ÀµÀf¸nOº slµÀvÀ D±ÀµÀ¶m DvÑVµm¸ lûбµgºOº CfµÀâ¶pfº GAdÉ ¶ª±¼qÒ±ÀÉÀl¼. ±ÇAfµ¶¢l¼
ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ Y¹ß¶m«¸é¶mA j¶ªÀOÐOµÀAf¸ O½ñ¶ªÀå sûµSµ¢¸¶mÀnOº ‘»¬AlµÀ sûµOµÀån'S¸
¶¢ÃhµñÊ¢À GAfº GAdÉ s¹SµÀAfÉl¼. F ±ÇAfµÀ £¶¨±ÀµÃv¶mÀ SµÀ±¼AW OÍAVÇA ¶p±¼§wl¸çA.
§ñ¶ªsûµ sû¹±µj±ÀµÀ ¶ªA¶pñl¸±ÀµÀAvÑ CAhµ±¸íSµA O¸¢¸vAdÉ sû¹±µj±ÀµÀ hµhµö¥¹«¸åòné ËOÇþñ¶ªå¶¢
WAhµ¶mvÑ sû¹SµAS¸ ¶¢ï¶¢¶¬±¼AV¸vÊml¼ Gq¸lû¸ï±ÀµÀS¸±¼ DvÑVµ¶m. sû¹±µj±ÀµÀ hµhµö¥¹¶ªåòAvÑ Ci
¶¢ÀÀPïËÈ¢À¶ml¼ ‘CËlÇþöhµ Ê¢l¸AhµA.' CËlÇþöhµ »ªl¸èAhµAvÑn ¶¢ÀÀPïËÈ¢À¶m CA¥¹vÀ J£Àdº, lɶ¢Án SµÀ±¼AW
CAlµÀvÑ J£À VǶpêsfºAl¼, l¸nOº ËOÇþñ¶ªå¶¢ lûµ±µîAhÐ qÏAhµ¶m OµÀlµÀ±µÀhµÀAl¸, ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö«¸né Ê¢l¸Ahµ
lûбµgºvÑ ¶¢ïOµå¶p±µVµfµA «¸lûµï¶¢À¶¢ÁhµÀAl¸ CÊm £¶¨±ÀµÃv¶mÀ OµÃvAOµ¶¨AS¸ Vµ±¼ÛAW Ê¢l¸Ah¸né Dlû¸±µA
VɶªÀOÍn ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö«¸né Iv¹ È¢vôfºAV¸vÑ Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ hÇw±ÀµÀ¶p±¼V¸±µÀ. El¼ LOµ ±µOµAS¸ Èplµç
«¸¶¬¶ªÊ¢À Cn VǶpÁýêOТ¸w. Cv¹Adº «¸¶¬«¸né Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ VÉ»ª GAfµOµÃfµlµÀ Cn ±¸¶¢Á
VǶpÁýåm¸é±µÀ. O¸o D «¸¶¬¶ªA Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ hµ±µÀ¢¸hµ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvOµÀ LOµ ¶¢Ã±µØlµ±µ÷OµA C±ÀÀAl¼.
OµvOµh¸åvÑn OÍAlµ±µÀ ËlǶ¢¥¹¶ªåò ¶pAfºhµÀvÀ ‘Ê¢l¸AhµA l¸ö±¸ O½ñ¶ªÀå¶mÀ' VɱµÀOж¢fµA Iv¹ CÊm l¸nËÈp
£¶ªåýÅhµAS¸ ¶p±¼¥Ñlûµ¶mvÀ Y±¼q¸±µÀ. F ¶p±¼¥Ñlûµ¶mv¶mÀ "To Christ Through Vedanta" CÊm
§±¼øOµhÐ CÊmOµ ¢¸ï«¸vÀ ±¸¥¹±µÀ. O¸sdºà Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ DvÑVµm¸ lûбµgº ¶ª±¼Ë±ÀÇÀ¶ml¼ O¸lµÀ C¶mfµA
¶ª¶¢ÀAY¶ªA O¸lµÀ.
EOµ ±ÇAfµ¶¢ £¶¨±ÀµÃnOº ¶¢Êªå Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ È¢ÀÀlµd CËlÇþöhµ »ªl¸èAh¸né j¶¢ñAS¸
£¶¢À±¼÷AVµf¸nO½, hµ±µÀ¢¸hµ ClÉ CËlÇþöh¸né ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö«¸né ¶¢ïOµå ¶p±µVµf¸nOº Dlû¸±µAS¸
VɶªÀOТ¸vn C¶mÀOж¢f¸nO½, D hµ±µÀ¢¸hµ §ñ±¸¶¢ÀOµÅ¶¨ä S¸±¼n sû¹±µhµ lÉ¥¹nOº ¶¢Ã±µØAS¸ I¶mÀéOͶmf¸nO½
D±ÀµÀ¶mvÑ G¶mé ËlÇþöl¿ sû¹¶¢Ê¢À O¸±µg¶¢Ào, D ËlÇþöl¿ sû¹¶¢A D±ÀµÀ¶m ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸ ¶¢Àh¸né
¾ªöOµ±¼AVµfµÊ¢À ¶¢ÀÃv¶¢Ào §ñ±¸¶¢ÁS¸±µÀ VǶpÁ¹å, Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±µÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁnS¸ ¶¢ÀhµA ¾ªöOµ±¼AVµOµÀAf¸
O½ñ¶ªÀåsûµSµ¢¸¶mÀnOº ‘»¬AlµÀ ¦¶¨ÀïnS¸' GAfº G¶médô±ÀÀhÉ F ËlÇþöl¿ sû¹¶¢A GAfº GAfÉl¼ O¸lµn
¶ªÃWAV¸±µÀ. O½ñ¶ªÀåsûµSµ¢¸¶mÀnOº ‘»¬AlµÀ ¦¶¨Àïn'S¸ GAfµfµ¶¢ÀAdÉ J£ÀdÑ ¶¢À¶mA hÇvÀ¶ªÀOТ¸w. ËOÇþñ¶ªå¶¢
¶ªA¶TAvÑ ¶ªsûµÀïnS¸ VɱµOµÀAf¸ (Y¹ß¶m«¸é¶mA j¶ªÀOÐOµÀAf¸) O½ñ¶ªÀå £vÀ¶¢v¶mÀ (O½ñ¶ªÀå ¶ªÃWAW¶m Êpñ¶¢À,
¶ª¶¢Ã¶mhµöA, m¸ï±ÀµÀA CÊm ¶p±µvÑOµ £vÀ¶¢v¶mÀ) q¸dºAVµfµA ¶¢v¶m J ¶¢Àh¸nOº VÇAl¼¶m ¢¸Ë±Çm¸

10
O½ñ¶ªÀåsûµSµ¢¸¶mÀn ¦¶¨ÀïvÀS¸ GAfµ¶¢VµÀÛ. ¶¢À¶®h¸î S¸Alû¿S¸±µÀ D £lûµAS¸ O½ñ¶ªÀå ¦¶¨ÀïvÀS¸
¶p±¼SµgºA¶psf¸â±µÀ. Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ O¸vAvÑ sñ¶¬î ¶ª¶¢ÃYAvÑn V¸v¹¶¢ÀAl¼ F £lûµAS¸ O½ñ¶ªÀå
sûµSµ¢¸¶mÀn ¦¶¨ÀïvÀS¸ G¶m颸±É.
§ñ±¸¶¢ÀOµÅ¶¨ä ¶¢ÀeµAvÑn V¸v¹¶¢ÀAl¼ ¶ªm¸ï¶ªÀvÀ O½ñ¶ªÀåsûµSµ¢¸¶mÀn hµ¶¢À ‘E¶¨àËlǶ¢A’S¸ CAS¿Oµ±¼AVÉ
DV¸±µA E¶pêdºO½ GAl¼. §ñ±¸¶¢ÀOµÅ¶¨ä ¶p±µ¶¢À¶¬A¶ª CËlÇþöhµ¢¸l¼. CËlÇþöhµA ¶pñO¸±µA LOÉ ¶ªhµïA ¶¢À¶mOµÀ
±ÇAfµÀ ±µO¸vÀS¸ Oµn»p¶ªÀåAl¼: ¶p±µ¶¢Ãhµî, a¢¸hµî CÊm£ D ±ÇAfµÀ ±µO¸vÀ. ¶p±µ¶¢Ãhµî¶mÀ ¶ªA¶pÁ¹±µäAS¸
hÇvÀ¶ªÀOж¢f¸né q¸±µ¶¢Ã±¼æOµhµöA CAd¹±µÀ. ‘q¸±µ¶¢Ã±¼æOµ’ ¶ªhµïA ¶pñO¸±µA ¶p±µ¶¢Ãhµî LOµÖfÉ
C±ÀÀ¶m¶pêdºOºo ¶¢À¶m ‘C£lµï' ¶¢v¶m ¶¢À¶mOµÀ CÊmOµ ¶ªh¸ïvÀS¸ F vÑOµAvÑ Oµn»p¶ªÀåAl¼ D ¶p±µ¶¢Ãhµî.
Ev¹ CÊmOµ ±µO¸vÀS¸ (m¸¶¢À, ±µÃq¸vÀS¸) Oµn»pAVÉ ¶ªhµïA ¶¢À¶m C¶mÀl¼¶m a£hµAvÑ ¶p±µ¶¢Ãhµî¶mÀ
hÇvÀ¶ªÀOж¢f¸nOº G¶p±ÀÇÃSµ ¶pfµÀhµÀAl¼. l¿nÊm ‘¢¸ï¶¢¶®±¼Oµ ¶ªhµïA' CAd¹±µÀ. §ñ±¸¶¢ÀOµÅ¶¨ä
¶p±µ¶¢À¶¬A¶ª¶mÀ C¶mÀ¶ª±¼AVÉ ±¸¶¢ÀOµÅ¶¨ä ¶¢Àeµ¢¸¶ªÀvÀ F »ªl¸èAh¸né C¶mÀ¶ª±¼¶ªÃå, ¶p±µ¶¢Ãhµî LOµÖfɶmo,
D ¶p±µ¶¢Ãhµî¶mÀ VɱµÀOж¢f¸nOº ‘¢¸ï¶¢¶®±¼OµA'S¸ ££lûµ lɶ¢hµvÀ ¶ª¶®±ÀµÀ¶pfµh¸±µo DOµzA¶pÁ
VɶªÀOµÀAd¹±µÀ. Cv¹ LOÍÖOµÖ ¶ªm¸ï»ª LOÍÖOµÖ lɶ¢hµ¶mÀ hµ¶¢À ‘E¶¨àËlǶ¢A'S¸ ¾ªöOµ±¼«¸å±µÀ. F E¶¨àËlǶ¢ A
¶p±µ¶¢Ãhµî¶mÀ VɱµÀOж¢f¸nOº ¶¢Ã±µØlµ±µ÷OµAS¸ GAdÀAlÉS¸o E¶¨àËlǶ¢Ê¢À ¶p±µ¶¢Ãhµî O¸lµÀ. O½ñ¶ªÀå¶mÀ hµ¶¢À
E¶¨àËlǶ¢AS¸ ¾ªöOµ±¼AVÉ ¶ªm¸ï¶ªÀvOµÀ O½ñ¶ªÀå ¶p±µ¶¢Ãhµî¶mÀ VɱµÀOж¢f¸nOº ¶ª¶®±ÀµÀ¶pfÉ ËlǶ¢A ¶¢ÃhµñÊ¢À O¸o
D±ÀµÀÊm ¶p±µ¶¢Ãhµî O¸lµÀ. O½ñ¶ªÀåsûµSµ¢¸¶mÀnOº ‘»¬AlµÀ ¦¶¨Àïn'S¸ GAfµfµ¶¢ÀAdÉ ElÉ. O¸o
Gq¸lû¸ï±ÀµÀS¸±¼Oº O½ñÊªå ¶p±µ¶¢Ãhµî ¶¢À±¼±ÀµÀÀ D ¶p±µ¶¢Ãhµî¶mÀ VɱµÀOж¢f¸nOº ¶ª¶®±ÀµÀ¶pfÉ ¶¢Ã±µØ
lµ±µ÷OµÀfµÀ OµÃf¸. O¸sdºà D±ÀµÀ¶m¶mÀ ‘»¬AlµÀ ¦¶¨Àïn'S¸ GAfµ¶¢À¶mfµA CAhµ CAS¿O¸±µA O¸lµÀ.
Gq¸lû¸ï±ÀµÀ S¸±¼ a£hµA ‘LOµ ËÈ¢¶pûvïA' C¶mfµA IAhµ ¶¢Ãhµñ¶¢Àà ¶ªssÀ O¸lµÀ. D±ÀµÀ¶m
O¸vAvÑ D±ÀµÀ¶m C¶mÀ¶ª±¼AW¶m OÍné DV¸±¸vÀ §ñ¶ªsûµOµÀ DÈ¢Ãlµ±ÀÇÃSµïA O¸lµÀ. O¸o CÊ¢ DVµ±µgvÀ
Fm¸fµÀ ¶¢À¶mOµÀ DÈ¢Ãlµ±ÀÇÃSµïÊ¢ÀS¸Oµ sû¹±µj±ÀµÀ ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvAlµ±µÃ C¶mÀ¶ª±¼AVµlµSµØ£. ‘Y¹hµÀv È¢vÀSµÀ'
(Ad Gentes) CÊm ±ÇAfµ¶¢ ¢¸ïdºOµ´m ¶¢À¶®¶ªsûµ ¶phµñA ¶pñi ¶¢ïO½å hµ¶¢À hµ¶¢À lɶ¥ ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃv¶mÀ
DOµzA¶pÁ VɶªÀOÍn, D ¶ªA¶pñl¸±ÀµÀAvÑ q¸lµÀOÍn GAf¸vn sÑlû¼AWAl¼. F ¶¢À¶®¶ªsûµOµÀ l¸l¸¶pÁ ¶¢Alµ
¶ªA¶¢hµù±¸v OºñhµÊ¢À l¸nn Gq¸lû¸ï±ÀµÀS¸±µÀ DVµ±µgvÑ Èpd¹à±µÀ. D±ÀµÀ¶m¶mÀ Dlµ±µ÷AS¸ j¶ªÀOÍn
±ÇAfµ¶¢ ¢¸ïdºOµ´m ¶¢À¶®¶ªsûµ sÑlûµ¶mv ¶pñO¸±µA ¶¢À¶mA OµÃf¸ ¶¢À¶m ¶ªA¶pñl¸±ÀµÃné ¶¢ÀÀPïAS¸ Ê¢l¸Ahµ
¶ªA¶pñl¸±ÀµÃné hÇvÀ¶ªÀOÍn ¶¢À¶m £¥¹ö«¸né ¶¢À¶m ¶ªA¶pñl¸±ÀµÀA ¶pñO¸±µA È¢wsÀVÉÛ sû¹±µj±ÀµÀ
ËOÇþñ¶ªå¶¢ÁvÀS¸ hµ±ÀµÃ±µ¢¸öw. ¶¢À¶m sû¹±µj±ÀµÀ ¶ªA¶pñl¸±ÀµÀA ËOÇþñ¶ªå¶¢ £¥¹ö«¸nOº J £lûµAS¸
G¶p±ÀÇÃSµ¶pfµÀhµÀAlµÊml¼ ¶¢VÉÛ Clû¸ï±ÀµÃvvÑ hÇvÀ¶ªÀOµÀAl¸A.

11

Related Interests