PERSIDANGAN KEBANGSAAN PENDIDIKAN ISLAM 2012 Memperkasa Pendidikan Islam ke Arah Merealisasikan Kegemilangan Ummah Abad Ke-21

(PKPI2012)

ANJURAN BERSAMA: IPG KAMPUS PENDIDIKAN ISLAM IPGK ZON TENGAH DENGAN KERJASAMA INSTITUT PENDIDIKAN GURU MALAYSIA HOTEL ROYALE BINTANG, SEREMBAN 3-6 JULAI 2012

1

PEMBINAAN MODUL PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GRAFIK DIGITAL BAGI KPLI j-QAF ROSNAH BINTI AHMAD ZAIN rosnahaz@yahoo.com Jabatan Teknologi Pendidikan IPG Kampus Pendidikan Islam

ABSTRAK

Pembinaan Modul Pengajaran dan Pembelajaran Grafik bagi guru pelatih KPLI j-QAF IPG Kampus Pendidikan Islam adalah bertujuan untuk membantu guru pelatih yang mengikuti Kursus Pengurusan Sumber untuk menguasai kemahiran menggunakan perisian grafik. Modul grafik digital ini dibina berdasarkan sukatan pelajaran Pengurusan Sumber (TP2050D). Modul ini menggunakan komputer sebagai alat untuk mengajar mata pelajaran teknologi pendidikan. Modul pembelajaran ini terdiri daripada beberapa modul utama yang mengandungi objektif pembelajaran, aktiviti latihan, soalan latihan dan aktiviti kumpulan. Adalah diharapkan modul ini akan dapat mempelbagaikan teknik pengajaran dan pembelajaran supaya proses pengajaran dan pembelajaran akan lebih mudah, seronok dan berkesan. Selain itu, modul ini juga diharapkan dapat membantu guru-guru untuk merekabentuk dalam penghasilan projek dan menyediakan laman web serta blog yang menarik. Modul ini telah dibina dengan menggunakan perisian-perisian Microsoft Office 2010, Adobe Photoshop CS5, MartView dan PDF Converter 7. Penilaian modul ini telah dijalankan dengan menggunakan instrumen soal selidik yang telah diedarkan kepada 20 orang pelajar KPLI Tesl. Modul Digital ini telah dibangunkan dalam 3 peringkat iaitu berdasarkan Model reka bentuk Hannafin dan Peck (1988) yang menunjukkan perisian berasaskan media yang dibangunkan perlu melalui tiga fasa iaitu; Fasa 1: fasa keperluan perisian kursus, Fasa 2: fasa mereka bentuk dan Fasa 3: fasa pembangunan dan implementasi. Penilaian Modul secara berterusan dan penambahbaikan telah dijalankan semasa ketiga-tiga fasa tersebut dilaksanakan (Isham & M.Arif 2008).Berasaskan kepada reka bentuk ini, penulis akan membangunkan satu modul yang berkaitan dengan Pengajaran dan Pembelajaran Grafik bagi subjek Pengurusan Sumber (TP2050D) bagi guru pelatih KPLI j-QAF di IPG Kampus Pendidikan Islam. Di samping itu pembinaan modul menggunakan pendekatan tutorial, latihtubi dan projek melalui konsep Pendidikan komputer telah berjaya dilaksanakan menggunakan strategi pembelajaran koperatif, individu, anjal, aktif dan masteri. Ini mengambilkira kepelbagaian kecerdasan pelajar yang akan memotivasikan pelajar dan mudah difahami.

2

Maka dengan menyedari kepentingan pengetahuan komputer. Pembelajaran secara amali (hands on) adalah satu cara mudah bagi pengguna mempelajari komputer. pelbagai langkah telah dijalankan oleh Kementerian Pendidikan Malaysia untuk menggalakkan golongan pendidik atau guru untuk memperkembangkan dan memajukan diri dalam bidang komputer demi mendidik generasi akan datang. blog atau e-book. mereka perlulah melengkapkan diri mereka dengan pengetahuan dan kemahiran yang sesuai dengan kehendak semasa supaya dapat menyumbang ke arah pembangunan dan kemajuan yang diimpikan oleh Negara. manusia sentiasa mengejar kemajuan.Memang tidak dapat dinafikan bahawa pendidikan merupakan kunci utama bagi seseorang atau sesebuah Negara itu mencapai kejayaan dan seterusnya memenuhi keperluan hidup seseorang.Kemajuan ini mungkin dicapai tanpa adanya pendidikan. Guru pelatih perlu menghasilkan projek khas multimedia pada akhir kursus ini sama ada membina laman web. Salah satu kemajuan yang ditekankan pada masa kini ialah bidang digital yang merupakan satu teknologi yang berkembang dengan begitu pesat sekali. Malah sesuatu tugas itu dapat dilaksanakan dengan tepat dan berkesan. digemari dan mudah kepada pengguna yang sering berdamping dengan komputer. khasnya kebelakangan ini. 3 . Kejayaan kebanyakan bahan pengajaran antara lain adalah disebabkan oleh usaha seni dan juga kegunaan grafik yang berkualiti dalam pembangunan (Kemp &Smellie 1994). Alat elektronik ini akan menjadi biasa. Memandangkan golongan pendidik terlibat secara langsung dalam mendidik generasi akan datang.PENGENALAN Di dalam dunia ini.Komputer dapat mempercepatkan lagi masa untuk melaksanakan sesuatu tugas. Penggunaan komputer dengan sistematik dapat membantu guru dalam mencapai objektif P&P yang berkesan.Populariti desktop publishing berkisar kepada kepelbagaian kegunaan di kalangan pengguna. Guru pelatih memerlukan sebuah modul yang memenuhi keperluan yang boleh membina kemahiran dalam menyunting dan mengedit grafik.

Majalah PC terbitan Karangkraftelah dilakukan. kartun.LATAR BELAKANG Berdasarkan dapatan kajian dari kajian taksiran masalah yang telah dilaksanakan dalam fasa kajian permulaan. gambar dan huruf yang dihasilkan dengan mengunakan media tertentu seperti pen. warna atau komputer. tentulah ada keinginan menghias supaya nampak cantik dan ada tarikan untuk seseorang membacanya tanpa bosan.Kita boleh menghias rekaan dengan menggunakan grafik dan gambar. Selain tinjauan soalselidik serta temubual pensyarah-pensyarah Jabatan Teknologi Pendidikan IPG Kampus Pendidikan Islam (Protokol temubual – Lampiran A) serta mengedarkan borang soal selidik (Lampiran B) kepada pensyarah-pensyarah yang terlibat dengan subjek Teknologi Pendidikan di IPG Kampus Pendidikan Islam. Pengajaran dan Pembelajaran Perisian Grafik Adobe Photoshop Adobe Photoshop merupakan perisian grafik dan penyuntingan imej yang membolehkan sesuatu imej gambar atau bahan visual diubahsuai mengikut kreativiti seseorang pengguna. selain menggunakannya sebagai penyampai maklumat kepada seseorang. satu kajian dokumen ke atas Sukatan Pelajaran Pengurusan Sumber dalam topik Grafik Asas dan Penghasilan bahan pengajaran danpembelajaran berasaskan perisian Persembahan Elektronik (Bahagian Pendidikan Guru 2008) serta modul-modul atas talian mengenai P&P perisian grafik (Lynda Weinman 2001).Grafik digunakan hampir semua orang yang membuat rekaan. latarbelakang.Grafik dapat memberi makna kepada lukisan. Sebelum kita ingin menghasilkan sesuatu untuk disebarkan.Rupa bentuk gambar 4 . pensil. terutamanya untuk memberi satu persepsi supaya nampak cantik dan menarik. percetakan. warna dan sebagainya.Adobe Photoshop menyediakan alat dan kemudahan yang boleh digunakan oleh sesiapa sahaja untuk mengubahsuai sesuatu imej.Hamzah Hurmin (1992) menyatakan grafik didefinasikan sebagai sebuah lukisan.

Window dan Help. Analysis. File. Layer. Filter. View. pelajar dapat mengetahui dan mengecam jalan pintas papan kekunci kerana ia boleh menjimatkan masa. tunjukcara dan projek.Di samping itu. Image. 3D. Kaedah demonstrasi turut dijalankan bagi aktiviti yang agak sukar sebelum para peserta kursus mencuba sendiri latihan yang diberikan. Select. Kaedah yang digunakan semasa mengajar perisian Grafik Adobe Photoshop ialah kaedah latihtubi. Adobe Photoshop juga mempunyai pelbagai alatan dan kemudahan serta bersifat mesra pengguna. Antara fitur-fitur yang perlu dipelajari dalam ruang kerja Photoshop ialah empat cabang utama iaitu: menu bar. guru pelatih dibekalkan dengan aktiviti-aktiviti yang telah disusun mengikut topik daripada peringkat pengenalan kepada peringkat asas. toolbox dan pallettes.Kaedah demonstrasi mudah difahami oleh guru pelatih yang mempunyai kecerdasan visual yang tinggi. status bar.Proses ini berlaku berulangkali sehingga guru pelatih berpuas hati dan faham akkan langkah-langkah yang diajar dan kemudian meneruskan latihan kepada topik yang lain. persembahan multimedia dan juga laman web mahupun blog. Melalui cara ini. Edit. beberapa elemen asas ruang kerja Photoshop yang penting perlu diketahui oleh para guru pelatih. 5 . Guru pelatih diberi masa untuk melihat dan menjelajahi setiap pilihan agar mereka dapat melihat submenu-submenu untuk setiap pilihan.Melalui pendekatan latihtubi. Pada peringkat asas. Ruang kerja bar menu pela mengandungi sebelas pilihan iaitu.yang telah diubahsuai mengikut citarasa pengguna boleh digunakan untuk bahan percetakan. buku elektronik.

Walau bagaimanapun pembelajaran berdasarkan kaedah kuliah selama dua jam yang berpusatkan kepada pensyarah memberi bebanan kognitif kepada pelajar yang kebanyakannya terdiri daripada pelajar yang mempunyai pelbagai gaya pembelajaran. buku bergambar atau muka depan laman web. strategi pembelajaran koperatif digunakan. Kaedah-kaedah yang digunakan adalah berlandaskan kemahiran kognitif yang memerlukan kebolehan mengumpul dan memproses maklumat daripada aktiviti yang disediakan. PERNYATAAN MASALAH Menurut Cox (1994). Selain daripada itu. Pelajar mendapati bahawa mereka mempunyai masalah pemahaman serta mengambil masa untuk menterjemahkan bahan rujukan yang didapati ke dalam Bahasa Melayu.Pada peringkat akhir pembelajaran perisian Grafik Adobe photoshop ini. guru pelatih yang berinteraksi pada waktu cuti dan kadangkadang tidak dapat mengikuti kuliah atas sebab-sebab tertentu mendapati sukar untuk 6 . semasa membuat projek. mengimbas imej atau mengakses imej daripada internet. Daripada temubual bersama pensyarah yang mengajar mata pelajaran Pengurusan Sumber (TP2050D). didapati bahawa salah satu masalah yang dihadapi oleh guru pelatih adalah masalah bahan rujukan. Guru pelatih biasanya akan diminta untuk menghasilkan reka bentuk poster. kaedah projek digunakan.Perkara ini sebenarnya merupakan satu bebanan bagi pelajar KPLI j-QAF terutamanya yang mengikuti kursus Teknologi Pendidikan secara separuh masa. menerangkan isi-isi utama dan memberikan galakan untuk aktiviti pengajaran seterusnya. Proses untuk mendapatkan bahan rujukan didapati mengambil masa yang lama dan kebanyakan bahan rujukan yangdidapati adalah dalam versi Bahasa Inggeris. strategi kuliah tidak dapat dielakkan kerana seseorang pensyarah perlu memperkenalkan tajuk yang hendak diajar pada hari itu.Biasanya.

Oleh yang demikian. maka satu alternatif untuk mewujudkan persekitaran pembelajaran Pengurusan Sumber (TP2050D) telah dibina. Ini menyebabkan mereka rasa ketinggalan dan seterusnya menimbulkan satu suasana pembelajaran yang kurang menarik dan berkesan. guru pelatih kursus ini boleh membuat pembelajaran kendiri berdasarkan keperluan masingmasing. cara belajar. guru pelatih yang tidak hadir kuliah atas sebab-sebab yang tidak dapat dielakkan. PERSOALAN KAJIAN Berdasarkan masalah-masalah yang telah dikenalpasti dalam pelaksanaan P&P Pengurusan Sumber dalam pengajaran topik Grafik Asas dan Multimedia yang telah dikenalpasti dalam kajian taksiran masalah. 7 . 1996).Selain itu. TUJUAN KAJIAN Tujuan kajian ini dijalankan adalah untuk membinadan melaksanakan modul P&P Grafik Asas menggunakan perisian Adobe Photoshop .mendapatkan nota dan maklumat berkaitan kuliah yang tidak dapat dihadirinya. beberapa soalan kajian telah dibentuk.Peluang untuk mereka berinteraksi dengan pensyarah dan juga rakan adalah sangat kurang. juga boleh mengikuti pelajaran yang tertinggal semasa ketidakhadirannya dengan menggunakan modul grafik digital ini secara kendiri. Ekoran daripada permasalahan yang dinyatakan di atas serta sebagai menyahut saranan Robiah Sidin (1998). tumpuan dan sebagainya adalah berbeza (Heinich et. mungkin ada guru pelatih yang lemah akan ketinggalan manakala guru pelatih yang pandai atau pernah didedahkan dengan perisian-perisian yang berkaitan mungkin tidak dapat menggunakan masa pembelajaran secara optima kerana terpaksa mempelajari topik yang telah dipelajarinya.Penggunaan Perisian Adobe Photoshop diharap boleh membantu guru pelatih meningkatkan kefahaman dan kemahiran asas dalam menghasilkan bahan grafik dan multimedia.Dalam kuliah Teknologi Pendidikan pula. kemampuan setiap guru pelatih memproses maklumat.al. Dengan adanya modul P&P grafik digital menggunakan Adobe Photoshop.

kendiri.i. masteri dan projek serta kemahiran berfikir dan penerapan-penerapan nilai-nilai murni? KEPENTINGAN KAJIAN Menurut Musa Muhammad (2000). Bagaimana Modul P&P Grafik Digital menggunakan Adobe Photoshop dibangunkan? ii. Justeru sistem pendidikan bertanggungjawab ke atas kepekaan masyarakat khususnya para guru terhadap perkembangan teknologi pada masa kini. koperatif. Terdapat banyak sumber bacaan seperti buku dan modul atas talian tetapi amat sukar untuk mendapatkan bahan pengajaran dalam bentuk modul digital yang tersusun menggunakan bahasa Melayu sebagai bahasa perantaraan serta ditulis berdaarkan sukatan pelajaran yang telah ditentukan oleh Kementerian Pelajaran. para pelajar kelab multimedia dan semua pelajar yang berminat untuk menggunakan sebagai modul untuk pembelajaran kendiri atau bengkel-bengkel jangka pendek. Bagaimana membina Modul P&P Grafik digitalmenggunakan Adobe Photoshop yang menggunakan kaedah tutorial. Adakah modul yang dibina menggabungkan strategi pembelajaran anjal. sistem pendidikan merupakan sistem yang dianggap paling sesuai dan sah untuk memilih dan menyusun manusia untuk pelbagai peranan dan peringkat pekerjaan.Penghasilan modul dalam kajian ini diharapkan dapat memudahkan P&P Pengurusan Sumber bagi guru pelatih. Adalah diharapkan modul ini digunakan oleh para 8 . diharapkan guru pelatih dapat membina konsep dengan tepat. Dengan adanya modul hasil kajian ini sebagai bahan bantu belajar (BBB). guru-guru. para pelajar kelab fotografi. latihtubi dan projek? iii.

teknologi berasaskan komputer dan teknologi bersepadu.pendidik dan supaya proses pengajaran dan pembelajaran menjadi lebih berkesan kerana mereka boleh melihat keadaan sebenar yang dipaparkan melalui grafik. Pressman 2001) dalam Rosseni 2001). teknologi pandang dengar. satu set fakta. 2 Sistem Sistem ialah satu susunan objek atau komponen untuk membentuk sesuatu kesatuan. Dalam kajian ini pembinaan bermaksud satu cara sistematik untuk mere bentuk dalam memebina modul P&P Teknologi Maklumat. peraturan dan sebagainya yang diklasifikasikan serta disusun mengikut susunan yang logik serta bersandaran antara satu sama lain. atau satu metodologi untuk membuat sesuatu yang telah diterimapakai (Kamus Komputer 1993. DEFINISI ISTILAH Beberapa definisi istilah berkaitan yang digunakan dalam kajian adalah seperti berikut: 1 Pembinaan Mengikut Seel dan Richey (1994) dalam buku Instructional Technology: The Definitions and Domain of the Field menjelaskan bahawa pengmbangan atau pembinaan (development) adalah proses menggunakan spesifikasi reka bentuk untuk membina bahan teknologi cetak. metodologi atau perancangan untuk satu klasifikasi atau susunan. penilaian dan penyelenggaraan sesuatu keadaan yang boelh memudahkan pembelajaran sesuatu unit pelajaran tidak kira kecil atau besar dalam sesuatu mata pelajaran. prinsip. Richey (1986) mendefinisikan pembinaan sebagai sains untuk mencipta spesifikasi pengajaran yang terperinci untuk pengembangan. Kajian ini membina modul P&P menggunakan model reka bentuk 9 .

Dalam kajian ini guru pelatih akan dibimbing 10 . Penilaian Modul secara berterusan dan penambahbaikan telah dijalankan semasa ketiga-tiga fasa tersebut dilaksanakan (Isham & M. blog dan sebagainya. Modul Modul merujuk kepada pakej pembelajaran kendiri yang dieka bentuk dengan terancang dan sistematik dengan menggabungkan pendekatan sistem dan humanistik (Shaharom dan Yap 1991). Adobe Photoshop merupakan sebuah perisian pengubahsuaian dan penghasilan imej yang amat dikenali ramai terutamanya di kalangan pereka-pereka grafik digital. 3. fasa mereka bentuk dan fasa pembangunan dan implementasi. 4.Grafik yang dihasilkan menerusi perisian Photoshop.Arif 2008). modul merujuk kepada modul pengajaran dan pembelajaran mengenai Adobe Photoshop untuk penyuntingan grafik. fasa keperluan perisian kursus. persembahan multimedia. kesinambungan bahagian-bahagian Dalam kajian ini. boleh digunakan untuk mereka bentuk grafik. 1997). lengkap untuk sesuatu unit pembelajaran. cetakan.Sistem yang dimaksudkan di sini ialah sistem P&P dalam bentuk modul P&P Grafik Digital menggunakan Adobe Photoshop.Sesebuah modul bertujuan untuk memeudahkan pembelajaran biasanya melibatkan analisis kandungan kursus dan dibahagikan kepada beberapa unit (Rahil et al. Perisian Grafik Adobe Photoshop Menurut Jamalludin dan Zaidatun (2001). Menurut Moon (1988) modul merupakan satu kegiatan pengajaran dan pembelajaran yang dinyatakan mengikut jangka masa (jam) pengajian. web. atau terdiri daripada gabungan beberapa unit pelajaran yang menunjukkan tertentu sesuatu mata pelajaran.Hannafin dan Peck (1988) yang menunjukkan perisian berasaskan media yang dibangunkan perlu melalui tiga fasa iaitu.

Skinner dalam Teori Pelaziman Operan yang menghasilkan kaedah Pengajaran Terancang (Biehler 19780). PEMBINAAN MODUL PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN Penggunaan modul dalam P&P dipelopori oleh Fred S.Grafik ialah bahan yang dilukis sebagai karangan visual. kapsyen. Keller berlandaskan pnemuan B.F. maka grafik boleh dirumuskan sebagai satu seni yang menggabungkan tulisan dan lukisan untuk menyampaikan sesuatu maklumat dengan jelas dan lebih konkrit daripada lisan.Yusup dan Razmah (1993) juga menegaskan bahawa modul pengajaran merupakan satu koleksi pengalaman pembelajaran yang terancang dan tersusun.Grafik ialah kombinasi ilustrasi. angka dan lakaran yang dijadikan satu media untuk memberi konsep dan idea oleh pereka terhadap hasil karyanya.langkah demi langkah menggunakan perisian Adobe Photoshop untuk menghasilkan projek-projek dalam bentuk grafik digital.Melihat daripada pengertian di atas. Kaedah ini membolehkan peserta belajar sendiri dengan kadar yang sesuai untukdiri masing-masing dan membolehkan mereka belajar dari sesama sendiri melalui bahan-bahan pengajaran yang disediakan secara berstruktur dan teratur. Grafik Perkataan grafik berasal dari perkataan Greek iaitu “Graphikos” yang bermaksud lukisan. 11 .Grafik berperanan sebagi agen penyampaian mesej dalam bentuk imej visual atau seni komunikasi. biasanya dalam bentuk pengajaran kendiri untuk mencapai objektifobjektif pembelajaran yang telah ditetapkan dalam jangka masa beberapa jam atau minggu. simbol. 4.

Hannafin & Peck Design Model PHASE 1: Needs Assets START PHASE 2 Design PHASE 3 PHASE 3 Develop/ Develop/ Implement Implement EVALUATION & REVISION DESIGN AND IMPLEMENTATION OF EDUCATIONAL SOFTWARE Rajah: Model Reka Bentuk Hannafin & Peck (1988) Sumber : Isham Shah Hassan & Mohd Arif Ismail (2008) Langkah-langkah membina modul kajian ini adalah berdasarkan model reka bentuk Hannafin dan Peck (1988) yang menunjukkan perisian berasaskan media yang dibangunkan perlu melalui tiga fasa iaitu. Fasa 1: fasa keperluan perisian kursus. Berasaskan kepada reka bentuk ini. penulis membangunkan modul grafik digital menggunakan Adobe Photoshop. Fasa 2:fasa mereka bentuk dan Fasa 3: fasa pembangunan dan implementasi. Penilaian dan pembaikan perisian kursus akan dijalankan semasa ketiga-tiga fasa tersebut dilaksanakan (Isham & M. 12 .Arif 2008).

Tiada seorang pun daripada kita yang tidak menggunakan perisian sumber terbuka. Facebook. Firefox. tetapi tidak terhad kepada filem. video. Pengaruh perisian terbuka bukan sahaja kepada orang biasa malah di kalangan syarikat tempatan juga kurang pendedahan terhadap konsep ini menyebabkan ia dianggap sepi dan enteng dalam ekosistem pembangunan perisian tempatan. Oleh yang demikian.sekiranya pembelajaran mengenai grafik asas yang menggunakan perisian penyunting grafik ini tidak disepadukan dengan kemahiran dan pengetahuan tentang ilmu-ilmu dalam dalam bidang grafik.KAJIAN-KAJIAN BERKAITAN Apabila menyebut perisian sumber terbuka (open source) ramai rakyat Malaysia yang kurang tahu atau kadangkala langsung tidak tahu perisian yang menggunakan konsep ini. Boleh dikatakan. dengan zaman sekarang ini. Mac OS X. penulis merasakan bahawa hasil pembelajaran tidak dapat dioptimakan untuk menghasilkan sesuatu berdasarkan kesemua potensi individu yang boleh digabungkan.Buktinya apabila anda menggunakan Google. televisyen dan akhir-akhirini reka bentuk grafik merangkumi dan menyepadukan bidang komputer khususnya Internet dan multimedia. Chrome anda sudah pun menggunakan perisian ini tetapi kenapa kita masih sifar pengetahuan tentang perisian yang mengubah hidup kita seharian? Perisian-perisian grafik juga tidak ketinggalan dengan peredaran masa dan teknologi bidang grafik menjadi semakin meluas dan berkembang. bagaikan seketul sponge yang sentiasa menyerap cairan dan larutan sehingga akhirnya ia berubah sifat dan bentuk (Ahmad Ghazie 1993). 13 . Kini reka bentuk grafik tergolong juga.

risalah. Kebanyakan pengguna juga mula menyedari bahawa daya kreativiti dan imiginasi yang ada pada mereka boleh direalisasikan sepenuhnya dengan sokongan perisian-perisisan grafik digital yang sedia ada di pasaran. carta. kegunaan serta keupayaan sesuatu paparan grafik semakin berkembang pesat dalam pelbagai aspek kehidupan manusia. lakaran.Sebuah badan yang terbesar yang menggabungkan professional dalam bidang grafik di Amerika Institute of Graphics Arts (1993). Hasil daripada perkembangan positif ini. tanda dan lain-lain lagi.Kong (1991). graf. Kita juga sering terdedah dan dikelilingi oleh Abdul Rahim (1998) mengatakan perkataan dan gambar dalam era maklumat ini. foto. menyatkan modul pengajaran kendiri merupakan bahan P&P yang terancang dan tersusun serta mengandungi langkah-langkah yang dapat memudahkan peserta kursus mengikutinya tanpa melakukan kesilapan. mentakrifkan reka bentuk grafik sebagai apa jua bahan visual seperti poster. gambar. pelbagai perisian penyunting grafik muncul di pasaran dengan segala macam kelebihan serta kemudahan yang ditawarkan.Berpandukan maklumat ini penulis ingin membina sebuah lagi bahan bantu belajar digital untuk pengajaran komputer dalam tajuk asas grafik menggunakan perisisan Adobe Photoshop. Dengan perkembangan teknologi komputer masa kini. buku-buku rujukan dan bahan terbitan berkala. iklan. majalah. bahawa senarai bahan P&P yang bercetak terdiri daripada buku. kulit album dan juga hasil cetakan dari komputer. 14 . surat logo. Bahan bercetak pula termasuklah teks. simbol. gambarajah.Perisian grafik digital mula digunakan serta mendapat perhatian meluas di kalangan para pengguna untuk pelbagai tujuan. majalah. surat khabar. peta.

Graphics Software 2001. 3D Max dan sebagainya. Para pendidik turut menyumbang kepada perkembangan positif ini dengan menghasilkan pelbagai bahan P&P mengenai perisian penyunting grafik dalam bentuk buku. Adobe Systems Incoperated 1982. Imran Abdul Jabar 2011.Daripada yang diperoleh secara percuma (open source) seperti Microsoft Paint atau Paint Brush sehinggalah kepada yang lebih canggih dan komplek seperti Adobe Photoshop. Weinman 2001). Corel draw. Flash. Setelah modul siap dibina di akhir fasa implementasi. Jamalludin dan Zaidatun 2001. Fasa 1: fasa keperluan perisian kursus. Adobe Illustrator. Deraf Kedua ini akan menjalani ujian sumatif keli ke-2 dalam 15 . pembaikan akan dibuat untuk memurnikan modul P&P yang dikenali sebagai Modul P&P Deraf Kedua. Micromedia X-res. Painter 3D. Daripada maklumbalas ujian sumatif kali pertama. METODOLOGI PEMBINAAN MODUL Pendekatan yang digunakan pembinaan dan pelaksanaan modul P&P ini adalah berdasarkan model reka bentuk dan pembinaan bahan pembelajaran seperti dalam RAJAH 1. Fasa 2: fasa mereka bentuk dan Fasa 3: fasa pembangunan dan implementasi. ia akan diuji melalui penggunaannya dalam P&P sebenar.Model ini dibentuk menggunakan Model Hannafin dan Peck (1988) yang menunjukkan perisian berasaskan media yang dibangunkan perlu melalui tiga fasa iaitu. modul dan laman web (Wong Chun Keong 2000. perisian. Penilaian dan pembaikan modul secara berterusan dalam bentuk formatif telah dijalankan di sepanjang fasa pembinaan.

Daripada hasil penilaian ini. pembaikan akan dibuat untuk menghasilkan Deraf Akhir. Rekabentuk ModelHannafin &Peck (1988) FASA 1 Keperluan Aset FASA 2 Rekabentuk FASA 3 Membangunkan/ Melaksanakan MULA PENILAIAN &PEMBAIKAN REKABENTUK DAN PELAKSANAKAN PERISIAN PENDIDIKAN Sumber: Isham Shah Hassan & Mohd Arif Ismail (2008) INSTRUMEN PENILAIAN DAN RESPONDEN KAJIAN Pembinaan Modul P&P Grafik menggunakan perisian Adobe Photoshop ini melibatkan instrumen dan responden untuk tujuan taksiran masalah. Instrumen dan responden terlibat dalam fasa-fasa berkaitan beserta output yang dihasilkan dalam setiap fasa seperti dalam Jadual 1. analisis keperluan pengguna. penilaian modul secara formatif dan penilaian secara sumatif. fasa penyenggaraan sebenarnya akan berjalan secara berterusan di mana penilaian akan dibuat setiap kali modul digunakan dalam P&P. Pembaikan akan dibuat berdasarkan cadangan dan ralat yang dikenalpasti dari setiap penilaian.fasa penyenggaraan. analisis keperluan pembinaan modul. 16 . Walaubagaimanapun.

Pembinaannya adalah berasaskan skop yang telah ditentukan untuk mencapai matlamat dan objektifnya. Seorang Pensyarah Kanan Jabatan TP iii. Spesifikasi keperluan modul ii. Protokol temubual (LAMPIRAN A) i. Dua orang pensyarah TMK (pengesahan kandungan ) ii. Ciri-ciri ini memudahkan pengujian di peringkat awal untuk mengenal pasti setiap ralat pada setiap modul dan submodul. Analisis dokumen (senarai semak) ii.JADUAL 1:Kaedah/Instrumen dan Responden Kajian Mengikut Fasa Kajian dan Output YangDihasilkan dalam Setiap Fasa FASA/OUTPUT FASA 1: Kajian permulaan i. Modul P&P grafik menggunakan perisian adobe photoshop ini terdiri daripada 8 modul utama dan setiap modul pula dipecahkan kepada beberapa submodul begini mewujudkan pengguna. Dokumentasi Reka Bentuk FASA 3: Implementasi i. Modul–modul atastalian Adobe Photoshop iii. Borang pengesahan kandungan iii. Analisis dapatan kajian permulaan iii. Deraf Kedua ii. Sukatan Pelajaran Teknologi Pendidikan ii. Borang penilaian – pelajar–pelajar RESPONDEN ii. Manual Adobe Photoshop i. Spesifikasi keperluan modul i. Deraf pertama modul KAEDAH/INSTRUMEN i. Persolan Kajian FASA 2: Rekabentuk i. Borang pernilaian i. Seorang Pensyarah TMK i. 20 orang guru pelatihKPLI Tesl. Rekabentuk adan pembinaan berstruktur begini mewujudkan ciri–ciri modulariti. IPG KPI – ambilan Januari 2009 Penilaian &Pembaikan i. Analisis dokumentasi reka bentuk ii. Di samping 17 . Deraf Akhir i. 25 guru pelatih Kelab Fotografi yang mengikut bengkel Adobe Photoshop di IPG KPI(deraf kedua&deraf akhir) RANGKA ISI KANDUNGAN MODUL DAN STRUKTUR PEMBINAAN Modul ini yang dibina berdasarkan reka bentuk yang telah dibuat dalam fasa reka bentuk.

mereka memperoleh maklumat yang dikehendaki dengan cara yang lebih sistematik kerana ia disampaikan dalam format yang mudah difahami dan diikuti. Di pihak pengguna pula. Dalam modul latihan. Peneguhan positif akan diberi oleh pensyarah sekiranya peserta kursus menjawab soalan latihan dengan betul dan galakan positif akan diberikan kepada peserta kursus yang memberi jawapan yang salah. Penggunaan modul ini membolehkan pelajaran berinteraksi dengan komputer berpandukan kepada setiap modul yang disediakan. Aktiviti dan latihan disediakan mengikut turutan-turutan dan sistematik supaya mudah diikuti. vi) Menggunakan Arahan „Paths‟. peserta kursus digalakkan melaksanakan segala aktiviti yang telah disediakan. ia juga memudahkan penggabungan submodul-submodul dengan modul-modul utama sebelum sesuatu modul yang lengkap dan sempurna dapat dibina. Soalan latihan disertakan pada sesi akhir setiap tajuk modul pembelajaran. ii) Membina Kawasan Pilihan. v) Menggunakan Arahan Pilihan. Soalan yang disediakan adalah bersifat pengukuhan. Tugasan projek yang disertakan pada akhir sesi pembelajaran merupakan satu latihan kumpulan yang membolehkan peserta kursus mengaplikasikan kemahiran yang telah diperoleh dengan menghasilkan satu projek yang berkaitan dengan subjek pilihan mereka. vii) Memasukkan Kesan Khas Melalui Penurasan dan viii) Membina Imej Teks. Bagi setiap modul. 18 . iv) Mewarna Gambar. 8 modul utama yang telah dibina terdiri daripada i) Pengenalan kepada Adobe Photoshop. penerangan tentang objektif pembelajaran dilaksanakan dan menggunakan pendekatan yang sesuai. iii) Menyunting Imej .itu.

Persoalan Kajian (i) Bagaimana Modul P&P Grafik menggunakan Adobe Photoshop dibangunkan? Modul yang dibina dalam kajian ini direkabentuk berasaskan skop yang telah ditentukan untuk mencapai matlamat dan objektifnya. Bahagian pertama akan memberi gambaran keseluruhan mengenai produk (modul) yang dihasilkan dalam kajian ini. Bahagian kedua akan menjawab soalansoalan kajian satu demi satu berdasarkan persoalan kajian. rekabentuk berstruktur begini mewujudkan ciri-ciri modulariti. mereka memperoleh maklumat yang 19 . Soalan “bagaimanakah” telah memandu penulis untuk membina modul ini. ia juga memudahkan penggabungan submodulsubmodul dengan modul-modul utama sebelum sesuatu modul yang lengkap dan sempurna dapat dibina. bertujuan memudahkan pengujian di peringkat awal bagi mengenal pasti setiap ralat. Laporan dapatan kajian ini dibahagikan kepada dua bahagian. Bagi pihak penulis.DAPATAN KAJIAN Hasil kajian merupakan modul P&P grafik menggunakan perisian Adobe Photoshop yang dimuatkan dalam lampiran modul laporan ini. Di samping itu. Data-data yang diperolehi melalui penilaian sumatif akan memberi jawapan terhadap persoalan kajian “apakah” menerusi elemen-elemen yang terdapat dalam soal selidik yang diedarkan.4. Rekabentuk modul ini terdiri daripada beberapa modul dan setiap modul pula dipecahkan kepada beberapa submodul untuk memudahkan penulis. Bahagian ini memuatkan hasil kajian berdasarkan soalan-soalan kajian yang telah dikemukakan dalam Bab 1: Pendahuluan bahagian 1. Di pihak pengguna pula.

Modul ini telah dinilai oleh dua orang pensyarah berpengalaman dan mereka bersetuju bahawa modul ini adalah menepati sukatan pelajaran dan piawai yang ditetapkan. Berikut adalah struktur pembinaan modul-modul Adobe Photoshop yang dibangunkan.Di akhir 20 .Pendekatan tutorial menyampaikan maklumat secara berturutan dan sisitematik suapaya guru pelatih KPLI j-QAF dapat mengikuti pembelajaran dengan mudah.dikehendaki dengan cara sistematik kerana ia disampaikan dalam format yang mudah difahami dan diikuti. latihtubi dan projek. RAJAH 1: Struktur Kandungan Modul P&P Grafik menggunakan Adobe Photoshop Persoalan Kajian (ii) Bagaimana membina Modul P&P Grafik menggunakan Adobe Photoshop yang menggunakan kaedah tutorial. latihtubi dan projek? Penggunaan pendekatan dan kaedah yang sesuai semasa P&P Grafik Asas dapat dilihat menerusi penggunaan aktiviiti latihan yang berbentuk tutorial.

pembelajaran setiap modul menyediakan soalan latihan untuk menguji kefahaman pelajar. susunan dan reka letak imej. Dapatan hasil soal selidik menunjukkan100% responden 21 . modul berbentuk tutorial merupakan BBM untuk pembelajaran kendiri yang mana guru pelatih boleh mengikutinya secara kendiri. saiz. kaedah linear yang digunakan dalam pendekatan tutorial ini mudah diikuti kerana pembelajaran berkembang dari satu topik ke satu topik yang lain dan diikuti dengan soalan latihan. Dari segi kaedah penyampaian. kendiri. Pendekatan tutorial dan latih tubi dalam modul ini digabungkan dengan kaedah projek.Penilaian projek adalan berdasarkan laporan dan pembentangan secara berkumpulan.Guru pelatih boleh mengulangi mana-mana modul yang dirasakan perlu. Bagi guru pelatih yang sederhana atau lemah mereka tidak menghadapi masalah mengikuti aktiviti latihan modul ini kerana pendekatan kaedah latihtubi mampu memberi mereka peluang mengikuti langkah demi langkah aktiviti tanpa rasa takut atau segan dengan pensyarah. warna.Dari segi pelaksanaan. mereka cipta.Pensyarah sedia membantu peserta kursus yang ketinggalan mengulangi semula aktiviti pembelajaran berpandukan modul yang dibina.Soalan-soalan projek direka bentuk untuk menguji sejauh mana pelajar telah memahami dan menguasai kemahiran yang diharapkan. masteri dan projek serta kemahiran berfikir dan penerapan nilai-nilai murni? Modul ini melibatkan kemahiran berfikir berasas tinggi seperti menganalisis maklumat. Persoalan Kajian (iii) Adakah modul yang dibina menggabungkan startegi pembelajaran anjal. koperatif. semua kemahiran yang dipelajari dalam modul dapat diaplikasikan.Melalui projek yang dihasilkan. mengecam pola dalam aktiviti seperti menghasilkan bentuk. Guru pelatihjuga boleh menguasai pelajaran mengikut masa dan tahap kemampuannya.Kemudahan mengulang tanpa perlu ketinggalan dalam pelajaran selanjutnya memudahkan latihtubi latihan sebagai pengukuhan bagi memebolehkan guru pelatih benar-benar menguasai sesuatu kemahiran sebelum meneruskan pelajaran ke bahagian selanjutnya.

tetingkap palet dan membina layer yang memerlukan kesabaran dan kegigihan dalam diri pelajar.yang terdiri daripada 20 orang guru pelatih Tesl IPG KPI bersetuju dengan penyataan bahawa wujud kemahiran berfikir di aras tinggi dalam pembelajaran menggunakan modul ini. tempat atau arahan dan bimbingan pensyarah agar guru pelatih dapat belajar mengikut kadar sendiri. Ini berlaku semasa menjana ide yang pelbagai ketika melalui proses mengendalikan ikon-ikon. 22 . melalui pemerhatian penulis suasana yang harmoni dan nilai kerjasama yang berlaku dalam makmal apabila strategi pembelajaran koperatif dilaksanakan. Pembinaan modul perlulah kepada pembaikan dan penilaian agar kerja-kerja pembinaan modul dapat menepati objektif kajian dan kehendak pengguna sasaran. Pembelajaran masteri terhasil apabila penguasaan peserta kursus untuk sesuatu konsep mengambil tempoh yang berbeza-beza antara seorang pelajar dengan pelajar yang lain. Selain itu. pembelajran individu bertujuan untuk meningkatkan kemajuan pembelajaran kendiri secara yang paling berkesan dengan cara menyediakan bahan-bahan pembelajaran seperti modul. PENUTUP Pembinaan bahan pengajaran yang baik. Menurut Rashidi dan Abdul Razak (1996). Anjal yang dimaksudkan dalam kajian ini ialah pembelajaran yang tidak terikat dengan masa. Pensyarah boleh mencadangkan agar pelajar mengulangi bahagian- bahagian tertentu dalam modul tanpa menentukan had masa agar pelajar tidak merasa tertekan. Kaedah ini sesuai digunakan bersama-sama pembelajaran bermodul dengan strategi pembelajaran individu dan anjal. Metodologi pembinaan perlulah berdasarkan satu model rekabentuk penghasilan bahan pembelajaran mengikut fas-fasa yang ditentukan agar bahan yang dihasilkan dapat mengambilkira pelbagai aspek yang diperlukan secara sistematik. perlu kepada pelbagai kaedah dan strategi pembelajaran.

adobe. Kajang: Masa Enterprise. Kementerian Pelajaran Malaysia Januari 2000. (atas talian) About Adobe Systems Incoperated http://www. Kementerian Pendidikan Malaysia. M. Rekabentuk pengajaran bersistem dalam pembinaan pengajaran berbantu komputer (PBK).adobe. Multimedia dalam pendidikan. (atas talian) Sumber Grafik/Multimedia Malaysia URL:http://www. 6-10 September. 18: 1-14.0. 2000. 1999. 2000. Rozinah Jamaludin. http://www. 1998. Kuala Lumpur: Utusan Publication & Distributor Sdn Bhd. Kuching. Bahagian Teknologi Pendidikan. Hannafin. Jurnal Pendidikan.com (20 November 2011). 1996. Rashidi Azizan dan Abdul Razak Habib. Tesis Sarjana Muda Teknologi serta Pendidikan (Kejutan Elektrik). The design. (atas talian) Learning Photoshop CD-ROM. L. 2001.com/support/photoshop/gettingstarted/2012 (Mei 2012) 23 .J. Kertas kerja Kursus Penilaian Grafik Adobe Photoshop. Kuala Lumpur. Sukatan Pelajaran Pengurusan Sumber.sifoo. Adobe. 2001. Grafik Digital: Asas Penggunaan Adobe Photoshop 6. 2011. New York: Macmillan Publishing Company. & Peck 1988. Hamidah Baba. Pembentukan dan penilaian modul pengajaran kendiri litar arus ulang alik bagi tingkatan empat. Pemikiran dan hala tuju pembangunan perisian kursus multimedia pendidikan interaktif. Pengajaran dalam bilik darjah: Kaedah dan strategi. Yusup Hashim.com (12 November 2011). KPLI. Weinman. Imran Abdul Jabar. development and evulation of instructional software. Jamaludin Harun & Zaidatun Tahir.RUJUKAN Abdul rahim Hashim. 2011. Venton Publishing. Universiti Teknologi Malaysia. 1998.

24 .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful