You are on page 1of 114

EGILEAK:

Ana Urkiza : Inma Juez :


LARREA LHI (Zornotza)

LANDAKO LHI (Durango) LANDAKO LHI (Durango) ELORRIO LHI eta TRAA-MATIENA LHI (Abadio) TRAA-MATIENA LHI (Abadio)

Pilar Rodrguez : Josune Angoitia : Eneritz Badiola : Pilar Arregi :

M Victoria Gallastegi :

BERRIZ LHI ZELAIETA LHI (Abadio)

M. Carmen Aiarzaguena : Marta Martnez : Leire Hernndez : Mila Arrieta :

ANAITASUNA LHI eta ONGARAI LHI (Ermua) ZALDIBAR LHI S. ANTONIOSTA. RITA (Durango) S. ANTONIOSTA. RITA (Durango)

Mertxe Sagastizabal :

SDO. CORAZN (Durango)

BEKOBENTA LHI (Markina) F. J. ZUMARRAGA DURANGO

Roberto Sarriugarte : Esti Astigarraga : Joana Badiola : Lourdes Madariaga : Edurne Basozabal : Aster Navas :

URRITXE BHI (Zornotza) BERRIZ BHI J. OROBIOGOITIA BHI (Iurreta)

J. OROBIOGOITIA BHI (Iurreta) J. OROBIOGOITIA BHI (Iurreta) ONGARAI BHI ANAITASUNA BHI (Ermua)

M. Carmen Bidezabal : Arantza Astigarraga : Begoa Anakabe :

ABADIO BHI ARRATIA BHI (Igorre)

BEKOBENTA BHI (Markina)

DURANGOKO BERRITZEGUNEA:

Jon Lpez, Joseba Ibarra

eta

Joseba Eguren

NIRE LEHEN KOADERNOA EUSKARAZ


Durangoko Berritzeguneko Kultura arteko Hezkuntza lan-taldearen helburu nagusia irakasleen prestakuntza izaki, hainbat gai jorratu ditugu azken urteotan: harrera,

hasiera-ebaluazioa, gelako metodologia, baliabide didaktikoak... Zenbaitetan,


geure lanak ezagutzera emate aldera, liburuxkak plazaratu ditugu edota formatu digitalean zabaldu. Oraingo honetan ikaslearen koaderno baterako bilduma bat egin nahi izan dugu, ikasle bakoitzak eskolako edukiak bakarka ere landu ditzan: esaldi arruntak eta testu errazak (elkarrizketak, narrazio laburrak, hitz jokoak...) irudi askoren laguntzaz landu ahal izango ditu. Bakarka egin beharreko lan hori gelako lanarekin zuzen-zuzenean lotuta egotea nahi izan dugu. Izan ere, irakaslearekin eta beste ikasle batzuekin batera gelan landutakoa geroago bakarka finkatzea izan baita helburu nagusia; gelako jarduera arruntetatik aparte beste orduren batean erabiltzeko edota etxera eramateko koadernoa ere izan liteke. Beraz, koaderno honen ardatza gelako hizkuntz programazio berbera izango da. Horrexegatik hartu dugu oinarritzat duela bost urte egin genuen dokumentua:

Ahozko curriculuma: hizkuntz trataera ikasle etorkinekin.

Programazio hartan

ikasle etorri berriek euskal hizkuntzaren hasi-masiak ikasteko landu behar dituzten hizkuntz funtzio eta adierazle linguistikoak azaltzen genituen. Hain zuzen ere, hizkuntz funtzio edo topiko horiek (agurrak, norberaren aurkezpena, pertsonen deskribapena, animaliak...) hartu ditugu abiapuntutzat oraingo lan hau egiterakoan. Dena dela, koaderno koaderno honek ez du gelako lana ordeztu behar. behar Ez gaitezen jausi tentazio horretan. Ikasle berriak, gelan, irakaslearen laguntza izaten du, beste jarduera-mota asko egin behar ditu eta, batez ere, ahozkotasuna landu behar du. Koaderno honen xedea gelako jardueren jarraipena izatea da.

Kulturarteko Hezkuntza lan-taldea DURANGOKO BERRITZEGUNEA - 2007ko abendua

Nire lehen koadernoa euskaraz

Bestalde, ikaslearen koaderno honen bokazioa paperezko material izatea da, hau da, ikasleek eskuartean noiznahi eta noranahi erabiltzekoa. Izan ere, garrantzitsua da paperezko formatuari gutxienezko duintasuna ematea eta ikasleei liburuxka gisa aurkeztea: gure ustez, koaderno osoa eman behar zaie hasieran, kolorez eta ondo enkoadernaturik. Ez zaigu bidezkoa iruditzen gure ikasleek gaur fotokopia batzuk

eramatea, bihar beste batzuk... eta beti orri solteekin ibiltzea.


Formatu digitalean edukitzeak, ordea, itzelezko abantailak eskaintzen dizkio irakasleari: jarduera hau edo beste hura kendu egin daiteke, irudiak gehitu, ikasle batentzat testuren bat egokitu... informatikak aukera asko ematen dizkigu. Funtsezkoa iruditzen zaigu irakasleak horretan ere trebatzea, material digitalizatuak etengabe hobetzeko eta premien arabera moldatzeko aukera ematen baitu. Koadernotxo hau argitaratzean, oraintsu etorri zaizkigun ikasleak eta euren hasierako premia komunikatiboak izan ditugu gogoan, jakina. Orain arte izan ez duten baliabide bat jarri nahi izan dugu euren esku. Baina, horrez gain, tresna baliagarri bat eskaini nahi izan diogu HIPIari edota prozesu horretan lagunduko dion irakasleari. Hori da gure nahia, guretzat behintzat material erabilgarria izan da eta. Hauek dira ikaslearen koaderno honetan landu diren hizkuntz funtzioak:

1. Hasierako agurrak eta ohiko esaldiak.................................. 7 2. Nortasuna eta adina: nire izena eta nire urteak ................ 19 3. Jatorria eta bizilekua: Non bizi zara?" ................................ 29 4. Familia................................................................................. 37 5. Egoerak: "Zer moduz?" ....................................................... 45 6. Gorputz atalak .................................................................... 53 7. Animaliak ............................................................................ 59 8. Eskolako gauzak ................................................................ 69 9. Deskribapena: "pertsonak" ................................................. 77 10. Gustuko gauzak: gustatzen zait, ez zait gustatzen .......... 89 A. Ikastetxean kokatzen ........................................................... 105 B. Zereginak gelan ................................................................... 109
Kulturarteko Hezkuntza lan-taldea DURANGOKO BERRITZEGUNEA - 2007ko abendua

Nire lehen koadernoa euskaraz

GELAN
HIZKUNTZ FUN TZIOAK:

informazioa jaso / eman EGUNEROKO AGURRAK ETA OHIKO ESALDIAK

HIZKUNTZ ADIERAZLEAK (landuko diren esaldiak) Egunon, arratsaldeon kaixo Agur (+izena), gero arte, bihar arte Mesedez, eskerrik asko Komunera joan naiteke?. Ni . . . . . . . . naiz. (eta zu?) Nor zara zu? Nire izena . da. Eta zurea? Nola duzu izena? Zein da zure izena? Zenbat urte dituzu? - Nik . . .(zortzi, hamar) urte ditut. Nongoa naiz? Nongoa zara zu? Non bizi zara? Zein da nire / zure helbidea? Zein da zure telefono-zenbakia? Nire telefono-zenbakia . . . . . . . . da. Nola du izena zure aitak? . zure amak? Zenbat neba-arreba zarete? Nola dute izena? Zure aitona-amonak (aitite-amamak) bizi dira? Nola nago? Zer moduz zaude? Nola sentitzen naiz? Ondo, txarto, pozik, triste / negarrez, gaixorik, haserre, nekatuta, aspertuta Non duzu min? (Nongo mina duzu?) Buruko mina daukat, belarriko mina, haginetako mina ... Non jo duzu? Txakur, katu, sagu, txori ... Lehoi, elefante ... Hegaz dabil, oinez, narraz, igerian...

HIZTEGIA / MORFOSINTAXIA Ikaskideen izenak ikasi, harremanak sustatu Norberaren izena IDATZI IZAN aditza (lehen hiru pertsonak), Izenordainak: Ni, Zu, nire, zure. Galdetzaileak: Nor (zein, nola geroago) BAI / EZ NESKA / MUTIL GALDETZAILEA: Zenbat Zenbaki batzuk (7, 9 ...) Ditut / Dituzu KALE / ZENBAKI ZENBAKIAK ( hasieran 0 10) LEKU-IZENAK ikasi

NORBERAREN NORTASUNA Izena eta abizena(k)

ADINA

JATORRIA ETA BIZILEKUA

- FAMILIAri buruzko datuak - Famili arazoez hitz egin

Aita, ama, aitona, amona, neba/arreba/anaia/ahizpa (euren ama-hizkuntzan??) Garrantzitsuenak bakarrik aipatu. EGON aditza. Galdetzaileak: Nola / Zelan , Zer moduz Erakusleak: Hau, hori. Gorputz atalak: BURU, BESO,HANKA, TRIPA (sabel) NOLA DABIL? Adinaren arabera animali kopurua, sailkapena... ERAKUSLEAK Singularra / plurala Objektu izenak: liburua, koadernoa, arkatza, artaziak... Espazio-kontzeptua: 1.- (hurbil) ni hau 2.- (ondoan) zu hori 3.- (urrunago) hura Handia / txikia, luzea/ laburra, lodia Koloreak: beltza, zuria, gorria, urdina... Formak: biribila, karratu / laukia, hirukia... Handia / Txikia, lodia / argala, ilehoria / beltzarana, polita / itsusia, langilea / alferra, ona / txarra-gaiztoa, isila, lasaia, eskuzabala Janari izenak. Kirol izenak. Nor-nori: Zait (niri) / zaizkit (ulermen mailan)

EGOERA FISIKOA eta GOGO-ALDARTEAK ADIERAZTEA

GORPUTZ ATALAK JANTZI-ERANTZI

ANIMALIEN IZENAK

OBJEKTUAK IZENDATZEA

Zer da

hau / hori / hura ?

Zer(tzuk) dira hauek / horiek / haiek ?

OBJEKTUEN EZAUGARRIAK

Nolakoa / Zelakoa da ?

PERTSONEN DESKRIBAPENA Fisikoa / psikologikoa ZALETASUNAK JANARIAK

Nolakoa / Zelakoa da ... Maider? ... gustatzen zait / ......... ez zait gustatzen (nire / zure) kirolik gogokoena . . . . . da. (nire / zure) janaririk gogokoena . . . . da. Nire lehen koadernoa euskaraz

IKASTETXEAN
HIZKUNTZ FUN TZIOAK:
informazioa jaso / eman IKASTETXEAN KOKATZEN HIZKUNTZ ADIERAZLEAK (Landuko diren esaldiak) HIZTEGIA / MORFOSINTAXIA KOMUN, LIBURUTEGI, JANTOKI, ZUZENDARITZA Non: -(e)AN hemen / hor / han, goian / behean, aurrean / atzean

Non dago ?

ZEREGINAK: Gelako ordutegiari / egutegiari erreparatzea

Noiz daukat gimnasia? Zer daukat orain? Nora joan behar dut gero? Zenbat falta da jolasaldirako? Noiz izango dira oporrak? . . . . . . . . asteburua?

Erreferentzia: Ahozko curriculuma: hizkuntz trataera ikasle etorkinekin DURANGOKO BERRITZEGUNEA 2002

Etxean eskolako lanak egiten

Nire lehen koadernoa euskaraz

Nire lehen koadernoa euskaraz

1.

Agurrak

Nire lehen koadernoa euskaraz

1. Agurrak

ADITZA
Ni Hau Gu Zu Zuek Haiek naiz da gara zara zarete dira

AGURRAK
AURKEZTEKO Kaixo Zelan? Zer moduz? AGURTZEKO Agur! Gero arte! Bihar arte! Ikusi arte! Laster arte! Hurrengora arte! Aio! Ondo ibili! ESALDIAK Nola duzu izena? Nik Kepa dut izena Nor zara zu? Ni Kepa naiz Nongoa zara? naiz Barakaldokoa Barakaldo

EGUNEAN ZEHAR Egun on! Eguerdion! Arratsalde on! Gabon!

Nire lehen koadernoa euskaraz

1. Agurrak

JENDEA EZAGUTZEN

- Kaixo, nor zara zu? - Leire. Leire Eta zu? - Ni Joseba naiz. - Kaixo, Joseba!

- Kaixo, nola duzu izena? - Nik Maria. Maria Eta zuk? - Nik Jon. Jon - Kaixo, Jon!

IKASI buruz
Kaixo, nor zara zu? _________ . Eta zu? Ni ___________naiz. ___________ Kaixo!

IKASI buruz
Kaixo, nola duzu izena? _________ _________ dut izena. Eta zuk? Nik _______________. _______________ Kaixo!

Nire lehen koadernoa euskaraz

1. Agurrak

Nongoa zara?

Ni ..................... naiz. - Kaixo, nola duzu izena? - Nik Maria. Maria Eta zuk? - Nik Jon. Jon - Kaixo, Jon. Barakaldokoa Barakaldokoa naiz.

Nongoa zara?
- Ni Durangokoa koa naiz.

Eta zu?

Ni .................... naiz. . . . . . . . . . .koa .koa naiz.

Nire lehen koadernoa euskaraz

10

1.Agurrak

Alexandra

Xabier

Ni ...................... naiz. Errumaniakoa Errumaniakoa naiz.

Ni ..................... naiz. Bilbo.......... Bilbo.......... naiz.

- Kaixo, ....................................? - ............ . ...................?

- ..................................... - ...................... Zu nongoa zara? - Ni Errumania.......... naiz. Eta zu, nongoa zara? - Ni ........................... naiz.

BETE hutsuneak
- Kaixo!

- Kaixo! Ni .......................... .......................... naiz. Eta zuk, nola duzu izena?


- Nik _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ dut izena.
- Ni . . . . . . . . . . . . .koa naiz. Nongoa zara zu?

- Ni _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _koa naiz, baina orain _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ n bizi naiz.

Nire lehen koadernoa euskaraz

11

1. Agurrak

-Kaixo, ni Nerea naiz. Eta zu? - _____________

- ______________ _____________ - ______________

- Kaixo, _____________? - Kaixo,___ Itziar _____

- Kaixo, ni David ____ - __________koa naiz.

- ________________ - ________________

- ____________________ - ____________________ ____________________

- Ni Sheila naiz. - ____________

Kaixo, zer moduz? Ondo! Ni Julen ___. Eta zu? ____ Laila _______.

- Kaixo, nola duzu izena? - ___________________


- Eta zu nor zara? - ______________

IRAKURRI eta IKASI - Kaixo, zer moduz?


- Ondo eta zu?

- Ni ere ondo. Nola duzu izena?


- Nik Marta, eta zuk?

- Nik Lore. Eta nongoa zara?


- Bartzelonakoa.

- Gurekin etorriko zara?


- Bai, goazen.
Nire lehen koadernoa euskaraz

12

1. Agurrak

AGURRAK
Kaixo Agur Egunon Arratsaldeon Gabon Eguerdion Ikusi arte Gero arte Bihar arte Laster arte Hurrengora arte

Nire lehen koadernoa euskaraz

13

1. Agurrak

EZAGUTU JENDEA EZA GUTU

JARDUERA: JARDUERA: AGURTU eta zeure burua AURKEZTU lagun hauei

- Egun on! - Halan ekarri.

- Arratsalde on! - Baita zuri ere!

- Gero arte! - Bai, agur! agur!

- Agur! - Ondo ibili!!

JARDUERA: JARDUERA:

AGURTU eta GALDETU izena zeure ondoko lagunari.

Nire lehen koadernoa euskaraz

14

1. Agurrak

BIRPASATU BIRPASATU
JARDUERA: JARDUERA: GALDETU eta ERANTZUN

JENDEA EZAGUTU

- Kaixo, ni Josu naiz. Eta zu? - ...................................

- Kaixo, ni Lore naiz. Eta zu?


- .................................. ..................................

- Kaixo, ..... Itziar ...... ..........? - ..........................

- ............................................ - Ni Oscar naiz.

- ....................................? - Ni Laura naiz.

- Kaixo, Pablo naiz. ..........? - ...........................

- Kaixo, Jone naiz. Eta zu?


- ..........................

- ......................................? - Ni Oihana naiz.


Nire lehen koadernoa euskaraz

15

1. Agurrak

JARDUERA: JARDUERA:
- Kaixo, zer moduz? Ni Julen naiz. Eta zu? - Ni Oihana naiz.

JENDEA EZAGUTU

GALDETU eta ERANTZUN

- Egun on; on zelan? Ni Juan naiz. Eta zu? - ................Elena.......................

- Arratsaldeon ! .......................... - Ni Maria naiz.

- ...................................................... - ........... Eider ......

- .................................................. - ......................................

Nire lehen koadernoa euskaraz

16

1. Agurrak

Goizean, egunon! Eguerdian, eguerdion!

Arratsaldean, arratsaldeon! Eta... gauean, gabon!

goizean

eguerdian

arratsaldean

gauean

Nire lehen koadernoa euskaraz

17

1. Agurrak

Kaixo. Ni Malena naiz. Txilekoa naiz.

- Kaixo, zer moduz? - Ondo eta zu?

- Kaixo, lagun. Zein da zure izena? - Zaunk!

Nire lehen koadernoa euskaraz

18

2. NIRE IZENA eta NIRE URTEAK

Nire lehen koadernoa euskaraz

19

2. Nire izena eta nire urteak

Hiztegia Neska Mutil(a) Izen(a) Ni, zu Nor? Zer? Zenbat? eta Urte Adina Zenbakiak (0-17) EkintzaEkintza-aditzak Naiz, zara Ditut, dituzu Nor zara zu? Zer zara zu? Zenbat urte dituzu? Ni .... naiz Ni neska/mutila naiz ... urte ditut Zein da zure izena? Nola duzu izena? Adjektiboak Handia, txikia Lodia, argala

Nire lehen koadernoa euskaraz

20

2. Nire izena eta nire urteak

ADIBIDEA: ADIBIDEA:
IZENA: Pello SEXUA: mutila ADINA: 10 urte

Ni Pello naiz. Ni mutila naiz eta 10 urte ditut.

IZENA: Ainara SEXUA: Neska ADINA: 8 urte

Ni ......................................................................

Nire lehen koadernoa euskaraz

21

2. Nire izena eta nire urteak AUKERATU

Ni neska naiz. Ni neska handia naiz.

Ni mutila naiz. Ni mutil txikia naiz.

Ni neska naiz. Neska txikia naiz.

Ni mutila naiz eta mutil handia naiz.

Ni mutil handia naiz.

Ni neska naiz eta handia naiz.

Ni neska handia naiz.

Nire lehen koadernoa euskaraz

22

2. Nire izena eta nire urteak

Ni mutil / neska naiz. Ni mutil handia / txikia naiz. .............................................

Ni neska / mutila naiz. Ni neska potoloa / argala naiz. .

Ni ..........

Ni...
Nire lehen koadernoa euskaraz

23

2. Nire izena eta nire urteak

Hiztegia Gizona, emakumea Umea Hau Da Ditu Zenbakiak (18-70) EkintzaEkintza-aditzak Nor da hau? Zenbat urte ditu? Hau ... da ... urte ditu. Adjektiboak ILEHORIA, BELTZARANA. BETAURREKODUNA, BIZARDUNA, BIBOTEDUNA.

Nire lehen koadernoa euskaraz

24

2. Nire izena eta nire urteak

EREDUAK:
Hau Pedro da. Gizona da eta 40 urte ditu. Pedrok bibotea du eta beltzarana da.

IZENA: IZENA Ana SEXUA: SEXUA emakumea ADINA: ADINA 30 URTE DESKRIPZIOA: DESKRIPZIOA betaurrekoduna, ilehoria Hau ............................................ .............................................

Hau ................................................

Nire lehen koadernoa euskaraz

25

2. Nire izena eta nire urteak

Hau emakumea / gizona da. Hau biboteduna / betaurrekoduna da. Hamabi / hogeita sei urte ditu.

Hau emakumea / neska da. Hau ilehoria / beltzarana da. berrogei / hogeita bi urte ditu.

Hau emakumea / gizona da. Hau bizarduna / ilezuria da. Berrogeita bi / hirurogeita bi urte ditu.

Hau mutila / gizona da. Hau bizarduna / betaurrekoduna da. Berrogeita lau/ hirurogei urte ditu.

Nire lehen koadernoa euskaraz

26

2. Nire izena eta nire urteak

Hau ..................

Hau ..........................

Hau .........................

Hau ................................

Nire lehen koadernoa euskaraz

27

2. Nire izena eta nire urteak

......................................

......................................

......................................

......................................

Nire lehen koadernoa euskaraz

28

3.

NON BIZI ZARA?

Nire lehen koadernoa euskaraz

29

3. Non bizi zara?

Hiztegia
Leku izen arruntak: arruntak kale(a), parke(a), geltoki(a), zinema, denda... Inguruko herri izenak: izenak Zornotza, Durango, Ermua, Elorrio, Berriz... LekuLeku-posposizioak: posposizioak gainean, azpian, aurrean, azpian, ezker/eskuin... LekuLeku-aditzondoak: aditzondoak hemen, hor, han. Zenbaki ordinalak: ordinalak lehenengo, bigarren, hirugarren...

GaldeGalde-erantzunak. erantzunak. Deklinabide atzizkiak. Nongoa naiz? Nongoa zara zu? .........KOA.

Non bizi zara? ............(e)N Zein da nire / zure helbidea?

Nire lehen koadernoa euskaraz

30

3. Non bizi zara?

IRAKURRI eta ANTZEZTU

- Kaixo, egunon. Nor zara zu? zu - Ni Yashin naiz. naiz Eta zu? Nor zara zu? zu - Ni Aitor naiz. naiz Nongoa zara zu? zu - Ni Marokokoa naiz, naiz eta zu? - Ni Durangokoa naiz. naiz Durangon bizi naiz. naiz - Eta zu, non bizi zara? zara - Ni Zornotzan bizi naiz. naiz. - Ederto! Gero arte! - Agur!

OSATU taula
EUSKARAZ ZURE HIZKUNTZAZ GAZTELERAZ Calle

Kalea
Zinema Parkea Denda Tren geltokia Autobus geltokia
Nire lehen koadernoa euskaraz

31

3. Non bizi zara?

IDATZI beheko hitzak dagokien tokian


gainean azpian ondoan aurrean atzean ezkerrean eskuinean

Nire lehen koadernoa euskaraz

32

3. Non bizi zara?

Non dago etxea?


HAN dago

HOR dago

HEMEN dago

Eta txakurra, non dago txakurra? txakurra?


Txakurra ......

Txakurra ...........

Txakurra ...............
Nire lehen koadernoa euskaraz

33

3. Non bizi zara?

Yasmina Marokokoa da eta Ermuan bizi da. Gaur Yasminaren urtebetetzea da eta jaia antolatu du. Bere lagunak joango dira eta hauek dira haien izenak:
Unai da. Bilbokoa da eta Gasteizen bizi da. Claudia da. Durangokoa da eta Azpeitian bizi da. Kelly da. Ginea Ekuatorialekoa da eta Eibarren bizi da. Jessica da. Donostiakoa da eta Zornotzan bizi da. Diana da. Kolonbiakoa da eta Zaldibarren bizi da. Aitor da. Lekeitiokoa da eta Durangon bizi da. Kepa da. Venezuelakoa da eta Iurretan bizi da. Domingo da. Boliviakoa da eta Lekeition bizi da. Itziar da. Eibarrekoa da eta Durangon bizi da. Itxaso da. Brasilekoa da eta Bilbon bizi da.

Orain BEGIRATU koloreak eta OSATU taula

IZENA Yasmina Unai

NONGOA da? Marokokoa Marokokoa Donostiakoa

NON bizi da? Ermuan Ermuan Durangon

Nire lehen koadernoa euskaraz

34

3. Non bizi zara?

Nor bizi da etxe honetan?

CARLOS DELIA YERALDIN KOLDO ANE DANIELA AITZIBER JUAN ANDONI JOSU

10. 9. 8. 7. 6. 5. 4. 3. 2. 1go

Lehenengo pisuan Josu bizi da. Bigarren pisuan ...................................... ................................................................. ................................................................. ................................................................. ................................................................. ................................................................. ................................................................. ................................................................. .................................................................

(1go) (......) (......) (......) (......) (......) (......) (......) (......) (......) 35

Nire lehen koadernoa euskaraz

3. Non bizi zara?

Lotu zenbakiak eta letrak:


Lehenengo Hirugarren Zortzigarren Bigarren Bosgarren Bederatzigarren Seigarren Laugarren Hamargarren Zazpigarren 10. 7. 3. 1. 4. 2. 9. 5. 8. 6.

- Kaixo, nongoa zara? - ix@5>;r|q#&fka


Nire lehen koadernoa euskaraz

36

4.

FAMILIA

Nire lehen koadernoa euskaraz

37

4. Familia

Hiztegia Izenak
-aita- ama- seme(a)- alaba -aitite- amama- iloba -izeko- osaba- lehengusu(a)- lehengusina -ahizpa- anaia- neba- arreba -neska-mutil(a) -zenbakiak: 1-100

EkintzaEkintza-aditzak
Izan ukan - egon EGON Orain Lehen nago nengoen dago zegoen gaude geunden zaude zeunden zaudete zeundeten daude zeuden UKAN orain Singularra Plurala dut ditut du ditu dugu ditugu duzu dituzu duzue dituzue dute dituzte IZAN Orain Lehen naiz nintzen da zen gara ginen zara zinen zarete zineten dira ziren UKAN lehen Singularra Plurala nuen nituen zuen zituen genuen genituen zenuen zenituen zenuten zenituzten zuten zituzten

Ni Hura Gu Zu Zuek Haiek

Ni Hura Gu Zu Zuek Haiek

Nik Hark Guk Zuk Zuek Haiek bizi izan

Nik Hark Guk Zuk Zuek Haiek

Adjektiboak argal(a) - lodi(a) altu(a) - baxu(a) gazte(a) - zahar(ra) polita - itsusia ilebeltza ilehoria - ilegorria
Nire lehen koadernoa euskaraz

38

4. Familia
0. zero 1. bat 2. bi 3. hiru 4. lau 5. bost 6. sei 7. zazpi 8. zortzi 9. bederatzi 10. hamar 11. hamaika 12. hamabi 13. hamahiru 14. hamalau 15. hamabost 16. hamasei 17. hamazazpi 18. hamazortzi 19. hemeretzi 20. hogei 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34. 35. 36. 37. 38. 39. 40. hogeita bat hogeita bi hogeita hiru hogeita lau hogeita bost hogeita sei hogeita zazpi hogeita zortzi hogeita bederatzi hogeita hamar hogeita hamaika hogeita hamabi hogeita hamahiru hogeita hamabost hogeita hamalau hogeita hamasei hogeita hamazazpi hogeita hemezortzi hogeita hemeretzi berrogei 41. 42. 43. 44. 45. 46. 47. 48. 49. 50. 51. 52. 53. 54. 55. 56. 57. 58. 59. 60. 61. 62. 63. 64. 65. 66. 67. 68. 69. 70. 71. 72. 73. 74. 75. 76. 77. 78. 79. 80. berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita berrogeita hirurogei hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita hirurogeita laurogei bat bi hiru lau bost sei zazpi zortzi bederatzi hamar hamaika hamabi hamahiru hamalau hamabost hamasei hamazazpi hemezortzi hemeretzi 81. laurogeita 82. laurogeita 83. laurogeita 84. laurogeita 85. laurogeita 86. laurogeita 87. laurogeita 88. laurogeita 89. laurogeita 90. laurogeita 91. laurogeita 92. laurogeita 93. laurogeita 94. laurogeita 95. laurogeita 96. laurogeita 97. laurogeita 98. laurogeita 99. laurogeita 100. ehun bat bi hiru lau bost sei zazpi zortzi bederatzi hamar hamaika hamabi hamahiru hamalau hamabost hamasei hamazazpi hemezortzi hemeretzi

bat bi hiru lau bost sei zazpi zortzi bederatzi hamar hamaika hamabi hamahiru hamalau hamabost hamasei hamazazpi hemezortzi hemeretzi

Nire lehen koadernoa euskaraz

39

4. Familia

IRAKURRI testua

FAMILIA, SUGEA ETA TXAKURRA ipuina


Bazen behin familia bat: aita, ama eta alaba. Aita eta ama oso pozik zeuden alabarekin polita eta ilebeltza zelako. Egun batean, ama hirira joan zen eta esan zuen:

-Aita, zaindu umea.


Aita solora joan zen; txakurra umearekin geratu zen. Etxe ondoan suge bat zegoen. Sugeak umea hil nahi zuen, baina txakurrak sugea hil zuen.

sugea

txakurra

Aita solotik bueltatu zen eta txakurra odolez zikinduta ikusi zuen.

odola

umea

Aitak pentsatu zuen txakurrak umea hil zuela eta, oso haserre, txakurra kolpeka hil zuen. Etxera sartu eta alaba bizirik zegoen. Orduan dena ulertu zuen eta negarrez hasi zen. Gero, ama etxera etorri zenean, senarrak dena kontatu zion eta emakumeak horrela esan zuen:

-Hori da, hori da gauzak korrika eta pentsatu gabe egitea!

Gizona negarrez
Nire lehen koadernoa euskaraz

40

4. Familia

AZPIMARRATU izenak eta JARRI taldeka


Familia/pertsonak:_________________________________________________ Animaliak:_________________________________________________________ Gauzak:___________________________________________________________

Nolakoa da aita?_______________________________________________ Seme gaztea polita da?_________________________________________ Nor da baxua?________________________________________________ Ama lodi dago?_______________________________________________

ZURE FAMILIAREN ZUHAITZ ZUHAITZ GENEALOGIKOA EGIN EGIN

Nire lehen koadernoa euskaraz

41

4. Familia

IRAKURRI eta ERANTZUN galderak


MARTINEN FAMILIA Ni Martin naiz eta zortzi urte ditut. Nire familiarekin bizi naiz. Nire etxean, aita, ama, nire anaia Mikel, eta ni bizi gara. Beraz, lau gara. Nire aitite eta amama Bilbon bizi dira. Beste aitite eta amama ez dira bizi Euskal Herrian. Argentinan bizi dira. - Zenbat urte ditu Martinek?__________________________________________ - Norekin bizi da Martin?________________________________________________ - Non bizi dira Martinen aitite eta amama? Batzuk_________________ bizi dira eta besteak______________________ bizi _________.

BILATU familiakoak

n a k n a l f s e g o

n i o j i o u e f i s

a t i a t u d m a p a

m a z i i h e e h i b

a m e y t a n a i a a

m k k h e m a z u j

a u o g b t n o p t a

a l a b a v o b a a e

ama aita aitite amama semea alaba izeko osaba anaia ahizpa

Hitz horiekin ESALDIAK egin: ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ ________________________________________________________________ ________________________________________________________________


Nire lehen koadernoa euskaraz

42

4. Familia

Orain ERANTZUN zuk


- Nola duzu izena? ___________dut izena. - Nola du izena zure______________k? Nire _____________k _____________ du izena. - Zenbat pertsona zarete etxean? Etxean _________ pertsona gara: _______, ________, ________, ... - Zenbat urte dituzu zuk? Nik ______ urte ditut. - Zenbat urte ditu zure _______________k? Nire _______________k ______ urte ditu. - Nolakoa zara zu? Ni ________________ naiz. - Nolakoa da zure _________________? Nire _______________ _______________ da.

Ezberdintasunak BILATU eta ZERRENDATU

_________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________ _________________________________________________________________________


Nire lehen koadernoa euskaraz

43

4. Familia

ARIKETAK: GALDETU zure lagunei eta MARKATU zenbat neba-arreba dute zure lagunek? Lagunaren anaia bi ahizpa neba bi arreba bi bi izena bat anaia bat ahizpa bat neba bat arreba

PAREKATU ongi! (Zenbakiak IDATZI) IDATZI) 1 2 3 4 5 6 7 8


IZENIZEN-DEITURAK AITAREN IZENA AMAREN IZENA NON BIZI ZARA? ZEIN DA ZURE HELBIDEA? ZENBAT URTE DITUZU? ZENBAT ZENBAT ANAIARREBA DITUZU? NOLAKOA DA ZURE AMAMA?

Bilbon bizi naiz. Nire aita Patxi Ugarte da. Bi anaia ditut. Nik 14 urte ditut. Nire ama Mertxe Lanz da 1 Amaia Ugarte Lanz Nire amama oso polita da. Tafalla Kalea 2, 5. pisua, eskuina.

ORDENATU eta gero testua IDATZI _______________________________________________________________ _______________________________________________________________ _______________________________________________________________ _______________________________________________________________ _______________________________________________________________ _______________________________________________________________
Nire lehen koadernoa euskaraz

44

5.

ZER MODUZ?

Nire lehen koadernoa euskaraz

45

5. Zer moduz?

HIZTEGIA
Moduzko aditzondoak:
Aspertuta Negarrez Haserre Pozik Triste Nekatuta Txarto PertsonaPertsona-izenordainak: Ni Zu Bera Gu Zuek Haiek Galdetzaileak: Nola? / Zelan? / Zer moduz? Zer?

EKINTZAK-ADITZA.
Aditz trinkoak:
EGON: EGON Nago Zaude Dago Gaude Zaudete Daude IZAN: IZAN Naiz Zara Da Gara Zarete Dira

Nire lehen koadernoa euskaraz

46

5. Zer moduz?

IRAKURRI ipuin hau


Gaur goizean Dalila haserre altxatu da, beti bezala. dago, Bere txakurra, Jai, aspertuta Dalila beti haserre dagoelako. Jai kalera doa oso triste . Beste lagun bat bilatu nahi du. Dalila konturatu da bere txakurra ez dagoela eta negarrez hasi da. Dalila kalera joan da eta Jairen bila ibili da egun osoa. Gaua heldu da eta Dalila nekatuta dago. heldu da, baina... hau ezustea! Etxera oso txarto Jai etxe aurrean dago eta oso pozik jarri dira elkar ikustean.

ERANTZUN
- Nola dago Dalila?

________________________________________________.
- Nola dago Jai kalera joan denean? _______________________________________________ . - Nola sentitu da Dalila, Jai ikusi EZ duenean?

_______________________________________________ .
- Dalila etxera joan denean, nor ikusi du? _______________________________________________ . - Nola daude orain Dalila eta Jai? _______________________________________________ .

Nire lehen koadernoa euskaraz

47

5. Zer moduz?

IPINI karetak nola zauden adierazteko:


- Eskolan zaude - Oporretan zaude - Jolasten egon zara - Zure kromoak ez daude - Jausi egin zara - Buruko mina duzu

BEGIRATU irudiak
Ni Leire naiz. Ni pozik nago.

Zu Jon zara. Zu triste zaude.

Bera Amaia da. Bera negarrez dago.

Gu Fabio, Ivan, Claudia eta Jessica gara. Gu nekatuta gaude.

Zuek Oliver eta Benji zarete. Zuek haserre zaudete

Haiek Hommer eta bere lagunak dira. Haiek aspertuta daude.


Nire lehen koadernoa euskaraz

48

5. Zer moduz?

Orain OSATU
- Ni Leire naiz. Ni pozik .............. - Zu Jon zara. Zu ........... zaude. - Bera Amaia da. Bera ......... dago. - Gu Fabio, Ivan, Claudia eta Jessica gara. Gu nekatuta nekatuta .............. - Zuek Oliver eta Benji zarete. Zuek ............ zaudete. - Haiek Hommer eta bere lagunak dira. Haiek aspertuta .............

BETE hutsuneak
- Epa, Jone. Non .............? - Gu plazan ............... Zu, Igor, non zaude? - Ni ere plazan ..........., baina zaila da inor topatzea, jende asko dago-eta! Non ............. .......? - Gu ezkerraldean ............. , gorriz jantzita. - Bai, bai ikusten zaituztet, iturriaren ondoan ............

BEGIRATU irudiak eta ERANTZUN:


-Nola nago ni? ____________________________

- Zer moduz daude haiek? __________________________


Nire lehen koadernoa euskaraz

49

5. Zer moduz?

- Nola sentitzen zarete zuek? ________________________________

- Nola dago bera? __________________________

- Zer moduz zaude zu? ______________________

- Nola gaude gu? __________________________

OSATU testua
Gaur goizean Dalila ............. altxatu da, beti bezala. Bere txakurra, Jai, ........ dago, Dalila beti ....... dagoelako. Jai kalera doa oso ........... eta beste lagun bat bilatu nahi du. Dalila bere txakurra ez dagoela konturatu da eta ......... hasi da. Dalila kalera joan da eta egun osoa Jairen bila ibili da. Gaua heldu da eta Dalila .........dago. Etxera oso ......... heldu da baina hau ezustea! Jai etxe aurrean dago eta oso ............ jarri dira elkar ikustean.
Nire lehen koadernoa euskaraz

50

5. Zer moduz?

EGIN esaldiak nago Ni Zu zaude dago gaude zaudete daude

Bera
Gu

Zuek Haiek

__________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________ __________________________________________

Nire lehen koadernoa euskaraz

51

5. Zer moduz?

BETE hutsuneak

Ni lehen pozik egon naiz, naiz baina orain ni ................ nago. nago

- Pailazoa pozik dago? Barreka dago? Nola dago pailazoa? - ......................................


IUPI!!!!! ZE POZIK NAGOEN IUPI NAGOEN!!! EN

Ni oso pozik nago. nago Zu harrituta ............. Bera lo ................ Gu haserre .................. Zuek nazkatuta ............. Haiek ...........................
52

Nire lehen koadernoa euskaraz

6.

GORPUTZ ATALAK ATALAK


Nire lehen koadernoa euskaraz

53

6. Gorputz atalak

Hiztegia
Gorputz atalen izenak: buru(a), beso(a), hanka, esku(a), belaun(a), lepo(a), begi(a)... Buruko mina, belauneko mina...

EkintzaEkintza-aditzak
-

Deskribapenak ulertu. Non duzu min? (Nongo mina duzu?) Buruko mina daukat, belarriko mina, haginetako mina...

Adjektiboak
Handi, lodi, argal, mehe, sendo, biribil, kizkur, zimur...

Nire lehen koadernoa euskaraz

54

6. Gorputz atalak

IRAKURRI
Mikel Maria Mikel Maria -

Egunon Maria, zelan zaude? Gaur ez nago ondo. Buruko mina daukat. Esan irakasleari aspirina bat emateko! Bai, hori egingo dut.

(ordubete geroago...)

Mikel Maria -

Mikel

Kaixo Maria, hobeto zaude orain? Orain ez daukat buruko minik minik, ik baina jausi egin naiz eta belauneko mina daukat. Jo, Maria. Gaur ez da zure eguna!
Zure hizkuntzaz Gaztelaniaz Ingelesez

Euskaraz Eus karaz

Burua Eskua Besoa Begia Hanka Oina Sabela Ahoa Belarria Bizkarra Mano Eye Pie Mouth Espalda
Nire lehen koadernoa euskaraz

55

6. Gorputz atalak

IDATZI izenak

Hizki salda LEPOA ILEA AHOA MIHIA ESKUA IRISA

E K L A B D E A

M L E P O A M H

I F T A R B S O

H E S K U A S A

I L E A P D E K

A B I R I S A P
56

Nire lehen koadernoa euskaraz

6. Gorputz atalak

IDATZI irudi bakoitzaren azpian dagozkion ezaugarriak

a) b) c) d) e) f) g) h)

Aho handia eta lepo luzea. Haserre itxura eta ile laburra. Bizar ugaria eta beso sendoak. Aurpegi argala eta beso meheak. Aurpegi biribila eta ile kizkurra. Aurpegi polita eta ile laburra. Aurpegi zimurra eta beso argalak. Aurpegi pekatsua eta ile nahasia.

Nire lehen koadernoa euskaraz

57

6. Gorputz atalak

Nik ipurdi polita daukat.

Nik ipurdi ................ daukat.

Nire .............. luzea da. Eta zer?

Nik ................ handiak? Ez, ez!

- B..........ko mina daukat. - Nik ere bai.


Nire lehen koadernoa euskaraz

58

7.

ANIMALIAK

Nire lehen koadernoa euskaraz

59

7. Animaliak

Hiztegia
Animali izenak: izenak txakur, katu, sagu, txori, suge ... lehoi, elefante ... Atalak: Atalak buztan, hego...

EkintzaEkintza-aditzak
Sailkapenak: Zer jaten du? Non bizi da? Nola ugaltzen da? Nola dabil? Hegaz dabil, oinez, narraz, igerian... NON bizi da? ............N N bizi da NOR da / bizi da... / NORK NORK du / jaten du... igeri / korrika / hegaz... egiten du Esan DIO ...-ri

Adjektiboak Zikin / garbi, azkar / motel, gaizto, indartsu...

Nire lehen koadernoa euskaraz

60

7. Animaliak

HIRIKO SAGUA ETA MENDIKO SAGUA

Hiriko saguak bere etxera etxera gonbidatu du mendiko sagua.


Esan dio mendiko saguari: - Etorri nirekin! Ikusiko duzu, oso ondo bizi naiz hirian. Etxean sartu dira. Emakume batek atea ireki eta... bi saguak ezkutatu dira! Gero, gaztaren bila joan dira eta ume bat azaldu da: berriro ezkutatzera! Horrela ibili dira ia denbora guztian. Orduan mendiko saguak hau esan dio hiriko saguari: - Hori da ondo bizitzea? Ni ondo bizi naiz mendian, lasailasai-lasai. Banoa. Agur ! ONA EMATEN DUENA, EZ DA BETI HAIN ONA.
JEAN DE LA FONTAINE

INKESTA Etxean baduzu animaliarik?


BAI? 1- Zein animalia daukazu? EZ? 1- Zergatik ez daukazu?

2- Non dago orain?

2- Baduzue lekurik?

3- Zer jaten du?

3- Zein animalia nahi zenuke?

4- Nolakoa da?

4- Zure aitak / amak nahi du?

Nire lehen koadernoa euskaraz

61

7. Animaliak

MARRAZKIA EGIN: etxeko animalia edo gustatzen zaizuna

Nire lehen koadernoa euskaraz

62

7. Animaliak

Animalia AUKERATU eta fitxa BETE

ITXURA: ITXURA:

ZER ZERJATEN JATENDU DU??

GIZAKIAREKIN GIZAKIAREKINERLAZIORIK ERLAZIORIKBA BA AL DU? AL DU? NON NONETA ETANOLA NOLABIZI BIZIDA? DA?

NOLA NOLAUGALTZEN UGALTZENDA? DA?

ZER ZEROHITURA OHITURADITU? DITU?

Nire lehen koadernoa euskaraz

63

7. Animaliak JARRI animalien izenak zeure hizkuntzaz -euskaraz-gaztelaniaz-ingelesez

_________________ - ______________ - Oveja - Sheep

_______________ - Erlea - ________________ - _________________

______________ - ________________ - ___________________ - __________________

______________ - ____________________ ____________________ - __________________ - ______________

______________ - __________________ - _____________________ - ______________


Nire lehen koadernoa euskaraz

64

7. Animaliak ZEINTZUK MUGITZEN MUGITZEN DIRA HONELA?

IGERI EGITEN DUTENAK

HEGAZ EGITEN DUTENAK

KORRIKA EGITEN DUTENAK

Nire lehen koadernoa euskaraz

65

7. Animaliak

ARRASTAKA (narraz) IBILTZEN DIRENAK

Esaldi hauetatik BIRIBILDU egokia


1.- Barraskiloa oso motela

da.

azkarra 2.- Txakurra oso gaiztoa da. leiala 3.- Zezena oso indartsua da. ahula 4.- Zaldia oso narrasa da. dotorea 5.- Elefantea nanoa da. galanta 6.- Behia oso lasaia da. urduria 7.- Txerria oso garbia garbia da. zikina 8.- Igela urdina da. berdea
Nire lehen koadernoa euskaraz

66

7. Animaliak

1. AUKERATU aditza 2. ERANTZUN galdera


1.- Zein animaliak du / ditu mokoa?

2.- Zein animaliak du / ditu hegoak?

3.- Zeinek du / ditu buztana?

4.- Zeinek du / ditu hankak?

NON BIZI DA?


AUKERATU hitz egokia eta IDATZI dagokion esaldian

Habia, zuloa, erreka, basoa eta putzua.


1- Otsoa ........................... n bizi da. 2- Txoria .......................... n bizi da. 3- Igela ............................. n bizi da. 4- Arraina ......................... n bizi da. 5- Sugea ........................... n bizi da.

Nire lehen koadernoa euskaraz

67

7. Animaliak

Hutsuneak BETE

Arranoa hegaztia da. Arranoak hegoak ditu eta ________ egiten du. Arranoak begi biziak ditu eta _______gogorra du.

Ostruka Afrikan n bizi da. Ostrukak __________ luze-luzea du. Ostrukak ____________ ditu, baina ostrukak ez du _________ egiten.

Marrazoa ____________n n bizi da. Marrazoa animalia __________ da. Marrazoak _________ handi-handiak ditu eta ________________ jaten ditu.

Hau nire txakurra da. Bere izena PIPPO da. _________ nire etxean n bizi da. _________k gitarra jotzen du.

Nire lehen koadernoa euskaraz

68

8.

ESKOLAKO GAUZAK

Nire lehen koadernoa euskaraz

69

8. Eskolako gauzak

HIZTEGIA
Izen arruntak - arkatz(a), boligrafo(a), errotuladore(a), borragoma - liburu(a), koaderno(a), agenda - mahai(a), aulki(a), arbela, apalak, paperontzia - ordenagailu(a) EkintzaEkintza-aditzak IZAN: da - dira EGON: dago - daude UKAN: dugu ditugu Koloreak
Zuria beltza berdea horia urdina - gorria

Adjektiboak mehea -lodia luzea -laburra berria -zaharra handia-txikia Non dago - daude? Gainean/azpian Eskuman/ezkerrean Aurrean/atzean Barruan/kanpoan Erdian Eskolan Jolastokian Ikasgelan

Nire lehen koadernoa euskaraz

70

8. Eskolako gauzak

GURE IKASGELA

Hau IKASGELA da.


Gelan gauza asko daude: arbela, arbela mahaiak, mahaiak aulkiak, aulkiak liburuak eta abar. Horman arbela dago. Arbelean gelako lana zuzentzen dugu. Eskuma aldean armairua dago. Armairuko atea zabalik dago. Mahaiak gelaren erdian daude. Mahaiak eta aulkiak zuriak eta berdeak dira. Mahai gainean karpetak eta boligrafoak daude. Boligrafoak idazteko dira. Orain ikasgelan ez dago inor: : ikasleak jolastokian daude.

Nire lehen koadernoa euskaraz

71

8. Eskolako gauzak

Galderak ERANTZUN: Zer dago gelan? ..................................................................................................... Non dago arbela? .................................................................................................. Armairua ezkerrean dago? .................................................................................... Zein koloretakoak dira mahaiak eta aulkiak? ......................................................... Mahai gainean, zer dago? ..................................................................................... Zertarako dira boligrafoak? .................................................................................... Badago ikaslerik gelan? .................... Non daude ? .................................................

Egia ala Gezurra?


- Armairua gela erdian dago.

G G

- Karpetak eta boligrafoak mahai azpian daude. E - Ikasle guztiak gelan daude. E

Nire lehen koadernoa euskaraz

72

8. Eskolako gauzak

GELAKO OBJEKTUAK OBJEKTUAK

Hau arkatza da. Hau beltza eta horia da.

Arkatz hau luzea da. Arkatz hau ....................da.

Arkatz hau lodia da. Arkatz hau ..................

Arkatza idazteko da.

Hau boligrafo urdina da. Boligrafoa idazteko da.

Hau agenda da. Agendan oharrak idazten ditugu.

Hau koadernoko orria da. Orrian marrak daude.

Nire lehen koadernoa euskaraz

73

8. Eskolako gauzak

Hauek koloretako arkatzak dira. Koloretako arkatzak margotzeko dira.

Hau estutxea da. Estutxean arkatza, borragoma, erregela, koloretako arkatzak, boligrafoak, errotuladoreak eta abar daude.

....................... .......................

......................... .........................

........................ ........................

Hau mahaia da. Mahai gainean koadernoa ipintzen dugu.

Hau aulkia da. Aulkia esertzeko da.

Hori ezabailua da. Ezabailua arbela garbitzeko da.

Nire lehen koadernoa euskaraz

74

8. Eskolako gauzak

Hau informatika gela da. Informatika gelan ordenagailuak daude. Ordenagailu horiek zaharrak dira.

Hauek apalak dira. Apaletan liburuak uzten ditugu.

Hau arbela da Bart-ek arbelean idazten du. Irakasleak ere ................ idazten du.

Nire lehen koadernoa euskaraz

75

8. Eskolako gauzak

Nire lehen koadernoa euskaraz

76

9.

PERTSONAK

Nire lehen koadernoa euskaraz

77

9. Pertsonak

Adjektiboak
Handia / txikia, lodia / argala, ilehoria / beltzarana, polita / itsusia, langilea / alferra, ona / txarra-gaiztoa, luzea /laburra, isila, liraina, lasaia, bihurria, kakanarrua, lotsagabea, eskuzabala...

Esamoldeak
Txiki-txikia, handi-handia,

GaldeGalde-erantzunak
Nolakoa / Zelakoa da ...?

Ataza
Deskribapenak egin eredu bati jarraituz.

Nire lehen koadernoa euskaraz

78

9. Pertsonak

IRAKURRI
Hau Bart Simpson da eta Springfield-ekoa da. Bart-ek buru handia eta karratua du. Bart-en begiak biribil-biribilak dira eta oso handiak, baina bere belarriak txiki-txikiak dira. Bart-ek sudur txikia du, baina bere ahoa oso handia da. Bere besoak eta hankak laburrak dira. Gorputza ez da oso handia. Azalaren kolorea horia da. Bart-en kamiseta gorria da. Prakak urdinak dira. Bere zapatilak urdinak dira. Bart mutil bihurria eta lotsagabea da. Ez zaio eskola gustatzen, baina patinetea asko gustatzen zaio. Nolakoa da Bart?

Besoak: ........................................... Sudurra: .......................................... Belarriak: ........................................ Hankak: .......................................... Begiak: ........................................... Burua: ............................................ Jantziak: .........................................
Nire lehen koadernoa euskaraz

6 5 3 1 7 4 2

79

9. Pertsonak

AUKERATUTAKO PERTSONAIA DESKRIBATU (Marrazkiak hurrengo orrian) Nire pertsonaia altua da. txikia erraldoia kakanarrua liraina lodia da. argala potoloa du, gaztaina kolorekoa. hori beltz gorri

Nire pertsonaia

Ilea

luzea laburra lisua kizkurra

Aurpegi

karratua du. biribila luzanga txikiak handiak biziak biribilak dira. txikia motza Bere sudurra luzea konkorra

Bere begiak

da.

zapia txanoa Buruan apaingarria du. kaskoa kamiseta alkandora jertse soinekoa prakak luzea laburra eta......... (kolorea) zaharra handia

Bere

da. dira.

Nire lehen koadernoa euskaraz

80

9. Pertsonak

Nolakoak dira? Deskribatu.

Hau Garfio Kapitaina da.......

.......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... ..........................................

Hau Peter Pan da................

.......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... ..........................................


Hau Panoramix da...............

.......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... .......................................... ..........................................


Nire lehen koadernoa euskaraz

81

9. Pertsonak

ASTERIX ETA OBELIXEN DESKRIBAPENAK

ASTERIX Txikia eta argala da. Ile horia eta laburra du. Begi.................................... Bibote................................. ........................................... ........................................... ........................................... ........................................... ........................................... ........................................... ........................................... ...........................................

OBELIX Handia eta lodia da. Ile gorria eta luzea du. Begi................................ Bibote............................. ...................................... ...................................... ...................................... ...................................... ...................................... ...................................... ...................................... ...................................... .
82

Nire lehen koadernoa euskaraz

9. Pertsonak

DESKRIBAPENA EGITEKO PAUSOAK


ITXURA Zaharra, gaztea, altua, baxua, lodia, argala, sendoa, Aurpegia: Aurpegia luzanga, biribila... Ilea: Ilea luzea, laburra, lisua, kizkurra, horia, beltza, gaztaina kolorekoa, gorria... BURUA Belarriak: Belarriak txikiak, biribilak, luzeak, zorrotzak. Sudurra: Sudurra zorrotza, zabala, estua, motza. Ahoa: Ahoa okerra, txikia, fina, handia. Begiak: Begiak urdinak, berdeak, argiak, beltzak. Azala: Azala zimurtua, leuna. Tamaina GORPUTZA Besoak Hankak Alkandora: Alkandora zaharra, apurtua, zimurra, handia, argia, koadroduna. JANTZIAK Prakak: Prakak zabalak, motzak / laburrak, luzeak, estuak... Gona: Gona loreduna (koloreak...) Soinekoa: Soinekoa marraduna, (koloreak...) IZAERA ADITZAK Serioa, alaia, zintzoa, lasaia, urduria, petrala, krudela, estua, ausarta, beldurtia, bihurria... Da, dira, du, ditu. OROKORRA Liraina, ederra, narratsa, exkaxa, zaharra, gaztea

Nire lehen koadernoa euskaraz

83

9. Pertsonak

NIRE ERRETRATUA

Ni.........................................naiz. Ni.........................................naiz. Nire aurpegia...........................da. Begi.............................ditut. Ile......................................dut. Nire amamaren ustez oso polita naiz.

LAGUNA DESKRIBATZEN

Hau ................................ da. .................... urte ditu.

NOR DA NOR?

Nire lehen koadernoa euskaraz

84

9. Pertsonak

NOR DA NOR?

1 2 3 4 5

Oso txikia da. Soineko urdina du. Neska da. Lodia eta burusoila da. Praka urdinak eta kamiseta zuria ditu. Gizona da. Bere zapatak beltzak dira. Praka urdin motzak ditu eta zapatila urdinak. Mutila da, baxua da. Neska da, ez da altua. Soineko eta sandalia gorriak ditu eta alaia da. Ez da altua, ezta lodia ere. Ile urdina eta harroa du. Emakumea da. Aho eta hagin handiak ditu. Soineko berdea eta zapata gorriak ditu.

Nire lehen koadernoa euskaraz

85

9. Pertsonak

Irudi bakoitzaren azpian IDATZI umearen izena


(IRAKURRI hurrengo orrialdeko testuak)

Nire lehen koadernoa euskaraz

86

9. Pertsonak
Nik begi txikiak ditut, urdin-urdinak. Nik ile luzea daukat, horia eta kizkurra. Nik ile gorria daukat, luze-luzea. Nire jantziak zeruaren kolorea du: urdina. Nire soinekoak kolorezko loreak ditu. Begi handiak ditut. Nire zapatilak zuriak dira. Nire izena Astrid da. Ni Amaia naiz. Nire sudadera urdina da. Nik ile laburra daukat, beltz-beltza. Lepoko beltza dut eta praka koloretsuak. Nire prakak gorriak dira eta nire zapatak Ni oso-oso argala naiz. marroiak. Ile horia daukat. Nola dut izena? Nik Alex dut izena. Nire lagunek hankaluze esaten didate. Nik Oier dut izena. Jertse morea eta praka arrosak ditut Nire ilea horia da. jantzita. Gaur zapata beltzak jantzi ditut. Nik tente-tente daukat ilea. Ile luzea dut, baina txirikordak egin ditut. Nire sudaderak kolorezko marrak ditu. Nik Juan David dut izena. Nor naiz? Ni Oana naiz. Nik begi beltzak ditut eta ilea ere Ni neska panpoxa naiz. beltz-beltza dut. Nire azala iluna da. Kolore arrosa asko gustatzen zait. Nire jantzi guztiak (jertsea eta prakak) Dantza ere maite-maite dut. Nire ilea beltza da eta bi txirikorda ditut. urdinak dira, baina zapatilak ez, nire zapatilak berdeak dira. Ezpain gorri-gorriak eta lodiak ditut. Nire izena Ahmed da. Nire izena Ainara da.

IPINI ZENBAKIAK:

1234 NOR DA NOR ?


1. Mutila da. Oso pozik dago. Kamiseta gorria dauka eta ordenadorean lanean ari da. 2. Pozik dago. Lanean ari da eta bere kamiseta urdinak marra asko ditu. 3. Omar mutil jatorra da eta 9 urte ditu. Ez du kamisetarik. Omarren alkandorak karratu asko ditu.

4. Ordenadorean irakurtzen ari


da. Ile beltza du eta kamiseta horia.
Nire lehen koadernoa euskaraz

87

9. Pertsonak

EGIN ume bakoitzaren deskribapena


________________________ ________________________ ________________________ ________________________ ________________________ ________________________ ________________________ ________________________ ____________________________________

_________________________ _________________________ _________________________ _________________________ _________________________ _________________________ ___________________________________ _____________________________________

_________________________ _________________________ _________________________ _________________________ _________________________ _________________________ _________________________

Nire lehen koadernoa euskaraz

88

10.

GUSTATZEN ZAIT,
EZ ZAIT GUSTATZEN

Nire lehen koadernoa euskaraz

89

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

Hiztegia
Jakiak (ogi, zereal, egoskari...), frutafruta-izenak (sagar, madari, marrubi...) Koloreak, formak, zaporeak (gozo, garratz, mingots...) Eskolako arloak Kirolak Asteko egunak

EkintzaEkintza-aditzak
Gustatzen zait / ez zait gustatzen Ahal era: daiteke,

Esamoldeak -(r)ik gogokoena /-(r)ik gustukoena


Kontakizunerako loturak: loturak lehenengo (lehenik), ondoren, gero, azkenik...

Nire lehen koadernoa euskaraz

90

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

FRUTAK
Platanoa h ho or riia a, luzea eta gozoa da

Laranja laranja, laranja biribila eta garratza da

Madaria h eta obalatua da. berdea ho or riia a, berdea... Normalean gozoa da.

Marrubia gorria, gorria obalatua eta txikia da. Normalean gozoa da. Sagarra h berdea gorria... gorria da. ho or riia a, berdea, Formaz biribila da eta barruan hazi marroi txikiak ditu. Gozoa, garratza, mingotsa... izan daiteke. Kiwia berdea da eta azal marroia du. Formaz obalatua da eta barruan hazi beltz txiki asko ditu. Gozoa, garratza... izan daiteke. Gereziak biribil txikiak dira eta kolorez gorriak. gorriak Normalean binaka egoten dira. Zaporez gozoa da. Mahatsa biribila eta txikia da. Kolorez berdea edo morea. morea Normalean mordoan egoten da: mahats-mordoa. Zaporez gozoa da. Kokoa kanpotik marroia da eta barrutik Oskola oso gogorra da. Formaz biribila da eta nahiko handia. Zaporez gozoa da.
Nire lehen koadernoa euskaraz

91

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

GUSTATZEN ZAIZU?

Zaldia a asko gustatzen zait. zait Zaldiak ak asko gustatzen zaizki zkit zki

Jostailua a gustatzen zait Jostailuak ak gustatzen zaizki zkit zki

Fruta EZ zait gustatzen Frutak ak EZ zaizki zkit zki gustatzen

Futbola a EZ zait gustatzen. Kirolak ak EZ zaizki zkit zki gustatzen.

Nire lehen koadernoa euskaraz

92

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

ZER GUSTATZEN ZAIZU?

Telebista .........................................

Liburuak ak ...............................

Pizza .......................................

Gozokiak ak............................... ak

Nire lehen koadernoa euskaraz

93

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

Zein da zure ARLOrik GUSTUKOENA?

Nire arlorik gustukoena matematika da.

Nire arlorik gogokoena euskara da.

Nire arlorik gogokoena ....................... da.

Nire arlorik gogokoena .......................... da.

Nire lehen koadernoa euskaraz

94

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

Zein da zure KIROLik GUSTUKOENA? Nire kirolik gustukoena ................... da.

Nire ....................... ...............................

Nire ......................... ................................

Nire ........................... ...................................

Nire lehen koadernoa euskaraz

95

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

MENUA

entsalada

oilaskoa

barazkiak

hanburgesa

pasta

haragia

dilistak

indabak

arraina arraina

garbantzuak
EGOSKARIAK
Nire lehen koadernoa euskaraz

96

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

GUSTATZEN ZAIZU?
BILATU irudian eta IPINI zenbakia
6. OGIA asko gustatzen zait. GARBANTZUAK eta INDABA ZURIAK ez ........................... BARAZKIAK .......................................... Niri ESNEA eta ESNEKIAK ........................................... HARAGIA asko ......................, baina ARRAINA .......................
- Eta zuri, ARRAUTZA ...........................................? - Niri bai, niri ARRAUTZA ........................, baina ketchup-arekin.

Nire etxean OLIOA botatzen dute entsaladan, baina niri EZ ........................... PASTELEK azukrea dute. PASTELAK gozo-gozoak dira. PASTELAK niri asko-asko gustatzen .............. FRUTAK ..................................... GAZTA eta JOGURTak onak dira eta egunero pixka bat jan behar da. Zuri .................................................... gazta eta jogurtak?

Nire lehen koadernoa euskaraz

97

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

MENUA
Zu Ongijan jatetxeko sukaldaria zara. Asteko menua PRESTATU behar duzu.
ASTELEHENA ASTEARTEA ASTEAZKENA OSTEGUNA OSTIRALA LARUNBATA IGANDEA

1-

ZOPA

2-

ARRAINA

3- PLATANOA

ERREZETAK
LIMOI MOUSSA EGITEKO ERREZETA
OSAGAIAK:
- 4 JOGURT NATURAL - 4 LIMOI - ESNE KONDENTSATUA

PRESTAKETA: Lehenengo HUSTU lau jogurt natural ontzi batean. Ondoren BOTA lau limoiren zukua jogurtaren gainera. Gero GEHITU esne kondentsatua. kondentsatua Potera BOTA eta NAHASTU. - Azkenean EDUKI hozkailuan ordu pare batez.

ON EGIN!
Nire lehen koadernoa euskaraz

98

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

BERRIDATZ itzazu errezetak aurreko ereduari jarraituz


ANANA COCKTAILA EGITEKO ERREZETA
OSAGAIAK:
4 LIMOI 4 ZATI ANANA 4 KOILARAKADA AZUKRE LITRO ETA ERDI UR

EREDUA: 1- Limoiak ERDIBITU eta zukua ATERA. 2- Anana ZATITU. 3- Anana-zatiak eta limoi-zukua ontzi batera BOTA eta GEHITU ura eta azukrea. 4- Ongi NAHASTU dena, hozkailuan SARTU eta ZERBITZATU. PRESTAKETA: - Lehenengo... - Ondoren... - Gero... - Azkenean...

ON EGIN!

Nire lehen koadernoa euskaraz

99

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

LARANJA KREMA EGITEKO ERREZETA OSAGAIAK


3 LARANJA 5 KOILARAKADA AZUKRE LARANJA-JOGURTA ESNE-HAUTSA

Laranja zukua egin Krema edalontzietan zerbitzatu Hauek dira pausoak. Esne hautsa bota eta irabiatu Azukrea gehitu ORDENATU eta behean IDATZI:

PRESTAKETA: - Lehenik... - Ondoren... - Gero... - Azkenean...

ON EGIN!

Nire lehen koadernoa euskaraz

100

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

Denbora pasak
FRUTAK
1

2 3 4 5

7 8 9

12 10 11 15 13 14

10

11

12

13

14

15

Nire lehen koadernoa euskaraz

101

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen JANARIAK


1

3 4

5 8 7 9 6 10 11 12 13 14 Z 15 16

10

11

12

13

14

15

16

Nire lehen koadernoa euskaraz

102

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen FRUTAK


A M O P M A I O M I L M L L A A A U B J T Z B K J U P S T N S M T I T U A U T R K X G D N R D O L S K A O U U A D A N A R G E E J J L L L S S R L R N H T N I O U A S K B I E S I R A S A G A R R A K N T L I R A A N K A O N A T A L P A R T I S T I N J I K O O L E R M E E P I A E P L K

P K A G E T S E R T Y O O

R A L R N A U K I P T S M

O S L O M S F R T M R A T

I T B B I D A T N I D K E

W E S L A A R U M A P A R

I L A I K R N I R L R I M

K R N T L P I I G O O Z I

D T D A G U A K A T R E K

F E I L O F A S O G F R L

E S A B F T L D F K R E O

S M E L O I A U U A E G A

Nire lehen koadernoa euskaraz

103

10. Gustatzen zait, ez zait gustatzen

Zuk zer hartzen duzu?

GOSALDU

gosaria

BAZKALDU bazkaria

JAN

janaria

ASKALDU

askaria

EDAN

edaria

AFALDU

afaria
Nire lehen koadernoa euskaraz

104

A. IKASTETXEAN KOKATZEN

Nire lehen koadernoa euskaraz

105

Ikastetxean kokatzen

Gero nirekin etorriko zara etxera? Bai, betiko moduan. Non geldituko gara? Jolastokian, ate aurrean egongo naiz. Gero arte! Agur!
Non topatuko dituzu objektu hauek?
Telefonoa, iturria, mahaia, fotokopiagailua, baloia, lorontzia, mapak, xaboia, platerak, ordenagailua, arbela, aulkia.

INFORMATIKA GELAN

JOLASTOKIAN

PASILOAN

ZUZENDARITZAN

GELAN

KOMUNEAN

Nire lehen koadernoa euskaraz

106

Ikastetxean kokatzen

Osatu esaldiak :
Nire lagunak jolastokian _______________ Liburua mahai gainean _________________ Irakaslea _________________ dago Europako mapa ______________ dago

Hemen Hor Han

Gainean Azpian

Aurrean Atzean

Zer egiten dugu leku hauetan hauetan ?

INFORMATIKA GELAN

JOLASTOKIAN

JANTOKIAN

ZUZENDARITZAN

GELAN

KOMUNEAN

Nire lehen koadernoa euskaraz

107

Ikastetxean kokatzen

Nork esaten du?

Ikasleak
Mesedez, fotokopia bat aterako didazu ? Nire amak hau eman dit zuretzat. Jesarri eta egon isilik ! Amaitu dut ! Batu! Etxera joateko ordua da. Komunera joan naiteke ? Orain jolas bat egingo dugu. Hamaiketan gimnasiora joango gara.

Irakasleak

Hemen zuk asmatu !

Nire lehen koadernoa euskaraz

108

B. ZEREGINAK GELAN

Nire lehen koadernoa euskaraz

109

Zereginak gelan

Fatima, noiz daukagu plastika? Bihar arratsaldean. Amaitu duzu lana? Ez, margotzea falta zait. Eta zuk? - Nik bai. Oso polita gelditu zait!
Euskaraz Zeure hizkuntzaz Gaztelaniaz Ingelesez

Astelehena Asteartea Asteazkena Osteguna Ostirala Larunbata Igandea Domingo Martes

Monday

Saturday

Jai egunak

Eskola egunak
Nire lehen koadernoa euskaraz

110

Zereginak gelan

IKUSI Susanaren agenda: Susana

Goizean

Astelehena
Arratsaldean Goizean

Gimnasia Parkera Plastikako lana Parkera 5 euro txangorako Parkera Amaren urtebetetzea

Asteartea
Arratsaldean Goizean

Asteazkena
Arratsaldean Goizean

Osteguna
Arratsaldean Goizean

Ostirala
Arratsaldean Goizean

Gimnasia Dentista Izekorekin Bilbora Saski-baloia Zinemara

Larunbata
Arratsaldean Goizean

Igandea
Arratsaldean

Nire lehen koadernoa euskaraz

111

Zereginak gelan

IRAKURRI Susanaren agenda eta ERANTZUN galderei Nora joango da igande arratsaldean? __________________ Nora joango da larunbat arratsaldean? __________________ Noiz dauka dentista? _______________ Noiz dauka gimnasia? _______________ Noiz joango da parkera? _____________ Noiz egingo du saski-baloian? ___________ Norekin egongo da larunbatean? _____________ Zenbat euro eraman behar du eskolara asteazkenean? __________

IDATZI hilabeteen izenak izenak zure hizkuntzaz Urtarrila ..................... Maiatza ..................... Iraila ..................... Otsaila ..................... Ekaina ..................... Urria ..................... Martxoa ..................... Uztaila ..................... Azaroa ..................... Apirila ..................... Abuztua ..................... ..................... Abendua .....................
112

Nire lehen koadernoa euskaraz

Zereginak gelan

ERANTZUN

Atzo

Gaur

Bihar

Nor falta izan zen atzo klasean? _________________ Zer dago gaur telebistan? _______________________ _______________________ Nora joango zara zu bihar? bihar? ______________________

EGIN esaldiak kutxa bakoitzetik elementu bat hartuz

gaur goizean lehen

telebista Maiterekin esnea

hartu dut ikusi dut egon naiz

_______________________________________________ _______________________________________________ _______________________________________________ _______________________________________________


(*) Ez ahaztu! Esaldiaren lehenengo hitza LETRA LARRIZ.

Antzina

Orain

Gero

Nire lehen koadernoa euskaraz

113

Zereginak gelan

Osatu esaldiak hitz hauekin:


gaur 1. 2. 3. 4. 5. orain arratsaldean lehen datorren asteburuan

................................... Bilbora joango naiz. Nire lagunekin ....................... jolastuko dut. .............. izekoren etxean afaldu dut. Hamarrak dira, ............ zabaltzen dute denda. ............... ez da etorri irakaslea.

IRAKURRI elkarrizketa eta gero ERANTZUN galderei


Juan.- Egunon! Gaur eskola
informatika-gelan emango dugu. Hartu koadernoak eta arkatza.

Bea.- Juan! Juan! Liburua ere


eraman behar dugu?

Juan.- Ez, orain ez. Interneten


informazioa bilatuko dugu eta gero gure gelara bueltatuko gara.

Bea.- Ze ondo! Niri asko gustatzen zait interneten ibiltzea!

BAI 1. 2. 3. 4. Gaur klasea gimnasioan emango dute? Beari internet gustatzen zaio? Bea irakaslea da? Liburua eraman behar dute?

EZ

Nire lehen koadernoa euskaraz

114