You are on page 1of 48

28 czerwca 2013 Numer 24

ISSN 2084-9117

Specjalny budowlany. Czytaj na str. 33-41


WWW.POZATORUN.PL

Reporta

Z mioci do chemii
W y, do nosa i ust podawali sobie gotow recept na chaos 5

Wywiad

O tym, jak na motocykl podrywa kibicw rozmawiamy z Tomasz Gollobem 43

Czarna owca na staro siwieje

BEZPATNA GAZETA REGIONU TORUSKIEGO

Jestemy te na facebook.com/pozatorun

W ogrodach Romana Karkosika

4
Robotnicy znaleli bomby pod komisariatem 13 W ubiance od roku na dachach s solary 15 OSP w ynie witowaa jubileusz 16 Szczypiornistki z oglnopolskim sukcesem 18 Na terenie gminy zaczyna si ofensywa inwestycji 22

Chema

*** Gmina ubianka

*** Gmina Zawie Wielka *** Gmina Lubicz

*** Gmina Obrowo ***

Aleksandrw Kujawski
Z burmistrzem o wsppracy z Ukrain 27

2 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REKLAMA

Felieton
Hejc, wic jestem
UKASZ PIECYK
Trudno mnie wyprowadzi z rwnowagi, wic unikam sytuacji, ktre dziaaj na mnie jak pachta na byka. Przykadowo rzadko zagldam do portfela. Natomiast jako osoba, ktra jest z gatunku homo internetus, unikam dyskusji w sieci. Jak ognia i obowizkw. Czemu? Bo uwaam j za form najwyszego poziomu dziczy prezentowanej przez ludzi. Tarzan mgby si uczy. Spjrzmy na dwa przypadki, z ktrymi sam miaem do czynienia. W Czernikowie druyna uczennic reprezentowaa nasz kraj na zawodach Odysei umysu. Ot, intelektualne mistrzostwa wiata. Piku. I co? ebray na ten wyjazd! Latay za kas, eby si smay na amerykaskich plaach razem z Davidem Hasselhoffem . Ach, i noga im si w kocu powina, bo straciy zebrane pienidze. Serio macie za ze dziewczynom, e s zdolne? Nie chc takich czytelnikw. Przypadek drugi. Jaki czas temu udao mi si zarobi zawiadomienie o moliwoci popenienia wykroczenia skarbowego. Kupiem fajki z rosyjsk akcyz. Sport niespecjalnie wyczynowy, bo to w kocu w centrum Chemy byo. I okazao si, e chciaem zaszkodzi konkurencji! e si uwziem i chc wyci sprzedawcw z lokalnego rynku. Moja nieszczsna ekspedientka podobno zaoya sobie ostatnio domofon, a pozostaych zapraszam do wykupienia reklamy w naszej gazecie. Nowe rynki zbytu, wiksze dochody. Czy na pewno chc kogo tu wycina? Od sporego czasu podpisuj swoje internetowe jestestwo podobnie jak w gazecie imieniem i nazwiskiem. Nazywam to odpowiedzialnoci za sowa i przywizywaniem do nich wagi. Internetu nie naprawi, bo w bagnie mona tylko ugrzzn. Natomiast zanim kogo osmarujecie w imi wolnoci ewypowiedzi, zastanwcie si, ktry kompleks leczycie.

Felieton
Niewierny Tomasz
TOMASZ WICAWSKI
Nie wierzyem wasnym oczom. Kilkadziesit osb bawicych si w najlepsze przy swojsko brzmicych przebojach. Suto zastawione stoy, gwarno, na parkiecie tok. Wszystkie elementy skadajce si na wiejskie wesele. Trudno jednak za stoem byo wypatrzy pary modej. Chocia nie - wszystkie pary jakby odmodniay. Dla wszystkich Sto lat znaczyo wicej ni w dniu lubu. Czsto wypieramy alkoholizm ze swojej i masowej wiadomoci. Nie dotyczy on nas, najbliszego otoczenia i znajomych. Gdzie tam jest, ale przecie tylko w patologii. A nasze ycie jest przecie poukadane. Normalna rodzina. Przyjeda wuj Stefan, to daje si w gaz. Co w tym dziwnego - przecie zawsze dawano. Jestem ostatnim, ktry rzuciby kamie. Trzeba najpierw dostrzec belk w oku swoim, zanim zacznie si wyciga drzazgi spod czyich powiek. Musz jednak przyzna, e mocno si zdumiaem. Pozytywne zaskoczenie trwa we mnie po dzi dzie. Nie ma co ukrywa. Jestem do sceptyczny w stosunku do grup AA i wszelkiego rodzaju grup wsparcia. Wydaje mi si (albo wydawao), e i tak wszystko zaley od indywidualnych chci i siy jednostki. Jak niby taka grupa miaaby pomc czowiekowi w codziennej walce ze ssaniem odka? Alkohol jest wszechobecny w przestrzeni publicznej. Dopucilimy t trucizn do obiegu i na puszkach piwa czy butelkach wdki nie piszemy ostrzee, e picie zabija. Swoj drog, miesz te tego rodzaju teksty na paczkach szlugw. Przyjlimy alkohol pod swj dach i traktujemy jako najbardziej podanego z goci. A przy tym jeszcze reperujemy wiecc pustkami kas pastwa. A jednak wydaje si, e nie miaem racji. Moliwe jednak, e w grupie jest w tym przypadku sia. Chociaby miao okaza si, e cz i tak wrci do naogu, to warto. Bo stara si warto i mia si te warto. A umiechw na sali w Wytrbowicach znalazem sporo.

Red. Monika Olender czeka na informacje

Masz dla nas temat?

Kontakt pod numerem: 537049 739

Stopka redakcyjna
Redakcja Poza Toru
Zotoria, ul. 8 marca 28 redakcja@pozatorun.pl

Wydawca

Agencja PR Goldendorf

Redaktor Naczelny

Radosaw Rzeszotek radekrzeszotek@gmail.com (GSM 609 119 016)

Sekretarz Redakcji
Tomasz Wicawski (GSM 535 405 385)

Monika Olender, Marcin Tokarz

Dzia reportau

Dzia samorzdowy

Agnieszka Kapela, Marcin Lewicki, Milena Kaszuba, ukasz Piecyk, Jacek Laskowski

Dzia foto

Tytus Szabelski, Maciej Pagaa, Maria Lewandowska

E-wydanie:

ukasz Piecyk

REKLAMA

Magorzata Paka (GSM 607 908 607), Karol Przybylski (GSM 665 169 292) Kinga Baranowska (GSM 796 302 471) reklama@pozatorun.pl

Skad

Studio Poza Toru

Druk:

Agora SA. Pia

Redakcja nie odpowiada za tre ogosze. Na podstawie art.25 ust. 1 pkt 1b ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych Agencja Public Relations Goldendorf zastrzega, e dalsze rozpowszechnianie materiaw opublikowanych w Poza Toru jest zabronione bez zgody wydawcy.

ISSN 2084-9117
***

3 POZA TORU, 28 czerwca

2013

REKLAMA REGION

4 POZA TORU, 28 czerwca 2013

W ogrodach Romana Karkosika


Najbogatszy mieszkaniec naszego regionu zdecydowa si pokaza dziennikarce Poza Toru swj tajemniczy ogrd.
Fot. Maria Lewandowska

SYLWETKA

Wielu twierdzi, e w Toruniu s tylko dwie osoby, z ktrymi liczy si Warszawa. Pierwsz jest ojciec Tadeusz Rydzyk, a drug Roman Karkosik. Znaczenie Romana Karkosika w polskim biznesie wyznaczaj nie tylko gone przejcie i spektakularne sukcesy giedowe. Podtoruski biznesmen jest ju od jakiego czasu graczem midzynarodowym. O jego kolejnych nabytkach wspominaj czasem dziennikarze branowi, ale lokalna prasa nie informuje o nich prawie wacle. Poza Toru nie zamierza konkurowa z Pulsem Biznesu czy Parkietem. Nas interesy Romana Karkosika nie interesuj (chyba, e dotycz toruskiej druy-

ny ulowej). Osoba Romana Karkosika jest do tajemnicza. W rodowisku dziennikarskim powszechnie znany jest jego stosunek do mediw. Rozgos nie suy interesom - to podobno jego maksyma, ktrej przestrzega od lat. Z perspektywy dwch dekad wyglda na to, e Roman Karkosik ma racj. Jego interesy kwitn, majtek ronie, ale przybywa te na legend i plotek. Midzy innymi na temat jego domu i ogrodu. Ci, ktrzy tylko o nim syszeli, opowiadali rzeczy niestworzone. Rosn w nim miay najrzadsze roliny, a specjalne systemy nawilajce i podtrzymujce odpowiedni temperatur gruntu, sprowadzi rzekomo ze Stanw

Zjednoczonych... Naszej dziennikarce, Marii Lewandowskiej, udao si zdoby zaproszenie do ogrodu Romana Karkosika. Biznesmen zgodzi si te na udzielenie wywiadu, mimo, e robi to niezwykle rzadko. Cho bardzo chcielibymy porozmawia o budowie finansowego imperium, innych polskich milionerach, zmieniajcych si rzdach i pocztkach jego dziecistwie w Czernikowie, to jednak dotrzymalimy sowa i publikujemy wywiad w takiej postaci, na ktr milioner przysta. I wcale nie mwi on o rzeczach nudnych. Okazuje si, e nawet milioner ma takie same pasje, jak wielu z nas, mieszkacw wsi.

Roman Karkosik w piguce:


Pochodzi z Czernikowa, obecnie mieszka w paacyku w pobliskim Kikole. Jest technikiem mechanikiem o specjalnoci budowa maszyn i urzdze przemysu cukrowniczego. Wg. Wikipedii od koca lat 70. mia prowadzi w Czernikowie bar, pniej za fabryk napojw. W 1989r. rozpocz produkcj przewodw i kabli. Od 1993, razem z on Grayn inwestuje na Giedzie Papierw Wartociowych w Warszawie. W sierpniu 2005 by wikszociowym akcjonariuszem spki Boryszew, kontrolowa take giedowe spki Impexmetal, Skotan, Alchemia i Hutmen. W rankingu miesicznika Forbes (z 2008 roku zaj 1014 miejsce z majtkiem wycenionym na 1,1 mld dolarw, natomiast w 2007 zaj 557. miejsce (3. spord obywateli Polski), z majtkiem wycenianym na 1,8 mld dolarw. Z kolei na licie 100 Najbogatszych Polakw tygodnika Wprost, z majtkiem wycenianym na 3,6 mld z, w 2006 zaj 2. miejsce (za Janem Kulczykiem) i 46. na licie 100 najbogatszych Europy rodkowej i Wschodniej.

Przez 18 lat byem Krzysztofem


Tajemnic poliszynela jest fakt, e Pana pasj jest ogrd. Kiedy zacz powstawa ten wok Pana domu w Kikole? Postanowiem zaj si nim 17 lat temu, gdy wprowadzaem si do tego paacyku. Budynek i niektre, najstarsze drzewa, widzia jeszcze Fryderyk Chopin. Do dzi sysz czasem jak gra gdzie tu, w nocy (miech). Zachoway si dokumenty wiadczce o wieku tego miejsca. Pierwsze zapiski pochodz z 1236 roku. W 1395 r. mistrz krzyacki, Urlich von Jungingen, kupi paac od Polaka. Dobrze, e przegra pod Grunwaldem, bo gdzie ja bym si podzia? (miech). Gdyby nie Pan byaby to ju pewnie ruina Trafiem po prostu na dobrego projektanta, Johna Brookesa, ktry stworzy ogrd midzy innymi dla Elbiety II. Czasem artuj, e mamy wsplnego ogrodnika z krlow angielsk. John podruje po caym wiecie. W Anglii tworzy ogrody japoskie, w Japonii- angielskie. By bardzo zdziwiony, e dzwoni do niego kto z Polski. Od 15 lat przyjeda tu przynajmniej raz do roku i doglda, jak rolinki si maj. Decyzje dotyczce ogrodu podejmuje Pan czy John? Konsultuje je ze mn. Ale mu ufam. Gdy pojawiaj si jakie wtpliwoci, pytam go: A u siebie co by zrobi?. I jeli powie wycibym, mwi: wycina. Ale John bywa tutaj rzadko. Kto wic opiekuje si rolinami na co dzie? Zajmuje si nimi 10 osb. Brakuje mi jednak kogo z talentem. Kogo, kto zajby si ogrodem z pasj, jak John, a mgby by tu codziennie. tyka si jednak pewne utrudnienia. Kiedy nie wolno byo przewie ziemi z zachodu do Polski. Taki przepis. Kada rolinka musiaa by otrzepana. Wykorzystuje Pan ogrd jako miejsce do rozmw biznesowych lub spotka towarzyskich? Bardzo rzadko. Ja z natury jestem samotnikiem, nie znosz imprez. Najlepszy kontakt mam z modzie. Modzi s sympatyczni, peni energii i zapau do pracy. Rw si do przodu, eby co zbudowa, stworzy. Starszym ju si nie chce. Do pracy zatrudniam wic gwnie tych modych. Ale szukam pracowitych i przede wszystkim inteligentnych. Bo mamy w Polsce wielu uczonych, a niewielu mdrych Skoro ogrd nie jest miejscem spotka towarzyskich, to moe by oaz spokoju, w ktrej mona przeczyta ulubion ksik. Ma Pan tak? Czsto wracam do ksiki mojego ulubieca, Jzefa Marii Bocheskiego Mdroci tego wiata. To zbir zasad okrelajcych w jaki sposb powinnymy y. Bg stworzy wiat dla Ciebie wic z

Z Romanem Karkosikiem, nie o biznesie, nie o giedzie, ani o polityce. Za to o ogrodniku angielskiej krlowej, psie Sabie i ulubionej ksice, rozmawia Maria Lewandowska
niego korzystaj i nie krzywd innych. Wic si do tego stosuj. Przez cay czas towarzyszy nam pies lablador. Dugo jest z Panem? Saba ma 6 lat. Labladory to najwierniejsze i najbardziej poczciwe psy. Ale jeli w domu pojawiby si zodziej to, niestety, zamiast go pogoni, pomoe mu wynosi rzeczy (miech). Moj uwag przykua rwnie rejestracja Pana samochodu. RKK? Roman Krzysztof Karkosik. Do 18 roku ycia byem przekonany, e mam na imi Krzysiek. Zostaem ochrzczony jako Krzysztof. Ale gdy odebraem dowd osobisty widniao na nim imi Roman. Matka bya rwnie zdziwiona jak ja. Jednak ojciec przypomnia sobie, e ma znajom w urzdzie. Kiedy ju zostaem ochrzczony, spodobao mu si imi Roman. I poprosi j, by dopisaa je w dokumencie przed imieniem Krzysztof A nie al Panu tego Krzysztofa? Oficjalnie musi by Roman. Ale troch al

Szukam ogrodnika darzcego roliny mioci . A Panu zdarza si co posadzi? Jeli dostan jak rolin w prezencie, to si zdarza. D mi wykopi ogrodnicy, ja przyjd, posadz, a oni zakopi (miech). Symbolicznie. Syszaam, e potrafi Pan sprowadzi do Polski nawet drzewo. Mona sprowadzi drzewo trzydziestoletnie. Jest wtedy specjalnie uprawiane i przesadzane co pi lat. Czasem spo-

5 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REPORTA
poczciu leczenia daruj mi pobyt w pudle opowiada Dawid. Policja przysza po mnie i nie suchaa bagania. Musiaem zapaci za swoje bdy. Nie pije, nie pali, nie bierze. Jest czysty od siedmiu lat, cho miewa ju nawroty. Uzaleniony bdzie ju zawsze. - Nie mog pi mwi szczerze Dawid. - Ani kropli, bo nie mam umiaru. Zaraz szukam dojcia do dragw. Co sobot chodzi na mityngi Anonimowych Narkomanw. Tam zrozumia, e jest niewolnikiem swoich saboci. Dzi wzorowo spenia rol ojca Weroniki i ma Kasi. Od przeszoci odci si grub kresk, tym razem nie w postaci biaego proszku Krzysztof pierwszy raz przejrza na oczy, gdy w pokoju gocinnym doylnie podawa sobie amfetamin, a jego synek siedzia obok. - Zanim wbiem ig, przeszo mi przez myl pytanie: co odpowiedziabym synowi, gdyby spyta, co robi? wspomina Krzysztof Z., czysty od dwch i p roku. Zrozumiaem, e mam problem. Mimo to nacisnem na tok strzykawki i znw odleciaem. Przez lata brania lokal, w ktrym mieszka z dziewczyn Iz i synem Michaem stawa si coraz uboszy. By mie za co pa, spienia wyposaenie domu. - Rodzice nie chcieli mnie wpuszcza do siebie, bo regularnie okradaem ojca zwierza si Krzysztof Z. Gdy ogooci rodzin do cna, zacz upi obcych. Napada na niestrzeone transporty z papierosami. To by atwy pienidz, jednak do czasu. W 1999 roku skazano go na trzy lata wizienia za popeniane grabiee. Zakad Karny sta si jego nowym domem. Mg tam pa tak jak na wolnoci. W wizieniu, czy poza nim jego ycie stao w miejscu. Chowa si w piwnicy, bra i pada na twarz. Raz przedawkowa. Raz pobio go pitnastu chuliganw. Niemal wyzion ducha. Przez narkotyki niszczy wszystko, co kocha. Ktrej nocy wda si w bjk z koleg. Dusili si nawzajem. Krzysztofowi brakowao ju tchu. W kocu wyszarpn si i jkn. - Dzwo do psychiatryka! krzycza mczyzna. - Duej tego nie znios! run na kolana. Na oddziale psychiatrycznym w Lipnie spdzi tydzie. Potem zdecydowa si odby terapi odwykow przy ul. Tramwajowej w Toruniu. Podczas odwiedzin Izy i Michaa bawi si z synkiem. Stara si by lepszym ojcem. Chopiec to widzia, ale wtpi. Narkotyki bra przez dwadziecia z trzydziestu piciu lat swojego ycia. Dzi prowadzi mityngi Anonimowych Narkomanw we Wocawku. Z modymi ludmi co rod rozmawia o swoich i ich dowiadczeniach. Pacz i miej si. Walcz z naogiem, ale uzalenieni bd ju zawsze. To historie ludzi, ktrzy porzucili narkotyki na rzecz prawdziwego szczcia, jakim dla nich jest rodzina. Mirek U. nigdy nie mia dla kogo y. By egoist. Nie liczy si z niczyim zdaniem. y wedug zasad rocknrolla. Nie zna umiaru i nie ba si mierci, jednak zakocha si w Herze. Razem z ni poda sobie ostatni strza i zgas.

Z mioci do chemii
W y, do nosa i ust podawali sobie gotow recept na chaos
Marcin Tokarz

Niepewne jutro. Ryzyko na kadym kroku. Rodzina i przyjaciele staj si wrogami, a narkotyk jedyn wartoci. Swoje ycie zbudowali na paniu i przestpstwach, a ktrego dnia wszystko zawalio si jak domek z kart. Czasem, eby by szczliwym, trzeba sign dna. Nie kady ma t szans, nie kady chce j mie. Myl, e bez dziaki ycie si skoczy, tymczasem zaczyna si na nowo. Wdka laa si strumieniami.

Nosy mieli czerwone od wcigania fety. Szczerzyli si do siebie obnaajc pokruszone od szczkociskw zby. W tym stanie obaj mczyni wsiedli do skradzionego wczeniej malucha. Za kierownic usiad Dawid. Cho wszystko wok byo bezksztatn mas, pdzi na zamanie karku. Stare dby na poboczu nie robiy na nim wraenia. Ani przed, ani po zderzeniu z jednym z nich, gdy blacha przodu pojazdu zczya si z tyem. Blu nie czuli, wic porzucili auto i poszli dalej pi i pa. Z jego oczu bije dobroci, ale wizienne tatuae pokrywajce cae ciao, zdradzaj przeszo

mczyzny. Zrobi je sam. Tak zdobywa pienidze na narkotyki. Kiedy chcia wicej, napada na sklepy. Przesta dopiero za kratkami. To tam narodzi si na nowo. - Nie auj pobytu w pudle mwi trzydziestotrzyletni Dawid S. - Ten czas dobrze na mnie wpyn. Przemylaem swoje ycie. W sumie to cud, e mog teraz z tob gada. Zanim w 2001 roku rozpocz trwajc ptora roku odsiadk w Zakadzie Karnym we Wocawku, trzy miesice spdzi na odwyku przy ul. Tramwajowej w Toruniu. - Miaem nadziej, e po roz-

6 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REGION

Nagroda, za ktr nie trzeba zapaci


O wyrnieniach dla Starostwa Powiatowego, kryteriach konkursw i drogach rowerowych, z Mirosawem Graczykiem, starost toruskim, rozmawia Tomasz Wicawski
Powiat toruski zaj drugie miejsce w konkursie Markowy samorzd, organizowanym przez Wolters Kluwer Polska. Konkurencja bya liczna. Czuje si pan usatysfakcjonowany? Kada nagroda cieszy. Szczeglnie gdy nie ma tzw. wpisowego, ktre oznacza, e trzeba zapaci by dosta wyrnienie. Tak wysokie miejsce byo spor niespodziank. Kapitua i jury, ktre oceniao poszczeglne kandydatury, byo profesjonalne. Duy udzia w tych gremiach miao rodowisko akademickie i specjalici od promocji i budowania marki. Zgosze byo ponad 900 we wszystkich kategoriach. Tak czy inaczej, miejsce na podium jest duym sukcesem. Jakie byy podstawowe kryteria tego konkursu? Brano pod uwag dziaania promocyjne, podejmowane z myl o budowaniu pozycji powiatu w rodowisku. Analizowano rwnie twarde wskaniki finansowo-ekonomiczne, jak dug publiczny w przeliczeniu na jednego mieszkaca czy procent inwestycji w wydatkach z budetu. w ktrym uplasowa si na 11 pozycji. Zauwaona zostaa rwnie aktywno pracownikw urzdu w ramach konkursu pary prezydenckiej Dobry klimat dla Rodziny. Staramy si jak moemy. Czsto jest tak, e realizujemy zadania, a nigdzie ich nie zgaszamy. Konkursw jest w Polsce mnstwo. Organizatorzy zachcali nas do udziau w wielu przedsiwziciach. Satysfakcja z pracy, gdy kto j doceni, jest zupenie inna. Szczeglnie ciesz wyrnienia za projekty, ktre realizuje si z duym udziaem rodkw wasnych. Nagroda jak odebraem w widnicy, przyznawana przez Zwizek Powiatw Polskich, jest bardzo wana, bo konkurencja jest dua. System punktowy wyklucza przypadkowo, std te uwaam, e zaszlimy bardzo wysoko. Nie tak dawno bylimy na miejscu 170., wic postp jest zauwaalny.
Fot. ukasz Piecyk

Musielimy przedstawi szereg wskanikw. Znaczenie miao rwnie samo funkcjonowanie urzdu. Doceniono te pokj Skrawek nieba, ktry znajduje si w Staro-

stwie Powiatowym. To kolejne wyrnienie w ostatnim czasie. Powiat zosta doceniony rwnie w Zwizku Powiatw Polskich,

Wida koniec czci prac nad sztandarowym projektem Starostwa Powiatowego, a mianowicie drogami rowerowymi. Spodziewa si pan na pocztku, e to tak trudna inwestycja? Do koca jeszcze bardzo daleko. W czerwcu oddanych zostanie do uytku blisko 20 kilometrw na trasie do Unisawia, a do koca sierpnia cay odcinek. Do koca roku, a moe szybciej, uda si rwnie sfinalizowa prace w stron Osieka. Najdusza cieka rowerowa, w kierunku Jeziora Kamionkowskiego i Jeziora Chemyskiego, dopiero zacznie powstawa. Jak oddamy pierwsze dwie trasy, to bdziemy w poowie drogi. Rzeczywicie jest jednak tak, e nie spodziewalimy si a tylu trudnoci. Droga legislacyjna bya niezwykle skomplikowana. To projekt pionierski, wic przecieramy szlaki. W trakcie realizacji inwestycji napotkalimy na wiele problemw. Nie wszyscy byli nam przychylni. Na sam koniec liczy bdzie si jednak asfalt, po ktrym bdzie mona jecha rowerem i bezpieczestwo, a nie to, e mielimy kopoty.

TORU ul. Szosa Chemiska 42 tel. 56 655 08 06 czynne: Pn. - Pt. w godz.: 08:00 - 16:00

7 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REGION

Zalej nas mieci? Raczej nie


Samorzdy przygotowyway si na ten moment od wielu miesicy. Od 1 lipca nastpi spore zmiany w gospodarce odpadami
i odbioru odpadw komunalnych otrzymaj jeden pojemnik na bioodpady oraz, w systemie workowym, jeden worek w kolorze tym na tzw. odpady suchei drugi worek w kolorze biaym na szko. Przy zbieraniu i odbiorze odpadw komunalnych niesegregowanych (zmieszanych) jest tylko jeden pojemnik. Miasto i gmina Chema, z racji pooenia, nie zdecydoway si na toruskie przedsibiorstwo. Odpady od mieszkacw odbierali bd pracownicy Zakadu Gospodarki Komunalnej w Chemy. - Na zmieszane odpady bdzie zielony kontener mwi Katarzyna Orowska z Urzdu Gminy Chema. Takich pojemnikw na naszym terenie bdzie 2300. Poza tym w przypadku selektywnej zbirki odpadw kade gospodarstwo bdzie musiao by wyposaone dodatkowo w cztery pojemniki lub worki (do wyboru przez wacicieli gospodarstw). Segregujcy odpady w gminie Rne s w Obrowie stawki za odbir mierci w zalenoci od iloci osb w gospodarstwie. W tych skadajcych si od 1 do 3 osb, za kad z nich zostanie naliczona opata 10 z. Rodziny cztero, picio i szecioosobowe bd paciy cznie 40 z, a w gospodarstwach skadajcych si z powyej 6 osb opata wyniesie 45 z. Wywz odpadw wielkogabarytowych bdzie realizowany dwukrotnie w cigu roku kalendarzowego. Pierwszy wywz odbdzie si w okresie kwiecie/ maj, a drugi - wrzesie/padziernik. Z gminy ubianka odpady bdzie take wywozio MPO. Firma ma obowizek wyposay kad nieruchomo (dla zmieszanych odpadw) kontenery lub pojemniki dostosowane do mechanicznego oprniania. A w przypadku segregowania mieci w pojemniki lub worki w kolorach tym przeznaczone do gromadzenia odpadw suchych i biaym, do ktrego zbierane bdzie szko. Odbir odpadw komunalnych odbywa si bdzie co dwa tygodnie. Po segregowane mieci wz toruskiej firmy przyjedzie raz w miesicu.
Fot. ukasz Piecyk

Tomasz Wicawski
Wikszo gmin w powiecie wybraa Miejskie Przedsibiorstwo Oczyszczania z Torunia. Rnice bd w sposobie segregacji mierci w poszczeglnych czciach naszego regionu. Ustawodawca nie ujednolici w tym zakresie przepisw. Stawki za wywz odpadw take nie s wszdzie takie same. Z racji wtpliwoci czytelnikw, postanowilimy przeledzi nowe zasady w gminach powiatu toruskiego. W gminie Wielka Nieszawka opata za wywz segregowanych odpadw wyniesie 12,30 z od kadej osoby zamieszkujcej dan nieruchomo. Ci, ktrzy nie bd segregowali odpadw, zapac dwa razy tyle. W przetargu na wywz odpadw zwyciyo toruskie MPO. Mieszkacy deklarujcy selektywny system zbirki

Piknik w Strualu
Razem z soectwem Strual oraz Starost Toruskim zapraszamy na III Piknik Rodzinny nad Jeziorem Chemyskim. W programie imprezy bdzie m. in. konkurs wiedzy o powiecie toruskim oraz przegld talentw soeckich. Organizatorzy gwarantuj poczstunek przygotowany przez KGW Strual oraz zabaw do biaego rana. Impreza odbdzie si 13 lipca o godzinie 17. Relacja z wydarzenia na www.pozatorun.pl.

Chema zapac 18 z miesicznie, a ci, ktrzy si na to nie zdecydowali - 36 z. W miecie stawki bd nisze odpowiednio 11,50 i 20 z od osoby zamieszkujcej danego gospodarstwo. Wielkiej rewolucji nie naley si spodziewa. - ZGK wiadczy tego typu usugi rwnie aktualnie w ramach indywidualnych umw zawartych z mieszkacami mwi Janusz Wilczyski z Urzdu Miasta Chemy. W Czernikowie radni ustalili stawk na poziomie 10 zotych od osoby w poszczeglnym gospodarstwie domowym. To stawka dla mieszkacw, ktrzy bd segregowa mieci. Niesegregujcy zapac o 5 z wicej. Odpady zmieszane bd odbierane od mieszkacw co 3 tygodnie. Papier, tektura, tworzywa sztuce czy metale MPO odbierze co 8 tygodni. Bioodpady bd zabierane znacznie czciej, bo co 14 dni.

W gminach Zawie Wielka, ysomice i Lubicz, za wywz odpadw rwnie odpowiadao bdzie toruskie MPO. Stawki w gminie ysomice w przypadku selektywnej zbirki odpadw uzalenione s od iloci osb zamieszkujcych dane gospodarstwo. W tych, w ktrych yje od 1 do 3 osb, opata wynosi 28 z miesicznie. W przypadku gospodarstw liczcych 3-5osb 33 z, a tych, ktre skadaj si z 6 i wicej osb - 36 z miesicznie. Selektywna zbirka odpadw bdzie prowadzona w tych gminach z podziaem na odpady suche i szko opakowaniowe. Segregujcy zapac po 12 z za osob w 4-osobowej rodzinie plus dodatkowo 6 z za pit i szst osob oraz 3 z za sidmego i kolejnego mieszkaca gospodarstwa. Take w Zejwsi Wielkiej radni zdecydowali si na system wspierajcy rodziny wielodzietne. Selektywna zbirka mieci wiza si bdzie tam z kosztem 30 z, gdy dane gospodarstwo zamieszkuje 1 do 2 osb, 46 z dla rodzin od trzech do picioosobowych i 59 z, gdy dane w danym domostwie zameldowanych jest 6 i wicej osb. Od 1 lipca w kadej gminie dziaay bd rwnie Punkty Selektywnej Zbirki Odpadw Komunalnych. Szczegowe informacje odnonie nowego systemu gospodarki odpadami komunalnymi mona znale na stronach internetowych Urzdw Gmin.

Kolegium Jagielloskie
edukacyjny tygrys w regionie!
Rozmowa z prof. Grzegorzem Grskim z Kolegium Jagielloskiego TSW. - Czy Kolegium Jagielloskie to nowa uczelnia na edukacyjnej mapie naszego regionu ? - Nie. Jestemy w trakcie przeksztacania dotychczas funkcjonujcej idobrze ju znanej wregionie, Toruskiej Szkoy Wyszej w Kolegium Jagielloskie Torusk Szko Wysz. - Skd taki pomys. Czy TSW ma przej do historii ? - W tym roku koczymy pierwsze dziesi lat istnienia naszej uczelni. To by bardzo dobry okres. Wpisalimy si w panoram edukacyjn regionu. Liczne rzesze naszych absolwentw, s wswoich miejscach pracy, najlepszym potwierdzeniem poziomu i profesjonalizmu naszego ksztacenia. Ale wkraczamy w nowy okres, stajemy wobec nowych wyzwa. Szukamy nowych odniesie i inspiracji. Szkoa majca siedzib w Toruniu, odwouje do okresu najwikszej wietnoci tego miasta. To by okres jagielloski, gdy Toru by obok Gdaska iKrakowa najpotniejszym miastem Rzeczypospolitej iEuropy. - Ale co z tego wynika dla studentw ? - Chcemy take naszym studentom, absolwentom, pracownikom da poczucie tej historycznej wizi i wskaza jednoczenie, nasze aspiracje. Chcemy dalej budowa znakomit uczelni, by dostrzeono nas lepiej w regionie iwPolsce. Nie chcemy si wstydzi naszych ambicji. W lad za tym id rne zmiany, wyraajce si w umoliwieniu studiowania nowych kierunkw we wsppracy z innymi uczelniami, czy uruchomienie naszego wydziau zamiejscowego w Warszawie. To take rozwijajca si wsppraca midzynarodowa. - Co wynios ztego Wasi Studenci ? - Uruchamiamy elitarne studia dzienne na administracji, pedagogice i stosunkach midzynarodowych. Bd wznaczcym stopniu bezpatne. Nasi studenci bd mieli zajcia prowadzone wjzyku angielskim i rosyjskim, co da im oprcz wiedzy merytorycznej, wietn znajomo jzykw. Od nowego roku bdziemy goci grup wykadowcw amerykaskich iofert wtym zakresie bdziemy stale rozszerza. W systemie distance learning bdzie mona studiowa dziki nam psychologi, ktrej waciwie nie ma w caym naszym regionie oraz znakomite studia menederskie (zarzdzanie we wsppracy ze synn Szko Biznesu z Nowego Scza). Proponujemy te studia inynierskie, na ktre jest wielkie zapotrzebowanie. Informatyka ksztaci bdzie m.in. inynierw specjalistw w zakresie grafik komputerowych, tworzenia stron www, zarzdzenia portalami spoecznociowymi. Bdziemy przygotowywa inynierw telekomunikacji oraz ochrony rodowiska. To tylko kilka elementw nowych, ktre poka zupenie inny wymiar studiowania w naszym regionie. - Czy jest zapotrzebowanie dla tak wyksztaconych fachowcw ? - Mog z dum powiedzie, e nasza uczelnia nie ksztaci bezrobotnych. Zdecydowana wikszo pracuje, awansuje, wraca do nas na studia podyplomowe. Sdz e pod tym wzgldem wybijamy si na edukacyjnej mapie regionu. - yczymy zatem powodzenia w tym nowym otwarciu Kolegium Jagielloskiego. - Dzikuj za Pastwa zainteresowanie.
Dane kontaktowe: Kolegium Jagielloskie Toruska Szkoa Wysza ul. Modzieowa 29, 87-100 Toru tel. 56 / 66 11 000, fax 56 / 66 08 430

nie ksztacimy bezrobotnych

MY

8 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Niebo odbite w oku teleskopu


Mirosaw Hermaszewski otworzy uroczycie astrobaz w Zejwsi Wielkiej
Tomasz Wicawski Pierwszy i jedyny dotychczas Polak w kosmosie uczestniczy 15 czerwca w Astro-Festiwalu zorganizowanym przy Zespole Szk. Wrd goci nie zabrako osb spoza regionu. Przez kilkadziesit teleskopw obserwowano kady skrawek nieba. Na kosmicznym festiwalu nie mogo zabrakn mionikw Gwiezdnych Wojen, ktrzy w ciemnych paszczach i z mieczami wietlnymi w rkach przemieszczali si po szkolnym boisku. Najwikszym zainteresowaniem goci cieszy si jednak jedyny polski kosmonauta. - Wrd was widz swoich potencjalnych nastpcw mwi Mirosaw Hermaszewski do modziey. Ja te, jak zaczynaem lata samolotami, nie marzyem, e dolec a na orbit. A jednak si udao. wietnie si bawiem w kosmosie, chocia przed wylotem trzeba byo wykona katornicz prac. Impreza w Zejwsi Wielkiej rozpocza si o godzinie 17. Marszaek Wojewdztwa Piotr Cabecki, wjt gminy Jan Surdyka i wanie Mirosaw Hermaszewski otworzyli pierwsz w powiecie toruskim i czternast w regionie astro baz. Pniej przyszed czas na koncert z muzyk z filmw Georgea Lucasa. Pracownicy Muzeum Okrgowego w Toruniu prezentowali zainteresowanym instrumenty astronomiczne z czasw Mikoaja Kopernika. Nie brakowao chtnych do obserwacji Soca przez teleskopy zaopatrzone w foli mylarow. - Ciesz si, e na wsiach te powstaj tego typu obiekty mwi na otwarciu astrobazy Jan Surdyka. Z astronomi kojarzy si gwnie Toru, z racji pochodzenia Kopernika. Jak wida, mona jednak zorganizowa cieszc si popularnoci imprez na terenach wiejskich. Astrobaza

REGION

Fot. ukasz Piecyk

pozwoli rozwija zainteresowania wielu modym ludziom. Za moich czasw dzieci w szkole nie miay takich moliwoci. Moe doczekamy si dziki temu kolejnego Polaka w kosmosie. Na sali gimnastycznej odbywaa si seria wykadw popularno-naukowych. Najwikszym zainteresowaniem cieszyy si oczywicie opowieci kosmonauty.

- Rekordy, ktre pobiem, nie byy w tym wszystkim najwaniejsze mwi Mirosaw Hermaszewski. To fantastyczna przygoda, ktrej ycz kademu. Dopiero widok Ziemi z kosmosu uzmysawia nam, e jestemy czci czego znacznie wikszego. W gminie Zawie Wielka pojawiy si rwnie aziki, ktre przygotowane s do eksploracji

Marsa. Z wysignika wozu straackiego zrobiono zdjcie wszystkim, ktrzy uczestniczyli w prbie bicia rekordu w jak najwikszej licznie teleskopw w jednym miejscu. Udao si ich zgromadzi kilkadziesit. Niewtpliw gratk dla fanw astronomii bya moliwo obserwacji Wenus na tle wieczornej zorzy. Wraenie robi rwnie okraszony wizualizacj koncert Voices of the Cosmos.

Zreszt przez cae popoudnie i wieczr nie brakowao muzyki wydobywajcej si z zamontowanych na scenie gonikw. - Astro-festiwal jest witem fanw astronomii i okazj do spotkania si w piknikowej atmosferze mwi Maciej Eckardt, wsporganizator festiwalu z Kujawsko-Pomorskiej Organizacji Turystycznej. Mona na nim wysucha interesujcych wykadw o kosmosie. Jest te sposobnoci do plenerowej obserwacji nieba, zarwno w warunkach dziennych, jak i nocnych. Chcemy astronomi zarazi najmodszych uczestnikw, dlatego te program jest bogaty w zabawy i konkursy, ktre pozwalaj odkrywa tajemnice rzdzce kosmosem. O 22.30 rozpocz si mapping show na astrobazie. Bya to podr sowno-muzyczna przez Ukad Soneczny. Wytrwali wsiedli na pokad statku kosmicznego i wyruszyli w kosmos. W midzyczasie organizatorzy rozpalili ognisko. Do pnej nocy genera Hermaszewski opowiada przy nim o swoich przygodach. Pytaniom nie byo koca. Nie na co dzie obcuje si bowiem z prawdziw gwiazd.

Dobrze wiemy, e najwicej witaminy maj powiatowe dziewczyny i nikt nam nie wmwi, e tak nie jest. To Wam, Drogie Panie, zawdziczamy fakt, e lato jest pikniejsze ni gdziekolwiek indziej. Tu nie ma miejsca na czerwone dywany i napuszone gale, bo czekamy na prawdziwe pikno, dziki ktremu soce mocniej wieci, w sejmie nikt si nie kci, drogi maj mniej dziur, a Polacy nie marudz. Czekamy na Was! W pierwszym etapie przysyajcie na adres redakcja@pozatorun.pl swoje zdjcia. Nasze

We udzia w naszym konkursie!

jury z nadesanych kandydatur wybierze zgoszenia, ktre przejd do nastpnej tury zmaga o tytu Dziewczyny Poza Torunia. Nasi Czytelnicy mog zgasza rwnie inne osoby my wtedy oddzwonimy do wytypowanej kandydatki z pytaniem, czy zgadza si na udzia w konkursie. Drugi etap to gwna rywalizacja o pierwsze miejsce w naszym plebiscycie i bardzo atrakcyjne nagrody. W tej czci to Czytelnicy bd gosowa na kandydatki na amach gazety, stronie internetowej i Facebooku. Szczegowy regulamin znajduje si na www.pozatorun.pl

Aleksandra Suchara, Aleksandrw Kujawski

Ismena Granic, Ciechocinek

Jagoda Jarzemska, Chema

9 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REKLAMA

10 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Nasz synek, mj brat, Kubu!


Przedstawiamy poruszajc histori rodziny Zachw z maej miejscowoci pod Gronowem
Monika Olender
Zosia i Rafa czekali na niego cae ycie. Basia marzya o braciszku. Postawili wszystko na jedn kart, by mg przyj na wiat. Kubu ma sze lat. I autyzm. Z domu wybiega umiechnity chopczyk w kaloszach. Tu za nim idzie jego mama Zosia. Cze Kubu mwi. Kuba staje i podaje mi rk. Ale nie odpowiada. Wchodzimy do rodka. Zosia zaprasza mnie do salonu. Kubu siada z nami przy stole, bawi si plastelin. Za chwil pokazuj mi wielk tablic z piktogramami. To plan dnia Kuby. Wiedzia, e przyjad. Wrd zaplanowanych zaj nadszed czas na gocia. nie dosta si do zerwki. Zosia zoya odwoanie. W odpowiedzi na pismo pani Zach wyjanilimy, e Jakub nie dosta si do Szkoy Podstawowej nr 18, poniewa inne dzieci speniay bardziej wymagane kryteria, a ilo miejsc jest ograniczona informuje Katarzyna Nowicka Skuza, zastpca Dyrektora Wydziau Edukacji Urzdu Miasta w Toruniu. Jeli zwolni si miejsce, to Kuba zostanie przyjty. Wczeniej Zosia prbowaa zaatwi nauczyciela wspomagajcego z urzdu w publicznym przedszkolu. Bezskutecznie. Chcielimy, eby Kuba poszed do zerwki mwi. Aby mia czas na przyswojenie si z nowym otoczeniem. Nie dano mu tej szansy. Nie wiem jeszcze, jaka bdzie odpowied, dlatego staramy si take o pierwsz klas. Teraz walczymy rwnie o nauczyciela cienia dla Kubusia. Jeli nam si nie uda, to bdziemy musieli std ucieka. Przewrci to jednak nasze ycie do gry nogami. Raz prbowalimy ju sprzeda dom, kiedy nie moglimy znale terapeuty dla Kuby.

REGION

Synu mamusi
Zosia zdecydowaa si na kolejne dziecko wbrew zaleceniom lekarzy. To bya jej trzecia cia. Pierwsza bya Oliwka. To dla niej Zosia i Rafa przesunli dat lubu. Urodzia si martwa. Jaki czas pniej przysza na wiat Basia. Ca ci Zosia przeleaa w szpitalu. Powiedziaam lekarzowi, e bd chodzi ca ci wspomina Zosia Zach. Kuba urodzi si zdrowy. Wszystko byo w porzdku. Rozwija si prawidowo. mia si, szybko zacz siedzie. Kiedy Kubu mia ptora roczku wszystko to, czego do tej pory zdy si nauczy, zaczo si powoli zaciera. Bya u nas kuzynka, ktra ma chopca o miesic modszego od naszego Kuby mwi dalej Zosia. On bra telefon, mwi halo. A Kuba nic. Przesta reagowa, by nieobecny. Cae wakacje prbowaam nawiza z nim kontakt wzrokowy. Siadaam przy jego stoliku z zabawkami i podawaam mu je, chcc wymusi spojrzenie w moj stron. Zanika mowa, nawet nie mia si na gos. Nie znosi dotyku, przytule, wola bardzo silne uciski. Zosia ju znaa diagnoz. Lekarze z Torunia jednak zaprzeczali. Przypuszczenia rodzicw Kubusia sprawdziy si w Bydgoszczy. Tam lekarze nie mieli wtpliwoci: autyzm wczesnodziecicy. Pocztki byy straszne przyznaje Zosia. Potem poznaam kilka osb, wrd ktrych bya

Dorota Nowak. Przesaa mi list, w ktrym napisaa, e pan Przyrowski pomg autystycznemu dziecku, wprowadzajc metod sensoryczn. Kiedy dowiedziaam si, e to dziecko jedzi na rowerze, byam w szoku. Uparam si, e musz jecha do tego pana. Dziki niemu nauczyam si tego, co musiaam. Dla Kuby. Dzisiaj Kubu jest pod opiek Poradni Prodeste w Opolu, Centrum Mobile Zbigniewa Przyrowskiego w Warszawie oraz Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie, a take Orodka Navita w Toruniu. Jest take podopiecznym Fundacji Dzieciom Zdy z Pomoc w Warszawie. Co miesic dostajemy z Poradni Prodeste dwie sekwencje: stymulacyjn i edukacyjn oraz wskazwki do zabaw tumaczy Zosia i przynosi kartki wraz z piktogramami. Sekwencje przypominaj rozkad jazdy na najbliszy miesic. Dosownie. W przypadku stymulacyjnej jest to okoo dziesiciu wicze, ktre naley wykonywa dwa razy dziennie na kad parti ciaa. Kade zadanie wykonuje si przez okrelon dugo czasu i zawsze w tej samej kolejnoci. To bardzo wane. .

Kiedy rozmawiam z Zosi, zajmuje si synkiem. Bawimy si w to, co Kuba chce mwi. Jeli chodzi o czyst zabaw pozbawion elementw terapeutycznych, to szalejemy albo rysujemy. Kubu uwielbia askotki. Mimo to, e Rafa cigle pracuje, zawsze znajdzie czas dla swojej rodziny.

tosiem. Teraz Kubu zasypia sam opowiada Zosia. Ale jeszcze do niedawna, zawsze kto przy nim by. Niekiedy Basia piewaa mu wtedy swoje chralne pieni.

Fot. Tytus Szabelski

Cel ycia
Wychodz. Kubu biega po domu. Podaje mi jednak rczk na poegnanie. Fajny chopak. Robi niesamowite postpy. Ostatnio przejecha pi minut na dwch kkach na rowerze. Uwielbia Reksia i Olinka. Przepiknie koloruje. Umie napisa mama, tata, Kuba. Potrafi liczy. Zna alfabet. Zosia i Rafa marz, by mg pojecha na turnus terapeutyczny z Prodeste do Ochotnicy. Na to potrzeba jednak pienidzy. Od prawie roku rodzina ma jeszcze jedno zmartwienie zwizane z Kubusiem: podejrzenie NF-1 czyli nerwiakowkniakowato. Jest to choroba genetyczna, nieuleczalna, przez wielu nazywana wylgarni rakw.

Co dalej?
Rafa i Zosia walcz o normaln przyszo Kuby. Powicaj temu nie tylko czas, ale take pienidze. Problem w tym, e wszystkie toruskie placwki edukacyjne odsyaj ich do Szkoy Podstawowej nr 31 z oddziaem integracyjnym dla dzieci autystycznych. Tam rodzice jednak nie pol Kuby. Praktykowana w tej placwce metoda behawioralna nie pomaga chopcu. Walcz zatem o zerwk bd pierwsz klas w Szkole Podstawowej nr 18. Dokonali elektronicznego wyboru szkoy. Decyzj Wydziau Edukacyjnego, Kuba

Brat z marze

Oczko w gwce tatusia

Rafa przywiz Basi ze szkoy.

Mj m duo mi pomaga przyznaje Zosia. Wsplnymi siami robimy wszystko, aby Kuba by w przyszoci w peni samodzielny. Najwicej trudnoci sprawia mu komunikacja. Zrobi wszystko, aby mg normalnie y. To jest mj cel. Basia ma dzisiaj czternacie lat. Chodzi do szkoy muzycznej. Fascynuje si Japoni. O rodzestwie marzya od zawsze. Kiedy lekarze odradzali mi kolejn ci, zdecydowalimy si z mem na adopcj wyznaje Zosia. Wtedy Basia chciaa siostrzyczk. Kiedy postanowilimy jednak stara si o dziecko, zapytalimy jej czy chciaaby brata, czy siostr. Stwierdzia, e braciszka. Kiedy Zosia urodzia Kubusia, Basia bya u dziadkw. Wybiega na podwrko i krzyczaa na cae gardo: Mam brata, mam brata. To ona wybraa imi. Wczeniej Kuba mia by Frankiem lub An-

11 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REKLAMA

12 POZA TORU, 28 czerwca 2013


MIASTO CHEMA

Lato o smaku jeziora


ukasz Piecyk

Rajdem rowerowym o puchar burmistrza oraz noc z muzyk Beatlesw mieszkacy Chemy rozpoczli sezon turystyczny. Na play przy Tumskiej Przystani odbyy si konkursy w robieniu wiankw. O godzinie 10 z parkingu Przystani Tumskiej ruszy rajd rowerowy u puchar burmistrza Chemy. W kilkuosobowych grupach uczestnicy pokonali ok. 40-kilometrow tras wok Jezior Chemyskiego oraz Grodno. Kolarska impreza

miaa charakter rekreacyjny i na polanie w Kamionkach Maych uczestnicy zorganizowali piknik. Po 4 godzinach w miejscu startu odbyo si podsumowanie rajdu i wrczenie nagrd. - Tym razem absolutnie nie chodzio nam o ciganie si na czas - tumaczy Marek Dzielski z Urzdu Miasta Chema. - Zwycizc rowerowego rajdu wyonilimy na podstawie naszego przewodnika po trasie. Tam znajdoway si pytania i zagadki, ktre rozwizywali uczestnicy. Identyczn liczb punktw zdobyy dwie druyny. Osta-

tecznie rzut monet rozstrzygn, e puchar trafi w rce druyny Bolkw w skadzie: Zbigniew Krgiel, Franciszek Kuczka, Marek Kuffel, Krzysztof Zduski, Jzef Wicawski oraz Piotr Strzelecki. Wieczorem natomiast stowarzyszenie "Biae agle" zorganizowao na terenie Przystani Tumskiej "Noc witojask z Beatlesami". Covery piosenek "Wielkiej Czwrki z Liverpoolu" zagra zesp Przestrze Dwikoszczelna. W trakcie trwania imprezy odbyy si konkursy plastyczne dla dzieci. Kulminacj dnia byo wypuszczenie wiankw na Jezioro Chemyskie oraz ognisko.
Pene fotorelacje zawsze na: www.pozatorun.pl

Fot. ukasz Piecyk

Przez najblisze miesice centrum Chemy bd plae wok Jeziora Chemyskiego

13 POZA TORU, 28 czerwca 2013


MIASTO CHEMA

Uderzya samochodem w drzewo


Trzy ranne kobiety trafiy do szpitala
W pitek 21 czerwca 27-letnia kobieta zjechaa w czasie jazdy na praw stron drogi i uderzya w drzewo. Nie znamy jeszcze przyczyny wypadku. Do zdarzenia doszo o godz. 10.30 na ulicy 3 Maja. Z niewyjanionych przyczyn kierujca samochodem marki daewoo tico zjechaa w prawo, rozbijajc si o przydrone drzewo. Funkcjonariusze z Chemy ustalaj okolicznoci wypadku informuj asp. Mariusz Sierzchua z KMP w Toruniu. Zdarzenie byo na tyle powane, e kierujca oraz jej dwie pasaerki trafiy do toruskich szpitali z obraeniami ciaa. (P)

Trjca jubileuszy
Kapani z Chemy witowali

Bomby pod komisariatem

Pod budynkiem przy ulicy Sdowej robotnicy znaleli niewybuchy

Kilkugodzinna blokada centrum miasta to efekt niebywaego znaleziska. W czasie prac przy komisariacie policji w Chemy znaleziono dwa niewybuchy. Na lad bomb natrafili robotnicy pracujcy przy nawierzchni ulicy Sdowej obok siedziby miejskiej policji. Okazao si, e s to dwa niewybuchy z okresu II wojny

wiatowej. Na miejsce zdarzenia wezwano patrol saperski, ktry zaj si znaleziskiem. W trakcie akcji istniao prawdopodobiestwo ewakuowania mieszkacw z pobliskich kamienic. Akcja saperw ograniczya si jednak tylko do wstrzymania prac drogowych przy komisariacie. (P)

W sali Chemyskiego Orodka Kultury odbyo si doroczne wito Muzyki poczone z wystaw prac plastycznych i zdj wykonanych przez sekcje CHoK-u. Na scenie wystpiy m. in. dzieci ze studia taca Pyras, grupa cyrkowa Piruet, a pokaz zumby zaprezentowao studio Gracja.

Ks. infuat Zygfryd Urban, ks. kanonik Krzysztof Badowski oraz ks. Karol Szmidt obchodzili niedawno rocznice wice kapaskich. Duchowni od lat zwizani s z chemysk parafi. Najduszym staem kapaskim moe pochwali si ks. infuat Zygfryd Urban, ktry wicenia zoy 45 lat temu. Wikszo jego ycia zwizana bya z Pomorzem, ale w czasie obchodw 25-lecia posugi zosta skierowany do parafii w. Mikoaja Biskupa w Chemy. Od dwch lat pozostaje w parafii na emeryturze. Zastpi go ks. kanonik Krzysztof Badowski obchodzcy 23 czerwca 15. rocznic wice. Dziki niemu odrestaurowano otarz Matki Boskiej Nieustajcej Pomocy, ktry przez rok by w renowacji. Dziki zbirce mieszkacw udao si pokry cz kosztw tej operacji. Natomiast kapanem od 12 lat jest ks. Karol Szmidt. W trakcie posugi na rzecz parafian w Chemy szczeglnie skupi si na duszpasterskiej opiece czonkw i sympatykw ruchu AA Dobra wola. (P)

Fot. Marcin Seroczyski

Fot. ukasz Piecyk

14 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Gmina rozpocza sezon razem z kabaretem OT.TO

ukasz Piecyk

Mimo tradycyjnej letniej ulewy w Zalesiu gmina przywitaa sezon turystyczny. Na terenie orodka rekreacyjnego nad Jeziorem Chemyskim z tej okazji zainaugurowano festyn rybacki wito Ryby. Impreza rozpocza si o godzinie 14 koncertem zespou wokalnego Niezapominajki. Wystp grupy dziaajcej przy bibliotece w Guchowie to obowizkowa pozycja w czasie gminnych imprez. Przed publicznoci zgromadzon na

play w Zalesiu zaprezentowaa si take grupa taneczna z podstawwki w Zelgnie. Wjt w towarzystwie zaproszonych goci uroczycie przeci bkitn wstg, otwierajc tym samym symbolicznie sezon turystyczny. Rwno o 16 w akompaniamencie burzy nad Zalesiem swj wystp rozpocz go specjalny kabaret OT.TO. Pierwsze kilkanacie minut swojego programu zagrali wsplnie z publicznoci, ktra schronia si przed deszczem na scenie. W trakcie trwania festynu gocie gminnej imprezy mogli odwiedzi wiosk ryback,

przyjrze si warsztatowi rybaka i sprbowa da z konkursu Rne smaki ryby. Dzie wczeniej na terenie orodka rozegrany dziewity turniej siatkwki plaowej. Na boiskach Zalesia bj o pierwsze miejsce stoczyo 16 4-osobowych druyn. Zwyciski puchar zdobya ekipa Sprytne liski w skadzie: Jakub Urtnowski, Mateusz Kamierczak, Piotr Kotuski, Tomasz Bonisawski. Pene fotorelacje zawsze na: www.pozatorun.pl

Twrczo bez kompleksw


ukasz Piecyk

Tradycyjne spotkanie w DPS-ie amie stereotypy o osobach niepenosprawnych. Warto przyjrze si ich twrczoci
nek osoby niepenosprawnej w spoeczestwie, niweluje negatywne stereotypy spoeczne, buduje pozytywne wizi spoeczne w atmosferze wzajemnej tolerancji i yczliwoci. Na co dzie pracownicy Domu Pomocy Spoecznej w Browinie kad duy nacisk na integracj mieszkacw z lokalnym rodowiskiem spoecznym. Organizuj ponadto liczne wycieczki, wyjcia i wyjazdy do zaprzyjanionych szk, instytucji i placwek. Czsto w w organizowanych przez placwk imprezach, wystpach artystycznych, festiwalach i przegldach bior udzia mieszkacy gminy. - Dziaania maj na celu uspoecznienie mieszkacw DPS-u, wczenie ich w ycie naszego spoeczestwa, jak rwnie pokazanie ludziom, e osoby niepenosprawne intelektualnie s penowartociowymi osobami zasugujcymi na szacunek i uznanie wylicza Anna Woniak-Margol.
Zapraszamy na Jarmark Pluskowski z Ryb To nowe miejsce na mapie imprez promujcych lokalno. Jarmark Pluskowski z Ryb ma mie charakter ponadregionalny, stajc si miejscem sprzeday i wymiany rkodzieem. O sile ludowych produktw dowiemy si 6 lipca. Jarmark odbdzie na si na terenie rekreacyjno-sportowym w centrum wsi w pobliu play. Organizatorzy szukaj twrcw ludowych specjalizujcych si w regionalnych potrawach, rkodziele ludowym czy wyrobach artystycznych. Kart zgoszenia mona znale na stronie www.gminachelmza.pl w zakadce Imprezy i wydarzenia gminne. Wszelkie informacje zwizane z wystawieniem stoisk mona uzyska pod nr tel. 56 6377129, 691774376 lub 501163890.

W Domu Pomocy Spoecznej w Browinie po raz trzynasty odby si Powiatowy Przegld Twrczoci Osb Niepenosprawnych. Podopieczni DPS-w zaprezentowali na scenie swoje przedstawienia teatralne oraz piosenki. Jestemy czynnym uczestnikiem ycia spoecznego mwi Anna Woniak-Margol, dyrektor placwki w Browinie. Aktywnie uczestniczymy w realizacji rnego rodzaju projektw o charakterze regionalnym. Wsppracujemy z organizacjami, stowarzyszeniami o charakterze lokalnym oraz regionalnym. I te jednostki nie zawiody. W Browinie poza powiatowymi DPS-ami pojawiy si Stowarzyszenie Ssb Niepenosprawnych ,,Pomocna Do z Chemy, Klub Seniora Rado z Czernikowa czy DPS z Wbrzena. Go-

Browina gocia przegld trzynasty raz

cinnie wystpio Koo Gospody Wiejskich z Brchnwka oraz dzieci ze studia taca Pyras. Pojawili si take samorzdowcy. Uczestnicy przegldu prezentowali przedstawienia teatralne, wystpy taneczne, recytowali poezj, zaprezentowali prace rkodzielnicze, rywalizowali w konkurencjach sportowych. Za kady wystp komisja przydzielaa

nagrody w poszczeglnych kategoriach. - Celem imprezy bya integracja spoeczna osb niepenosprawnych ze rodowiskiem lokalnym i innymi osobami niepenosprawnymi z zaproszonych jednostek tumaczy Anna Woniak-Margol. - Uczestnictwo w lokalnych imprezach pozytywnie wpywa na ten proces, kreuje waciwy wizeru-

Fot. ukasz Piecyk

Turysto, czas na Zalesie

GMINA CHEMA

15 POZA TORU, 28 czerwca


GMINA UBIANKA

2013

Pidziesiciu uczniw wyjedzie w nowosdeckie


Gmina ubianka zacienia wspprac z samorzdowcami z ososiny Dolnej. Bya wizyta wjta, w lipcu przyjdzie czas na kolonie
Tomasz Wicawski

Wsppraca z maopolsk gmin trwa od 17 lat. Wadze wymieniaj si pomysami na rozwj spoecznoci lokalnych, a dzieci uczestnicz w wymianach. Od 14 do 17 czerwca odbywao si w ubiance Forum Samorzdowe. - Od wielu lat wsppraca z ososin Doln jest bardzo owocna mwi Jerzy Zajkaa, wjt gminy ubianka. Wymian kolonijn organizujemy po raz dziewity. Pidziesicioosobowa grupa dzieci wyjedzie w lipcu do naszych partnerw, a tak samo liczna ekipa zawita w naszym regionie. Uczestnicy pierwszych wyjazdw kontynuuj ju studia na maopolskich bd kujawsko pomorskich uczelniach. Koa gospody wiejskich

podejmuj od wielu lat dziaania integracyjne. W poowie czerwca do gminy ubianka przyjechaa siedmioosobowa delegacja pod przewodnictwem wjta ososiny Dolnej, Stanisawa Golonki. - W programie wizyty byo Forum Samorzdowe, w

ktrym uczestniczyli przedstawiciele obu spoecznoci mwi Jerzy Zajkaa. Tematami wiodcymi bya optymalizacja dochodw i wydatkw budetowych w zakresie edukacji szkolnej oraz przedszkolnej. Rozmawialimy rwnie o reorganizacji

nowego systemu gospodarki odpadami. Uczestnicy spotkania wzili udzia we wstpnej sesji plenarnej. Potem wymieniali dowiadczenia w grupach roboczych. Owoce debat zaprezentowano w czasie posiedzenia koczcego obrady. ososiscy i ubiascy samorzdowcy przygotowuj obecnie wypracowane w dyskusjach rozwizania do ich wdroenia w swoich gminach. W Gminnym Parku Kultury w ubiance zaprezentoway si lokalne zespoy ludowe Alebabki oraz ubianioki. - Gocie oraz mieszkacy gminy reagowali bardzo ywioowo na ciekawe aranacje wokalno-muzyczne przygotowane przez zespoy mwi Jerzy Zajkaa. Nasi partnerzy podkrelali wysoki poziom artystyczny wykonawcw. Zaley nam na rozwoju wsppracy take w tej

dziedzinie. Orkiestra dta z ososiny Dolnej wystpowaa na festynie w Bierzgowie, ale mona wspdziaa na wielu polach. Gocie mogli te zwiedzi Toru i przyjrze si inwestycjom gminnym zrealizowanym w ostatnich dwch latach . - Zgodnie z wieloletni tradycj partnerskiej wsppracy pomidzy naszymi gminami w przyszym roku nastpi rewizyta mwi Jerzy Zajkaa. Zadowolenia nie kryj take rodzice. - Ciesz si, e dzieci mog wyjecha na kolonie mwi mieszkanka ubianki. W poprzednich latach ssiedzi wracali w znakomitych humorach. Modzie nawizuje nowe znajomoci, czsto przyjanie, ktre owocuj pisaniem listw. Chocia teraz dzieci, to gwnie komunikuj si przez SMS i internet.

Nowe lepszego pocztki Solary na co trzecim budynku


W gminie pojawiy si nowe miejsca pracy. To wszystko za spraw nowoutworzonej Spdzielni Socjalnej ubianka Mija rok odkd zakoczya si w gminie ubianka akcja montau urzdze wykorzystujcych energi soneczn. Jak dziaaj?
audytw i kontroli wskaza poszczeglnych zestaww wiadomo, e roczna wydajno wszystkich ze-staww solarnych, to nieco ponad 2 MW. Wadze gminy doceniaj dotychczasow wspprac z mieszkacami. - Gmina jest zobowizana do zapewnienia trwaoci projektu przez pi lat od zakoczenia inwestycji mwi Jerzy Zajkaa, wjt gminy ubianka. Nie byoby to moliwe bez dobrej wsppracy z mieszkacami, u ktrych urzdzenia solarne zostay zamontowane. Do tej pory wszystko wyglda bardzo dobrze i liczymy, e taki stan rzeczy utrzyma si przez co najmniej najblisze cztery lata. Z dziaania kolektorw sonecznych zadowoleni s take ich uytkownicy. - Od wrzenia 2011 roku mam zaoon instalacj solarn i jestem z tego faktu bardzo usatysfakcjonowana mwi Emilia Zikowska, mieszkanka gminy ubianka. Nie musz si bowiem martwi o ciep wod. Najefektywniej ten system dziaa latem. Kolektory zamontowano rwnie w Szkole Podstawowej w Warszewicach. - Znacznie oszczdzamy dziki nim na energii elektrycznej mwi Honorata eglarska, dyrektor placwki. Instalacja solarna umoliwia doprowadzenie ciepej wody do toalet uczniowskich i klas, usprawnia take korzysta-nie z prysznicw przez sportowcw. Kolejne cztery lata bd sprawdzianem dla solarw i ich uytkownikw. Wierzymy, e zdanym pomylnie.

Spdzielnia Socjalna ubianka utworzona z inicjatywy gminy ubianka oraz powiatu toruskiego ma by lekiem na bezrobocie w gminie. Osoby zatrudnione w spdzielni poprowadz punkt selektywnej zbirki odpadw komunalnych, ale rwnie zadbaj o gminne drogi czy tereny zielone. Niewykluczone, e w przyszoci liczba jej pracownikw powikszy si. Gmina ubianka postanowia aktywniej wczy si do walki z bezrobociem i wykluczeniem spoecznym niektrych warstw spoeczestwa. Nowoutworzona Spdzielnia Socjalna ubianka zatrudnia bdzie osoby niepenosprawne, bezrobotne,czy znajdujce si w innej trudnej sytuacji yciowej. Do tej szczytnej inicjatywy gmina przymierzaa si ju od duszego czasu. Jednoczenie warto podkreli, e Spdzielnia Socjalna ubianka zlokalizowana w Wybczu przy ul. Straackiej (dawna siedziba Kka Rolniczego) zajmie si utrzymaniem terenw zielonych, wykaszaniem traw i chwastw rosncych przy drogach gminnych, odnieaniem tyche drg w okresie zimowym, a wkrtce wiadczy bdzie take usugi pocztowe. Ponadto, poprowadzi ona punkt selektywnej zbirki odpadw komunalnych. To tylko kilka potencjalnych moliwoci jakie wiadczy moe spdzielnia, bowiem w niedalekiej przyszoci jej prezes planuje poszerzy spektrum dziaalnoci poprzez zakup nowego sprztu, ktry umoliwi

Tomasz Wicawski Kolektory soneczne zamontowane s na 695 budynkach. Kosztoway blisko 8,3 miliona zotych. rodki unijne pozwoliy pokry 75% kosztw. ubianka zapracowaa sobie na miano sonecznej gminy. Inwestycja ma si zwrci ju po 3-4 latach. Gmina wykorzystaa na ten cel rodki zgromadzone w budecie na cele zaopatrzenia energetycznego. mwi Radosaw Kowalski z Urzdu Gminy w ubiance. Na szczeglne podkrelenie zasuguje wiadomo ekologiczna mieszkacw, ktrzy zasilili budet gminy darowiznami . Zamontowane zostay solary prniowe produkcji firmy Hewalex. Skadaj si one z rur prniowych. Jeden panel liczy 10 rur. Ich liczba zaleaa na danym budynku od dobowego zuycia ciepej wody. Waciwie dobrana instalacja solarna musiaa zatem uwzgldnia liczb osb w gospodarstwie. Podstawowy zestaw solarny dla rodziny liczcej czte-

ry osoby zawiera trzy panele i 250 - litrowy zbiornik wody. Gdy nie ma soca, wod podgrzewa grzaka elektryczna lub piec co. Panele daj ciepo kiedy soce ogrzewa absorber w kolektorze, ktry pochaniajc promieniowanie soneczne ogrzewaj pyn przepywajcy przez kolektor. Ogrzany trafia do zbiornika, gdzie oddaje ciepo wodzie uytkowej i ju ochodzony wraca do kolektora. - Zestawy solarne, zamontowane w gminie ubianka, su do podgrzewania wody uytkowej mwi Radosaw Kowalski. Dziki nim latem mona cakowicie zrezygnowa z jej ogrzewania za pomoc prdu czy piecw co.. Zim zmniejsza si zuycie innych rodzajw paliwa. Szkoy i wietlice pac znacznie mniejsze rachunki, a na jednym z orlikw ogrzanie wody przez kilka miesicy kosztowao taniej o 5 tys. z. Poza tym zmniejszya si emisja dwutlenku wgla do atmosfery. Obliczono, e dziki ukadom solarnym spadnie ona o 6,5 procent. Na podstawie

Fot. Tytus Szabelski

Jacek Laskowski

pracownikom spdzielni m.in. burzenie starych, opuszczonych budynkw. Pomysodawcami utworzenia Spdzielni Socjalnej ubianka jest gmina ubianka oraz powiat toruski zaznacza prezes spdzielni socjalnej, Maciej Stanisawski. Nadrzdnym celem jest walka z bezrobociem. Takie inicjatywy pomagaj je zmniejsza, cho ciko o to, by zlikwidoway je cakowicie. Korzyci z funkcjonowania spdzielni bd mieli zarwno mieszkacy, jej pracownicy, ale rwnie sama gmina. Przecie osoby, ktre znajd w niej zatrudnienie bd wiadczy usugi na rzecz gminy, ale i porednio na rzecz swoich ssiadw. Ponadto, bd dokada wszelkich stara, by swj udzia w budecie spdzielni miay rwnie osoby prywatne, tak by staa si ona niezalena finansowo. Do wykonywania powierzonym nam zada, wstpnie planujemy zatrudni 10 osb, cho nie ukrywam, e liczba ta, w zalenoci od potrzeb moe ulec zwikszeniu. Z uwagi na fakt, i spdzielnia zatrudnia bdzie dwie osoby niepenosprawne, zakupiony sprzt bdzie finansowany z Funduszu Pracy, ale rwnie z Pastwowego Funduszu Rehabilitacji Osb Niepenosprawnych. Cz zada, ktre realizowa bdzie spdzielnia, powierzy jej gmina, ale o pozostae powalczy w przetargach. Efekty dziaa spdzielcw bd widoczne ju niebawem, bowiem spdzielnia od pocztku czerwca widnieje w Krajowym Rejestrze Sdowym. Pracownicy ju wiadcz usugi pocztowe, a lada dzie zajm si rwnie skwerem.

Fot. Tytus Szabelski

16 POZA TORU, 28 czerwca 2013


GMINA GMINACHEMA ZAWIE WIELKA

Wz straacki na jubileusz O bezpieczestwie


Ochotnicza Stra Poarna w ynie witowaa swoje setne urodziny
Tomasz Wicawski

z wojewod
Zajcia edukacyjne odbyy si w Zespole Szk w Grsku. Uczestniczya w nim wojewoda kujawsko-pomorska Ewa Mes. Policjanci z Komendy Wojewdzkiej Policji w Bydgoszczy przedstawiali najmodszym zasady poruszania si po drogach. Gwnym celem akcji jest uniknicie wypadkw komunikacyjnych z udziaem dzieci. Spotkanie rozpoczo si od wystpienia dyrektora szkoy w Grsku, Andrzeja Walczyskiego. - Takie inicjatywy s szczegln lekcj dla najmodszych mwi dyrektor. Bezpieczestwo dzieci jest jedn z najwaniejszych rzeczy, o ktre wszyscy powinnimy wsplnie zadba. Trzeba podj wszystkie moliwe dziaania, eby zneutralizowa istniejce zagroenia. Wojewoda przybliya uczestnikom zasady akcji Widoczna Gmina. ZS w Grsku jest 31. placwk, w ktrej przeprowadzono zajcia. Z akcji nagrano film instruktaowy. Bdzie on rozprowadzany we wszystkich szkoach w Polsce. - Na rzecz projektu gmina

Pogoda dopisaa, wic zabawa trwaa do pnych godzin wieczornych. Wszyscy wiedz, e straacy do pomocy s pierwsi, od hucznego witowania te jednak nie stroni. Szczeglnie, gdy jest okrga rocznica powstania jednostki. Jak to zwykle bywa w przypadku straackich imprez, obchody rozpoczy si msz wit. Proboszcz modli si o pomylno dziaa ratowniczych. Wyjazdw jest bowiem w roku co najmniej kilkadziesit. - Po wizycie w kociele, na ssiadujcym parkingu rozpocza si cz oficjalna uroczystoci mwi Wojciech Michalski, rzecznik prasowy OSP yn. Licznie przybyli gocie gratulowali nam tempa rozwoju, ktre wida w ostatnich latach. Nie bez powodu zostalimy niedawno wczeni do Krajowego Systemu Ratowniczo-Ganiczego. Punktem kulminacyjnym oficjalnych uroczystoci byo wrczenie sztandaru, ju do leciwej, OSP. Ca kolumn straacy i gocie przy akompaniamencie orkiestry przenieli si na wietlic wiejsk. Tam na wszystkich czeka poczstunek, po ktrym rozpocza si zabawa taneczna. Muzyk sycha byo do pnych godzin nocnych. Jednostka w ynie powsta-

Uczniowie z gminy Zawie Wielka uczestniczyli 21 czerwca w akcji Widoczna Gmina


zakupia 300 kamizelek odblaskowych za ponad 3 tysice zotych mwi Jan Surdyka, wjt gminy Zawie Wielka. Warto podkreli, e wymierny wkad w ten program mieli sponsorzy. Tego rodzaju programy s niezwykle istotne, bo w ubiegym roku na polskich drogach zgino ponad 1000 dzieci. Prowadzcy zajcia podkrelali, jak wane jest noszenie elementw odblaskowych przez najmodszych uczestnikw ruchu drogowego. W trakcie spotkania kade dziecko otrzymao kamizelk odblaskow. Przeprowadzony zosta rwnie konkurs z uyciem alkogogli symulujcych widzenie pijanego kierowcy mwi Andrzej Walczyski. Dziki urzdzeniu trzewy kierowca moe sprawdzi, jak bdzie widzia drog i reagowa na to, co si na niej dzieje pod wpywem alkoholu. Spotkanie zostao zwieczone zajciami z pomocy przedmedycznej przez ratownika medycznego z udziaem wybranych uczniw na fantomie szkoleniowym. (WT)

a w 1913 roku. W chwili obecnej posiada dwa rednie wozy bojowe Star 244. Jeden z nich bdzie w najbliszym czasie wymieniony na zupenie nowy samochd

ratowniczo-ganiczy. Trwa take rozbudowa drugiego boksu garaowego. Udao si ju odnowi star cz budynku. - Wrd straakw-ochotnikw s osoby, ktre z pokolenia na pokolenie kultywuj tradycj pomocy innym mwi Wojciech Michalski. Warto podkreli, e w szeregi stray wstpuje nie tylko ludno rdzenna, ale take napywowi mieszkacy wsi. Obecnie w OSP dziaa 45 czonkw zwyczajnych, jeden honorowy i dwch wspierajcych. Przy jednostce dziaa dziewicioosobowa Druyna Kobiet oraz dwie Modzieowe Druyny Poarnicze: siedemnastoosobowa dziewczt i dwunastoosobowa chopcw.

Dobra praca z Adiutorem


Na co uwaa podejmujc zatrudnienie w agencji zajmujcej si opiekunkami? Bardzo wane, aby Agencja wysyajca pani do pracy za granic posiadaa certyfikat oraz aby wywizaa si z obowizku zapewnienia opiekunce zezwolenia na prac. Kada opiekunka powinna otrzyma potwierdzony dokument druk A1. Na tej podstawie Polka moe uzyska tzw. kart pracownicz NFZ. Taka karta (w przeciwiestwie do karty NFZ turystycznej) gwarantuje jej rzetelne leczenie w razie choroby czy wypadku. Jakie dowiadczenie powinna mie opiekunka wyjedajca do Niemiec? Dobrze jest, jeli kandydatka na opiekunk posiada referencje. Bywa jednak, e ma za sob opiekowanie si chorym czonkiem rodziny. Takie dowiadczenie rwnie akceptujemy. Wymagamy take od naszych Opiekunek znajomoci jzyka niemieckiego w stopniu minimum podstawowym. Prowadzimy doszkalajce, bezpatne kursy jzykowe. Ile lat powinna mie opiekunka wyjedajca do Niemiec? Najlepiej w tej roli spisuj si panie 40 i ponad 50 lat. S bardziej cierpliwe i empatyczne od modych kobiet. Poza tym, maj takie dowiadczenia yciowe, ktre pomagaj im w opiece nad osobami starszymi i niesamodzielnymi. Ile zarabia opiekunka wyjedajca do opieki w Niemczech? Im lepsza znajomo jzyka niemieckiego, tym wysze zarobki. Nasze opiekunki zarabiaj miesicznie od 800 do 1300 eurona rk. Do tego od polskiej redniej krajowej ( ok. 3713 z brutto) maj odprowadzany ZUS. Czy Centrum Adiutor spenia wszystkie wyej wymienione kryteria? Tak, wikszo Opiekunek wyjedajcych do Niemiec wsppracuje z nami od kilku lat. Stoimy na stray zawartych w umowie ustale i pomagamy w rozwizywaniu ewentualnych, nieprzewidzianych problemw. Zajmujemy si nie tylko znalezieniem rodziny niemieckiej

Fot. ukasz Piecyk

odpowiadajcej opiekunce, ale take pilnujemy wszelkich formalnoci zwizanych z umow. Dbamy o bezpieczestwo, bezpieczny dojazd, o to aby rodzina niemiecka odebraa opiekunk z autobusu oraz aby opiekunka miaa zagwarantowany oddzielny pokj, wystarczajco duo jedzenia i dobre warunki pracy. Panie, chcce wyjecha do opieki w Niemczech, z min. podstawow znajomoci jzyka niemieckiego, zapraszamy do naszego biura w godz. 8.oo-16. oo od poniedziaku do pitku. Wicej informacji znajdziecie Pastwo na stronie: www.pomocwdomu.pl lub pod nr tel. 56-655-10-10. Rozmowa z Roman Ott, doradc zawodowym w firmie Centrum Adiutor, na ul. Szewskiej 6/2 w Toruniu.

17 POZA TORU, 28 czerwca 2013

18 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Z Zielonej Gry wrciy z tarcz


Szczypiornistki ze Szkoy Podstawowej nr 2 Lubiczu zwyciyy w krajowych zawodach piki rcznej na orlikach
drzeja Kranickiego, prezesa PKOl i ZPRP. Na koniec zote szczypiornistki wyprowadziy reprezentacj Polski na mecz z Ukrain. - Wszystkie mamy wiele wspomnie zwizanych z tym dniem - mwi Natalia Wilamowska, zawodniczka zotej druyny. - Ulubiecy wikszoci zespou to Sawomir Szmal, Karol Bielecki oraz Bartosz Jurecki. Zadowolenia z wyniku nie krya rwnie Nikola Miller. - Szczerze mwic w ogle nie spodziewaymy si, e tak dobrze pjd nam te mecze mwi moda zawodniczka.
Tomasz Wicawski

GMINA LUBICZ

W finale uczennice z naszego regionu nie pozostawiy zudze druynie z Gniezna, zwyciajc 10-5. W ubiegym roku w tych samych zawodach byy dziewite. S rwnie mistrzyniami wojewdztwa w tej dyscyplinie na hali. W zawodach wziy udzia 32 druyny z caego kraju w kategoriach dziewczt i chopcw. Druyna z Lubicza w fazie grupowej zdobya pierwsze miejsce, pokonujc zespoy z Ciechanowa i agania. Niezwykle emocjonujcy przebieg mia pfina zawodw. Za spraw zotej bramki Martyny Jakubik podopieczne Danieli Winiewskiej wygray 9:8. Fina nalea od pocztku do szczypiornistek z Lubicza, ktre do przerwy prowadziy 4:2, koczc mecz wynikiem 10:5. - Ciesz si ogromnie z postawy caej druyny podsumowaa po meczy Daniela Winiewska, trenerka. Pika rczna jest gr zespoow i na sukces pracuje caa ekipa. Bardzo istotna jest praca w obronie, ktra w wikszoci meczw przesdza o wygranej.

Z Victorii do UKS-u
Jak to si stao, e w Lubiczu

powstaa sekcja handballu? Wszystko za spraw modej nauczycielki wychowania fizycznego i jej mentora. - Od 2007 roku zaczlimy w lubickiej szkole prowadzi klasy usportowione, a pniej sportowe opowiada Daniela Winiewska. Zaoylimy rwnie Uczniowski Klub Sportowy Drwca Novar. Uczennice klas sportowych s jednoczenie zawodniczkami klubu. Ja trafiam do tej szkoy prosto po studiach. Mona powiedzie, e pik rczn przynis do Lubicza Andrzej Waterkowski, ktry przez lata zwizany by z Victori Toru.

Moda nauczycielka sama bya niegdy szczypiornistk toruskiej ekipy. Udao si jej, wraz z emerytowanym dzi trenerem i byym wuefist, zachci do tego, wcale nie najpopularniejszego, a bardzo wymagajcego sportu spor grup dziewczyn. Sukces taki, jak ten, jest motywacj do dalszej pracy i coraz wikszego wysiku na treningach.

Przysze reprezentantki kraju


Trenerka lubickiej ekipy nie kryje dumy ze swoich podopiecznych. - Dziewczyny zaprezentoway si rewelacyjnie mwi Daniela Winiewska. Ju w mistrzostwach Polski na hali miaymy sporo pecha. Odpadymy w jednym z turniejw kwalifikujcych do zmaga o medale. Pniej okazao si, e nasze pfinaowe przeciwniczki zdobyy zoty i srebrny medal. Tak czasem bywa. Niefortunne losowanie zamkno nam drog do walki o podium. Powetowaymy sobie jednak t porak w zawodach na or-

likach. W tym sezonie udao si nawet w Lubiczu stworzy druyn seniorek, ktra wystartowaa w II lidze. Ekipa spod Torunia walczya dzielnie i uplasowaa si na koniec rozgrywek na trzecim miejscu. Jak na krtki sta wsplnej pracy, jest to osignicie rewelacyjne. - Mam nadziej, e sukces przycignie do naszej dyscypliny coraz wicej chtnych mwi trenerka zwyciskiej druyny. Ten sport wymaga duego nakadu pracy, ale satysfakcja po zdobyciu jakiego lauru, jest niewyobraalna. Zawodniczki z 6. klasy szkoy podstawowej marz o grze w dorosej reprezentacji kraju w szczypiorniaka. W wikszoci ich los potoczy si inaczej. Ale nie mona wykluczy, e wrd zotych medalistek z Zielonej Gry nie ma przyszej kadrowiczki. Pereek bowiem nie brakuje. Druyna SP nr 2 w Lubiczu wystpowaa w Zielonej Grze w skadzie: Jakubiak Martyna, Wilamowska Natalia, Torkowska Lena, Makowska Laura, Krzywdziska Roksana, Iga Kornelia, Kowalska Kinga, Lipertowicz Wanessa, Bednarz Dominika, Kasprzak Wiktoria, Albertin Magorzata, Nikola Miller.

Medal z rk prezesa PKOL-u


Druyna odebraa medale z rk Joanny Muchy, Minister Sportu i Turystyki, oraz An-

W zdrowym ciele pikny wygld!


W miar upywu czasu nasza skra zmienia si. Ale bez wzgldu na metryk, zawsze moesz czu si atrakcyjnie
Co wiesz o swojej skrze? Przeczytaj nasz poradnik i dowiedz si, jaki zabieg moe zlikwidowa twoje niedoskonaoci. DermE to jedyna Poradnia Dermatologiczna w Toruniu, w ktrej w warunkach ambulatoryjnych oferowane s zabiegi dermatochirurgiczne, polegajce na wykonywaniu biopsji zmian skrnych. Ponadto wykonywane s tam zabiegi usuwania znamion, nowotworw skry oraz rnego typu zmian skrnych, a take zabiegi elektrochirurgiczne i kriochirurgiczne. Oprcz tego DermE oferuje diagnostyk i terapi fotodynamiczn. Dziki tej metodzie mona precyzyjnie wykrywa raki skry oraz leczy ciki trdzik. Oferta DermE skierowana jest rwnie do pacjentw, ktrzy pragn zadba o swj wygld zewntrzny lub pozby si niedoskonaoci. Su temu, m.in. peelingi medyczne, ktre likwiduj przebarwienia, drobne zmarszczki, blizny, wyrwnuj koloryt skry, zmniejszaj rozstpy. W przypadku gbszych zmarszczek, wykonywane s zabiegi z wykorzystaniem toksyny botulinowej lub wypeniaczy. Kolejn proponowan seri zabiegw jest lipoliza, czyli trwae usuwanie tkanki tuszczowej. Bardzo czsto zdarza si, e mimo stosowania prawidowej diety i aktywnoci fizycznej pozostaj miejscowe otuszczenia, np. na brzuchu czy udach. W takim przypadku, poprzez metod inekcyjn, do tkanki tuszczowej podawane s specjalne substancje, ktre niszcz komrki tuszczowe. Z kolei zabiegi mezoterapii likwiduj efekt pomaraczowej skrki czy rozstpy. Jest to najnowszy trend w medycynie estetycznej i polega na wprowadzeniu preparatu uzyskanego z wasnej krwi, ktry pobudza fibroblasty do wytworzenia nowego kolagenu oraz stymuluje komrki macierzyste do namnaania. W efekcie skra staje si gadsza, bardziej elastyczna i widocznie modsza. W DermE wykonywane s rwnie zabiegi z uyciem niekoherentnego rda wiata IPL, ktre pozwalaj zredukowa rumie zwizany, np. z trdzikiem rowatym. IPL pozwala rwnie usun prze-

Fot. Nadesane

barwienia skry spowodowane dugim przebywaniem na socu czy zmianami hormonalnymi w okresie ciy. W DermE wykonywane s rwnie zabiegi tzw. fotoodmadzania, polegajce na uyciu IPL i odpowiednio dobranego fotouczulacza, dziki ktrym skra staje si modsza. Jeli chcesz skorzysta z usug DermE, moesz ju dzisiaj umwi si na wizyt konsultacyjn pod numerem telefonu: 56 658 44 22.

PROMOCJA

19 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Kamienie jak lustrzane odbicie


Go to co wicej ni kratkowana plansza, biae i czarne kamienie. W tej grze kady ruch ma znaczenie. Dzieci ze szk gminy Lubicz graj w ni namitnie
Aleksandra Radzikowska Pocztki go sigaj ponad 2000 lat p.n.e., cho udokumentowane wiadectwa istnienia s pniejsze. Legenda gosi, e ta starochiska gra planszowa nie raz uratowaa ludzi z opresji. W gminie Lubicz od kilku lat jej gwnym inicjatorem jest Dominik Blek. Mimo prostoty regu, go jest skomplikowan rozrywk, nawet dla komputerw. Celem gry jest otoczenie wasnymi kamieniami jak najwikszego terytorium na pocztkowo pustej planszy. Dominik Blek, pracujc jako nauczyciel jzyka angielskiego w szkole podstawowej, swoj pasj zarazi najmodszych mieszkacw regionu. Dziki jego staraniom, uczniowie z powodzeniem startuj w zawodach i odnosz sukcesy. - Jeli szachy s krlem gier, to go jest ich cesarzem przytacza znan sentencj Dominik Blek. Tu wraz z rozwojem gry ilo moliwych ruchw si zwiksza. Trzeba uwaa na to, jak gra przeciwnik i jednoczenie trzyma si swojej strategii. Wystarczy jeden zy ruch, by odda przeciwnikowi due pole. eby zrozumie na czym polega wyjtkowo tej gry, naley zapozna si z osob Yasuda Yasutoshi. Jego zdaniem agresja, przemoc i problemy emocjonalno-spoeczne dzieci, spowodowane s brakiem umiejtnoci komunikowania si ze starszym pokoleniem. Prostota regu zachca do nauki. Na trening taktyczny najmodsi musz powici wolny czas, bo dowiadczenie w tej grze jest bezcenne i zdobywa si je w bezporednich konfrontacjach. - Gdy tylko mam okazje, to chtnie gram z dzieciakami mwi Dominik Blek. Wiele radoci daje mi, gdy widz jakie robi postpy. S wrd nich wyrniajcy si gracze. Wojtek Makiewicz z Grbocina zosta mistrzem Polski juniorw. Julia Bednarska w tej samej kategorii bya druga. Wiedza, ktr nauczyciel przekazuje najmodszym, jest dla nich baz do dalszego rozwoju. Czas spdzony na wsplnej grze rozwija w dzieciach nie tylko zmys taktyczny, ale uczy te cierpliwoci i zasad fair play. Dzisiaj go jest czym wicej ni

GMINA LUBICZ

gr umysow czy towarzysk. Jest zjawiskiem w kulturze wspczesnej, szczeglnym rodzajem nauki i sztuki jednoczenie. Jak to zwykle bywa, bakcyla gry Dominik Blek zapa przez przypadek. Pierwsze kroki stawia grajc sa-

motnie i uczc si techniki z ksiek instruktaowych. - Jeli mam okazj podzieli si z kim moim dowiadczeniem, robi to bez wahania dodaje. Rwnie w tym celu powsta klub Akai Ryuu, ktrego jestem nieformalnym przywdc. Z tematem go zwiza-

nych jest wiele legend. Jedna z ich gosi, e odpowiednie uoenie kamieni na planszy zapowiada nieszczcie. Jeli w wyniku gry uformuj si cztery ko, takie uoenia grup kamieni, ktre uniemoliwiaj rozegranie pojedynku, to stanie si tragedia. - Podczas jednej z moich gier, powstay na planszy trzy ko mwi. Czterech nigdy nie miaem, chocia kilka tygodni po tym pojedynku moja rodzina odebraa przykr wiadomo. Kto wie, moe co w tym jest? Takie uoenie kamieni zdarza si niezwykle rzadko, nawet zawodowcom. Go zdecydowanie czciej zapowiada kreatywne spdzenie czasu, rozwj pasji i umiech. Bo to wanie on jest zapat za czas, ktry Mr Black powica swoim uczniom.

Nie wszyscy bd wypoczywa


t y l -Dzieci k o
W drugiej poowie roku zrealizowanych zostanie kilka projektw zapisanych w budecie na 2013 roku. Cz z nich wkroczya w faz przetargow. Urzd Gminy stara si bowiem o dofinansowanie czci inwestycji. Jest ju pozwolenie na budow wietlicy wiejskiej w Krobi. W lipcu zoony zostanie do Urzdu Marszakowskiego wniosek o dofinansowanie jej budowy ze rodkw unijnego programu Odnowy wsi. W tym samym czasie urzdnicy zo dokumenty o wsparcie finansowe budowy II etapu kanalizacji sanitarnej w Grbocinie. - Obecnie trwaj prace budowlane na I etapie sieci w tej wsi mwi Marek Olszewski, wjt gminy Lubicz. Ta cz prac obejmuje uoenie ponad 11 km instalacji kanalizacyjnych. Ponad 1250 mieszkacw zostanie przyczonych do sieci. II etap zakada kolejne 4 kilometry i wczenie do obiegu nastpnych 650 osb. Z pocztkiem wakacji zbiega si

pjd na wakacje, a urzdnicy przygotowuj kolejne projekty

Fot. ukasz Piecyk

rwnie budowa uzupenie sieci kanalizacyjnej w Lubiczu Dolnym. Kolektory zostan pooone w czci ulicy Toruskiej, Grbockiej i Ogrodowej. Prace tego rodzaju prowadzone bd rwnie na ul. Przy Skarpie w Lubiczu Grnym oraz na ulicach Winiowej i Sportowej w Zotorii. Jesieni wznowiona bdzie budowa kanalizacji w Krobi. - Rumiecw nabiera rwnie procedura przetargowa wyaniania wykonawcy basenu w Lubiczu Grnym - dodaje Marek Olszewski.

Inwestycja ta bdzie realizowana w partnerstwie publiczno-prywatnym. Do Urzdy Gminy Lubicz zgosiy si dwie firmy, ktre chc przystpi do negocjacji z gmin w formie dialogu konkurencyjnego. Do koca sierpnia zrealizowane zostan wszystkie inwestycje przewidziane w gminnym funduszu soeckim. (WT)

20 POZA TORU, 28 czerwca 2013


GMINA YSOMICE

Gdzie s wszyscy moi przyjaciele


Nie dotkn kieliszka od kilku miesicy. Katusze, ktre zadawa mu organizm, byy gorsze ni kac po tygodniowym chlaniu. Dzi bawi si na 10-leciu klubu AA
Tomasz Wicawski

Dobry klimat do zabawy


Po raz kolejny odby si w Papowie Toruskim-Osieki Dzie Ssiada
W podtoruskiej miejscowoci mieszka gwnie ludno napywowa. Std te bardzo wana jest integracja spoecznoci lokalnej. Sobotnia zabawa, w jedn z najkrtszych w roku nocy, trwaa do pnych godzin wieczornych. Niewtpliw atrakcj tegorocznego Dnia Ssiada by pokaz rycerski. Organizatorzy zaprosili do Papowa Bractwo Rycerzy Chorgwi Toruskiej. Mieszkacy podziwiali strzay z uku, rzuty toporem, oszczepem i walki rycerskie. Sami te mogli wzi udzia w licznych konkursach z nagrodami. - Cieszy fakt, e coraz wicej osb przekonuje si do tej inicjatywy mwi Tomasz Kder, sotys Papowa Toruskiego-Osieki. Chcemy si przy takich okazajch lepiej pozna. Mieszka na naszym osiedlu bardzo wiele modych maestw z dziemi. Najmodsi cay rok czekaj na to wydarzenie. Kady mg skosztowa kiebaski i kaszanki z grilla. Nie zabrako rwnie tradycyjnego smalcu i kiszonych ogrkw. Pragnienie gaszono zocist ciecz. Na dzieci czekay dmuchane zjedalnie i trampoliny. Du popularnoci

Trzewiejcy alkoholicy to okrelenie, ktre stosuje si w grupie AA powszechnie. Bez wzgldu na to, ile czasu kto nie pije. S w grupie osoby mogce pochwali si kilkuletni abstynencj. Czci nie starcza silnej woli. Co jaki czas wracaj skruszeni. Czsto w najbliszym otoczeniu nie ma im ju jednak kto pomc. ona katowana przez nacie lat nie wytrzymaa. Nie wszyscy przychodz na mitingi dobrowolnie. Wielu kierowanych jest na leczenie przymusowo. Kilkadziesit osb i tyle samo dramatw. Porozbijane rodziny, zamane serca i rce. Podbite oczy. Dzieci ju dorose. Najstarszy syn dzwoni, eby spyta, co sycha. Crka wyprowadzia si do Torunia i nie chce ojca zna. Za czsto targa j za wosy i nazywa dziwk. Nie wierzy w to, e on przestanie pi. Tyle razy obiecywa na klczkach jej matce, e wicej nie bdzie. Znw miao by love story. - Alkohol prowadzi do trzech rzeczy mierci, wizienia albo psychiatryka mwi Rafa, zaoyciel klubu AA w ysomicach. Czowiek pozostawiony sam sobie nie jest w stanie w pewnym momencie z tym wygra. Dlatego staramy si wspiera rodziny. Dziaa w naszej gminie grupa Al.-Anon dla wspmaonkw osb uzalenionych. Na spotkanie klubu moe przyj kady. Tutaj nie ma miechu z tego, o czym opowiadaj

Wjt Piotr Kowal rwnie bawi si na balu klubu AA w Wytrbowicach

inni. Kady przey co innego, ale wszyscy faktycznie to samo. Wielu nie dopuszcza do siebie myli, e alkoholizm ich dotyczy. Gdy nie mog powstrzyma si przez kolejn szklank z przezroczyst ciecz, trudno mwi ju o myleniu. - Prawo w tym kraju jest nienormalne opowiada Rafa. Nie moe by tak, e facet leje on, a od jej zgoszenia na policj mija kilka lat, zanim zostanie on odseparowany. O czym my mwimy? Prawd jest, e alkoholik musi sign bruku, eby powsta. Gorzej jak pod nim s

trzy metry muu i nie mona si ju odbi. Alkoholikami nie s jednak jedynie mczyni. To stereotyp. Kierujcy grup zwraca uwag, e proporcje si wyrwnuj. Kobiety te chtnie zagldaj do kieliszka. - Wyjedamy razem do Czstochowy i Lichenia mwi zaoyciel grupy. Tam s wiksze spotkania anonimowych alkoholikw. Jeeli co roku uda si uratowa chociaby jedn osob, to ta praca ma ogromny sens. Sam wiem, czym jest uzalenienie. Nie pij od wielu lat. Nadal,

podobnie jak my wszyscy, jestem jednak alkoholikiem. Dziesiciolecie klubu odbywao si 22 czerwca w Wytrbowicach. Byy suto zastawione stoy, DJ zagrzewajcy do zabawy i tort na sto osb. Nie mogo zabrakn grilla i wiankw puszczanych na stawie. W kocu to noc witojaska. Oprawa jak na weselu. Z jedn rnica. Nigdzie nie wida butelek. - Wsppracuj z grup od 8 lat mwi Magdalena Deczyska, penomocnik wjta ds. rozwizywania problemw uzalenie. Wtedy miaa ona okres

zastoju. Reaktywacja wygldaa tak, e przez pierwsze trzy miesice kierujcy ni siedzia sam w pustej sali i czeka na chtnych do rozmowy. Nie przychodzi nikt. Pniej jednak na dobre si wszystko rozkrcio. Penomocnik cieszy si z faktu, e wida postpy w wiadomoci wielu osb. Dziaania informacyjne i profilaktyczne nie id na marne. - Najmilej jest widzie na takiej imprezie osoby, ktre s w grupie od niedawna i byy bardzo sceptyczne mwi Magdalena Deczyska. Gdy dana osoba trafia do grupy przez sd, to na pocztku rodzi si bunt. Gdy wytrwa jaki czas, pniej jest atwiej. Zrzdzeniem losu jest fakt, e spotkania odbywaj si w dawnym Markusie. To tam przeleway si kiedy hektolitry alkoholu. Teraz to miejsce jest ostoj trzewoci. Fortuna koem si toczy. - Nie pij od dwch lat mwi Radosaw, czonek ysomickiej grupy AA. ona zostaa przy mnie, chocia sam z perspektywy si jej dziwi. Robi wszystko, eby teraz jej wynagrodzi stracony czas. Z tyu gowy jest jednak cay czas ten lk. Szerokim ukiem musz omija sklep, wok ktrego siedz moi przyjaciele. Kiedy byo ich tak wielu. *** Personalia niektrych osb zostay zmienione.

cieszyy si lody i wata cukrowa. Nie brakowao te chtnych do podziwiania wozw straackich. Odwani prbowali nawet posugiwa si sikawkami. - Wieczorem zapono ogni-

sko relacjonuje Tomasz Kder. Wszyscy wietnie si bawili przy muzyce. Kupa miechu bya w trakcie konkursu karaoke pod gwiazdami. Za rok znw planujemy tego rodzaju festyn. W Papowie Toruskim-Osieki nie mogo zabrakn rwnie wjta gminy. - Od maja nie mam wolnego weekendu mia si Piotr Kowal, wodarz gminy ysomice. Fajnie jednak, e powstaj takie lokalne inicjatywy. Nigdzie bowiem czowiek si tak nie wybawi, jak na wsi. Mieszkacy rwnie nie kryli zadowolenia. - Ludzie s u nas dla siebie niezwykle yczliwi mwi Zdzisaw Preisner, mieszkaniec ulicy Winiowej w Papowie Toruskim-Osieki. W tej miejscowoci jest dobry klimat do integracji. (WT)
Fot. Tytus Szabelski

Fot. Tytus Szabelski

Kolumb odkry Ameryk, Ty odkryj Lulkowo



To haso przywiecao festynowi ulicznemu na ulicy Kon-Tiki, ktry odby si 23 czerwca. Byy atrakcje dla maych i duych. Sporym zainteresowaniem cieszy si pokaz moliwoci azika marsjaskiego. Na scenie rwnie nie brakowao emocji. Przez cztery godziny przewino si przez ni kilkudziesiciu artystw m.in. Stare Morsy i zesp SOFT. Organizatorem imprezy byo stowarzyszenie Kon-Tiki.

Wicej na www.pozatorun.pl

Fot. Maria Lewandowska

21 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REKLAMA

Postaw na EKO!
Dzi prawie kady z nas korzysta z drukarki. Podpowiadamy, co zrobi w sytuacji, kiedy koczy si nam toner lub atrament. Niezalenie od tego jakie urzdzenie drukujce posiadamy nadejdzie w kocu ten moment, w ktrym toner (atrament) si skoczy. Od tego jakiego dokonamy wyboru przy zakupie kolejnego produktu, zaley nie tylko jako uzyskanych pniej wydrukw, ale z pewnoci rwnie i stan techniczny naszego urzdzenia. Warto zatem pozna wady i zalety dostpnych na rynku produktw, aby z pen wiadomoci mc dokona trafnego wyboru. Na rynku dostpnych jest kilka rozwiza. Moemy kupi oryginalny, fabrycznie nowy toner wyprodukowany przez producenta drukarki. Niestety jest to mao ekonomiczne rozwizanie. Na rynku obecne s rwnie tonery i tusze kompatybilne, czyli tzw. zamienniki, kuszce klientw wyjtko-

Zuyty zasobnik i kilkadziesit stron przygotowanych do wydruku. Co robi?


cen w poczeniu z wysok jakoci uzyskanych wydrukw. Warto te wiedzie, e zuyty oryginalny zasobnik mona regenerowa kilkukrotnie, co nie jest moliwe w przypadku kaset zamiennych. Komponenty, z ktrych korzystamy w procesie regeneracji nie ami patentw tumaczy Magdalena Sacha z Centrum Regeneracji Tonerw i Atramentw Kain w Toruniu. Regenerujemy tylko kasety po oryginaach, co daje nam pewno, e dziaamy zgodnie z prawem. Bardzo istotny jest te fakt, e uywane przez nas pprodukty s zawsze dedykowane pod dany model drukarki, dziki czemu wydajno i jako naszych produktw nie odbiega od produktw oryginalnych. Decydujc si na regeneracj zasobnikw warto pamita, e podczas produkcji jednego kartrida z tonerem zuywa si prawie 2 litry ropy naftowej. Ich regeneracja nie tylko przeciwdziaa emisji gazw cieplarnianych ale pozwala rwnie oszczdza zasoby naturalne. Naprzeciw potrzebom wszystkich posiadaczy urzdze drukujcych wyszo Centrum Regeneracji Tonerw i Atramentw Kain w Toruniu. Nie tylko oferuje profesjonaln regeneracj tonerw i atramentw, ale take sprzeda artykuw papierniczych i biurowych, doradztwo techniczne czy pogwarancyjn napraw urzdze biurowych. wiadczymy take bezpatny dowz towaru do naszych klientw na terenie Torunia oraz okolic dodaje Magdalena Sacha. Oczywicie kady nasz produkt przechodzi rygorystyczne testy jakociowe. Objty jest take gwarancj.

wo nisk cen. Decydujc si na zakup tego typu zasobnikw, warto pamita, e jako wydrukw moe znacznie odbiega od jakoci wydrukw wykonanych na materiaach oryginalnych. Niestety takie produkty czsto ami rwnie patenty. Na rynku dostpne s take kasety regenerowane. Jest to niewtpliwie najlep-

sze rozwizanie pod wzgldem ekologii, biorc pod uwag fakt, e jeden zuyty zasobnik do drukarki laserowej rozkada si a 450 lat. Jego regeneracja polega na rozebraniu kasety, oczyszczeniu jej ze starego proszku, wymianie wszystkich zuytych podzespow na nowe oraz zasypaniu nowym proszkiem. Wybr tej opcji gwarantuje atrakcyjn

22 POZA TORU, 28 czerwca 2013


GMINA CZERNIKOWO I OBROWO

Na sianie, na polanie
Do czernikowskiego Wcza nad Wis stowarzyszenie Czy-nie zaprosio modzie szkoln z wojewdztwa. Na dobrzyskim plenerze malarskim uczniowie poznali tradycje z okresu sianokosw
Na zaproszone osoby w pobliu zabytkowego cmentarza i starej chaty czekaa inscenizacja sianokosw, czyli krtkich warsztatw z koszenia, grabienia i ukadania siana w kopki. Kady mg take posili si tradycyjnym chlebem ze smalcem. W czasie pleneru modzie szkolna razem z artystk Jolant Zaniewsk ze Skpego przygotowaa prace zwizane z tematyk sianokosw i niw. Obrazy przygotowane we Wczu zostay pniej wystawione w sali gimnastycznej podstawwki w Czernikowie razem z pracami artystw z regionu. Wystawie towarzyszyy wystpy wokalne i taneczne utrzymane w ludowym repertuarze. Na koniec przyznano nagrody za prace konkursowe. (P)
Fot. ukasz Piecyk

Zawsze gotowi do suby


Dla harcerza zdobycie kolejnego tytuu to honor i zaszczyt. Jednak, aby to osign, nie wystarczy zaliczy kocowego testu, lecz peni swoj funkcj z bezustannym zaangaowaniem
Marcin Tokarz

Wjt z zaufaniem radnych


Rusza ofensywa inwestycyjna w gminie Obrowo. Cz prac ju trwa, a inne s w fazie przetargw
Druga cz roku zapowiada si dla samorzdowcw z Obrowa bardzo pracowicie. W czerwcu na sesji Rady Gminy, wjt Andrzej Wieczyski otrzyma absolutorium za wykonanie ubiegorocznego budetu. Moe wic miao sprawowa piecz nad kolejnymi projektami. W ostatnim czasie ogoszono przetarg na ostatni etap budowy kanalizacji Brzozwka-Gogowo-Szembekowo. - W lipcu bd prowadzone prace modernizacyjne siedziby Urzdu Gminy mwi Andrzej Wieczyski. Zabytkowy paacyk ma znw zyska dawny urok. Kontynuujemy rwnie budow wodocigu w Silnie. Trwaj rwnie w Obrowie praca na drogach. W okresie wakacji wylewany bdzie asfalt na odcinkach, na ktrych wykonana zostaa ju podbudowa. Podpisana zostaa umowa na prace geologiczne, ktre maj pozwoli na poszukiwania nowych rde wody w okolicach Silna, Dzikowa i Osieka. - Ju nie dugo powinny by te prowadzone prace w Brzozwce, gdzie powstanie boisko dodaje Andrzej Wieczyski. Jeszcze w tym roku modernizowane bd remizy straackie w Kawczynie i ynku. Podpisalimy te umow na odwiert dodatkowej studni gbinowej w Dobrzejewicach. Staramy si bowiem wyprzeda potrzeby, ktre mog pojawi si w kolejnych latach. Koszt wszystkich inwestycji zapisanych na rok 2013 w budecie gminy, to ponad 6 milionw zotych. Rada Gminy jednogone opowiedziaa si 7 czerwca za udzieleniem absolutorium wjtowi gminy za wykonanie uchway budetowej za rok 2012. - Cieszy fakt, e doceniania jest nasza codzienna praca mwi wjt. Absolutorium jest bowiem nie tylko ocen mojej pracy, ale funkcjonowania caego urzdu. (WT)

Dla spoeczestwa, polskoci i samych siebie czekaj na okazj do pomocy. Bezinteresownie, z umiechem na twarzy, wycigaj pary rk do pracy. Wartoci nadrzdn jest dla nich braterstwo. Harcerze 99. Toruskiej Druyny Harcerskiej z siedzib w Szkole Podstawowej w Dobrzejewicach od 11 lat nosz ciemno-zielone mundury jako symbol swojego powicenia. Zrzeszajcy obecnie 11 harcerzy i 8 zuchw zastp, swj pocztek mia w Toruniu w 2000 roku. Jednak po dwch latach harcmistrz Wojciech Kuna, ktry przewodniczy druynie, przenis sw jednostk do Szkoy Podstawowej w Dobrzejewicach z racji wikszego zainteresowania braniem udziau w zbirkach dzieci i modziey wanie z okolic gmin Obrowo i Lubicz. Jedn z nadrzdnych funkcji ruchu harcerskiego jest wychowywanie jego pod-

opiecznych w duchu jednoci z natur, ale rwnie z drugim czowiekiem. - Poprzez prowadzenie druyny harcerskiej dajemy modym ludziom szans oderwania si od siedzenia wycznie przed komputerem czy telewizorem w domu tumaczy Wojciech Kuna, opiekun zastpu, ktry sam przyrzeczenie harcerskie zoy w 1967 roku. Poprzez wyjazdy na biwaki, uczestnictwo w uroczystociach pastwowych i branie udziau w konkursach i zawodach harcerskich aktywnie i jednoczenie poytecznie spdzaj czas. Nie tak dawno zakoczy si ostatni rok harcerski. Z tej okazji zastp z Dobrzejewic w pitek 21 kwietnia pokona 6-kilometrowy dystans do miejscowoci Zaway, gdzie odbyo si jego zwieczenie i wydanie rozkazu podsumowujcego. - Biwak trwa przez cay weekend do niedzielnego popoudnia relacjonuje Wojciech Kuna. Nocowalimy i stoowalimy si w remizie

straackiej. Czas spdzalimy na grach, zabawach i biegach patrolowych. W noc przed powrotem do Dobrzejewic przy ognisku odbyo si zamknicie prb harcerskich, moment przyjcia kolejnych tytuw harcerskich. Czonkowie zastpu musieli wykona nietypowe kocowe zadanie. - Dwaj chopcy, ktrzy ubiegali si o przyrzeczenie harcerskie, musieli wykopa korze z ziemi, co okazao si nieatwym zadaniem mwi Natalia Zazdyk, przyboczna druyny harcerskiej. Jednak wykonanie go nie byo jedyn postawion przed nimi poprzeczk. Przez cay rok harcerski obserwowalimy ich zaangaowanie i sprawdzalimy umiejtnoci, jakie nabyli podczas zbirek. Od wrzenia 99. Toruska Druyna Harcerska w Dobrzejewicach czeka na zgoszenia nowych ochotnikw pragncych wstpi w szeregi zastpu.

numer 7(55)/2013 ISSN 1734-2066 AKTUALNOCI

WIADOMOCI

RELACJE

KOMENTARZE

www.powiattorunski.pl

Powiatowe finanse 2012 Pomimo kryzysu gospodarczego, powiatowi toruskiemu


Wzrosy, w porwnaniu z rokiem ubiegym, moliwoci oraz zdolnoci do finansowania wydatkw inwestycyjnych, zwikszyy si take rednia nadwyka operacyjna na 1 mieszkaca oraz wydatki na inwestycje, a przy tym spada kwota zobowiza powiatu przypadajcych na mieszkaca. Na popraw kondycji finansowej powiatu decydujcy wpyw miaa wypracowana w trakcie roku nadwyka finansowa w wysokoci ponad 3,2 mln z. Jej wysoki poziom uzyskano dziki bardzo dobrej realizacji dochodw budetowych na poziomie 99,61%, ktre w 2012 roku przekroczyy 80,5 mln z, a take wykonaniu wydatkw na poziomie niszym ni planowany pierwotnie, tj. 96%. Najwikszy udzia w dochodach stanowia subwencja owiatowa 26,7 mln z oraz dotacje 23,7 mln z. W minionym roku najdroszym obszarem dziaalnoci powiatu bya pomoc spoeczna oraz owiata na utrzymanie czterech domw pomocy spoecznej, placwki opiekuczo-wychowawczej, dwch rodowiskowych domw samopomocy, rodzin zastpczych, Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie, a take szk ponadgimnazjalnych, szkoy specjalnej i muzycznej powiat przeznaczy cznie ponad 34 mln z. Znaczny udzia w wydatkach stanowiy rwnie rodki na utrzymanie drg powiatowych oraz na realizacj polityki spoecznej. Inwestycje suce mieszkacom pochony w minionym roku ponad 13 mln z, co stanowio prawie 17% wszystkich wydatkw. Przebudowa drogi Turzno Gostkowo Papowo Toruskie na dugoci ponad 6 km, dofinansowanie do budowy 1,6 km chodnikw na terenie gmin: Chema, ysomice, Lubicz oraz Czernikowo, a take wybudowanie ponad 20 km cieek rowerowych na terenie caego powiatu (dalsze odcinki w budowie) to inwestycje w znaczny sposb poprawiajce bezpieczestwo wszystkich uczestnikw ruchu drogowego: kierowcw, pieszych oraz rowerzystw. Powiat przeznaczy na nie prawie 10 mln z, czyli o ponad 2 mln z wicej ni w roku 2011. Rwnie istotne inwestycje miay miejsce w jednostkach organizacyjnych. Za najwaniejsze naley uzna zakoczenie budowy pracowni spawalniczej oraz wielofunkcyjnego boiska sportowego Orlik w Gronowie, a take przedsiwzicia w domach pomocy spoecznej, powiatowym urzdzie pracy oraz wsparcie dla Szpitala Powiatowego w Chemy, ktre cznie kosztoway prawie 3 mln z. Przeznaczenie tak wysokich kwot na inwestycje moliwe byo dziki pozyskaniu rodkw zewntrznych gwnie z Regionalnego Programu Operacyjnego (RPO), budetu pastwa, a take wypracowanemu w okresie ostatnich lat partnerstwu z gminami. Realizacja najwaniejszych dla powiatu osigni minionego roku wymagaa zainwestowania tylko 37% rodkw wasnych, pozostaa cz to dofinansowanie ze rde zewntrznych. Uzyskanie znaczcego wsparcia z funduszy unijnych pozwolio Starostwu oraz jego jednostkom organizacyjnym przeprowadzi w minionym roku cznie 15 projektw na kwot ponad 15,5 mln z, co stanowio 20% caego budetu. Dziki pienidzom z RPO zrealizowano 5 projektw o wartoci ponad 10,5 mln z. Pozostaa kwota prawie 5 mln z pozyskanych ze rodkw Programu Operacyjnego Kapita Ludzki przeznaczona zostaa na dziaania na rzecz dzieci, modziey i dorosych ze szk realizujcych ksztacenie oglne i zawodowe, a take do osb bezrobotnych, niepenosprawnych, wychowankw rodzin zastpczych oraz seniorw mieszkajcych w domach pomocy spoecznej. Realizujc zaoenie, e dobry zawd to dobry start, a szkoa innowacyjna i konkurencyjna to taka, ktrej oferta dostosowana jest do potrzeb lokalnego rynku pracy, prawie 400 uczniw oraz 34 nauczycieli otrzymao wsparcie w postaci bezpatnego uczestnictwa w zajciach dodatkowych, szkoleniach oraz kursach. Dziki realizacji jedynego w wojewdztwie projektu innowacyjnego Szkoa innowacyjna i konkurencyjna dostosowanie oferty szkolnictwa zawodowego do wymaga lokalnego rynku pracy, uczniowie ZS CKU w Gronowie mogli uczestniczy w praktykach w zakadach pracy na terenie Finlandii oraz caej Polski, podnoszc tym samym swoje umiejtnoci i kwalifikacje w zawodach kucharz, hotelarz oraz technik pojazdw

W DPSach

INWESTYCJE

udao si zamkn rok budetowy cakiem niezym wynikiem


samochodowych. W ramach projektw szkoy doposaone zostay w materiay dydaktyczne o wartoci prawie 380 tys. z.

coraz pikniej
Pogoda sprzyja remontom
Powiat toruski prowadzi na swoim terenie cztery domy pomocy spoecznej: w Browinie, Dobrzejewicach, Pigy i Wielkiej Nieszawce. Budynki w ktrych funkcjonuj, maj ju kilkadziesit lat i wymagaj przeprowadzania zarwno biecych remontw jak i wikszych modernizacji. Wydzia Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego wkrtce przeprowadzi w budynkach DPS szereg prac zwizanych z ich termomodernizacj, tak by zmniejszy zapotrzebowanie na energi ciepln, zuywan do ogrzewania pomieszcze. W DPSach w Dobrzejewicach i Wielkiej Nieszawce wymieniono stare okna drewniane na nowe piciokomorowe okna z PCV, ktre zapewniaj lepsz izolacj ciepln i chroni przed haasem. cznie z wymian parapetw zewntrznych i robotami towarzyszcymi inwestycja kosztowaa 100 tys. z. DPS w Wielkiej Nieszawce doczeka si take termomodernizacji dachu. Prace budowlane obejm przeoenie pokrycia dachu z dachwki zakadkowej, cznie z wymian acenia dachu, przeoeniem wiatroizolacji, rynien, rur spustowych, instalacji odgromowej i podbitki okapowej dachu. Pomieszczenia na poddaszu, tzw. facjatki, zostan docieplone, a kominy przemurowane. Na stropie zostanie uoona warstwa weny mineralnej wraz z paroizolacj, powstan drewniane pomosty robocze i instalacja elektryczna. Prace ju trwaj, a ich warto wyceniona zostaa na blisko 160 tys. z. Ocieplanie dachu czeka rwnie budynek nr 1 w Browinie. Wykonawca ma przed sob rozbirk istniejcego pokrycia, uzupenienie ubytkw, wykonanie izolacji poziomej paroszczelnej i cieplnej o niskim wspczynniku przenikania ciepa, pokrycie dachu pap termozgrzewaln dwuwarstwow, wykonanie rynien dachowych i obrbek blacharskich oraz robt towarzyszcych. Warto prac to blisko 150 tys. z. Wymiany dachu doczeka si te cz budynkw wchodzcych w skad DPS w Pigy, gdzie dodatkowo zostanie przeprowadzona modernizacja instalacji wentylacyjnej w stowce, kuchni, sali rehabilitacji i pokoju dziennym oraz wymiana posadzek i remont pomieszczenia sanitarnego. Na tym nie koniec ju niedugo mieszkacom i pracownikom Domu ycie uatwi podjazd i nowa winda. Prace remontowe potrwaj okoo 3 miesicy, a ich koszt wyniesie ponad 400 tys. z (w tym 200 tys. z dofinansowania z PFRON). Zdajc sobie spraw z duych nakadw finansowych poniesionych na remonty, mamy nadzieje e pozwol one na ograniczenie kosztw eksploatacji obiektw, ktre obecnie s wysokie i stanowi znaczn cz budetu kadej jednostki. (KM)
www.powiattorunski.pl

Oprcz kontynuacji rozpocztych w latach ubiegych projektw POKL powiat przystpi do realizacji nowych programw, ktrych zakoczenie przewidywane jest do 2014 roku, a ich warto przekracza bdzie kwot 4 mln z. Miniony 2012 rok by zatem rokiem dynamicznego rozwoju powiatu toruskiego pod wzgldem zrealizowanych inwestycji, skutecznego pozyskiwania rodkw zewntrznych oraz realizacji potrzeb mieszkacw na moliwie najwyszym poziomie. Rozwoju, ktry potwierdzony jest nagrodami w prestiowych rankingach i konkursach 11. miejsce wrd 314 powiatw w oglnopolskim rankingu prowadzonym przez Zwizek Powiatw Polskich i 2. miejsce w konkursie Wolters Kluwer Markowy samorzd. Mamy nadziej, e postpujcy z roku na rok rozwj powiatu toruskiego kontynuowany bdzie take w latach nastpnych. Szczegowe informacje na temat wykonania budetu powiatu toruskiego znajd Pastwo na stronie www.bip. powiattorunski.pl. (MG)

Wyremontowana droga Turzno - Papowo Toruskie fot. J. Raczkowski

2 Powiat Toruski,

czerwiec 2013

Nie tylko o absolutorium


Radni z uwag wysuchali informacji o rynku pracy w powiecie toruskim w I kwartale 2013 roku, ktr przedstawi dyrektor Powiatowego Urzdu Pracy dla Powiatu Toruskiego Waldemar Bartkowiak. Wedug zaprezentowanych przez niego danych, w kwietniu br. w Urzdzie Pracy zarejestrowanych byo 7 298 osb, z czego wikszo to kobiety. Duy odsetek bezrobotnych stanowi osoby z wyksztaceniem gimnazjalnym i niszym - 35,6% wszystkich zarejestrowanych w Urzdzie w kwietniu br. Dyrektor opisa liczne dziaania podejmowane przez PUP na rzecz agodzenia skutkw bezrobocia, aktywizacji zawodowej i zatrudnienia. W ramach tzw. wiadcze pasywnych bezrobotni przez 6 miesicy otrzymuj zasiek. Kwota przeznaczona na to w br. signie blisko 18 mln. z. dla 3 800 bezrobotnych. Ponadto bezrobotni, ktrzy w okresie pobierania zasiku podejm zatrudnienie bd mogli skorzysta z dodatku aktywizacyjnego w wysokoci 50% zasiku przez poow okresu w jakim przysugiwaaby im pomoc finansowa PUP. Koszt takiego wsparcia dla ok. 500 bezrobotnych szacowany jest na 400 tys. z. PUP odprowadza rwnie skadk ZUS za 6 900 bezrobotnych bez prawa do zasiku kosztuje to 3,6 mln. z. Urzd realizuje rwnie liczne programy ze rodkw Europejskiego Funduszu Spoecznego oraz rezerwy Ministra Pracy i Polityki Spoecznej i finansuje z nich stae, szkolenia, prace interwencyjne, porednictwo pracy i poradnictwo zawodowe. Bezrobotni mog rwnie ubiega si o fundusze na rozpoczcie dziaalnoci gospodarczej. Dziaalno Powiatowego Zespou ds. Orzekania o Stopniu Niepenosprawnoci bya kolejnym punktem porzdku Sesji. Informacj w tym zakresie przedstawia Przewodniczca Zespou Ewa Trawiska. Zesp funkcjonuje od lipca 1999 r. i obsuguje cay teren powiatu toruskiego, czyli 8 gmin wiejskich i 1 gmin miejsk. W roku 2012 wydanych zostao 2 108 orzecze w stosunku do osb ubiegajcych si o ustalenie niepenospraw-

RADA POWIATU

Gwnym tematem XXXI Sesji Rady Powiatu Toruskiego 24 maja 2013 r., byo sprawozdanie z wykonania budetu za 2012 rok oraz udzielenie Zarzdowi Powiatu Toruskiego absolutorium. Jednak nie tylko ten punkt porzdku obrad wywoa ogln dyskusj
noci i stopnia niepenosprawnoci, w tym 1 540 dla osb powyej 16 roku ycia i 568 dla dzieci do 16 roku ycia powiedziaa pani Trawiska. Podkrelia rwnie, e samo schorzenie nie jest rwnoznaczne z niepenosprawnoci mwimy o niej dopiero wtedy, kiedy choroba ogranicza moliwoci samodzielnego radzenia sobie w yciu i pracy. Kolejnym punktem porzdku obrad Sesji byo udzielenie Zarzdowi Powiatu Toruskiego absolutorium za 2012 rok. W pierwszej kolejnoci Starosta Toruski Mirosaw Graczyk przedstawi sprawozdanie z wykonania budetu za 2012 rok a Skarbnik Powiatu Danuta Jaboska-Drela omwia sprawozdanie finansowe, pozytywnie zaopiniowane przez Regionaln Izb Obrachunkow w Bydgoszczy. Przewodniczcy Komisji Rewizyjnej Andrzej Walczyski odczyta pozytywn opini Komisji i w jej imieniu postawi wniosek o udzielenie Zarzdowi absolutorium. Po zapoznaniu si ze wszystkimi wymaganymi dokumentami radni udzielili Zarzdowi Powiatu Toruskiego absolutorium za 2012 rok. Gratulacje w imieniu radnych zoy Przewodniczcy Rady Andrzej Siemianowski i yczy Zarzdowi dalszych sukcesw w realizacji kolejnych planw i dziaa na rzecz mieszkacw. Dzikuj wszystkim swoim wsppracownikom, dyrektorom i pracownikom jednostek organizacyjnych, pracownikom Starostwa poczwszy od naczelnikw po sprztaczki. Kady na swoim stanowisku wnosi wkad w ocen powiatu i ocen funkcjonowania Starostwa powiedzia Starosta. Po zakoczeniu bloku sprawozda radni przeszli do gosowa nad projektami uchwa. Przyjli zmiany do Wieloletniej Prognozy Finansowej Powiatu Toruskiego na lata 2013-2020 oraz zmiany do budetu na 2013 rok. Udzielili rwnie dotacji celowej w kwocie 10 tys. z Gminie Miastu Nieszawa na dofinansowanie kosztw remontu przeprawy promowej przez rzek Wis. Na zakoczenie radni wysuchali informacji Starosty o pracy Zarzdu midzy Sesjami. (IW)

Sprawozdanie z wykonania budetu za 2012 rok zostao przyjte przez radnych

Partnerstwo dla bezpieczestwa


Dziki temu w powiecie zmodernizowano wiele kilometrw drg powiatowych oraz wybudowano nowe chodniki. Wszystko to dla bezpieczestwa mieszkacw. W budecie roku 2013 na budow chodnikw we wsppracy z gminami zarezerwowano 200 tys. z. Udzia samorzdw gminnych w tym zadaniu pozwoli na wybudowanie prawie 2 km nowych cigw pieszych na terenie 6 gmin. W gminie Chema nowy chodnik powstanie w Zajczkowie, w gminie ubianka w Biskupicach a w gminie ysomice w Turznie. Na terenie gminy Czernikowo nowe cigi piesze wybudowane bd w Oswce, Czernikowie i Mazowszu. Mieszkacw miejscowoci Siemo w gminie Zawie Wielka ucieszy na pewno wymiana nawierzchni starego chodnika. W gminie Lubicz chodniki powstan w Rogowie oraz przy drodze Krobia Mierzynek Myniec II do Bartorex-u.
Przyjte przez Zarzd Powiatu nowe zasady partnerstwa z samorzdami gminnymi przy budowie chodnikw wzdu drg powiatowych przyczyni si do poprawy bezpieczestwa pieszych oraz stworz moliwo wykonania wikszej dugoci chodnikw. Dalsza wsppraca w tym zakresie bdzie realizowana w kolejnych latach. Wiesaw Kazaniecki Czonek Zarzdu Powiatu Toruskiego

ZARZD

Budowa cigw pieszych oraz realizacja inwestycji drogowych to jedne z wielu zada realizowanych przez powiat toruski we wsppracy z samorzdami gminnymi
decyzj o zleceniu opracowania dokumentacji na modernizacj mostu w miejscowoci Zarole Cienkie. Od sierpnia ub. roku, kiedy zmieniy si przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym, to starosta wyznacza parking strzeony, na ktry odholowywane s pojazdy usunite z drg. W przypadku braku moliwoci ustalenia waciciela pojazdu, bd gdy waciciel nie zgasza si po jego odbir, na mocy prawomocnego orzeczenia sdu samochody takie staj si wasnoci powiatu. Tak stao si z 12 samochodami znajdujcymi si na parkingu strzeonym przy ul. Polnej w Toruniu. Byy to m.in. uk A03, Fiat 126P, Fiat Tipo i Opel Kadett. Rzeczoznawca stwierdzi, e pojazdy nie nadaj si do dalszego uytkowania. Ich warto zostaa okrelona jako warto zomu. Biorc pod uwag opini rzeczoznawcy Zarzd podj decyzj o zomowaniu tych pojazdw. Powiat Toruski jest gwnym udziaowcem spki Szpital Powiatowy w Chemy. Posiada 86,3% udziaw na czn warto ponad 8,7 mln z. Pozostali udziaowcy to gmina Chema 3,8%, miasto Chema 3,6%, gmina ysomice 3,2%, gmina ubianka 2,2, osoby prawne tj. Bank Spdzielczy Brodnica 0,4% i WAS WIETMARSCHER Polska 0,2% oraz osoby fizyczne. Pomimo trudnej sytuacji w caej subie zdrowia Szpital w Chemy zakoczy rok 2012 z zyskiem ponad 14 tys. z. W minionym roku Szpital zakoczy realizacj projektu Rozbudowa i modernizacja Szpitala Powiatowego w Chemy. Dofinansowanie wynioso 36% ze rodkw RPO Wojewdztwa Kujawsko-Pomorskiego z dziaania 3.2 Rozwj infrastruktury ochrony zdrowia i pomocy spoecznej. Inwestycje realizowane przez spk w 2012 roku to: termomodernizacja czci nieruchomoci wspfinansowana w 75% ze rodkw WFOiGW, zakup sprztu medycznego oraz zakup oprogramowania medycznego ESKULAP. Do koca roku 2016 Szpital musi speni wymogi wynikajce z rozporzdzenia Ministra Zdrowia w sprawie szczegowych wymaga, jakim powinny odpowiada pomieszczenia i urzdzenia podmiotu wykonujcego dziaalno lecznicz. W zwizku z tym opracowany zosta program dostosowania zakadu do wymogw wskazanych w w/w rozporzdzeniu. Kapitalny remont obejmowa bdzie oddzia chorb wewntrznych, ginekologii, anestezjologii i intensywnej terapii. W roku 2013 Szpital bdzie realizowa jeszcze dwa wane zadania. Pierwszym bdzie rozbudowa instalacji sygnalizacji poaru wraz z poczeniem z Komend PSP. Zadanie to bdzie finansowane z budetu Powiatu Toruskiego w wysokoci 200 tys. z. Drugim zadaniem bdzie monta windy dofinansowany ze rodkw Pastwowego Funduszu Rehabilitacji Osb Niepenosprawnych w wysokoci 60%. Szacowany koszt tego zadania to ok. 217 tys. z. (IW)

Budowa chodnika w Obrowie www.powiattorunski.pl

W przypadku inwestycji drogowych gros zada realizowanych jest nie tylko przy wsparciu gmin, ale rwnie przy udziale rodkw zewntrznych, Zaczynajc od tzw. schetynwek i rezerwy Ministra Transportu, a na rodkach unijnych koczc. Od roku 2014 rusza nowy okres programowania rodkw UE, wic ju teraz Zarzd prowadzi rozmowy o pozyskaniu rodkw tej puli na inwestycje drogowe. W ramach Narodowego Programu Przebudowy Drg Lokalnych (tzw. schetynwki) zaplanowano do realizacji drog Chema witosaw Wgorzyn, ktra czy dwie drogi wojewdzkie. Od wielu ju lat Minister Transportu przeznacza rodki z rezerwy na inwestycje mostowe. Dziki temu by moe uda si zmodernizowa most w Zajczkowie gm. Chema. Wszystko jednak zaley od udziau samorzdu gminnego, poniewa partnerstwo jest najwyej punktowane przy ocenie wnioskw. Podjto rwnie

3 Powiat Toruski,

czerwiec 2013

Dobry sotys wszystko wie! Reklamacja niespenionych


2 lipca br. Starosta Toruski po raz szsty powita przybyych na Zjazd Sotysw z terenu powiatu toruskiego
Tematyka Zjazdu jak co roku jest niezwykle rnorodna i ciekawa, albowiem jest odpowiedzi na potrzeby i oczekiwania sotysw, ktre zapisali w ankietach podczas zeszorocznego spotkania. Kontynuowa bdziemy zatem cykl z serii Poznaj swj powiat. Tym razem goszczc w gminie Chema poznamy jej zaktki oraz inicjatywy podejmowane na rzecz mieszkacw. Stali bywalcy wiedz ju jak dziaaj i ile kosztuj pompy ciepa, kolektory soneczne. W tym roku przyszed czas, by w czci ekologicznej spotkania zapozna si z funkcjonowaniem przydomowych oczyszczalni ciekw. Jak mona sprzeda wasne wyroby: pyszne pierogi, domowe nalewki, sery czy wdliny przyrzdzane wedug tradycyjnej receptury? Czy potrzebne jest do tego zaoenie dziaalnoci gospodarczej?

ZJAZD SOTYSW

PRZYJAZNY URZD

Co robi, gdy organizator wyjazdu nie wywiza si z umowy?


Zbliaj si letnie wakacje, czas wyjazdw i wypoczynku. Nie zawsze jednak eskapada zorganizowana przez biuro turystyczne okazuje si dla wszystkich udana. Co roku, dla czci osb, ktre wykupiy w biurze podry wycieczk okazuje ona si pasmem udrk z powodu nie wywizania si przedsibiorcy z umowy i wprowadzenia klientw w bd. Dlatego te warto wiedzie, jak zareklamowa nieudany wyjazd na wakacje i na co zwraca uwag przed podpisaniem umowy.
Kada zmiana warunkw umowy w trakcie wyjazdu jak np. podwyszenie ceny posikw, zmiana programu zwiedzania, opniony wyjazd itp. to przykady nieprawidowego wywizania si z warunkw umowy o wiadczenie usug turystycznych.

wakacyjnych marze

Na te i inne pytania odpowie przedstawiciel Kujawsko-Pomorskiej Izby Rolniczej w Przysieku. W zwizku z tym, i znaczna cz naszego powiatu ma charakter rolniczy nie moe zabrakn wykadw o tej wanie tematyce. Gar cennych informacji dla rolnikw przeka Powiatowy Lekarz Weterynarii, Prezes Kujawsko-Pomorskiej Izby Rolniczej oraz przedstawiciel Orodka Doradztwa Rolniczego z Przysieka. Po swoich wystpieniach prelegenci peni bd dyury eksperckie, by w bezporedniej rozmowie rozwia wtpliwoci i udzieli odpowiedzi na najbardziej nurtujce pytania. Sotysie, nie moe Ci zabrakn na VI Zjedzie Sotysw Powiatu Toruskiego! Serdecznie zapraszamy! (JR)

cieczki lub podczas wyjazdw pobytowych skada si u pilota lub rezydenta. Przyjcie reklamacji powinno by potwierdzone przez te osoby.
Pilot wycieczki lub rezydent winien zaj si reklamacj niezwoczne, a w przypadku niemonoci jej zaatwienia od razu, przekaza j organizatorowi wyjazdu.

Naley podkreli, e biuro podry nie moe tych warunkw zmienia jednostronnie. Zawsze nowe warunki musz by uzgadniane dwustronnie i nie ma tu znaczenia, e klient wykupi wycieczk w ramach oferty last minute i po obnionej cenie.
Zdarza si, e organizator wyjazdu uwzgldnia reklamacj ju w trakcie imprezy, proponujc wykonanie wiadcze zastpczych.

Prelekcje Powiatowego Lekarza Weterynarii p. Doroty Stankiewicz ciesz si niezmiennie duym zainteresowaniem

Szarfa, puchary i nagrody ju czekaj na laureatw tegorocznej edycji konkursu na Sotysa Roku Powiatu Torunskiego

Z Torunia do Unisawia coraz bliej


Za kilkanacie dni ma zosta oddane do uytku 20 km drogi rowerowej z Torunia do Unisawia
Pki co droga pozostaje placem budowy cho, jak ju wida w terenie, due grono rowerzystw korzysta z jeszcze niegotowej drogi. Jednake podkrela to wag naszego przedsiwzicia i tego jak trafiona jest jego lokalizacja wzdu bardzo ruchliwej i niebezpiecznej trasy wojewdzkiej. Na koniec czerwca planowane jest oddanie cyklistom do uytku 20 z 22 km drogi rowerowej prowadzcej przez malownicze tereny powiatu z Torunia do Unisawia. Idea drg rowerowych w powiecie to przede wszystkim poprawa bezpieczestwa osb poruszajcych si na dwch kkach. Ale s jeszcze dodatkowe zalety takiego przedsiwzicia. Bdzie nie tylko bezpieczniej ale rwnie bardziej ekologicznie, a kada wycieczka po drogach rowerowych to take okazja to spotkania oko w oko z cudami przyrody. Dlaczego caa droga jeszcze nie jest gotowa? 2 km drogi pomidzy miejscowociami Rankowo a wierczynki wiedzie przez malowniczy, aczkolwiek gliniasty wwz, w ktrym duga zima i opady wymusiy dodatkowe prace. 2 km niedokoczonej drogi nie jest przeszkod w korzystaniu z pozostaych 20 km, bowiem istniej dwie moliwoci ominicia tego odcinka. Skrcajc przy wiadukcie w Rankowie w lewo przejedziemy drog poln do kocioa w wierczynkach, za skrcajc w prawo przejedziemy ten odcinek po drodze wojewdzkiej. Ze wzgldu na zaplanowane przez wykonawc prace zwizane z pooeniem ostatniej warstwy nawierzchnio-izolacyjnej, w dniach 19-23 czerwca zosta wyczony z ruchu mostek na Strudze ysomickiej. Jak to czsto si zdarza, nawet najlepsze pomysy napotykaj czsto w trakcie realizacji na liczne przeszkody. Pomimo tego, ju na koniec wakacji bdziemy mieli moliwo bezpiecznego przejechania trasy z Torunia do (DR) Unisawia na dwch kkach.

POWIAT W UNII

wiadczenie to winno by co najmniej takiej samej jakoci jak przewidziane w umowie, a klient nie moe odmwi jego przyjcia bez uzasadnionego powodu. Dlatego te, jeeli podczas wyjazdu okae si, e wbrew wczeniejszym ustaleniom klient otrzyma pobyt w hotelu nie trzy- a dwugwiazdkowym i nie wyraa zgody na obnienie standardu pobytu, a w pobliu nie ma wolnych miejsc w hotelach trzygwiazdkowych, to moe od umowy odstpi. Organizator winien zapewni mu bez dodatkowych kosztw powrt do miejsca rozpoczcia imprezy. Ponadto winien zwrci koszty wycieczki, a klient moe po powrocie da rwnie zwrotu dodatkowo poniesionych z tego tytuu wydatkw. Warto zatem gromadzi rachunki dla celw dowodowych. Reklamujc wyjazd ju w trakcie korzystania z wypoczynku, mona liczy na to, e chocia cz niedogodnoci zostanie od razu usunitych przez organizatora. Reklamacj w trakcie wy-

Reklamacj mona oczywicie zoy rwnie po zakoczeniu wypoczynku i powrocie z imprezy turystycznej. Jeeli biuro podry nie ustosunkuje si do niej w cigu 30 dni od zakoczenia wycieczki (jeli reklamowalimy j w trakcie) lub 30 dni od jej zoenia (gdy reklamacja zostaa zoona po zakoczeniu imprezy), to przyjmuje si, e zostaa ona uznana za uzasadnion. Odmowa uznania reklamacji winna by szczegowo uzasadniona. W ostatnich latach obserwujemy, e w trakcie wyjazdu poza granice kraju, nagle turyci dowiaduj si, i biuro podry ogosio upado. W takich przypadkach obowizek pokrycia kosztw powrotu urlopowiczw do kraju spoczywa na biurze podry. W razie niewypacalnoci organizatora, koszty pokrywane s z kwoty gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej, ktrej posiadanie jest obowizkowe. Do obowizkw marszakw wojewdztw naley uruchomienie tych gwarancji, natomiast do czasu uruchomienia tych rodkw mona korzysta z pomocy ambasady polskiej lub konsulatu warto wic mie po rk numery telefonw do polskich placwek w kraju, do ktrego wyjedamy.
Kady potencjalny klient biura podry powinien przed podpisaniem umowy na wyjazd sprawdzi, czy biuro dziaa legalnie, czy figuruje w rejestrze organizatorw turystyki i porednikw oraz czy umowa nie zawiera niedozwolonych klauzul umownych stawiajcych biuro w uprzywilejowanej pozycji.

Sprawdmy dokadnie, czy w umowie s zawarte wszystkie niezbdne informacje oraz czy w cenie zawarte s wszystkie oferowane wiadczenia i czy uczestnik jest ubezpieczony. Biuro musi bowiem posiada gwarancj bankow lub ubezpieczeniow. Marzenna Napirkowska Powiatowy Rzecznik Konsumentw

POWIATOWY FUNDUSZ STYPENDIALNY

Stypendia czekaj na najlepszych!


Warunkiem jest rednia ponad 4,75 i bdb z zachowania
Jak co roku, Starosta Toruski pragnie wesprze zdoln modzie z powiatu toruskiego. Gdy tylko uczniowie szk ponadgimnazjalnych otrzymaj wiadectwa szkolne, mog ubiega si o stypendia z Powiatowego Funduszu Stypendialnego. Pomoc moe otrzyma ucze szkoy ponadgimnazjalnej zamieszkujcy powiat toruski, ktry uzyska redni ocen za ostatni rok nauki co najmniej 4,75 i bardzo dobre zachowanie. Wnioski wraz z zawiadczeniem ze szkoy lub kserokopi wiadectwa szkolnego, dokumentujcego redni ocen oraz ocen z zachowania, naley skada w Wydziale Edukacji i Spraw Spoecznych Starostwa Powiatowego w Toruniu. Wicej informacji na stronie www.powiattorunski.pl. (MB)

Stypendyci PFS w roku 2012/2013 www.powiattorunski.pl

4 Powiat Toruski,

czerwiec 2013

Cztery ywioy w ZSS w Chemy


Ju po raz szsty Zesp Szk Specjalnych w Chemy by organizatorem Regionalnego Konkursu Przyrodniczego ywioy w przyrodzie
Do konkursu przystpiy reprezentacje Zespou Szk nr 6 w Toruniu, Zespou Szk Specjalnych w wieciu, Specjalnych Orodkw Szkolno-Wychowawczych z Torunia, Warlubia i Grudzidza oraz oczywicie druyna gospodarzy. Z konkursowymi zadaniami zmagao si w sumie 31 uczestnikw. w godzin. W drugiej czci uczniowie zaprezentowali prace plastyczne przedstawiajce wybrany symbol parku narodowego.

KONKURS

mona byo dobrze zje u Kitzermanna...


Prezentowana dzi pocztwka przedstawia najistotniejsze elementy krajobrazu dawnych Biskupic: dwr zamieszkiwany przez kolejnych wacicieli bd dzierawcw folwarku, koci parafialny, budynek szkolny i ober. Biorc pod uwag usytuowanie miejscowoci trudno si dziwi, e lady osadnictwa na tym terenie sigaj neolitu. Historyczne rda dowodz, e wie t w 1251 r. pierwszy biskup chemiski Heidenryk nada kanonikom kapituy chemyskiej. I zostao tak na dugo, bo jeszcze w 1672 r. Biskupice byy wsi duchown teje kapituy oraz siedzib parafii. Po I rozbiorze Polski dobra biskupickie wczono do Prus. W nastpnych latach majtek w Biskupicach by wydzierawiany bd sprzedawany rozmaitym osobom, a w 1913 r. nabya go Prusko-Krlewska Komisja Osiedlecza, zajmujca si osadnictwem niemieckim na terenie Pomorza i Wielkopolski.

100 lat temu w Biskupicach


gruntw w 1833 r. zaplanowano teren pod budow szkoy, jednake do 1856 r. dzieci z Biskupic uczyy si w szkole w Brchnowie. Bya jednak ona za maa na a 110 uczniw i panowaa tam straszna ciasnota. W 1863 r. wadze kocielne przekazay wic na rzecz szkoy w Biskupicach star, drewnian chaup po organicie. Jednak i tu szkolna izba bya przepeniona. W zwizku z tym podjto decyzj o budowie nowej szkoy, ktr oddano do uytku w 1898 r. jako murowany, jednoklasowy budynek z czerwonej cegy, z mieszkaniem dla nieonatego nauczyciela. W okresie midzywojennym szkoa bya dwuklasowa i uczyo w niej dwch nauczycieli. Po drugiej wojnie bya to szkoa szecio-, a nastpnie cztero- i trzyklasowa i istniaa do 2003 r. Dzi w budynku szkolnym funkcjonuje przedszkole, prowadzone przez Stowarzyszenie Rozwoju Gminy ubianka Przyszo. S tam te 2 mieszkania.

POCZTWKA Z PRZESZOCI

W drugim - uczniowie prezentowali prace plastyczne przedstawiajce wybrany symbol parku narodowego Pierwszym etapem rywalizacji by test

Celem konkursu byo uporzdkowanie wiedzy uczniw z czterech dziedzin nauk przyrodniczych (biologii, chemii, fizyki i geografii), sprawdzenie umiejtnoci stosowania tej wiedzy w praktyce oraz uwiadomienie modym ludziom koniecznoci dbania o rodowisko przyrodnicze. Ocenie podlegaa wiedza o czterech parkach narodowych w Polsce. Uczniowie mieli do rozwizania 17 zada rnego typu: zamknitych, otwartych, tekstowych, wymagajcych wykorzystania dostpnych rde (map i sownikw) oraz rebusw, z ktrymi musieli upora si

Pierwsze miejsce w konkursie przyrodniczym zaja Daria Sygua z Zespou Szk nr 6 w Toruniu, druga bya Natalia Krajczewska z Zespou Szk Specjalnych w wieciu, a trzecia Magda Bansen ze Specjalnego Orodka Szkolno-Wychowawczego w Grudzidzu. Przedstawicielka gospodarzy, Sandra Strzyewska, zaja czwarte miejsce. Starostwo Powiatowe w Toruniu ufundowao nagrody - odtwarzacze mp4 dla laureatw, drobne upominki i sodycze dla pozostaych uczestnikw i gry edukacyjne dla placwek, ktre wziy udzia w rywalizacji. Hanna Jeewska ZSS w Chemy

Wyej, szybciej, dalej


Najlepsi sportowcy z caego powiatu zjechali 7 czerwca 2013 r. do Starostwa Powiatowego w Toruniu na sm ju gal Wyrnie Starosty Toruskiego za osignicia sportowe w roku 2012. Karatecy, kolarze, modelarze, kick-bokserzy, lekkoatletka, eglarz, kulturystka, pywak, dokejka, hokeista, pikarki, szczypiornistki, koszykarki wszyscy po kolei ciskali do organizatorw uroczystoci oraz odbierali podzikowania. Sezon sportowy 2012 by bogaty w wydarzenia z udziaem modych sportowcw z terenu powiatu toruskiego. Przyznana zostaa rekordowa liczba wyrnie a 85 sportowcw oraz 17 trenerw odebrao statuetki z rk Starosty Toruskiego! Uroczysto rozpoczy podzikowania dla zawodnikw, ich rodzicw oraz trenerw. Starosta Mirosaw Graczyk wyrazi ogromne uznanie i szacunek dla talentu oraz cikiej pracy modych sportowcw i podzikowa im za godne reprezentowanie powiatu w zawodach rangi wojewdzkiej, oglnokrajowej, a nawet midzynarodowej. Ciepe sowa usyszeli rwnie rodzice, ktrzy ksztatujc waciwe postawy i motywujc do podejmowania kolejnych wyzwa pomagaj osiga najlepsze wyniki i s wspauto-

SPORT

czyli sw kilka o najlepszych sportowcach w powiecie


rami licznych sukcesw swoich dzieci. Nie zapomniano take o zaangaowaniu trenerw. Ich wiedza oraz wsparcie w czasie treningw, w chwilach sukcesw ale i poraek sprawiaj, e dla modych sportowcw staj si oni kim wicej ni tylko instruktorami take mentorami, przewodnikami, a czsto po prostu przyjacimi. Kulminacyjn i najbardziej wyczekiwan chwil byo wrczenie statuetek. Przedstawiono take sylwetki oraz osignicia wszystkich wyrnionych sportowcw. Najwikszy podziw i dreszczyk emocji wzbudzi pokaz walki w wykonaniu kick-bokserw: Jakuba i Kacpra Dbrowskich oraz Miosza Kamiskiego z Uczniowskiego Klubu Sportowego A&W Team Obrowo. Pniej napicie wzroso po raz kolejny, poniewa przyszed czas na podsumowanie sportowego roku szkolnego i dziaalnoci Powiatowego Szkolnego Zwizku Sportowego w Toruniu. Od trzech lat towarzyszy mu ranking szk, ktre przez cay rok bior udzia w zawodach organizowanych przez PSZS i zbieraj punkty za osignicia swoich uczniw. Kady ma szans si wykaza, bo rywalizacja obejmuje wiele dyscyplin poczwszy od szachw, poprzez gry zespoowe,

W tym okresie majtek stanowiy: dwr z przybudowan wie (widoczny na fotografii w lewym grnym rogu) i podwrzem, drobiarnia, spichrz ze stelmacherni, obory, chlew, owczarnia, kunia, pi budynkw mieszkalnych i pomieszczenia gospodarcze. Wikszo mieszkacw stanowili Polacy. Po przyczeniu Pomorza do Polski w 1920 r. majtek przeszed na wasno Skarbu Pastwa Polskiego i zosta rozparcelowany, a jego fragmenty przechodziy z rk do rk. Otoczony parkiem dwr po II wojnie popad w ruin, cz si zawalia i obecnie pozostaa z niego sama wieyczka. Bardzo ciekawa jest historia szkoy z widokwki. Wzmianki o szkole parafialnej w Biskupicach sigaj 1647 r. W czasach zaboru pruskiego podczas separacji
skoczywszy na lekkiej atletyce i biegach przeajowych. Sportowe emocje towarzyszce mistrzostwom powiatu udzieliy si wszystkim, dziki filmowej relacji podsumowujcej rok szkolny 2012/2013. W trzeciej edycji rankingu PSZS wrd podstawwek zwyciya SP nr 2 z Lubicza, za ni uplasowaa si SP nr 2 z Chemy, a trzecie miejsce zaja SP z Osieka nad Wis. W kategorii gimnazjw najwicej punktw dla swojej szkoy wywalczyli uczniowie z Czernikowa, na drugim miejscu sklasyfikowano Gimnazujm nr 1 z Chemy, a trzecie miejsce na podium przypado modym sportowcom z Guchowa. Wrd najstarszych rywalizacja bya na tyle zacita, e pierwsze miejsce ex equo zajy ZS CKU w Gronowie i ZS w Chemy, drugie wywalczy ZS w Czernikowie, a trzecie ZS w Dobrzejewicach. Aktywno i zaangaowanie szk w powiatowe rozgrywki zostaa nagrodzona profesjonalnymi apteczkami sportowymi. Naszym zawodnikom dzikujemy za wszystkie chwile sportowych emocji oraz wzrusze, a take yczymy wytrwaoci na dalszej drodze sportowej kariery. (IK, MG, AN)

Koci widoczny na zdjciu zbudowano z polnych kamieni w latach 1760-1767 i moemy go podziwia do dzi. Wczeniej by tu koci drewniany, za sama parafia siga swymi korzeniami a do przeomu XIII/XIV w., a pierwsze wzmianki o niej pochodz z 1338 r. Dziaajcy w czasach pruskich zajazd z ober Kitzermanna jest widoczny w prawym dolnym rogu widokwki. Pniej przeja go A. Andrzejewska, ale w okresie midzywojennym miaa ju konkurencj - oprcz niej wyszynk trunkw prowadzi w Biskupicach take W. Boniecki. Po mierci wacicielki ostatnim karczmarzem by Rataj. Pniej budynek zacz grozi zawaleniem i - ok. 8 lat temu - rozebrano go. Dariusz Meller

POWIAT TORUSKI Bezpatny Miesicznik Samorzdowy Starostwo Powiatowe w Toruniu ul. Towarowa 4-6 87-100 Toru
tel. 56 662 88 88, fax 56 662 88 89 e-mail: starostwo@powiattorunski.pl Redakcja w skadzie: dr Malwina Rouba - redaktor naczelny Agnieszka Niwiska - redakcja numeru Monika Balcerska (MB), Magorzata Gowacka (MG), Izabela Kwieciska (IK), Krzysztof Melkowski (KM), Dominik Pokora (DP), Joanna Rybitwa (JR), Dorota Rygielska (DR), Iwona Wnuczyska (IW) Kontakt: tel. 56 662 88 52 rzecznik@powiattorunski.pl Skad: Starostwo Powiatowe w Toruniu Druk: Drukarnia Agora SA. w Pile, ul. Krzywa 35

Fotograf mia spore problemy, by pomieci w kadrze wszystkich laureatw ;-) www.powiattorunski.pl

23 POZA TORU, 28 czerwca


ALEKSANDRW KUJAWSKI

2013

Centrum Wsppracy ze Wschodem


Czuje pan niepokj przed 1 lipca? Nowe przepisy zwizane z wywozem odpadw wchodz w ycie. Nie ma ju odwrotu. Nowy system bdzie musia dziaa, bo zbyt wiele przygotowa zostao poczynionych. My rwnie pracowalimy nad nimi od wielu miesicy. Wszystko mamy ju ustalone. Mieszkacy zoyli deklaracje, stawka za wywz mieci zostaa ogoszona, sporzdzilimy rwnie odpowiednie broszury informacyjne. Wsplnie z gmin wiejsk ogosilimy przetarg. Rozstrzygnicie nastpio 25 czerwca. Zwyciya firma Sanicont z Inowrocawia ktra bdzie odpowiadaa za wywz odpadw naszych mieszkacw. Miejmy nadziej, e wszystko zadziaa sprawnie. Potrzeba 2-3 miesicy, eby zmiany okrzepy. Zdajemy sobie spraw, e mog by na pocztku pewne zawirowania. Pniej wszystko powinno by OK. Nie ma pan wraenia, e samorzdy nie dysponuj odpowiednimi instrumentami do egzekwowania nalenoci od mieszkacw? Wiele osb traktuje t opat jako nowy podatek. W tym punkcie nowe przepisy s rzeczywicie sabe. Samorzdy zostay postawione w kopotliwej sytuacji. Jestemy odpowiedzialni za ca gospodark mieciow, a nie posiadamy adekwatnych instrumentw do egzekwowania rodkw za wymianie kulturalnej, zespow sportowych i muzycznych. Warto zastanowi si nad wspprac na szersz skal, take wspdziaaniem o charakterze gospodarczym. Konsul Ukrainy z Gdaska jest urzeczony tym, jaka jest atmosfera w naszym miecie w stosunku do jego rodakw, jaki klimat wzajemnych relacji zosta wypracowany. Przyjeda on w kad 1. sobot czerwca do Aleksandrowa Kujawskiego. Po ostatnim spotkaniu nie mg wyrazi swojej wdzicznoci. Zachcamy lokalnych przedsibiorcw do wymiany handlowej ze stron ukraisk. To naprawd realna inicjatywa. Wraca te pomys powoania w naszym miecie Centrum Wsppracy ze Wschodem, nie tylko Ukrain, ale take Biaorusi i Rosj. Moim zdaniem jest to krok we waciwym kierunku.
Fot. ukasz Piecyk

O Festiwalu Dwch Cesarzy, wsppracy z Ukrain i nowych przepisach mieciowych, z Andrzejem Ciel, burmistrzem Aleksandrowa Kujawskiego, rozmawia Tomasz Wicawski
przygotoway bogaty program dla mieszkacw i goci. Organizowane bd rwnie kolonie i pkolonie wakacyjne dla dzieci. Sztandarow imprez bdzie jednak Festiwal Dwch Cesarzy. Nawizuje on do spotkania dwch przywdcw mocarstw w 1879 roku na dworcu w Aleksandrowie. W tym roku bdzie odbywaa si ju sidma edycja tego wydarzenia. Muzyka powana wielu narodw polska, rosyjska, ydowska, niemiecka, woska bdzie rozbrzmiewaa w caym miecie. Z t inicjatyw wie si rwnie wiele imprez wsptowarzyszcych. Odbdzie si te sesja naukowa powicona tematyce kulturalnej. Zapraszam na to wydarzenie w sierpniu. Do tego czasu powinnimy zakoczy remont czci dworca kolejowego. Zaczniemy przeprowadza do tego zabytkowego budynku miejsk bibliotek. Czyli mona z czystym sumieniem poleci Aleksandrw turystom? Oczywicie. Ukraiski kurhan jest wyjtkow na terenie polski pamitk. Zapraszamy rwnie na dworzec, ktry zacznie ttni peni ycia. To nasza pereka, o ktr musimy dba. Koczymy te prac budowlane na ciekach rowerowych, wic amatorzy aktywnego wypoczynku bd mogli w naszym miecie rwnie znale co dla siebie.

wywz odpadw od mieszkacw. Mam nadziej, e nie bd oni tego wykorzystywa (miech). Wierz w uczciwo wszystkich osb. Kady z nas musi partycypowa w tych kosztach. Nie s one uzalenione od iloci wyprodukowanych mieci, ale zale od liczby osb zamieszkujcej dane gospodarstwo. Zmiany byy potrzebne, ale przed ich wprowadzeniem naleao system odpowiednio dopracowa. Aleksandrw Kujawski wsppracuje mocno z mniejszoci ukraisk w Polsce, jak rwnie z przedstawicielami naszych wschodnich ssiadw. Jak pan ocenia t ide? W Aleksandrowie jest tzw. kurhan kozacki odrestaurowa-

ny 20 lat temu. Znajduje si on na cmentarzu i jest symbolem pamici o onierzach, ktrzy zginli w obozie internowania w latach 1920-1921. Staje si on miejscem spotka ze spoecznoci ukraisk w Polsce, ale rwnie z delegacjami ukraiskimi konsulem Ukrainy, delegacjami samorzdowymi czy kozactwa. Ta ostatnia grupa przyjeda od kilku lat na obchody rocznicowe. Nie ukrywam, e bardzo je wzbogaca. S to spotkania o charakterze ekumenicznym, ale te upamitniajcym. Jak wyglda wsppraca samorzdu z tymi rodowiskami? Z jednej i drugiej strony mamy do czynienia z wymian osb. Mylimy rwnie o

Id wakacje, wic porozmawiajmy chwil o lejszych tematach. Co ciekawego wydarzy si w Aleksandrowie w lipcu i sierpniu? Caa baza rekreacyjno-sportowa bdzie wykorzystywana. Miejskie organizacje kulturalne

piewa kady moe


Jarosaw Wicawski

Poczya ich pasja do muzyki. Nie chc konkurowa z innymi. Kontynuuj tradycj aleksandrowskiego chru z pocztku XX wieku
naniami, jakimi moe szczyci si Aleksandrw Kujawski. Lutnia rozpocza swoja dziaalno w miecie na pocztku XX wieku. Jej historia bya bogata w sukcesy na krajowej arenie. Ich ostatni wystp odby si w Ciechocinku latem 1961 roku. Po ponad 50 latach pomysodawcy nowego projektu postanowili spotka si z byymi czonkami chru. Ci zgodzili si, aby kolejne pokolenie kontynuowao tradycj pod nazw nawizujc do wiekowego projektu. W kwietniu w Miejskim Centrum Kultury Krystyna Linowska przekazaa na rce Anny Jankowskiej z Lutni Novej kronik chru. - Z wikszoci czonkw mielimy muzyczny kontakt od czterech-piciu lat mwi czonek zespou, radny Cezariusz Pilewski. - Uznalimy, e skoro w Aleksandrowie Kujawskim istnia znamienity chr cieszcy si wysok renom w lokalnej spoecznoci to warto byoby to kontynuowa. Skontaktowana Uniwersytecie Trzeciego Wieku. Miejski czterogosowy chr z pewnoci pojawi si na kolejnych imprezach organizowanych przez miasto. Obecnie naley do niego 25 osb, ktre pracuj nad udoskonaleniem i poszerzeniem repertuaru. - Chr to dla mnie przede wszystkim wielka pasja tak swj stosunek do Lutni Novej opisuje radny Pilewski. - Chyba nie skami, jeli powiem, e takie same odczucia ma zdecydowana wikszo jego czonkw. To szansa na spotkanie w gronie osb, ktre robi, to, co lubi. Repertuar grupy jest rny, podobnie, jak przekrj uroczystoci, na ktrych moe wystpowa chr. Lutnia Nova poczya przeszo z przyszoci. Odwoujc si do tradycji stworzya nowy projekt, ktry ma szans na dziaanie przez lata. Z pewnoci nie byoby to moliwe bez mioci do muzyki.

Na co dzie wykonuj rne zawody. Najwicej osb zajmuje si edukacj. Inni specjalizuj si w administracji czy subie zdrowia, a wrd nich s take radni. Zawd nie ma znaczenia. Liczy si pasja i ch piewania. Wanie one byy przyczyn powstania chru Lutnia Nova, ktry w Aleksandrowie Kujawskim dziaa od lutego. Muzyczn opiek nad projektem przej profesor Czesaw Grajewski. Lutnia Nova to zgromadzenie przyjaci, w wikszoci wystpujcych wczeniej w Cordiale Coro. Powodem odejcia z tamtego chru bya niezgodno odnonie tego, w jakim kierunku powinien on si rozwija. Po kilku miesicach przerwy okazao si, e ycie bez muzyki nie jest atwe. Wtedy narodzi si pomys, aby nowe dziaania poczy z dotychczasowymi doko-

limy si z czonkami Lutni, ktrzy nie wyrazili sprzeciwu. Nie wiem, czy kiedykolwiek uda nam si osign to, co oni osignli, ale bdziemy si stara. Pierwsz okazj do zaprezentowania swoich umiejtnoci byy uroczystoci zwizane

z organizowanymi w Aleksandrowie Kujawskim obchodami wita 3 maja. Nastpnie Lutnia Nova wystpi podczas mszy z okazji wita patrona miasta ks. Edwarda Grzymay. Par dni temu zaprezentowa krtki recital podczas zakoczenia roku akademickiego

Fot. Nadesane

24 POZA TORU, 28 czerwca 2013


GMINA GMINA WIELKA NIESZAWKA

By jak Nikifor
Marcin Lewicki

92-letnia pensjonariuszka Domu Pomocy Spoecznej w Wielkiej Nieszawce podbija wiat sztuki
e to wyjtkowo unikalna twrczo mwi Majczuk. Bardzo ciekawa jest ekspresja, ktra prezentowana jest na obrazach. Eksperci podziwiaj ten unikalny, kolorowy i ciepy styl.

Nigdy nie interesowaa si sztuk, dzi mona j nazwa artystk. Wykleja, maluje, rzebi i piewa. Cho ma ju ponad 90 lat to jej prace mona oglda na wystawach w caej Polsce, gdzie s rozchwytywane wrd znawcw dziedziny art brutu, tej samej, w ktrej tworzy legendarny Nikifor. Genowefa Magiera jest pensjonariuszk Domu Pomocy Spoecznej w Wielkiej Nieszawce. Pasj do tworzenia odkrya w sobie 3 lata temu. Zacza uczestniczy w zajciach plastycznych, podczas ktrych ukaza si jej talent. Od tego czasu stworzya mnstwo prac, ktre osigaj coraz wiksz popularno w Polsce i za granic. - Pani Magiera to wielka indywidualno, osoba, ktra potrafi zauroczy kadego mwi Krzysztof Majczuk, instruktor kulturalno- owiatowy w DPS w Wielkiej Nieszawce. Nie jest chora psychicznie jak wielu przedstawicieli art brutu, ale na kadym kroku pokazuje jak bardzo wyrniajce si s jej prace. Warsztatem pracy Pani Genowefy jest kada dziedzina ycia. - Z pocztku nie byo atwo dodaje Majczuk. Wszystko zaczo si od niemiaych prb z pisakami, ale z upywem czasu zauwaylimy, e prace Pani Genowefy s jedyne w swoim rodzaju. Warto podkreli, e

Pasja przede wszystkim


Prace Genowefy Magiery byy przedstawiane na kilku galeriach, a debiutoway w toruskim Muzeum Etnograficznym. Pracownicy DPSu podkrelaj, e chtnych na wystawianie prac ich podopiecznej jest coraz wicej, a zdarzaj si rwnie kupcy. Opiekunowie z Domu Pomocy Spoecznej w Wielkiej Nieszawce auj, e talent Pani Genowefy ujawni si tak pno. Podkrelaj jednak, e najwaniejsza jest sama pasja i zainteresowania ich podopiecznej. - Lepiej pno ni wcale koczy Krzysztof Majczuk. Widz teraz wielki bum na prace Pani Gieni. Mam nadziej, e niedugo bdziemy mogli mwi o naszym Nikiforze. *** Art Brut to dziedzina sztuki, ktrej formy s praktycznie nieograniczone, a artyci, ktrzy j tworz s niewyksztaceni w kierunku artystycznym, pochodz z ubogich rodzin, s osobami z marginesu spoecznego lub choruj psychicznie. Mimo tego maj bardzo siln osobowo i cechuje ich wielki indywidualizm.

nigdy wczeniej nie malowaa i nie miaa praktycznie nic wsplnego ze sztuk.

Stworzy co z niczego
Co ciekawe, podopieczna DPSu nie potrzebuje do pracy specjalistycznego sprztu. - Pani Gienia tworzy ze wszystkiego mwi pracownik DPSu. To, co znajdzie si pod jej rk, moe by wykorzystane w pracy. Czsto s to skrawki materiau, trawy, pisaki, ale rwnie kamyki, pira i muszelki. Z kartonw potrafi stworzy

trjwymiarowe wizerunki ludzi czy zwierzt. To wanie one s najwikszym natchnieniem mieszkanki DPSu i to zwierztom Genowefa Magiera powica wikszo prac. - Cae ycie zajmowaa si zwierztami kontynuuje Majczuk. Ma to ogromny wpyw na jej twrczo. W jej pracach widzimy jednak nie tylko te, ktre mona spotka na gospodarstwie. Pojawiaj si rwnie zwierzta egzotyczne. Niektre z nich Pani Genowefa widzi po raz pierwszy, dopiero je poznaje, a mimo tego potrafi wietnie je

przedstawi.

Artystyczna iskra
Mimo, e Genowefa Magiera nie ma wyksztacenia zwizanego ze sztuk, a skoczya tylko cztery klasy wczesnej szkoy powszechnej, to w jej pracach wida zmys artystyczny. Pochodzca z Lgoty w powiecie wadowickim artystka tworzy po osiem godzin dziennie. Cae jej ycie pochania teraz sztuka i malowanie. - Znawcy, ktrym pokazywalimy prace Pani Gieni twierdz,

25 POZA TORU, 28 czerwca 2013

EDUKACJA
Fizjoterapeuta i masaysta to zawody z przyszoci
Zdobycie dwch dyplomw jednoczenie pozwoli na szybkie zdobycie pracy
Przy wyborze zawodu, jak rwnie przy szukaniu pracy wana jest orientacja w tym, co si dzieje na rynku pracy - ktre profesje ciesz si rosncym zainteresowaniem, a ktrym grozi wyginicie. Obecnie, gdy dla ludzi staje si coraz istotniejsze dbanie o swj wygld i zdrowie, zapotrzebowanie na fizjoterapeutw i masaystw stale ronie. Fizjoterapeuta to wymarzony zawd dla tych, ktrzy lepiej czuj si w sali gimnastycznej ni za biurkiem i lubi ludzi, take niepenosprawnych, zniedoniaych i chorych, poniewa to z nimi najczciej pracuj. Jest jeszcze jeden atut - to zawd z przyszoci. Ludzie chc by zdrowi i sprawni oraz yj coraz duej. To znaczy, e zawsze bd potrzebni ci, ktrzy pomagaj im w osigniciu sprawnoci. Dobrze wyksztacony fizjoterapeuta jest przygotowany midzy innymi do pracy w przychodniach lekarskich, sanatoriach, orodkach rehabilitacyjnych, rehabilitacyjnych placwkach owiatowo-wychowawczych, medycznych gabinetach odnowy biologicznej, w klubach sportowych. W Toruniu moliwo studiowania na studiach licencjackich na kierunku fizjoterapia daje Instytut Zdrowia i Kultury Fizycznej Wyszej Szkoy Gospodarki z Bydgoszczy. Zajcia teoretyczne odbywaj si w budynku Centrum Edukacji Dorosych przy ul. Szosa Chemiska 70, natomiast praktyczne w rnych placwkach medycznych zgodnych z programem studiw. Absolwent kierunku fizjoterapia bdzie posiada umiejtno rozpoznawania potrzeb zdrowotnych pacjentw, umiejtno zaplanowania i wykonania zabiegw fizjoterapeutycznych, dostosowania ich do aktualnych potrzeb pacjentw, w tym rnorodnych form wicze leczniczych, fizykoterapii, masau i innych, z uwzgldnieniem oczekiwa osb chorych jak te osb pragncych poprawi swoj kondycj i wygld. Szczegy tej oferty mona znale na stronie Wyszej Szkoy Gospodarki - www.wsg.torun.pl. Masaysta podobnie jak fizjoterapeuta nawizuje bardzo bliski kontakt z pacjentem, musi wic by otwarty na drugiego czowieka, a jednoczenie delikatny i obdarzony empati. Ten kolejny przyszociowy zawd, oprcz odpowiedniej wiedzy medycznej, wymaga take sprawnoci manualnej i siy fizycznej. We wspczesnym wiecie masa w zalenoci od jego rodzaju (leczniczy, rehabilitacyjny, sportowy, kosmetyczny) ma charakter oglnoterapeutyczny. Dotyk fizyczny wpywa pozytywnie na system nerwowy czowieka, ukad odpornociowy, wydzielanie hormonw. Dotyk na pewno moe zdziaa cuda! W Toruniu edukacj na kierunku technik masaysta oferuje Studium Zdrowia przy Centrum Edukacji Dorosych (ul. Szosa Chemiska 70). To szkoa z tradycjami i wieloletnim dowiadczeniem. Posiada pozytywn Opini Ministra Zdrowia, co jest gwarantem jakoci ksztacenia. Nauka odbywa si w trybie stacjonarnym i trwa dwa lata. Jej zwieczeniem jest przystpienie przez absolwenta studium do pastwowego egzaminu zawodowego i uzyskanie tytuu technika masaysty oraz suplementu dyplomu uznawanego w caej Unii Europejskiej. Szkoa zapewnia suchaczom zajcia praktyczne i praktyki w rnorodnych placwkach, a take stroje na zajcia praktyczne. Absolwenci kierunku technik masaysta po ukoczeniu studium bd przygotowani do podjcia pracy w salonach masau, gabinetach kosmetycznych, salonach odnowy biologicznej, w klubach fitness oraz wszelkiego rodzaju zakadach rehabilitacyjnych. Podczas nauki suchacz zostanie przygotowany do wykonywania nastpujcych zada zawodowych: masau medycznego, sportowego, kosmetycznego i profilaktycznego, a take prowadzenia dziaalnoci profilaktycznej, popularyzujcej zachowania prozdrowotne. Szczegy oferty mona znale na stronie www.masazysta.ced. edu.pl, pod numerem telefonu 56 659-66-86 oraz w siedzibie szkoy w Toruniu, ul. Szosa Chemiska 70. Hitem tegorocznej oferty jest moliwo studiowania na kierunku fizjoterapia a jednoczenie bezpatne ksztacenie na kierunku masaysta, czyli moliwo zdobycia drugiego dyplomu w tym samym czasie. Jest to moliwe, poniewa fizjoterapia w Toruniu jest prowadzona w formie niestacjonarnej, a masaysta - stacjonarnej.

26 POZA TORU, 28 czerwca 2013

EDUKACJA
Ekologia na kocyku Farmaceut z chci przyjm
Dzieci bawiy si 8 czerwca na pikniku nieopodal Zespou Szk nr 1 w ysomicach Okazuje si, e zawodowe nisze wystpuj w miejscach, z ktrych korzystamy bardzo czsto
Prywatne Policealne Studium Farmaceutyczne w Toruniu rozpocza dziaalno w 1996 roku, jako pierwsza w Polsce, niepubliczna szkoa, ksztacca technikw farmaceutycznych. W czasie 18 lat istnienia szkoy, jej mury opucio 16 rocznikw absolwentw, ktrzy doskonale odnajduj si na rynku pracy, zarwno w kraju, jak i poza jego granicami. Studium posiada uprawnienia szkoy publicznej, zatem nauka trwa od wrzenia do czerwca, z uwzgldnieniem zimowych i letnich wakacji, tak jak w odpowiednich szkoach publicznych. Nauka w studium odbywa si systemem dziennym - zajcia s codziennie (od poniedziaku do pitku) w godzinach 14.30 - 19.30. Dziki temu mog uczy si u nas take osoby pracujce lub studiujce. W trakcie drugiego roku suchacze uczszczaj na zajcia praktyczne do aptek szpitalnych i oglnodostpnych.
Dzieci z miejscowej szkoy przygotoway program artystyczny. Najmodsi w tym dniu byli gwiazdami, piewali i recytowali wiersze. - Mona byo wzi udzia w prelekcjach o ekologii i rodzinnych warsztatach artystycznych z wykorzystaniem materiaw recyklingowych mwi Piotr Kowal, wjt gminy ysomice. Chtni uczestniczyli w konkursach z atrakcjami i zielonymi nagrodami. W trakcie pikniku odbyo si przedstawienie o tematyce ekologicznej z udziaem gocia Pana mietnika i ogromnej kuli ziemskiej. Najmodsi odpowiadali na pytania o rodowisko naturalne. Bya te zbirka elektromieci, w zamian za ktre mona byo otrzyma sadzonki rolin. - Duym zainteresowaniem dzieci cieszyy si pokazy onglerskie, zabawa z wielk kolorow chust i wsplne tace mwi Paulina Opaka z Urzdu Gminy ysomice. Niektrzy po raz pierwszy prbowali jazdy na monocyklach. Wszystkim uczestnikom zapewniono kolorowe i zdrowe kanapki, napoje oraz sodkie poczstunki. Dzieci mogy bezpatnie skorzysta z rnych atrakcji: dmuchanej zjedalni, trampoliny, wia do wspinania si i zamku. W organizacji imprezy pomo-

gy rodki PROW na lata 20072013, pienidze z budetu wojewdztwa, a take ze Starostwa Powiatowego. Swoj cz dooy rwnie Urzd Gminy w ysomicach, soectwo, a we wspprac zaangaoway si Zesp Szk numer 1 oraz trzy lokalne stowarzyszenia. (WT)

W studium nie obowizuje limit wieku. Ucz si tutaj zarwno niedawni absolwenci szk rednich, jak te suchacze nieco starsi, ktrzy doskonale radz sobie z nauk. Studium zapewnia bardzo wysok jako ksztacenia, wykwalifikowan kadr pedagogiczn oraz w peni wyposaone pracownie specjalistyczne (farmaceutyczn i chemiczn). Przekada si to na wyniki egzaminw zawodowych, w ktrych moe po-

szczyci si ponad 90% zdawalnoci. Szkoa gwarantuje przejrzysto warunkw umowy midzy suchaczem a szko nie stosuje kar umownych oraz terminw wypowiedze, opierajc si na wzajemnym zaufaniu. Ponadto, zapewnia kademu suchaczowi komplet podrcznikw, ubezpieczenie oraz uzgadnia praktyki w wybranych aptekach. Poza czesnym Suchacz nie ponosi adnych dodatkowych opat.

27 POZA TORU, 28 czerwca

2013

EDUKACJA

Czowiek uczy si cae ycie


Wybierajc szko, chyba nie warto kierowa si stereotypami dotyczcymi rodzaju szk. Dokadnie! Opinia, e szkoy niepubliczne s sabe i odbiegaj od publicznych placwek, jest nieprawdziwa. Mamy identyczne uprawnienia i musimy realizowa podstawy programowe waciwe dla caej polskiej owiaty w kocu nasi uczniowie podchodz do pastwowych egzaminw. Opata czesnego nie gwarantuje ukoczenia szkoy. Zreszt mamy rozbudowany system stypendialny i szczeglnie w Toruskim Technikum Informatycznym szkole modzieowej - uczniowie z wysok redni nie pac czesnego. Wprowadzony system kreuje postawy waciwe dla gospodarki wolnorynkowej. O kupczeniu dyplomami i wiadectwami nie ma mowy. To na czym polega rnica? My chcemy i moemy wicej. Prowadzimy zajcia w maksymalnie kilkunastoosobowych grupach i indywidualizujemy nauczanie. Szkoy publiczne nie maj takich warunkw. Przykadowo mj syn jest wzrokowcem. Co wyniesie z kilkudziesiciu minut wykadu? Praktycznie nic. Uczenie si z wykorzystaniem wzroku daje o wiele bie radzi rodzice naszych podopiecznych. Jednoczenie dostosowujemy si do osb dorosych. Gwarantujemy elastyczne godziny nauki tak, aby nie kolidoway z prac. Chyba e akurat kto jej nie ma By moe sytuacja na rynku pracy nie napawa optymizmem, ale nasze w tym zadanie, aby to zmieni. Nie stworzymy miejsc pracy, ale pozwalamy na zdobycie nowych kwalifikacji. O wiele lepiej reagujemy na to, co si dzieje w gospodarce. Nie realizujemy bezsensownych kierunkw, po ktrych nie mona znale pracy, a jak wiadomo nawet uczelnie publiczne z tradycjami realizuj kierunki, po ktrych nikt nie znajduje pracy. Wiem, o czym mwi, poniewa takie informacje s przekazywane oficjalnie na konferencjach dotyczcych sytuacji na rynku pracy. Edukacja musi zmierzy si jeszcze z jednym problemem niem demograficznym. Najprawdopodobniej potrwa on do 2020 roku. Nasze oferta przeznaczona jest dla osb w kadym wieku. Niestety pokolenie 50+ nie edukuje si chtnie. Tu ju nie chodzi nawet o aktywno umysow, ale o realne moliwoci

Szkoy niepubliczne s traktowane po macoszemu. To efekt krzywdzcych stereotypw twierdzi Teresa Synik, dyrektor Centrum Edukacji Dorosych w Toruniu
zatrudnienia, np. w domach pomocy spoecznej jako opiekuni, do ktrych podopieczni maj wiksze zaufanie ni do osb modych. Potwierdzaj to wszystkie badania. Czyli slogan, e dla osb starszych nie ma pracy, jest nieprawdziwy? Rynek si zmienia. Niektre firmy s tak zdesperowane, e zakadaj wasne szkoy przyzakadowe, aby szkoli kadr, bo nie mog znale ludzi, ktrzy zastpi pracownikw przechodzcych na emerytury. Zreszt nie musimy by pod kim, bo moemy zaoy wasn firm. Potrzebujemy tylko umiejtnoci, ktre zagwarantuje nam midzy innymi szkoa niepubliczna. Klient musi by przekonany, i poprawi swoj sytuacj zawodow i osobist. Nasza instytucja musi speni jego oczekiwania, bo w przeciwnym wypadku nie utrzymamy si na rynku. Udaje si nam to od 16 lat, co potwierdza nasz elastyczno ksztacenia dostosowan do potrzeb zmieniajcej si gospodarki. Gdy wprowadzamy nowy kierunek, sama musz si orientowa, na czym on polega. Czowiek uczy si w kocu przez cae ycie a ja robi to z przyjemnoci mimo, i jestem osob 50+.

lepsze efekty. W mojej instytucji wykorzystywanie multimediw i rnorodnych pomocy dydaktycznych to standard. W placwkach publicznych jest z tym rnie. Opr czsto wystpuje po stronie nauczycieli tzw. 50+, ktrych dyrektorzy nie mog zwolni ze wzgldu na konieczno stosowania przepisw Karty Nauczyciela. Dlatego te my dobieramy fachowcw, ktrzy s praktykami, poniewa ksztacenie wycznie teoretyczne nie ma sensu i z pewnoci nie przygotuje specjalistw w danej dziedzinie. S u nas osoby

z problemami adaptacyjnymi czy skierowaniem z poradni. CED jest w peni przystosowany do potrzeb osb niepenosprawnych od podjazdw po wyposaenie azienek. Reasumujc, jestemy otwarci na wszystkich, poniewa indywidualizujemy ksztacenie, uwzgldniajc zdiagnozowane problemy i potrzeby. Centrum Edukacji Dorosych najwyraniej zna swoich uczniw. Dokadnie. Mamy wiadomo, z jakimi problemami musz so-

28 POZA TORU, 28 czerwca 2013

EDUKACJA

Tak wyglda edukacja jutra


Szkoy stawiaj na elastyczne ksztacenie, a nie na sztywny program nauki
Studia to okres wszechstronnego rozwoju osobistego oraz poszukiwania optymalnego profilu zawodowego lub uzupeniania posiadanych ju kompetencji. Nowoczesna uczelnia powinna realizowa te zaoenia. Elastyczno studiw oznacza moliwo indywidualizacji cieki studiowania. W Wyszej Szkole Gospodarki masz szans na swobodny wybr przedmiotw w ramach blokw przedmiotowych zgodnie z wasnymi predyspozycjami. WSG daje moliwo uczestniczenia w szerokiej gamie zaj fakultatywnych w rnych obszarach ksztacenia od jzykw obcych, poprzez specjalistyczne warsztaty i programy certyfikacyjne, po zajcia z profesorami wizytujcymi z zagranicy dodatkowo punktujc je w systemie ECTS i podnoszc przez to rang dyplomu. Elastyczno to ponadto prawo wyboru form i sposobw studiowania, przy wykorzystaniu nowoczesnych technologii (e-learning) i innowacyjnych metod ksztacenia (projekty, gry symulacyjne). W WSG swobodzajciach oraz dopasowanie trybu skadania egzaminw. Moesz indywidualnie decydowa o zakresie w ykorzystania nowo czesnych technologii, majc do dyspozycji zasoby platformy e-learningowej WSG. Obowizkiem uczelni jest rwnie stworzenie studentom szansy na elastyczne reagowanie na sytuacj zawodow poprzez moliwo zmiany zadeklarowanego kierunku i obszaru studiw, wybr moduu specjalizacyjnego oraz tematyki dyplomowej. U nas jeli jeste zainteresowany pogbieniem praktycznych kompetencji i specjalistycznych umiejtnoci zawodowych moesz wybra profil praktyczny, jeli chcesz rwnolegle zdoby dodatkowy zakres kompetencji moesz wybra program dwudyplomowy, wskazujc dodatkowy kierunek lub obszar studiw lub rozpocz studia podyplomowe. Ksztacenie praktyczne WSG to nie tylko praktyki zawodowe dla studentw, ale studiowanie obszarw na profilu praktycznym. Zapewniamy ksztatowanie praktycznych umiejtnoci, pomagamy nawizywa pierwsze kontakty branowe, obszary ksztacenia w odpowiedzi na zapotrzebowanie rynku pracy, budowanie programu studiw w konsultacji z firmami branowymi (lub z pracodawcami), zajcia poza uczelni, w rodowisku przyszej pracy zawodowej, w kontakcie z pracodawcami i otoczeniem zewntrznym, praktyczne wiczenia, wicej laboratoriw czy nowoczesne metody dydaktyczne aktywizujce studentw na zajciach np. metoda projektw, gry symulacyjne. Uczelnia stwarza moliwoci skutecznej nauki jzykw obcych, udziau w programach i projektach midzynarodowych Erasmus, kontaktu z kolegami z zagranicy (na WSG studiuj studenci z Rosji, Ukrainy, Kazachstanu, Turcji, Estonii, otwy, Litwy), wsppraca z ok. 80 uczelniami z caej Europy, a take z indywidualnymi przedsibiorstwami oraz zagraniczne praktyki i stae. Ze wzgldu na profil praktyczny na wielu obszarach studiw absolwenci zdobywaj umiejtnoci praktyczne oprcz wiedzy. Zrnicowane metody i formy zaj: laboratoria, projekty, gry symulacyjne konsultacje indywidualne, tutoring indywidualny i grupowy, to szansa na nabywanie umiejtnoci, uczenie si samodzielnoci, rozwijanie swoich potencjaw pracy w grupie, przedsibiorczoci, autoprezentacji. Realizacja przez Uczelni wielu projektw UE, innowacyjnych sprzyja rozwijaniu nowoczesnego ksztacenia. Wsppraca z otoczeniem branowym, prowadzenie zaj przez praktykw, wykadw eksperckich, moliwo nawizywania kontaktw z pracodawcami nie tylko przyblia do realiw rynku pracy, ale te suy krystalizowaniu si decyzji o dalszej drodze zawodowej.

nie moesz wybra jeden z kilku systemw studiw (dzienny, wieczorowy, zaoczny) i swobodnie zmieni go w trakcie studiw. Masz prawo ubiega si o indywidualn organizacj studiw, uatwiajc udzia w

29 POZA TORU, 28 czerwca 2013

EDUKACJA

Studia za granic? Czemu nie!


Marzy Ci si wyjazd za granic? Nie chcesz traci roku na studiach? Teraz jest to moliwe
Jacek Laskowski

W roku akademickim 2011/2012 na zagraniczne stypendium w ramach programu Erasmus wyjechao ponad 15 tysicy polskich studentw. Nauka za granic to nie tylko wyzwanie, ale jak przekonuj niektrzy przygoda ycia. Mimo kryzysu i nieciekawej sytuacji panujcej w wielu europejskich krajach, niesabnc popularnoci wrd studentw ciesz si midzynarodowe wymiany. Szczeglne miejsce na listach programw oferujcych zagraniczny wyjazd zajmuje europejski Erasmus. W jego ramach do naszego kraju corocznie przybywaj studenci z Hiszpanii, Portugalii czy Turcji. Program to rwnie okazja do wyjazdu dla modych, studiujcych Polakw. Nasi acy w ramach takiej czasowej migracji z chci udaj si do Niemiec, Hiszpanii, Woch czy Wielkiej Brytanii. Wielu z nich podkrela, e jzyk i ewentualna moliwo rozwoju to nie wszystko. Jak si okazuje, czasami inne

czynniki bior gr. Szukaam miejsca, gdzie bd moga doszlifowa jzyk, a jednoczenie przeyj ciekaw przygod zaznacza Anna, ktra semestr studiowa w Portugalii. Decyzji o wyjedzie nie auj, cho nie ukrywam, e pocztki byy trudne. Wiele zaj byo prowadzonych w jzyku portugalskim, co byo do problematyczne. Musiaam si niele nabiega, by przenie si na grupy, gdzie uywano angielskiego. Wikszych problemw na uczelni nie miaam. Na takiej wymianie wszystko odbywa si inaczej. Niektrzy mwi, e jest to taryfa ulgowa, cho nie do koca zdaj sobie spraw, z czym mierzy si student w takiej sytuacji. Pozytyww wymiany mog wymienia wiele, bowiem Portugalia to wietny kraj z fantastycznym klimatem. Najwaniejsze jednak jest to, e doszlifowaam jzyk, poznaam nowych ludzi, ciekawe miejsca i oderwaam si od szarej codziennoci. Modych do wymiany zachca nie tylko moliwo doznania nowych wrae czy podszkole-

nia konkretnych umiejtnoci. Dziki punktom ECTS, ktre student uzyskuje w ramach zaliczenia przedmiotu, rok czy semestr spdzony za granic wlicza si do toku studiw aka. Ten zharmonizowany system, ktry jest powszechny w wielu europejskich uczelniach, pozwala zachowa cigo studiowania. Ponadto, acy wyjedajcy za granic w ramach programu Erasmus, mog liczy na stypendia. Cho za otrzymywane pienidze ciko si utrzyma, to zwykle w kieszeni studentw znajduje si kilka groszy, by zasmakowa drugiej strony akademickiego ycia. Sporo syszy si, e stypendia na wymianach s kiepskie mwi Patryk, student bezpieczestwa. Nie wiem, jakie to kwoty, ale na polskie warunki chyba spore. Pamitam akw z Turcji, ktrzy przybyli do naszego kraju w ramach wymiany studenckiej. Nie przypominam sobie, by szczeglnie oszczdzali. Czsto jadali na miecie, bawili si klubach, a pienidzy raczej od nikogo nie poyczali. Pewnie sporo zaley od kraju,

do ktrego udaje si student. W polskich warunkach kwota 250 euro to cakiem nieza suma. Oferta wymiany midzynarodowej, to nie tylko niezapomniana przygoda i nauka, ale rwnie wietna okazja, by odby studencki sta za granic.

To na pewno wietny sposb na wzbogacenie swojego CV i dobra inwestycja w rozwj wasnych umiejtnoci. Ponadto, program Erasmus jest rwnie otwarty na nauczycieli akademickich, ktrzy nadal pragn poszerza swoje horyzonty

30 POZA TORU, 28 czerwca 2013

EDUKACJA

Udao si, zdaem!


Centralna Komisja Egzaminacyjna wanie dzi ogasza wyniki tegorocznego egzaminu dojrzaoci
Dzi krajowi maturzyci odbieraj wyniki tegorocznych matur, ktre zakoczyy si blisko miesic temu. Raport CKE z roku 2012 pokazuje, e cigle daleko nam do 100 proc. zdawalnoci egzaminu dojrzaoci. Z kolei MNiSW donosi, e maturzyci najchtniej wybieraj informatyk, zarzdzanie czy prawo. 28 czerwca to wielki dzie w yciu tegorocznych maturzystw. Wanie dzi tysice modych osb odbiera gratulacje od nauczycieli i bliskich z okazji zdania egzaminu dojrzaoci. Szczliwcy, ktrzy matur mog odhaczy, zapewne ju wituj i rozgldaj si za studiami. Na tych, ktrym noga si nieco powina, czeka sierpniowa poprawka lub maturalna powtrka za rok. Jak donosi Centralna Komisja Egzaminacyjna w swoim sprawozdaniu za rok 2012, egzaminu dojrzaoci z przynajmniej jednego przedmiotu nie zdao wwczas 20 proc. krajowych maturzystw. To oznacza, e co pity abiturient szkoy redniej, ktry podchodzi do matury, obla j. W kujawskopomorskim egzaminu maturalnego nie zdao ponad 3 tys. osb. Biorc pod uwag krajowe wyniki, nasze wojewdztwo rwnie odnotowao 80 proc. zdawalno. Zdajcy najczciej jako przedmioty dodatkowe wybierali geografi, biologie, WOS czy matematyk na poziomie rozszerzonym. Tak, ja rwnie zdawaam rozszerzon matematyk wspomina Anna, ubiegoroczna maturzystka. Dobrze pamitam uczucie po wszystkich egzaminach, ale i napicie przed samymi maturami i otrzymaniem teczki z wynikami. Czuam, e zdam, bo sporo i z sensem napisaam. Jednak zawsze pozostawaa ta okropna niepewno i stres, ktry puszcza dopiero w momencie otrzymania wynikw. Moje emocje i nerwy udzielay si chyba wszystkim domownikom. Dzi wiem, e matura to tylko formalno, e cay ten stres i nerwy nie byy warte tego wszystkiego. Zdaam, bardzo dobrze zdaam. Moje wyniki umoliwiay mi kontynuowanie nauki na najlepszych polskich uczelniach. Wybraam kierunek cisy. Egzamin maturalny w dzisiejszych czasach to jedynie przepustka na studia, nic wicej. Niektrym si wydaje, e jak zdadz matur to wiat padnie do ich stp, a wszystkie zakady, firmy czy przedsibiorstwa czekaj wanie na nich. Papierek z matur to w XXI wieku taki bilet, bilet na lepsz przyszo, ktry musimy cigle przedua podnoszc swoje kwalifikacje, a i tak nie moemy mie pewnoci, e da nam on dobr posad, presti i pienidze. Rekrutacja na studia w polskich uczelniach trwa ju w najlepsze. W minionym roku do najbardziej obleganych kierunkw zaliczao si tradycyjnie prawo, zarzdzanie czy pedagogika. Jednak pierwsze miejsce na licie najchtniej wybieranych przez maturzystw kierunkw zaja informatyka. Sporym powodzeniem cieszyy si rwnie inne kierunki ksztacce inynierw. To przeom w porwnaniu z zeszymi latami. Cho kierunki te nigdy nie narzekay na brak chtnych, to ostatnie lata dowodz, e stawia na nie coraz wicej modych. Kierunki humanistyczne nie nale ju do tych najchtniej wybieranych. To zapewne dobra wiadomo dla politechnik, ktre nie mog

narzeka na brak chtnych. Maturzyci i studenci jak mantr powtarzaj, e studia inynierskie gwarantuj dobra prac i godziwe pienidze. Niewielu z nich myli o sytuacji, w ktrej

rynek nasyci si specjalistami projektujcymi mosty, domy czy konstruktorami autobusw niskopodogowych. (JL)

Buduj z nami!
Specjalny dodatek budowlany

Kolektor idealna alternatywa dla gazu


Aktualne prognozy pokazuj, e najblisze lata bd naleay do energetyki sonecznej
Monika Olender

W ostatnich latach koszty energii cieplnej stale rosn. Coraz wicej ludzi rezygnuje z tradycyjnych rde energii, takich jak: wgiel czy ropa naftowa. Polacy bowiem inwestuj w ekologi i stawiaj na kolektory soneczne. Kolektory soneczne to jedno z najtaszych odnawialnych rde energii cieplnej. Mimo swojej ceny ciesz si coraz wikszym zainteresowaniem. Su one przede wszystkim do przetwarzania energii sonecznej. Istniej dwa podstawowe rodzaje tych urzdze: kolektor paski i kolektor prniowy. Oba typy rni si budow i wydajnoci. Przy zakupie kolektorw sonecznych powinnimy bra pod uwag przede wszystkim ich wydajno oraz sprawno radzi Izabela Szkodziska z

firmy Virtus Sun w Toruniu. Obecnie rynek zalewa fala chiskich kolektorw prniowych. Ja polecam jednak urzdzenia polskiej produkcji. Nasze kolektory skadaj si dziewiciu rur, ktre wystarcz do ogrzania 100 litrw wody. Sposb dziaania kolektorw polega na tym, e pobieraj one promienie soneczne i przetwarzaj je na energi ciepln, dziki ktrej mona ogrza pomieszczenia. Gwnie su do podgrzewania wody uytkowej w domu, ale rwnie do wspomagania C.O. popularnej podogwki. Maj take kilka innych zastosowa, jak np. podgrzewanie wody basenowej. Warto wiedzie, e jeli wykorzystamy kolektory do wspomagania centralnej instalacji ogrzewania, to koszty utrzymania ciepa w pomieszczeniach zmniejsz si o ponad poow, pod warunkiem, e jest to ogrzewanie o niskim parame-

trze. Kolejnym argumentem, podnoszcym atrakcyjno tych urzdze, jest zapobieganie emisji dwutlenku wgla do atmos-

fery. Mimo to, wiele osb cigle zastanawia si nad opacalnoci instalacji solarnych. Ceny kolektorw stale spadaj, dziki czemu coraz wicej osb decyduje si na t wanie inwestycj. Koszt najtaszego zestawu to wydatek rzdu kilku tysicy zotych. Do tego naley jednak doliczy take materiay i monta. Ekologiczna inwestycja jest jednak opacalna przekonuje Izabela Szkodziska. Przy rosncych cenach energii cieplnej, koszty instalacji solarnej zwrc si w cigu 3-4, maksymalnie siedmiu, lat. Wszystko zaley jednak od czstotliwoci uytkowania wody. Mimo to, e kolektory soneczne to opacalna inwestycja, nie wszystkich sta na zakup i monta tych urzdze.

Koszty poniesione na budow kolektorw sonecznych mog by w czci dofinansowane przez Agencj Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w ramach dziaa nalecych do Programu Rozwoju Obszarw Wiejskich na lata 2007-2013 informuje Magdalena Biesek z Kujawsko-Pomorskiego Oddziau Regionalnego ARiMR w Toruniu. Warto jednak zwrci uwag, e wsparcie na tak inwestycj bdzie udzielone jedynie wtedy, gdy kolektor zostanie wykorzystany do realizacji celu operacji, na ktr przyznawana jest pomoc. Od stycznia 2015 roku wszystkie nowe oraz modernizowane budynki bd musiay mie, uwzgldnione w projekcie, kolektory soneczne, pompy ciepa, wiatraki lub fotoogniwo dodaje Izabela Szkodziska.

32 POZA TORU, 28 czerwca 2013

DODATEK BUDOWLANY

Nie taki prd straszny, jak go akumuluj


Ogrzewanie podogowe akumulacyjne, nowo ktra wprowadza rewolucj w ogrzewnictwie
Maciej Pagaa

Ogrzewanie energi elektryczn to korzystna ekonomicznie alternatywa ogrzewania mieszkania - to podstawowe zaoenia szkolenia, ktre odbyo si w hotelu Copernicus 20 czerwca. Firma Automatik z Torunia, zorganizowaa spotkanie i przeprowadzia prezentacj na temat rozwiza technicznych w zakresie ogrzewania elektrycznego w domach energooszczdnych dla przedstawicieli deweloperw, projektantw domw energooszczdnych. Polacy s kompletnie niezorientowani w tej dziedzinie twierdzi Wodzimierz Kos z firmy Automatik. - Panuje nieprawdziwe przekonanie, e ogrzewanie elektryczne jest drogie. Naturalnie takie moe by, ale trzeba zna sposoby unikania ogromnych rachunkw. Wtedy tylko nam si to opaci. Ekonomiczne ogrzewanie elektryczne opiera si na akumulacji czyli gromadzeniu energii cieplnej tylko z II taryfy energetycznej. Podoga w tej

technologii gromadzi energi ciepln w czasie trwania drugiej taryfy, gdy jest ona tasza. Nastpnie zgromadzona energia jest oddawana w postaci ciepa zgodnie z ustawieniami na zegarze oraz regulatorach pokojowych temperatury. Akumulacja odesza w zapo-

mnienie, gdy zacz panowa ten nieszczsny stereotyp komentuje Wodzimierz Kos. - Prywatni inwestorzy zlecajc prace budowlane deweloperom,i nie kontroluj ich pomysw w zakresie ogrzewania. Korzyci pynce ze stosowania ogrzewania akumulacyjne-

go nie ustpuj popularnoci pomp ciepa i kotom na ekogroszek. Podstawow zalet ogrzewania na prd (dotyczy to wszystkich systemw elektrycznych) jest bezobsugowo dziki penej sterowalnoci i regulacji poprzez system automatyki. Zy-

skujemy take na dodatkowym pomieszczeniu wczeniej przeznaczonym na kotowni lub skad opau. Bezpieczestwo to nastpna zaleta, omija nas problem nieszczelnej instalacji gazowej. Niezawodno oraz cigo dziaania ogrzewania gdy nastpi przerwa w dostawie prdu nagrzana podoga jeszcze oddaje ciepo przez kilkanacie godzin, gdy w tej samej sytuacji kotownie wodne przestaj pracowa. To akurat zaskakuje wszystkich tumaczy Wodzimierz Kos. Jak ogrzewanie na prd moe dziaa bez energii elektrycznej? Wszystko zawdzicza wanie wczeniejszej akumulacji. Gdy przestaj dziaa pompy przy ogrzewaniach wodnych, grzejniki s zimne ju po kilkunastu minutach i nic z tym nie zrobimy. O korzyciach ekonomicznych przekonuj take o tym liczby. Ogrzewanie energi elektryczn z drugiej taryfy to najbardziej ekonomiczna opcja pod wzgldem inwestycji i eksploatacji. Dla 100-metrowego domu po 15 latach koszt ogrzewania domu jest dwa razy niszy ni w przypadku pompy ciepa i pynnego gazu.

33 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REKLAMA

34 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Odbieramy wasne M
Dzi buduje si nowoczeniej i szybciej. Czy zachowuje si przy tym wysoki standard i naleyt jako wykoczenia mieszka? Wiele zaley od dewelopera i jakoci usug przez niego wiadczonych. Z dowiadczenia wiem, e w wikszoci przypadkw zdarzaj si pewne usterki czy defekty w zakresie prac budowlanych czy budowlano-wykoczeniowych. Naturalnie, e owych niedoskonaoci jest niekiedy mniej, a niekiedy wicej. Jakie wady s najczciej spotykane w nabywanych przez nas lokalach? Zwykle jest sporo problemw, jeli chodzi o okna. Zdarza si, e szyby s porysowane, co czsto mona przeoczy odbierajc mieszkanie. Ponadto, wielokrotnie spotkaem si z nieprawidowym uoeniem pytek na balkonach. Duym problemem s rwnie zawilgocone mieszkania, co spotyka si szczeglnie czsto po okresie zimowym. Na szczcie jest o wiele lepiej, jeli chodzi o kty, piony czy posadzki w mieszkaniu. Moja praktyka uwiadomia mi, e to ju nie stanowi kopotu. Ukryte usterki, ktre przeoczymy odbierajc nasze wymarzone mieszkania, mog nas w przyszoci sono kosztowa. To zaley od wady przez nas niedostrzeonej. Czasem notorycznie zalewana ciana w azience moe spowodowa odparzenie tynku i poskutkowa tym, e odpadnie on razem z pytkami. To rzadka sytuacja, ale trzeba przyzna, e moe ona nas nie tylko sono kosztowa, ale przysporzy sporo nerww. Po kieszeni moe nas rwnie uderzy le osadzone okno balkonowe. Wtedy zazwyczaj musimy rozebra kawaek podogi, by zlikwidowa usterk, ktra w tego typu przypadkach jest najczciej zlokalizowana midzy posadzk a ram okna balkonowego. Podobnie ma si sytuacja, jeli chodzi o przedmuch midzy parapetem a oknem. Nie musz chyba nadmienia, e w wyniku takich niedoskonaoci z naszego mieszkania ucieka sporo ciepa. Jak deweloperzy reaguj na obecno specjalisty przy odbiorze mieszkania? Bywaj sytuacje, kiedy deweloper nieprzychylnym

DODATEK BUDOWLANY

Chcemy unikn krzywych i wilgotnych cian? Nie wiemy, gdzie szuka usterek w nowo wybudowanym mieszkaniu? Inynier, Wojciech Winiewski, w rozmowie z Jackiem Laskowskim mwi, na co zwrci uwag odbierajc wasne M
okiem spoglda na eksperta, ktry przeczesuje mieszkanie metr po metrze w poszukiwaniu usterek. Jednak wikszo deweloperw nie jest zaskoczona nasz obecnoci i stara si zlikwidowa wszelkie wskazane przez nas defekty tak, aby przy ponownym odbiorze sfinalizowa transakcj. Na co zwraca uwag, kiedy nie ma z nami eksperta, ktry sprawdzi za nas standard wykoczenia mieszkania czy jego metra? Powinnimy sprawdzi, czy okna nie s wypaczone, czy szyby nie s porysowane. Warto zwrci uwag na posadzki. Zdarza si, e s one nierwne. Rozejrzyjmy si te po cianach i sufitach w poszukiwaniu pkni, przebarwionych tynkw, a jednoczenie sprawdzimy, czy w mieszkaniu nie zapomniano zainstalowa kratki wentylacyjnej. Przy odbiorze zamykajmy drzwi w pomieszczeniach, a przekonamy si, czy dobrze si domykaj. Jeli nie dysponujemy fachowym sprztem, ktry jest pomocny w trakcie odbioru mieszkania, powinnimy si zaopatrzy przynajmniej w at geodezyjn i ktownik. Mogoby si wydawa, e odbir mieszkania to formalno, ktra trwa naprawd chwil. To zudzenie. Odbir mieszkania o powierzchni okoo 40 m2 trwa zwykle dobr godzin. Tyle zajmuje sprawdzenie stosunkowo niewielkiego mieszkania. Naturalnie im wiksze mieszkanie, tym czas jego fachowego odbioru si wydua. Mam tu na myli mieszkania w stanie deweloperskim, bo lokale wykoczone pod klucz wymagaj jeszcze wikszej uwagi.

35 POZA TORU, 28 czerwca 2013

DODATEK BUDOWLANY

36 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Okna XXI wieku

DODATEK BUDOWLANY

Gdzie szuka okien i drzwi, ktre cz w sobie estetyk, trwao, elegancj i nowoczesne technologie?
zaspokaja potrzeby budownictwa mieszkaniowego, co umoliwia wsppracz profesjonalnymi firmami handlowymi, remontowobudowlanymi czy inwestorami prywatnymi. W odpowiedzi na oczekiwania klientw, fabryka wyspecjalizowaa si rwnie w produkcji elementw niestandardowych, wykonywanych na yczenie klienta. Takie rozwizania spr aw i aj , e wszelkie elementy architektoniczne budynku mog wspgra z produktami firmy. Szybkie i solidne dziaanie, wyspecjalizowani prac o w n i c y, monta na dowolnym obiekcie przy uwzgldnieniu byskawicznej wyceny to wizytwka firmy. Dziki wsppracy z innymi, ALTOM czy swe usugi. Dzi jest w stanie zamkn budow domku jedn oro d z i n nego wstaw i a j c rolety i bramy segmentowe, ale i inwestycje znacznie wiksze. Efekty prac wykonanych przez ALTOM widoczne s na toruskich ulicach. Ponadto, usugi wiadczone przez firm docenili rwnie inwestorzy zamiejscowi, ktrzy korzystaj z jej lekkich, aluminiowych, odpornych na korozj produktw. Rozwizania proponowane przez firmowych specjalistw wietnie nadaj si rwnie do wntrz. Fachowe doradztwo uatwia klientom znalezienie optymalnych produktw, ktre znajd zastosowanie w prowadzonej lub planowanej inwestycji.

Jacek Laskowski

W czasach, kiedy cenimy sobie solidne marki, dobre materiay, czas i pienidze, przedsibiorstwa, ktre od lat zadowalaj swoich klientw, s na wag zota. Firma ALTOM nagrodzona w 2013 przez miesicznik Forbes, specjalizuje si w produkcji szeroko rozumianej stolarki otworowej. Lata w brany pozwoliy jej nabra dowiadczenia, a jednoczenie cigle unowoczenia wykonywane przez siebie okna i drzwi. Powierzchnie przeszklone w budynku, to nie tylko funkcjonalno ich zastosowania, ale rwnie wdzik, gracja czy nowoczesno. Firmy, ktre cz ze sob te rozwizania, a jednoczenie oferuj sprawny monta i konkurencyjn cen, s na wag zota. ALTOM to marka uznana przez wielu. Bdc na rynku ju roku 1990 poznaa ludzkie gusta i dostosowaa swoj ofert tak, by wyj naprzeciw oczekiwaniom kadego z osobna. Zajmujc si od lat produkcj okien,

witryn, cianek dziaowych, drzwi PCV, drzwi z panelem ozdobnym czy lusark aluminiow zwizan z oknami, witrynami, drzwiami fasadami, daszkami, wietlikami zbudowaa siln pozycj na rynku, a sama jej dziaalno zostaa pozytywnie oceniona przez miesicznik Forbes, ktry w 2013 roku nagrodzi j swoim Diamentem. Firma ALTOM to nie tylko dowiadczenie, ale i nowoczesne technologie. Dzi moe si poszczyci nowoczesnym parkiem maszynowym czy technologiami produkcyjnymi prosto z najwyszej pki, ktre pozwalaj na wykonywanie produktw estetycznych i trwaych przy jednoczesnym zachowaniu atwoci czyszczenia, oszczdnoci energii i odpornoci na haas. Technologi partnerw, z ktrymi wsppracuje fabryka, daj moliwo zastosowania najrniejszych rozwiza, ktre podnios parametry okien czy drzwi. Produkty oferowane przez ALTOM posiadaj wszelkie wymagane atesty i certyfikaty, a ich wysok jako

37 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REKLAMA

38 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Bogactwo naszych czasw


Marcin Tokarz

DODATEK BUDOWLANY

Mimo olbrzymich zasobw, jakie niesie ze sob energia odnawialna eksperci apeluj: nie moemy zapomnie o racjonalizacji uytkowania energii w naszym codziennym yciu
pomimo staego zuycia powstaj na nowo, poniewa procesy ich wytwarzania trwaj krtko i nadal istniej warunki, by zachodziy one w przyrodzie wyjania Felix Kur piers, Prezes firmy We s t W i n d ENERGY Polska. Spord wielu rde energii odnawialnej zainteresowanie tej pozyskanej z wiatru stale ronie. Elektrownie wiatrowe s dzi powszechnie wykorzystywane zarwno w gospodarstwach domowych, jaki i na szerok skal w elektrowniach wiatrowych. - Stosowanie tego typu sposobw nie jest bardzo kosztowne, ze wzgldu na niezbyt skomplikowan budow urzdze i jednoczenie prost eksploatacj przekonuje Felix Kurpiers. Wrd zalet korzystania z odnawialnych rde energii znajduj si: jednorazowe koszty uzyskiwania energii elektrycznej i brak oddziaywania na rodowisko. Ponadto mona j uzyskiwa na dowolnym ternie, co niweluje problem transportu energii oraz redukuje straty zwizane z dystrybucj. Nie wymaga budowy linii przesyowych. Przy obecnych perspektywach rozwoju technologicznego i niewtpliwie pozytywnym aspekcie, jakim jest ekologiczno niekonwencjonalnych rde energii, produkcja alternatywnych rde energii jest najlepszym krokiem w stron ratowania ekosystemu.

Obecnie na caym wiecie obserwuje si powrt do rde energii, ktre nie wywieraj negatywnego wpywu na rodowisko naturalne czowieka. W bilansie energetycznym wielu krajw coraz wiksz rol odgrywa energia wiatru. Dziaajca midzy innymi na terenie wojewdztwa kujawsko-pomorskiego firma WestWind ENERGY specjalizuje si w realizacji projektw Farm Wiatrowych. Zanieczyszczenie powietrza i wyczerpywanie si zasobw paliw konwencjonalnych to jest jeden z gwnych problemw ludnoci XXI w. Proces produkcji energii z paliw kopalnych w duym stopniu jest odpowiedzialny za antropogeniczn emisj gazw cieplarnianych, kwane deszcze oraz inne negatywne dla zdrowia i rodowiska skutki. Do tak zwanych odnawial-

nych rde energii zalicza si promieniowanie soneczne, energi wiatru, czy biomasy, a take energi kinetyczn pyncej wody i wewntrznego ciepa Ziemi. Mona do nich rwnie zaliczy t cz odpadw komunalnych i prze-

mysowych, ktra nadaj si do energetycznego przetworzenia, zwaszcza tworzywa sztuczne, co ma zwizek z obecnym poziomem cywilizacji technicznej. - Odnawialne rda energii to zasoby naturalne, ktre

39 POZA TORU, 28 czerwca 2013

SPA z dostaw do domu


Podaruj sobie chwile relaksu ze szczypt ekstrawagancji
Monika Olender

DODATEK BUDOWLANY

Wchodzisz do wanny z efektem dryfowania. Potem wybierasz tropikalny deszcz, a na koniec relaks w morskim klimacie. Wszystko bez wychodzenia z domu. Domowe SPA cieszy si coraz wiksz popularnoci. Jednoczenie ceny urzdze do niego spadaj. Podstawowym celem domowej strefy wellness jest dostarczenie relaksu i upikszenie. Najczciej jest ona urzdzana na tarasie lub w ogrodzie. Niekiedy powstaje z przeksztacenia zwyczajnej azienki. Innym razem suy jako salon, w ktrym przyjmuje si goci. Czasami domowe SPA skada si z caego kompleksu urzdze, nieraz wycznie z jacuzzi. Najwikszym atutem tego nowatorskiego rozwizania jest jednak to, e moemy korzysta ze wszystkich ulubionych urzdze i zabiegw, znanych z duych orodkw, bez koniecznoci wychodze-

nia z domu. Decydujce znaczenie ma przede wszystkim powierzchnia, ktr przeznaczamy na urzdzenie domowej strefy wellness. Maym elementem domowego SPA s wanny z hydromasaem o rnych ksztatach tumaczy Be-

ata Mrwczyska ozowska, architekt wntrz z firmy Stacja Projekt w Toruniu. Coraz wicej osb decyduje si take na instalacj we wasnej azience sauny w formie prysznica. Jest to jedno urzdzenie, ktre peni obie te funkcje.

Warto pamita o tym, aby w domowym SPA nie instalowa urzdze, ktre wymagaj specjalistycznej obsugi. Powinny by one na tyle praktyczne, abymy byli w stanie je samodzielnie obsugiwa. Naley zrezygnowa zatem na przykad z ek parowych czy do zabiegw mokrych. Idealnym miejscem na urzdzenie domowej strefy wellness jest piwnica. To pomieszczenie jest przede wszystkim bezpieczne i nie wymaga dodatkowych pomiarw wytrzymaoci stropu, ktry powinien utrzyma wypenion wod wann. Osoby, ktre decyduj si na domowe SPA, powinny wszystkie pomysy konsultowa ze specjalistami od projektowania wntrz. Naley zachowa umiar w dekoracjach, a nawet urzdzeniach.

SPA powinno by przede wszystkim komfortowe i przestrzenne. Interesujcym rozwizaniem jest take poczenie domowej strefy wellness z pokojem dziennym lub rekreacyjnym. Warto zwrci uwag, e zainstalowanie specjalistycznych urzdze nie jest wcale skomplikowane. Wmontowanie jacuzzi czy zaoenie panelu prysznicowego nie jest trudne. Z kolei sauny skadaj si z gotowych elementw, a wymagane jest jedynie doprowadzenie napicia i przy typie mokrym waciwe podczenie generatora pary. Coraz wiksz popularnoci ciesz si take panele prysznicowe z efektem deszczu tropikalnego, solne, emitujce jony czy wanny imitujce dryfowanie. Aby stworzy klimat prawdziwego domowego SPA, warto zadba o szczegy dodaje Beata Mrwczyska ozowska. W przyjemny nastrj wprawi nas na przykad olejki eteryczne lub odpowiednie podwietlenie.

40 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Brudom i roztoczom mwi NIE!


Czyste i higieniczne, a zarazem wygodne sprztanie? Za spraw systemu centralnego odkurzania jest to moliwe
Jacek Laskowski

DODATEK BUDOWLANY

Dzisiejsze domy to przede wszystkim nowoczesno i funkcjonalno. W pomieszczeniach a roi si od nowinek technicznych i rozwiza, ktre uatwiaj nam nieatw codzienno. Coraz powszechniejszym rozwizaniem stosowanym w nowych domach i innych nowo wybudowanych budynkach mieszkalnych jest system centralnego odkurzania, ktry uatwia nam utrzymanie porzdku. Innowacyjno centralnego systemu odkurzania zoonego z rur PCV, gniazd sscych zamontowanych w cianach oraz jednostki centralnej umieszczonej w piwnicy, garau czy schowku na mioty, polega na funkcjonalnoci jego zastosowania. Wystarczy, e w sscy wepniemy do gniazda, a cay kurz i roztocza z czyszczonych powierzchni, poprzez rury PCV umieszczone pod podog, trafi do jednostki centralnej odkurzacza znajdujce-

go si nawet na najniszej kondygnacji budynku. To wietne rozwizanie dla tych, ktrzy ceni sobie spokj i wygod. Lokalizacja odkurzacza w innym pomieszczeniu, najczciej mao uytkowanym, sprawia, e podczas

odkurzania w naszych pokojach jest cisza, a o powietrzu wydmuchiwanym przez tradycyjne odkurzacze, ktre potguje kurz, moemy zapomnie. Jednostka odkurzajca w systemach odkurzania centralnego wydmuchuje je

na zewntrz domu. Ponadto, w systemach centralnego odkurzania problem przenoszenia odkurzacza z pokoju do pokoju, z pitra na pitro, staje si ju tylko wspomnieniem. Wszyscy, ktrzy pragn

wyposay swj dom w system centralnego odkurzania, musz o tym pamita ju na etapie projektowania instalacji w budynku. Najrozsdniej zrobimy, jeli udamy si do sprzedawcy odkurzaczy, ktry uwzgldniajc potrzeby inwestora zaprojektuje ca instalacj. Wwczas dowiemy si, ile bdzie kosztowa nas cay monta systemu wraz z potrzebny osprztem, a specjalista ustali moc jednostki centralnej, ktra zadba o porzdek naszych wntrz. Sama instalacja rur PCV powinna odby si jeszcze przed wylaniem podg i tynkowaniem. Reszt zajmiemy si, gdy dom bdzie ju wykoczony. Wwczas pozostaje nam tylko dobra gniazdo do wystroju naszych pomieszcze. Projektanci zadbali rwnie o ten aspekt, gdy w obecnej ofercie znajduj si gniazda plastikowe o rnych kolorach, ale rwnie te wykaczane drewnem czy szkem. S jednym, niewielkim elementem caego systemu widocznym dla naszego oka.

41 POZA TORU, 28 czerwca 2013


REKLAMA

42 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Jeste saby? Przegrasz ze sob


Tomasz Wicawski
W Niemczu yje prawdziwy ironman. Marzy mu si podium mistrzostw wiata rozgrywanych na Hawajach. Syn-licealista ju stawia pierwsze kroki w tej, niezwykle wymagajcej, dyscyplinie sportu. Nie mona z niej y, ale trudno y bez niej. Robert Stpniak przygod ze sportem rozpoczyna od lekkiej atletyki. W szkole biega na dystansie 400 metrw. Po skoczeniu studiw zawiesi na chwil buty na koku. Do sportu go jednak cigno. Zobaczy relacj z zawodw triathlonowych w Eurosporcie i postanowi sam sprbowa swoich si w tej dyscyplinie sportu. - Najpierw musiaem sprawdzi, czy dam rad i zorganizowaem zawody sam dla siebie nad Zalewem Koronowskim - mwi Robert Stpniak. Potem przyszy pierwsze starty w imprezach oficjalnych. Mona powiedzie, e moja przygoda z triathlonem zacza si w 1996 roku i trwa po dzi dzie. Zawody triathlonowe s niezwykle wymagajce. miaek, ktry mierzy si z t konkurencj, musi by niezwykle wszechstronny. Trzeba dobrze pywa, jedzi na rowerze i mie wytrzymao biegow. Dystans olimpijski to 1,5 kilometra w wodzie, 40 kilometrw na rowerze i 10 000 metrw biegu. Nie wszystkim jednak to wystarcza. Cz zawodnikw szuka wikszych wyzwa. - Jeeli kto solidnie nie przyoy si do treningu, nie ma najmniejszych szans na ukoczenie zawodw ironman mwi triathlonista z Niemcza. Mona

SPORT

Triathlon jest w Polsce coraz popularniejszy. Trzeba wiele hartu ducha, by wygra z wasnymi sabociami na wielokilometrowej trasie

sobie jedynie w takim przypadku zrobi krzywd. Dystans ten jest niezwykle wymagajcy. Mistrzostwa wiata ironman odbywaj si w jednym miejscu na wiecie od 35 lat. Wyspa Big Island na Hawajach to mekka amatorw tej dyscypliny. W tych zawodach startuj jedynie najlepsi. Nie ma mowy o przypadku, bo potrzeba ogromnej siy fizycznej i psychicznej by przepyn na otwartym akwenie 3,8 km, przejecha na rowerze 180 km i przebiec dystans maratoski. - Gdy kto mnie pyta, jak mona innego czowieka zarazi pasj do tego sportu, to odpowiadam, e nie mona mwi Robert Stpniak. Jeeli kto raz sprbuje, to sam zrozumie. To magia, swoisty rodzaj religii.

Jeeli w to wejdziesz, przepade na amen. Nie ma odwrotu. Zawodnikowi z Niemcza udao si w 2009 roku pokona ten morderczy dystans w 9 godzin 1 minut i 55 sekund. Taki czas osign na zawodach w Zurychu. Najlepsi na wiecie potrafi to zrobi o niespena godzin szybciej. Nie chodzi tu jednak przede wszystkim o wynik. - Zdarzao mi si walczy o bardzo dobre miejsca w powanych zawodach opowiada Stpniak. Nie powiem, e nie jest przyjemnym ciga si z niezwykle zaprawionymi w boju zawodnikami. Wszystko jednak rozgrywa si w gowie. Jak jeste saby, to przegrasz. Nie z innymi, a z sob. W Niemczech udawao si

naszemu krajanowi zwycia w zawodach ironmanw. Na mistrzostwach wiata na Hawajach miejsca nie byy topowe, ale przejcie kwalifikacji do tych zawodw jest nie lada wyzwaniem. W ubiegym roku mieszkaniec Niemcza postawi sobie za cel dostanie si do zawodw na dugim dystansie i rywalizacji o poow krtszej. Udao mu si zrealizowa oba marzenia. - Jestem sportowcem spenionym, ale chciabym sprbowa stan na podium na Big Island w swojej kategorii wiekowej wskazuje triathlonista. Jestem w stanie tego dokona. W tym roku Robert Stpniak koczy 45 lat. Jego syn pokn bakcyla. Nie moe jeszcze startowa w zawodach na najduszym dystansie, bo ma dopiero

18 lat. Przygotowuje si wanie do startu w zawodach na olimpijskiej trasie. Dumny ojciec marzy, e jego pupil bdzie odnosi ogromne sukcesy w tej, jake mskiej, konkurencji. W Borwnie w gminie Dobrcz od 2008 roku organizowane s zawody ironmanw. Tegoroczna edycja, ktra odbdzie si 1 wrzenia, bdzie ju szst imprez cyklu. Pomysodawc imprezy jest oczywicie Robert Stpniak, ktry realizuje j z towarzystwem sportowym Tri-Sport. - Zaczynalimy od kilkudziesiciu uczestnikw mwi z dum w gosie. W tym roku musimy ograniczy liczb startujcych do 800 ze wzgldw logistycznych. Polska pokochaa triathlon.

Gole na wyjedzie licz si podwjnie


Mustang Ostaszewo walczy o okrgwk. Na pmetku zmaga jest o bramk lepszy od druyny z Laskowic
Mecze baraowe rzdz si swoimi prawami. Zawodnicy maj dwa razy po 90 minut, eby udowodni swoj wyszo nad przeciwnikiem. Druyna z gminy ysomice rywalizuje o awans do klasy okrgowej z Torem Laskowice. Pierwszy mecz Mustang zagra na boisku rywala w sobot 22 czerwca. O wadze spotkania nikogo nie trzeba byo przekonywa. Zawodnicy okazali si odporni na stres. Odpowiedni motywacj byo wida od pierwszych minut. Miejscowi stworzyli sobie najlepsz sytuacj w meczu ok. 20 minuty po wrzucie piki z autu. Napastnik Toru znalaz si sam przed bramkarzem Mustanga - Robertem Frankowskim. Golkiper wykaza si jednak duymi umiejtnociami i zapobieg utracie bramki. Szybko okazao si, e stara pikarska zasada, e niewykorzystane sytuacje si mszcz, sprawdza si bez wzgldu na poziom rozgrywek. Decydujc o wyniku bramk strzeli w 35. minucie meczu Marcin Grski. Przy akcji bramowej wietnym podaniem popisa si Bartosz Piasecki. W drugiej poowie kibice ogldali gr wedug przewidywalnego scenariusza. Gospodarze prbowali gra atakiem pozycyjnym, a Mustang gronie kontrowa. - Szkoda, e nie udao si wykorzysta ktrej z szans w drugiej poowie mwi Micha Kouchowski, trener Mustanga. W rewanu moglibymy gra spokojnie. A tak wynik jest nadal spraw otwart i musimy podej do meczu niezwykle skoncentrowani. Na podkrelenie zasuguje powrt po kontuzji do pierwszego skadu Masato Hahashiego, ktry rozegra w Laskowicach bardzo dobre zawody. Rewan odbdzie si 29 czerwca o godzinie 12.00 na boisku przy ul. Armii Ludowej w Toruniu. Wszystkich sympatykw futbolu serdecznie zapraszamy. Mecz ten zadecyduje o tym, w jakiej klasie rozgrywkowej za rok wystpi ostaszewski Mustang. W Laskowicach druyna Mustanga zagraa w skadzie: R. Frankowski M. Hayashi, P. Figielski, P. Olszewski, T. Belzyt, M. Grski (R. wiontek), T. Weber, B. Piasecki, J. Falkowski (M. Dawiec), J. Klarkowski (M. Ciesielski), M. Niejadlik

Fot. Nadesane

43 POZA TORU, 28 czerwca 2013

Czarna owca na staro siwieje


Zacznijmy od duego kalibru. Toru czy Bydgoszcz? Nadal mieszkam w Bydgoszczy. I pamitam stadion na Broniewskiego. Ale to jest ju historia, o ktrej nie mog powiedzie nic wicej, bo jedziem tam wiele lat temu. Trudno jest cofa si pamici. Chocia mam jedno wspomnienie: stadion na Broniewskiego by zawsze peen kibicw. Z kolei Toru to bardzo adne miasto. A Motoarena to wspaniay stadion. Tor, na ktrym jed, jest naprawd udany. No to inaczej: Polonia Bydgoszcz czy Unibax Toru? Jed po stadionach w caym kraju i wygrywam dla Polski, ale reprezentuje rwnie barwy Unibaxu. Kibice coraz bardziej rozumiej, e jed dla Torunia. Pomagaj w momentach kryzysowych, wtedy kiedy na torze nam nie idzie. I za to im dzikuj. Sam konflikt kibicw z Torunia i Bydgoszczy nie jest ju rwnie taki jak kiedy. Trzeba pamita przy tym, e to co byo kiedy, to ju nie wrci. Dzisiaj trzeba i do przodu. Za rozwojem, za myl, za tym co si dzieje. Nie mona si cofa. Mamy dzi pikne stadiony i uel staje si naszym sportem narodowym. Motocykl dla ulowca to najwikszy skarb. Pamita pan swj pierwszy pojazd? Tego nie da si zapomnie. To by taki motorek w wersji mini. Miaem wtedy pi lat. Potem przyszed czas na wikszy, jeszcze wikszy. No i najwikszy Podobno jak kci si pan z pojawiy si dopiero teraz. Wierz, e wszystko to, co zaczniemy organizowa jako nard, bdzie miao bardzo duy wymiar i sens. Zreszt takie zasady powinny zosta wprowadzone dawno temu. Jakie cele stawia sobie Tomasz Gollob? Proste: jedzi, zdobywa jak najwicej punktw dla toruskiej druyny i wyrywa wszystko, co si da indywidualnie. No i zawsze dojecha do mety. Andrzej Huszcza skoczy karier w wieku 50 lat. Myli Pan o takim wyczynie? Zdecydowanie nie. Staram si myle o swoich rekordach. Nie sdz, ebym jedzi tyle lat co Huszcza, cho nigdy nie wiadomo jak potoczy si ycie.

SPORT

Skd wzi si uel w yciu Tomasza Golloba? Byy mistrz wiata mieszka w Bydgoszczy. Jedzi dla Torunia. O tym, jak na motocykl podrywa kibicw, a take o wynionych zwycistwach mwi Monice Olender i Marcinowi Lewickiemu
Mona powiedzie, e czarna owca na staro siwieje? Myl, e teraz rozwaga nie pozwala mi wygrywa za wszelk cen. Musz jedzi i walczy w taki sposb, aby nikomu nic si nie stao. A gdzie pana wizerunek twardziela? Odszed wraz z wypadkiem awionetki? Wypadek awionetki bardzo na mnie wpyn. Uspokoiem si. Wszystko bardzo bolao. Ale to ju historia i nie ma sensu do niej wraca. To teraz najwaniejsze: poderwa pan kiedy kogo na motocykl? adnej kobiety. Nie musiaem stosowa takich chwytw. Prawda jest taka, e dziewczyny byy, s i bd. A na motocykl to mona poderwa jedynie kibicw.

bratem podczas treningu, to ojciec kaza wam wykrca wiece w motorze i stopki do zmiany biegw, ebycie pchali maszyny Dokadnie tak byo. Musielimy sucha ojca. Nie moglimy rozmawia, tym bardziej si kci. Najwaniejsza bya praca. Dzisiaj myl, e takie metody wychowawcze to rzecz cakiem normalna. Pniej chodzi pan do szkoy pywackiej. Trenowa pan te ywiarstwo figurowe, gra w hokeja, siatkwk, koszykwk, tenisa. Jedzi pan rwnie na nartach. Skd ten uel? To prawda, e cae moje ycie jest podporzdkowane sportowi. Myl, e gdybym nie postawi wszystkiego na uel, to te uprawiabym jaki sport. Bo on jest dla mnie najwaniejszy. I tak naprawd w kadej postaci mi odpowiada. Potrafi pan wyni sobie zwy-

cistwo. Jak to byo z mistrzostwem wiata trzy lata temu? Musz przyzna, e strasznie mi zaley, eby wygrywa. A jak ju mi si przyni zwycistwo, to wtedy jest to szczeglne szczcie. Tytu mistrza szybko nie przyszed. Czekaem i marzyem o nim. Wiedziaem te, e jak bd naprawd ciko pracowa, to ten tytu w kocu wpadnie w moje rce. Dzisiaj nie ma wtpliwoci, e polski uel to Tomasz Gollob. Pana nazwisko jest cigle gorce. Ale w samym ulu zaszy istotne zmiany regulaminowe, pojawia si szansa na nowe zawody takie jak ulowe Mistrzostwa Europy. Co pan o nich sdzi? Pozytywnie patrz na wszystkie zmiany w ulu, ktre doprowadz do rozwoju tego sportu. Takie zawody jak Speedway Best Pairs transmitowano na caym wiecie i auj, e

Z PASJI DO INNOWACJI

KOMPUTERY

LAPTOPY

KONSOLE

TABLETY

SERWIS