You are on page 1of 69

Nội Soi Vòm Họng

Bs Hadn
Email : ha.dinhngoc@yahoo.com

05/08/09 http://bsdany.com 1
giải phẫu học
• Tỵ hầu nằm ở sau mũi, và trên vòm khẩu
cái mềm. Phía trước là cửa mũi sau.
Thành bên gồm có : lỗ vòi Eustasch, đằng
sau lỗ vòi là gờ vòi: đó là phần nhô lên của
đoạn cuối ống nhĩ. Đằng sau lỗ vòi và gờ
vòi có hai hố tỵ hầu, gọi là hố
Rosenmuller. Thành sau tỵ hầu có các mô
hạnh nhân tỵ hầu, đặc biệt là ở trẻ em.
Thành trên tỵ hầu là sàn sọ, ở đường giữa
của nóc và thành sau tỵ hầu, có một rảnh
lõm là di tích ống sọ - họng gọi là túi hầu.
05/08/09 http://bsdany.com 2
05/08/09 http://bsdany.com 3
giải phẫu học
• Hình 2: Ảnh tỵ hầu
qua nội soi từ mũi
phải. Khi soi qua mũi,
muốn nhìn rõ tỵ hầu
bệnh nhân phải hít
sâu bằng mũi. Để
đánh giá lỗ vòi
Eustache, bệnh nhân
cần nuốt hoặc phát
âm. Khi nuốt, vòm
khẩu cái mềm sẽ được
quan sát tốt hơn.

05/08/09 http://bsdany.com 4
giải phẫu học
• Hình 3: Ảnh tỵ hầu
qua nội soi từ mũi trái.
Khi soi qua mũi, muốn
nhìn rõ tỵ hầu bệnh
nhân phải hít sâu
bằng mũi. Để đánh giá
lỗ vòi Eustache, bệnh
nhân cần nuốt hoặc
phát âm. Khi nuốt,
vòm khẩu cái mềm sẽ
được quan sát tốt hơn.

05/08/09 http://bsdany.com 5
giải phẫu học

• Hình 4: Tỵ hầu soi qua mũi.

05/08/09 http://bsdany.com 6
TĂNG SINH HẠNH NHÂN Ở TỴ HẦU

• Hình 1: Bệnh nhân


nam 17 tuổi, đến
khám bệnh vì có nhiều
đợt viêm mũi - họng
tái diễn. Hình ảnh nội
soi tỵ hầu qua mũi
phải cho thấy: có khối
mô tăng sinh dạng mô
hạnh nhân nằm ở nóc
và thành sau tỵ hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 7
TĂNG SINH HẠNH NHÂN Ở TỴ HẦU

• Hình 2: Trong một


bệnh cảnh tương tự
ở một bé gái 14
tuổi, hình ảnh nội
soi tỵ hầu qua mũi
trái cho thấy có
tình trạng tăng
sinh mô hạnh nhân
ở nóc và thành sau
tỵ hầu.
05/08/09 http://bsdany.com 8
TĂNG SINH HẠNH NHÂN Ở TỴ HẦU

• Hình 3: Các trường


hợp tăng sinh hạnh
nhân cũng có thể gặp
ở người lớn tuổi hơn.
Nội soi tỵ hầu qua mũi
phải của một bệnh nh
ân nam 39 tuổi: khối
mô tăng sinh hạnh
nhân lớn nằm ngay
nóc và thành sau tỵ
hầu.
05/08/09 http://bsdany.com 9
TĂNG SINH HẠNH NHÂN Ở TỴ HẦU

• Hình 4: Trong bệnh


cảnh viêm mũi xoang
cấp tính, một bệnh
nhân nữ 24 tuổi được
chỉ định soi tỵ hầu
kiểm tra. Hình nội soi
tỵ hầu qua mũi
phải của: khối mô
tăng sinh hạnh nhân
lớn nằm ngay nóc và
thành sau t ỵ hầu.
05/08/09 http://bsdany.com 10
TĂNG SINH HẠNH NHÂN Ở TỴ HẦU
• Tăng sinh mô hạnh nhân ở tỵ hầu là một hình
ảnh rất thường gặp khi nội soi tỵ hầu, đặc biệt
hay gặp ở trẻ nhỏ.
• Đó là hình ảnh khối mô màu đỏ hồng nằm ngay
giữa nóc và thành sau tỵ hầu, bề mặt có dạng
đặc trưng của các mô hạnh nhân tăng sinh,
không bao giờ có hình ảnh sùi, loét trên bề mặt,
thường dễ dành phân biệt với các trường hợp u ác
tính của tỵ hầu.
• Tuy nhiên trong một số ít trường hợp, việc phân
biệt rất khó khăn, nhất là các trường hợp có kèm
hạch cổ chưa rõ bản chất hoặc các trường hợp
ung thư có độ biệt hóa cao, lymphoma…
• Do vậy sinh thiết để xác định bản chất giải phẫu
bệnh cho các mô tăng sinh ở tỵ hầu là cần thiết ở
các bệnh nhân có nguy cơ cao hoặc các trường
hợp có nghi ngờ. http://bsdany.com
05/08/09 11
NANG TỴ HẦU
• Hình 1: Bệnh nhân
nữ 40t, hình ảnh
nội soi qua mũi
phải phát hiện một
nang ở tỵ hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 12
NANG TỴ HẦU
• Hình 2: hình nội soi
qua mũi phải: nang
lớn trên gờ vòi phải
và thành sau tỵ
hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 13
NANG TỴ HẦU
• Hình 3: hình nội soi
qua mũi trái nhìn
thấy một nang lớn
trên gờ vòi phải,
một nang lớn trên
thành sau tỵ hầu
và nhiều nang nhỏ
trên gờ vòi trái

05/08/09 http://bsdany.com 14
NANG TỴ HẦU
• Hình 4: Hình ảnh
tỵ hầu qua nội soi:
một nang lớn nung
mủ ở nóc và thành
sau tỵ hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 15
NANG TỴ HẦU
• Hình 5: Mủ trắng
đục chảy ra sau khi
bấm sinh thiết
nang.

05/08/09 http://bsdany.com 16
NANG TỴ HẦU
• Hình 6: Bệnh nhân
nam 41 tuổi, viêm
mũi họng cấp, qua
soi kiểm tra phát
hiện nang tỵ hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 17
VIÊM TỴ HẦU SAU XẠ
• Hình 1: Bệnh nhân
nam 68t sau xạ trị
3 tháng vì ung thư
tỵ hầu: niêm mạc
tỵ hầu sung huyết,
đọng đầy mũ vàng
đặc.

05/08/09 http://bsdany.com 18
VIÊM TỴ HẦU SAU XẠ
• Hình 2: Bệnh nhân
nam 53t sau xạ trị
6 tháng: nóc tỵ
hầu bám đầy mài
mũ, bên dưới lớp
mài còn có tổn
thương u đang hoại
tử.

05/08/09 http://bsdany.com 19
VIÊM TỴ HẦU SAU XẠ
• Hình 3: Bệnh nhân
nam 40t sau xạ 1
năm, niêm mạc tỵ
hầu xơ teo, gờ vòi
phải bị phá hủy.

05/08/09 http://bsdany.com 20
VIÊM TỴ HẦU SAU XẠ
• Hình 4: Tụ mũ trên
gờ vòi trái.

05/08/09 http://bsdany.com 21
POLYP MŨI SAU
• Hình 1: Hình nội
soi vào mũi phải:
Mô tăng sinh phù
nề bít khe mũi giữa
phải. Rất nhiều
chất tiết vàng đặc
đọng bên trong
mũi.

05/08/09 http://bsdany.com 22
POLYP MŨI SAU
• Hình 2: Hình nội
soi tỵ hầu qua mũi
trái: khối mô tăng
sinh thòng vào tỵ
hầu, bề mặt trơn
láng.

05/08/09 http://bsdany.com 23
POLYP MŨI SAU
• Hình 3: Hình nội
soi từ hầu họng:
khối u thòng từ
trên tỵ hầu xuống
khẩu hầu

05/08/09 http://bsdany.com 24
POLYP MŨI SAU
• Hình 4: Đưa ống
soi qua hầu họng
vào khẩu hầu, rồi
bẻ ngược ống soi
nhìn vào tỵ hầu,
hình ảnh mũi sau
trái: u có cuống
xuất phát từ khe
mũi giữa trái.

05/08/09 http://bsdany.com 25
POLYP MŨI SAU
• Hình 5: Nội soi qua
mũi trái: nhìn thấy
khối u bề mặt trơn
láng xuất phát từ
sàn mũi sau trái.

05/08/09 http://bsdany.com 26
POLYP MŨI SAU
• Hình 6: Soi qua
mũi phải: khối u bề
mặt trơn láng từ
mũi sau trái thòng
vào tỵ hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 27
LAO TỴ HẦU
• Bệnh nhân nữ 41
tuổi, đến khám
bệnh vì ho, đau rát
họng từ 1 tháng
nay.
• Hình 1: Nội soi tỵ
hầu qua mũi phải
nhìn thấy nhiều mô
hạnh nhân tăng
sinh ở nóc và thành
sau tỵ hầu.
05/08/09 http://bsdany.com 28
LAO TỴ HẦU
• Hình 2: nhìn thấy
có nhiều mô hạt,
bề mặt phủ giả
mạc ở thành sau
khẩu hầu và lưỡi
gà.
• Kết quả mô học từ
mẫu sinh thiết
thương tổn xác
chẩn: viêm lao ở
tỵ-khẩu hầu.
05/08/09 http://bsdany.com 29
LAO TỴ HẦU
• Hình 3: bệnh nhân
nữ, 31 tuổi đến
khám bệnh vì nổi
hạch cổ trái. Nội
soi tỵ hầu cho thấy
niêm mạc viêm đỏ,
nhiều mô hạnh
nhân tăng sinh, có
làm mũ bên trong.
Sinh thiết với kết
quả mô học là viêm
lao tỵ hầu.
05/08/09 http://bsdany.com 30
LAO TỴ HẦU
• Bệnh nhân nữ 30 tuổi,
đến khám bệnh vì đau
họng, nuốt vướng, sốt
3 tháng nay.
• Mô hạt tăng sinh và
nhiều chất tiết trắng
đục ở thành sau, gờ
vòi.
• Mô hạt tăng sinh ở
thành sau khẩu hầu,
sụn nắp.
• Mô hạt tăng sinh và
loét trên sụn phểu
trái.
• Sinh thiết với kết quả
mô học viêm lao.
05/08/09 http://bsdany.com 31
LAO TỴ HẦU
• Hình 5: Mô hạt
tăng sinh ở thành
sau khẩu hầu, sụn
nắp.

05/08/09 http://bsdany.com 32
LAO TỴ HẦU

• Hình 7: Hình ảnh nang lao vi thể.


05/08/09 http://bsdany.com 33
RHINOSPORIDIOSIS
• Bệnh nhân nam 17
tuổi, quốc tịch
Cambodian, đến khám
tại MEDIC vì thường
xuyên bị chảy máu
mũi từ 1 năm nay.
• Hình 1: Ảnh nội soi
qua mũi trái thấy một
u dễ xuất huyết thập
thò ở mũi sau. (NS:
vách ngăn mũi, IT:
cuống mũi dưới.)
05/08/09 http://bsdany.com 34
RHINOSPORIDIOSIS

• Hình 2: đưa ống


soi đến gần hơn
nhìn thấy bề mặt u
có dạng lổn nhổn.

05/08/09 http://bsdany.com 35
RHINOSPORIDIOSIS

• Hình 3: hình ảnh


soi qua họng
trước, u thòng vào
khẩu hầu, đẩy lưỡi
gà vòm khẩu cái
mềm ra trước.

05/08/09 http://bsdany.com 36
RHINOSPORIDIOSIS
• Hình 4: Hình chụp
CT scan qua tỵ hầu
không tiêm cản
quang, cho thấy
dính vào phần sau
cuống mũi giữa
phải.

05/08/09 http://bsdany.com 37
RHINOSPORIDIOSIS
• Hình 5: Hình chụp
CT scan có tiêm
cản quang cho thấy
u bắt thuốc kém
(ngược lại với u xơ
vòm.).

05/08/09 http://bsdany.com 38
RHINOSPORIDIOSIS
• Bệnh nhân được tiến hành cắt bỏ u tại
bệnh viện Chợ Rẩy 9/2001, mẩu bệnh
phẩm được gởi làm giải phẩu bệnh và
phân tích vi-ký sinh học.
• Hình 6, 7, 8: hình ảnh soi tươi mẫu phết
bệnh phẩm dưới kính hiển vi trên các mức
độ phóng đại khác nhau: hiện diện nhiều
quả cầu chứa nhiều bào tử bên trong, có
các lổ mầm và bào tử tự do. Đặc trưng cho
loài loài nấm Rhinosporidium.
05/08/09 http://bsdany.com 39
RHINOSPORIDIOSIS

05/08/09 http://bsdany.com 40
RHINOSPORIDIOSIS

05/08/09 http://bsdany.com 41
RHINOSPORIDIOSIS

05/08/09 http://bsdany.com 42
LYMPHOMA Ở TỴ HẦU
• Bệnh nhân nữ 47 tuổi,
hạch cổ hai bên từ 2
tháng nay.
• Hình 1 và hình 2: Nội
soi qua mũi phải, nhận
thấy có nhiều mô tăng
sinh hạnh nhân nằm
trên khắp niêm mạc tỵ
hầu.
• Sinh thiết với kết quả
mô học: lymphoma tế
bào to.

05/08/09 http://bsdany.com 43
UNG THƯ TỴ HẦU
• Hình 1: Nội soi qua
mũi trái thấy u nóc
vòm, sinh thiết với
kết quả mô học
carcinoma tế bào
gai xâm lấn.

05/08/09 http://bsdany.com 44
UNG THƯ TỴ HẦU
• Bệnh nhân nam 41
tuổi, chụp CT kiểm
tra vì chấn thương
vùng đầu, tình cờ
phát hiện thương
tổn u vùng tỵ hầu
(hình 2, hình 3).

05/08/09 http://bsdany.com 45
UNG THƯ TỴ HẦU

05/08/09 http://bsdany.com 46
UNG THƯ TỴ HẦU
• Bệnh nhân nữ 64
tuổi, nghẹt mũi,
nuốt vướng từ 1
năm nay, nổi hạch
cổ trái 2 tháng
nay.
• Hình 4: Nội soi qua
mũi trái thấy u lớn
chiếm gần hết tỵ
hầu.
05/08/09 http://bsdany.com 47
UNG THƯ TỴ HẦU
• Hình 5, hình 6: nội
soi qua ngã họng
trước thấy u xâm
lấn vòm khẩu cái
mềm.
• Kết quả mô học
xác định carcinoma
tế bào gai xâm lấn.

05/08/09 http://bsdany.com 48
UNG THƯ TỴ HẦU

05/08/09 http://bsdany.com 49
UNG THƯ TỴ HẦU
• Hình 7: Bệnh nhân
nam 61 tuổi, ù tai
phải, nội soi phát
hiện u ở gờ vòi
phải và thành sau
tỵ hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 50
UNG THƯ TỴ HẦU
• Hình 8: Bệnh nhân
nam 70 tuổi, ù tai
phải, hạch cổ phải.
Nội soi thấy u sùi ở
nóc, thành sau và
bên phải tỵ hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 51
UNG THƯ TỴ HẦU
• Hình 9: Bệnh nhân
nam 51 tuổi, nhức
đầu, ù tai phải, lác
mắt phải. Nội soi
nhìn thấy u sùi ở tỵ
hầu.

05/08/09 http://bsdany.com 52
UNG THƯ TỴ HẦU
• Hình 10: Bệnh
nhân nữ 63 tuổi,
hạch cổ phải. Nội
soi thấy u sùi ở
nóc, thành sau và
gờ vòi phải.

05/08/09 http://bsdany.com 53
UNG THƯ TỴ HẦU
• Hình 11: Bệnh
nhân nữ 47 tuổi,
nhức đầu 2 tháng
nay, hạch cổ trái.
Nội soi qua mũi trái
thấy nóc tỵ hầu
sần sùi.

05/08/09 http://bsdany.com 54
UNG THƯ TỴ HẦU
• Hình 12: Bệnh
nhân nam 44 tuổi,
nghẹt mũi, ù tai
trái 3 tháng. Nội
soi qua mũi trái
thấy u bít gần hết
mũi sau trái.

05/08/09 http://bsdany.com 55
Néi soi khÈu hÇu
§inh Ngäc Hµ

05/08/09 http://bsdany.com 56
giải phẫu học
• §/n: Khẩu hầu là một khoang nằm giữa tỵ
hầu và thanh hầu - hạ họng, giới hạn trên
là một bình diện nằm ngang bờ dưới của
khẩu cái, giới hạn dưới là một bình diện
nằm trên xương móng.
• Mặt trước là eo họng gồm: khẩu hầu,
amygdale và phần sau của lưỡi.
• Mặt sau là thành sau khẩu hầu. Hai mặt
bên: amygdales nằm trong hố amygdales,
hố này có trụ trước và trụ sau.
05/08/09 http://bsdany.com 57
Hình 1: Khẩu hầu qua soi từ miệng: nhìn rõ eo họng, thành sau và hai
thành bên.
05/08/09 http://bsdany.com 58
Hình 2: khẩu hầu qua soi từ mũi.
05/08/09 http://bsdany.com 59
Viªm Amygdales
• Hình 1: bệnh nhân
nữ 31 tuổi, sốt cao
đau họng 3 ngày.
Amygdale trái phì
đại, bề mặt nhiều
hốc mũ.

05/08/09 http://bsdany.com 60
Viªm Amygdales
• Hình 2: Bệnh nhân
nam 24 tuổi, nuốt
đau 1 tuần,
amygdales hai bên
phì đại, sung
huyết.

05/08/09 http://bsdany.com 61
Viªm Amygdales

Hình 3 và hình 4: Bệnh nhân nữ 20 tuổi. Nuốt đau, sốt cao 2 ngày.
Khám thấy amygdales hai bên phì đại, có tụ mũ trên amygdale phải.
05/08/09 http://bsdany.com 62
K Amygdales
• Hình 1a: Bệnh
nhân nam 36 tuổi,
hình ảnh soi từ mũi
cho thấy u sùi hố
amygdale trái xâm
lấn vòm khẩu cái
mềm.

05/08/09 http://bsdany.com 63
K Amygdales
• Hình 1b: Soi qua
ngả miệng: u sùi
amygdale trái xâm
lấn trụ trước,trụ
sau và khảu cái
mềm. Kết quả
GPB: squamous
cell carcinoma

05/08/09 http://bsdany.com 64
K Amygdales

• Hình 2: bệnh nhân nam 48 tuổi. U sùi


amygdale phải. Kết quả giải phẩu
05/08/09
bệnh:squamouscell carcinoma
http://bsdany.com 65
K Amygdales
• Hình 3: bệnh nhân
nữ 32 tuổi, sần sùi
trong hố amygdale
phải và trụ trước
bên phải. Kết quả
Giải phẩu bệnh:
squamouscell
carcinoma

05/08/09 http://bsdany.com 66
K Amygdales
• Hình 4: Bệnh nhân
nam 61 tuổi, đau
họng phải 2 tháng
nay. U sùi hố
amygdale phải xâm
lấn trụ trước. Kết
quả mô học:
squamous cell
carcinoma.

05/08/09 http://bsdany.com 67
BƯỚU MẠCH MÁU VÙNG HẦU

• Hình 1: bệnh nhân nữ 26 tuổi, khám bệnh


vì nuốt vướng, khàn tiếng từ nhỏ. Nội soi
thấy có bướu mạch máu lan tỏa vùng khẩu
hầu và thanh quản
05/08/09 http://bsdany.com 68
BƯỚU MẠCH MÁU VÙNG HẦU

• Hình 2: Bệnh nhân nam 17 tuổi, chảy máu


mũi phải nhiều lần. Nội soi thấy nhiều
bướu mạch máu lan tỏa trên khẩu cái
mềm và thành bên
05/08/09 trái tỵ hầu.
http://bsdany.com 69