แนวทางการดาเนินงาน

เมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ (Eco Industrial Town)
ในประเทศไทย

วันพฤหัสบดีที่ 16 กรกฎาคม 2555
หลักสูตร อุตสาหกรรมจังหวัด
โรงแรมเดอะทวิน ทาวเวอร์ กรุงเทพมหานคร

ความเชื่อมโยงกับนโยบายของประเทศ
แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 11 พ.ศ. 2555-2559
 ยุทธศาสตร์การปรับโครงสร้างเศรษฐกิจสู่การเติบโตอย่างมีคุณภาพและยั่งยืน

แนวทางการพัฒนา / การปรับโครงสร้างเศรษฐกิจสู่การพัฒนาที่มีคณ
ุ ภาพและยั่งยืน /การพัฒนาอุตสาหกรรม :
พัฒนาเมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ
และฟื้นฟูสิ่งแวดล้อมในพื้นที่
อุตสาหกรรมหลักของประเทศ

การสร้างความตระหนักถึงการอยู่รว่ มกันของอุตสาหกรรมและชุมชน
ส่งเสริมให้ภาคเอกชน ชุมชน สถาบันการศึกษาและภาครัฐร่วมกัน
พัฒนา
• เตรียมพัฒนาพื้นที่เศรษฐกิจหลักแห่งใหม่
• จัดทาข้อมูลขีดความสามารถการรองรับมลพิษของพื้นที่เพื่อเป็นเกณฑ์
กากับการพัฒนาอุตสาหกรรมให้มคี วามสมดุลกับพื้นที่และชุมชน

นโยบายของคณะรัฐมนตรี (แถลงต่อรัฐสภา เมื่อ 23 ส.ค. 54)
 นโยบายเศรษฐกิจ (นโยบายปรับโครงสร้างเศรษฐกิจ / ภาคอุตสาหกรรม) :
ข้อ 7) เร่งพัฒนาภาคอุตสาหกรรมให้เป็น
มิตรกับสิ่งแวดล้อม มีความรับผิดชอบต่อ
สังคม และอยูร่ ่วมกับชุมชนได้

พัฒนาเมืองหรือพื้นที่
อุตสาหกรรมเชิงนิเวศ

ลดการใช้
ทรัพยากร

ปรับปรุงเทคโนโลยี
การผลิต

เพิ่มปริมาณการใช้
พลังงานทดแทน

ลดปริมาณการ
ปล่อย GHG

สนับสนุนการมี
ส่วนร่วมของชุมชน

ระบบ เฝ้าระวัง ตรวจติดตามและตรวจสอบมลพิษ 4. ระบบธรรมาภิบาล 9. ระบบบาบัดมลพิษ (นา อากาศ ขยะและกากของเสีย) 3. แต่งตั้งคณะกรรมการพัฒนาอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ (ภายในปี 55) Eco Industrial Town Policy . ระบบเศรษฐกิจสีเขียว ศึกษาข้อมูลพื้นฐาน Policy Making จัดประชุมทาร่างรูปแบบการพัฒนา วิเคราะห์และประเมิน ประเด็นการพัฒนา สอดคล้อง กับ 5 มิติ จัดทา ข้อเสนอการ พัฒนา ครม. ระบบโครงสร้างพืนฐาน 5.เห็นชอบ กาหนดรูปแบบการพัฒนา Eco Industrial Town (ภายใน 6 เดือน) กอช. ผังเมือง 2. ระบบข้อมูลข่าวสาร 8.2556 2555 2557 2558 2562 Extend Result ขยายผล Pilot Area Implement แต่งตั้งคณะ กรรมการเชิง พื้นที่ ตั้งคณะ ทางาน Eco Industrial Town อย่างน้อย ** แห่ง กระบวนการจัดทาแผน แม่บทพัฒนา Eco Town เชิงพื้นที่ กาหนดรูปแบบการพัฒนา Implement ประเมิน ติดตาม และรายงานผล Policy Support โครงสร้างการบริหารจัดการ กฎหมายและกฎระเบียบ Supporting Infrastructures 1. ระบบการศึกษา วิจัยและพัฒนา 7. ระบบสาธารณสุข ความปลอดภัย และอาชีวอนามัย 6.

• ปรับปรุงและพัฒนากระบวนการ ผลิตให้มปี ระสิทธิภาพ • ปรับปรุงประสิทธิภาพการใช้พลังงาน/น้า • บาบัดและกาจัดมลพิษให้ดีกว่ามาตรฐาน • ดาเนินการตามหลักการ 3Rs.คณะกรรมการพัฒนาอุตสาหกรรมแห่งชาติ (กอช. CSR และ การส่งเสริมวิสาหกิจชุมชน • สร้างเครือข่ายสังคมรีไซเคิล (Recycling Society) • สร้างประชาคมและเครือข่าย ในพื้นที่ • เครือข่ายสังคมรีไซเคิล • การบริโภคสีเขียว • เฝ้าระวัง ติดตามตรวจสอบ คุณภาพสิ่งแวดล้อม • ติดตามและประเมินผล จัดสรรเงินลงทุน การมีส่วนร่วม โรงงานในพื้นที่ ภาคประชาชนและ NGO องค์กรในพื้นที่ • ค้นคว้าและพัฒนา เทคโนโลยีและ นวัตกรรมการผลิตและจัดการ มลพิษ • พัฒนาระบบการเฝ้าระวังติดตาม ตรวจสอบคุณภาพสิง่ แวดล้อม • พัฒนาตัวชี้วัดในพื้นที่ และ มาตรการจัดการสิ่งแวดล้อมในพื้นที่ • พัฒนาศักยภาพและองค์ความรู้ • ติดตามและประเมินผล วิจัยและพัฒนา สถาบันการศึกษาวิจัย .) กาหนดนโยบาย เสนอนโยบาย คณะกรรมการระดับพื้นที่/ภาค (คณะกรรมการพัฒนาพื้นที่บริเวณชายฝั่งทะเลตะวันออก) คุณภาพ ชีวิตที่ดี สิ่งแวดล้อม การมี ส่วนร่วม ที่ดี เสนอโครงการ คณะกรรมการพัฒนาเมืองอุตสาหกรรมเชิงพื้นที่ กาหนดนโยบาย เสนอแผนปฏิบัติการ คณะทางานเชิงพื้นที่หรือเชิงประเด็น • เป็นเจ้าภาพหลัก/จัดทาแผนงาน • บริหารจัดการงบประมาณ • จัดหาระบบโครงสร้างพื้นฐานและ ระบบสาธารณสุข • จัดหาระบบบาบัดมลพิษส่วนกลาง • เฝ้าระวัง ตรวจติดตามและ ตรวจสอบมลพิษ/เผยแพร่ต่อ ชุมชน • พัฒนาบุคลากรให้มีความรู้ นโยบาย/สนับสนุนงบประมาณ จังหวัด/อปท.

2 ส่งเสริมและสนับสนุนอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ (ส่งเสริม สถานประกอบการให้เข้าสู่อุตสาหกรรมเชิงนิเวศ บริหารจัดการ กากของเสียอุตสาหกรรมหรือวัสดุเหลือใช้อย่างครบวงจร) .นโยบายกระทรวงอุตสาหกรรม ประเด็นยุทธศาสตร์ ที่ 4 ของกระทรวงอุตสาหกรรม (ปี 2553-2556) “การส่งเสริมอุตสาหกรรมที่รับผิดชอบต่อสังคม บริหารจัดการ ทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมอย่างสมดุล” กลยุทธ์ 4.

การพัฒนา เมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ (Eco Industrial Town) หมายถึง การพัฒนาเศรษฐกิจอุตสาหกรรมของพื้นที่ให้เจริญเติบโตไปพร้อม กั บ การดู แ ลสภาพแวดล้ อ มที่ ดี ไม่ ก่ อ ให้ เ กิ ด ผลกระทบต่ อ ชุ ม ชนและ สิ่งแวดล้อม ประการสาคัญ มีการดูแลคุณภาพชีวิตของคนในพื้นที่ให้ดียิ่งขึ้น โดยอาศัยความร่ว มมือ ของคนในพื้นที่ และทุ ก คนต้อ งมีความจริงจังในการ ดาเนินการร่วมกัน โดยสามารถดาเนินการได้ทุกระดับเริ่มตั้งแต่ 1) ระดับปัจเจกชน เช่น ครอบครัวและโรงงาน (Green Family / Green Factory) 2) ระดับกลุ่มอุตสาหกรรมหรือชุมชน เช่น นิคมอุตสาหกรรม เขต ประกอบการอุตสาหกรรม หรือหมูบ ่ ้าน หรือตาบล (Eco Industrial Zone/Estate / Eco Community) 3) ระดับเมือง (Eco Town / Eco City) หรือเครือข่ายของเมืองหรือ จังหวัด .

ระบบข้อมูลข่าวสาร 8. ระบบสาธารณสุข ความปลอดภัย และอาชีวอนามัย 6.แนวคิดลาดับการพัฒนา Green Factory สู่ Eco Town 1. ระบบโครงสร้างพื้นฐาน 5. ผังเมือง 2. ระบบเฝ้าระวัง ตรวจติดตามและตรวจสอบมลพิษ 4. ระบบบาบัดมลพิษ (น้า อากาศ ขยะและกากของเสีย) 3. ระบบธรรมาภิบาล 9. ระบบการศึกษา วิจัยและพัฒนา 7. ระบบเศรษฐกิจสีเขียว Eco City / Eco Town เมืองน่าอยู่ เมืองยั่งยืน Eco Industrial Town เมืองน่าอยู่ คู่อุตสาหกรรม Green School Green Family Eco Industrial Zone/Estate Eco Community Green Factory .

เมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ (Eco Industrial Town) การพัฒนาพื้นที่อุตสาหกรรมที่สร้างความสมดุลทั้งทางด้าน เศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อมและสังคม โดยการมีส่วนร่วมของทุก ภาคส่วน ทาให้อุตสาหกรรมอยู่ร่วมกับชุมชนได้อย่างเป็นสุข และยั่งยืน .

วัตถุประสงค์ อุตสาหกรรมอยู่ร่วมกับชุมชนได้อย่างเป็นสุขและยั่งยืน แนวคิด อุตสาหกรรมเป็นส่วนหนึ่งของชุมชน .

3 Rs • สร้างความร่วมมือในกลุ่มอุตสาหกรรมทั้งในและนอกพื้นที่ (ใช้ ทรัพยากรร่วมกัน ประหยัดการใช้พลังงาน แลกเปลี่ยนของเสีย ฯ ) • สร้างพื้นที่ของการใช้วัสดุหมุนเวียน (Recycling Society) และพื้นที่ลด การปล่อยก๊าซที่ทาให้เกิดสภาวะโลกร้อน (Low carbon Society) • การมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วนโดยเฉพาะชุมชนในการพัฒนาพื้นที่ .กลยุทธ์การพัฒนาเมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ • การพัฒนาเชิงพื้นที่ที่มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมน้อยที่สุดหรือไม่มีการ ปล่อยมลพิษ (Zero Emission) โดยใช้ Cleaner Technology.

แนวทางการพัฒนาเมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศในประเทศไทย กายภาพ การบริหาร จัดการ สิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ 5 มิติ สังคม .

การจัดการคุณภาพ อากาศ 13. การจัดการพลังงาน 15. คุณภาพชีวิตและสังคม ของชุมชนโดยรอบ 3. การจัดการด้านความ ปลอดภัยและสุขภาพ 19. การตลาด . กระบวนการผลิต 17. การพัฒนาและรักษา ระบบบริหารระดับสากล 10.คุณลักษณะเมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศใน 5 มิติ 20 ด้าน กายภาพ เศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม 1. เศรษฐกิจอุตสาหกรรม 8. การบริหารจัดการพืน้ ที่ อย่างมีส่วนร่วม 4. การจัดการคุณภาพน้า 12. การเฝ้าระวังคุณภาพ สิ่งแวดล้อม 20. การออกแบบอาคาร และบริเวณโดยรอบ สังคม บริหารจัดการ 11. ข้อมูลข่าวสารและการ รายงาน 5. การขนส่ง 2. การจัดการเสียง 16. คุณภาพชีวิตและสังคม ของพนักงาน 7. การจัดการกากของ เสียและวัสดุเหลือใช้ 14. ประสิทธิภาพ เชิงนิเวศ 18. การวางผังที่ตั้งและ การจัดพืน้ ที่ 6. เศรษฐกิจท้องถิ่น 9.

การเฝ้าระวังคุณภาพ สิ่งแวดล้อม : มีระบบการเฝ้าระวังคุณภาพสิ่งแวดล้อม อย่างมีส่วนร่วม 1. อุบัติเหตุร้ายแรงเป็นศูนย์ (Zero Accident) 16. การใช้ประโยชน์ พื้นที่มีประสิทธิภาพ และเป็นมิตรกับ สิ่งแวดล้อม 2.คุณภาพชีวิตและสังคมของ พนักงาน : พนักงานในพื้นที่มีศักยภาพคุณภาพ ชีวิตและสังคมที่ดี 17. การวางผังที่ตั้ง และการจัดพื้นที่ 1. การจัดการคุณภาพน้้า : 1. การใช้พลังงานในพื้นที่มีประสิทธิภาพ 2.คุณลักษณะเมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ (Eco Industrial Town) มิติกายภาพ : มิติเศรษฐกิจ : มีทาเลที่ตั้งสอดคล้องกับผังเมือง และ มี ก ารวางผั ง การใช้ ป ระโยชน์ พื้ น ที่ กลมกลืนกับสิ่งแวดล้อม มีความคุ้มค่าในการผลิต และ การเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจของ ท้องถิ่น ผู้ประกอบกิจการ และชุมชน อย่างมั่นคง 1. ประสิทธิภาพเชิงนิเวศ : 14. การตลาด : ผู้ประกอบการ ผลิตสินค้าที่เป็นมิตรกับ สิ่งแวดล้อมและเป็นที่ต้องการ ของตลาด 6. ที่ตั้งของ อุตสาหกรรมเหมาะสม กับสภาพแวดล้อมและ การพัฒนาของเมือง 2. กระบวนการผลิต : ความดังของเสียงจากภาคการผลิต ไม่รบกวนชุมชน ผู้ประกอบการมีการผลิตที่เป็นมิตรกับ สิ่งแวดล้อม 13. การจัดการเสียง : 12. อุตสาหกรรมมีความปลอดภัยไม่ส่งผล กระทบต่อสุขภาพพนักงานและชุมชน 2. การจัดการด้านความปลอดภัย และสุขภาพ : ประสิทธิภาพเชิงนิเวศของอุตสาหกรรม เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง 15. เศรษฐกิจของท้องถิ่น : เศรษฐกิจท้องถิ่นมีการ เจริญเติบโตอย่างมั่นคง 5. การจัดการกาก ของเสีย และวัสดุ เหลือใช้ : มิติสังคม : มิติการบริหารจัดการ : พนั ก งานในพื้ น ที่ แ ละชุ ม ชน โดยรอบมี คุ ณ ภาพชี วิ ต และ สังคมที่น่าอยู่ การบริ ห ารจั ด การในพื้ น ที่ อ ย่ า งเป็ น ระบบ โดยการมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้ เสีย และมีการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง 8. อัตราส่วนการปลดปล่อยคาร์บอนต่อ ผลิตภัณฑ์ฯที่ลดลง 10. การปล่อยน้าทิ้งเป็นศูนย์ (Zero Discharge) 3. เศรษฐกิจของ ภาคอุตสาหกรรม : ภาคการผลิตและบริการมี ความคุ้มค่าและเจริญเติบโต 4. คุณภาพชีวิตและสังคม ของคนในท้องถิ่นโดยรอบ : ชุมชนมีศักยภาพและน่าอยู่ 18. การจัดการพลังงาน : ของเสียเป็นศูนย์ (Zero Waste) 1. คุณภาพอากาศไม่ส่งผลกระทบต่อ สิ่งแวดล้อมและชุมชน 2. การขนส่ง: ผู้ประกอบการ มีการบริหารจัดการโลจิสติกส์ที่ มีประสิทธิภาพและเป็นมิตรกับ สิ่งแวดล้อม (Green Logistics) มิติสิ่งแวดล้อม : มีการจั ด การคุ ณ ภาพสิ่งแวดล้อ มที่ ดี ล ด แ ล ะ ป้ อ ง กั น ม ล พิ ษ ใช้ทรัพยากรและพลังงานอย่างคุ้มค่า 7. การจัดการคุณภาพอากาศ : 1. คุณภาพน้าทิ้งไม่ส่งผลกระทบต่อชุมชน 9. มีน้าใช้เพียงพอ 2. การบริหารจัดการพื้นที่ อย่างมีส่วนร่วม : การบริหารจัดการในพื้นที่เป็นไป อย่างมีระบบ โดยการ มีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้เสีย 19. การพัฒนาและรักษา ระบบบริหารระดับสากล : มีการใช้ระบบบริหารระดับสากล อย่างต่อเนื่อง 20. ข้อมูลข่าวสารและการ รายงาน : มีข้อมูล ข่าวสารที่ถกู ต้อง เหมาะสม เพื่อเผยแพร่ภายในพื้นที่ . การออกแบบ อาคารและบริเวณ โดยรอบ : อาคารและบริเวณ โดยรอบประหยัด พลังงานและเป็นมิตร กับสิ่งแวดล้อม 3. ส่งเสริมการใช้พลังงานทางเลือก 11.

7 ล้านบาท ปี 2554 จานวน 4.75 ล้านบาท ปี 2555 จานวน 10.โครงการพัฒนาเมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศของ กรอ. ระยะเวลาในการดาเนินงาน พ. 2553 – 2557 (5 ปี) พื้นที่ เขตประกอบการอุตสาหกรรม สวนอุตสาหกรรม ชุมชนอุตสาหกรรม งบประมาณ : ปี 2553 จานวน 2.0 ล้านบาท ปี 2557 ตั้งงบประมาณ 15.ศ.0 ล้านบาท .0 ล้านบาท ปี 2556 ตั้งงบประมาณ 10.

การดาเนินการพัฒนา เมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ โดย กรมโรงงานอุตสาหกรรม ปี 2553-2554 เขตประกอบการสวนอุตสาหกรรมโรจนะ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา สวนอุตสาหกรรมบางกระดี จังหวัดปทุมธานี .

การดาเนินการพัฒนา เมืองอุตสาหกรรมเชิงนิเวศ โดย กรมโรงงานอุตสาหกรรม ปี 2555 เขตประกอบการอุตสาหกรรม IRPC ชุมชนอุตสาหกรรม IPP จังหวัดระยอง สวนอุตสาหกรรมเครือสหพัฒน์ศรีราชา จังหวัดชลบุรี สวนอุตสาหกรรมเครือสหพัฒน์กบินทร์บุรี สวนอุตสาหกรรม 304 อินดัสเตรียลปาร์ค จังหวัดปราจีนบุรี .

องค์ประกอบความสาเร็จ • การมีส่วนร่วมของชุมชนในพื้นที่อย่างจริงจัง • การพัฒนาเครือข่ายความร่วมมือให้เข้มแข็ง • การประกอบกิจการด้วยความรับผิดชอบต่อ สังคม .

 การสร้างการมีส่วนร่วมของชุมชน การชี้แจงข้อมูลโครงการต่อ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น การประชุมกลุ่มย่อยสร้างความร่วมมือ ครั้งที่ 1 เมษายน 2553 ผู้เข้าร่วมประชุม 24 คน จาก 11 บริษัท การประชุมกลุ่มย่อยฯ ครั้งที่ 2 พฤษภาคม 2553 ผู้เข้าร่วมประชุม 41 คน จาก 27 บริษัทและอปท. .

อุตสาหกรรมสีเขียว : Green Industry .

อุตสาหกรรมสีเขียว : Green Industry • ระดับที่ 1 ความมุ่งมั่นที่จะลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมโดยสถานประกอบการต้องจัดทา แผนปรับปรุงกระบวนการผลิต (Green Commitment) • ระดับที่ 2 การดาเนินกิจกรรมเพื่อลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมตามความมุ่งมั่นที่ได้ตั้งไว้ (Green Activity) • ระดับที่ 3 การบริหารจัดการสิ่งแวดล้อมอย่างเป็นระบบ หรือได้รับการรับรองมาตรฐาน ด้านสิ่งแวดล้อมต่างๆ รวมทั้งการได้รับรางวัลด้านสิ่งแวดล้อมที่เป็นที่ยอมรับ (Green System) • ระดับที่ 4 การที่ทุกคนในองค์กรให้ความร่วมมือร่วมใจทากิจกรรมที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม จนกลายเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมองค์กร และนาแนวความคิดนี้ไปใช้ในการพัฒนาในทุก ขั้นตอนการผลิต (Green Culture) • ระดับที่ 5 การแสดงถึงการขยายเครือข่ายตลอดห่วงโซ่อุปทานสีเขียว โดยสนับสนุนให้คู่ค้า และพันธมิตรเข้าสู่กระบวนการรับรองเครื่องหมายสีเขียวด้วย (Green Network) .

ได้อะไรจากการเป็นอุตสาหกรรมสีเขียว ผลที่ได้รับ แรงผลักดัน • การพัฒนาอุตสาหกรรมอย่างยั่งยืน • เกิดสังคมรีไซเคิล • มีผลการดาเนินงานด้านสิ่งแวดล้อมสูงกว่าที่ กฎหมายกาหนด • เป็นปัจจัยการแข่งขันเชิงธุรกิจ • สร้างความเชื่อมั่นและความรับผิดชอบต่อสังคม • ภาพลักษณ์ที่ดีกับอุตสาหกรรม • สร้างอานาจต่อรองในการจัดซื้อจัดจ้างเพิ่มขึ้น • ข้อกาหนดด้านการค้า (nontechnical trade barrier) • ความต้องการของสังคม • ความต้องการของลูกค้า • ความอยู่รอดของอุตสหากรรม • การแข่งขันเชิงธุรกิจ • ค่าใช้จ่าย • กระแสโลก (Global Trend) .

.

th/iwmb .Thank You for Attention นายบัณฑิต ตันเสถียร Mr. 02202 4165.Bundit TUNSATHIEN สานักบริหารจัดการกาก อุตสาหกรรม 75/6 ถนนพระรามที่ 6 กรมโรงงานอุตสาหกรรม แขวงทุ่งพญาไท เขตราชเทวี กรุงเทพมหานคร 10400 โทรศัพท์ 0 2202 4168.diw. 02202 4242 โทรสาร 02354 1639 e-mail : iwmb@diw.go.th website : http://www.go.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful