You are on page 1of 16

Vormen van kunstwaardering:

Woord en beeld

Romeinse Tijd
Horatius, Ars Poetica (eerste eeuw v. Chr.)
Vers 361: Pozie is als schilderkunst; het ene gedicht/schilderij zal je beter bevallen als je er dichtbij staat, het andere als je op enige afstand staat.

Middeleeuwen

Bible Moralise, Wenen, sterreichische Nationalbibliothek, Cod. 2554

Marquettebijbel, Los Angeles, Getty Museum, Ms.Ludwig I 8, V1, Folio 10v

Carmina figurata Douai, Bibliothque municipale, ms. 340

Nieuwe Tijd
Teruggrijpen naar Oudheid: Horatius
Een gedicht is een sprekend schilderij en een schilderij is een zwijgend gedicht

Ontstaan beeldgedichten
Doel: Schilderij d.m.v. woorden aan de lezer laten zien

Nieuwe Tijd
Joost van den Vondel
De Vaan van Zwieten wagt om Medicis t'onthalen Maar voor zoo groot een ziel is Dam en Markt te kleen En 't oog der burgerij te zwak voor zulke stralen Die Zon van 't Kristenrijk, is Vleesch noch Vel noch Been Vergeef het dan Sandrart, dat hij haar maalt van steen.
Joachim von Sandrart, Compagnie kapitein Bicker, ca. 1638, Rijksmuseum, Amsterdam.

Vanaf 18de eeuw


Gedicht < Klank Dynamisch In de tijd verlopend > Schilderij Beeld Statisch Momentopname

Idee Materie

Eind 19de eeuw


In artistieke kringen Woord-beeldrelatie wordt benadrukt

Eind 19de eeuw


Guillaume Apollinaire (1880-1918) Calligrammes

Eind 19de eeuw


Paul van Ostaijen (1896-1926)

Naar Pieter Bruegel de Oude, De val van Icarus, 1558, KMSKB.

Johannes Vermeer, Brieflezende vrouw

Brieflezende vrouw - Anna Enquist


Je vraagt wat deed ik voor ik bij het raam de brief los vouwde. Wel - ik las de brief. Er zijn twee soorten tijd. De ene, die ik haat, verstrijkt hierbuiten. Als mijn voet de drempel kruist staan daar de borstelmaker en de meid, ze willen iets, ze dwingen mij te springen in die vaart.

Dan komt hij niet meer terug, dan is zijn schip vergaan. Er blaft een hond. Ik sluit de deur
en in de kamer met het bleke licht lees ik de brief. De afgesleten woorden - suikertje, mijn hartendief brengen mij terug in de gestolde tijd, die andere, waarin hij nog naar huis vaart en verrast mijn bolle jak zal zien en mij zal vragen wat ik deed. Ik knevelde de tijd. Ik las je brief.

Radio 1: Kleur in E-Mineur

http://www.radio1.be/files/redactie/kiem/index.html