AMALI 4 TAJUK

:

MENGUKUR DAN MEMBANDINGBEZA KEPELBAGAIAN SPESIS PENGENALAN :

Biokepelbagaian merupakan kepelbagaian benda hidup di muka bumi sama ada flora atau fauna. Kepelbagaian hidupan juga termasuklah kepelbagaian dalam kalangan spesis, di antara spesis dan ekosistem yang sama atau berbeza. Pemuliharaan adalah cara manusia mengurus alam semulajadi untuk mendapat hasil yang terbaik untuk generasi sekarang sambil mengekalkan potensinya untuk keperluan generasi akan datang. Oleh itu, pemuliharaan ialah satu usaha positif, merangkumi pemeliharaan, sokongan, penggunaan lestari, pemulihan dan penambahbaikan kepada alam semula jadi. Biodiversiti atau kepelbagaian hidupan bermaksud kepelbagaian organisma hidup termasuklah daratan, laut, ekosistem akuatik atau diperantaraannya. Ia merangkumi semua hidupan dalam ekosistem atau seluruh bumi termasuk hidupan laut. Biokepelbagaian selalu digunakan untuk mengukur keadaan sistem biologi yang sihat. Kepelbagaian hidupan di bumi hari ini terdiri daripada berjuta-juta spesis biologi yang tersendiri hasil daripada evolusi 3.5 juta tahun lalu.Kekayaan adalah ukuran jumlah kehadiran organisma yang berbeza jenis dalam sesuatu kawasan tertentu. Kepelbagaian biologi boleh diukur dengan banyak cara. Dua faktor utama diambil kira semasa mengukur kekayaan dan kesamarataan kepelbagaian. Sebagai contoh, kekayaan spesis adalah jumlah kehadiran spesis yang berbeza. Walau bagaimanapun diversiti bukan hanya bergantung kepada kekayaan tetapi juga kepada kesamarataan. Kesamarataan pula membandingkan persamaan saiz populasi bagi setiap jenis spesis yang ada dalam sesuatu kawasan.Kekayaan spesis sebagai satu ukuran tersendiri tidak mengambil kira jumlah individu yang ada bagi setiap spesis. Ia memberikan pemberatan kepada semua spesis di mana individu yang sedikit sama dengan individu yang banyak. Jumlah spesis setiap sampel adalah ukuran bagi kekayaan. Kekayaan spesis dapat dikenal pasti apabila didapati lebih banyak spesis yang ada dalam satu sampel.

jumlah individu. ia sering digunakan untuk mengukur biodiversiti habitat. serta kelimpahan spesis masing-masing. Ia mengambil kira bilangan spesis yang hadir. di mana kita menggunakan “morphospecies” terhadap rama-rama yang dikumpulkan daripada 3 buah pulau. Pulau Talang-Talang dan Pulau Redang.Indeks Kepelbagaian Simpson ialah ukuran kepelbagaian spesis. Indeks kepelbagaian Simpson mengambil kira bilangan spesis. Dalam ekologi. Krayon pelbagai warna PROSEDUR : 1) Kesemua kupu-kupu dikelaskan dalam beberapa kumpulan. . dan sebahagian daripada jumlah yang dijumpai dalam setiap spesis. kemudian membuat sedikit cadangan berkaitan kepentingan pemuliharaan berdasarkan perbandingan ke atasnya. di mana setiap individu kepunyaan satu spesies yang berbeza. BAHAN DAN RADAS : Gunting. Nilai-nilai akan meningkat/bertambah kepada infiniti. Jika data banci lengkap digunakan. untuk membezakan diversiti spesis. Set Kupu-kupu Asia Tenggara. kita akan melihat pada contoh. kawasan sampel mestilah mempunyai saiz yang sama. Gam. Masyarakat yang mengandungi hanya satu spesies akan mempunyai nilai 1. Jika indeks digunakan untuk membandingkan kepelbagaian dalam kalangan komuniti.0. ni (ni – 1) D = N(N-1) / D = indeks kepelbagaian N = jumlah bilangan individu daripada semua spesies n = bilangan individu dalam satu spesies i = subskrip untuk mewakili bilangan spesies yang berbeza Amali ini mengkaji tentang diversiti spesis kupu-kupu dan membandingkannya antara tiga buah pulau iaitu Pulau Sipadan. saiz sampel mestilah sama. Dalam amali ini.

Prosedur yang sama diulang untuk spesis kupu-kupu yang lain. D atau secara manual. 64 8 - 3. 9 23 - . Pulau Sipadan 3 15 - 2. 3) Operasi unit taksonomi (operational taxonomic units) yang telah diberikan boleh dianggap sebagai spesis yang telah dibahagi dan setiap spesis baru itu diberi nama yang unik.2) Ciri-ciri umum yang terdapat pada kupu-kupu tetapi ada kepelbagaian masingmasing digunakan. 6) Kepelbagaian spesis dikira dari setiap pulau dengan menggunakan Indeks Kepelbagaian Simpson. KEPUTUSAN : Pulau TalangTalang Pulau Redang Jenis Spesis 1. 4) Satu kumpulan spesis kupu-kupu dipilih dan dikumpulkan dari ketiga-tiga pulau tersebut. 5) Bilangan individu yang hadir dalam sesuatu kumpulan spesis dikira dan data dimasukkan ke dalam jadual.

Pulau Sipadan Pulau TalangTalang Pulau Redang 5 12 4 5.Jenis Spesis 4. 4 2 - 9. 3 40 - . 11 - 11 8. 2 - 3 6. 9 - - 7.

18 14.257 =0. 10 12.382 D = Ʃ(n / N)2 (15/100)² + (8/100)² + (23/100)² + (12/100)² + (2/100)²+ (40/100)² D = Ʃ(n / N)2 (4/77)² + (3/77)² + (11/77)² + (18/77)² + (10/77)²+ (14/77)² + (10/77)² +(7/77)² =0.154 . 6 10 11.Jenis Spesis Pulau Sipadan Pulau TalangTalang Pulau Redang 10. 7 Jumlah bilangan Kekayaan Spesis Kesamarataan Spesis 116 10 100 6 77 8 D = Ʃ(n / N)2 (3/116)² + (64/116)² + (9/116)² + (5/116)² + (2/116)²+ (9/116)² + (11/116)² +(4/116)² + (3/116)² + (6/116)² = 0. 14 13.

Ekosistem yang sihat membantu mengekalkan spesis dan habitat serta menyediakan barangan dan perkhidmatan kepada manusia. Jumlah spesis setiap sampel adalah ukuran bagi kekayaan spesis bagi sesuatu ekosistem.154 D=6. ekosistem. Habitat adalah satu kawasan atau alam semula jadi di mana semua jenis spesis tumbuhan dan haiwan ini berkumpul untuk membentuk komuniti ekosistem. Apakah yang dimaksudkan dengan binaaan asas atau unit operasi taksonomi (operational taxonomic units) dari kepelbagaian? Terangkan.49 3 Jadual 1. Spesis adalah salah satu unit asas klasifikasi biologi dan tingkat taksonomi.62 Keutamaan untuk pemuliharaan 1 Pulau TalangTalang 1/0. Kesamarataan spesies pula adalah satu ukuran yang membandingan bilangan . Gen merupakan binaan asas kehidupan.89 2 Pulau Redang 1/0. lebih banyak spesis yang ada dalam satu sampel bermakna sampel itu mempunyai kekayaan spesis. habitat dan spesis. Empat binaan asas bagi biodiversiti ialah gen.257 D=3.Pulau Sipadan Index Simpson (D) 1/0. Terangkan apakah maksud kekayaan spesis dan kesamarataan spesis? Kekayaan spesis satu ukuran tersendiri tidak mengambil kira jumlah individu yang ada bagi setiap spesis. Ianya mengekalkan kepelbagaian genetik dengan memulihara spesies dan kepelbagaiannya adalah merupakan kekuatannya dalam pemuliharaan alam. Oleh itu. Spesies sering ditakrifkan sebagai satu kumpulan organisma mampu membiak dan menghasilkan keturunan yang subur. Ekosistem pula terdiri daripada interaksi antara organisma hidup dengan persekitarannya. Gen adalah unit molekul keturunan organisma hidup. 2.1 PERBINCANGAN : 1.382 D=2.

Manakala. Kekayaan spesies memainkan peranan yang penting kepada pemilihan pulau untuk pemuliharaan kerana sangat penting untuk memulihara pulau yang mempunyai kekayaan spesies yang paling sedikit agar nilai kepelbagaian itu tidak terus berkurang dan mengalami kepupusan spesis. Ia juga merujuk kepada sejauh mana perbezaan bilangan setiap spesis di dalam persekitaran yang sama. Bagaimana anda meletakkan sesuatu pulau-pulau tersebut untuk pemuliharaan? Adakah ini mengikuti nilai kepelbagaian? Apakah faktor lain yang ingin dijadikan rujukan dalam menyatakan keutamaan program pemuliharaan? Saya menyusun pulau yang perlu dipulihara berdasarkan kekayaan spesies dan bilangan individu dalam setiap spesis. Pulau yang paling kurang perlu dipulihara ialah Pulau Sipadan kerana pulau tersebut mempunyai kekayaan spesies yang paling banyak antara ketiga-tiga pulau iaitu sebanyak 11 dan bilangan individu yang paling banyak iaitu sebanyak 117. Pulau Sipadan pula menjadi kaya dengan spesis sebanyak 11 spesis manakala Pulau Talang-Talang dan Pulau Redang 9 dan 8 spesis. pulau kedua yang perlu dipulihara ialah Pulau Talang-Talang yang mempunyai kekayaan spesies sebanyak 9 dan bilangan individu sebanyak 100. 4.6. Bagi pulau yang paling perlu dipulihara ialah Pulau Redang yang mempunyai kekayaan spesies yang paling sedikit iaitu sebanyak 8 dan bilangan individu sebanyak 77.organisma dari beberapa spesis yang berbeza yang membina kekayaan sesuatu kawasan. 5. Apakah susunan untuk pulau daripada diversiti yang tertinggi kepada diversiti yang paling rendah? Susunan bagi diversiti tertinggi ke terendah ialah Pulau Redang. Pulau Sipadan dan Pulau Talang-Talang iaitu masing-masing 6. mengikut susunan Pulau Sipadan.5 dan 4. Jika dirujuk kepada jumlah individu bagi setiap pulau pula. 100 dan 77. Pulau TalangTalang dan Pulau Redang masing-masing berjumlah 117.5. Selain itu. 3. Faktor lain yang mempengaruhi pemilihan untuk .

Susunan bagi kepelbagaian tertinggi ke terendah mengikut Indeks Simpson ialah. Jika sesuatu ekosistem itu mempunyai kesamarataan spesis. apakah kriteria yang harus kita gunakan untuk menumpu usaha pemuliharaan ini terus dilakukan? Kriteria yang harus kita fokus ialah spesis yang hampir pupus dan spesis yang terancam oleh aktiviti manusia. Pulau Redang.6. Kepelbagaian spesies bergantung kepada bilangan individu. Spesis lain yang tidak mempunyai sebarang masalah tidak perlulah diberikan perhatian. Bilangan individu yang berbeza membawa kepada kekayaan spesies dan kesamarataan spesies yang berlainan. setiap pulau mempunyai kekayaan dan kesamarataan spesis dan juga Indeks Simpson yang berbeza dan boleh dibuat bandingan antara ketiga-tiga pulau tersebut. kuranglah kepentingannya untuk dipulihara. Cara yang boleh digunakan untuk menumpu usaha pemuliharaan ialah menggunakan kaedah in-situ bagi spesis yang terancam dan ex-situ bagi spesis yang hampir pupus. Kesamarataan spesies bergantung kepada bilangan sesuatu spesis berbanding satu spesis yang lain dalam satu ekosistem. Indeks Simpson digunakan untuk mengukur kepelbagaian spesis.pemuliharaan ialah kesamarataan spesies. KESIMPULAN : Setiap pulau mempunyai bilangan individu yang berbeza. Oleh itu. Jika kita tidak mempunyai sumber untuk melindungi semua spesies.5. 5. Pulau Sipadan dan Pulau Talang-Talang iaitu masing-masing 6. . 5.5 dan 4.

Dalam ekologi ia sering digunakan untuk mengukur biodiversiti dalam sesuatu habitat..Seterusnya. Oleh itu. Ia digunakan untuk mengira jumlah kehadiran spesis mahupun kelimpahan sesuatu spesis. . pertanian. Saya juga dapat belajar sesuatu yang baru iaitu mengenai indeks diversiti Simpson. Saya juga mendapat tahu konsep mengenai kekayaan spesis dan kesamarataan spesis. Saya juga belajar cara untuk memulihara spesis yang terancam mengikut keutamaan.Akibatnya.Ketidakseimbangan ekosistem ini mengurangkan sumger makanan dan habitat semula jadi hidupan liar .REFLEKSI : Saya bersyukur kepada tuhan kerana akhirnya saya dapat menyiapkan tugasan ini dengan sempurna. Perkembangan ekonomi dan pertambahan penduduk yang pesat telah menyebabkan beribu-ribu hektar hutan ditebang untuk dijadikan kawasan pembalakan. perindustrian dan pengangkutan.Gangguan ini seterusnya akan menyebabkan kematian serta kejatuhan kadar pembiakan hidupan liar. petempatan. saya juga mendapat kesedaran yang baru untuk memulihara dan memelihara spesis yang terancam di sekeliling kita. Saya mendapat tahu cara untuk mengira indeks diversiti secara manual dengan menggunakan formula yang betul. kesan kegiatan manusia terhadap tumbuh-tumbuhan semulajadi dan hidupan liar juga mendatangkan pelbagai masalah kepada ekosistem. Kesemua aktiviti ini akan menjejaskan kesejahteraan hidup manusia dan juga menggangu keseimbangan ekosistem hutan tersebut. Indeks diversiti Simpson adalah digunakan untuk mengukur kepelbagaian. Pemuliharaan dan pemeliharaan alam sekitar sangat penting kerana manusia saling bergantung kepada alam ini termasuklah tumbuhan dan haiwan untuk pelbagai kegunaan diri mereka. Selain itu. terdapat sebilangan spesis hidupan liar tidak dapat menyesuaikan diri dengan keadaan ekosistem yang baru. Generasi yang akan datang mungkin tidak berpeluang untuk mengenali kehidupan-kehidupan ini lagi. Saya mendapat banyak pengetahuan baru amali ini.

Chase..M..M. National capital and the economics of environment and development.sebagai manusia yang bertanggungjawab saya akan berusaha untuk menjaga alam sekitar dengan baik. America: Wm. SENARAI RUJUKAN : Barbier E. The relation between the number of species and the number of individuals in a random sample of an animal population. Selangor: IPTA Publications.(1943). Corbet. Shakinaz Desa & Co. Ecology Letters 5. (1995).(2002). Understanding Biology. Foo Yuen Kooi.B.(1994). Williams. C. J. E. Journal of Animal Ecology 12.B. College Matriculation Biology. New York: Island Press. Biodiversity and ecosystem functioning at local and regional spatial scales.. Bond. Bhd Raven & Johnson. . (2004). Johor: Penerbitan Pelangi Sdn. Fisher. C.S. 42–58.A. STPM Biology Volume 2. A. Brown Publisher. (2007). 467–470. R.