‫ھدف ادبيات‬ ‫ماکسيم گورکی‬

‫مفھوم واقعی زندگی در زيبايی و نيروی تالش به سوی ھدف است‬ ‫و ھستی در ھر لحظه بايد ھدفی بس عالی داشته باشد‬ ‫ترجمۀ ‪ :‬م‪.‬ھـ‪.‬شفيعيھا‬ ‫نسخۀ باز تايپ شده از روی‬ ‫سوم‪ ،‬تھران‬ ‫چاپ ّ‬ ‫تير ماه ‪١٣۵۴‬‬ ‫‪ ‬‬ ‫تھيه و تکثير از‪ :‬ھواداران سازمان فدائيان )اقليت(‬

‫اﻟﻜﺴﻰ ﻣﺎﻛﺴﻴﻤﻮوﻳﭻ ﭘﺸﻜﻮف ﻛﻪ ﺑﻌﺪﻫﺎ ﺑﺎ ﻧﺎم ﻣﺎﻛﺴﻴﻢ ﮔﻮرﻛﻰ ﺷﻬﺮﺗﻰ دﻧﻴﺎﮔﻴﺮ ﻛﺴﺐ ﻛﺮد‪،‬‬ ‫ﻛﻰ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﺷﺪ ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫در ﺳﺎل ‪ ١٨٦٨‬در ﻧﻴﮋﻧﻰ ﻧﻮوﮔﺮود ﻛﻪ ﺑﻌﺪﻫﺎ ﮔﻮر‬ ‫از ﻫﻤﺎن ﻛﻮدﻛﻰ ﻓﻘﺮ ﭼﻬـﺮهى ﻣﻨﺤـﻮس ﺧﻮد را ﺑﻪ او ﻧﻤﺎﻳﺎﻧﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻣﺪﺗﻰ ﻣـﺎﻧـﻊ‬ ‫ﮔﺮ ﻛﺸﺘﻰ و ‪ ...‬ﻛﺎر ﻣﻰ‬ ‫اداﻣﻪى ﺗﺤﺼﻴﻞ وى ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺷﺎﮔﺮد ﻛﻔﺎش‪ ،‬ﺷﺎﮔﺮد ﻧﻘﺎش‪ ،‬ﻛﺎر‬ ‫ﻛﺮد و زﻧﺪﮔﻰ را ﻣﻰﮔﺬراﻧﺪ‪.‬‬ ‫او »در ﻣﻴﺎن ﻣﺮدم« ﻣﻰزﻳﺴﺖ و »در ﻣﻴﺎن ﻣﺮدم« ﻛﺎر ﻣﻰﻛﺮد‪ .‬اﺷﺘﻴﺎﻗﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﺘﺎب ﭘـﻴـﺪا‬ ‫ﻛﺮده ﺑﻮد او را ﺑﻪ ﻃﺮف ﺷﻨﺎﺧﺘﻰ ﺳﺎزﻧﺪه ﭘﻴﺶ ﻣﻰراﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺟﻮاﻧﻰ او ﻧﻴﺰ ﻣﺜـﻞ ﻛـﻮدﻛﻰاش در ﻛﺎرﻫﺎى ﻃﺎﻗﺖﻓـﺮﺳﺎ ﺳﭙـﺮى ﺷﺪ‪ .‬ﺑﻌﻨـﻮان ﺑﺎرﺑﺮ اﺳﻜﻠـﻪ‪،‬‬ ‫ﻧﺎﻧﻮا‪ ،‬ﺑﺎﻏﺒﺎن‪ ،‬ﺧﻮاﻧﻨﺪهى آوازﻫﺎى دﺳﺘﻪ ﺟﻤﻌﻰ ﻛﺎر ﻛﺮد‪.‬‬ ‫در ﻣﺴﻴﺮ ﺗـﺤـﻮﻻت ﻓﻜـﺮى آن زﻣﺎن ﻛﺸـﻮرش ﻗﺮار ﮔـﺮﻓﺖ و ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪى ادﺑﻴـﺎت ﺳـﻴـﺎﺳـﻰ‬ ‫ﭘﺮداﺧﺖ‪ .‬در ﺳﺎل ‪ ١٨٩٢‬ﻧﻮﻳﺴﻨﺪهاى ﺳﺮﺷﻨﺎس ﺷﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﻗﺒﻞ از ﺗﺤﻮﻻت ﺳﺎل ‪» ١٩٠٥‬ﺳﺮود‬ ‫ﺷﺎﻫﻴﻦ« و »ﺳﺮود ﻣﺮغ ﻃﻮﻓﺎن« را ﻧﻮﺷﺖ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ از ﺳـﺮﻛﻮﺑﻰ ﺟﻨـﺒـﺶ ‪ ١٩٠٥‬ﺑﻪ ﺧﺎرج ﺳﻔـﺮ ﻛـﺮد‪ .‬رﻣﺎن »ﻣﺎدر« ﻣﺤﺼـﻮل ﻫﻤـﻴـﻦ دوره‬ ‫اﺳﺖ‪.‬‬ ‫وى در ﺳﺎل ‪ ١٩٣٢‬رﺋﻴﺲ اﺗﺤﺎدﻳﻪى ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﺷﻮروى ﺷﺪ و واﻗﻌﮕﺮاﻳﻰ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﮔﺮاﻳﺎﻧﻪ‬ ‫را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺷﻴﻮهى ﻧﮕﺎرش ﺑﻪ ﻧﻮﻳﺴﻨـﺪﮔﺎن ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻧﻤﻮد‪ .‬رﻣﺎن »ﻣﺎدر« ﻧﻴﺰ ﺑﻌﻨﻮان اﻟﮕﻮﻳﻰ ﺑﺮاى‬ ‫اﻳﻦ ﺷﻴﻮه ﻣﻌﺮﻓﻰ ﺷﺪ‪.‬‬

‫***‬
‫ﻛﺘﺎب ﺣﺎﺿﺮ اوﻟﻴﻦ ﺑﺎر در ﺳﺎل ‪ ١٣٢٩‬ﺷﻤﺴﻰ‪ ،‬ﺗﻮﺳﻂ اﻧﺘﺸﺎرات زوار ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﻴﺪه ﺑﻮد‪.‬‬ ‫در اﻳﻦ اواﺧﺮ ﻧﻴﺰ از ﻃـﺮف ﭼﻨﺪ ﺗﻦ از ﻧﺎﺷـﺮان — ﺑﻰ آﻧﻜﻪ ﻣﺘـﺮﺟﻢ ﻛﺘﺎب از آن اﻃﻼﻋﻰ داﺷﺘـﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ — ﭼﺎپ و ﭘﺨﺶ ﮔﺮدﻳﺪ ﻛﻪ ﺧﻮد ﺟﺎى ﮔﻠﻪ دارد‪ .‬اﻣﻴﺪ اﺳﺖ ﻧﺸﺮ ﺣﺎﺿـﺮ — ﻛـﻪ ﻣـﺘـﺮﺟﻢ‬ ‫ﮔﺮاﻣﻰ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻧﻈﺮ ﻛﺎﻣﻠﻰ در آن ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آورده اﺳﺖ — ﺗﺎ ﺣﺪودى ﻣﻮﺟﺒﺎت رﺿﺎﻳﺖ ﭘﻮﻳﻨﺪﮔﺎن‬ ‫ادﺑﻴﺎت راﺳﺘﻴﻦ را ﻓﺮاﻫﻢ آورد‪.‬‬ ‫ﻧﺎﺷﺮ‬

‫‪٢‬‬

‫‪ ...‬ﺷﺐ ﺑﻮد‪ ،‬ﻛﻪ از ﻣﺤﻔﻞ دوﺳﺘﺎن‪ ،‬ﺟﺎﻳﻰ ﻛﻪ آﺧﺮﻳﻦ داﺳﺘﺎن ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﻴﺪه ﺧﻮد را ﺧﻮاﻧﺪه ﺑﻮدم‪،‬‬ ‫ﺑﻴﺮون آﻣﺪه وارد ﺧﻴﺎﺑﺎن ﺷﺪم‪ .‬ﺑﺮ اﺛﺮ ﺗﻌﺮﻳ زﻳﺎدى ﻛﻪ از آن ﻛﺮده ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻫﻴﺠﺎن ﻣﻄﺒﻮﻋﻰ در ﻣﻦ اﻳﺠﺎد‬ ‫ﺷﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺎ ﺗﺄﻧﻰ در ﺧﻴﺎﺑﺎن ﺧﻠـﻮت ﮔﺎم ﺑﺮﻣﻰداﺷﺘﻢ و ﺑﺮاى ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎر در ﻋﻤـﺮم ﺗﺎ اﻳﻦ ﺣﺪ از ﻧﺸﺎط‬ ‫زﻧﺪﮔﻰ ﺳﺮﻣﺴﺖ ﺷﺪه ﺑﻮدم‪.‬‬ ‫ﮔﺎن ﺑﺮ آﺳﻤﺎن ﺑﻰ اﺑﺮ ﻧﻘﺶ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬زﻣﻴﻦ ﺟﺎﻣﻪ ﺑﺎﺷﻜﻮﻫﻰ‬ ‫ﻣﺎه ﻓﻮرﻳﻪ و ﺷﺐ ﺻﺎﻓﻰ ﺑﻮد‪ .‬اﻧﺒﻮه ﺳﺘﺎر‬ ‫از ﺑﺮف ﺗﺎزه ﺑﺮ ﺗﻦ ﻛﺮده ﺑﻮد و ﺳﺮﻣﺎى ﮔﺴﺘﺎﺧﺎﻧﻪاى از آﺳﻤﺎن ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻣﻰدﻣﻴﺪ‪ .‬ﺷﺎﺧﻪﻫﺎى درﺧﺘﺎن از‬ ‫ﻛﺸﻴﺪه‪ ،‬ﺑﺎ ﺳﺎﻳﻪﻫﺎى ﺧﻮد ﻧﻘﺶ و ﻧﮕﺎر زﻳﺒﺎ و ﺑﺪﻳﻌﻰ در ﺳﺮ راه ﻣﻦ اﻳﺠﺎد ﻛﺮده ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ذرات‬ ‫دﻳﻮارﻫﺎ ﺳﺮ‬ ‫ﺷﻔﺎف ﺑﺮف‪ ،‬در ﻧﻮر ﻛﺒﻮد و ﻧﻮازشﻛﻨﻨﺪه ﻣﺎه درﺧﺸﻨﺪﮔﻰ ﻧﺸﺎطاﻧﮕﻴﺰى داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﺟﻨﺒﻨﺪهاى در ﻫﻴﭻ ﺟﺎ‬ ‫دﻳﺪه ﻧﻤﻰﺷﺪ‪ .‬ﺻﺪاى ﺧﺶ ﺧﺶ ﺑﺮف در زﻳﺮ ﭘﺎﻫﺎى ﻣﻦ‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﺻﺪاﻳﻰ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺳﻜﻮت ﺑﺎ ﺷﻜﻮه اﻳﻦ ﺷﺐ‬ ‫روﺷﻦ و ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﺸﺪﻧﻰ را ﺑﺮﻫﻢ ﻣﻰزد‪...‬‬ ‫ﻓﻜﺮ ﻣﻰ ﻛﺮدم‪ :‬ﭼﻘﺪر ﺧﻮب اﺳﺖ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن در دﻧﻴﺎ‪ ،‬در ﻣﻴﺎن ﻣﺮدم ارج و ﻣﻨﺰﻟﺘﻰ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ!‬ ‫اﻳﻦ اﻧﺪﻳﺸﻪ آﻳﻨﺪه درﺧﺸﺎن و روﺷﻨﻰ را ﺑﺮاﻳﻢ ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻣﻰﻛﺮد‪.‬‬ ‫ﺻﺪاى ﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﺄﻣﻞ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻰﻛﺮد از ﭘﺸﺖ ﺳﺮم ﺷﻨﻴﺪه ﺷﺪ‪:‬‬ ‫— ﻫﺎ‪ ،‬ﺷﻤﺎ ﭼﻴﺰ ﺧﻮﺑﻰ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮدﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻪ‪ ،‬ﻋﺎﻟﻰ ﺑﻮد!‬ ‫از ﺷﻨﻴﺪن اﻳﻦ ﺻﺪاى ﻏﻴﺮﻣﻨﺘﻈﺮه ﻳﻜﻪ ﺧﻮرده ﺑﺮﮔﺸﺘﻢ و ﻧﮕﺎه ﻛﺮدم‪.‬‬ ‫ﺷﺨﺺ ﻛﻮﺗﻮﻟﻪاى ﻛﻪ ﻟﺒﺎﺳﻰ ﺗﻴـﺮه ﺑﺮ ﺗﻦ داﺷﺖ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﻦ رﺳﺎﻧﻴﺪ و ﭘﺎ ﺑﻪ ﭘﺎى ﻣﻦ ﺑـﻪ راه اﻓﺘﺎد‪.‬‬ ‫ﻟﺒﺨﻨﺪ ﻧـﺎﻓـﺬى روى ﻟﺐﻫﺎﻳﺶ ﻧﻘﺶ ﺑﺴﺘﻪ ﺑﻮد و از ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑـﻪ ﺑـﺎﻻ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﻣﻦ ﻧﮕﺎه ﻣﻰﻛﺮد‪ .‬ﺳـﺮاﭘﺎى‬ ‫وﺟﻮدش ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﺠﻴﺒﻰ ﻧﺎﻓﺬ ﺑﻮد‪ :‬ﻧﮕـﺎهﻫـﺎ‪ ،‬ﮔـﻮﻧﻪﻫﺎ‪ ،‬ﭼﺎﻧﻪ او ﺑـﺎ رﻳﺶ ﻧﻮك ﺗﻴﺰش‪ .‬ﺗﻤﺎم اﻧﺪام ﺗﻜﻴـﺪه و‬ ‫ﻛﻮﭼﻚ او ﺑﺎ آن ﮔﻮﺷﻪﻫﺎى ﻋﺠﻴﺒﺶ ﻣﺜﻞ ﻣﻴﺦ ﺗـﻮى ﭼﺸﻢ ﻓﺮو ﻣﻰرﻓﺖ‪ .‬ﻃﻮرى ﺑﻰﺻﺪا و ﺳﺒﻚ ﺣـﺮﻛﺖ‬ ‫ﻣﻰﻛﺮد ﻛﻪ ﮔـﻮﻳـﻰ روى ﺑﺮف ﻣﻰﻟﻐـﺰﻳﺪ‪ .‬در آﻧﺠﺎﻳﻰ ﻛﻪ داﺳـﺘـﺎن ﺧـﻮد را ﻣﻰﺧـﻮاﻧﺪم او را ﻧﺪﻳـﺪه ﺑـﻮدم‪.‬‬ ‫ﺑﺪﻳﻬﻰ اﺳﺖ ﻛﻪ از ﺷﻨﻴﺪن ﺻﺪاى او ﻣﺘﻌﺠﺐ ﺷﺪه ﺑﻮدم‪ :‬اﻳﻦ آدم ﻛﻪ ﺑﻮد؟ از ﻛﺠﺎ ﭘﻴﺪا ﺷﺪه ﺑﻮد؟‬ ‫ﺳﺆال ﻛﺮدم‪ :‬ﺷﻤﺎ ﻫﻢ ﮔﻮش دادﻳﺪ؟‬ ‫—ﺑﻠﻪ‪،‬ﻟﺬت ﻫﻢ ﺑﺮدم‪.‬‬ ‫ﺑﺎ ﺻﺪاى ﺑﻤﻰ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻰﻛﺮد‪ .‬ﻟﺒﻬﺎى ﻧﺎزﻛﻰ داﺷﺖ و ﺳﺒﻴﻞﻫﺎى ﻛﻮﭼﻚ ﺳﻴﺎﻫﺶ ﻟﺒﺨﻨﺪ او را از‬ ‫ﻧﻈﺮ ﻧﻤﻰﭘﻮﺷﺎﻧﻴﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻟﺒﺨﻨﺪ ﻛﻪ از روى ﻟﺐﻫﺎى او زاﻳﻞ ﻧﻤﻰﺷﺪ اﺛﺮ ﻧﺎﻣﻄﺒﻮﻋﻰ در ﻣﻦ ﺑﻪ وﺟﻮد آورد‪.‬‬ ‫اﺣﺴﺎس ﻛﺮدم ﻛﻪ در ﭘﺸﺖ آن ﻓﻜﺮ ﻧﻴﺸﺪار و اﻧﺘﻘﺎدآﻣﻴﺰى ﻧﻬﻔﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ؛ اﻣﺎ ﺑﻘﺪرى ﺳﺮدﻣﺎغ ﺑﻮدم ﻛﻪ‬ ‫ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻢ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺳﻴﻤﺎى او ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻨﻢ‪ .‬ﻟﺒﺨﻨﺪ او ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﻳﻪاى از ﻧﻈﺮم ﻣﺤﻮ ﺷﺪ و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺻﻔﺎ‬ ‫و روﺷﻨﻰ رﺿﺎﻳﺖ ﺧﺎﻃﺮى ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ دﺳﺖ داده ﺑﻮد ﺑﺴﺮﻋﺖ ﻧﺎﭘﺪﻳﺪ ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﭘﻬﻠﻮ ﺑﻪ ﭘﻬﻠﻮى او راه ﻣﻰرﻓﺘﻢ‬ ‫و ﻣﻨﺘﻈﺮ ﺑﻮدم ﺑﺒﻴﻨﻢ ﭼﻪ ﻣﻰ ﮔﻮﻳﺪ‪ .‬در دل اﻣﻴﺪوار ﺑﻮدم ﻛﻪ ﺑﺮ ﺷﻴﺮﻳﻨﻰ و ﻟﺬت دﻗﺎﻳﻘﻰ ﻛﻪ اﻣﺸﺐ ﺑﺮ ﻣﻦ‬ ‫ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﻴﻔﺰاﻳﺪ‪ :‬اﻧﺴﺎن ﺗﺸﻨﻪ ﺗﻌﺮﻳ و ﺗﻤﺠﻴﺪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺮاى اﻳﻨﻜﻪ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺑﻪ ﻧﺪرت از روى ﻣﻬﺮ ﺑﻪ‬ ‫او ﺗﺒﺴﻢ ﻣﻰﻛﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻫﻤﺮاه ﻣﻦ ﭘﺮﺳﻴﺪ‪:‬‬ ‫راﺳﺘﻰ ﺧﻮب اﺳﺖ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﺧـﻮد را ﻣﻮﺟﻮدى اﺳﺘﺜﻨﺎﻳﻰ و ﺑـﺮﺗﺮ از دﻳﮕـﺮان اﺣﺴﺎس ﻛﻨﺪ‪ ،‬اﻳﻨﻄـﻮر‬ ‫ﻧﻴﺴﺖ؟‬ ‫در ﺳﺆال او ﭼﻴﺰ ﻣﺨﺼﻮﺻﻰ ﺣﺲ ﻧﻜﺮدم و ﺷﺘﺎﺑﺰده ﺑﺎ او ﻣﻮاﻓﻘﺖ ﻧﻤﻮدم‪.‬‬ ‫او دﺳﺖﻫﺎى ﻛﻮﭼﻜﺶ را ﻛﻪ اﻧﮕﺸﺘﺎن ﺧﻤﻴﺪه و ﻻﻏﺮى داﺷﺖ ﺑﺎ ﺣﺎﻟﺖ ﻋﺼﺒﻰ ﺑﻬﻢ ﻣﺎﻟﻴﺪ و ﺧﻨﺪه‬ ‫‪٣‬‬

‫ﻧﻴﺸﺪارى ﻛﺮد‪ :‬ﻫﻪ‪ ،‬ﻫﻪ‪،‬ﻫﻪ!‬ ‫از ﺧﻨﺪه او آزرده ﺧﺎﻃﺮ ﺷﺪم‪ .‬ﺑﻪ ﺳﺮدى ﮔﻔﺘﻢ‪:‬‬ ‫— ﺷﻤﺎ آدم ﺧﻴﻠﻰ ﺧﻮش ﺑﺮﺧﻮردى ﻫﺴﺘﻴﺪ!‬ ‫ﻛﺖ ﺳﺮ ﺣﺮف ﻣﺮا ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻛﺮد و ﮔﻔﺖ‪:‬‬ ‫ﺗﺒﺴﻢﻛﻨﺎن ﺑﺎ ﺣﺮ‬ ‫— ﺑﻠﻪ‪ ،‬آدم ﺧﻮش ﺑﺮﺧﻮردى ﻫﺴﺘﻢ‪ ،‬ﺧﻴﻠﻰ ﻫﻢ ﻛﻨﺠﻜﺎو ‪ ...‬ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻫﻢ ﻣﻰﺧﻮاﻫﻢ ﺑﻔﻬﻤﻢ و از ﻫﺮ‬ ‫ﭼﻴﺰى ﺳﺮ در ﺑﻴـﺎورم‪ ،‬اﻳﻦ ﻛﻮﺷﺶ داﺋﻤﻰ ﻣﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻤﻴﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣـﻦ ﺟـﺮأت ﻣﻰدﻫﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻫﻤﻴـﻦ‬ ‫دﻟﻴﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺎﻻ ﻫﻢ ﻣﻰﺧﻮاﻫﻢ ﺑﺪاﻧﻢ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺑﻪ ﭼﻪ ﺑﻬﺎﻳﻰ ﺑﺮاى ﺷﻤﺎ ﺗﻤﺎم ﺷﺪه اﺳﺖ!‬ ‫ﻧﮕﺎﻫﻰ ﺑﻪ او اﻧﺪاﺧﺘﻢ و از روى ﺑﻰﻣﻴﻠﻰ ﮔﻔﺘﻢ‪:‬‬ ‫ﻳﺒﺎ ﺑﻪ ﺑﻬﺎى ﻳﻚ ﻣﺎه ﻛﺎر‪ ...‬ﺷﺎﻳﺪ ﻫﻢ ﻛﻤﻰ ﺑﻴﺸﺘﺮ‪...‬‬ ‫ﺗﻘﺮ ً‬ ‫او ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺣﺮف ﻣﺮا ﻗﺎﭘﻴﺪ و ﮔﻔﺖ‪:‬‬ ‫— آﻫﺎ‪ ،‬ﻗﺪرى زﺣﻤﺖ و ﺑﻌﺪ ﻫـﻢ اﻧـﺪﻛﻰ ﺗﺠﺮﺑﻪ از زﻧـﺪﮔﻰ ﻛﻪ ﻫﻤﻴﺸـﻪ ارزش زﻳﺎدى ﻧﺪارد‪ ،‬وﻟﻰ در‬ ‫ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﻰ ارزش ﻫﻢ ﻧﻴﺴﺖ؛ ﭼﻮن ﺷﻤﺎ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺑﻬﺎ اﻳﻦ ﻓﻴﺾ را ﻣﻰﺑﺮﻳﺪ ﻛﻪ در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﻫﺰاران ﻧﻔﺮ‬ ‫ﺑﺎ ﺧﻮاﻧﺪن آﺛﺎر ﺷﻤﺎ ﺑﺎ ﻓﻜﺮ ﺷـﻤـﺎ زﻧﺪﮔﻰ ﻣﻰﻛﻨﻨﺪ و ﺑﻌـﺪاً ﻫﻢ اﻣﻴﺪﻫﺎﻳﻰ ﭘﻴﺪا ﻣﻰﺷﻮد ﻛﻪ ﺷﺎﻳـﺪ ﺑـﺎ ﻣـﺮور‬ ‫زﻣﺎن‪ ...‬ﻫﻪ‪ ،‬ﻫﻪ‪ ،‬ﻫـﻪ! وﻗﺘﻰ ﻫﻢ ﻛﻪ ﺷﻤﺎ ﺑﻤﻴـﺮﻳﺪ‪ ...‬ﻫﻪ‪ ،‬ﻫﻪ‪ ،‬ﻫـﻪ! وﻟﻰ در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﻳﻨﻬﻤـﻪ آرزوﻫﺎ ﺑﻴﺶ از‬ ‫آﻧﭽﻪ ﻛﻪ ﺷﻤﺎ ﺑﻪ ﻣﺎ دادهاﻳﺪ ﻣﻰ ﺷﺪ داد‪ .‬ﺗﺼﺪﻳﻖ ﻧﺪارﻳﺪ؟‬ ‫از ﻧﻮ ﺧﻨﺪه ﺑﺮﻳﺪه ﺑـﺮﻳﺪه ﻧﻴﺸﺪارى ﻛﺮد‪ .‬ﺑﺎ ﭼﺸﻤﺎن ﺳﻴﺎه و ﻧﺎﻓﺬش ﻧﮕﺎﻫـﻰ ﻣـﺰوراﻧﻪ ﺑﻪ ﺳﺮاﭘﺎى ﻣﻦ‬ ‫اﻧﺪاﺧﺖ‪ .‬ﻣﻦ ﻫﻢ از ﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺑﻪ او ﻧﮕﺎﻫﻰ ﻛﺮدم و ﺑﺎ رﻧﺠﺶ و ﺑﺮودت ﭘﺮﺳﻴﺪم‪:‬‬ ‫— ﺑﺒﺨﺸﻴﺪ‪ .‬اﺟﺎزه ﻣﻰﻓﺮﻣﺎﻳﻴﺪ ﺳﺆال ﻛﻨﻢ اﻓﺘﺨﺎر ﺻﺤﺒﺖ ﻛﺮدن ﺑﺎ ﭼﻪ ﻛﺴﻰ را دارم؟‬ ‫— ﻣﻦ ﻛﻰ ﻫﺴﺘﻢ؟ ﺣﺪس ﻧﻤﻰزﻧﻴﺪ؟ وﻟﻰ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺣﺎل ﻓﻌﻼً ﻧﻤﻰﺧﻮاﻫﻢ ﺑﮕﻮﻳﻢ ﻣﻦ ﻛﻰ ﻫﺴﺘﻢ‪ .‬ﻣﮕﺮ‬ ‫در ﻧﻈﺮ ﺷﻤﺎ داﻧﺴﺘﻦ اﺳﻢ ﺷﺨﺺ‪ ،‬از ﭼﻴﺰى ﻛﻪ او ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﻣﻰﮔﻮﻳﺪ ﻣﻬﻤﺘﺮ اﺳﺖ؟‬ ‫ﺟﻮاب دادم‪ :‬اﻟﺒﺘﻪ ﻧﻪ ‪ ...‬وﻟﻰ ﺑﺎ اﻳﻦ وﺻ ﺧﻴﻠﻰ ﻋﺠﻴﺐ اﺳﺖ!‬ ‫ﻫﻤﺼﺤﺒﺖ ﻣﻦ‪ ،‬ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ‪ ،‬آﺳﺘﻴﻦ ﭘﺎﻟﺘﻮى ﻣﺮا ﮔﺮﻓﺖ و در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ آﻫﺴﺘﮕﻰ ﻣﻰﺧﻨﺪﻳﺪ ﺷﺮوع‬ ‫ﺑﻪ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﺮد‪:‬‬ ‫— ﺧﻮب‪ ،‬ﺑﮕﺬارﻳﺪ ﻋﺠﻴﺐ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻌﻠﻮم ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﭼﺮا اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﺧﻮدش اﺟﺎزه ﻧﻤﻰدﻫﺪ ﮔﺎﻫﻰ از‬ ‫ﺣﺪود آداب ﺳﺎده و ﻋﺎدى ﮔﺎﻣﻰ ﻓﺮاﺗﺮ ﺑﮕﺬارد؟ ‪ ...‬و اﮔﺮ ﺷﻤﺎ ﻣﺨﺎﻟ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻧﻴﺴﺘﻴﺪ ﺑﻴﺎﻳﻴﺪ ﺻﺎدﻗﺎﻧﻪ‬ ‫ﺑﺎﻫﻢ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﻨﻴﻢ! ﻓﺮض ﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ ﻣﻦ ﺧﻮاﻧﻨﺪه داﺳﺘﺎنﻫﺎى ﺷﻤﺎ ﻫﺴﺘﻢ‪ ...‬ﺧﻮاﻧﻨﺪهاى ﻋﺠﻴﺐ و ﺧﻴﻠﻰ‬ ‫ﻫﻢ ﻛﻨﺠﻜﺎو ﻛﻪ ﻣﻰﺧـﻮاﻫﺪ ﺑﺪاﻧﺪ ﭼـﺮا و ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻳﻚ ﻛﺘﺎب ﺑـﻪ وﺟﻮد ﻣﻰآﻳﺪ‪ ...‬ﻣﺜـﻼً ﻛﺘﺎب ﺷﻤﺎ؟ ﺑﻴﺎﻳﻴـﺪ‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬ ‫ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬اوه‪ ،‬ﺑﻔـﺮﻣﺎﻳﻴﺪ ﺧﻮاﻫﺶ ﻣﻰﻛﻨﻢ! اﻳﻨﻄـﻮر ﺑـﺮﺧﻮردﻫﺎ و ﮔﻔﺘﮕـﻮﻫﺎ ‪ ...‬ﺧﻴﻠﻰ ﺑﺮاى ﻣﻦ ﻣﻄﺒـﻮع‬ ‫اﺳﺖ ‪ ...‬ﻫﺮ روز ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬ ‫اﻣﺎ در واﻗﻊ ﺑﻪ او دروغ ﻣﻰﮔﻔﺘﻢ‪ ،‬زﻳﺮا اﻳﻦ ﺣﺮﻓﻬﺎ ﺑﺮاى ﻣﻦ داﺷﺖ ﻧﺎﻣﻄﺒﻮع ﻣﻰﺷﺪ‪ .‬ﻓﻜﺮ ﻣﻰﻛﺮدم‪:‬‬ ‫او از ﺟﺎن ﻣﻦ ﭼﻪ ﻣﻰﺧـﻮاﻫﺪ؟ اﺻﻼً ﺑﻪ ﭼﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻮد اﺟـﺎزه ﻣﻰدﻫﻢ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺑـﺮﺧﻮرد ﺧﻴﺎﺑﺎﻧﻰ و‬ ‫ﮔﻔﺘﮕﻮ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺷﺨﺺ ﻧﺎﺷﻨﺎس را ﺑﻪ دﻳﺪه ﻧﻮﻋﻰ ﻣﺒﺎﺣﺜﻪ ﺑﻨﮕﺮم؟‬ ‫ﻣﻌﻬﺬا ﺑﻬﺮ ﻧﺤﻮى ﺑﻮد ﺑﺎ ﺗﺄﻧﻰ ﭘﻬﻠﻮى او راه ﻣﻰ رﻓﺘﻢ و ﺳﻌﻰ داﺷﺘﻢ ﻗﻴﺎﻓﻪ ﺧﻮش و دﻗﻴﻘﻰ ﺑﻪ او ﻧﺸﺎن‬ ‫دﻫﻢ‪ .‬ﻳﺎدم ﻫﺴﺖ ﻛـﻪ ﺑـﻪ زﺣﻤﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻛـﺎر ﻣـﻮﻓﻖ ﻣﻰﺷﺪم وﻟﻰ روﻳﻬـﻤـﺮﻓﺘﻪ ﻫﻨﻮز ﺣﺎﻟﺖ ﺟـﺴـﻮراﻧﻪاى‬ ‫داﺷﺘﻢ و ﻧﻤﻰﺧـﻮاﺳﺘﻢ ﺑﺎ اﻣﺘﻨﺎع از ﺣـﺮف زدن‪ ،‬آن ﺷﺨـﺺ را از ﺧﻮد ﺑﺮﻧﺠﺎﻧﻢ و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔـﺮﻓﺘﻢ ﻣـﻮاﻇﺐ‬ ‫‪٤‬‬

‫ﺧﻮدم ﺑﺎﺷﻢ‪.‬‬ ‫ﻧﻮر ﻣﺎه از ﻋﻘﺐ ﺳﺮ ﻣﻰﺗﺎﺑﻴﺪ و ﺳﺎﻳﻪﻫﺎى ﻣﺎ را در زﻳﺮ ﭘﺎﻫﺎﻳﻤﺎن درﻫﻢ ﻣﻰآﻣﻴﺨﺖ و ﺑﻪ ﻟﻜﻪ ﺗﻴﺮهاى ﻛﻪ‬ ‫ﺟﻠﻮى ﻣﺎ در روى ﺑﺮف ﻣﻰﺧﺰﻳﺪ‪ ،‬ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﻰﻧﻤﻮد‪ .‬ﻣﻦ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺳﺎﻳﻪﻫﺎ ﺧﻴﺮه ﺷﺪه ﺑﻮدم و اﺣﺴﺎس ﻣﻰﻛﺮدم‬ ‫ﭼﻴﺰ ﺗﻴـﺮهاى ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻳﻦ ﺳﺎﻳﻪﻫﺎ ﺟﻠﻮﺗﺮ از ﻣﻦ اﺳـﺖ و ﻧـﻤـﻰﺷـﻮد ﺑـﻪ آن رﺳﻴﺪ در درون ﻣﻦ ﺑـﻪ وﺟﻮد‬ ‫ﻣﻰآﻳﺪ‪.‬‬ ‫ﻫﻤﺮاه ﻣﻦ اﻧﺪﻛﻰ ﺳﻜﻮت ﻛﺮد‪ ،‬ﺳﭙﺲ ﺑﺎ ﻟﺤﻦ ﻣﻄﻤﺌﻨﻰ ﻛﻪ ﺑﺮ اﻓﻜﺎر ﺧﻮد ﻣﺴﻠﻂ ﺑﻮد ﺷﺮوع ﺑﻪ ﺻﺤﺖ‬ ‫ﻛﺮد‪:‬‬ ‫—در زﻧﺪﮔﻰ ﻫﻴﭻ ﭼـﻴـﺰى ﻣﻬﻤﺘﺮ و ﻛﻨﺠـﻜـﺎواﻧﻪ ﺗﺮ از اﻧﮕﻴـﺰه ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻧﺴﺎﻧﻰ ﻧﻴـﺴـﺖ ‪ ...‬اﻳـﻦ ﻃـﻮر‬ ‫ﻧﻴﺴﺖ؟‬ ‫ﺳﺮ را ﺑﻪ ﻋﻼﻣﺖ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﺗﻜﺎن دادم‪.‬‬ ‫— ﻣﻮاﻓﻖ ﻫﺴﺘﻴﺪ! ‪ ...‬ﭘﺲ ﺑﻴﺎﻳﻴﺪ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺣﺎﻻ ﻛﻪ ﺟﻮان ﻫﺴﺘﻴﺪ ﻓﺮﺻﺖ ﺻﻤﻴﻤﺎﻧﻪ ﺻﺤﺒﺖ‬ ‫ﻛﺮدن را از دﺳﺖ ﻧﺪﻫﻴﺪ! ‪...‬‬ ‫ﺑﻪ ﺧﻮدم ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬ﭼﻪ آدم ﻋﺠﻴﺒﻰ اﺳﺖ! ﺑﻪ ﺣـﺮفﻫﺎى او ﻋﻼﻗﻤﻨﺪ ﺷﺪه ﺑﻮدم و در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﺧﻨـﺪه‬ ‫ﺗﻠﺨﻰ ﻣﻰﻛﺮدم ﭘﺮﺳﻴﺪم‪:‬‬ ‫—وﻟﻰ از ﭼﻪ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﻨﻴﻢ؟‬ ‫او ﻧﮕﺎه دﻗﻴﻘﻰ ﺑـﻪ ﺻـﻮرت ﻣﻦ اﻧﺪاﺧﺖ و ﺑﺎ ﻟﺤﻦ ﺧﻮدﻣﺎﻧـﻰ ﻳـﻚ دوﺳﺖ ﻗﺪﻳﻤﻰ ﺑﺎﻧـﮓ زد‪» :‬درﺑﺎره‬ ‫ﻫﺪف ادﺑﻴﺎت!«‬ ‫—ﺑﻔﺮﻣﺎﻳﻴﺪ‪ ..‬ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻓﻜﺮ ﻣﻰ ﻛﻨﻢ ﻛﻪ ﺣﺎﻻ دﻳﮕﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪...‬‬ ‫—اوه! ﻧﻪ‪ ،‬ﺑﺮاى ﺷﻤﺎ ﻫﻨﻮز دﻳﺮ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ!‬ ‫از ﺣﺮﻓﻬﺎى او ﻣﺘﻌﺠﺐ ﺷﺪه اﻳﺴﺘﺎدم‪ .‬از آﻫﻨﮓ ﻛﻠﻤﺎﺗﺶ اﻋﺘﻤﺎد ﺷﺪﻳﺪ و از ﻟﺤﻦ ﮔﻔﺘﺎرش آﺛﺎر ﻛﻨﺎﻳﻪ‬ ‫ﻣﺸﻬﻮد ﺑﻮد‪ .‬اﻳﺴﺘﺎدم و ﺧﻮاﺳﺘﻢ از او ﭼﻴﺰى ﺑﭙﺮﺳﻢ وﻟﻰ او دﺳﺖ ﻣﺮا ﮔﺮﻓﺖ و در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ آﻫﺴﺘﮕﻰ و‬ ‫ﺑﺎ اﺻﺮار ﺑﻪ ﻃﺮف ﺟﻠﻮ ﻣﻰﻛﺸﻴﺪ‪ ،‬ﮔﻔﺖ‪:‬‬ ‫—ﻧﺎﻳﺴﺘﻴـﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﻦ و ﺷﻤﺎ راه ﺧﻮﺑـﻰ را دارﻳﻢ ﻃﻰ ﻣﻰ ﻛﻨﻴﻢ‪ ...‬ﻣﻘﺪﻣﻪ ﺑﺲ اﺳﺖ! ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ ﺑﺒﻴـﻨـﻢ‬ ‫ﻣﻨﻈﻮر ادﺑﻴﺎت ﭼﻴﺴﺖ؟ ‪ ...‬ﺷﻤﺎ ﻛﻪ ﺧﺪﻣﺘﮕﺬار ادب و ادﺑﻴﺎت ﻫﺴﺘﻴﺪ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ را ﺑﺪاﻧﻴﺪ‪.‬‬ ‫از ﻓﺮط ﺗﻌﺠﺐ و ﺣﻴﺮت ﻋﻨﺎن از دﺳﺘﻢ در رﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﻣﺮد از ﻣﻦ ﭼﻪ ﻣﻰ ﺧﻮاﻫﺪ؟ ﻛﻴﺴﺖ؟‬ ‫ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬ﮔﻮش ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻗﺒﻮل ﺑﻔﺮﻣﺎﻳﻴﺪ ﻛﻪ آﻧﭽﻪ ﺑﻴﻦ ﻣﺎ رخ ﻣﻰ دﻫﺪ‪...‬‬ ‫— داراى اﺳﺎس و ﭘﺎﻳـﻪ درﺳﺘﻰ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎور ﻛﻨﻴﺪ! آﺧﺮ در دﻧـﻴـﺎ ﻫـﻴـﭻ ﭼـﻴـﺰى ﺑﺪون ﭘﺎﻳـﻪ و اﺳـﺎس‬ ‫ﺻﺤﻴﺢ ﺻﻮرت ﻧﻤﻰﮔﻴﺮد‪ ...‬ﺗﻨﺪﺗﺮ ﺑﺮوﻳﻢ‪ ،‬وﻟﻰ ﻧﻪ ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪ ژرﻓﺎ‪...‬‬ ‫ﺑﺪون ﭼﻮن و ﭼـﺮا اﻳﻦ آدم ﻋﺠﻴﺐ و ﺟـﺎﻟـﺒـﻰ ﺑـﻮد وﻟﻰ ﻣﺮا داﺷﺖ ﻋﺼﺒﺎﻧﻰ ﻣـﻰﻛـﺮد‪ .‬ﻣـﻦ دوﺑـﺎر ﺑـﺎ‬ ‫ﻛﺖ ﻛﺮدم و او ﺑﻪ آراﻣﻰ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﻣﻦ راه اﻓﺘﺎد و ﮔﻔﺖ‪:‬‬ ‫ﺑﻰﺻﺒﺮى ﺑﻪ ﺟﻠﻮ ﺣﺮ‬ ‫— ﻣﻘﺼﻮد ﺷﻤـﺎ را ﻣﻰﻓﻬﻤﻢ‪ :‬ﺗﻌـﺮﻳ ﻫﺪف ادﺑﻴﺎت ﻓﻌﻼً ﺑـﺮاى ﺷﻤﺎ ﻛﺎر دﺷﻮارى اﺳﺖ وﻟﻰ ﺳﻌـﻰ‬ ‫ﻣﻰﻛﻨﻢ اﻳﻨﻜﺎر را اﻧﺠﺎم دﻫﻢ‪...‬‬ ‫آﻫﻰ ﻛﺸﻴﺪ و ﻟﺒﺨﻨﺪزﻧﺎن ﻧﮕﺎﻫﻰ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻦ اﻧﺪاﺧﺖ ‪:‬‬ ‫— اﮔﺮ ﺑﮕﻮﻳﻢ ﻫﺪف ادﺑﻴﺎت اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻧﺴﺎن ﻛﻤﻚ ﻛﻨﺪ ﺗﺎ ﺧﻮد را ﺑﺸﻨﺎﺳﺪ و اﻳﻤﺎن ﺑﻪ ﺧﻮدش‬ ‫را ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﭘﺴﺘﻰﻫﺎ را در وﺟﻮد ﻣﺮدم ﺗﻮﺳﻌﻪ دﻫﺪ‪ ،‬ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺻﻔﺎت ﻧﻴﻚ را‬ ‫در آﻧﻬﺎ ﺑﻴﺎﺑﺪ‪ ،‬در روح آﻧﻬﺎ ﻋﻔﺖ‪ ،‬ﻏﺮور و ﺷﻬﺎﻣﺖ را ﺑﻴﺪار ﻛﺮده ﺑﺎ آﻧﻬﺎ ﻛﺎرى ﻛﻨﺪ ﺗﺎ ﻣﺮدﻣﻰ ﻧﺠﻴﺐ‪ ،‬ﺑﻬﺮوز‬ ‫‪٥‬‬

‫و ﻗﻮى ﺷﺪه ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺣﻴﺎت ﺧﻮد را ﺑﺎ روح ﻣﻘﺪس زﻳﺒﺎﻳﻰ ﻣﻠﻬﻢ ﺳـﺎزﻧﺪ‪ ،‬آﻳﺎ ﺷﻤﺎ ﻗﺒﻮل ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﻛﺮد؟ ﻧﻈﺮ‬ ‫ﻣﻦ اﻳﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻬﻰ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺎﻣﻞ ﻧﻴﺴﺖ ﻓﻘﻂ ﻃﺮﺣﻰ اﺳﺖ‪ ...‬ﺑﺎ ﻫﺮ ﭼﻴﺰى ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ‬ ‫ﺟﺎن ﺗﺎزهاى ﺑﺒﺨﺸﺪ آن را ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ‪ .‬ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ ﺑﺒﻴﻨﻢ ﺑﺎ ﻣﻦ ﻫﻢ ﻋﻘﻴﺪه ﻫﺴﺘﻴﺪ؟‬ ‫ﻻ ﻣﺮدم ﺗﺼﻮر ﻣﻰﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ وﻇﻴﻔﻪ ادﺑﻴﺎت‬ ‫ﻳﺒﺎ ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻌﻤﻮ ً‬ ‫ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬ﺑﻠﻪ‪ ،‬ﺗﺼﺪﻳﻖ ﻣﻰﻛﻨﻢ! ﺗﻘﺮ ً‬ ‫ﺑﻄﻮر ﻛﻠﻰ ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﺗﺠﻠﻴﻞ ﺷﺨﺼﻴﺖ اﻧﺴﺎن و ﺗﻠﻄﻴ ﻋﻮاﻃ او‪...‬‬ ‫ﮔﻰ ﺧﺪﻣﺖ ﻣﻰ ﻛﻨﻴﺪ!‬ ‫ﺳﭙﺲ ﺑﺎ ﻟﺤﻦ ﻧﺎﻓﺬى ﮔﻔﺖ‪ :‬ﻣﻰ ﺑﻴﻨﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﭼﻪ اﻣﺮ ﺑﺰر‬ ‫از ﻧﻮ ﺧﻨﺪه ﻧﻴﺸﺪارى ﻛﺮد‪ :‬ﻫﻪ‪ ،‬ﻫﻪ‪ ،‬ﻫﻪ!‬ ‫واﻧﻤﻮد ﻛﺮدم ﻛﻪ ﺧﻨﺪهاش ﻣﺮا ﻧﺮﻧﺠﺎﻧﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺮﺳﻴﺪم‪ :‬ﺧﻮب ﻣﻘﺼﻮد ﺷﻤﺎ از اﻳﻦ ﺣﺮفﻫﺎ ﭼﻴﺴﺖ؟‬ ‫— و ﺷﻤﺎ ﭼﻪ ﻓﻜﺮ ﻣﻰ ﻛﻨﻴﺪ؟‬ ‫ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬راﺳﺖ ﺑﮕﻮﻳﻢ‪...‬‬ ‫وﻟﻰ ﺑﻪ ﻓﻜﺮ اﻇﻬﺎرات ﺗﻨﺪ و زﻧﻨﺪه او اﻓﺘﺎده ﺳﺎﻛﺖ ﺷﺪم‪ .‬از ﺧﻮد ﻣﻰﭘﺮﺳﻴﺪم‪ :‬ﻣﻨﻈﻮر او از ﺻﻤﻴﻤﺎﻧﻪ‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ ﻛﺮدن ﭼﻴﺴﺖ؟ او ﻛﻪ آدم اﺣﻤﻘﻰ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪاﻧﺪ درﺟﻪ ﺻﻤﻴﻤﻴﺖ اﻧﺴﺎن ﭼﻪ اﻧﺪازه ﻣﺤﺪود‬ ‫اﺳﺖ و ﺣﺲ ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻰ او ﺗﺎ ﭼﻪ ﺣﺪ در ﺣﻔﻆ اﻳﻦ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﻣﺆﺛﺮ اﺳﺖ! ﻧﮕﺎﻫﻰ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻫﻤﺮاه ﺧﻮد‬ ‫اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﺣﺲ ﻛﺮدم ﻛﻪ ﻟﺒﺨﻨﺪ او روح ﻣﺮا ﺳﺨﺖ ﺟﺮﻳﺤﻪ دار ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬آه اﮔﺮ ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﭼﻘﺪر اﺳﺘﻬﺰا و‬ ‫ﺗﺤﻘﻴﺮ در ﺗﺒﺴﻢ ﻫﺎى او ﻧﻬﻔﺘﻪ ﺑﻮد! اﺣﺴﺎس ﻛﺮدم ﻛﻪ دارم از ﭼﻴﺰى ﻣﻰ ﺗﺮﺳﻢ و ﻫﻤﻴﻦ ﺗﺮس اﻳﺠﺎب ﻣﻰ‬ ‫ﻛﺮد از او دور ﺷﻮم‪.‬‬ ‫ﻛﻼه ﺧﻮد را ﻛﻤﻰ ﺑﻠﻨﺪ ﻛﺮدم و ﺑﺎ ﻟﺤﻦ ﺧﺸﻜﻰ ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬ﺧﺪاﺣﺎﻓﻆ!‬ ‫او آرام و ﺑﺎ ﺗﻌﺠﺐ ﭘﺮﺳﻴﺪ‪ :‬ﭼﺮا؟‬ ‫—ﭼﻮﻧﻜﻪ دوﺳﺖ ﻧﺪارم ﺷﻮﺧﻰ از ﺣﺪ ﻣﻌﻴﻨﻰ ﺗﺠﺎوز ﻛﻨﺪ‪.‬‬ ‫—و ﻓﻘﻂ ﺑﺮاى ﻫﻤﻴﻦ ﻣﻰ روﻳﺪ؟ ‪ ...‬ﻣﻴﻞ ﺧﻮدﺗﺎن اﺳﺖ‪ ...‬اﻣﺎ ﻣﻰ داﻧﻴﺪ‪ ،‬اﮔﺮ ﺣﺎﻻ از ﻣﻦ ﺑﮕﺮﻳﺰﻳﺪ‪،‬‬ ‫ﮔﺰ« ﻫﻤﺪﻳﮕﺮ را ﻧﺨﻮاﻫﻴﻢ دﻳﺪ‪.‬‬ ‫دﻳﮕﺮ »ﻫﺮ‬ ‫روى ﻛﻠﻤﻪ »ﻫﺮﮔﺰ« ﺗﻜﻴﻪ ﻛﺮد و آن را ﻃﻮرى ﻣﺤﻜﻢ و ﺑﺎ آﻫﻨﮓ ادا ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﮔﻮﻳﻰ دارم ﺻﺪاى ﺿﺮﺑﺎت‬ ‫ﻧﺎﻗﻮس ﻣﺮگ را ﻣﻰﺷﻨﻮم‪ .‬ﻣﻦ از اﻳﻦ ﻛﻠﻤﻪ ﻧﻔﺮت دارم و از آن ﻣﻰﺗﺮﺳﻢ‪ ،‬زﻳﺮا اﻳﻦ ﻛﻠﻤﻪ در ﻧﻈﺮ ﻣﻦ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ‬ ‫ﭘﺘﻚ ﮔﺮان و ﺳﺮدى اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﺒﻼً ﺗﻘﺪﻳﺮ آن را درﺳﺖ ﻛﺮده اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺿﺮﺑﺎت آن اﻣﻴﺪﻫﺎى ﻣﺮدم را درﻫﻢ‬ ‫ﺑﻜﺸﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻛﻠﻤﻪ ﻣﺮا ﻣﺘﻮﻗ ﺳﺎﺧﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﺎ ﺑﻐﺾ و اﻧﺪوه از او ﭘﺮﺳﻴﺪم‪ :‬از ﻣﻦ ﭼﻪ ﻣﻰ ﺧﻮاﻫﻴﺪ؟‬ ‫از ﻧﻮ ﻧﻴﺸﺨﻨﺪى زد و در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ دﺳﺖ ﻣـﺮا ﻣﺤﻜﻢ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد و ﭘﺎﻳﻴﻦ ﻣﻰ ﻛﺸﻴﺪ ﮔﻔﺖ‪ :‬ﺑﻨﺸﻴﻨﻴـﻢ‬ ‫اﻳﻨﺠﺎ‪.‬‬ ‫ﻛﺖ و ﻳﺦ ﺑﺴﺘﻪ اﻗﺎﻗﻴﺎ‬ ‫در اﻳﻦ ﻣﻮﻗﻊ ﻣﻦ و او در ﺧﻴﺎﺑﺎن ﺑﺎغ ﻣﻠﻰ‪ ،‬در ﻣﻴﺎن ﺷﺎﺧﻪﻫﺎى درﺧﺘﺎن ﺑﻰﺣﺮ‬ ‫و ﻳﺎس ﺑﻮدﻳﻢ‪ .‬ﮔﻮﻳﻰ اﻳﻦ ﺷﺎﺧﻪﻫﺎ ﻛﻪ از ﻳﺦﻫﺎى ﻧـﻮك ﺗﻴﺰ ﺑﺎرﻳﻜﻰ ﭘﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه و ﭘﺮﺗﻮ ﻣﺎه آﻧﻬـﺎ را روﺷﻦ‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﻪ و در ﻫﻮا ﺑﺎﻻى ﺳﺮ ﻣﻦ ﻣﻌﻠﻖ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬در ﺳﻴﻨﻪام ﻣﻰﺧﻠﻴﺪﻧﺪ و ﺑﻪ ﻗﻠﺒﻢ ﻣﻰرﺳﻴﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫از اﻳﻦ رﻓﺘﺎر ﻫﻤﺮاه ﺧﻮد ﻣﺎت و ﻣﺒﻬﻮت ﺷﺪه ﺑﻮدم ﺑﻪ او ﻧﮕﺎه ﻣﻰﻛﺮدم و ﺳﺎﻛﺖ ﺑﻮدم‪ ،‬و در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﻴﻞ داﺷﺘﻢ ﺑﻪ ﺧﻮد روﺣﻴﻪ داده ﻋﻤﻞ او را ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻛﻨﻢ ﺑﻪ ﺧﻮد ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬ﺣﺘﻤﺎً اﻳﻦ آدم ﺑﻴﻤﺎر اﺳﺖ‪.‬‬ ‫اﻣﺎ ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ او ﻓﻜﺮ ﻣﺮا ﺧﻮاﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﮔﻔﺖ‪:‬‬ ‫— ﺗﻮ ﻣﻰﭘﻨﺪارى ﻣﻦ ﺑﻴﻤﺎرم؟ اﻳﻦ ﻓﻜﺮ را از ﺳﺮت ﺑﻴﺮون ﻛﻦ ﻛﻪ ﺧﻴﻠﻰ زﻳﺎنﺑﺨﺶ و ﻣﺰﺧﺮف اﺳﺖ!‬ ‫اﻏﻠﺐ وﻗﺘﻰ ﻛﻪ ﻣﺎ ﻧﻤﻰﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺣﺮف ﻛﺴﻰ را ﺑﻔﻬﻤﻴﻢ ﺧﻮد را ﺑﺎ اﻳﻦ ﭘﻨﺪار ﻣﻰ ﭘﻮﺷﺎﻧﻴﻢ آﻧﻬﻢ ﻓﻘﻂ ﺑـﺮاى‬ ‫‪٦‬‬

‫اﻳﻨﻜﻪ او ﺑﺎ ﻫﻮشﺗﺮ از ﻣﺎﺳﺖ‪ .‬ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ اﻳﻦ ﻓﻜﺮ ﺑﺎ ﭼﻪ ﺳﻤﺎﺟﺘﻰ ﺑﻰاﻋﺘﻨﺎﻳﻰ ﻏﻢاﻧﮕـﻴـﺰ ﻣـﺎ را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻫﻢ‬ ‫ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﻰﻛﻨﺪ و رواﺑﻂ و ﻣﻨﺎﺳﺒﺎت ﻣﺎ را ﭘﻴﭽﻴﺪهﺗﺮ ﻣﻰﺳﺎزد‪.‬‬ ‫در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﺧﻮد را در ﺑﺮاﺑﺮ اﻳﻦ ﺷﺨﺺ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺷﺮﻣﻨﺪه اﺣﺴﺎس ﻣﻰﻛﺮدم‪ ،‬ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬آه ﺑﻠﻪ! ‪...‬‬ ‫اﻣﺎ ﺑﺒﺨﺸﻴﺪ ﻣﻦ ﻣﻰروم‪ ...‬دﻳﮕﺮ ﻣﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮوم‪.‬‬ ‫ﺷﺎﻧﻪﻫﺎﻳﺶ را ﺑﺎﻻ اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﮔﻔﺖ‪:‬‬ ‫—ﺑﺮو‪ ...‬اﻣﺎ ﺑﺪان ﻛﻪ ﺧﻴﻠﻰ ﺑﻪ ﺿﺮرت ﺗﻤﺎم ﻣﻰﺷﻮد‪ .‬از درك ﺧﻴﻠﻰ ﭼﻴﺰﻫﺎ ﻣﺤﺮوم ﻣﻰﺷﻮى‪.‬‬ ‫دﺳﺖ ﻣﺮا رﻫﺎ ﻛﺮد و ﻣﻦ از او ﺟﺪا ﺷﺪم‪.‬‬ ‫ك و ﺳﻔﻴﺪى از ﺑﺮف داﺷﺖ و راه‬ ‫او در ﻣﻴﺎن ﺑﺎغ روى ﺗﭙﻪاى ﻣﺸﺮف ﺑﻪ »وﻟﮕﺎ«‪ ،‬ﺗﭙﻪاى ﻛﻪ ﭘﻮﺷﺶ ﻧﺎز‬ ‫ﺑﺎرﻳﻚ ﺗﻴﺮه و ﻧﻮار ﻣﺎﻧﻨﺪى آن را از وﺳﻂ ﻣﻰﺑﺮﻳﺪ‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺎﻧﺪ‪ ،‬در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﭼﺸﻢاﻧﺪاز وﺳﻴﻊ ﺟﻠﮕﻪ ﺧﺎﻣﻮش‬ ‫و ﻏﻢاﻧﮕﻴﺰ آن ﺳـﻮى رودﺧﺎﻧﻪ در ﺑـﺮاﺑﺮش ﮔﺴﺘﺮده ﺷﺪه ﺑﻮد‪ .‬او ﺗـﻮى ﺑﺎغ ﻣﺎﻧـﺪ‪ ،‬روى ﻳﻜﻰ از ﻧﻴﻤﻜﺖﻫـﺎ‬ ‫ﻧﺸﺴﺖ و ﺑﻪ اﻓﻖ ﺧﻠﻮت و دور دﺳﺖ ﭼﺸﻢ دوﺧﺖ‪ .‬ﻣﻦ در ﻃﻮل ﺧﻴﺎﺑﺎن راه اﻓﺘﺎدم و اﺣﺴﺎس ﻣﻰﻛﺮدم‬ ‫ﻛﻪ از او دور ﻧﻤﻰﺷﻮم وﻟﻰ ﻣﻌﻬﺬا ﻣﻰرﻓﺘﻢ و ﺑﺎ ﺧﻮد ﻓﻜﺮ ﻣﻰﻛﺮدم‪ :‬ﭼﻄﻮر ﺑﺮوم ﺗﺎ ﺑﻪ او‪ ،‬ﺑﻪ آن آدﻣﻰ ﻛﻪ‬ ‫آﻧﺠﺎ در ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﻣﻦ ﻧﺸﺴﺘﻪ ﻧﺸﺎن دﻫﻢ ﻛﻪ در ﻧﻈﺮ ﻣﻦ ﭼﻨﺪان ارزﺷﻰ ﻧﺪارد؟ ﺗﻨﺪ ﺑﺮوم‪ ،‬ﻳﺎ آﻫﺴﺘﻪ؟‬ ‫اﻳﻨﻚ او ﺑﺎ ﺗﺄﻧﻰ آﻫﻨﮕﻰ را ﺳﻮت ﻣﻰزﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻦ آﺷﻨﺎﺳﺖ‪ ...‬ﻣﻰداﻧﻢ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺳﺮود ﻏﻢ اﻧﮕﻴﺰ‬ ‫و ﻣﺴﺨﺮهآﻣﻴﺰ ﺑﺮاى ﻛﻮرى ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﻘﺶ ﺳﺮدﺳﺘﻪ ﻛﻮران را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻜﺮ ﻛﺮدم‪:‬‬ ‫ﺻﺎ ﻣﻰزﻧﺪ؟‬ ‫ﭼﺮا اﻳﻦ آﻫﻨﮓ را ﻣﺨﺼﻮ ً‬ ‫و آن ﻣﻮﻗﻊ ﻓﻬﻤﻴﺪم ﻛﻪ از ﻫﻤﺎن ﻟﺤﻈﻪ ﺑﺮﺧﻮردم ﺑﺎ اﻳﻦ آدم ﻛﻮﭼﻮﻟﻮ‪ ،‬درون ﺣﻠﻘﻪ ﺗﺎرﻳﻜﻰ از اﺣﺴﺎﺳﺎت‬ ‫ﻋﺠﻴﺐ و ﻏﺮﻳﺐ ﭘﺎ ﮔﺬاردهام‪ .‬اﻧﺘﻈﺎر ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﻳﻚ ﭼﻴﺰ ﻣﺒﻬﻢ و ﺳﻨﮕﻴﻨﻰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻬﻰ ﺗﻴﺮه ﺑﺮ ﺣﺎﻟﺖ از ﺧﻮد‬ ‫رﺿﺎﻣﻨﺪى و ﺑﻰاﻋﺘﻨﺎﻳﻰ ﭼﻨﺪ ﻟﺤﻈﻪ ﻗﺒﻞ وﺟﻮدم ﺳﺎﻳﻪ اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﺑﻮد‪ .‬ﻛﻠﻤﺎت اﺷﻌﺎرى را ﻛﻪ اﻳﻦ آدم ﺳﻮت‬ ‫ﻣﻰزد ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ آوردم‪:‬‬ ‫اى ﻛﻪ ره را ﺧﻮد ﻧﺪاﻧﻰ‬ ‫رﻫﻨﻤﺎﻳﻰ ﻛﻰ ﺗﻮاﻧﻰ‬ ‫ﮔﺸﺘﻪ ﺑﻪ او ﻧﮕﺎه ﻛﺮدم‪ .‬ﻳﻚ آرﻧﺞ ﺧﻮد را ﺑﻪ زاﻧﻮ ﺗﻜﻴﻪ داده و ﺳﺮ در ﻛ دﺳﺖ ﻧﻬﺎده ﺑﻮد و ﺑﻪ ﻣﻦ‬ ‫ﺑﺮ‬ ‫ﻧﮕﺎه ﻣﻰﻛـﺮد‪ ،‬ﺳـﻮت ﻣﻰزد و ﺳﺒﻴﻞﻫﺎى ﺳـﻴـﺎه او در زﻳﺮ ﭘـﺮﺗﻮ ﻣﺎﻫﻰ ﻛﻪ ﺑـﻪ ﺻـﻮرﺗﺶ ﺗﺎﺑﻴﺪه ﺑﻮد ﺗـﻜـﺎن‬ ‫ﻣﻰﺧﻮرد‪ .‬اﺣﺴﺎس ﻏﻢاﻧﮕﻴﺰى ﻣﺮا ﺗﻜﺎن داد و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﺮﻓﺘﻢ ﺑﺮﮔﺮدم‪ .‬ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺑﻪ او ﻧﺰدﻳﻚ ﺷﺪه ﭘﻬﻠﻮﻳﺶ‬ ‫ﻧﺸﺴﺘﻢ و ﺑﺪون ﻫﻴﺠﺎن وﻟﻰ ﺑﺎ ﺣﺮارت ﮔﻔﺘﻢ‪:‬‬ ‫—ﮔﻮش ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﺳﺎده ﺻﺤﺒﺖ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻛﺮد‪...‬‬ ‫او ﺳﺮش را ﺗﻜﺎن داد و ﮔﻔﺖ‪:‬‬ ‫—اﻳﻦ ﻛﺎر ﺑﺮاى ﻣﺮدم ﺿﺮورت دارد‪.‬‬ ‫ا ﻣﻰﺧﻮاﻫﻴﺪ ﭼﻴﺰى ﺑﻪ ﻣﻦ‬ ‫— ﺣﺲ ﻣﻰ ﻛﻨﻢ ﺷﻤﺎ ﻧﻴﺮوﻳﻰ دارﻳﺪ ﻛﻪ در ﻣﻦ ﺳﺨﺖ ﻣﺆﺛﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﻇﺎﻫﺮ ً‬ ‫ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ‪ ...‬ﻫﺎ؟؟‬ ‫ﺑﺎ ﺧﻨﺪه ﺑﻠﻨﺪى ﺑﺎﻧﮓ زد‪:‬‬ ‫— ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺟﺮأت ﺷﻨﻴﺪن در ﺧﻮدت ﭘﻴﺪا ﻛﺮدى!‬ ‫اﻣﺎ ﺣﺎﻻ اﻳﻦ ﺧﻨﺪه ﻣﻼﻳﻢﺗﺮ ﺷﺪه ﺑﻮد و ﺣﺘﻰ ﻛﻤﻰ آﻫﻨﮓ ﺧﻮﺷﺤﺎﻟﻰ از آن ﺑﻪ ﮔﻮش ﻣﻰرﺳﻴﺪ‪ .‬ﺑﻪ او‬ ‫ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬ﭘﺲ ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ! و اﮔﺮ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺑﺪون ﭘﻴﺮاﻳﻪ ﺑﮕﻮﻳﻴﺪ‪.‬‬ ‫—اوه‪ ،‬ﺧﻮب! اﻣﺎ ﻗﺒـﻮل دارى ﻛﻪ اﻳﻦ ﭘـﻴـﺮاﻳﻪﻫﺎ ﺑﺎﻻﺧـﺺ ﺑـﺮاى ﺟﻠﺐ ﺗـﻮﺟﻪ ﺗﻮ‪ ،‬ﻻزم ﺑﻮد؟ اﻧـﺴـﺎن‪،‬‬ ‫‪٧‬‬

‫ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﺑﻪ ﭼـﻴـﺰﻫﺎى ﺳﺮد و ﺧﺸﻦ اﻋﺘﻨﺎﻳﻰ ﻧﻤﻰﻛﻨـﺪ ﺑـﻪ ﻣـﻮﺿﻮعﻫﺎى ﺳـﺎده و روﺷﻦ ﻫﻢ ﺗـﻮﺟﻬﻰ‬ ‫ﻧﺪارد و از آﻧﺠﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﻣﺎ ﺧﻮدﻣﺎن ﺳﺮد و ﺑﻰروح ﻫﺴﺘﻴﻢ ﺣﺮارت ﺑﺨﺸﻴﺪن و روح دادن ﺑﻪ اﺷﻴﺎء ﻫﻢ ﺑﺮاى‬ ‫ﻣﺎ ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺣﺎﻻ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻰآﻳﺪ ﻛﻪ ﻣﺎ ﻃﺎﻟﺐ رؤﻳﺎﻫـﺎ و اﻓـﻜـﺎر زﻳﺒﺎ‪ ،‬ﺧﻮاﻫﺎن آرزوﻫﺎ و ﺷﮕﻔﺘﻰﻫﺎﻳـﻰ‬ ‫ﺷﺪهاﻳﻢ؛ زﻳﺮا زﻧﺪﮔﺎﻧﻰاى ﻛﻪ ﻣـﺎ درﺳﺖ ﻛﺮدهاﻳﻢ ﻓﺎﻗﺪ زﻳﺒﺎﻳﻰ‪ ،‬ﻣﻼلآور و ﺗﻴـﺮه اﺳﺖ! آن واﻗﻌﻴﺘﻰ را ﻛﻪ‬ ‫زﻣﺎﻧﻰ ﻣﻰﺧـﻮاﺳﺘﻴﻢ ﺑﺎ ﺷﻮر و ﻫـﻴـﺠـﺎن ﻓـﺮاوان ﺑﺴﺎزﻳﻢ ﻣـﺎ را درﻫﻢ ﺷﻜﺴﺘﻪ و ﺧﺮد ﻧـﻤـﻮده اﺳـﺖ‪ ...‬ﭼـﻪ‬ ‫ﻣﻰﺷﻮد ﻛﺮد؟ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﻳﺎرى ﺗﺨﻴﻞ و ﺗﺼﻮر‪ ،‬ﺑﺮاى ﻣﺪت ﻣﺤﺪودى از زﻣﻴﻦ دل ﺑﺮﮔﻴﺮد‪ ،‬ﺑـﻪ‬ ‫آﺳﻤﺎن ﻫﺎ ﭘﺮواز ﻧﻤﺎﻳﺪ و از ﻧﻮ ﺑﻪ ﺟﺎﻳﮕﺎه از دﺳﺖ داده ﺧﻮد و ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻣﻰ ﻛﻪ از دﺳﺖ داده اﺳﺖ ﻧﮕﺎه ﻛﻨﺪ؛‬ ‫اﻳﻨﻄﻮر ﻧﻴﺴﺖ؟ ﺑﺮاى اﻳﻨﻜﻪ‪ ،‬اﻧﺴﺎن ﺣﺎﻻ دﻳﮕﺮ ﺳﻠﻄﺎن روى زﻣﻴﻦ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺮده زﻧﺪﮔﻰ اﺳﺖ و ﺑﺎ ﺳﺮ‬ ‫ﻓﺮود آوردن در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺣﻘﺎﻳﻖ ﻏﺮور ﺧﺎﺻﻪ اﺷﺮف ﻣﺨﻠﻮﻗﺎت ﺑﻮدن ﺧﻮد را از دﺳﺖ داده اﺳﺖ‪ .‬ﻣﮕﺮ ﻧﻪ؟ از‬ ‫ﺣﻘﺎﻳﻘﻰ ﻛﻪ ﺧـﻮد درﺳﺖ ﻛﺮده ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻴـﺮى ﻣﻰﻛﻨﺪ و ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻰﮔﻮﻳﺪ‪ :‬اﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮن ﺗﻐﻴﻴـﺮﻧﺎﭘﺬﻳﺮ اﺳـﺖ!‬ ‫ﻫﻨﮕﺎم ﭘﻴﺮوى از اﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮن ﺗﻮﺟﻪ ﻧﺪارد ﻛﻪ در راه آزاد و ﺧﻼﻗﻪ زﻧﺪﮔﻰ ﺧﻮد‪ ،‬در راه ﻣﺒﺎرزه ﺑﺮاى اﻳﻦ ﺣﻖ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺘـﻮاﻧﺪ ﺳﻨﺖﻫﺎى ﻛﻬﻨـﻪ را درﻫﻢ ﺷﻜﻨﺪ و ﭼﻴـﺰﻫﺎى ﻧﻮﻳﻨﻰ اﻳﺠﺎد ﻛﻨﺪ ﺳﺪى ﻧﻬﺎده اﺳﺖ‪ .‬و دﻳـﮕـﺮ او‬ ‫ﻣﺒﺎرزه ﻧﻤﻰﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻓﻘﻂ ﺧﻮد را ﺑﺎ آن ﺳﺎزش ﻣﻰدﻫﺪ‪ ...‬ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺒﺎرزه ﻛﻨﺪ؟ آن آرﻣﺎنﻫﺎﻳﻰ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ آﻧﻬﺎ اﻧﺴﺎن ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻛﺎرﻫﺎى ﺧﻄﻴﺮ و ﻓﺪاﻛﺎرىﻫﺎى ﻣﻬﻢ دﺳﺖ ﺑﺰﻧﺪ ﻛﺠﺎﺳﺖ؟ ﻛﻮ؟ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ‬ ‫دﻟﻴﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﺗﺎ اﻳﻦ ﺣﺪ ﺑﻴﭽﺎره ﺷﺪه‪ ،‬زﻧﺪﮔﻰ ﻓﻼﻛﺘﺒﺎرى ﭘﻴﺪا ﻛﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮاى ﻫﻤﻴﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫روح ﺧﻼﻗﻴﺖ در او ﺗﺎ اﻳـﻦ درﺟﻪ ﻧﺎﺗـﻮان و زﺑﻮن ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺪهاى ﻧﺎداﻧﺴﺘـﻪ و ﻛـﻮرﻛـﻮراﻧﻪ در ﺗﻜﺎﭘـﻮى‬ ‫ﭼﻴﺰى ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ روﺣﺸﺎن اﻟﻬﺎم ﮔﺮدد و اﻳﻤﺎن ﻣﺮدم را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺰد‪ .‬اﻏﻠﺐ ﺑﺪان ﺳﻤﺘﻰ ﻛﻪ‬ ‫ﻫﻤﻪ ﭼﻴـﺰش اﺑﺪى اﺳﺖ و ﻣﺮدم را ﻣﺘﺤﺪ ﻣﻰﺳﺎزد‪ ،‬ﺟﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﺧـﺪا وﺟﻮد دارد‪ ،‬رو ﻧﻤﻰ آورد‪ ...‬ﻣﺴﻠﻤـﺎً‬ ‫آﻧﻬﺎﻳﻰ ﻛﻪ در راه وﺻﻮل ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ اﺷﺘﺒﺎه ﻣﻰﻛﻨﻨﺪ ﻫﻼك ﻣﻰﺷـﻮﻧﺪ! ﺑﮕﺬار ﻫﻼك ﺷـﻮﻧﺪ‪ .‬ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻣﺎﻧﻊ‬ ‫آﻧﻬﺎ ﺷﺪ‪ .‬ﺗﺄﺳ ﺧﻮردن ﺑﺮاى آﻧﻬﺎ ﻓﺎﻳﺪهاى ﻧﺪارد‪ .‬آدم زﻳﺎد ﭘﻴﺪا ﻣﻰﺷﻮد! ﻓﻘﻂ اﺷﺘﻴﺎق و ﺗﻤﺎﻳﻞ روح ﺑﻪ‬ ‫ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺧﺪا ﻣﻬﻢ اﺳﺖ؛ و اﮔﺮ در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻮﺟﻮداﺗﻰ ﻳﺎﻓﺖ ﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺷﻮق اﻟﻬﻰ آﻧﻬﺎ را ﻓﺮا ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺧﺪا ﺑﺎ‬ ‫ﻫﻤﺎنﻫﺎ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﺟﺎﻧﺸﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺨﺸﻴﺪ‪ :‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﺟﺬﺑﻪ ﺑﻰﭘﺎﻳﺎن ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻛﻤﺎل! اﻳﻨﻄﻮر ﻧﻴﺴﺖ؟‬ ‫ﮔﻔﺘﻢ‪ :‬ﺑﻠﻪ ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر اﺳﺖ‪...‬‬ ‫ﻫﻤﺼﺤﺒﺖ ﻣﻦ در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﺧﻨﺪه ﻧﻴﺸﺪارى ﻣﻰﻛﺮد ﮔﻔﺖ‪ :‬اﻣﺎ ﺗﻮ زود ﻗﺒﻮل ﻛﺮدى‪.‬‬ ‫ﺳﭙﺲ در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻘﻄـﻪ دوردﺳﺘﻰ ﭼﺸﻢ دوﺧﺘﻪ ﺑﻮد ﺳﺎﻛﺖ ﺷﺪ‪ .‬ﺳﻜـﻮت او ﺑﻪ ﻧﻈﺮم ﻃﻮﻻﻧـﻰ‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﻣﻦ ﺳﺎزد ﭘﺮﺳﻴﺪ‪:‬‬ ‫آﻣﺪ ﺑﺎ ﺑﻰﺻﺒﺮى آﻫﻰ ﻛﺸﻴﺪم‪ .‬آﻧﻮﻗﺖ او ﺑﺪون اﻳﻨﻜﻪ ﻧﮕﺎﻫﺶ را از دور ﺑﺮ‬ ‫— ﺧﺪاى ﺗﻮ ﻛﻴﺴﺖ؟‬ ‫ﻗﺒﻞ از اﻳﻦ ﺳﺆال‪ ،‬ﻟﺤﻦ ﮔﻔﺘﺎرش ﺧﻴﻠﻰ ﻣﻼﻳﻢ و ﻧﻮازش ﻛﻨﻨﺪه و ﮔﻮش دادن ﺑﻪ ﺣﺮفﻫﺎى او ﺑﺮاﻳﻢ‬ ‫ﺣﺎ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﺰدﻳـﻚ ﺑـﻮد‪،‬‬ ‫ﻣﻄﺒﻮع ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺜـﻞ ﻫـﻤـﻪ ﻣﺮدم اﻧﺪﻳﺸﻤﻨﺪ ﻛـﻤـﻰ اﻧـﺪوﻫﮕﻴﻦ ﺑﻪ ﻧﻈـﺮ ﻣـﻰآﻣـﺪ‪ .‬رو ً‬ ‫ﺣﺮفﻫﺎى او را ﻣﻰﻓﻬﻤﻴﺪم و ﺳﺮاﻓﻜﻨﺪﮔﻰ ﻣﻦ در ﻣﻘﺎﺑﻞ او داﺷﺖ از ﺑﻴﻦ ﻣﻰرﻓﺖ ﻛﻪ ﻧﺎﮔﻬﺎن اﻳﻦ ﺳﺆال‬ ‫را ﻛﺮد‪ .‬ﺳﺆال ﺷﻮﻣﻰ ﻛﻪ ﺟﻮاب دادن ﺑﻪ آن ﺑﺮاى ﻣﺮدم ﻣﻌﺎﺻﺮ‪ ،‬اﮔﺮ ﺟﺪاً ﺑﻪ ﺧﻮد ﻋﻼﻗﻤﻨﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺧﺎﻟﻰ‬ ‫از اﺷﻜﺎل ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺧﺪاى ﻣﻦ ﻛﻴﺴﺖ؟ ﻛﺎش اﻳﻦ را ﻣﻰداﻧﺴﺘﻢ!‬ ‫ﻛﺲ دﻳﮕﺮى ﻫﻢ ﻛﻪ ﺑﺠﺎى ﻣﻦ ﺑﻮد‪ ،‬ﻧﻤﻰﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺧﻮد‬ ‫اﻳﻦ ﺳﺆال ﻣﺮا ﺧﺮد ﻛﺮده ﺑﻮد‪ .‬ﻓﻜﺮ ﻣﻰ ﻛﻨﻢ ﻫﺮ‬ ‫را ﻧﺒﺎزد و ﺣﻀﻮر ذﻫﻦ ﺧﻮد را از دﺳﺖ ﻧﺪﻫﺪ! وﻟﻰ او ﻧﮕﺎه ﻧﺎﻓﺬش را ﺑﻪ ﻣﻦ دوﺧﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬ﻟﺒﺨﻨﺪ ﻣﻰزد و‬ ‫ﻣﻨﺘﻈﺮ ﺟﻮاب ﺑﻮد‪.‬‬ ‫— ﺗﻮ ﺑﻴﺶ از ﻣﺪﺗﻰ ﻛﻪ ﺑﺮاى ﺟﻮاب دادن ﻳﻚ ﻧﻔﺮ »اﻧﺴﺎن« وﻗﺖ ﻻزم اﺳﺖ ﺳﻜﻮت ﻛﺮدى‪ .‬ﺣﺎﻻ اﻳﻦ‬ ‫‪٨‬‬

‫ﺳﺆال را از ﺗﻮ ﻣﻰﻛﻨﻢ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮاﻧﻰ ﺟﻮاب ﺑﺪﻫﻰ‪ :‬ﺗﻮ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪهاى و ﻫﺰاران ﻧﻔﺮ آﺛﺎرت را ﻣﻰﺧﻮاﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺑﮕﻮ‬ ‫ﺑﺒﻴﻨﻢ ﻛﻪ ﻣﺒﺸﺮ ﭼﻪ رﺳﺎﻟﺘﻰ ﺑﺮاﻳﻢ ﻣﺮدم ﻫﺴﺘﻰ؟ آﻳﺎ ﻓﻜﺮ ﻛﺮدهاى ﻛﻪ ﺣﻖ دارى ﺑﻪ ﻣﺮدم ﭼﻴﺰى ﺑﻴﺎﻣﻮزى؟‬ ‫ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ ﺑﺎر ﺑﻮد در زﻧﺪﮔﻰ ﻛﻪ ﺑﺎ دﻗﺖ ﺑﻪ درون ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻰﻧﮕﺮﻳﺴﺘﻢ‪ .‬ﺑﮕﺬار ﻣﺮدم ﺧﻴﺎل ﻧﻜﻨﻨﺪ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﻦ ﺧﻮد را ﭘﺴﺖ ﻣﻰﻛﻨﻢ و ﻳﺎ ﺑﺎﻻ ﻣﻰﺑﺮم ﺑﺮاى اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻮﺟﻪ آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﺧﻮد ﺟﻠﺐ ﻛﻨﻢ‪ .‬از ﮔﺪا ﺻﺪﻗﻪ ﻃﻠﺐ‬ ‫ﻻ آﻧﻬﺎ را ﺧﻮب ﻣﻰﻧﺎﻣﻨﺪ‬ ‫ﻧﻤﻰﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﻣﻦ در وﺟﻮد ﺧﻮد‪ ،‬اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﺗﻤﺎﻳﻼت ﻧﻴﻚ و ﺧﻮاﺳﺖﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮ ً‬ ‫زﻳﺎد ﻛﺸ ﻛـﺮدم وﻟﻰ اﺣﺴﺎﺳﻰ ﻛﻪ ﻫـﻤـﻪ اﻳﻦ اﻧﺪﻳﺸﻪﻫـﺎى روﺷﻦ و ﻣﻮزون را ﻳﻜﺠﺎ ﺟﻤﻊ ﻛﻨـﺪ و ﺗـﻤـﺎم‬ ‫ﭘﺪﻳﺪهﻫﺎى زﻧﺪﮔﻰ را در ﺑﺮ ﮔﻴﺮد در ﺧﻮد ﺳﺮاغ ﻧﮕﺮﻓﺘﻢ‪ .‬ﺣﺲ ﺗﻨﻔﺮ در روح ﻣﻦ زﻳﺎد اﺳﺖ و ﻣﺎﻧﻨﺪ آﺗﺶ زﻳﺮ‬ ‫ﺧﺎﻛﺴﺘﺮ اﻧﺪك ﻓﺮوﻏﻰ دارد و ﮔﺎﻫﮕﺎه ﺑﺎ آﺗﺶ ﺷﺪﻳﺪ ﺧﺸﻢ و ﻏﻀﺐ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻪ ﻣﻰﮔﺮدد‪ .‬وﻟﻰ ﺑﺎز ﺷﻚ و‬ ‫ﺗﺮدﻳﺪ در روح ﻣﻦ ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻌﻀﻰ اوﻗﺎت اﻳﻦ دو ﺣﺲ ﭼﻨﺎن ﻋﻘﻞ ﻣﺮا ﺑﻪ ﻟﺮزه در ﻣﻰآورﻧﺪ‪ ،‬و ﻃﻮرى‬ ‫ﮔﻮن و ﺧﺮاب ﻣﻰﺷﻮد و ﻫﻴﭻ‬ ‫ﻗﻠﺒﻢ را ﻣﻰﻓﺸـﺎرﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺪت ﻣﺪﻳﺪى از ﺧﻮد ﺑﻰﺧﻮد ﻣﻰﺷﻮم‪ ،‬ﺣﺎﻟﺘـﻢ دﮔﺮ‬ ‫ﭼﻴﺰى ﺑﺮاى زﻧﺪﮔﻰ ﺗﺤﺮﻳﻜﻢ ﻧﻤﻰﻛﻨﺪ‪ .‬ﻗﻠﺒﻢ ﺑﻪ اﻧﺪازهاى ﺳﺮد ﻣﻰﺷﻮد ﻛﻪ ﮔﻮﻳﻰ ﻣﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻜﺮم ﺧﻤﻮده‬ ‫ﺷﺪه و ﺑﻪ ﺧﻮاب ﻣﻰرود‪ .‬ﻛﺎﺑﻮس وﺣﺸﺘﻨﺎﻛﻰ ﻗﺪرت ﺗﺠﺴﻢ و ﺗﺼﻮر ﻣﺮا ﺑﻪ ﺷﺪت در ﻓﺸﺎر ﻣﻰﮔﺬارد ﺑﺪﻳﻦ‬ ‫ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻛﻮر‪ ،‬ﻛﺮ و ﻟﻨﮓ‪ ،‬ﺷﺐﻫﺎ و روزﻫﺎى زﻳﺎدى را ﺳﺮ ﻣﻰﻛﻨﻢ‪ ،‬ﺑﻪ ﻫﻴﭻ ﭼﻴﺰ ﻣﻴﻞ ﻧﺪارم و ﭼﻴﺰى ﻧﻤﻰﻓﻬﻤﻢ‪.‬‬ ‫ﺑﻪ ﻧﻈﺮم ﻣﻰآﻳﺪ ﻛﻪ دﻳﮕﺮ ﺟﺴﺪى ﺷﺪهام ﻛﻪ ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ اﺷﺘﺒﺎﻫﻰ ﻧﺎﻣﻌﻠﻮم ﻫﻨﻮز ﺑﻪ ﺧﺎك ﺳﭙﺮده ﻧﺸﺪهام‪.‬‬ ‫ادراك اداﻣﻪ ﺣﻴﺎت‪ ،‬ﻫـﻮل و ﻫﺮاس از ﭼﻨﻴـﻦ زﻧﺪﮔﺎﻧـﻰ را ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ در ﻣﻦ ﺗﺸﺪﻳﺪ ﻣﻰﻛـﻨـﺪ‪ .‬زﻳـﺮا در‬ ‫گ ﺣﺘﻰ ﻟﺬت ﻧﻔﺮت داﺷﺘﻦ را ﻫﻢ از اﻧﺴﺎن‬ ‫ﻣﺮگ‪ ،‬ﻫﻢ ﻣﻌﻨﻰ ﻛﻤﺘﺮ اﺳﺖ و ﻫﻢ ﻇﻠﻤﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮ ‪ ...‬ﻗﻄﻌﺎً ﻣﺮ‬ ‫ﺳﻠﺐ ﻣﻰﻛﻨﺪ‪.‬‬ ‫اﻗﻌﺎ ﻣﺒﺸﺮ ﭼـﻪ رﺳﺎﻟﺘﻰ ﺑـﺮاى ﻣﺮدم ﻫﺴﺘﻢ؟ آﻳﺎ ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﻣﻰﻧﻤﺎﻳﻢ ﻫﺴﺘﻢ؟ ﭼـﻪ ﻣـﻰ ﺗـﻮاﻧﻢ ﺑﻪ ﻣـﺮدم‬ ‫و ً‬ ‫ﺑﮕﻮﻳﻢ؟ ﻫﻤﺎنﻫﺎﻳﻰ را ﻛﻪ از ﻣﺪت ﻫﺎ ﻗﺒﻞ دﻳﮕﺮان ﻣﻰ ﮔﻔﺘﻨﺪ و ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻫﻢ ﻣﻰﮔﻮﻳﻨﺪ و ﻣﺴﺘﻤﻊ ﻫﻢ دارﻧﺪ‬ ‫ﮔﺰ ﻫﻢ ﻣﺮدم را ﺑﻬﺘﺮ از آﻧﭽﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻧﻤﻰﺳﺎزﻧﺪ؟ اﻣﺎ آﻳﺎ ﺣﻖ دارم اﻳﻦ آرﻣﺎنﻫﺎ و ﻣﻔﺎﻫﻴﻤﻰ را ﻛﻪ ﺧﻮد‬ ‫و ﻫﺮ‬ ‫ﻣﻦ ﺑﺎ آﻧﻬﺎ ﺗـﺮﺑﻴﺖ ﺷﺪه ﻏﺎﻟﺒـﺎً ﻫﻢ ﺑﺪانﻫﺎ ﻋﻤﻞ ﻧﻤﻰﻛﻨﻢ ﺗﺒﻠﻴﻎ ﻧـﻤـﺎﻳـﻢ؟ اﮔـﺮ راﻫﻰ ﻣﺨﺎﻟ آﻧﻬﺎ اﺧﺘـﻴـﺎر‬ ‫ﻣﻰﻛﻨﻢ آﻳﺎ ﻣﻔﻬﻮﻣﺶ اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ آن ﻋﻘﺎﻳﺪ ﻛـﻪ در وﺟﻮد »ﻣﻦ« ﺗﺨﻤﻴﺮ ﺷﺪه اﻳﻤﺎن ﻧﺪارم؟‬ ‫‪ ...‬ﭘﺲ ﺑﻪ اﻳﻦ آدﻣﻰ ﻛﻪ ﭘﻬـﻠـﻮى ﻣﻦ و ﺑﺎ ﻣﻦ ﻧﺸﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﭼـﻪ ﺟـﻮاﺑﻰ ﺑﺪﻫﻢ؟ وﻟﻰ او از ﺑﺲ ﺑﻪ اﻧﺘـﻈـﺎر‬ ‫ﺷﻨﻴﺪن ﺟﻮاب ﻣﻦ ﻣﺎﻧﺪ ﺧﺴﺘﻪ ﺷﺪ و از ﻧﻮ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﺮد‪:‬‬ ‫ﮔﺰ اﻳﻦ ﺳﺆال‬ ‫—اﮔﺮ ﻧﻤﻰدﻳﺪم ﻛﻪ ﻫﻨﻮز ﺟﺎه ﻃﻠﺒﻰ ﺗﻮ ﻗﺎدر ﺑﻪ از ﺑﻴﻦ ﺑﺮدن ﺷﺮاﻓﺘﺖ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ﻫﺮ‬ ‫ﻫﺎ را ﻧﻤﻰﻛﺮدم‪ .‬ﻫﻤﻴﻦﻗﺪر ﻛﻪ ﺷﻬﺎﻣﺖ دارى ﺣﺮفﻫﺎى ﻣﺮا ﺑﺸﻨﻮى ﻣﻦ از آن ﭼﻨﻴﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻰﮔﻴﺮم ﻛﻪ‬ ‫ﻋﻼﻗﻪ ﺗﻮ ﺑﻪ ﺧﻮدت ﺧﺮدﻣﻨﺪاﻧﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن ﻛﻪ ﺗﻮ ﺑﺮاى ﺗﻘﻮﻳﺖ اﻳﻦ ﻋﻼﻗﻪ از ﺷﻜﻨﺠﻪ و ﻋﺬاب روﺣﻰ ﻫﻢ‬ ‫ﮔﺮﻳـﺰان ﻧﻴﺴﺘﻰ‪ .‬ﻟﺬا ﻣـﻦ وﺿﻌﻴـﺖ دﺷـﻮار ﺗﻮ را در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﻮد آﺳﺎن ﻛﺮده و ﺑﺎ ﺗﻮ ﺑـﻪ ﻋـﻨـﻮان ﻳﻚ ﻣﻘـﺼـﺮ‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻰ ﻛﻨﻢ ﻧﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻣﺠﺮم‪.‬‬ ‫گ و اﺷﺨﺎﺻﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ رﻣﻮز زﻧﺪﮔﻰ و روح اﻧﺴﺎﻧﻰ ﭘﻰ ﺑﺮده ﺑﻮدﻧﺪ‬ ‫‪ ...‬زﻣﺎﻧﻰ در ﻣﻴﺎن ﻣﺎ ﺳﺨﻨﻮراﻧﻰ ﺑﺰر‬ ‫وﺟﻮد داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﺮدﻣﻰ ﻛﻪ ﺑﺎ اﺷﺘﻴﺎق ﻓﺮاوان و از ﺧﻮدﮔﺬﺷﺘﮕﻰ زﻳﺎد ﺑﺮاى ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻫﺴﺘﻰ ﺗﻼش ﻣﻰﻛﺮدﻧﺪ‬ ‫و ﺑﺎ اﻳﻤﺎن ژرف ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻧﺴﺎن ﻣﻠﻬﻢ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻛﺘﺎبﻫﺎﻳﻰ ﺗﺄﻟﻴ ﻛﺮدهاﻧﺪ ﻛﻪ ﻫﺮﮔﺰ دﺳﺖ ﻓﺮاﻣﻮﺷﻰ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ‬ ‫ﻧﻤـﻰرﺳﺪ‪ ،‬زﻳـﺮا در آﻧﻬﺎ ﺣﻘﺎﻳﻘﻰ ﺟﺎوﻳﺪان ﺛـﺒـﺖ ﺷـﺪه ﻛـﻪ زﻳﺒﺎﻳﻰ اﺑﺪى از ﺻﻔﺤﺎت آﻧـﻬـﺎ ﺳـﺎﻃـﻊ اﺳـﺖ‪.‬‬ ‫ﺗﻤﺜﺎلﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻛﺘﺎبﻫﺎ ﺗـﺮﺳﻴﻢ ﺷﺪهاﻧﺪ ﺟﺎﻧﺪار ﺑﻮده‪ ،‬از ﻧﻴـﺮوى ﺣﻴﺎت اﻟﻬﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬در اﻳـﻦ‬ ‫ﻛﺘﺎبﻫﺎ‪ ،‬ﻫﻢ ﺷﻬﺎﻣﺖ و ﻫﻢ ﺧﺸﻤﻰ ﺳﻮزان وﺟﻮد دارد؛ ﻋﺸﻖ ﺻﻤﻴﻤﺎﻧﻪ و آزاد از آﻧﻬﺎ ﭘﺪﻳﺪار اﺳﺖ و ﻛﻠﻤﻪ‬ ‫زاﻳﺪى در آﻧﻬﺎ دﻳﺪه ﻧﻤﻰﺷﻮد‪ .‬ﻣﻦ ﻣﻰداﻧﻢ ﻛﻪ ﺗﻮ از آن ﺳﺮﭼﺸﻤﻪﻫﺎى اﻟﻬﺎم روح ﺧﻮد را ﺳﻴﺮاب ﻛﺮدهاى‪...‬‬ ‫‪٩‬‬

‫اﻣﺎ ﺷﺎﻳﺪ روح ﺗﻮ ﺑﺪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺷﺪه اﺳـﺖ‪ .‬زﻳﺮا ﮔﻔﺘﺎر ﺗﻮ درﺑﺎره ﻋﺸﻖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺳﺎﺧﺘﮕـﻰ و رﻳﺎﻛﺎراﻧﻪ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻰرﺳﺪ ﻛﻪ ﻫﻨﮕﺎم ﮔﻔﺘـﺎر درﺑﺎره اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻪ ﺧﻮدت ﻓﺸﺎر ﻣﻰآورى‪ .‬ﺗﻮ ﻣﺜﻞ ﻣﺎه ﺑﺎ ﻧﻮر‬ ‫دﻳﮕﺮى ﭘﺮﺗﻮاﻓﺸﺎﻧﻰ ﻣﻰﻛﻨﻰ‪ .‬ﻧﻮرت ﻏﻢ اﻧﮕﻴﺰ و ﻣﺒﻬﻢ اﺳﺖ‪ .‬ﺳﺎﻳﻪﻫﺎى زﻳﺎدى ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻰﻛﻨﺪ وﻟﻰ ﺣﺮارﺗﺶ‬ ‫اﻗﻌﺎ ﭼﻴﺰ ﺑﺎارزﺷﻰ ﺑﻪ‬ ‫ﺧﻴﻠﻰ ﻧﺎﭼﻴﺰ اﺳﺖ و ﻫﻴﭽﻜﺲ را ﮔﺮم ﻧﻤﻰﻛﻨﺪ‪ .‬ﺗﻮ ﮔﺪاﺗﺮ از آن ﻫﺴﺘﻰ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻰ و ً‬ ‫ﻣﺮدم ﺑﺪﻫﻰ و آﻧـﭽـﻪ را ﻫﻢ ﻛﻪ ﻣﻰدﻫﻰ ﻧﻪ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻟـﺬت ﺑـﻰاﻧـﺪازهاى اﺳﺖ ﻛﻪ از ﻣﺴﺘﻐﻨﻰ ﺳـﺎﺧـﺘـﻦ‬ ‫زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ ﺑﺎ اﻓﻜﺎر و ﻛﻠﻤـﺎت زﻳﺒﺎ ﻣﻰﺑﺮد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺧﻴﻠﻰ ﺑﻴﺶ از ﻫﻤـﻪ ﺑـﺮاى اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺗﺼﺎدﻓـﻰ‬ ‫وﺟﻮد ﺧﻮدت را ﺗﺎ درﺟﻪ ﭘﺪﻳﺪه ﻻزﻣﻰ ﺑﺮاى ﻣﺮدم ﺑﺎﻻ ﺑﺒﺮى‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﻋﻠﺖ ﭼﻴﺰى ﻣﻰدﻫﻰ ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻰ در ازاء‬ ‫آن ﺑﻴﺸﺘﺮ از زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ و ﻣﺮدم ﺑﺴﺘﺎﻧﻰ‪ .‬ﺗﻮ ﮔﺪاﺗﺮ از آن ﻫﺴﺘﻰ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻰ ﻫﺪﻳﻪاى ﺑﺪﻫﻰ‪ .‬رﺑﺎﺧﻮار ﺳﺎدهاى‬ ‫ﻫﺴﺘﻰ ﻛﻪ ﺗﺠـﺮﺑﻴﺎت ﻧﺎﭼﻴـﺰت را در ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻬـﺮه ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﺧﻮدت ﺑﻪ ﻣـﺮاﺑﺤﻪ ﻣﻰﮔـﺬارى‪ .‬ﻫﻨﮕﺎم ﻛـﺎوش در‬ ‫ﺣﻘﺎﻳﻖ‪ ،‬ﻗﻠﻢ ﺗﻮ‪ ،‬ﺟﺰﺋﻴﺎت ﻧﺎﭼﻴﺰ زﻧﺪﮔﻰ را ﺑﺮ ﻣﻰﮔﺰﻳﻨﺪ‪ .‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮ ﺑﺎ ﺗﻮﺻﻴ اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻣﻌﻤﻮﻟﻰ‬ ‫ﻣﺮدم ﻋﺎدى ﺣﻘﺎﻳﻖ ﻧﺎﭼﻴﺰى را ﺑﺮ ﻓﻜﺮ و ﺧﺮد آﻧﻬﺎ ﻣﻜﺸﻮف ﺳﺎزى‪ .‬وﻟﻰ آﻳﺎ اﻳﻦ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻰ را دارى ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻰ‬ ‫ﻫﺮ ﻗﺪر ﻫﻢ ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻧﺪﻳﺸﻪﻫﺎﻳﻰ را ﻛﻪ ﻣﺎﻳﻪ اﻋﺘﻼى روح آﻧﻬﺎ ﺑﺎﺷﺪ در آﻧﻬﺎ ﺑﻴﺪار ﻛﻨﻰ؟‪...‬‬ ‫ﻧﻪ! آﻳﺎ ﺗﻮ ﻣﻄﻤﺌﻨﻰ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻛﺎر ﻣﻔﻴﺪى اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻛﺜﺎﻓﺎت و زﺑﺎﻟﻪﻫﺎى ﻋﺎدى ﻛﺎوش ﻛﻨﻰ و ﻧﺘﻮاﻧﻰ‬ ‫ﭼﻴﺰى ﺟﺰ ﺣﻘﺎﻳﻖ ﻧﺎﭼﻴﺰ و ﻣﺒﺘﺬل ﭘﻴﺪا ﻛﻨﻰ ﻛﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﻛﻨﻨﺪ ﻓﻘﻂ ﺑﺸﺮ ﭘﺴﺖ‪ ،‬اﺣﻤﻖ و ﺑﻴﺸﺮف اﺳﺖ‪ ،‬ﻛﺎﻣﻼً‬ ‫و ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺗﺎﺑﻊ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎرﺟﻰ زﻳﺎدى ﺑﻮده‪ ،‬ﺿﻌﻴ ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺮﺣﻢ و ﺗﻚ و ﺗﻨﻬﺎ اﺳﺖ؟ ﮔﺮﭼﻪ‪ ،‬ﺷﺎﻳﺪ ﻫﻢ‪ ،‬ﺣﺎﻻ‬ ‫دﻳﮕﺮ ﻣﻮﻓﻖ ﺷﺪهاﻳﺪ او را ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﻣﺘﻘﺎﻋﺪ ﻛﻨﻴﺪ! زﻳﺮا ﺣﺲ ﻣﻰ ﻛﻨﻢ ﻛﻪ روح او ﺳﺮد و ذﻫﻦ او ﻛﻨﺪ‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ...‬ﻫﻤﻴﻦ ﻛﺎﻓﻰ اﺳﺖ! ﻫﻨﻮز ﺗﺼـﻮرات ﺧﻮد را در ﻛﺘﺎبﻫﺎ ﻣﻰﺑﻴﻨﺪ و اﻳﻦ ﻛﺘﺎبﻫﺎ ﺑﺨـﺼـﻮص‬ ‫ﻻ اﺳﻢ آن را »اﺳﺘﻌﺪاد« ﻣﻰﮔﺬارﻧﺪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺗﺎ ﺣﺪى اﻧﺴﺎن را‬ ‫اﮔﺮ ﺑﺎ ﻣﻬﺎرﺗﻰ ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮ ً‬ ‫ﻫﻴﭙﻨﻮﺗﻴﺰم ﻣﻰﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﺑﺎ دﻳﺪ ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻰﻧﮕﺮد و وﻗﺘﻰ ﻛﻪ زﺷﺘﻰ ﺑﻰاﻧﺪازه ﺧﻮد را دﻳﺪ‬ ‫اﻣﻜﺎن ﺑﻬﺘﺮ ﺷـﺪن را در ﺧﻮد ﻧﻤﻰﻳﺎﺑﺪ‪ .‬آﻳﺎ ﺗـﻮ ﻣـﻰﺗـﻮاﻧﻰ اﻳﻦ اﻣﻜـﺎن را در اﺧﺘﻴﺎر او ﻗـﺮار دﻫﻰ؟ ﻣﮕﺮ ﺗـﻮ‬ ‫ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ اﻳﻦ ﻛﺎر را ﺑﻜﻨﻰ در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﺗﻮ ﺧﻮد‪ ...‬اﻣﺎ ﻣﻦ ﺑﻪ ﺗﻮ رﺣﻢ ﻣﻰﻛﻨﻢ ﺑﺮاى اﻳﻨﻜﻪ اﺣﺴﺎس ﻣﻰ ﻛﻨﻢ‬ ‫ﺗﻮ در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺣﺮفﻫﺎى ﻣﻦ ﮔﻮش ﻣﻰدﻫﻰ در اﻳﻦ ﻓﻜﺮ ﻧﻴﺴﺘﻰ ﻛﻪ ﺑﺮاى ﺗﺒﺮﺋﻪ ﺧﻮد ﺣﺮﻓﻰ ﺑﺰﻧﻰ‪ .‬ﺑﻠﻪ!‬ ‫زﻳﺮا ﻳﻚ ﻣﻌﻠﻢ ﺷﺮﻳ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺷﺎﮔﺮد دﻗﻴﻘﻰ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺷﻤﺎ ﻫﻤﻪ‪ ،‬ﻣﻌﻠﻤﻴﻦ روزﻣﺮه زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ ﻣﺎ ﻫﺴﺘﻴﺪ‪.‬‬ ‫ﺧﻴﻠﻰ ﺑﻴﺶ از آﻧﭽﻪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺮدم ﻣﻰدﻫﻴﺪ از آﻧﻬﺎ ﻣﻰﮔﻴﺮﻳﺪ‪ .‬ﺷﻤﺎ ﻫﻤﻪ از ﻧﻮاﻗﺺ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻰﻛﻨﻴﺪ و ﻓﻘﻂ‬ ‫آﻧﻬﺎ را ﻣﻰﺑﻴﻨﻴﺪ‪ .‬اﻣﺎ در ﺑﺸﺮ ﺷﺎﻳﺴﺘﮕﻰﻫﺎﻳﻰ ﻫﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﮕﺮ ﺧﻮد ﺷﻤﺎ واﺟﺪ آﻧﻬﺎ ﻧﻴﺴﺘﻴﺪ؟ ﺷﻤﺎ ﭼﻪ‬ ‫ﻣﺰﻳﺘﻰ ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﺮدم ﻋﺎدى و ﺗﻴﺮه روز دارﻳﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﭼﻨﺎن ﺑﻰرﺣﻤﻰ و ﺧﺮدهﮔﻴﺮى ﺗﺼﻮﻳﺮﺷﺎن ﻣﻰﻛﻨﻴﺪ و ﺑﻪ‬ ‫ﺧﺎﻃﺮ ﻏﻠﺒـﻪ ﻧﻴﻜﻰ ﺑﺮ ﺑﺪى ﺧﻮد را ﭘﻴﺎﻣﺒـﺮ و واﻋﻆ آﻧﻬﺎ ﻣﻰداﻧﻴﺪ و اﻓﺸﺎﻛﻨﻨـﺪه ﮔﻨﺎﻫﺎﻧﺸﺎن ﻣﻰﺷﻤـﺎرﻳﺪ؟‬ ‫وﻟﻰ آﻳﺎ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺷﺪهاﻳﺪ ﻛﻪ ﻧﻴﻜﻮﻛﺎران و ﺑﺪﻛﺎراﻧﻰ ﻛﻪ ﺷﻤﺎ آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ زور ﺧﻠﻖ ﻛﺮدهاﻳﺪ ﻣﺜﻞ دو ﻛﻼف ﺳﻴﺎه‬ ‫و ﺳﻔﻴﺪ ﺳﺮدرﮔﻤﻰ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻧﺰدﻳﻜﻰ ﺑﻪ ﻫﻢ ﺧﺎﻛﺴﺘـﺮى رﻧﮓ ﺷﺪه و ﺟـﺰﺋﻰ از رﻧﮓﻫﺎى اوﻟﻴﻪ‬ ‫ﻫﻤﺪﻳﮕﺮ را ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ؟ ﺗﺮدﻳﺪ دارم ﻛﻪ ﺷﻤﺎ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪه ﺧﺪا ﺑﺎﺷﻴﺪ‪ ...‬او ﻣﻰﺗﻮاﻧﺴﺖ ﺧﻴﻠﻰ ﻗﻮىﺗﺮ از ﺷﻤﺎﻫﺎ‬ ‫ﮔﺰﻳﻨﺪ‪ .‬ﻣﻰﺗﻮاﻧﺴﺖ دلﻫﺎى آﻧﻬﺎ را ﺑﺎ آﺗﺶ ﻋﺸﻘﻰ ﺳﺮﺷﺎر ﺑﻪ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ‪ ،‬ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺑﻪ ﻣﺮدم ﺑﺮاﻓﺮوزاﻧﺪ‬ ‫را ﺑﺮ‬ ‫ﺗﺎ آﻧﻬﺎ در ﻇﻠﻤﺖ ﻫﺴﺘﻰ ﻣﺎﻧﻨـﺪ اﻧـﻮار ﻗﺪرت و ﻋﻈﻤﺘﺶ ﺑـﺪرﺧﺸﻨـﺪ‪ ...‬وﻟﻰ ﺷﻤﺎ ﻫﻤﭽﻮن ﻣﺸﻌﻞ ﻧـﻴـﺮوى‬ ‫ﺷﻴﻄﺎن دود ﻣﻰﻛﻨﻴﺪ و دود ﺷﻤﺎ در ﻓﻜﺮ و روح آﻧﻬﺎ ﻧﻔﻮذ ﻣﻰﻛﻨﺪ و آﻧﻬﺎ را ﺑﺎ زﻫﺮ ﺑﻰاﻋﺘﻤﺎدى ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬ ‫ﺧﻮد ﻣﺴﻤﻮم ﻣﻰﺳﺎزد‪ .‬ﺑﮕﻮ‪ :‬ﭼﻪ ﺑﻪ ﻣﺮدم ﻣﻰآﻣﻮزﻳﺪ؟‬ ‫ﻧﻔﺲﻫﺎى ﮔﺮم اﻳﻦ ﺷﺨﺺ را روى ﮔﻮﻧﻪ ﺧﻮد اﺣﺴﺎس ﻣﻰﻧﻤﻮدم‪ .‬ﺑﻪ او ﻧﮕﺎه ﻧﻤﻰﻛﺮدم زﻳﺮا از ﻧﮕﺎه‬ ‫ﻛﺮدن ﺑﻪ ﭼﺸﻤﺎن او ﺑﻴﻢ داﺷﺘﻢ‪ .‬ﻛﻠﻤﺎت او ﻣﺎﻧـﻨـﺪ ﺟـﺮﻗﻪﻫﺎى آﺗﺶ ﺑﺮ ﻣﻐﺰ ﻣﻦ ﻓﺮو ﻣـﻰرﻳﺨﺖ و ﻣـﺮا رﻧﺞ‬ ‫‪١٠‬‬

‫ﻣﻰداد‪ ..‬ﺑﺎ ﺣﺎﻟﺘﻰ ﻧﮕﺮان ﻣﻰﻓﻬﻤﻴﺪم ﻛﻪ ﺟﻮاب دادن ﺑﻪ اﻳﻦ ﺳﺆالﻫﺎى ﺳﺎده ﭼﻘﺪر دﺷﻮار اﺳﺖ‪ ...‬و‬ ‫ﺟﻮاﺑﻰ ﻧﺪادم‪.‬‬ ‫—ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻦ‪ ،‬ﻛﻪ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻰ را ﻛﻪ ﺗﻮ و اﻣﺜﺎل ﺗﻮ ﻣﻰﻧﻮﻳﺴﻨﺪ ﺑﺎ دﻗﺖ ﻣﻰﺧﻮاﻧﻢ‪ ،‬از ﺗﻮ ﻣﻰﭘﺮﺳﻢ‪:‬‬ ‫ﺑﻪ ﭼﻪ ﻣﻨﻈﻮرى ﻣﻰﻧﻮﻳﺴﻴﺪ؟ و ﺷﻤﺎ ﻫﻢ ﻛﻪ زﻳﺎد ﻣﻰﻧﻮﻳﺴﻴﺪ‪ ...‬آﻳﺎ ﻣﻴﻞ دارﻳﺪ در ﻣﺮدم اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻧﻴﻜﻰ را‬ ‫ﺑﻴﺪار ﻛﻨﻴﺪ؟ اﻣﺎ ﺑﺎ ﻛﻠﻤﺎت ﺳﺮد و ﺳﺴﺖ ﻛﻪ ﻧﻤﻰﺗﻮاﻧﻴﺪ اﻳﻦ ﻛﺎر را اﻧﺠﺎم ﺑﺪﻫﻴﺪ‪ .‬ﻧﻪ! ﺷﻤﺎ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻤﻰﺗﻮاﻧﻴﺪ‬ ‫ﭼﻴﺰ ﺗـﺎزهاى ﺑﻪ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ اﺿﺎﻓﻪ ﻛﻨﻴﺪ ﺑﻠﻜـﻪ ﭼـﻴـﺰﻫﺎى ﻛﻬﻨﻪ را ﻫﻢ ﻣﭽﺎﻟﻪ ﺷﺪه و ﻟﻪ ﺷﺪه‪ ،‬ﻓﺎﻗـﺪ ﺻـﻮرت و‬ ‫ﺷﻜﻞ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻣﻰدﻫﻴﺪ‪ .‬وﻗﺘﻰ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن آﺛﺎر ﺷﻤﺎ را ﻣﻰﺧﻮاﻧﺪ ﭼﻴﺰى ﺟﺰ اﻳﻨﻜﻪ ﺷﻤﺎ را ﺷﺮﻣﻨﺪه ﺳﺎزد از‬ ‫آﻧﻬﺎ ﻧﻤﻰآﻣﻮزد‪ .‬ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﻣﻌﻤﻮﻟﻰ و ﭘﻴﺶ و ﭘﺎ اﻓﺘﺎده اﺳﺖ‪ :‬ﻣﺮدم ﭘﻴﺶ ﭘﺎ اﻓﺘﺎده‪ ،‬اﻓﻜﺎر ﭘﻴﺶ ﭘﺎ اﻓﺘﺎده‪،‬‬ ‫وﻗﺎﻳﻊ‪ ...‬ﭘﺲ ﭼﻪ وﻗﺖ ﻣﻰﺧﻮاﻫﻴﺪ درﺑﺎره ﺳﺮﮔﺸﺘﮕﻰ روح و ﻟﺰوم اﺣﻴﺎء آن ﺻﺤﺒﺖ ﻛﻨﻴﺪ ﭘﺲ ﻛﻮ دﻋﻮت‬ ‫ﺑﻪ ﺧﻼﻗﻴﺖ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ‪ ،‬ﻛﺠﺎﺳﺖ دروس ﺷﻬﺎﻣﺖ و ﻛﻠﻤﺎت ﻧﺸﺎط ﺑﺨﺸﻰ ﻛﻪ اﻟﻬﺎم دﻫﻨﺪه روح ﺑﺎﺷﻨﺪ؟‬ ‫‪ ...‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﮕﻮﻳـﻰ ﻛـﻪ زﻧﺪﮔﻰ ﻧﻤـﻮﻧﻪﻫﺎى دﻳﮕـﺮى ﺟﺰ اﻳﻦﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﻣـﺎ ﺑـﻪ وﺟﻮد ﻣـﻰآورﻳﻢ در‬ ‫اﺧﺘﻴﺎر ﻣﺎ ﻧﻤﻰﮔﺬارد‪ .‬اﻳﻦ را ﻧﮕﻮ‪ .‬زﻳﺮا ﺑﺮاى ﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ ﺑﺮ ﻛﻠﻤﺎت ﻣﺴﻠﻂ اﺳﺖ ﺑﺲ ﻧﻨﮕﻴـﻦ و‬ ‫ﺷﺮمآور اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺿﻌ ﺧـﻮد در ﺑـﺮاﺑـﺮ زﻧﺪﮔﻰ و اﻳﻨﻜﻪ ﻧﻤـﻰﺗـﻮاﻧﺪ ﺑﺮﺗﺮ از آن ﺑﺎﺷﺪ اﻋـﺘـﺮاف ﻛﻨﺪ‪ .‬اﮔـﺮ‬ ‫ﻫﻢﺳﻄـﺢ زﻧﺪﮔﻰ ﻫﺴﺘﻰ‪ ،‬اﮔﺮ ﻧﻤـﻰﺗـﻮاﻧﻰ ﺑﺎ ﻧﻴـﺮوى اﺑﺪاع ﻧﻤـﻮﻧﻪﻫﺎﻳﻰ ﻛـﻪ در زﻧﺪﮔﻰ ﻧﻴﺴـﺖ وﻟﻰ ﺑـﺮاى‬ ‫آﻣﻮﺧﺘﻦ ﻻزم اﺳﺖ اﻳﺠﺎد ﻛﻨﻰ‪ ،‬ﻛﺎر ﺗﻮ ﭼﻪ ارزﺷﻰ دارد؟ و ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺧﻮد را ﻣﺴﺘﺤﻖ داﺷﺘﻦ ﻋﻨﻮان ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﻰ‬ ‫ﻣﻰداﻧﻰ؟ وﻗﺘﻰ ﻛﻪ ﺣﺎﻓﻈﻪ و ﺗـﻮﺟﻪ ﻣﺮدم را ﺑﺎ ﻣﺎﺟﺮاﻫﺎى ﺑﻴﻬﻮده و ﺑﺎ ﺗﺼﺎوﻳﺮ ﻛﺜﻴﻔﻰ ﻛـﻪ از زﻧﺪﮔﺎﻧﻴﺸﺎن‬ ‫ﻣﻰﻛﺸﻰ‪ ،‬اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﻣﻰﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻓﻜﺮ ﻛـﻦ‪ ،‬آﻳـﺎ ﺑـﻪ ﻣـﺮدم زﻳﺎن ﻧﻤـﻰرﺳﺎﻧﻰ؟ ﺗﺮدﻳﺪى ﻧﻴﺴـﺖ! اﻗـﺮار ﻛﻦ ﻛـﻪ‬ ‫ﻧﻤﻰﺗﻮاﻧﻰ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ را ﻃﻮرى ﺗﺼﻮﻳﺮ ﻛﻨﻰ ﻛﻪ ﭘﺮده ﺗﺼﻮﻳﺮت ﻣﻮﺟﺐ ﺷﺮﻣﺴﺎرى ﻛﻴﻨﻪﺗﻮزاﻧﻪاى در او ﺷﻮد و‬ ‫ﻣﻴﻞ ﺳﻮزان ﺑﻪ اﻳﺠﺎد ﺷﻜﻞ دﻳﮕﺮ ﻫﺴﺘﻰ را در او ﭘﺪﻳﺪ آورد‪ ...‬آﻳﺎ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ ﺿﺮﺑﺎن ﻧﺒﺾ زﻧﺪﮔﻰ را ﺗﺴﺮﻳﻊ‬ ‫ﻛﻨﻰ‪ ،‬آﻳﺎ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ ﻣﺜﻞ دﻳﮕﺮان‪ ،‬ﺗﻮ ﻫﻢ ﻧﻴﺮوﻳﻰ در او ﺑﺪﻣﻰ؟‬ ‫ﻫﻤﺼﺤﺒﺖ ﻋﺠﻴﺐ ﻣﻦ دﻗﻴﻘﻪاى ﻣﻜﺚ ﻛﺮد‪ .‬ﻣﻦ ﺳﺎﻛﺖ ﺑﻪ ﺣﺮفﻫﺎى او ﻓﻜﺮ ﻣﻰﻛﺮدم‪.‬‬ ‫— ﻣﻦ ﮔﺮداﮔﺮد ﺧﻮد ﻣﺮدم ﻋﺎﻗﻞ ﺧﻴﻠﻰ ﻣﻰﺑﻴﻨﻢ‪ ،‬اﻣﺎ در ﻣﻴﺎن آﻧﻬـﺎ آدم ﺷـﺮﻳ ﺧﻴﻠﻰ ﻛﻢ اﺳـﺖ و‬ ‫آﻧﻬﺎﻳﻰ ﻫﻢ ﻛﻪ ﻫﺴﺘﻨـﺪ روﺣﺸﺎن ﺑﻴﻤﺎر و رﻧﺠﻮر اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻌﻠـﻮم ﻧﻴﺴﺖ ﭼﺮا ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﻰﺑﻴﻨﻢ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﻫـﺮ‬ ‫ﺣﺎ ﺷﺮﻳ ﺗﺮ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن اﻧﺪازه ﻧﻴﺮوى او ﻛﻤﺘﺮ و ﺑﻴﻤﺎرﺗﺮ و زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ او دﺷﻮارﺗﺮ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻗﺪر ﭘﺎكﺗﺮ و رو ً‬ ‫در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺟﺰ ﺗﻨﻬﺎﻳﻰ و ﻏﻢ ﺳﻬﻢ دﻳﮕـﺮى ﻧﺪارد‪ .‬وﻟﻰ ﻫﻤﺎﻧﻘﺪر ﻛﻪ ﻏـﻢ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ ﺑﻬﺘﺮ در او زﻳﺎد اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ‬ ‫ﻫﻤﺎن اﻧـﺪازه ﻗﺪر ِ‬ ‫اﻳﺠﺎد آن در او ﻛﻢ اﺳﺖ‪ .‬آﻳـﺎ درﻣﺎﻧﺪﮔـﻰ و زﻧﺪﮔﻰ رﻗﺖﺑﺎر او ﺑـﺮاى اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺑـﺎ‬ ‫ِ‬ ‫ت‬ ‫ﮔﻔﺘﻪﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﻣﺸﻮق روح او اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ ﺑﻪ او ﻛﻤﻚ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ؟‪...‬‬ ‫ﻫﻤﺼﺤﺒﺖ ﻋﺠﻴﺐ ﻣﻦ اداﻣﻪ داد‪:‬‬ ‫— ﺑﻌﺪ ﻫﻢ آﻳﺎ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ آن ﺧﻨﺪه ﻧﺸﺎط ﺑﺨﺸﻰ را ﻛﻪ روح اﻧﺴﺎن را ﺟﻼ ﻣﻰدﻫﺪ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺰى؟ ﺑﺒﻴﻦ‬ ‫آﺧﺮ ﻣﺮدم از ﺗﻪ دل ﺧﻨﺪﻳﺪن را ﻛﺎﻣـﻼً ﻓﺮاﻣﻮش ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎ ﺑﻐﺾ ﻣﻰﺧﻨﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎ ﻓـﺮوﻣﺎﻳﮕﻰ ﻣﻰﺧﻨﺪﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﮔﺰ در ﻣﻴﺎن اﻳﻦ ﺧﻨﺪهﻫﺎ ﺻﺪاى ﺧﻨﺪهاى ﻛﻪ از ﺗﻪ دل و‬ ‫اﻏﻠﺐ از ﻻﺑﻪﻻى اﺷﻚﻫﺎ ﺧﻨﺪه ﻣﻰﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬و ﻫﺮ‬ ‫ﮔﺴـﺎﻻن را ﺑﻠﺮزاﻧﺪ ﻧﻤﻰﺷﻨﻮى! ﺧـﻮب ﺧﻨﺪه ﻛﺮدن ﻣﺎﻳﻪ ﺳﻼﻣﺘﻰ‬ ‫ﺣﺴﺎﺑﻰ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺧﻨﺪهاى ﻛﻪ ﺳﻴﻨـﻪ ﺑﺰر‬ ‫روح اﺳﺖ‪ ...‬ﺧﻨﺪه ﺑﺮاى اﻧﺴﺎن ﻻزم و ﻳﻜﻰ از اﻣﺘﻴﺎزات او ﺑﺮ ﺣﻴﻮان ﺷﻤﺮده ﻣﻰﺷﻮد‪ .‬آﻳﺎ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ ﺧﻨﺪه‬ ‫دﻳﮕﺮى را ﺳﻮاى اﻳﻦ ﺧﻨﺪه ﺷﻤﺎﺗﺖ ﺑﺎر‪ ،‬ﻏﻴﺮ از اﻳﻦ ﺧﻨﺪه ﭘﺴﺘﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﻮ ﻣﻰﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬آﻧﻬﻢ ﻓﻘﻂ ﺑﺮاى اﻳﻨﻜﻪ‬ ‫آدم ﻣﻀﺤﻚ و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺮﺣﻤﻰ ﻫﺴﺘﻰ‪ ،‬در ﻣﺮدم ﺑﺮاﻧﮕﻴﺰى؟ ﺣﻮاﺳﺖ را ﺟﻤﻊ ﻛﻦ‪ ،‬ﺣﻖ ﻣـﻮﻋﻈﻪ ﻛﺮدن ﺗﻨﻬﺎ‬ ‫روى اﻳﻦ اﺻﻞ ﻛﻠﻰ ﺑﻪ ﺗﻮ داده ﻣﻰﺷﻮد ﻛـﻪ ﺗـﻮاﻧﺎﻳﻰ ﺑﻴﺪار ﻛﺮدن اﺣﺴﺎﺳـﺎت واﻗﻌﻰ و ﺻﺎدﻗﺎﻧـﻪ ﻣﺮدم را‬ ‫‪١١‬‬

‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻰ ﺗﺎ ﺑﺘـﻮاﻧﻰ ﺑﻪ ﻛﻤﻚ آﻧﻬﺎ‪ ،‬ﭘﺘﻚ ﻣﺎﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻌـﻀـﻰ از ﺻـﻮرتﻫﺎى زﻧﺪﮔـﻰ را ﺧﺮاب ﻛﻨﻰ‪ ،‬درﻫﻢ‬ ‫ﺑﺮﻳﺰى و ﺑﻪ ﺟﺎى اﻳﻦ زﻧﺪﮔﻰ ﺗﻨﮓ و ﺗﺎرﻳﻚ‪ ،‬زﻧﺪﮔﻰ آزادﺗﺮ دﻳﮕﺮى را اﻳﺠﺎد ﻛﻨﻰ‪ :‬ﺧﺸﻢ‪ ،‬ﻛﻴﻨﻪ‪ ،‬ﺷﺮﻣﺴﺎرى‪،‬‬ ‫ﻧﻔﺮت و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻳﺄس ﺑﻐﺾآﻟﻮد اﻫﺮمﻫﺎﻳﻰ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺪد آﻧﻬﺎ ﻣﻰﺗـﻮان در دﻧﻴﺎ‪ ،‬ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ را در ﻫﻢ‬ ‫ﻛﺖ درآورى؟ زﻳﺮا اﮔﺮ‬ ‫رﻳﺨﺘﻪ ﻧﺎﺑﻮد ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬آﻳﺎ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ ﭼﻨﻴﻦ اﻫﺮمﻫﺎﻳﻰ ﺑﺴﺎزى؟ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﺣﺮ‬ ‫ﺣﻖ ﮔﻔﺘﺎر ﺑﺎ ﻣﺮدم را ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻰدﻫﻰ ﺑﺎﻳﺪ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻣﻌﺎﻳﺐ و ﻧﻘﺎﻳﺺ آﻧﻬﺎ ﻧﻔـﺮﺗﻰ ﺷﺪﻳﺪ ﻧﺸﺎن دﻫﻰ‪ ،‬و ﻳﺎ ﺑـﻪ‬ ‫ﺧﺎﻃﺮ آﻻم و دردﻫﺎﻳﺸﺎن ﺑﺎﻃﻨـﺎً ﻋﺸﻖ ﻋﻈﻴﻤﻰ در ﺧﻮد ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ اﺣﺴﺎس ﻛﻨﻰ‪ .‬ﺣﺎﻻ ﻛﻪ ﭘـﺮﺗﻮى از‬ ‫اﻳﻦ اﺣﺴﺎﺳﺖ ﺑﻪ درون ﺗﻮ ﻧﺘﺎﺑﻴﺪه ﭘﺲ ﻓﺮوﺗﻦ ﺑﺎش و ﻗﺒﻞ از اﻳﻜﻪ ﺣﺮﻓﻰ ﺑﺰﻧﻰ ﺧﻴﻠﻰ ﺑﻴﻨﺪﻳﺶ‪....‬‬ ‫ﻫﻮا ﺗﺎزه داﺷﺖ روﺷﻦ ﻣﻰ ﺷﺪ اﻣﺎ در روح ﻣﻦ ﺗﺎرﻳﻜﻰ ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﻣﺘﺮاﻛﻢ و اﻓﺰونﺗﺮ ﻣﻰﮔﺮدﻳﺪ‪.‬‬ ‫وﻟﻰ اﻳﻦ آدم ﻛﻪ ﺣﺘـﻰ در زواﻳﺎى روح ﻣﻦ ﻫﻢ ﭼﻴـﺰى ﺑﺮاﻳﺶ ﻧﻬﻔﺘﻪ ﻧﻤﺎﻧﺪه ﺑﻮد ﻫﻨﻮز ﺻﺤﺒـﺖ ﻣـﻰﻛـﺮد‪.‬‬ ‫ﮔﺎﻫﻰ اﻳﻦ ﻓﻜﺮ در ﻣﻦ ﻗﻮت ﻣﻰﮔﺮﻓﺖ‪:‬‬ ‫—آﻳﺎ او آدم اﺳﺖ؟‬ ‫اﻣﺎ ﭼﻮن ﻣﺠﺬوب ﮔﻔﺘﺎر او ﺷﺪه ﺑﻮدم‪ ،‬ﻧﻤﻰﺗﻮاﻧﺴﺘﻢ روى اﻳﻦ ﻣﻌﻤﺎ ﻓﻜﺮ ﻛﻨﻢ و از ﻧﻮ ﻛﻠﻤﺎت او ﻣﺜﻞ‬ ‫ﺳﻮزن در ﻣﻐﺰم ﻓﺮو ﻣﻰرﻓﺖ‪.‬‬ ‫—ﻣﻌﻬﺬا زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ ﻣﺎ‪ ،‬ﻫﻢ از ﭘﻬﻨﺎ و ﻫﻢ از ژرﻓﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﻰﻳﺎﺑﺪ‪ ،‬وﻟﻰ رﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ آن ﺧﻴﻠﻰ ﺑﺎ ﺗﺄﻧﻰ‬ ‫ﺻﻮرت ﻣﻰﮔﻴﺮد زﻳﺮا ﻛﻪ ﺷﻤﺎ ﻗﺪرت و ﺗﻮاﻧﺎﻳﻰ ﺗﺴﺮﻳﻊ ﺣﺮﻛﺖ آن را ﻧﺪارﻳﺪ‪ ...‬زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ داﻣﻨﻪ ﭘﻴﺪا ﻣﻰﻛﻨﺪ‪،‬‬ ‫و روز ﺑﻪ روز ﻣﺮدم ﺳـﺆال ﻛﺮدن را ﻣﻰآﻣﻮزﻧﺪ‪ .‬ﭼﻪ ﻛﺴﻰ ﺑﻪ آﻧﻬـﺎ ﺟـﻮاب ﺧﻮاﻫﺪ داد؟ ﻣﻌﻠـﻮم اﺳﺖ‪ :‬ﺷﻤـﺎ‬ ‫ﺷﻴﺎدان ﻏﺎﺻﺐ ﻋﻨﻮان ﭘﻴﺸﻮاﻳﻰ ﻣﺮدم! وﻟﻰ آﻳﺎ ﺧﻮد ﺷﻤﺎ ﻣﻔﻬﻮم زﻧﺪﮔﻰ را آﻧﻘﺪر درك ﻣﻰﻛﻨﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻴﺪ‬ ‫ﺑﺮاى دﻳﮕﺮان آن را روﺷﻦ ﺳﺎزﻳﺪ؟ آﻳﺎ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت زﻣﺎن ﺧﻮد را ﻣﻰﻓﻬﻤﻴﺪ و آﻳﻨﺪه را ﭘﻴﺶ ﺑﻴﻨﻰ ﻣﻰﻛﻨﻴﺪ؟‬ ‫ﺣـﺎ ﺳﻘـﻮط ﻛـﺮده اﺳـﺖ‪ ،‬ﭼـﻪ‬ ‫ﺑـﺮاى ﺑﻴﺪار ﻛـﺮدن اﻧـﺴـﺎﻧـﻰ ﻛـﻪ ﺑـﺮ اﺛـﺮ ﭘـﺴـﺘـﻰ زﻧـﺪﮔﺎﻧـﻰ ﻓـﺎﺳـﺪ ﺷـﺪه‪ ،‬رو ً‬ ‫ﻣﻰﺗـﻮاﻧﻴﺪﺑﮕﻮﻳﻴﺪ؟ او دﭼﺎر اﻧﺤـﻄـﺎط روﺣﻰ ﺷﺪه اﺳﺖ! ﻋﻼﻗـﻪ او ﺑـﻪ زﻧﺪﮔﻰ ﺧﻴﻠﻰ ﻛﻢ ﺷﺪه و ﻣﻴـﻞ ﺑـﻪ‬ ‫زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ در او رو ﺑﻪ اﺗﻤﺎم اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻰﺧـﻮاﻫﺪ اﺻﻼً ﻣﺜﻞ ﺧـﻮك زﻧﺪﮔﻰ ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻰﺷﻨﻮﻳﺪ؟ اﻛﻨﻮن‬ ‫وﻗﺘﻰ ﻛﻪ ﻛﻠﻤﻪ آرﻣﺎن را ﺗﻠﻔﻆ ﻣﻰﻛﻨﻴﺪ وﻗﻴﺤﺎﻧﻪ ﻣﻰﺧﻨﺪد‪ :‬زﻳﺮا اﻧﺴﺎن دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺸﺘﻰ اﺳﺘﺨﻮان‬ ‫ك اﻳﻦ ﺗـﻮده زﺷﺖ دﻳﮕﺮ روح او ﻧﻴﺴـﺖ‪،‬‬ ‫درآﻣﺪه ﻛﻪ از ﮔﻮﺷﺖ و ﭘـﻮﺳﺖ ﻛﻠﻔﺘﻰ ﭘـﻮﺷﻴﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺤﺮ‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ ﻫﻮسﻫﺎى ﻛﺜﻴـ وى اﺳﺖ‪ .‬او ﺑﻪ ﻣﻮاﻇﺒﺖ و ﺗﻴﻤﺎر ﻧﻴﺎز دارد‪ .‬ﺑﺠﻨﺒﻴﺪ! ﺗﺎ ﻣـﻮﻗﻌﻰ ﻛﻪ ﻫﻨﻮز اﻧﺴـﺎن‬ ‫اﺳﺖ ﻛﻤﻜﺶ ﻛﻨﻴﺪ ﺗﺎ زﻧﺪﮔﻰ ﻛﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﺷﻤﺎ ﺑﺮاى ﺑﻴﺪار ﻛﺮدن ﻋﻄﺶ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ در او ﭼﻪ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺑﻜﻨﻴﺪ‪،‬‬ ‫در ﺣﺎﻟﻰ ﻛﻪ ﻓﻘﻂ ﻧﺪﺑﻪ ﻣﻰﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻣﻰﻧﺎﻟﻴﺪ‪ ،‬آه ﻣﻰﻛﺸﻴﺪ‪ ،‬ﺑﺪون اﻋﺘﻨﺎ ﭼﮕﻮﻧﮕﻰ ﻓﺎﺳﺪ ﺷﺪن او را ﺗﺮﺳﻴﻢ‬ ‫ﻣﻰﻧﻤﺎﻳﻴﺪ؟ ﺑﻮى ﭘﻮﺳﻴﺪﮔﻰ از زﻧﺪﮔﻰ ﺑﻪ ﻣﺸﺎم ﻣﻰرﺳﺪ‪ ،‬دلﻫﺎ از ﺟﺒﻦ و ﻓﺮوﻣﺎﻳﮕﻰ آﻛﻨﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺳﺴﺘﻰ‬ ‫و ﺗﻨﺒﻠﻰ ﺧـﺮدﻫـﺎ را از ﻛﺎر ﺑﺎزداﺷﺘﻪ و دﺳﺖﻫـﺎ را ﺑﺎ رﺷﺘﻪﻫﺎى ﻧـﺮﻣﻰ ﺑﻪ ﻫﻢ ﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪ ...‬ﺷـﻤـﺎ در اﻳـﻦ‬ ‫ﺑﻰﻧﻈﻤﻰ و ﻫﺮج و ﻣﺮج و زﺑﻮﻧﻰ ﭼﻪ ﻣﻰآورﻳﺪ؟ ﭼﻘﺪر ﺷﻤﺎ ﻛﻮﭼﻚ و ﺑﻰﻣﻘﺪار و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺮﺣﻢ ﻫﺴﺘﻴﺪ! ﭼﻪ‬ ‫اﻧﺪازه ﻧﻈﺎﻳﺮ ﺷﻤـﺎ زﻳﺎد اﺳﺖ! اى ﻛﺎش ﻳﻚ آدم ﺧﺸﻦ و دوﺳﺖ داﺷﺘﻨﻰ ﻛﻪ ﻗﻠﺐ ﺳـﻮزان و ﻣﻐﺰ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻰ‬ ‫ﻣﻰداﺷﺖ ﭘﻴﺪا ﻣﻰﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺮ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺑﻮد! ﭼﻪ ﻣﻰﺷﺪ ﻛﻪ در اﻳﻦ ﺗﻨﮕـﻨـﺎى ﻧـﻨـﮓ آور ﺳـﻜـﻮت‪،‬‬ ‫ﮔﻔﺘﻪﻫﺎى ﻣﻌﺠﺰآﺳﺎﻳﻰ ﺷﻨﻴﺪه ﻣﻰﺷﺪ و ﺿﺮﺑﺎت ﻧﺎﻗﻮسوار آﻧﻬﺎ ارواح ﺗﺤﻘﻴﺮ ﺷﺪه اﻳﻦ ﻣﺮدهﻫﺎى ﻣﺘﺤﺮك‬ ‫را ﺑﻪ ﻟﺮزه درﻣﻰآورد‪...‬‬ ‫ﺑﻌﺪ از اﻳﻦ ﺣﺮفﻫﺎ ﻣﺪﺗﻰ ﺳﻜﻮت ﻛﺮد‪ .‬ﻣﻦ ﺑﻪ او ﻧﮕﺎه ﻧﻤﻰﻛﺮدم‪ .‬ﻳﺎدم ﻧﻤﻰآﻳﺪ ﻛﺪام ﻳﻚ در وﺟﻮد‬ ‫ﻣﻦ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻮد‪ :‬وﺣﺸﺖ ﻳﺎ ﺧﺠﻠﺖ؟‬ ‫ﺳﺆال ﺧﻮﻧﺴﺮداﻧﻪ او ﺷﻨﻴﺪه ﺷﺪ‪ :‬ﭼﻪ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺑﮕﻮﻳﻰ؟‬ ‫‪١٢‬‬

‫ﺟﻮاب دادم‪ :‬ﻫﻴﭻ!‬ ‫و از ﻧﻮ ﺳﻜﻮت ﺣﻜﻤﻔﺮﻣﺎ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫— ﭘﺲ ﺣﺎﻻ ﭼﻄﻮر زﻧﺪﮔﻰ ﺧﻮاﻫﻰ ﻛﺮد؟‬ ‫— ﻧﻤﻰداﻧﻢ‪.‬‬ ‫—ﭼﻪ ﺧﻮاﻫﻰ ﮔﻔﺖ؟‬ ‫ﺳﻜﻮت ﻛﺮدم‪.‬‬ ‫—ﻫﻴﭻ ﻛﺎرى ﻋﺎﻗﻼﻧﻪﺗﺮ از ﺳﻜﻮت ﻧﻴﺴﺖ!‪...‬‬ ‫ﻣﻜﺚ دردﻧﺎﻛﻰ ﻧﻤﻮد و ﺑﻪ دﻧﺒﺎل آن ﺻﺪاى ﺧﻨﺪهاش ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎن ﺑﺎﻟﺬت ﻣﻰﺧﻨﺪﻳﺪ ﻛﻪ ﮔﻮﻳﻰ‬ ‫ﻣﺪﺗﻬﺎ اﺳﺖ ﻓـﺮﺻﺖ ﭼﻨﻴﻦ ﺧﻨـﺪﻳـﺪن راﺣﺖ و ﻣﻄﺒـﻮﻋﻰ را ﭘﻴﺪا ﻧﻜﺮده اﺳـﺖ‪ .‬وﻟﻰ دل ﻣﻦ از اﻳﻦ ﺧﻨـﺪه‬ ‫ﻟﻌﻨﺘﻰ ﺧﻮن ﻣﻰﮔﺮﻳﺴﺖ‪.‬‬ ‫— ﻫﻪ ﻫﻪ ﻫﻪ! اﻳﻦ ﺗﻮ ﻫﺴﺘﻰ —ﻣﻌﻠﻢ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ؟ ﺗﻮﻳﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ آﺳﺎﻧﻰ دﺳﺖ و ﭘﺎﻳﺖ را ﮔﻢ ﻣﻰﻛﻨﻰ؟‬ ‫ﻓﻜﺮ ﻣﻰﻛﻨﻢ ﺣﺎﻻ ﻓﻬﻤﻴﺪى ﻣﻦ ﻛﻰ ﻫﺴﺘﻢ؟ ﻫﻪ ﻫﻪ ﻫﻪ ‪ ...‬ﻫﺮ ﻛﺪام از ﺟﻮانﻫﺎﻳﻰ ﻣﺜﻞ ﺗﻮ ﻛﻪ ﭘﻴﺮ ﺑﻪ دﻧﻴﺎ‬ ‫آﻣﺪهاﻧﺪ اﮔﺮ ﺑﺎ ﻣﻦ ﺳﺮ و ﻛﺎر ﭘﻴﺪا ﻣﻰﻛﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮ ﺧﻮد را ﻣﻰﺑﺎﺧﺘﻨﺪ و ﺳﺮاﺳﻴﻤﻪ ﻣﻰﺷﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻓﻘﻂ آن ﻛﺴﻰ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در ﻣﻘﺎﺑﻞ وﺟﺪان ﺧﻮد ﻧﻠﺮزد ﻛﻪ ﺧﻮد را در زره دروغ و وﻗﺎﺣﺖ و ﺑﻰ ﺷـﺮﻣﻰ‬ ‫ﭘﻮﺷﺎﻧﺪه ﺑﺎﺷـﺪ‪ .‬ﺗـﻮاﻧﺎﻳﻰ ﺗﻮ ﺑﻪ ﻗـﺪرى ﻛﻢ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻓﻘﻂ ﻣﺸﺘـﻰ ﺑـﺮاى ﺳﻘـﻮﻃﺖ ﻛﺎﻓﻰ ﺳﺖ! ﺣـﺮف ﺑـﺰن!‬ ‫ﭼﻴﺰى ﺑﮕﻮ ﻛﻪ ﺗﺮا در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﻦ ﺗﺒﺮﺋﻪ ﻛﻨﺪ‪ .‬آﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻢ ﺗﻜﺬﻳﺐ ﻛﻦ‪ ،‬ﺟﺎﻧﺖ را از ﭼﻨﮕﺎل ﺧﺠﻠﺖ و درد رﻫﺎ‬ ‫ﻛﻦ! ﻻاﻗﻞ ﺑﺮاى ﻳﻚ دﻗﻴﻘﻪ ﻫﻢ ﺷﺪه ﻗﻮى ﺑﺎش‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﻮدت اﻃﻤﻴﻨﺎن داﺷﺘﻪ ﺑﺎش ﺗﺎ آﻧﭽﻪ را ﻛﻪ ﻣﻦ ﺑﻪ ﺗﻮ‬ ‫ﻧﺴﺒﺖ دادهام ﭘﺲ ﺑﮕﻴﺮم و در ﺟﻠﻮى ﺗﻮ ﺳﺮ ﺗﻌﻈﻴﻢ ﻓﺮود ﺑﻴﺎورم ‪ ...‬ﻗﺪرت روﺣﻰ ﺧﻮدت را ﻧﺸﺎن ﺑﺪه ﺗﺎ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻌﻠﻤﻰ ﺗﻮ اﻋﺘﺮاف ﻛﻨﻢ! ﻣﻦ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﻣﻌﻠﻢ دارم‪ .‬ﭼﻮن اﻧﺴﺎن ﻫﺴﺘﻢ‪ .‬زﻧﺪﮔﻰ را در ﺗﺎرﻳﻜﻰ‪ ،‬ﮔﻢ ﻛﺮدهام‬ ‫و راه رﺳﺘﮕﺎرى ﺑﻪ ﺳﻮى روﺷﻨﺎﻳﻰ‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﺮف ﺣﻘﻴﻘﺖ و زﻳﺒﺎﻳﻰ‪ ،‬ﺑﻪ ﺳﻤﺖ زﻧﺪﮔﻰ ﻧﻮﻳﻦ را ﻣﻰﺟﻮﻳﻢ‪ .‬راه را ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻦ ﻧﺸﺎن ﺑﺪه! ﻣﻦ اﻧﺴﺎن ﻫﺴﺘﻢ‪ .‬ﺑﻪ ﻣﻦ ﻛﻴﻨﻪ ورزى ﻛﻦ‪ ،‬ﺑﺰن‪ ،‬وﻟﻰ در ﻋﻮض ﻣﺮا از اﻳﻦ ﻟﺠﻦ زار ﺑﻰاﻋﺘﻨﺎﻳﻰ‬ ‫ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻰ ﺑﻴﺮون ﺑﻜﺶ! ﻣﻦ ﻣﻰﺧﻮاﻫﻢ ﺑﻬﺘﺮ از آﻧﭽﻪ ﻫﺴﺘﻢ ﺑﺎﺷﻢ! ﭼﻜﺎر ﻛﻨﻢ؟ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺑﻴﺎﻣﻮز!‬ ‫ﻓﻜﺮ ﻣﻰ ﻛﺮدم‪ :‬آﻳﺎ اﻧﺠﺎم ﺗﻘﺎﺿﺎﻳﻰ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﺮد ﺑﻪ ﺧﻮد ﺣﻖ داده و ﭘﻴﺶ ﭘﺎى ﻣـﻦ ﻧـﻬـﺎده ﺑـﺮاى ﻣﻦ‬ ‫ﻣﻘﺪور اﺳﺖ؟ زﻧﺪﮔﻰ ﺧﺎﻣﻮش ﻣﻰﺷﻮد‪ ،‬ﺗﺎرﻳﻜﻰ ﺷﻚ و ﺗﺮدﻳﺪ ﺑﺮ اﻓﻜﺎر ﻣﺮدم ﭼﻴﺮه ﻣﻰﮔﺮدد‪ .‬ﺑﺎﻳﺴﺘﻰ راه‬ ‫ﺧﺮوج را ﭘﻴﺪا ﻛﺮد‪ .‬راه ﻛﺪام اﺳﺖ؟ ﻣﻦ ﻓﻘﻂ ﻳـﻚ راه ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻧﻤﻰﺑﻴﻨﻢ‪ .‬ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑـﺮاى ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﻰ ﻛـﻮﺷﺶ‬ ‫ﻛﺮد‪ .‬اﺣﺘﻴﺎﺟﻰ ﺑﻪ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﻰ ﻧﻴﺴﺖ! ﻣﻌﻨﺎى زﻧﺪﮔﻰ در ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﻰ ﻧﻴﺴﺖ و رﺿﺎﻣﻨﺪى از ﺧﻮد‪ ،‬اﻧﺴﺎن‬ ‫را ارﺿﺎ ﻧﻤﻰ ﻛﻨـﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﺪون ﺷﻚ‪ ،‬ﻣﻘﺎم اﻧﺴﺎن ﺧﻴﻠـﻰ واﻻﺗﺮ از اﻳﻦﻫﺎﺳﺖ‪ .‬ﻣﻔﻬـﻮم واﻗﻌﻰ زﻧﺪﮔﻰ در‬ ‫زﻳﺒﺎﻳﻰ و ﻧﻴـﺮوى ﺗﻼش ﺑﻪ ﺳﻮى ﻫﺪف اﺳﺖ و ﻫﺴﺘﻰ در ﻫﺮ ﻟﺤﻈﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺪﻓﻰ ﺑﺲ ﻋﺎﻟـﻰ داﺷـﺘـﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﻣﺮ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ وﻟﻰ ﻧﻪ در ﭼﻬﺎرﭼﻮب ﻛﻬﻨﻪ و ﻓﺮﺳﻮده زﻧﺪﮔﻰ ﻛﻪ در آن ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺗﺎ اﻳﻦ اﻧﺪازه‬ ‫ﻣﺤﺪود ﺷﺪه و آزادى روح و ﻓﻜﺮ اﻧﺴﺎن در ﺗﻨﮕﻨﺎ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪...‬‬ ‫از ﻧﻮ ﺧﻨﺪهاى ﻛﺮد وﻟﻰ اﻳﻦ ﺑﺎر ﺧﻴﻠﻰ آرام‪ ،‬ﻣﺜﻞ ﺧﻨﺪﻳﺪن ﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﻓﻜﺮ ﺑﺮ اﺣﺴﺎﺳﺶ ﻏﻠﺒﻪ ﻛـﺮده‬ ‫اﺳﺖ‪.‬‬ ‫— ﭼﻪ ﻣﺮدم زﻳﺎدى در دﻧﻴﺎ ﺑﻮدهاﻧﺪ و ﺗﺎ ﭼﻪ اﻧﺪازه آﺛﺎر ﻛﻤﻰ از ﺧﻮد ﺑﻪ ﻳﺎدﮔﺎر ﮔﺬارده اﻧﺪ! ﭼﺮا ﺑﺎﻳﺪ‬ ‫اﻳﻦ ﻃﻮر ﺑﺎﺷﺪ؟ اﻣﺎ ﻣﺎ ﺑﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻟﻌﻨﺖ ﻣﻰﻓﺮﺳﺘﻴﻢ‪ ،‬زﻳﺮا ﺣﺴﺎدت ﻣﺎ را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻮد ﺑﻰاﻧﺪازه ﺗﺤﺮﻳﻚ‬ ‫گ ﺧﻮد اﺛﺮ ﭘﺮارزﺷﻰ ﺑﺠﺎى ﮔﺬارﻧﺪ اﺻﻼً وﺟﻮد ﻧـﺪارﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻰ ﻛﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا اﻣﺮوزه ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺮدﻣﻰ ﻛﻪ ﭘﺲ از ﻣﺮ‬ ‫اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﺧﻮاب ﻣﻰرود ‪ ...‬ﻫﻴﭽﻜﺲ ﻫﻢ او را ﺑﻴﺪار ﻧﻤﻰﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺧﻮاب ﻣﻰرود و ﺑﻪ ﺣﻴﻮان ﺑﺪل ﻣﻰﺷﻮد‪.‬‬ ‫‪١٣‬‬

‫ﺑﺮاى او ﺗﺎزﻳﺎﻧﻪ وﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﺿـﺮ ِ‬ ‫ﺑﺎت آن ﻧﻮازش آﺗﺸﻴﻦ و ﺑﺎ ﺣﺮارت ﻋﺸﻖ ﻻزم اﺳﺖ‪ .‬از زدن او ﺑﻴﻢ ﻧﺪاﺷﺘـﻪ‬ ‫ﺑﺎش‪ .‬ﭼﻮن اﮔﺮ ﺗﻮ او را دوﺳﺖ ﺑﺪارى و ﺑﺰﻧﻰ ﻣﻌﻨﻰ ﺿﺮﺑﺎت ﺗﻮ را درك ﻣﻰﻛﻨﺪ‪ ،‬و آن را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺳﺘﺤﻘﺎق‬ ‫ﻣﻰﭘﺬﻳﺮد‪ .‬وﻗﺘﻰ ﻫﻢ ﻛﻪ اﺣﺴﺎس درد ﻧﻤﻮد و از ﺧﻮد ﺧﺠﺎﻟﺖ ﻛﺸﻴﺪ ﺑﺎ ﺣﺮارت ﻧﻮازﺷﺶ ﻛﻦ‪ .‬دوﺑﺎره ﺟﺎن‬ ‫ﻣﻰﮔﻴﺮد‪ ...‬ﻣﺮدم ﻫﻨﻮز ﻃﻔﻞ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺑﺎ اﻳﻨﻜﻪ ﮔﺎﻫﮕﺎﻫـﻰ ﻣـﺎ را از ﺗﺒﻬﻜـﺎرىﻫﺎ و ﻓﺴﺎد ﻓﻜـﺮى ﺧﻮد دﭼﺎر‬ ‫ﺣﻴﺮت ﻣﻰﻛﻨﻨﺪ وﻟﻰ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺑﻪ ﻣﺤﺒﺖ و ﻛﻮﺷﺶ داﻳﻢ و ﭘﻴﮕﻴﺮ ﺑﺮاى ﻏﺬاى ﺳﺎﻟﻢ و ﺗﺎزه روﺣﻰ ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪﻧﺪ‪...‬‬ ‫آﻳﺎ ﻣﻰﺗﻮاﻧﻰ ﻣﺮدم را دوﺳﺖ ﺑﺪارى؟‬ ‫ﺑﺎ ﺗﺮدﻳﺪ ﺳﺆال او را ﺗﻜﺮار ﻛﺮدم‪:‬‬ ‫— ﻣﺮدم را دوﺳﺖ ﺑﺪارم؟ راﺳﺘﻰ ﺧﻮد ﻣﻦ ﻫﻢ ﻧﻤﻰداﻧﻢ آﻳﺎ ﻣﺮدم را دوﺳﺖ دارم ﻳﺎ ﻧﻪ! ﺑﺎﻳﺪ ﺻﻤﻴﻤﻰ‬ ‫و ﺻﺎدق ﺑﻮد‪ :‬ﻧﻤﻰداﻧﻢ‪ .‬ﻛﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺧﻮد ﺑﮕﻮﻳﺪ‪ :‬ﺑـﻠـﻪ ﻣـﻦ ﻣـﺮدم را دوﺳﺖ دارم! اﻧﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ دﻗﻴﻘـﺎً ﺑﻪ‬ ‫درون ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻰﻧﮕﺮد ﻗﺒﻞ از اﻳـﻨـﻜـﻪ ﺟـﻮاب داده ﺑﮕـﻮﻳـﺪ »دوﺳﺖ دارم« ﻣﺪتﻫـﺎ روى اﻳﻦ ﺳـﺆال ﻓﻜﺮ‬ ‫ﻣﻰﻛﻨﺪ‪ .‬ﻫﻤﻪ ﻣﻰداﻧﻨﺪ ﻛﻪ ﻧﺰدﻳﻜﺎن ﻣﺎ ﻓﺮﺳﻨﮓﻫﺎ از ﻣﺎ دور ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫—ﺗﻮ ﺳﻜﻮت ﻛﺮدهاى؟ اﻫﻤﻴﺘﻰ ﻧﺪارد‪ .‬ﺑﻰاﻳﻨﻜﻪ ﺗﻮ ﺣﺮف ﺑﺰﻧﻰ ﻣﻨﻈﻮرت را ﻣﻰﻓﻬﻤﻢ‪ ...‬و ﻣﻰروم‪.‬‬ ‫ﺑﺂﻫﺴﺘﮕﻰ ﭘـﺮﺳﻴﺪم‪ :‬ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ زودى‪ .‬ﭼﻮن آن اﻧﺪازه ﻛﻪ ﻣﻦ ﺑـﺮاى ﺧﻮدم وﺣﺸﺘﻨﺎك ﺷﺪه ﺑﻮدم او‬ ‫ﺑﺮاى ﻣﻦ ﻧﺒﻮد‪.‬‬ ‫—ﺑﻠﻪ‪ ،‬ﻣﻰروم‪ ،‬وﻟﻰ ﺑﺎزﻫﻢ ﭘﻴﺶ ﺗﻮ ﺧﻮاﻫﻢ آﻣﺪ‪ .‬ﻣﻨﺘﻈﺮ ﺑﺎش‪.‬‬ ‫و رﻓﺖ‪.‬‬ ‫ﭼﻪ ﺟﻮر رﻓﺖ؟ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﻧﺸﺪم‪ .‬ﺑﺴﺮﻋﺖ و ﺑﺪون ﺻﺪا رﻓﺖ ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﺳﺎﻳﻪاى ﺑﻮد و ﻣﺤﻮ ﺷﺪ‪...‬‬ ‫ﻣﻦ ﺑﺎز ﻫﻢ ﻣﺪﺗـﻰ روى ﻧﻴﻤﻜﺖ درون ﺑﺎغ ﻧﺸﺴﺘﻢ‪ .‬ﺳـﺮﻣﺎى ﺑﻴﺮون را اﺣﺴﺎس ﻧﻤﻰﻛﺮدم و ﻣﺘـﻮﺟﻪ‬ ‫ﻧﺒﻮدم ﻛﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻃﻠﻮع ﻛﺮده و اﺷﻌـﻪ آن ﺑﮕﺮﻣـﻰ در روى ﺷﺎﺧﻪﻫﺎى ﻳﺦ ﺑﺴﺘﻪ درﺧﺖﻫﺎ ﻣـﻰدرﺧﺸﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺸﺎﻫﺪه روز روﺷﻦ و ﺧﻮرﺷﻴﺪى ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺑﺎ ﺑﻰاﻋﺘﻨﺎﻳﻰ ﻣﻰﺗﺎﺑﻴﺪ و ﺗﻤﺎﺷﺎى اﻳﻦ زﻣﻴﻦ ﻛﻬﻨﺴﺎل‬ ‫و ﻓﺮﺗﻮﺗﻰ ﻛﻪ ﭘـﻮﺷﺎك ﺑـﺮﻓﻰ در ﺑﺮﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑـﻮد و در زﻳﺮ اﺷﻌـﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺑـﺮق ﻣﻰزﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺮاﻳﻢ ﺷﮕﻔﺖ اﻧﮕـﻴـﺰ و‬ ‫ﺟﺎﻟﺐ ﺷﺪه ﺑﻮد‪.‬‬

‫‪١٤‬‬

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful