You are on page 1of 5

Umutcan 1

Umutcan ALIKAN Trke 101-20 Sevim Gzc EZEN 22 Ekim 2012 Amerikan Sinemas ve Dnyaya Etkileri Sinemann babalar olarak tannan Lumiere kardeler, 1897de Pariste bir sinema salonu kurmulardr. Sonrasnda devam eden sre ierisinde gelien sinema sektr 1920lere kadar Amerika Birleik Devletlerinde sanat olarak pek ilgi eken bir dal deildir. Amerikan sinemas dendii zaman akla ilk gelen ge olan Hollywoodun ykselii sesli filmlerin yaplmaya baland tarih olan

1930lardr(Amerikan Sinemas,3). Hollywood her ne kadar tarihi ok eski bir yap olsa da, Beyaz Sarayla ortakl 1942 ylnda ABD bakan Franklin Roosevelt tarafndan balatlmtr. Bu ortakln sebebi psikolojik seferberliktir. Hollywood her zaman iin Amerika Birleik Devletlerini stn gsterme amacna hizmet etmitir (Ozan rmeci,1). Dnya sinemasna birok konuda nclk etmesine ramen, Amerika Birleik Devletleri tarafndan kullanl ve yayd dnceler, alkanlklar asndan hayli zararl bir hal almaya balamtr. Amerika Birleik Devletleri hkmeti Hollywoodu dnya liderlii ve

sosyalizmin kertilmesi yolunda nemli bir aktr olarak kullanmtr. Bat Avrupann ekonomik anlamda glendirilmesini ve Amerikan yaam tarzn benimsemesini hedefleyen Marshall Plan, buna iyi bir rnektir (Amerikan Sinemas,3). Bir baka

rnek olarak da sosyalizm ile savaan Amerika scak sava da Rusya ile hemen hemen ayn konumda olacan grd zaman souk sava benimsemitir. Bunun

Umutcan 2

en nemli gelerinden biri de sinema olmutur. Ard arkas kesilmeyen Rocky ve Rambo film serilerinde Amerikan askerlerinin her savatan stn kt, yenilmez olduklar gibi konular vurgulanm ve ou insan tarafndan izlenmitir. Hollywoodun hkmet iin yapt en iyi ilerden biride kaybedilmi dahi olsa savalar byk zaferler gibi gsterip dnyaya Amerika Birleik Devletlerinin dnya liderlii ve sper g vurgusunu yapmaktr (Boran KARAKAYA,1). Amerikan sinemas psikolojik adan dnya zerinde birok etki brakmtr. Amerikan hkmetinin sinemay kullanmasna bir rnek de Western filmleridir bence. ekilen ou Western filminde aslnda yerli halk olan Kzlderili figr kt, vahi ve ilkel bir ekilde tasvir edilmitir. Bu ekilde dnyaya tantlan yerliler aslnda Amerika spanyollar tarafndan keif edilmeden ok uzun sre nce Amerikada bulunan insanlardr. Keiflerden sonra kleletirilen ve alt snf konumuna gelen yerliler Western filmlerinde de dnyaya ilkel ve vahi olarak dayatlmaktadr. Bu durum yerliler asndan onur krc ve baka toplumlarda kabul grmelerini zorlatrmtr. Amerikan sinemasnn etkilerinden hkmet iin bilinli olarak yaplanlar kadar nemlisi genler asndan byk bir ykma neden olmasdr. zellikle son yllarda ekilen Hollywood genlik filmleri cinsellii n plana karan, iki ve uyuturucu kullanm gibi zararl alkanlklar normalmi gibi gsteren ve en nemlisi lks ve kolay para elde etmenin hayatn aknda normal olgular olduunu ilemesi ynnden pek ok gence zarar vermektedir. Amerikan Pastas film serisi bu konuya verilebilecek rneklerden bir tanesidir. Zararl alkanlklarn normal gibi gsterildii filmde, lks n plandadr. Genler, zellikle de orta ve alt gelir dzeyine sahip ailelerin ocuklar, filmlerdeki bu lks ve kolay para vurgusundan ok abuk etkilenmekte ve hayata baladklarnda ksa srede byle yaamlara sahip olacaklar kansna kaplmaktadrlar. Ancak zamanla tecrbe ettikleri zorluklar karsnda,

Umutcan 3

eskiden edindikleri fikirler sebebiyle psikolojik olarak etkilenmektedirler. Baz durumlarda zamanla iine kapanan genler filmlerle kendilerini zdeletirmekte ve oralardaki kahramanlar taklit etmeye almaktadrlar. Genler zarar grmektedir. Zarar gren bir baka alan ise dillerdir. Hollywood filmlerinin yaygnlamas ve sinema sektrn tekelletirmeleri dnyada ngilizce bilinirliini artrmada rol stlenmitir. Bununla birlikte son zamanlarda kullanlan kt ngilizce de zellikle genlerde evreleri ile anlamada zorlua neden olmaktadr. Hollywood filmlerinin zararl saylabilecek yanlarna ramen iyi yanlar da vardr. Teknoloji asndan birok yenilie nclk eden Hollywoodun dnya sinemalarna son zamanlardaki en nemli armaan boyutlu filmlerdir. Bu filmlerde kullanlan kame ra ve set teknolojileri ok st dzeyde olmakla birlikte, izleyicinin hayal dnyasna daha ok hitap etme olana vermitir. Sonu olarak, Amerikan sinemas zellikle de Hollywoodun dnya zerindeki etkileri ok fazladr. Teknolojik yeniliklere nclk etmesi asndan ok faydal olsa da Amerikan sinemas dnyaya Amerikay sper g olarak gstermek adna her yola bavurmutur ve sonucunda da baarl olmutur. Yenilmez ordularla, kahraman askeriyle sinemalarda insanlarn bilinaltlarna ilenmi olan sper g vurgusu, insanlar korkutmu, Amerikaya kar gelmeden nce nc kere dnmeleri gerektiinin altn izmitir. Son yllarda krizde olan Hollywoodun genlik filmleri de kriz yaratacak ekilde ilemektedir. Zararl alkanlklarn normalmi izlenimi brakmas, arpk ilikiler, lks ve kolay para kazanmann n planda olduu, dilin kt kullanld yapmlar izleyicilerin ilgisini ekse dahi neden olacaklar manevi zarar, filmlerin getirecei maddi kazantan daha fazla olacaktr. Bu hem ABD hem de dier lkeler iin geerlidir. Amerikan hkmetinin ayn tarz devam ettireceini imdiden sylemek zor olmasa gerek. Dnyay kontrol ve tekelletirme adna yaptklar

Umutcan 4

almalarn sadece bir blm olan genlerin yozlatrlmas, sper g vurgus u filmlerde devam edecektir.

Umutcan 5

KAYNAKA Ozan RMEC. Yakn Dnem Trk Sinemasnda Amerikan

mgeleri.<http://ydemokrat.blogspot.com/2010/12/yakin-donem-turksinemasinda-amerika>,26 Aralk 2012 Boran KARAKAYA.A.B.D Gdml Sinema Sektrnn Uluslararas likilere Etkisi.<http://borankarakaya.blogcu.com/a-b-d-gudumlu-sinema-sektorununuluslararasi-iliskilere-etkisi/5044346>, 2008 Serdar KARAKAYA. Kreselleme, Kltrel Yaylmaclk ve Ulusal

Sinemalar. Mula niversitesi SBE dergisi, bahar 2004 T.C. Milli Eitim Bakanl. Amerikan Sinemas. Ankara,2011