Τεύχος 54, Μάρτιος - Απρίλιος 2013

Holistic Life Press: Εκδόσεις ETRA - Ευεργετών 7, Π. Φάληρο, 17563 - τηλ./fax: 210 9811753 - www.holisticlife.gr - e-shop: etra.gr - email: holisticlifenews@gmail.com

NATURAL BEAUTY
Έξυπνες συμβουλές
ομορφιάς και ευεξίας!

[Ομοιοπαθητική Οδοντιατρική]

[Natural Healing]

Η ξηροστομία και η αντιμετώπισή της

Το άσθμα και η φυσική αντιμετώπισή του

Τ

T

ο σάλιο εκκρίνεται από τους σιελογόνους αδένες που περιβάλλουν τη στοματική μας κοιλότητα. Οι κύριοι σιελογόνοι αδένες είναι οι παρωτίδες, οι
υπογνάθιοι και οι υπογλώσσιοι. Η ποσότητα του σάλιου που εκκρίνουν στη διάρκεια του 24ωρου είναι 600ml με 1500ml, που αντιστοιχεί με 3 έως 6 ποτήρια
νερού! Το σάλιο είναι απαραίτητο για τη διατήρηση της υγείας της στοματικής
κοιλότητας γιατί περιέχει εκτός των άλλων αντιμικροβιακούς παράγοντες όπως
η λυσοζύμη και άλατα ασβεστίου και φωσφόρου που ενασβεστώνουν συνεχώς
τα δόντια. Όταν δεν έχουν σάλιο, τα δόντια φθείρονται με πολύ μεγάλη ταχύτητα. Με το σάλιο διευκολύνεται η ομιλία, η μάσηση και η κατάποση. (σελίδα 24)

o Άσθμα είναι μία διαταραχή της αναπνοής – μπορεί να θεωρηθεί και αλλεργικής φύσεως - που χαρακτηρίζεται από σπασμό των βρόγχων, οίδημα της
βλεννογόνου των πνευμόνων και υπερβολική παραγωγή βλέννας, με συνέπεια
δυσκολία στην αναπνοή. Σε πιο σοβαρές περιπτώσεις, μία οξεία κρίση άσθματος
μπορεί να χρειαστεί νοσοκομειακή παρέμβαση. Το άσθμα θεωρείται λειτουργική διαταραχή και όχι δομική.
Αυτό σημαίνει πως η πρόγνωσή του θα είναι καλύτερη από παθήσεις όπου έχουμε δομικές αλλαγές στην υφή των πνευμόνων / βρόγχων – όπως για παράδειγμα
στη Χρόνια Αναπνευστική Πνευμονοπάθεια. (σελίδα 52)

[AYURVEDA]:

[NATUROPATHY]:

Η αντιμετώπιση της αϋπνίας

Αποτοξίνωση για τη βελτίωση της υγείας

Η Αγιουρβέδα θεωρεί την αϋπνία ή την έλλειψη ύπνου ως ανισορροπία του vata ή του pitta. Αν δεν μπορείτε να κοιμηθείτε εξαιτίας
νοητικής ανησυχίας, πολλών σκέψεων, άγχους, ανησυχίας ή νευρικότητας, τότε υπάρχει ανισορροπία vata... (σελίδα 18)

Πληκτρολογήστε «αποτοξίνωση» στην αγαπημένη σας μηχανή
αναζήτησης και θα πάρετε ένα πλήθος από διάφορους τρόπους
- που είναι πολύ καλοί για να αληθινοί - για να καθαρίσει το σώμα
σας από ρυπογόνα και τοξικά στοιχεία και να οδηγηθείτε σε καλύτερη υγεία... (σελίδα 26) 

Holistic Life

34

Holistic Life

Τα 10 μυστικά
διατροφής για
ιδανικό βάρος

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
8
8

14
14

16
16

18

Ε

δώ κάτω έχω και μια ροδιά
(αγαπάω πολύ τις ροδιές) η
οποία, κάποια μέρα μου αρρώστησε. Πήγα στον Γεωπόνο, πήρα
φάρμακα, πήρα τούτο, πήρα τ’
άλλο, την ράντισα, τίποτα! Η ροδιά κάθε μέρα και χειρότερα. Ήταν
Πανσέληνος. Την σκεφτόμουνα κι
ήμουν στενοχωρημένος.
Κατέβηκα τα σκαλοπάτια, κι έκατσα σε μια πέτρα δίπλα της και
άρχισα να της λέω πόσο πολύτιμη
είναι για μένα, πόσο την αγαπάω,
να την χαϊδεύω, να της μιλάω τρυφερά κλπ. Από την άλλη μέρα η
ροδιά άρχισε να γίνεται καλύτερα.
Έγιανε, και τον Σεπτέμβρη πέταξε
και εκτός εποχής, πια, δυο τεράστια ρόδια. Τώρα, δεν ξέρω αν τα
φάρμακα βοήθησαν, επίσης, αλλά
εγώ αλλιώς το εισέπραξα και αλλιώς το ένιωσα.
Χρόνης Μίσσιος

18
19

20

20

22
22
23
24

26
26
29

30

ΤΕΥΧΟΣ 54 • Μάρτιος - Απρίλιος 2013

32

BODY WISDOM

Δια χειρός θεραπευτική στην Αρχαία
Ελλάδα και Οστεοπαθητική Ιατρική

34

HISTORY MEDICINE

40

Η ιστορία της Ελληνικής Ιατρικής

Κάντιντα - Μυκητίαση - Η αντιμετώπιση με
τη βοήθεια της Αγιουρβέδα
Τα 10 μυστικά διατροφής για να επιτύχετε
ιδανικό βάρος
Βιοφυσική διάγνωση και θεραπεία των
αλλεργιών

AROMATHERAPY

38

NATURAL BEAUTY

THE AYURVEDIC WAY

41

HOLISTIC NUTRITION

38
37

Η αρωματοθεραπεία στην ομορφιά και την
υγεία
Αντιμετώπιση της αϋπνίας
Θεραπεύοντας τους πόνους στην πλάτη

ΤΕΨΗTRADITIONAL CHINESE
MEDICINE
Sotai & Stretching Corrective Bodywork

HOMEOPATHY

Αδυνάτισμα & Ομοιοπαθητική
Η Ομοιοπαθητική στην παχυσαρκία
Η ξηροστομία και η αντιμετώπισή της

HEALTH & HEALING

Αποτοξίνωση για τη βελτίωση της υγείας
Αποτοξινωθείτε και ενδυναμώστε τον
οργανισμό σας
Μεταβολικό σύνδρομο

HOLISTIC LIFE
ΙSSN 1790-1510
Έδρα: Ευεργετών 7, Π. Φάληρο, 17563
τηλ./fax: 210 9811753
Εκδότης - Ιδιοκτήτης: Γεράσιμος Κατραμάδος
Μέλος των ΕΔΙΠΤ, ΕΜΜΑ, FIPP
holisticlife.gr - etra.gr
holisticlifenews@gmail.com - info@etra.gr
Υπεύθυνη ύλης: Βάλλυ Καλοζούμη
Δημοσιογραφική ομάδα:
Γεράσιμος Κατραμάδος, Πέτρος Αργυρίου
Εικονογράφηση: Γιώργος Πετρίδης
Διαφήμιση: Γεράσιμος Κατραμάδος
Νομικός σύμβουλος: Στέλιος Μόμιτσας

ΕΤΗΣΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΗ
Αθήνα: 20€ - Υπόλοιπη Ελλάδα: 25€

41

44

50
50
52

Έξυπνες συμβουλές ομορφιάς και ευεξίας
Διώξτε την κυτταρίτιδα με τη βοήθεια του
ηλεκτροβελονισμού
Πυρίτιο, ένα άγνωστο αλλά απαραίτητο
στοιχείο
Krill Oil. ο βασιλιάς των Ωμέγα 3

σοθNATURAL HEALING

Αντιμετωπίστε τη δυσκοιλιότητα
Το Άσθμα και η φυσική αντιμετώπισή του

σοθ54 SAFE

54
56

56
56

Συμβουλές προστασίας από την
ακτινοβολία των κινητών και άλλων
συσκευών
Η τυραννία των νέων εμβολίων

SPIRIT MATTERS
Μάνταλας Ενέργειας

EXPLORE THE ALTERNATIVE
Επιστημονικοί συνεργάτες:
Μάριος Δημόπουλος (Διατροφολογία)
Μαίρη Ζώρζου (Κλινική Αρωματοθεραπεία)
Κων/νος Κωνσταντόπουλος (Ομοιοπαθητική)
Κων/νος Λιάτσικος (Naturopathy)
Κασάνδρα Μουγιάκου (Βιοσυντονισμός)
Λύσανδρος Μυγιάκης (Ομοιοπαθητική)
Μ. Παπαδημητρίου - Βοulenger (Οστεοπ/τική)
Γιώργος Παντούλας (Οστεοπαθητική)
Κων/νος Πίσιος (Ομοιοπαθητική)
Θεανώ Ρέντζη (Ομοιοπαθητική)
Μηνάς Ρηγάτος (Ομοιοπαθητική)
Νίκος Ρωτσιάμης (Ομοιοπαθητική)
Ε. Καραμάνη - Σκαρπαθάκη (Χειροπρακτική)
Σταύρος Σκαρπαθάκης (Χειροπρακτική)
Γεράσιμος Στουραΐτης (Ομοιοπαθητική)
Αλέξανδρος Τηλικίδης (Π.Κ.Ι.)
Παρασκευή Φωτάκη (Π.Κ.Ι.)

Στο τεύχος συνεργάστηκαν οι:
Μ. Πρωτόπαπας, Γ. Μαρούδας, Ειλ. Μπουρατίνου,
Μ. Μυλωνάκης, Ν. Παπαϊωάννου, Β. Αννίνου, Ν.
Παπαντώνης, Α. Σπίριτου - Κοντίδου
Απαγορεύεται η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική ή περιληπτική, η κατά παράφραση ή διασκευή απόδοση του περιεχομένου του περιοδικού
με οποιονδήποτε τρόπο, χωρίς προηγούμενη γραπτή άδεια του εκδότη. (Ν.2121/1993 και κανόνες
διεθνούς δικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα)
Οι απόψεις των αρθρογράφων δεν αποτελούν
κατ΄ανάγκη και θέσεις του περιοδικού. Οι πληροφορίες που παρέχονται δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τη γνωμάτευση ιατρού ή άλλου ειδικού
της υγείας.

Holistic Life 

Holistic Life Σεμινάρια - Ομιλίες - Εκδηλώσεις

ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΚΕΝΤΡΟ ΚΛΑΣΣΙΚΗΣ
ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗΣ
Σεμινάριο Ομοιοπαθητικής Πρακτικής
από τον Μisha Norland (D.Hom)
Αθήνα, Ξενοδοχείο Τιτάνια, 6 και 7 Aπριλίου 2013

Με την ευκαιρία των 20 χρόνων από την ίδρυση
του Ιπποκράτειου Κέντρου Κλασσικής Ομοιοπαθητικής (ΙΚΚΟ), τον Απρίλιο του 2013 θα επισκεφθεί την Αθήνα, μετά από επτά χρόνια, ο Μisha
Norland, ένας από τους βασικούς συνεργάτες
του ΙΚΚΟ από τον πρώτο χρόνο της λειτουργίας του, παγκόσμια γνωστός ομοιοπαθητικός και
ιδρυτής της βρετανικής σχολής Ομοιοπαθητικής “The School of Homeopathy”.
Ο Μisha Norland, συγγραφέας μεταξύ άλλων και
του βιβλίου «Mappa Mundi και οι δυναμικές της αλλαγής» (εκδ. Βιβλιοθήκη του Ρόδου) μάς προσφέρει μια μέθοδο ανάλυσης της ολότητας στα επί
μέρους με την οποία κατανοούμε την κατάσταση δυναμικής ισορροπίας
στα πλαίσια δράσης και αντίδρασης στην άσκηση της Ομοιοπαθητικής. Με
την Mappa Mundi αποκτάμε βαθύτερη γνώση των βασικών διαδικασιών
που ορίζουν την ζωή. Έτσι μαθαίνουμε να βλέπουμε τα συμπτώματα ενός
ατόμου ως αλληλοεξαρτώμενα σύμβολα ενός συνόλου που βρίσκεται σε
κίνδυνο και όχι ως μεμονωμένα συμπτώματα, όπως δηλαδή ταιριάζει στην
Ομοιοπαθητική φιλοσοφία. Θα είναι ο βασικός ομιλητής στο σεμινάριο
που διοργανώνει το ΙΚΚΟ, όπου θα υπάρχει μετάφραση στα Ελληνικά.
Επειδή οι συμμετέχοντες θα πρέπει να παραλάβουν υλικό για το σεμινάριο
και να προετοιμαστούν πριν την διεξαγωγή του, θα παρακαλούσαμε να δηλώσετε έγκαιρα την συμμετοχή σας σε αυτό.
Ώρες διεξαγωγής του σεμιναρίου: Σαββατο 10:00-19:00, Κυριακή 10:0016:00
Πληροφορίες:
27960 22102 και 6945 977575, Θεανώ Ρέντζη (rentzi@ikko.gr)

3ο Διεθνές Συνέδριο Κινέζικης Ιατρικής
19 - 20 Οκτώβρη 2013
Η Ελληνική Εταιρία Κινέζικης Ιατρικής, με την υποστήριξη της ιστοσελίδας YinYang.gr
και του Ινστιτούτου Κομφούκιου στην Ελλάδα, διοργανώνει το 3ο Διεθνές Συνέδριο
Κινέζικης Ιατρικής στην Αθήνα. Το συνέδριο θα πραγματοποιηθεί 19 και 20 Οκτώβρη.
H πρώτη ημέρα είναι αφιερωμένη στις γυναικολογικές παθήσεις και θα μιλήσουν οι
καλύτεροι Έλληνες θεραπευτές Κινέζικης Ιατρικής. Η δεύτερη ημέρα του Συνεδρίου
θα είναι ημέρα αποκλειστικά με διάσημους ξένους ομιλητές. Οι ομιλίες στα Αγγλικά
θα έχουν και ταυτόχρονη μετάφραση στα Ελληνικά. Το αντίτιμο για την πρώτη ημέρα
θα είναι 10 ευρώ, για την δεύτερη ημέρα 50 ευρώ και για τις 2 ημέρες μαζί 50 ευρώ.
Πληροφορίες: www.yinyang.gr 

Holistic Life

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ
Αγαπητοί φίλοι
και σπουδαστές της Ακαδημίας,
Σας προσκαλούμε σε έναν κύκλο
ομιλιών στην σχολή μας με κεντρικό
θέμα την Αρχαία Ελληνική Ιατρική.
Οι ομιλίες θα λάβουν χώρα στην
Κηφισιά, το Σαββατοκύριακο 6
& 7 Απριλίου 2013 και θα έχουν
ελεύθερη συμμετοχή.
Έχουμε την τιμή να φιλοξενήσουμε
τους εξής ομιλητές:
Δρ Αγαμέμνων Τσελίκα,
Δρ Μάρω Κ. Παπαθανασίου
Κωνσταντίνο Γρίβα,
Ορέστη Δαβία.

ΑΚΑΔΗΜΙΑ

ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ
ΚΑΙ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗΣ
ΚΙΝΕΖΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

6 & 7 Απριλίου
ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ

Holistic Life 

Holistic Life

Μαθήματα - Σεμινάρια - Ομιλίες

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΡΧΑΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ &
ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗΣ ΚΙΝΕΖΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

Ενάρξεις μαθημάτων και ομιλίες
20/3: Σεμινάρια παρασκευής παραδοσιακού σαπουνιού, κηραλοιφών και κρεμών προσώπου &
δημιουργίας σπιτικού φαρμακείου με βότανα και
αιθέρια έλαια.
6-7/4: Κύκλος ομιλιών με θέμα: Αρχαία Ελληνική
Ιατρική. Ελεύθερη συμμετοχή για όλους!
6-7/4: Ενεργειακή Αρωματοθεραπεία.
13-14/4: Λεμφική Μάλαξη.
20-21/4: Ανθόνερα (Hydrosols).
27-28/4: Σεμινάριο αυτογνωσίας και πνευματικής
αφύπνισης μέσα από τα 5 στοιχεία του Ταό.
Πληροφορίες: τηλ. 210 8010111 & 210 3421088 www.akadimia.gr

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΚΛΙΝΙΚΗΣ
ΑΡΩΜΑΤΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ- ESSENTIA VITAE

Ημερομηνίες διεξαγωγής σεμιναρίων:
11-15/3: Ενότητα 2η (09:30 - 17:00)
15-19/4: Ενότητα 1η (09:30 - 17:00)
13-14/4: Ενότητα 1η, Α’ μέρος (09:30 - 19:00)
20-21/4: Ενότητα 1η, Β’ μέρος (09:30 - 19:00)
22-26/4: Ενότητα 2η (09:30 - 17:00)
13-17/5 Ενότητα 1η (09:30 - 17:00)
20-24/5: Ενότητα 2η (09:30 - 17:00)
Πληροφορίες: τηλ. 210 3628805, 210 3629669

ΕΘΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗΣ
ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΕΕΟΙΣ)
Δωρεάν Ομοιοπαθητική Εκπαίδευση.

Δωρεάν πλήρη Εκπαίδευση στην Ομοιοπαθητική
Πιστοποιημένη με Δίπλωμα από την Ευρωπαϊκή
Επιτροπή Ομοιοπαθητικής (European Committee
for Homeopathy, E.C.H), για γιατρούς, οδοντιάτρους, κτηνιάτρους, φαρμακοποιούς και φοιτητές
των αντίστοιχων Σχολών. Για βιολόγους, ψυχολόγους και παραϊατρικά επαγγέλματα παρέχεται
επίσης δωρεάν πλήρης σειρά εισαγωγικών-ενημερωτικών σεμιναρίων και Πιστοποιητικό Παρακολούθησης.
Συντονιστής Εκπαίδευσης: Βαγγέλης Ζαφειρίου,
Ψυχίατρος, Μέλος Δ.Σ. Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών, Μέλος της Εκπαιδευτικής Επιτροπής της
European Committee for Homeopathy, E.C.H.
Πληροφορίες: 210-7222284, 6975425842,
6932981719, http://homeopathyingreece.gr

ΝATURAL HEALTH SCIENCE

Σεμινάρια:
6-22/3: Lomi Lomi (Χαβανέζικη Μάλαξη)
7-23/3: Κρυσταλλική Αρωματοθεραπεία
14/3-3-/5: Νευρομυϊκή μάλαξη
30-31/3: Αρωματοθεραπεία για Εγκύους & μωρά
1-15/4: Αποτρίχωση Προσώπου – Σώματος
3/4-22/5: Holistic Rejuvenation Face & Body
6-7/4: Αντιγήρανση και Μακροζωία
13-14/4: Ορθοπεδική Ρεφλεξολογία
13-14/4 & 20-21/4: Θεραπευτικά πρωτόκολλα με
τον Ηλεκτροβελονισμό
20-21/4: Φυσική αντιμετώπιση της κυτταρίτιδας.
20-21/4 & 25-26/5: Βιοχημικά Άλατα Schuessler
27-28/4: On Site Massage
27-28/4: Αγιουρβέδα – Εντατικό σεμινάριο
Πληροφορίες: τηλ. 210 9837344 - www.nhs.gr

ΟΜ- ORIENTAL MEDICINE & SHIATSU
TRAINING CENTER

Σεμινάρια - Πρακτικά μαθήματα
19/3, 26/3: Drop-in Πρακτικό Μάθημα Εναλλακτικών Θεραπειών 
Holistic Life

23-24/3: Mοξαθεραπεία & Bεντούζες
27/3: Έναρξη Σεμιναρίου Σιάτσου
29-31/3: Rebirthing: Eφηβεία - Eπανασύνδεση με
την Tαυτότητά μας
30-31/3: Θεραπευτικής Mήλαξη Oμορφιάς
30/3: TCM & Mακροζωία, Άσκηση & Διατροφή
31/3: Ψυχολογία & Παραδ. Ανατολική Ιατρική
1/4: Έναρξη απογευματινού Εισαγωγικού Σεμιναρίου Μάλαξης Aromassage
3/4: Έναρξη Σεμιναρίου Thai Massage
5/4: Αναζωογόνηση & ζωτικότητα με φυσικά μέσα
6-7/4: Μάλαξη Κεφαλής, Ώμων & Αυχένα
Έναρξη εκπαίδευσης Λεμφικής Xειρομάλαξης
12/4: Α’ Bοήθειες με τον Eρυθρό Σταυρό
13-14/4: Μάλαξη με Πέτρες.
Σεμινάριο Chakras & Shiatsu Level-2
20-21/4: Sotai, Διατάσεις & Διορθωτικές Tεχνικές
27-28/4: Zen Shiatsu μεσημβρινών
27/4: Πόνος & TCM
Πληροφορίες: τηλ. 210 6440023 -www.shiatsu.gr

ΠΟΛΥΧΩΡΟΣ
ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΘΗΝΩΝ

Νέες Υπηρεσίες Skype για εξυπηρέτηση του
κοινού από όλη την Ελλάδα.
1. Συνεδρίες Ομοιοπαθητικής «Σήμερα κιόλας ή
αύριο» στον Πολυχώρο αλλά και μέσω Skype.
2. Συνεδρίες Εναλλακτικών Θεραπειών «Σήμερα
κιόλας ή αύριο».
3. «Σεμινάρια Ομοιοπαθητικής στο Skype» με τον
Λύσανδρο Μυγιάκη (πεντάωρα πακέτα μάθησης για να μάθετε αποκλειστικά αυτά που σας
ενδιαφέρουν).
4. Σεμινάρια Skype για Ομοιοπαθητική στα μυοσκελετικά, στα δερματολογικά προβλήματα,
στον καρκίνο.
5. «Τα καλύτερα tips Ομοιοπαθητικής από όλο τον
κόσμο» για Ομοιοπαθητική συνταγογράφηση
επιπέδου. Δια βίου συνεχιζόμενη εκπαίδευση
τώρα μέσω Skype.
6. «Ομοιοπαθητική σε ιατρούς ειδικοτήτων».
Μέσω Skype μαθαίνετε τα ζητήματα της ειδικότητάς σας.
7. Εκπαίδευση «Όλα σε ένα». Τριετές πλήρες
πρόγραμμα εκμάθησης Ομοιοπαθητικής και
εναλλακτικών θεραπειών (ανθοϊάματα, άλατα Σούσλερ, γεμμοθεραπεία, συμπληρώματα
διατροφής, Drainage, αποτοξίνωση, βοτανοθεραπεία) για τον αυριανό ολιστικό ιατρό ή
θεραπευτή. Το καλύτερο ίσως πρόγραμμα σε
παροχές και σχέση αξίας-κόστους (value-cost)
στην Ευρώπη.
8. Σεμινάρια Skype:διατροφικά συμπληρώματα.
9. Σεμινάρια Skype για Γεμμοθεραπεία.
10.Σεμινάρια Skype για Ανθοϊάματα Bach, Σκωτίας,
Αυστραλίας, Gurudas.
Πληροφορίες: τηλ. 210-7643963, 6978 875928 και
www.altersimilia.gr
29 Μαρτίου: “Όταν η επιστήμη ανακαλύπτει
μια ξεχασμένη αλήθεια, τον Διττό Εαυτό”
Από τον Φυσικό Jean Pierre Garnier Malet
(JPGM), δημιουργό της Θεωρίας της Διττότητας
του Χώρου και του Χρόνου
Διάλεξη με ελεύθερη είσοδο στο Ξενοδοχείο
Stratos Vassilikos, Αθήνα.
30 & 31 Μαρτίου 2013: Σεμινάριο στη Βασική
εκπαίδευση στα ανοίγματα του Χρόνου
Σάββατο 14:00 – 19:00, Κυριακή 10:00 – 15:00
Ξενοδοχείο: Stratos Vassilikos, Αθήνα
Πληροφορίες: τηλ. 6936-527.527
Θεοδώρα Παπαντωνάκη Better World A.M.K.E.

Holistic Life 

Κατά τη διάρκεια της Εγκοιμήσεως σε κάποιον ιερό χώρο, ο ασθενής δεχόταν ένα αποκαλυπτικό όνειρο το οποίο του έδειχνε τον τρόπο
θεραπείας που έπρεπε να ακολουθήσει. Το όνειρο για μας σήμερα είναι συνήθως συνώνυμο του φανταστικού και άρα του ανύπαρκτου,
γιατί ζούμε σ’ έναν κόσμο όπου ο υλισμός και ο ορθολογισμός επικρατούν στη σκέψη και τη δράση μας. Όμως για τους αρχαίους, το
όνειρο είχε διπλό χαρακτήρα. Μπορούσε να παρουσιάσει ψεύτικες εικόνες είδωλα και φαντάσματα, αλλά και να δείξει αλήθειες και να
συμβουλέψει σίγουρα, αν και μέσω συμβόλων πολλές φορές.

Body Wisdom
Μέρος ΙV

Δια χειρός Θεραπευτική
στην Αρχαία Ελλάδα και
Οστεοπαθητική Ιατρική
Γράφει ο Γεώργιος Χ. Παντούλας DO, Διπλωματούχος Oστεοπαθητικός,
Μέλος Π.Σ.Οστεοπαθητικής

Στο προηγούμενο άρθρο, έγινε μία εκτενής αναφορά στον Ασκληπιό και στα
Aσκληπιεία με σκοπό να αναδειχθεί η σπουδαιότητά τους. Διεγείρονται όμως
ερωτήματα σε σχέση με την εγκοίμηση. Από όσα αναφέραμε, δεν ήταν απλά
μία διαδικασία θεραπείας, αλλά προφανώς μια διαδικασία διανοητικής και
πνευματική εξέλιξης. Ας αναρωτηθούμε σήμερα τι γνωρίζουμε για τον ύπνο
και τα όνειρα. Αναμφισβήτητα υπάρχει κάτι σημαντικό, μιας και το ένα τρίτο της ζωής μας το περνάμε στον ύπνο1. Πάνω σε έναν πλανήτη επιβίωσης,
εμείς δαπανούμε τόσο χρόνο, σχεδόν ημιαναίσθητοι και ημιπαράλυτοι. Όλα
τα ζώα περνάνε από αυτή τη φάση.

Ό

ταν εξελίχθηκε η νευροεπιστήμη, η νευροφυσιολογία και το εγκεφαλογράφημα, άρχισαν
και μελετούσαν καλύτερα τα εγκεφαλικά κύματα του ανθρώπου. Άρχισαν να βλέπουν τις
διάφορες συχνότητες που δουλεύει ο εγκέφαλός μας όταν είμαστε ξύπνιοι, αλλά το ενδιαφέρον είναι στο τι συμβαίνει όταν αρχίζουμε και χαλαρώνουμε και μισοκοιμόμαστε. Είναι η μόνη
φάση που ο εγκέφαλός μας αιματώνεται και οξυγονώνεται όλος ταυτοχρόνως και ομοιογενώς, ενώ
στην καθημερινότητα, σε ξύπνια κατάσταση, δεν οξυγονώνεται όλος ταυτόχρονα. Είναι για παρά-

δειγμα σαν τα λαμπάκια ενός χριστουγεννιάτικου δέντρου: αναβοσβήνει ανομοιογενώς. Υπάρχει ένα ερώτημα. Μήπως ο ύπνος
τελικά είναι η φυσική κατάσταση του εγκεφάλου; Η διαμάχη
είναι πολύ μεγάλη. Πάντως, ένας Βέλγος νευροφυσιολόγος, όταν
απέκοψε τα αισθητηριακά των αναγκών σε ζωάκια, αυτά κοιμήθηκαν αμέσως. Βυθίστηκαν σε μια ημικωματώδη κατάσταση. Σαν
αυτή η κατάσταση να αρέσει στον εγκέφαλο και ουσιαστικά να τη
διακόπτουμε, για να σηκωθούμε, να φάμε και να πιούμε.
Ο Ηράκλειτος αναφέρει: «Όσα βλέπουμε ξύπνιοι, είναι θάνατος.
Όσα βλέπουμε κοιμισμένοι, ύπνος»2. Δηλαδή ο Ηράκλειτος γνωρίζει ότι είναι η φυσική κατάσταση του εγκεφάλου ο ύπνος; Ενώ
όταν είμαστε ξύπνιοι, είναι σα να είμαστε πεθαμένοι; Από τη μυθολογία γνωρίζουμε πως ο Ύπνος είναι αδερφός με το Θάνατο,
τέκνα της Νυκτός.

Τι συμβαίνει στον ύπνο;

Ο Robert Stickgold3 είναι ένας ψυχίατρος ερευνητής από το
Χάρβαρντ, ο οποίος έχει κάνει τεράστια έρευνα σε θέματα του
ύπνου, των ονείρων, της μνήμης και της μαθησιακής διαδικασίας.
Λέει το εξής: «Ο ύπνος ράβει τα κομμάτια της μνήμης μας, αποσπά
την ουσία της εμπειρίας μας, ανακαλύπτει τους κανόνες της ζωής
μας, ενισχύει την κατανόηση και αντίληψή μας».
Ουσιαστικά, όταν κοιμόμαστε είναι σαν ένα επεισόδιο της καθημερινότητάς μας να αρχίσει να φιλτράρεται και να βγαίνει η
ουσία από αυτήν την εμπειρία που φεύγει από την επεισοδιακή
αυτή μνήμη και πηγαίνει σε μιαν άλλη, ιδιαίτερης σημασιολογίας
για τον καθένα μας. Για παράδειγμα, αν ρωτήσω πόσο κάνει 6x6,
ή ποιος έφαγε τη γιαγιά της κοκκινοσκουφίτσας, θα απαντήσουμε όλοι αυτόματα, «36» ή «ο κακός ο λύκος». Πόσες ώρες χρειαστήκαμε όμως για να μάθουμε την προπαίδεια ως παιδιά, πόσες
στιγμές σηκωθήκαμε στον πίνακα, ή πόσο το μελετήσαμε, δεν
το θυμόμαστε. Όπως και το ίδιο ισχύει και για τα παραμύθια. Θα
απαντήσουμε «ο κακός ο λύκος», αλλά δε θυμόμαστε πόσες φορές
και πόσοι άνθρωποι μας έχουν πει αυτά τα παραμύθια. Δηλαδή η
επεισοδιακή μνήμη αρχίζει μέσα από τον ύπνο και «σουρώνεται»
κατά κάποιο τρόπο, σε μια μνήμη άμεση και ιδιαίτερης σημασίας
για τον καθένα μας. Απαντάμε αυτομάτως «36», αλλά τα πολύωρα
«σκουπίδια» της μνήμης του επεισοδίου τα έχουμε ξεχάσει. Αυτό
το κατακτάμε με τον ύπνο.
Το πρόβλημα διεγείρεται όταν, για κάποιους λόγους, η επεισοδιακή μνήμη δεν μπορεί να γίνει σημασιολογική, η μια διαδικασία να
περάσει στην άλλη. Έχουμε μια παθολογία που ονομάζεται σύνδρομο μετατραυματικού στρες. Και είμαι σίγουρος ότι κάποιος
διαβάζοντας αυτές τις γραμμές, στο 6x6 ή στην κοκκινοσκουφίτσα, μπορεί να είχε κάποια συναισθήματα εντονότερα και κάποιες
μνήμες πιθανόν άβολες. Για παράδειγμα, μπορεί κάποιος να είχε
αγχωθεί πάρα πολύ στην προπαίδεια και να τον είχε μαλώσει ο
δάσκαλος ή ο πατέρας του, ή κάποιος να θυμάται με θαλπωρή
την εικόνα ενός οικείου προσώπου, το οποίο να του διηγιόταν το
παραμύθι. Οι μνήμες και τα άβολα συναισθήματα είναι πιθανόν να
μην «σουρώθηκαν» επαρκώς.
Φυσικά όταν μιλάμε για ισχυρές βιωματικές εμπειρίες, τραύματα
σωματικά ή ψυχικά, ο μηχανισμός διαταράσσεται. Φανταστείτε
με το παραμικρό ερέθισμα, για χίλιους λόγους, να πυροδοτείται η
επεισοδιακή μνήμη, έστω και μετά από μεγάλο χρονικό διάστημα
από το συμβάν και ο άνθρωπος να αναβιώνει είτε σωματικά, συναισθηματικά και ψυχικά ή ταυτοχρόνως όλα αυτά μαζί, τα τότε
συμπτώματα. Αυτό το φιλτράρισμα λοιπόν γίνεται στον ύπνο, λέει
ο Stickgold, το οποίο ακόμη και σε φυσιολογικές συνθήκες χρειάζεται εβδομάδες ίσως και μήνες για να συμβεί.

Τι συμβαίνει στα όνειρα;

Ο νευροφυσιολόγος Colin Blakemore4 από την Οξφόρδη, αναφέρει δύο αμερικάνικες έρευνες, για τα όνειρα. Σε μεγάλο δείγμα
ανθρώπων, στα περισσότερα όνειρα, υπήρχε κάποια αποτυχία ή
δυστυχία και επικρατούσαν συναισθήματα φόβου ή άγχους.
Ποια είναι η πιθανή χρησιμότητα των ονείρων; Σύμφωνα με τις
(Συνέχεια στη σελίδα 10) 
Holistic Life

Holistic Life 

έρευνες, τα όνειρα είναι η εξάλειψη ανεπιθύμητων ανοησιών. Ποιες θα ήταν οι συνέπειες μιας
αδυναμίας να εκκενώσουμε τον εγκέφαλό μας
από τα κατάλοιπα μιας εμπειρίας; Παραισθήσεις.
Εθελοντές που έλαβαν μέρος σε πειράματα στέρησης ύπνου, παρουσίασαν μετά από τρεις μέρες
αϋπνίας, συχνές διαταραχές αντίληψης και σκέψης. Στέρεα αντικείμενα φαίνονταν να τρέμουν,
πρόσωπα εμφανίζονται εκ του μηδενός, το πάτωμα ή οι τοίχοι μοιάζουν να είναι γεμάτα αράχνες,
έντομα ή γλοιώδη αντικείμενα.
Ο άνθρωπος που έχει στερηθεί από τον ύπνο ακούει συχνά φωνές που μιλάνε γι’ αυτόν. Ακουστικές
παραισθήσεις αυτού του είδους αποτελούν κλασικά συμπτώματα σχιζοφρένειας. Από τη φάση
του ύπνου και των ονείρων, που είναι η γνωστή
φάση REM, της γρήγορης κινητικότητας του ματιού, θα την ονομάσουμε «παράδοξο ύπνο», περνάμε όλοι. Υπάρχει μια περιοδικότητα περίπου 90
λεπτών. Έχουν δει σε νεογέννητα ποντικάκια ότι
περνάνε τα 3/4 του ύπνου τους σε αυτήν τη φάση
REM και όλα τα σπονδυλωτά ζώα, τουλάχιστον
μέχρι το επίπεδο των ψαριών, περνούν μέρος
της ημέρας τους σε αυτήν την κατάσταση που
μοιάζει με ύπνο. Ένας γάλλος νευροφυσιολόγος
κατέστρεψε σε γάτες την μικροσκοπική περιοχή
του εγκεφάλου, που μας ακινητοποιεί την ώρα
που κοιμόμαστε. Τότε, όταν οι γάτες πέρασαν στη
φάση REM και είχαν τα έντονα όνειρα, άρχισαν να
κινούνται. Περπατούσαν αθόρυβα, σαν να ήθελαν
να κυνηγήσουν ένα υποτιθέμενο ποντίκι, ή ανατρίχιαζαν σα να τις κυνηγάει ένας σκύλος. Δηλαδή
βίωναν στην πραγματικότητα αυτό που έβλεπαν
στον ύπνο τους. Άλλωστε στο εγκεφαλογράφημα
έχουν δει πως την ώρα που κοιμόμαστε, η κίνηση
των ματιών είναι ίδια όπως και όταν είμαστε ξύπνιοι, δηλαδή βλέπουμε αλλά κοιμόμαστε.
Επίσης ο Stickgold λέει πως δια των ονείρων
ολοκληρώνονται νέες και παλαιές μνήμες.
Φανταζόμαστε πιθανά μελλοντικά σενάρια και
δημιουργείται το νόημα της ζωής μας.
Και ο Ιπποκράτης λέει για τα όνειρα: «Όσα από
τα συνηθισμένα πράγματα φαίνεται να ονειρεύεται
ο άνθρωπος, δείχνουν επιθυμία της ψυχής του»5.
«Όποια παθήματα παθαίνει το σώμα, τέτοια βλέπει
η ψυχή, όταν κλείνουν τα μάτια»6.
Τι λέει ο Ηράκλειτος; «Για τους ξύπνιους ο κόσμος
είναι ένας και μοναδικός, ενώ ο κάθε κοιμισμένος
καταφεύγει σε έναν δικό του κόσμο»7. Ξανά εδώ
βλέπουμε τη βαθιά τους γνώση για την ανθρώπινη φύση…
Μπορεί ίσως η εκτενής αυτή αναφορά σε θέματα ύπνου να μοιάζει εκτός θέματος, ωστόσο
απαιτείται για να μπορέσουμε να κατανοήσουμε
τη σημασία και σπουδαιότητα της εγκοίμησης.
Αναρωτιέμαι λοιπόν μήπως τελικά οι ασθενείς στα
ασκληπιεία, οδηγούνταν σε άλλη συνειδησιακή
κατάσταση, με μέσον τον ύπνο και τα όνειρα;
Πώς γινόταν όμως η εγκοίμηση; Ποια να ήταν η
διαδικασία η οποία παραμένει άγνωστη; Πώς γινόταν να ήταν τόσο αποκαλυπτικό το όνειρο που
έβλεπαν με μία φορά; Να ήταν προσομοίωση μιας
επιθανάτιας κατάστασης; Είχαν τεχνικές, είχαν
τρόπους στο να επιδρούν τόσο βαθιά, θα λέγαμε
σήμερα, στο υποσυνείδητο; Όταν αλλάζει πάντως
η σχέση μας με το θάνατο αλλάζει και η συνείδησή μας. Ένα μυστήριο!
Οι συζητήσεις πολλές και αντιστοίχως οι υποθέσεις. Υπάρχει η ιδέα ότι το πετύχαιναν μετά από
χορηγία κάποιου βοτάνου με παραισθησιογόνες
ιδιότητες. Υπάρχουν υποψίες για το ποιο ή ποια
βότανα μπορεί να ήταν αυτά, απλά δεν γνωρίζουμε την ποσόστωση. Με την εξελιγμένη χημεία σήμερα μπορούμε να βρούμε ποσοστώσεις. Ακόμα,
αν ήταν απλά παραισθησιογόνα, θα έπρεπε όσοι
τα χρησιμοποιούν να είναι οι υγιέστεροι και πιο
εξελιγμένοι διανοητικά άνθρωποι σύμφωνα με τη
σύγχρονη επιστήμη. Απλά δεν ισχύει.

Ας εξετάσουμε από την φυσιολογία πώς προκαλείται ο ύπνος. Υποθέτουν ότι υπάρχει κάποια
υπναγωγός ουσία8. Έχουν δει σε έρευνες αρχές
του 20ου αιώνα ότι παίρνοντας εγκεφαλονωτιαίο
υγρό, από σκυλάκια τα οποία κοιμόντουσαν, το
έκαναν έγχυση στον εγκέφαλο σε άλλα σκυλάκια τα οποία ήταν ξύπνια και τα ξύπνια σκυλάκια
κοιμόντουσαν αμέσως. Τη δεκαετία του ΄70, είδαν
ότι αυτό μπορεί να συμβεί σε διαφορετικά ζώα.
Παίρνοντας εγκεφαλονωτιαίο υγρό από κατσίκες,
διαπίστωσαν ότι όχι μόνο κοιμόντουσαν οι ξύπνιες κατσίκες, αλλά με το υγρό των κατσικιών κοιμόντουσαν και σκυλάκια και αρουραίοι. Υπέθεσαν
ότι προφανώς η υπναγωγός ουσία υπάρχει στο
εγκεφαλονωτιαίο υγρό, το διερεύνησαν και τον
απομόνωσαν. Είναι ο παράγοντας S.
Επιπροσθέτως, σήμερα γνωρίζουμε για το λεγόμενο ενδοκανναβινοειδές σύστημα, τα δικά μας
προσωπικά ναρκωτικά που φέρει ο οργανισμός
μας. Αποτελεί επιβεβαίωση μιας αρχής της οστεοπαθητικής ότι το σώμα διαθέτει τους δικούς του
αυτοπροστατευτικούς και αυτορυθμιστικούς μηχανισμούς.
Τι έχει να πει όμως η οστεοπαθητική για το θέμα;
Υπάρχει έρευνα από την πλευρά της κρανιακής
οστεοπαθητικής9. Χρησιμοποιήθηκε η τεχνική
CV4, κατά την οποία τοποθετούνται τα χέρια στην
οπίσθια επιφάνεια του κρανίου και ήπια ασκείται
μία χαλαρή πίεση, με στόχο να επηρεαστεί η διακύμανση του εγκεφαλονωτιαίου υγρού. Το αποτέλεσμα ήταν η επιτάχυνση του χρόνου έναρξης
του ύπνου και μείωση της συμπαθητικής δράσης
στους μύες. Η έρευνα έγινε σε υγιείς ανθρώπους.
Αξίζει να σημειωθούν κάποια πολύ ενδιαφέροντα σημεία στην έρευνα. Στην ομάδα στην οποία
εφάρμοζαν την τεχνική, ο ύπνος επήλθε στο πεντάλεπτο. Στην ομάδα που απλά άγγιζαν την βάση
του κρανίου χωρίς να εφαρμόζουν την τεχνική,
στο δεκαπεντάλεπτο και στην ομάδα ελέγχου που
απλά τους είπαν «ξαπλώστε, χαλαρώστε και προσπαθήστε να κοιμηθείτε», στο εικοσάλεπτο.
Φανταστείτε πως οι άνθρωποι βρίσκονταν έξω
από το σύνηθες τους περιβάλλον, σε κάποιο εργαστήριο δηλαδή και καλωδιωμένοι για τις μετρήσεις, συνεπώς θα υπήρχε κάποια αντικειμενική
δυσκολία να κοιμηθούν. Ωστόσο οι πρώτοι κοιμήθηκαν πολύ γρήγορα εξαιτίας της τεχνικής.
Υπάρχει ωστόσο ένα χαρακτηριστικό σημείο. Η
διάρκεια του ύπνου των ομάδων. Η ομάδα ελέγχου κοιμήθηκε περί το εικοσάλεπτο. Οι άλλες
δύο ομάδες όμως, που είχαμε επαφή, άγγιγμα,
κοιμήθηκαν για πάνω από σαράντα πέντε λεπτά.
Μάλιστα η δεύτερη ομάδα κοιμήθηκε και λίγο περισσότερο από την ομάδα της τεχνικής.
Θεωρώ πως αναμφισβήτητα στο άγγιγμα, ακόμη
και αν δεν είναι εκπαιδευμένο το χέρι, υπάρχει
αλληλεπίδραση. Όπως ένα ερωτευμένο ζευγάρι
κοιμάται αγκαλιασμένο, όπως τα αδερφάκια κοιμούνται βαθιά όταν το ένα ψάχνει να βρει επαφή
πάνω στο άλλο, κάτι συμβαίνει.
Μην ξεχνάμε τα πειράματα του ψυχολόγου Harry
Harlow, τα οποία γέννησαν την επιστήμη της σωματικής επαφής, μιας και ανέδειξαν τη σημασία
της εγγύτητας στη ζωή μας. Τα μαϊμουδάκια ενδιαφέρονταν περισσότερο για μια «μαμά» στοργική,
ας ήταν μια χνουδωτή ακίνητη κούκλα, αλλά είχε
προφανώς ωραία αίσθηση στην αφή, παρά για μία
μητέρα από μέταλλο, η οποία ωστόσο προσφέρει
γάλα10. Τι μάθαμε από τον Ασκληπιό; «Ο ήπιος θεός
ο οποίος αγγίζει...»
Εδώ τελειώνει το ταξίδι. Προσωρινά τουλάχιστον.
Υπάρχει αρκετό υλικό για να συνεχιστεί η συγκεκριμένη έρευνα. Πάντα υπάρχει υλικό στην κλασσική μας κληρονομιά και για όποιο θέμα θέλουμε.
Απλά είμαστε αποκεντρωμένοι, απομακρυσμένοι
από αυτήν. Γιατί;
Θα παραθέσω ένα εδάφιο από το βιβλίο του Αραβαντινού με θέμα τα ασκληπιεία και τον Ασκληπιό,
(Συνέχεια στη σελίδα 12)

10 Holistic Life

Holistic Life 11

γραμμένο το 1906. Γράφει στην εισαγωγή του: … «είναι
αναγνωρισμένη από όλους η χρησιμότητα και η ανάγκη της
ειδικής μελέτης και έρευνας της αρχαίας ελληνικής ιατρικής.
Εμείς οι οποίοι κατέχουμε τα αθάνατα μνημεία και κειμήλια
αδιαφόρως διερχόμαστε από μπροστά τους, οι περισσότεροι από εμάς, υπάρχουν ευτυχώς και εξαιρέσεις. Για την πολύτιμη εθνική μας κληρονομιά, ελάχιστα δυστυχώς ενδιαφερόμαστε, ενώ εμείς πρωτίστως θα έπρεπε να επιλειφθούμε
απευθείας και μετά φανατικού ζήλου της ειδικής σπουδής
και έρευνας των ιερών αυτών μνημείων, βοηθούσης και της
δικής μας γλώσσας. Εάν πράξουμε με αυτόν τον τρόπο, προ

12 Holistic Life

πολλού θα είχαμε την εθνική φιλαυτία να διδάξουμε
εμείς εδώ τους ξένους γιατρούς, οι οποίοι επιθυμούν
αυτές τις σπουδές, ελκύοντάς τους εις την χώρα μας
ή να προσπαθήσουμε να κάνουμε εξαγωγή των προϊόντων της εργασίας μας χωρίς να περιμένουμε τα πάντα μοιρολατρικώς έξωθεν».
Σαν να μην έχει αλλάξει τίποτα τόσα χρόνια. Σαφέστατα έχει δίκιο ότι εμείς πρώτοι θα έπρεπε να
ασχοληθούμε με την εθνική μας κληρονομιά. Προφανώς και στην εποχή του επικρατούσε ο ίδιος
σκοταδισμός σε αυτό το θέμα όπως και σήμερα. Τι
εννοώ;
Έχω διακρίνει μία «αρχαιοκαπηλία». Καπηλευόμαστε το μεγαλείο των προγόνων μας χωρίς να τους
έχουμε μελετήσει και θεωρώντας κεκτημένο δικαίωμα μας την κληρονομιά τους, την οποία όποτε μας
συμφέρει την επικαλούμαστε. Το θεωρώ ανήθικο,
αλλά από την άλλη αυτό το οποίο υπερβαίνει την
ανηθικότητα και γίνεται ύβρις, είναι να τους κρίνουμε ή να αδιαφορούμε για αυτήν την κληρονομιά
με την πρόχειρη δικαιολογία της δήθεν ιστορικής
ασυνέχειας μαζί τους. Τελικά μάλλον καλυπτόμαστε
από δικαιολογίες και επιχειρήματα γιατί δεν αντέχουμε το χρέος μας απέναντι τους. Ποιο χρέος;
Από την «Ασκητική» του Καζαντζάκη: «Το πρώτο
χρέος σου, εκτελώντας τη θητεία σου στη ράτσα, είναι
να νιώσεις μέσα σου όλους τους προγόνους. Δεύτερο,
να φωτίσεις την ορμή τους και να συνεχίσεις το έργο
τους. Τρίτο σου χρέος, να παραδώσεις στο γιο σου τη
μεγάλη εντολή να σε περάσει.»
Επιπροσθέτως, ο Αραβαντινός πριν γράψει αυτές
τις γραμμές, χρειάστηκε την επισφράγιση δύο επιφανών Γερμανών της εποχής του, ενός ιστορικού
της ιατρικής και ενός αρχαιολόγου. Αναφέρουν:
«ό,τι εις θρησκείαν, πολιτισμόν, πολιτειακόν βίον, τέχνας και επιστήμας, έκαμον οι Έλληνες είναι αναφαίρετον αυτών κτήμα και δημιούργημα κλπ» και
«Αι βάσεις της Ιατρικής παρά της Έλλησιν ήσαν αρρήκτως συνδεδεμέναι μετά της φιλοσοφίας αυτών
και ότι εις ουδένα λαόν της γης η μελέτη της φύσεως
επέφερρε τοιούτους καρπούς, ότι η αρμονία υπήρξεν
ανέκαθεν παρ’ αυτοίς εν παντί υπέροχος και ότι η γλυκεία αυτής φύσις πρωτίστως εδημιούργησεν τη θαυμάσιαν εκείνην μυθολογίαν των, ήτις έδωσεν επίσης
άφθονον τροφήν εις το πνεύμα των, διότι εις την αναζήτησιν του καλού, του ωραίου, του ιδεώδους πρώτον
πάντων ανεδείχθη το ελληνικόν πνεύμα».
Αισθάνομαι ντροπή γιατί έχουμε χάσει το κύρος
μας. Αν αυτά τα λόγια που με γεμίζουν περηφάνια
τα έλεγε ένας Έλληνας, δεν θα είχαν την ίδια βαρύτητα.
Συμφωνώ απολύτως με τον κ. Ρηγάτο, ο οποίος
αναφέρει: « ο ταχύς ρυθμός κι ο εξωτερικά ειρηνικός
και ανώδυνος τρόπος της αλλαγής, συνιστούν ένα σημαντικό κίνδυνο για την πολιτιστική αλλοτρίωση ενός
τόπου. Ιδιαίτερα όταν τούτος είναι μικρός. Κι ό,τι δεν
πέτυχαν οι δεκαετίες και οι αιώνες, μπορεί να το φέρουν λίγα χρόνια».11
Αν υπάρχουν ανθελληνικά σχέδια ή συνωμοσίες
για την οποιαδήποτε απομάκρυνσή μας από την
κληρονομιά και την ιστορία μας και κατ’ επέκταση
τη μη παραγωγή σκέψης, δεν το γνωρίζω. Τα κείμενα είναι εδώ, οι αρχαιολογικοί χώροι είναι εδώ και
η γλώσσα είναι μία. Στην ενήλικη ζωή μας είμαστε
υπεύθυνοι, προσωπικά ο καθένας μας, για την παιδεία μας, για την αυτοεκπαίδευσή μας. Εξαρτάται
αποκλειστικά από εμάς πως θα αξιοποιήσουμε την
ευθύνη που μας αναλογεί.
Ήθελα να μοιραστώ τη δική μου οπτική ως οστεοπαθητικός, μελετώντας αυτά τα κείμενα και την
ιστορία μας. Ο πλούτος τους έγκειται στο γεγονός
ότι οποιοσδήποτε τα μελετήσει, για παράδειγμα
τον Τίμαιο του Πλάτωνος, είτε ως απλός μελετητής
είτε ως επιστήμονας, ένας γιατρός, ένας ψυχίατρος,
ένας αστροφυσικός, ένας φιλόσοφος, ένας άλλος
οστεοπαθητικός, όλοι κάτι θα έχουν να επισημάνουν από τη δική τους σκοπιά. Κάτι θα βρεθεί να
τους εντυπωσιάσει. Αυτός είναι ο ελληνικός πολιτισμός, η διαχρονικότητα αυτών των κειμένων, η

δυνατότητα παραγωγής προβληματισμού και σκέψης.
Το προσωπικό συμπέρασμα μου μετά από όλη
αυτή την περιπλάνηση, είναι πως στον πολιτισμό
μας υπήρχε η έννοια της καλλιέργειας και βελτίωσης του ανθρώπου, εκ των έσω προς τα έξω. Το
βλέπουμε στην έννοια της τέχνης, στη μορφή του
Χείρωνος ως μεγάλου διδασκάλου, στην αυτοθεραπευτική ικανότητα των Ασκληπιείων. Καταλαβαίνω
όλο και περισσότερο πως ο άνθρωπος έχει τα υλικά και τα εργαλεία, αρκεί να στρέψει την προσοχή
προς τα έσω. Ήδη γνωρίζει, μιλάμε για αυτογνωσία
και εσωτερισμό.
Σήμερα πολλά είναι παρεξηγημένα. Επικρατεί σύγχυση ανάμεσα στην πραγματική βιωματική εμπειρία και την εικονική. Αποτέλεσμα; Τα έπιπλα μας και
τα αυτοκίνητα μας να τα προσέχουμε περισσότερο
από το σώμα μας και από τον «εμαυτόν μας».
Εν τη αύτη περιπτώσει, τι έκαναν πραγματικά δεν
μπορούμε να ξέρουμε. Οι υποθέσεις μου ίσως είναι
σωστές, μπορεί και όχι. Μπορεί να είναι στη φαντασία μου, μπορεί να θέλω εγώ να είναι έτσι. Να ανακαλύπτουμε ξανά αυτό που υπήρχε; Να ανακαλύφθηκε ξανά στην Αμερική μέσα από την οστεοπαθητική; Θα ήθελα πολύ ρομαντικά να το πιστέψω.
Πώς να βρεις αυτό που δεν γράφτηκε και ποιος θα
απαντήσει;
Σίγουρα πάντως το «χέρι» τούς συνόδεψε στην ιατρική και οι γιατροί ήταν χειροτέχνες. Χειράναξ, ο
άναξ του χεριού. Ο βασιλιάς, ο κύριος των χεριών
του. Τι σπουδαία πραγματικά έννοια!
Αναρωτιέμαι συχνά όμως και ποια θα μπορούσε να
είναι η ελληνική δια χειρός θεραπευτική. Σήμερα
έχουμε ένα σωρό θεραπευτικές προσεγγίσεις, άλλες πιο σύγχρονες, άλλες διατηρούν την παράδοση
τους. Για παράδειγμα το σιάτσου, το ταϊλανδέζικο
μασάζ, ο βελονισμός, η ρεφλεξολογία κ.α. Όλα
ωραία και καλά, όλα μπορεί να είναι χρήσιμα, έχουν
τη φιλοσοφία τους, είναι στη διάθεση του ανθρώπου, θέλουν να βοηθήσουν. Ωστόσο ποιο είναι το
δικό μας; Ποιο είναι το ελληνικό;
Δεν μπορεί να μην έχουμε κάτι δικό μας, ειδικά στη
δια χειρός θεραπευτική.
Για τη σύγχρονη επιστήμη της οστεοπαθητικής,
αυτό που έχω να πω (ας μην την γνωρίζει τόσο
πολύ ο Έέλληνας ακόμα), είναι πως η συγκεκριμένη
δια χειρός ολιστική θεραπευτική τέχνη αρχίζει και
επιστρέφει σιγά - σιγά στον τόπος της. Προσωπικό
συμπέρασμα και δικαιούμαι να το πιστεύω. Άλλωστε έχω αρκετές αποδείξεις. Σκοπεύω να αρχίσω να
το λέω συχνότερα, εύχομαι το ίδιο και εσείς, αλλά
για να είμαι και σωστός και δίκαιος: αφού πρώτα
κοιμηθείτε και ονειρευτείτε, την άλλη μέρα να βγάλετε τη δικής σας απόφαση.
Σας εύχομαι τύχη αγαθή!
Έρρωσθε και ευδαιμονείτε!
* Το άρθρο είναι τμήμα της διπλωματικής εργασίας του συγγραφέως για την απόκτηση του τίτλου Οστεοπαθητικού DO,
με θέμα: «Η δια χειρός θεραπευτική στην αρχαία Ελλάδα. Βιβλιογραφική έρευνα των αρχαίων πηγών», 2009.
Η ίδια εργασία αποτέλεσε έμπνευση για την ομιλία με θέμα
«Δια χειρός θεραπευτική στην αρχαία Ελλάδα και Οστεοπαθητική Ιατρική», η οποία πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του
2012, στο Δήμο Παλαιού Φαλήρου, υπό την αιγίδα του ομίλου για την UNESCO Τεχνών, Λόγου και Επιστημών Ελλάδος.
Βιβλιογραφικές αναφορές
1. Βlakemore, Η μηχανή του νου, σελ.86, Το παράδοξο του ύπνου.
2. Ηράκλειτος, Fragmenta 21 line 2 TLG.
3. Stickgold, tedx talk.
4. Blakemore, Η μηχανή του νου, σελ.96, Το υλικό των ονείρων.
5. Ιπποκράτης, Περί Διαίτης Δ 93.
6. Ιπποκράτης, Περί Διαίτης Γ 71.
7. Ηράκλειτος, Fragmenta 89 line 1 TLG.
8. Blakemore, Η μηχανή του νου, σελ 95.
9. Cranial manipulation can alter sleep latency and sympathetic
nerve activity in humans: a pilot study.Cutler MJ, Holland BS, Stupski BA, Gamber RG, Smith ML.J Altern Complement Med. 2005
Feb;11(1):103-8.PMID:15750368[PubMed - indexed for MEDLINE]
10. Lauren Slater, Το κουτί της ψυχής, κεφ. 6.
11. Γεράσιμος Ρηγάτος, πρόλογος, Νεοελληνικά επώνυμα με ιατρική
προέλευση.

Holistic Life 13

Ο Ιπποκράτης, ένας ικανότατος γιατρός, ανέσυρε την ιατρική από την ανυποληψία και απέδειξε πρώτος τη σημασία σεβασμού του
περιβάλλοντος. Έβλεπε τον άνθρωπο ως ολότητα ψυχοσωματική, ως προσωπικότητα μοναδική. Δεν εξέταζε μόνο το όργανο που
νοσούσε, αλλά τον οργανισμό ολόκληρο. Το ιατρικό αξίωμα «Όχι πλέον η ασθένεια, αλλά ο ασθενής» είναι κληρονομιά του μεγάλου
σοφού της Κω.

History of Medicine

Η ιστορία της Ελληνικής Ιατρικής
Μέρος 2ο

Γράφει ο Αλέξανδρος Τηλικίδης, Ιατρός – Βελονιστής – Βοτανοθεραπευτής, Υπεύθυνος εκπαίδευσης στην Ακαδημία Αρχαίας Ελληνικής & Παραδοσιακής Κινέζικης Ιατρικής

Σ

το δεύτερο μέρος του αφιερώματός μας στην ιστορία της Ελληνικής Ιατρικής θα ασχοληθούμε με
τον Ιπποκράτη.
Ο Ιπποκράτης γεννήθηκε, κατά τον
Ιστόμαχο, το 1ο έτος της 80ης Ολυμπιάδας (460 π.Χ) και συγκεκριμένα την 26η
ημέρα του μήνα Αγριανού (περίπου 12
Μαΐου), στο νησί της Κω. Ο πατέρας του
Ιπποκράτη ονομάζεται Ηρακλείδης και
ήτο δέκατος έβδομος απόγονος του
Θεού της Ιατρικής Ασκληπιού. Η δε μητέρα αυτού, ονομάζετο Φαιναρέτη, όπως
και η μητέρα του Σωκράτη. Κατά δε το
γένος της μητέρας του ο Ιπποκράτης θεωρείται εικοστός απόγονος του Ηρακλή.
Έτσι μπορούμε να πούμε ότι αμφότερα
τα γονεϊκά σπέρματα που γέννησαν τον
Ιπποκράτη έχουν θεϊκή προέλευση.

14 Holistic Life

Ο Ιπποκράτης έλαβε άριστη μόρφωση από τον πατέρα του, Ηρακλείδη, αλλά και από τον παππού αυτού,
Ιπποκράτη τον συνονόματο. Παππούς και πατέρας
ήταν αμφότεροι ιερείς στο Ασκληπιείο της Κω. Έτσι ο
Ιπποκράτης μυήθηκε πολύ γρήγορα στα μυστικά της
Ιατρικής. Διδάσκαλοι επίσης του Ιπποκράτη θεωρούνται ο Ηρόδικος ο Κνίδιος, ο Γοργίας ο Λεοντίνος αλλά
επίσης και ο Δημόκριτος ο Αβδηρίτης.
Ο Ιπποκράτης απέκτησε δυο γιούς και μία κόρη. Οι
γιοί του Δράκων και Θεσσαλός καθώς και ο γαμπρός
του Πόλυβος (αναφέρεται και από τον Αριστοτέλη,
στο «περί ζώων φύσεως») ακολούθησαν όπως και ο
πατέρας τους την ιατρική. Όλοι συνέγραψαν σπουδαία ιατρικά έργα, τα οποία πολλές φορές συγχέονται
με τα αυθεντικά της Ιπποκράτειου συλλογής. Κάποια
από τα έργα που περιέχονται στα σημερινά άπαντα
του Ιπποκράτη, τα έχουν συγγράψει οι υιοί αυτού και
ο γαμπρός του, υπό τους οφθαλμούς του ίδιου του
Διδασκάλου.
Ο Ιπποκράτης για μεγάλα χρονικά διαστήματα περιόδευσε στον τότε γνωστό κόσμο (Σκυθία, Αίγυπτος,
Ιωνία) προσφέροντας τις ιατρικές του υπηρεσίες, ενώ
παράλληλα συγκέντρωνε πληροφορίες για την φύση
των ασθενειών στους διάφορους τόπους της Γης. Από
τις εμπειρίες που απέκτησε κατά τις περιοδείες του
αυτές συνέγραψε το περίφημο «Περί ανέμων, υδάτων
και τόπων». Μετά τις περιοδείες του επέστρεψε στην

γενέτειρά του Κω, όπου και ηγήθηκε της γνωστής ιατρικής σχολής της Κω, ενώ η παράδοση αναφέρει ότι
δίδαξε κάτω από τον πλάτανο ο οποίος βρίσκεται σε
κεντρική πλατεία της πρωτεύουσας του νησιού.
Ο Ιπποκράτης πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής του και
στην Θεσσαλία και συγκεκριμένα στην αρχαία Τρίκκη. Η αγάπη του για την Θεσσαλία φαίνεται και από
το γεγονός ότι τον έναν από τους υιούς του τον ονόμασε Θεσσαλό. Τελικά απεβίωσε στην Θεσσαλία κατά
άλλους σε ηλικία 86, ή 90, ή 104, ή 109 ετών. Ετάφη δε
στην περιοχή της αρχαίας Γυρτώνος (μεταξύ Τυρνάβου και Λαρίσης).
Ο Άνθιμος Γαζής αναφέρει ότι ο ίδιος προσωπικά το
1807 είδε τον τάφο του Ιπποκράτη, ανάμεσα σε μνήματα Τούρκων στην περιοχή της Λάρισας. Το 1826,
ανάμεσα στα χωριά Γιαννούλι και Κισσαίου ευρέθη
τάφος του οποίου η επιγραφή ανέφερε καταφανώς
το όνομα του Ιπποκράτη. Το 1857, ο Σ. Σαμαρτσίδης
ιατρός της Λάρισας δημοσίευσε στο περιοδικό της
Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών (τεύχος
4, σελ. 534-536) την επιγραφή από τον τάφο του Ιπποκράτη.
Το ερώτημα που γεννιέται ως προς τον Ιπποκράτη, είναι γιατί αυτός εστεφανώθη τόσο από τις δάφνες της
δόξας και παρέμεινε στην ιστορία για τόσες χιλιάδες
χρόνια; Γιατί οι άνθρωποι σήμερα 2,500 χρόνια μετά
συνεχίζουν να ορκίζονται στο όνομά του και γιατί
όλοι τον μνημονεύουν με θαυμασμό και δέος;
Ο Ιπποκράτης διέπραξε θαυμαστά έργα στον τομέα
της ιατρικής και γι’ αυτό παρέμεινε και θα παραμείνει στους αιώνες φωτεινός σηματοδότης της ιατρικής
σοφίας. Η δραστηριότητά του και το έργο του είναι
πολυσχιδές, επί της ουσίας όμως επικεντρώνεται σε
ένα βασικό στόχο που είναι η εξυπηρέτηση των αναγκών του ανθρώπου.
Ένα γεγονός το οποίο μας δίνει μερική απάντηση στο
ερώτημά μας, είναι η εποχή όπου έζησε. Ο Ιπποκράτης είχε την εύνοια να γεννηθεί και να μεγαλώσει την
εποχή του Χρυσού αιώνα. Εποχή φωτός για την Ελλάδα κατά την διάρκεια της οποίας παρήχθησαν τα
στοιχεία του πολιτισμού τα οποία καθορίζουν ακόμα
και σήμερα τα κοινωνικά πράγματα στον Δυτικό κόσμο.
Ο Ιπποκράτης ήταν σύγχρονος του Σωκράτη, του
Περικλή, του Φειδία, του Ευρυπίδη, του Θουκυδίδη
και πολλών άλλων, οι οποίοι κατά την διάρκεια του
Χρυσού αιώνα έδρασαν και μεγαλούργησαν. Και έτσι
όπως ο Σωκράτης οδήγησε την φιλοσοφία στο απόγειο, ο Περικλής την δημοκρατία, ο Φειδίας την γλυπτική και την αρχιτεκτονική, ο Ευριπίδης την ποίηση
και το θέατρο, ο Θουκυδίδης την ιστορία, έτσι και ο
Ιπποκράτης οδήγησε την ιατρική στο απόγειο της
δόξας.
Το πνεύμα ελεύθερης σκέψης και δημοκρατίας που
κυριάρχησε κατά την εποχή του, τον εμπόδισε να
ακολουθήσει την ιατρική καριέρα των προγόνων του,
οι οποίοι ήταν όλοι Ασκληπιάδες, δηλαδή ιερείς σε

Ασκληπιεία. Προτίμησε να εφαρμόσει και να διδάξει την ιατρική τέχνη (όπως ο
ίδιος περιέγραφε την Ιατρική), εκτός των ιερατείων και με αυτόν τον τρόπο να
την προσφέρει απλόχερα σε όλους.
Ο Ιπποκράτης είχε μαθητές, στους οποίους δίδασκε την Ιατρική τέχνη επ’ αμοιβή και όλα τα συγγράμματά του έχουν επί της ουσίας τον χαρακτήρα του διδακτικού εγχειριδίου. Για την επιλογή του ν’ αποκλίνει από τον ιερατικό δρόμο
και να εφαρμόσει μια πιο λαϊκή ιατρική, πολεμήθηκε ιδιαίτερα απ’ το ιατρικό
ιερατικό κατεστημένο των Ασκληπιείων. Έως και του αποδόθηκε ο εμπρησμός
του Ασκληπιείου στην Κω.
Ο Χρυσός αιώνας έθεσε ως επίκεντρο τον ίδιο τον άνθρωπο, απελευθερώνοντάς τον από τα δεσμά και τις δεισιδαιμονίες των ιερατείων, θέτοντας τον ίδιον
ως υπεύθυνο της μοίρας του. Αυτός ο ανθρωποκεντρικός τρόπος σκέψης, επηρέασε και τον ίδιο τον Ιπποκράτη, ο οποίος απαλλαγμένος και από τα δεσμά
των ιερατείων, μπόρεσε να εκφράσει ελεύθερα την ιατρική του σκέψη, η οποία
λόγω της αλήθειας της εξακολουθεί έως σήμερα να καθορίζει τα ιατρικά πράγματα στον Δυτικό κόσμο.
Ο ίδιος ο άνθρωπος είναι υπεύθυνος για την υγεία και την ασθένεια. Επιλέγοντας τον δύσκολο δρόμο της αρετής οδηγείται στην υγεία και την μακροβιότητα. Επιλέγοντας τον εύκολο δρόμο της πονηριάς και της κακίας οδηγείται κατ’
ανάγκη στην ασθένεια.
Οι γιατροί είναι ούτως ή άλλως άχρηστοι για τους ενάρετους. Οι γιατροί για
τους ασθενείς, δηλαδή όσους επιδιώκουν την ευκολία και καταλήγουν στην
ασθένεια, το καλύτερο που μπορούν να κάνουν είναι να ωφελήσουν, με μέριμνα πάντοτε μήπως βλάψουν (Ωφελέειν, μη βλάπτειν).
Αν εκείνο που οδηγεί τον ασθενή στην υγεία είναι η αρετή, ποια είναι τότε η
αρετή γι’ αυτόν που ασκεί την ιατρική τέχνη; Ο Ιπποκράτης λοιπόν έθεσε πρώτος την απάντηση στο ερώτημα αυτό. Ο γιατρός οφείλει να θέτει το συμφέρον
του ασθενούς πάνω απ’ το δικό του προσωπικό συμφέρον. Αυτή είναι η αρετή
για τον γιατρό. Τότε ο ίδιος ο γιατρός αλλά και ο ασθενής βέβαια, δεν κινδυνεύουν απ’ την άσκηση της ιατρικής τέχνης.
Ο μόνος δρόμος λοιπόν και για τους δύο, γιατρό και ασθενή, κατά την άσκηση
της ιατρικής τέχνης, αλλά επί της ουσίας και για την άσκηση κάθε τέχνης, είναι
ο δρόμος της αρετής.
Η επιδίωξη της αρετής είναι το βασικό στοιχείο του βίου του Ιπποκράτη. Λόγω
της επιλογής του δύσκολου δρόμου της αρετής ο Ιπποκράτης παρέμεινε και
θα παραμείνει εις την αιωνιότητα φωτεινός σηματοδότης της ιατρικής σκέψης.
Μέσω δε της αρετής οδηγήθηκε και στο δεύτερο μεγάλο επίτευγμά του, την
βαθιά κατανόηση της ανθρώπινης φύσης.
Την βαθιά κατανόηση της ανθρώπινης φύσης ο Ιπποκράτης την κατέγραψε
στα έργα του, διασώζοντας επί της ουσίας το φως με το οποίο φωτίστηκε η
ιατρική σκέψη της εποχής του.
Ο Ιπποκράτης χρησιμοποίησε ως εργαλεία της σκέψης του, τις φυσικές θεωρίες που πρωτοδιατύπωσαν οι Ίωνες φιλόσοφοι τον 6ο π.Χ. αιώνα. Γεννήθηκε
την εποχή και στον τόπο όπου οι Ίωνες φιλόσοφοι Θαλής, Αναξιμένης, Αναξίμανδρος, Ηράκλειτος και ο μεγάλος Πυθαγόρας ήταν ήδη καταξιωμένοι και
γνωστοί στον Ελληνικό κόσμο.
Έχοντας λοιπόν από την μία την αρετή του Σωκράτη και από την άλλη την θεωρία πυρός-ύδατος και 4 στοιχείων των Ιώνων φυσικών φιλοσόφων, μπόρεσε
να οδηγήσει την ιατρική σκέψη στο απόγειό της.
Η θεωρία του πυρός και του ύδατος, δηλαδή των αντίθετων αλλά συμπληρωματικών δυνάμεων, είναι αυτούσια η θεωρία Yin-Yang των Κινέζων, η οποία συνεχίζει να καθορίζει μέχρι και σήμερα, την σκέψη της Παραδοσιακής Κινέζικης
Ιατρικής. Η θεωρία των 4 στοιχείων (φωτιά, αέρας, νερό, γη), την οποία ο Ιπποκράτης την χρησιμοποιεί ως θεωρία των 4 χυμών (ξανθή χολή, αίμα, φλέγμα,
μέλανα χολή), είναι επίσης αυτούσια η θεωρία των 5 στοιχείων των Κινέζων.
Τα θεμέλια δηλαδή της ιατρικής σκέψης τόσο των Κινέζων όσο και του Ιπποκράτη είναι κοινά. Αν λάβουμε υπόψη μας δε, την μακροβιότητα της Παραδοσιακής Κινέζικης Ιατρικής μπορούμε να καταλάβουμε τη σημαντικότητα της
Ιπποκρατικής σκέψης.
Αναγνωρίζοντας δε την μεγάλη σημασία του Ιπποκρατικού έργου αλλά και
του να γνωρίσει ο σύγχρονος Έλληνας την σκέψη του Ιπποκράτη, η Ακαδημία
Αρχαίας Ελληνικής και Παραδοσιακής Κινέζικης Ιατρικής προσφέρει δωρεάν
τα άπαντα του Ιπποκράτη (εκδ. Μαρτίνος, μετάφραση Καίσαρας Εμμανουήλ,
επιμέλεια Γ.Κ Πουρναρόπουλος) σε ηλεκτρονική μορφή.
Οι ενδιαφερόμενοι ας απευθυνθούν στο e-mail της Σχολής: info@akadimia.gr
ή στο site: www.akadimia.gr

H Ακαδημία Αρχαίας Ελληνικής & Παραδοσιακής
Κινέζικης Ιατρικής πραγματοποιεί ομιλίες με
θέμα: “Ανάλυση κειμένων του Ιπποκράτη”.
Πληροφορίες: τηλ. 210 8010111 & 210 3421088
www.akadimia.gr
Holistic Life 15

Εάν θυμηθούμε τις καλλονές του παρελθόντος, θα δούμε ότι χρησιμοποιούσαν για τον καλλωπισμό τους ροδοπέταλα, γιασεμί, λάδια και
ανθόνερα που προέρχονται από την απόσταξη των λουλουδιών. Την αρχαία τέχνη της Αλχημείας χρησιμοποιεί η αρωματοθεραπευτική
κοσμετολογία για να φέρει λάμψη στο δέρμα και αλλαγές στο σώμα.

Aromatherapy

Η Αρωματοθεραπεία στην ομορφιά και την υγεία
Γράφει η Μαρία Ζώρζου, Κλινική Αρωματοθεραπεύτρια

Η

εικόνα είναι το κλειδί της επιτυχίας και είναι αποδεκτό σήμερα
ότι η ομορφιά αποτελεί έναν από
τους κυριότερους στόχους που επιδιώκουν τόσο οι γυναίκες, όσο και άνδρες. «Η
Ομορφιά είναι το μεγαλείο της αλήθειας»,
είχε πει ο Πλάτωνας τον 5ο π.Χ. αιώνα.
Όσο αλήθεια είναι αυτό, άλλο τόσο αλήθεια είναι
ότι πρέπει να χρησιμοποιούμε προϊόντα που θα
φροντίζουν το δέρμα μας ώστε να διατηρούμε
την εξωτερική μας ομορφιά, αλλά ταυτόχρονα
να αναδεικνύουμε την εσωτερική μας γαλήνη και
αρμονία. Το ιδεώδες της τέλειας ομορφιάς εξαρτάται από την εσωτερική ισορροπία των σκέψεων
και των συναισθημάτων. Το να ζει κανείς μέσα στη
ροή, άνετα και αβίαστα, σημαίνει ότι έχει κατανοήσει την μοναδικότητά του.
Δεν θα πρέπει να παγιδεύεστε στην εξωτερική
ψεύτικη φροντίδα με προϊόντα που περιέχουν
χημικά συστατικά, αλλά να απαιτείτε προϊόντα
που θα ενεργοποιήσουν τις ίδιες τις δυνάμεις του
οργανισμού για τέλεια αποτελέσματα. Το δικό σας
τέλειο πρόσωπο ή σώμα και όχι το τέλειο πρόσωπο ή σώμα των διαφημίσεων. Και αυτό μπορείτε
να το αντιληφθείτε και να το κατανοήσετε μόνο
όταν αγκαλιάσετε τον εαυτό σας με αγάπη και
αποδεχθείτε το δικό σας σωματότυπο.
Πρέπει να είσθε όμορφες, αλλά και ευτυχισμένες
απέναντι στις προκλήσεις της καθημερινότητας.
Το δέρμα είναι το μεγαλύτερο όργανο του σώ-

16 Holistic Life

ματος. Είναι όπως λέμε ο τρίτος πνεύμονας ή το
δεύτερο στόμα. Κάθε άνθρωπος μπορεί να έχει
όμορφο – λαμπερό – φωτεινό δέρμα ανεξαρτήτου ηλικίας, φυλής ή χρώμα. Οι σκέψεις μας και
τα συναισθήματά μας αφήνουν τα αποτυπώματά
τους στο δέρμα μας. Κάτω από δυνατό άγχος ή
πένθος θα δούμε το δέρμα μας να αφυδατώνεται
ή να κάνουν την εμφάνιση τους πρόωρες ρυτίδες.
Δεν είναι τυχαίο που λένε ότι κάθε ρυτίδα μας, έχει
να διηγηθεί μια ιστορία.
Η φροντίδα προσώπου-σώματος με αρωματοθεραπευτικά προϊόντα δεν είναι μια καινούργια
μέθοδος. Εδώ και χιλιετίες τα αιθέρια έλαια χρησιμοποιούνται στην παραγωγή των καλλυντικών σε
όλους σχεδόν τους πολιτισμούς. Τα αιθέρια έλαια
χρησιμοποιούνται είτε μέσω της όσφρησης είτε
λαμβάνονται επιδερμικά ή εσωτερικά. Στην κλινική αρωματοθεραπεία χρησιμοποιούνται και ορισμένα παραδοσιακά κλινικά σκευάσματα όπως
υπόθετα ή κάψουλες.
Μέσω της όσφρησης επηρεάζονται οι νευρώνες
του εγκεφάλου και στέλνουν ένα μήνυμα σε ολόκληρο το σώμα. Ταυτόχρονα το μήνυμα του αρώματος επηρεάζει το μεταιχμιακό κέντρο του εγκεφάλου το οποίο επεξεργάζεται τα συναισθήματα
και τη μνήμη. Κανένα χημικό άρωμα δεν μπορεί
να προσφέρει αυτή την οσφρητική μαγεία στο
σώμα.
Η διαδερμική διείσδυση είναι ίσως από τις σημαντικότερες εφαρμογές των αιθέριων ελαίων με
μασάζ, ατμόλουτρα, χρήση αρωματοθεραπευτικών προϊόντων κ.α.

Τα αρωματοθεραπευτικά καλλυντικά λειτουργούν ξεχωριστά στον καθένα υποστηρίζοντας τον δέρμα μας, το πνεύμα μας και τα αισθήματά μας με τρόπο που μόνο η φύση
ξέρει ν’ αγκαλιάζει και να υποστηρίζει τον άνθρωπο γενικά,
και τον δερματικό ιστό ειδικότερα. Αυτό σημαίνει ολιστική
προσέγγιση. Σήμερα έχουμε τη δυνατότητα να αγοράσουμε από το εμπόριο αγνά βιολογικά αρωματοθεραπευτικά
προϊόντα ή να φτιάξουμε δικά μας.

Πρακτικές συμβουλές ομορφιάς

Καθαρισμός: Ο Καθαρισμός είναι το πρώτο και κυριότερο

βήμα για την καθημερινή μας φροντίδα. Είναι καθοριστικής σημασίας καθώς θα προετοιμάσει το δέρμα μας για τα
θρεπτικά συστατικά των προϊόντων που θα ακολουθήσουν,
αλλά ταυτόχρονα θα μας απαλλάξει από την ένταση της
ημέρας. Επιλέξτε γαλάκτωμα ή τζέλ καθαρισμού με:
Δεντρολίβανο ή Φασκόμηλο για ακνεικό δέρμα
Λεμόνι ή Γλυκολέμονο για λιπαρό δέρμα
Λεβάντα για κανονικό δέρμα
Χαμομήλι ή Τριαντάφυλλο για ξηρό ή ευαίσθητο δέρμα
Τόνωση: Χρησιμοποιήστε λοσιόν ή ανθόνερα για τόνωση
και επιλέξτε το άρωμα που σας ταιριάζει για να σας δροσίσει, να σας τονώσει και ταυτόχρονα να ισορροπήσει το
pH του δέρματος π.χ. το ανθόνερο τριαντάφυλλο ή νερολί
αναζωογονεί και ηρεμεί το δέρμα, αλλά ταυτόχρονα είναι
ο τέλειος τρόπος για να διατηρηθεί η ενυδάτωση και αναζωογόνηση οποιαδήποτε στιγμή της ημέρας στον εργασιακό σας χώρο ή σε ένα ταξίδι ή σε συνθήκες κλιματισμού ή
εκνευρισμού. Ψεκάζετε πάνω από το μακιγιάζ.
Αρωματοθεραπευτικές μάσκες – πίλινγκ: Η απολέπιση και η
εφαρμογή της κατάλληλης μάσκας είναι απαραίτητες για
τη περιποίηση και διατήρηση του νεανικού δέρματος. Επιλέξτε μάσκες με αποστάγματα σταφυλιού ή λεμόνι για τα
λιπαρά δέρματα, καλέντουλα για τα κανονικά δέρματα και
τριαντάφυλλο για τα πολύ ευαίσθητα.
Ενυδατικά - Θρεπτικά προϊόντα, προϊόντα αντιγήρανσης: Επιλέξτε προϊόντα πλούσια σε αντιοξειδωτικά και ενυδατικά
– αντιγηραντικά καταπραϋντικά αιθέρια έλαια όπως το λιβάνι, το πατσουλί, το ιεροβότανο, ο άρκευθος, το λεμονόχορτο, το κίτρο, η παλμαρόζα, το τριαντάφυλλο, το υλάνγκ
υλάνγκ, το γιασεμί κ.ά.
Προϊόντα φροντίδας σώματος-χεριών-ποδιών: Η περιποίηση
του σώματός μας δεν προσφέρει μόνο καθαρότητα και ενυδάτωση στο δέρμα μας, αλλά είναι μια γερή ασπίδα υγείας.
Μην ξεχνάτε να περιποιείστε τα χέρια σας και τα πόδια σας.
Θυμηθείτε ότι τα χέρια σας εκτός του ότι είναι το πιο εκτεθειμένο σημείο του σώματος, είναι κι εκείνα που θα αγγίξουν, που θα αγκαλιάσουν, που θα χαϊδέψουν αυτούς που
αγαπάμε.
Η περιποίηση των ποδιών μας είναι ένα μεγάλο ευχαριστώ
στο «όχημα» που καθημερινά, μας μεταφέρει ακούραστα.
Αιθέρια έλαια όπως λεβάντα, γλυκό πορτοκάλι, υλάνγκ
υλάνγκ, χαμομήλι, ραβανσάρα, γεράνι, μπορούν να χρησιμοποιηθούν προσφέροντάς μας ξεκούραση, ανανέωση,
χαλάρωση και ένα μαγικό ταξίδι γαλήνης και ηρεμίας μετά
από μια κουραστική ημέρα.
Μην ανησυχείτε για το αν θα επιλέξετε το κατάλληλο αιθέριο έλαιο για σας. Τα αιθέρια έλαια είναι σαν τον έρωτα, μόλις το συναντήσετε θα το αναγνωρίσετε!

Holistic Life 17

«Αυτός που εφαρμόζει τακτικά την μέθοδο ελαίου στο κεφάλι του (shirodhara) δεν υποφέρει από πονοκέφαλους, φαλάκρα, άσπρισμα
των μαλλιών ή απώλεια των μαλλιών. Βελτιώνεται ιδιαίτερα η υγεία της κεφαλής και του μετώπου, τα μαλλιά μαυρίζουν, μακραίνουν και
δυναμώνουν οι ρίζες, τα όργανα των αισθήσεων λειτουργούν άψογα, το δέρμα του προσώπου φωτίζεται. Η εφαρμογή ελαίου στην
κεφαλή προκαλεί ήρεμο ύπνο και ευτυχία». -Charaka

The Ayurvedic way

Αντιμετώπιση της Αϋπνίας

Γράφει η Dr Deepa Apté

Η

Αγιουρβέδα θεωρεί την αϋπνία ή την έλλειψη ύπνου ως ανισορροπία του vata ή του pitta. Αν δεν μπορείτε να κοιμηθείτε εξαιτίας
νοητικής ανησυχίας, πολλών σκέψεων, άγχους, ανησυχίας ή νευρικότητας, τότε υπάρχει ανισορροπία vata. Όμως αν ξυπνάτε εξαιτίας
υπερβολικής θερμότητας, αν αισθάνεστε ζεστοί ή ιδρώνετε τη νύχτα και
μετά δεν μπορείτε να κοιμηθείτε, αυτό θα μπορούσε να είναι ανισορροπία pitta. Υπάρχουν πολλά που μπορείτε να κάνετε για να λύσετε το
πρόβλημα:

ΔΙΑΤΡΟΦΗ

• Αποφύγετε τις υπερβολικά πικάντικες, πικρές
τροφές το βράδυ, καθώς έχουν ως αποτέλεσμα
νοητική ανησυχία και μπορεί να οδηγήσουν σε
έλλειψη ύπνου.
• Αποφύγετε τα τονωτικά ποτά όπως ο καφές και
το πράσινο τσάι το βράδυ.
• Αποφύγετε άσχημους συνδυασμούς τροφών,
όπως φρούτα και γιαούρτι ή φρούτα και γαλακτοκομικά το βράδυ.
• Πίνετε ένα φλιτζάνι ζεστό γάλα με το βοτανικό
τονωτικό chyawanprash το βράδυ.

ΒΟΤΑΝΑ

• To Brahmi (bacopa monniera) είναι γνωστό
για τις ηρεμιστικές του ιδιότητες στο νευρικό
σύστημα, έτσι βοηθά πραγματικά τον ύπνο.
Συνήθως αν ληφθεί το βράδυ πριν την ώρα του
ύπνου, έχει ηρεμιστική και χαλαρωτική δράση
στον εγκέφαλο. Το πρωί ξυπνάτε με μία αίσθηση αναζωογόνησης και γεμάτοι ενέργεια.

• Το Ashwagandha (withania somnifera) είναι
επίσης γνωστό για την κατευναστική του δράση. Αυτό το βότανο είναι ευεργετικό για άτομα
που δυσκολεύονται να κοιμηθούν εξαιτίας αγχωτικών καταστάσεων, καθώς βοηθά τον εγκέφαλο να ηρεμήσει.

ΜΑΣΑΖ

• Κάνετε τακτικά μασάζ κεφαλής.
• Η μέθοδος shirodhara, η αγιουρβεδική θεραπεία ροής ζεστών ελαίων στο μέτωπο, συνιστάται για άτομα που υποφέρουν από στέρηση
ύπνου. Αυτή η θεραπεία δουλεύει απευθείας
στο νευρικό, στο ανοσοποιητικό και το ενδοκρινικό σύστημα, βοηθώντας το να προάγει
την υγιή παραγωγή διάφορων ορμονών που
βοηθούν να έχετε έναν καλό ύπνο.
• Το μασάζ ποδιών το βράδυ με ζεστά έλαια και
μετά η τοποθέτηση των ποδιών σε μία λεκάνη
με ζεστό νερό είναι μία από τις καλύτερες συμβουλές για την αντιμετώπιση της αϋπνίας.

ΓΙΟΓΚΑ

• Ασκήσεις της σειράς του χαιρετισμού στον ήλιο και του
κύκλου της σελήνης βοηθούν στην παραγωγή ενδορφινών ή χαλαρωτικών ορμονών που βοηθούν στον ύπνο.
• Η τεχνική διαλογισμού στη φλόγα ενός κεριού το βράδυ,
γνωστή και ως tratak, θα σας βοηθήσει να απαλλαγείτε
από την υπερβολική θερμότητα στο σώμα, έτσι ώστε να
έχετε έναν καλό νυχτερινό ύπνο.
• Συνιστώνται αναπνευστικές ασκήσεις πριν την ώρα του
ύπνου, καθώς αυτές βοηθούν να ηρεμεί ο νους και το νευρικό σύστημα.

ΤΡΟΠΟΣ ΖΩΗΣ

• Αποφύγετε να κοιμάστε κατά τη διάρκεια της μέρας,
καθώς αυτό θα επηρεάσει την ποιότητα του βραδινού
ύπνου.
• Αφήστε ένα παράθυρο ελαφρά ανοιχτό. Ο καθαρός αέρας και το οξυγόνο βοηθούν να έχετε έναν ήσυχο και
καλό ύπνο το βράδυ.
• Καλό είναι να αποφεύγετε να παρακολουθείτε τηλεόραση λίγο πριν τον ύπνο.
• Διαβάστε ένα βιβλίο πριν κοιμηθείτε.
• Αποφεύγετε να κοιμάστε κοντά σε ηλεκτρικές συσκευές
που εκπέμπουν ακτινοβολία, όπως κινητά τηλέφωνα και
λαπτοπ. Η ακτινοβολία από τις ηλεκτρικές συσκευές επηρεάζει τα εγκεφαλικά κύματα του ύπνου, δημιουργώντας
ενόχληση.
Η Dr Deepa Aptι είναι διαπιστευμένη ιατρός της ινδικής ιατρικής, καθηγήτρια γιόγκα και θεραπεύτρια αγιουρβέδα. Κάνει
συχνά διαλέξεις για την Αγιουρβέδα και τη Γιόγκα και διευθύνει
το δικός της ιατρείο στο Λονδίνο. (ayurvedapura.com)

ORGANIC VALERIAN
& ASHWAGANDHA
FORMULA από την Pukka
Μια χρήσιμη συνταγή για
την αντιμετώπιση της αϋπνίας, με Valerian*, Gotu Kola*
Ashwagandha*, Hawthorn
Berry*, Nutmeg (Μοσχοκάρυδο)*, Bhringaraj, Fennel (Μάραθο)*. Τα βότανα αυτά βοηθούν
και καταπραΰνουν το σύνδρομο
της ανησυχίας κατά την διάρκεια
της νύχτας. Είναι ιδανικό για
εκείνους που δυσκολεύονται να
αποκοιμηθούν και ξυπνούν τη
νύχτα. Πρόκειται για μια εξαιρετικά χαλαρωτική φόρμουλα.
*Προϊόν βιλογικής γεωργίας
BOTANICA: τηλ. 2310 238880
www.botanica.gr
18 Holistic Life

Θεραπεύοντας τους
πόνους στην πλάτη

Η

γιόγκα είναι δυνατόν να βοηθήσει τους ανθρώπους που πάσχουν από
χρόνιο πόνο στο κάτω μέρος της πλάτης (οσφυϊκή μοίρα), περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη σωματική άσκηση. Με μία σειρά τεχνικών
αναπνοής, σωματικών στάσεων και διαλογισμού, συμβάλει στην πειθαρχία
και στην επίγνωση του ανθρώπου στο σώμα και στο πνεύμα του. Οι πόνοι στο
κάτω μέρος της πλάτης είναι ένα πολύ συχνό πρόβλημα. Συνήθως υποχωρούν
μετά από μερικές μέρες ή εβδομάδες. Ωστόσο δεν είναι σπάνιο να επιμένουν
για μήνες ή χρόνια. Υπολογίζεται ότι το 90% των ενηλίκων θα παρουσιάσει σε
κάποια φάση της ζωής του πόνο στο κάτω μέρος της πλάτης.
Οι λόγοι για τους οποίους δημιουργούνται χρόνιοι πόνοι στην οσφυϊκή μοίρα οφείλονται συνήθως σε ατονία των μυϊκών ομάδων που υποστηρίζουν την
σπονδυλική στήλη, σε χρόνια λανθασμένη στάση του σώματος, σε περισσότερο βάρος από το κανονικό και σε λανθασμένες συνήθειες διατροφής. Μπορούν
όμως να οφείλονται και σε εξωτερικούς παράγοντες όπως τραυματισμοί από
λανθασμένη ανύψωση, μετακίνηση αντικειμένων ή λανθασμένο τρόπο άσκησης. Το πρόβλημα μπορεί να έχει σημαντικές αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής και στις καθημερινές δραστηριότητες των ασθενών.
Οι στόχοι της θεραπείας είναι βραχυπρόθεσμα η ανακούφιση του ασθενούς και
μακροπρόθεσμα η κατανόηση των αιτιών της ασθένειας και η εξάλειψή τους.
Τα θεραπευτικά όπλα είναι φάρμακα (αναλγητικά, αντιφλεγμονώδη, μυοχαλαρωτικά), σωματική άσκηση (ενδυνάμωση των μυών της πλάτης και της κοιλιάς),
φυσιοθεραπεία (μασάζ, χειροπρακτική), εναλλακτικές θεραπείες, γιόγκα.
Σε μια πρωτότυπη και ενδιαφέρουσα εργασία, ερευνητές από το πανεπιστήμιο
της Ουάσιγκτον (Group Health Cooperative’s Center for Health Studies), δοκίμασαν την αποτελεσματικότητα της γιόγκα σε 101 ασθενείς. Οι ηλικίες των
ασθενών αυτών ήταν από 20 έως 64 ετών. Για να συμμετάσχουν έπρεπε να είχαν
πόνο της κάτω πλάτης που δεν είχε σχέση με καρκίνο, κατάγματα, εγκυμοσύνη
ή προηγούμενη χειρουργική επέμβαση στην πλάτη. Οι ασθενείς κατανεμήθηκαν με τυχαίο τρόπο σε μία από τις 3 ακόλουθες ομάδες θεραπείας:
• Γιόγκα: Μαθήματα γιόγκα 75 λεπτών για εκμάθηση της τεχνικής και εξάσκηση
στο σπίτι για 12 εβδομάδες
• Αεροβική γυμναστική: Μαθήματα Αεροβικής γυμναστικής 75 λεπτών για ενδυνάμωση μυών και τεντώματα και εξάσκηση στο σπίτι για 12 εβδομάδες
• Βιβλία: Η τρίτη ομάδα ασθενών έλαβε μόνο βιβλία επιμόρφωσης για αυτοβοήθεια των ασθενών που πάσχουν απο πόνους στην πλάτη.
Μετά την παρέλευση των 12 εβδομάδων οι ασθενείς στην ομάδα της γιόγκα,
είχαν λιγότερες ανάγκες σε φάρμακα κατά του πόνου και μπορούσαν καλύτερα
από τους υπόλοιπους να κάνουν τις καθημερινές τους δραστηριότητες οι οποίες απαιτούσαν συμμετοχή της πλάτης τους.
Μετά από 26 εβδομάδες, οι ασθενείς που έκαναν γιόγκα, είχαν καλύτερη λειτουργικότητα σε σχέση με την πλάτη τους και υπέφεραν λιγότερο σε σύγκριση
με τους ασθενείς των δύο άλλων ομάδων θεραπείας.
Οι ασθενείς που ενδιαφέρονται να χρησιμοποιήσουν τη γιόγκα για την αντιμετώπιση πόνων στην πλάτη τους, πρέπει πρώτα να συμβουλευτούν το γιατρό
τους. Ο γιατρός θα διαπιστώσει εάν οι πόνοι στην πλάτη οφείλονται σε μια άλλη
σοβαρή πάθηση. Όπως για παράδειγμα εάν υπάρχουν μουδιάσματα, αδυναμίες στα πόδια, πυρετός, ανεξήγητη απώλεια βάρους, ιστορικό καρκίνου, πόνοι
στα οστά ή στην πλάτη, ιστορικό τραυματισμού, τότε είναι απαραίτητο να διερευνηθεί λεπτομερώς η κατάσταση του ασθενούς. Στη συνέχεια είναι σημαντικό να επιλέξουν ένα δάσκαλο γιόγκα που να έχει εμπειρία σε ασθενείς με αυτό
το πρόβλημα.
Συμπερασματικά οι χρόνιοι πόνοι της κάτω πλάτης, είναι ένα σοβαρό πρόβλημα που ταλαιπωρεί ένα μεγάλο αριθμό ανθρώπων και η γιόγκα φαίνεται να είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος αντιμετώπισής τους.
(www.ashtangafriends.com)
Holistic Life 19

“Sotai” στα Ιαπωνικά σημαίνει “εύκολη κίνηση του σώματος”. Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο σύστημα ειδικών διορθωτικών κινήσεων και χειρισμών του σώματος που αποβλέπει στην άμεση ανακούφιση από εντάσεις, πόνους και αλλά προβλήματα υγείας. Βελτιώνει τη ροή της ενέργειας, τη στάση και την ευθυγράμμιση του σώματος, ενώ τονώνει τη φυσική
κατάσταση με ήπιο και ακίνδυνο τρόπο.

Traditional Chinese Medicine

Sotai & Stretching Corrective Bodywork
Άμεση ανακούφιση από πόνους και εντάσεις
Γράφει η Ιλάειρα Μπουρατίνου, διευθύντρια του Oriental Medicine and Shiatsu Training Centre (ΟΜ)

Τ

ο Sotai βασίζεται στο έργο του Ιάπωνα Keizo Hashimoto, ο όποιος
μετά από πολυετή εργασία ως ιατρός, έκανε δύο άπλες παρατηρήσεις:
(α) Σε πολλές περιπτώσεις, η λανθασμένη κίνηση του σώματος ευθύνεται για
ποικιλία προβλημάτων υγείας.
(β) Διάφορες παθολογικές καταστάσεις
βελτιώνονται αμέσως, όταν διορθώνονται ορισμένες κινήσεις.
Σύμφωνα με τη θεωρία του Sotai, η υγεία εκφράζεται
ως κατάσταση δυναμικής ισορροπίας και έτσι είναι
απαραίτητο να διορθώνονται οι μικρές ανισορροπίες,
πριν εξελιχθούν σε παθολογικές καταστάσεις ή ασθένεια. H χρήση του Sotai έχει δώσει θεαματικά αποτελέσματα στην πρόληψη και θεραπεία διαφόρων παθήσεων.
Στο Sotai εφαρμόζεται μια σειρά από ήπιες ή/και δυναμικές τεχνικές, που συνδυάζουν ισοτονικές και ισομετρικές συσπάσεις των μυών, διατάσεις και πιέσεις
ειδικών σημείων. Xωρίζεται σε δύο κατηγορίες: “Self
Sotai”, οι τεχνικές που εφαρμόζει κανείς μόνος του και
“Sotai with helper”, εκείνες που απαιτούν την καθοδήγηση ενός θεραπευτή.
Οι τεχνικές αυτές βοηθούν αποτελεσματικά το σώμα
να ανακτήσει το σωστό, δηλαδή τον πιο εύκολο τρόπο κίνησης και έτσι να απαλλαγεί από τις λανθασμέ-

20 Holistic Life

νες πιέσεις, που παρεμποδίζουν τη σωστή ροή της
ενέργειας τόσο στο σωματικό όσο και στο ψυχο-συναισθηματικό επίπεδο. Ταυτόχρονα εξισορροπούνται
οι λειτουργίες του νευρομυϊκού συστήματος μέσω
της επίδρασης που ασκείται στα όργανα Golgi και την
νευρομυϊκή άτρακτο.
Mέσω της σωστής και συστηματικής εφαρμογής του
Sotai, οι μύες έρχονται στο ‘φυσικό’ τους σχήμα, δυνατοί και ευλύγιστοι, όχι σφιγμένοι ούτε πλαδαροί ή
αδύναμοι. Παράλληλα οι συσπάσεις και οι διατάσεις
των μυών βελτιώνουν αμέσως την κυκλοφορία του
αίματος, της λέμφου και της ενέργειας που ρέει στους
μεσημβρινούς και τα αγγεία. Λόγω της σημασίας που
δίνει το Sotai στην ανάπτυξη της σωστής (κοιλιακής)
αναπνοής, μαλάσσονται τα εσωτερικά όργανα και τα
αγγεία. Εξασφαλίζεται έτσι, η καλύτερη οξυγόνωση
των κυττάρων, ιστών και οργάνων. Έτσι μεγιστοποιούνται οι σωματικές δυνατότητες και βελτιώνεται η
απόδοση των αθλητών, χορευτών και άλλων επαγγελματιών που έχουν μεγάλες απαιτήσεις από το σώμα
τους.
Mια από τις ιδιαιτερότητες της μεθόδου συνίσταται
στο ότι οι ασκήσεις είναι τόσο εύκολες ώστε όλοι
μπορούν να τις κάνουν, ακόμα και όσοι βρίσκονται
σε μεγάλη ηλικία, σε περίοδο εγκυμοσύνης, σε προχωρημένη ασθένεια ή σε κατάσταση αδυναμίας του
οργανισμού.
Οι βασικές αρχές του Sotai εφαρμόζονται και σε άλλους τομείς, όπως στις προσωπικές σχέσεις, στην
εργασία και γενικά στην αντιμετώπιση διαφόρων δύσκολων καταστάσεων στη ζωή.
Στην Ιαπωνία, το Sotai έχει συνδυαστεί με το βελονι-

σμό και το Σιάτσου από πολλούς γνωστούς θεραπευτές, όπως ο Masunaga και ο Dr. Manaka. Στη Δύση, το
Sotai έχει εφαρμοστεί μονό του ή σε συνδυασμό με το
σιάτσου, το βελονισμό, τη φυσιοθεραπεία, την οστεοπαθητική, το μασάζ, τη ρεφλεξολογία, τη γιόγκα κ.ά.
Στις σημαντικότερες περιπτώσεις εφαρμογής του
Sotai συγκαταλέγονται: η ένταση, η δυσκαμψία και
ο πόνος γενικά, οι θλάσεις, οι τραυματισμοί, οι συμφύσεις και η σύσπαση μυών, περιτονιών και άλλων
μαλακών ιστών, η αδυναμία, παράλυση και ατροφία
των μυών, οι ρευματικοί πόνοι, η οσφυαλγία, το αυχενικό σύνδρομο, η σκολίωση, η κώφωση, η αρθρίτιδα,
η αγκύλωση, η οστεοπόρωση, η περιαρθρίτιδα, η θυλακίτιδα, η τενοντίτιδα, η σκλήρυνση κατά πλακάς, η
νόσος του κινητικού νευρώνα, η ημιπληγία, η πάρεση,
οι νευραλγίες γενικά, η ισχιαλγία, το σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα, η ημικρανία, το άγχος, οι αϋπνίες, η κόπωση, η έλλειψη συγκέντρωσης, η κατάθλιψη, η αδυναμία της αναπνοής, το άσθμα και ο χρόνιος βήχας, η
αυξημένη ή η μειωμένη πίεση, η αναιμία, το οίδημα,
το φούσκωμα της κοιλιάς, η χρόνια δυσκοιλιότητα ή
διάρροια, η κολίτιδα και το σύνδρομο ευερέθιστου
εντέρου, η πρόπτωση οργάνων, η δυσκολία στη σύλληψη, τα προβλήματα στύσης, και ποικιλία γυναικολογικών προβλημάτων.
H Iλάειρα Mπουρατίνου διδάχθηκε το Sotai στο Λονδίνο το 1992, από την kiku Myazaki, μαθήτρια του Keizo
Hashimoto. Το διδάσκει από το 1996 στην Ελλάδα και
την Αγγλία. Στις θεραπείες της συνδυάζει τον βελονισμό
και το σιάτσου με το Sotai.

Holistic Life 21

H ομοιοπαθητική αγωγή εξατομικεύεται σύμφωνα με την ιδιοσυγκρασία κάθε ατόμου. Μελέτες δείχνουν ότι μπορεί να ενισχύσει τον
οργανισμό του υπέρβαρου και να τον βοηθήσει να τηρήσει τη δίαιτά του. Aκόμη και αν δύο παχουλοί με τα ίδια περιττά κιλά, το ίδιο φύλο
και την ίδια ηλικία επισκεφτούν έναν ομοιοπαθητικό γιατρό και του ζητήσουν τη βοήθειά του, είναι σχεδόν βέβαιο ότι ο ειδικός θα τους
προτείνει διαφορετική αγωγή. Aυτό συμβαίνει επειδή οι υπέρβαροι -όπως και όλοι μας- έχουν διαφορετικά ομοιοπαθητικά προφίλ.

Homeopathy

Αδυνάτισμα και Ομοιοπαθητική
Γράφει ο Νικόλαος Ι. Ρωτσιάμης, Iατρός, M.Sc. στην Κλασσική Ομοιοπαθητική
Κέντρο Κλασσικής Ομοιοπαθητικής OMIASIS, www.omiasis.gr, e-mail: nikosrotsiamis@omiasis.gr

Π

ολλοί διερωτώνται σχετικά με το τι
μπορεί να κάνει η Ομοιοπαθητική
όσον αφορά την παχυσαρκία.

Καταρχήν θα πρέπει να διευκρινιστεί αν η παχυσαρκία
οφείλεται σε κάποια δυσλειτουργία του οργανισμού
(π.χ. ορμονική διαταραχή) ή όχι. Αν υφίσταται δυσλειτουργία, η θεραπεία θα πρέπει να εστιαστεί στην
αντιμετώπιση της πρωταρχικής διαταραχής. Στην περίπτωση αυτή η Ομοιοπαθητική μπορεί να βοηθήσει
είτε μόνη της, είτε σε συνδυασμό με τη συμβατική ιατρική (π.χ. ενδοκρινολογική αγωγή).
Πιο συχνά όμως, η παχυσαρκία οφείλεται στις διατροφικές μας συνήθειες και σε κάποιες περιπτώσεις σε
συνδυασμό με μια τάση «αργού μεταβολισμού». Ενώ
δηλαδή δεν υπάρχει καμία ορμονική ή άλλη διαταραχή, ο οργανισμός έχει την τάση να «παίρνει εύκολα

22 Holistic Life

κιλά». Στην προκειμένη περίπτωση η Ομοιοπαθητική μπορεί να βοηθήσει πάρα πολύ αποκαθιστώντας
μια καλύτερη λειτουργία του μεταβολισμού. Και αυτό
γιατί το βασικό χαρακτηριστικό της Ομοιοπαθητικής
αγωγής είναι ότι εξατομικεύεται σύμφωνα με την ιδιοσυγκρασία του κάθε ατόμου.
Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις που το πρόβλημα
οφείλεται αποκλειστικά στην υπερβολική λήψη τροφής σε συνδυασμό με ελάχιστη έως καθόλου σωματική άσκηση. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις κρίνεται απαραίτητη μία κατάλληλη δίαιτα, η οποία θα συμβάλει
στην επαναφορά του κανονικού βάρους. Είναι κοινό
μυστικό όμως, ότι μια τέτοια δίαιτα για να έχει μόνιμα
αποτελέσματα και όχι μόνο πρόσκαιρα, απαιτείται να
είναι μακροχρόνια και αυτό ακριβώς είναι το σημείο
που οι πιο πολλοί δυσκολεύονται – κουράζονται ιδιαίτερα, αλλά και αυτό ακριβώς είναι το σημείο όπου η
βοήθεια της Ομοιοπαθητικής μπορεί να είναι μεγάλη

και πολλές φορές αναντικατάστατη.
Είτε υπάρχουν κάποιες ψυχικές παράμετροι (π.χ.
υπερβολική λήψη τροφής λόγω άγχους), είτε όχι (δηλαδή είναι απλώς μια συνήθεια που δεν μπορεί να
ελεγχθεί - περιοριστεί) που επιτείνουν αυτό το γεγονός, η Ομοιοπαθητική μπορεί να συνδράμει ουσιαστικά δίνοντας περισσότερες δυνάμεις και ευεξία, ώστε
η προσπάθεια αυτή να γίνει ευκολότερη και αποτελεσματικότερη.

Η Ομοιοπαθητική στην Παχυσαρκία
Γράφει ο Λύσανδρος Μυγιάκης Ομοιοπαθητικός (Diploma British Institute of Homeopathy),
διευθύνων στον Πολυχώρο Ομοιοπαθητικής Αθηνών - www.altersimilia.gr

Σ

ήμερα θα μιλήσουμε για την παχυσαρκία,
ένα ζήτημα που προβληματίζει πολλούς και
πολλές. Θα αναφερθούν κυρίως θέματα που
σχετίζονται με την Ομοιοπαθητική. Το πρόβλημα
κατά τη γνώμη μας για να τακτοποιηθεί χρειάζεται
πολύπλευρη αντιμετώπιση. Τα θέματα της διατροφής είναι σημαντικά και αφορούν τον διαιτολόγο.
Τα παχύσαρκα άτομα θα πρέπει να ζητήσουν την
υποστήριξή του στην προσπάθειά τους να χάσουν
βάρος. Το θέμα της άσκησης είναι επίσης πολύ
σοβαρό για να παραμεληθεί. Η καθιστική ζωή δεν
ωφελεί και εάν το άτομο δεν αποφασίσει να εφαρμόσει σοβαρά στη ζωή του ένα σύστημα άσκησης
δεν θα πρέπει να περιμένει πολλά από οποιαδήποτε δίαιτα ή θεραπεία. Το περπάτημα είτε το γυμναστήριο σε τακτικά χρονικά διαστήματα θα βοηθήσουν το κάψιμο των θερμίδων που έχουν συσσωρευτεί και έχουν μετατραπεί σε τοπικό λίπος αλλά
και όχι μόνο.
Η Ομοιοπαθητική μπορεί να έχει τη δική της θετική επίδραση με μια πληθώρα φαρμάκων (136
από αυτά έχουμε καταγράψει προσεκτικά στο Ελληνικό Repertory Ομοιοπαθητικής). Η προσέγγιση
της παχυσαρκίας θα πρέπει να γίνει κυρίως με το
ιδιοσυγκρασιακό ομοιοπαθητικό φάρμακο, δηλαδή αυτό που ταιριάζει στον κάθε συγκεκριμένο
ασθενή. Αυτό σημαίνει ότι δεν θα πάρουν όλοι οι
παχύσαρκοι το ίδιο ιδιοσυγκρασιακό φάρμακο
αλλά αφού γίνει μια καλή λήψη του ιστορικού τους
από τον ομοιοπαθητικό θα χρειαστεί για κάποιους
μήνες να το λαμβάνουν με τον τρόπο που θα τους
ειπωθεί. Η Ομοιοπαθητική επίσης θα λάβει υπόψη
της διάφορες λεπτομέρειες, για παράδειγμα εάν η
παχυσαρκία είναι τοπική σε κοιλιά, μηρούς ή γλουτούς είτε εάν το σώμα είναι παχύ αλλά τα πόδια
αδύνατα. Επίσης εάν συνυπάρχει βρογχοκήλη, δυσπεψία, ενδοκρινολογικές διαταραχές, καρδιακή
αδυναμία, πρόβλημα στην αναπνοή (π.χ. άσθμα ή
συριγμός) κλπ. Με το κατάλληλο όμοιο φάρμακο
μπορεί κάποιος να ελπίζει σε μια βαθμιαία πολύπλευρη εξισορρόπηση του οργανισμού του. Αυτό
για τους παχύσαρκους εκτός των άλλων σημαίνει
και μια πολύ επιθυμητή ενεργοποίηση του μεταβολισμού τους.

Διάφοροι διάσημοι ομοιοπαθητικοί έχουν αφήσει
διάφορες σκέψεις και προτάσεις για το ζήτημα
της παχυσαρκίας. Για παράδειγμα, ο Γάλλος Dr. O.
Julian αναφέρει την πρότασή του για τον έλεγχο
της όρεξης. Άλλοι όπως ο Dr. T. P. Chatterjee, ο Dr. E.
Balakrishnan, ο Paul Houghton ο Dr. Oscar Hansen
συμφωνούν όλοι τους για την επωφελή χρήση του
βάμματος ενός είδους φυκιού που λαμβάνει το
άτομο υπό μορφή σταγόνων. Για την ρύθμιση του
σωματικού βάρους ο Dr. Farokh Master αναφέρει
τη χρήση ενός πολύ χρήσιμου ομοιοπαθητικού
φαρμάκου, ενός νοσώδους. Αυτό το συνιστά και ο
Dr. M. Rafeeque για την τοπική παχυσαρκία. Για το
ζήτημα: ανισορροπία υγρών, κατακράτηση ύδατος
και παχυσαρκία ο Dr. Farokh Master αναφέρει την
δική του πρόταση. Για την γενική αύξηση του λίπους στο σώμα ο Dr. J. H. Clarke έχει προτείνει μια
πολύ συγκεκριμένη θεραπευτική πρόταση. Ακόμη και για την λεγόμενη έλλειψη αντίδρασης του
οργανισμού των παχύσαρκων ατόμων στο όμοιο
φάρμακο, ο Dr. B. B. Jadhav έχει αναφερθεί συγκεκριμένα προκειμένου να ξεμπλοκάρει το περιστατικό και να λειτουργήσει καλύτερα η θεραπεία. Με
όλα αυτά, βλέπουμε ότι η Ομοιοπαθητική πρόταση
είναι πολύπλευρη, εξετάζει διάφορους παράγοντες και φυσικά είναι πλήρως εξατομικευμένη για
το καθένα άτομο. Συνεπώς στην πρόθεσή σας να
αδυνατήσετε προσθέστε και την Ομοιοπαθητική
σαν μια πολύ ενδιαφέρουσα προσέγγιση του προβλήματος.
Πέρα από αυτά για το ζήτημα της παχυσαρκίας
υπάρχουν και οι πολύ χρήσιμες και επιβοηθητικές
προσεγγίσεις της γεμμοθεραπείας αλλά και της
ανθοθεραπείας (σε ψυχολογικό επίπεδο) που ένας
ολιστικός θεραπευτής συχνά δεν θα πρέπει να στερήσει από τον/την ασθενή του.
Οι πληροφορίες του άρθρου αποτελούν μέρος των
σεμιναρίων Ομοιοπαθητικής μέσω Skype του Λύσανδρου Μυγιάκη και του «ΠΟΛΥΧΩΡΟΥ ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΘΗΝΩΝ». Σε αυτά τα σεμινάρια τα θέματα
αναλύονται εκτενώς, με επακριβείς δοσολογίες φαρμάκων, προτεινόμενες δυναμοποιήσεις κλπ.

Λ. ΜΥΓΙΑΚΗ: «ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ REPERTORY ΟΜΟΙΟΠΑΘΗΤΙΚΗΣ»
Ομοιοπαθητικό αλφαβητικό λεξικό συμπτωμάτων και ομοιοπαθητικών φαρμάκων
Πρώτη έκδοση στην ελληνική γλώσσα. (Σελίδες: 1300)

Το απαραίτητο βιβλίο που
έλειπε εδώ και 35 χρόνια.
Δέκα χρόνια έρευνα και
υπεύθυνη συγγραφή. Χιλιάδες λήμματα (rubrics)
συμπτωμάτων παρουσιασμένα πλήρως στην ελληνική γλώσσα (και με την
αγγλική τους ονομασία).
Αλφαβητική κατάταξη για
εύκολη ανεύρεση του συμπτώματος και των φαρμάκων. Περιέχει επίσης
κατάλογο με συμπληρωματικά φάρμακα, αντίδοτα, ασύμβατα και δύο εργασίες των Kent και

Roberts για ζητήματα ανάλυσης του περιστατικού με τη βοήθεια του Repertory. Ένα βιβλίο με
το οποίο εργάζονται καθημερινά εκατοντάδες
ομοιοπαθητικοί, σπουδαστές και μελετητές της
Ομοιοπαθητικής. Περιέχει και CD-ROM με ένα
σεμινάριο Ομοιοπαθητικής του Λύσανδρου Μυγιάκη. Αναζητήστε το στον «Πoλυχώρο Ομοιοπαθητικής Αθηνών» μαζί με ακόμη 50 βιβλία και
CD-ROMs Ομοιοπαθητικής στην ελληνική γλώσσα. (Προσοχή: Το Ελληνικό Repertory Ομοιοπαθητικής κυκλοφορεί μόνο σε βιβλίο!)
Εκδόσεις ALTER-SIMILIA
Πληροφορίες: τηλ. 210 7643963, 6978875928
www.altersimilia.gr

Έκπτωση 15% για περιορισμένο αριθμό αντιτύπων (5 βιβλία)!
Holistic Life 23

Η ξηροστομία και η αντιμετώπισή της με τη βοήθεια
της Ομοιοπαθητικής και της φυτοθεραπείας
Γράφει ο Μηνάς Ρηγάτος Χειρ. οδοντίατρος, ειδ.ομοιοπαθητικός, εμφυτευματολόγος, περιοδοντολόγος - Ομοιοπαθητικό Ινστιτούτο Γλυφάδας - www.homeodentist.gr

Τ

ο σάλιο εκκρίνεται από τους σιελογόνους αδένες
που περιβάλλουν τη στοματική μας κοιλότητα.
Οι κύριοι σιελογόνοι αδένες είναι οι παρωτίδες,
οι υπογνάθιοι και οι υπογλώσσιοι. Η ποσότητα του
σάλιου που εκκρίνουν στη διάρκεια του 24ωρου είναι
600ml με 1500ml, που αντιστοιχεί με 3 έως 6 ποτήρια
νερού! Το σάλιο είναι απαραίτητο για τη διατήρηση
της υγείας της στοματικής κοιλότητας γιατί περιέχει
εκτός των άλλων αντιμικροβιακούς παράγοντες όπως
η λυσοζύμη και άλατα ασβεστίου και φωσφόρου που
ενασβεστώνουν συνεχώς τα δόντια. Όταν δεν έχουν
σάλιο, τα δόντια φθείρονται με πολύ μεγάλη ταχύτητα. Με το σάλιο διευκολύνεται η ομιλία, η μάσηση και
η κατάποση.

Τι είναι ξηροστομία;

Είναι η παθολογική αυτή κατάσταση όπου η ποσότητα του σάλιου μειώνεται περισσότερο από 50%. Οι
ασθενείς αναφέρουν ότι το στόμα τους «κολλάει» και
έχουν δυσκολία στην κατάποση και την ομιλία. Όσο η
ποσότητα του σάλιου μειώνεται τόσο τα προβλήματα
του ασθενούς μεγαλώνουν. Οι φλεγμονές – έλκη στη
γλώσσα, στα χείλη και στα μάγουλα είναι συχνές σε
αυτές τις περιπτώσεις.

Πώς αντιμετωπίζεται;

Πριν συνταγογραφήσουμε οποιοδήποτε φάρμακο
πρέπει να προσδιορίσουμε την αιτία της νόσου. Μερικές από τις βασικές αιτίες της ξηροστομίας είναι οι
παρακάτω:
1. Οι παρενέργειες των αλλοπαθητικών φαρμάκων
όπως τα αντιυπερτασικά, τα αντικαταθλιπτικά, το

24 Holistic Life

ακετυλοσαλικυλικό οξύ (ασπιρίνη) και τα διουρητικά.
2. Η ακτινοθεραπεία σε κακοήθεις όγκους των γνάθων προκαλεί καταστροφή των αδενικών κυττάρων
των σιελογόνων.
3. Η υπερκατανάλωση αλκοόλ και καπνού, κυρίως τα
πούρα που οι ασθενείς αφήνουν τον καπνό τους στο
στόμα για να τον γευτούν καλύτερα.
4. Ασθένειες όπως το σύνδρομο Sjogren με ξηροφθαλμία και ξηροστομία, που είναι ένα αυτοάνοσο
νόσημα και ο διαβήτης, κυρίως ο μη ελεγχόμενος.
5. Η στοματική αναπνοή (π.χ. «κρεατάκια στη μύτη»).

Πρακτικές συμβουλές για τους ασθενείς

• να πίνουν συχνά μικρές ποσότητες νερού που κρατούν στη στοματική τους κοιλότητα για να υγρανθεί.
Αντί για νερό μπορούν να χρησιμοποιούν χαμομήλι
σε θερμοκρασία δωματίου που έχει προστεθεί μητρικό βάμμα θυμαριού, καλέντουλας και υπερικού.
Τα τρία αυτά βάμματα έχουν αντισηπτικές και επουλωτικές ιδιότητες.
• να μασούν ειδικές τσίχλες που διεγείρουν τους σιελογόνους αδένες για να εκκρίνουν σάλιο. Μπορούν
κάθε βράδυ πριν τον ύπνο και το πρωί πριν σηκωθούν από το κρεβάτι να μασούν τις ειδικές τσίχλες
για 2 λεπτά και μετά να «πιπιλούν» το δάκτυλό τους
για 1-2 λεπτά. Αυτό μπορεί να επαναληφθεί για 6-8
λεπτά. Είναι μία απλή τεχνική που διεγείρει τους σιελογόνους να εκκρίνουν σάλιο.
• να σταματήσουν το κάπνισμα και τη χρήση αλκοόλ.
• να χρησιμοποιούν ήπιες οδοντόκρεμες που περιέ-

χουν μαστιχέλαιο και πρόπολη.
• να αφαιρέσουν τα «κρεατάκια» από τη μύτη χειρουργικά ή να τα συρρικνώσουν με την κατάλληλη
ομοιοπαθητική αγωγή.
• να αποφεύγουν όποιες τροφές ή ποτά τους προκαλούν αίσθημα καψίματος όπως π.χ. τα ξινά, τα καυτερά, το έλαιο μέντας κλπ.

Πώς βοηθάει η ομοιοπαθητική και η φυτοθεραπεία;

Υπάρχουν 7 βασικά φάρμακα (alumina, phytolaca,
bryonia, cannabis sativa, nux moschata, apis melifica,
natrium muriaticum) που δίνουν αρκετά καλά αποτελέσματα στην αντιμετώπιση της συμπτωματικής
ξηροστομίας.
− Στους ασθενείς που έχουν ακτινοβοληθεί στη γνάθο
για κακοήθεις όγκους, τα σκευάσματα ομοιοπαθητικής x-rays και radium bromatum μπορούν να βοηθήσουν.
− Αν η ξηροστομία οφείλεται σε αυτοάνοσο νόσημα,
η ομοιοπαθητική μπορεί να βοηθήσει αν επιλέξουμε το ιδιοσυγκρασιακό φάρμακο του ασθενούς.
− Σε ασθενείς με νόσο του Sjogren συνιστάται το
έλαιο νυκτολούλουδου (oenothera biennis) που περιέχει γάμμα λινολεϊκό οξύ.
− Η rosa multiflora όταν χρησιμοποιηθεί σαν αφέψημα βοηθάει στην έκκριση σιέλου.
− Το μάσημα ρίζας echinacea βοηθάει στην παραγωγή σιέλου.
− Το φυτό jaborandi που περιέχει πιλοκορπίνη είναι
ένα πολύ αποτελεσματικό «φάρμακο» που αυξάνει
θεαματικά την έκκριση σιέλου.

Holistic Life 25

Τα εσωτερικά συστήματα αποτοξίνωσης στον καθένα από εμάς είναι μοναδικά, όπως ακριβώς και τα δακτυλικά μας αποτυπώματα,
και υπάρχουν επαρκή στοιχεία ότι τα γονίδια, ο τρόπος ζωής μας, ακόμη και η διατροφή μας μπορεί να μας εμποδίζουν από το να
απαλλαγούμε σωστά από δυνητικά επιβλαβείς ουσίες. Η αποτοξίνωση μπορεί να είναι μια πολύτιμη θεραπεία ή πρόληψη για πολλές
από τις χρόνιες παθήσεις που προβληματίζουν τη σύγχρονη ιατρική.

Health & Healingεαλτη εαλτη

Αποτοξίνωση για τη βελτίωση
της υγείας και την πρόληψη
των ασθενειών
Από την Joanna Evans - WDDTY

Π

ληκτρολογήστε «αποτοξίνωση» στην αγαπημένη σας μηχανή αναζήτησης
και θα πάρετε ένα πλήθος από διάφορους τρόπους - που είναι πολύ καλοί
για να αληθινοί - για να καθαρίσει το σώμα σας από ρυπογόνα και τοξικά
στοιχεία και να οδηγηθείτε σε καλύτερη υγεία. Μπορείτε να επιλέξετε από σκόνες
που υπόσχονται να «καθαρίσουν» το σύστημά σας μέσα σε 24 ώρες μέχρι αυτοκόλλητα έμπλαστρα για τα πόδια που ισχυρίζονται ότι μαζεύουν τις τοξίνες από το
σώμα ενώ κοιμάστε. Είναι να απορεί κανείς τότε, όταν η ίδια αναζήτηση θα παρατάσσει έναν στρατό από άρθρα που ενημερώνουν ότι η αποτοξίνωση είναι ανώφελη, άχρηστη και τίποτα περισσότερο από ένα “μύθο μάρκετινγκ”. Δεν χρειάζεται
να αποτοξινωθείτε, λένε όσοι προσπαθούν να την απομυθοποιήσουν, επειδή η όλη
λογική πίσω από αυτό - ότι οι τοξικές ουσίες συσσωρεύονται στο σώμα - είναι ψευδής. Το επιχείρημά τους είναι ότι το σώμα είναι απολύτως ικανό να απαλλαγεί από
οποιαδήποτε βλαβερή ουσία από μόνο του και δεν μπορεί να βοηθηθεί από τις
λεγόμενες δίαιτες αποτοξίνωσης, τα χάπια, και τα αντίστοιχα προγράμματα. Αλλά
ξεχάστε ό, τι έχετε διαβάσει για την αποτοξίνωση μέχρι τώρα. Η έρευνα αποκάλυψε εκπληκτικά στοιχεία για την υπεράσπιση της αποτοξίνωσης. Όχι μόνο δεν είναι
άσκοπη και αντικείμενο μύθου, αλλά θα μπορούσε να είναι ένα πολύτιμο βοηθητικό εργαλείο για τη βελτίωση της υγεία και την πρόληψη των ασθενειών.

Τι είναι αποτοξίνωση;

Η λέξη «αποτοξίνωση», ή «detox» (σύντμηση της λέξης «detoxification»), έχει διαφορετικές σημασίες, αλλά ουσιαστικά
περιγράφει τη διαδικασία για την απομάκρυνση των τοξινών
ή τοξικών ουσιών - δυνητικά επιβλαβών ουσιών - από το
σώμα. Μπορεί να αναφέρεται στο εσωτερικό σύστημα του
οργανισμού που βοηθά στην απαλλαγή από αυτές τις ουσίες
ή στις διάφορες μεθόδους και θεραπείες που υπόσχονται ότι
ενισχύουν τη διαδικασία.
Σύμφωνα με τους σκεπτικιστές της αποτοξίνωσης, όπως η
Βρετανική ομάδα Sense About Science, μία οργάνωση που
εν μέρει χορηγείται από τη φαρμακευτική βιομηχανία, το
παραπάνω σύστημα του οργανισμού είναι τόσο αποτελεσματικό που απλά δεν χρειάζονται επιπλέον μέθοδοι και θεραπείες. Σε ένα ενημερωτικό φυλλάδιο με τίτλο «Απομυθοποιώντας την αποτοξίνωση», υποστηρίζουν ότι το ανθρώπινο
σώμα έχει εξελιχθεί έτσι ώστε να απαλλάσσεται από περιττές
ουσίες μέσω του ήπατος, των νεφρών και του παχέος εντέρου και, αν έχει δηλητηριαστεί ή έχει λάβει μια επικίνδυνη
δόση από κάτι, δεν χρειάζεται να κάνετε τίποτα για να βοηθηθεί επιπλέον. Υποστηρίζουν ότι με αυτό το φυσικό σύστημα αποτοξίνωσης οι τοξίνες δεν συσσωρεύονται στο σώμα
και έτσι η «αποτοξίνωση» με τη θεραπευτική έννοια είναι ουσιαστικά άχρηστη. Το πρόβλημα με ισχυρισμούς όπως αυτός, είναι ότι, ενώ είναι αλήθεια ότι το σώμα είναι σε θέση να
αποτοξινώνεται φυσικά (βλ. πίνακα σελ.28) το σύστημα δεν
λειτουργεί πάντα σωστά.
Η έρευνα δείχνει ότι τα επιμέρους συστήματα αποτοξίνωσής
μας είναι τόσο μοναδικά όσο και τα δακτυλικά μας αποτυπώματα και επηρεάζονται από διάφορους παράγοντες: από
τα γονίδιά μας και τη διατροφή που ακολουθούμε μέχρι την
εργασία μας και την καθημερινή μας δραστηριότητα. Ενώ
μερικοί άνθρωποι μπορούν να αποβάλουν αποτελεσματικά
οποιεσδήποτε επιβλαβείς ουσίες εισβάλλουν στον οργανισμό τους, άλλοι δεν μπορούν, καθώς το σύστημά τους είναι
“φραγμένο” ή αποτοξινώνει με αργούς ρυθμούς. Τελικά, ένα
μπλοκαρισμένο σύστημα θα μπορούσε να σημαίνει ότι όλο
αυτό το βλαβερό υλικό που το σώμα προσπαθεί να ξεφορτωθεί μπορεί να αρχίσει να έχει αρνητικές επιπτώσεις με τη
μορφή σωματικών συμπτωμάτων και ασθενειών.
Και αυτός είναι ο λόγος της αποτοξίνωσης: μερικές φορές το
σώμα χρειάζεται ένα χέρι βοήθειας!

Γιατί χρειάζεται η αποτοξίνωση;

Η έμφυτη ικανότητα του οργανισμού να αποτοξινώνεται
μπορεί να επηρεαστεί από διάφορους παράγοντες, έτσι η
αποτοξίνωση ως θεραπεία θα μπορούσε να έχει ένα σημαντικό ρόλο στην απόκτηση και διατήρηση της υγείας.
1. Επιβάρυνση του σώματος
Μεγάλη έκθεση σε χημικές ουσίες - ίσως σχετίζονται με την
εργασία, τα χόμπι μας ή το περιβάλλον που ζούμε – επιβαρύνουν σημαντικά τα φυσικά συστήματα αποτοξίνωσής μας,
δημιουργώντας τους δυσλειτουργίες. Όπως εξηγεί η βιοχημικός Dr DeAnn Liska στο περιοδικό Alternative Medicine Review, το αυξημένο «τοξικό φορτίο», όπως η ίδια το αποκαλεί,
‘μπορεί να οδηγήσει σε αναστολή της αποτοξίνωσης πλήθους
ενώσεων, απλά συντρίβοντας τα συστήματα και ανταγωνιζόμενο τη δράση των ενζύμων αποτοξίνωσης’ (βλ. πίνακα σελ.28)
(Altern Med Rev, 1998; 3: 187–98). Με άλλα λόγια, αν το σώμα
βομβαρδίζεται συνεχώς από χημικές ουσίες, τα συστήματα
αποτοξίνωσής του μπορεί να καταβληθούν και να σταματήσουν να λειτουργούν αποτελεσματικά.
Μερικά άτομα μπορεί να είναι πιο ευάλωτα σε αυτό από ό, τι
άλλα. Οι άνθρωποι που ζουν ή εργάζονται σε αγροκτήματα,
για παράδειγμα, μπορεί να εκτεθούν σε υψηλά επίπεδα φυτοφαρμάκων, ενώ οι κομμωτές εισπνέουν όλα τα είδη των
26 Holistic Life

χημικών ουσιών από βαφές μαλλιών και λακ. Αλλά όλοι μας ίσως έχουμε κάποιο
είδος συσσώρευσης «τοξικού φορτίου».
Οι παρασκευασμένες χημικές ουσίες από τον άνθρωπο είναι πλέον τόσο διαδεδομένες στο περιβάλλον - περίπου 100.000 παράγονται και χρησιμοποιούνται παγκοσμίως κάθε χρόνο - που σχεδόν όλοι έχουμε ένα κοκτέιλ συνθετικών
χημικών ουσιών στο αίμα μας, που περιλαμβάνουν εκείνες που χρησιμοποιούνται στα αντικολλητικά τηγάνια, στους ανθεκτικούς στη φωτιά καναπέδες, στα
μπιμπερό, στις κονσέρβες, ακόμη και στα απαγορευμένα φυτοφάρμακα. (www.
greenpeace.org/eu-unit/Global/eu-unit/reports-briefings/2009/3/reproductivehealth.pdf). Ορισμένες από αυτές τις χημικές ουσίες έχουν ήδη ανιχνευθεί σε
ανθρώπινο λίπος, υποστηρίζοντας την ιδέα ότι ορισμένες ενώσεις συλλέγονται
ή «βιοσυσσωρεύονται» στο σώμα. Το 1982, η Εθνική Έρευνα στον ανθρώπινο
λιπώδη ιστό (NHATS) που διενεργήθηκε από την Αμερικανική Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA), βρήκε συνολικά 20 τοξικές ενώσεις σε περισσότερο από το 76 τοις εκατό των δειγμάτων λίπους. Πέντε από αυτές τις ενώσεις (η
διοξίνη OCDD και οι τέσσερις διαλύτες: στυρένιο, 1,4-διχλωροβενζόλιο, ξυλόλιο
και αιθυλοφαινόλη) βρέθηκαν στο 100 τοις εκατό των δειγμάτων και σε ανησυχητικά υψηλά όρια. (Altern Med Rev, 2000; 5: 52–63). Δεν είναι ακόμα γνωστή
η ακριβής επίδραση που έχουν αυτές οι χημικές ουσίες στην υγεία μας, αλλά
αυξανόμενες ενδείξεις συνδέουν τη χημική επιβάρυνση του σώματός μας με
κοινά προβλήματα υγείας, όπως ο καρκίνος, ο διαβήτης, η στειρότητα, η παχυσαρκία, η νόσος του Alzheimer και οι ασθένειες της καρδιάς. (Environmental
Health, 2011; 10: 9; doi:10.1186/1476-069X-10-9)
Και δεν είναι μόνο οι περιβαλλοντικές χημικές ουσίες που συμβάλλουν στο τοξικό φορτίο μας. Τα φάρμακα που παίρνουμε μπορεί να εξαντλήσουν το φυσικό
σύστημα αποτοξίνωσης και να το κάνουν αργό. Μια μελέτη διαπίστωσε ότι η
κατανάλωση μεγάλης ποσότητας συνηθισμένων φαρμάκων, συμπεριλαμβανομένων των παυσίπονων, μπορεί να δημιουργήσει δυσκολία στο να απαλλαγούμε
από δύο δυνητικά επιβλαβείς περιβαλλοντικούς ρύπους, την εννεϋλοφαινόλη
(που χρησιμοποιείται σε απορρυπαντικά) και τη δισφαινόλη Α (που βρίσκεται
σε πλαστικά) (Xenobiotica, 2010; 40: 83–92). Αν και πρόκειται για μία εργαστηριακή μελέτη στην οποία χρησιμοποιήθηκαν ηπατικά κύτταρα από αρουραίους,
δείχνει όμως ότι οι άνθρωποι που τα χρησιμοποιούν για μεγάλο διάστημα – δηλαδή ένα σημαντικό κομμάτι του πληθυσμού - δεν μπορούν να είναι σε θέση να
αποτοξινώνονται αποτελεσματικά.
2. Γονίδια
Η γενομική, η νέα εξαιρετικά λεπτομερής μελέτη της γενετικής, αποκάλυψε ότι
μερικοί άνθρωποι έχουν γενετικές διαφορές στο συκώτι τους, που αφορούν
είτε τη φάση Ι ή τη φάση ΙΙ της διαδικασίας αποτοξίνωσης (βλ. πίνακα σελ.28), ή
και τις δύο, που τους αποτρέπουν από την σωστή εκκαθάριση των περιβαλλοντικών χημικών ουσιών που κυκλοφορούν στο αίμα τους (JAltern Complement
Med, 2001; 7: 227–32).
Σύμφωνα με τον Dr Damien Downing, έναν γιατρό που έχει εργαστεί στον
τομέα της διατροφής και της περιβαλλοντικής ιατρικής για σχεδόν 30 χρόνια,
περίπου το 50 τοις εκατό από εμάς φέρει μια παραλλαγή (έναν «πολυμορφισμό»), ενός γονιδίου που είναι γνωστό ως CYP1A2, το οποίο κωδικοποιεί ένα
από τα πιο σημαντικά αποτοξινωτικά ένζυμα της φάσης Ι στο συκώτι. Αυτό το
γονίδιο μπορεί να αυξήσει την δραστικότητα του ενζύμου, με αποτέλεσμα την
παραγωγή περισσότερων κύτταρο-καταστροφικών ελεύθερων ριζών από όσες
το σώμα μπορεί να χειριστεί. Εάν κατά την ίδια στιγμή, υπάρχει μία μείωση στο
ένζυμο γλουταθειόνης S-τρανσφεράσης (GST), που είναι σημαντικό για την τελική αδρανοποίηση και την απομάκρυνση των χημικών ουσιών από το σώμα
κατά τη διάρκεια της δεύτερης φάσης της αποτοξίνωσης, τότε υποφέρουμε από
ακόμη περισσότερο στρες στο σώμα.
‘Έχοντας έναν κοινό πολυμορφισμό σε ένα από τα πολλά γονίδια για αυτό το τελευταίο ένζυμο θα μειώσει σε μεγάλο βαθμό την ικανότητά σας να αδρανοποιεί και να
αφαιρεί μια σειρά από μόρια - φυτοφάρμακα, τοξικά μέταλλα, πετροχημικά, αντιβιοτικά, ορμόνες, ακόμα και αλκοόλ’, λέει ο Downing. ‘Δεν είναι μεγάλη έκπληξη το
γεγονός ότι θα είναι τουλάχιστον δύο φορές πιο πιθανό να προκαλούνται αλλεργικές αντιδράσεις, τόσο στις «συμβατικές» εισπνεόμενες ουσίες όπως η γύρη όσο και
στα χημικά προϊόντα όπως ο καπνός από το παθητικό κάπνισμα και τα καυσαέρια.’
Και αν έχετε παραλλαγές και στα δύο αυτά ένζυμα, στα οποία, λέει ο Downing,
έχει ένα σημαντικό ποσοστό του πληθυσμού, οι επιπτώσεις μπορεί να είναι ακόμη χειρότερες.
Μάλιστα, αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι υπάρχει σύνδεση μεταξύ της εξασθενημένης αποτοξίνωσης και ορισμένων παθήσεων, όπως ο καρκίνος, η νόσος του
Πάρκινσον, η ινομυαλγία και το σύνδρομο χρόνιας κόπωσης. Σε μία μελέτη που
διεξάχθηκε στην Ταϊβάν, οι γυναίκες που έφεραν μια παραλλαγή του γονιδίου
CYP1A1 (εμπλέκεται στο μεταβολισμό των περιβαλλοντικών καρκινογόνων και
των οιστρογόνων) είχαν σχεδόν διπλάσιες πιθανότητες να έχουν καρκίνο του
στήθους (Br J Cancer, 1999; 80: 1838–43).

3. Διατροφή

Η διατροφή μπορεί επίσης να επηρεάσει το πώς αντιδρά το σώμα σας χημικά.
Σύμφωνα με τον περιβαλλοντικό ιατρό Δρ Walter Crinnion, πάρα πολύ ή πολύ
λίγο από κάποιο στοιχείο στη διατροφή σας μπορεί να έχει μια δραματική επίδραση στα συστήματα αποτοξίνωσής σας (Altern Med Rev, 2000; 5: 133–43).
• Πολύ λίγη πρωτεΐνη από, ας πούμε, κοτόπουλο, ψάρι ή αυγά, μπορεί να μειώσει αρκετά από τα ένζυμα του ήπατος που συμμετέχουν στην πρώτη φάση της
Holistic Life 27

αποτοξίνωσης. Η ποιότητα της πρωτεΐνης είναι επίσης σημαντική. Για τα άτομα
με βαριά έκθεση σε χημικές ουσίες, ο Crinnion συνιστά μερικώς υδρολυμένη
πρωτεΐνη ορού γάλακτος, καθώς έχει αποδειχθεί ότι αυξάνει την περιεκτικότητα
της γλουταθειόνης στο ήπαρ, ενός αντιοξειδωτικού που απαιτείται για μία από τις
βασικές διεργασίες αποτοξίνωσης της φάσης-ΙΙ.
• Πάρα πολύ μεγάλη ποσότητα ζάχαρης στη διατροφή μπορεί να παρεμποδίσει
επίσης την αποτοξίνωση. Οι μελέτες δείχνουν ότι η κατανάλωση πολλών υδατανθράκων μπορεί να μειώσει την ικανότητα του σώματος να καθαρίζει τα φάρμακα
από το σύστημα. Σε μια μελέτη, οι εθελοντές κατάφεραν μεγαλύτερη κάθαρση
από χημικές ουσίες ακολουθώντας μία διατροφή υψηλής πρωτεΐνης και χαμηλή σε υδατάνθρακες σε σύγκριση με μια διατροφή χαμηλής περιεκτικότητας σε
πρωτεΐνες και υψηλή σε υδατάνθρακες.
• Η έλλειψη βιταμινών και ανόργανων συστατικών μπορεί να επηρεάσει επίσης τη
φυσική αποτοξίνωση. Είναι σημαντικές οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β (όπως
θειαμίνη, ριβοφλαβίνη, νιασίνη, πυριδοξίνη και χολίνη), οι βιταμίνες C και Ε, το
μαγνήσιο και το σελήνιο.

Τρόποι αποτοξίνωσης

Αν δεν μπορούν όλοι να αποτοξινωθούν αποτελεσματικά με φυσικό τρόπο και οι
περισσότεροι από εμάς είναι γεμάτοι από χημικές ουσίες, είναι πιθανό ότι πολλοί
από εμάς μπορούν να χρησιμοποιήσουν κάποια επιπλέον βοήθεια.
Οι περισσότερες από τις σχετικές μελέτες έχουν επικεντρωθεί στην αποτοξίνωση
από φάρμακα ή αλκοόλ, αλλά υπάρχουν κάποια ελπιδοφόρα στοιχεία ότι διάφοροι φυσικοί παράγοντες και μέθοδοι μπορούν να βοηθήσουν το σώμα να καθαρίσει δυνητικά από επιβλαβείς χημικές ουσίες.
Κάποιες μελέτες δείχνουν ότι ακόμη και μία κούρα αποτοξίνωσης μπορεί πράγματι να βελτιώσει την υγεία. Οι περισσότερες από αυτές βασίζονται σε ένα αμφιλεγόμενο πρόγραμμα που αναπτύχθηκε από τον ιδρυτή της Σαηεντολογίας L.
Ron Hubbard. Αν και αρχικά είχε σχεδιαστεί για να βοηθήσει στην απομάκρυνση
των ναρκωτικών από το σώμα μετά από κατάχρηση, τώρα η μέθοδος χρησιμοποιείται επίσης για τη μείωση των επιπέδων των περιβαλλοντικών αποθηκευμένων στο λίπος ενώσεων όπως τα φυτοφάρμακα και τα βιομηχανικά χημικά.
Το πρόγραμμα χρησιμοποιεί υψηλές δόσεις νιασίνης, σε συνδυασμό με άλλες βιταμίνες, μεταλλικά στοιχεία και πολυακόρεστα έλαια μαζί με σωματική άσκηση
και μεγάλη εφίδρωση που προκαλείται από λουτρά σάουνας. Αν και η μέθοδος
αυτή έχει επικριθεί (όπως και η ίδια η Σαηεντολογία), φαίνεται ωστόσο να υπάρχουν στοιχεία ότι έχει αποτέλεσμα.
Σε μια μελέτη σε διασώστες του Παγκόσμιου Κέντρου Εμπορίου την 11η Σεπτεμβρίου, οι οποίοι είχαν αναπτύξει διάφορα προβλήματα υγείας μετά από την έκθεσή τους σε πολλαπλές τοξικές χημικές ουσίες, η αγωγή του L. Ron Hubbard
μείωσε σημαντικά την επιβάρυνση στο σώμα τους από πολυχλωριωμένα διφαινύλια (PCBs), πολυχλωριωμένα διβενζοφουράνια (PCDF) και πολυχλωριωμένες
διοξίνες (PCDD). Οι συγγραφείς της μελέτης ανέφεραν ότι τα προβλήματα υγείας
“επιλύθηκαν πλήρως “ ή “βελτιώθηκαν ικανοποιητικά” πριν από το τέλος του προγράμματος (Chemosphere, 2007; 69: 1320–59).
Σε μια άλλη μελέτη, αυτή τη φορά μια ελεγχόμενη δοκιμή σε εργαζόμενους σε
ηλεκτρονικά που εκτίθενται σε PCBs και άλλα βιομηχανικά χημικά, η μέθοδος
Hubbard οδήγησε σε σημαντικές μειώσεις του PCB στο αίμα και το λίπος, στο
ήμισυ περίπου των ασθενών, και όλοι τους ανέφεραν βελτιώσεις στα προβλήματα υγείας από τα οποία υπέφεραν. Η ομάδα ελέγχου είδε μια αύξηση στα επίπεδα
PCB και καμία βελτίωση στην υγεία (www.detoxacademy.org/pdfs/xeno.pdf).

Η χημεία της αποτοξίνωσης
Η αποτοξίνωση είναι ουσιαστικά ένα σύστημα διάθεσης απορριμμάτων
που έχει αναπτύξει το σώμα για να απαλλάσσεται από ανεπιθύμητες ουσίες. Αυτές δεν αφορούν μόνο στις περιβαλλοντικές χημικές ουσίες που
εμφανίζονται στους ιστούς μας, αλλά και στις ενώσεις που παράγονται από
τροφικές δυσανεξίες, ακόμη και από τις συνήθεις λειτουργίες του σώματος
όπως η πέψη. Σχεδόν κάθε μόριο που χειρίζεται το σώμα πρέπει να εξαλειφθεί από το σύστημα από τη στιγμή που εξυπηρέτησε τον σκοπό του.
Όπως εξηγεί ο Dr Sidney Baker Macdonald στο βιβλίο του Detoxification
and Healing (New Canaan, CT: Keats Publishing, 1997), το σώμα το κάνει αυτό
μέσω δύο σημαντικών φάσεων:
Φάση Ι: Τα χημικά απόβλητα πρέπει να ενεργοποιηθούν ή, όπως το θέτει
ο Baker, “να γίνουν κολλώδη” έτσι ώστε να είναι εύκολο στη συνέχεια να
συγκεντρωθούν. Για τη φάση αυτή είναι υπεύθυνη μια οικογένεια ενζύμων
που ονομάζονται «κυτόχρωμα Ρ450». Αλλά μια τέτοια ενεργοποίηση αυτών
των χημικών ουσιών τα καθιστά πιο επικίνδυνα από ό, τι ήταν στην αρχή,
έτσι τότε ξεκινά η φάση ΙΙ.
Φάση ΙΙ: Σε αυτή τη φάση έρχεται ένας στρατός από μόρια-φορείς για να
απενεργοποιήσει τα χημικά απόβλητα, ώστε να μπορούν να μεταφερθούν
με ασφάλεια μακριά από το σώμα. Είναι λίγο σαν να βάζουμε τα οικιακά
απορρίμματα σε σακούλες απορριμμάτων, ώστε οι υπάλληλοι του δήμου
να μπορούν εύκολα και με ασφάλεια να πάρουν τα σκουπίδια στα φορτηγά
τους. ‘Όταν κάθε ενεργοποιημένο τοξικό ή εναπομένον μόριο κολλήσει σε ένα
μόριο φορέα,’ αναφέρει ο Baker, ‘απενεργοποιείται και γίνεται περισσότερο διαλυτό στο υγρό του αίματος ή τη χολή, έτσι ώστε να μπορεί να φεύγει από το
σώμα μέσω των νεφρών ή του εντέρου.’
28 Holistic Life

Αποτοξινωθείτε και
ενδυναμώστε τον
οργανισμό σας
Γράφει o Mανώλης Μυλωνάκης, Φαρμακοποιός

Α

ποτοξίνωση: Ίσως η πιο σημαντική λέξη για κάθε θεραπευτή της εποχής
μας. Ο περισσότερος κόσμος δεν έχει συνειδητοποιήσει ότι το σώμα μας
βάλεται από παντού με χιλιάδες άγνωστες τοξικές ουσίες. Μια απλή κρέμα ξυρίσματος έχει δεκάδες χημικά που το σώμα πρέπει να μεταβολίσει και να
απομακρύνει. Το συκώτι μας είναι ένα από τα πιο καταπονημένα όργανα, αφού
αυτό είναι υπεύθυνο να διαχειριστεί τον τεράστιο όγκο χημικών που εισέρχεται
στο σώμα μας καθημερινά, χωρίς οι πνεύμονες, το έντερο, τα νεφρά ή το δέρμα
μας να υστερούν.
Η αποτοξίνωση είναι απαραίτητη για να δώσουμε μια ανάσα, μια νέα αρχή στο
σώμα μας. Η πιο απλή μέθοδος αποτοξίνωσης είναι η νηστεία. Άλλη, είναι ο
καθαρισμός του παχέως εντέρου και του ήπατος/χοληδόχου κύστης. Ο καθαρισμός μέσω του δέρματος με την εφίδρωση, λόγω χρήσης θερμοκρασίας (π.χ.
σάουνα), είναι ένας άλλος τρόπος. Τέλος η λήψη συμπληρωμάτων που βοηθούν και θρέφουν τα όργανα της αποτοξίνωσης (ήπαρ, έντερο, νεφρά κ.λ.π.)
ενώ ταυτόχρονα εγκλωβίζουν και απομακρύνουν βαριά μέταλλα ή άλλες περιβαλλοντολικές μολύνσεις, είναι η πιο εύκολη προσέγγιση.
Ας δούμε μερικά προϊόντα αποτοξίνωσης:
1) Το Humifulvate® :Ένα φυσικό συστατικό για απομάκρυνση βαρέων μετάλλων όπως μόλυβδο, κάδμιο, υδράργυρο, αλουμίνιο κ.λ.π. Προέρχεται από μία
μοναδική, ποτιζόμενη από πηγή, εναπόθεση Ουγγρικής τύρφης (peat) που
υπάρχει για περισσότερα από 3.000 χρόνια.
Το Humifulvate® είναι ένα εκχύλισμα χουμικών και φουλβικών οξέων. Έχει αποδειχθεί ότι οι ουσίες αυτές στηρίζουν την ομαλή μεταφορά, απορρόφηση και
διανομή των απαραίτητων θρεπτικών συστατικών στο σώμα.
Με την οργανική μείξη ιχνοστοιχείων, το Humifulvate® μπορεί να βοηθήσει, με
φυσικό τρόπο, στην αποτοξίνωση του σώματος από τα βαρέα μέταλλα, πράγμα που, με τη σειρά του, βοηθά άμεσα το ανοσοποιητικό σύστημα του οργανισμού να είναι ισχυρότερο έτσι ώστε να προστατεύει με φυσικό τρόπο από
ασθένειες, καρκίνο και άλλες παθήσεις.
2) To Kombucha: Είναι ένα δροσιστικό ρόφημα (το ρόφημα που οι αρχαίοι Κινέζοι ονόμαζαν «Ελιξίριο των Αθανάτων»), που λαμβάνεται από τη ζύμωση των
σακχάρων τσαγιού με μια συμβιωτική καλλιέργεια οξικών βακτηρίων και καταναλώνεται για τα ευεργετικά οφέλη του στην υγεία του ανθρώπου.
Είναι πλούσιο σε πολλά από τα ένζυμα και οξέα που παράγει και/ή χρησιμοποιεί το σώμα για να αποτοξινώσει τον οργανισμό, μειώνοντας έτσι το φορτίο του
παγκρέατος και του ήπατος. Έχει όλα τα οφέλη ενός προβιοτικού ροφήματος,
όπως η βελτιωμένη πέψη, η καταπολέμηση της επέκτασης του Candida (επιβλαβής μύκητας) και η γενική υγεία και ευεξία που συνδέονται με αυτό. Επιπλέον, είναι εξαιρετικά πλούσιο σε αντιοξειδωτικές ουσίες και είναι γνωστά τα
οφέλη των αντιοξειδωτικών για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος
και των επιπέδων ενέργειας. Δίνει στο σώμα ό,τι χρειάζεται για να θεραπευτεί
α)βοηθώντας το συκώτι στην απομάκρυνση επιβλαβών ουσιών, β) προάγοντας
την ισορροπία στο πεπτικό σύστημα και γ) όντας πλούσιο σε ωφέλιμες για την
υγεία βιταμίνες, ένζυμα και οξέα.
3) Η Χλωρέλλα: Είναι ένα μονοκύτταρο πράσινο μικροφύκι γλυκού νερού
και είναι πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά. Περιέχει περισσότερα νουκλεϊκά
οξέα (RNA/DNA) από κάθε άλλη τροφή πράγμα που του δίνει μεγάλο δυναμικό παραγωγής ενέργειας. Είναι ένα χρήσιμο συμπλήρωμα για την ενίσχυση
οποιασδήποτε δίαιτας που είναι ανεπαρκής σε πράσινα λαχανικά. Η χλωρέλλα
έχει ένα ευρύ φάσμα χρήσιμων διατροφικών εφαρμογών, που περιλαμβάνουν:
υποστήριξη της φυσικής αποτοξίνωσης, υγεία του πεπτικού συστήματος, τη
λειτουργία του ανοσοποιητικού, αντιοξειδωτική λειτουργία, ισορροπία των οιστρογόνων, τον μεταβολισμό της χοληστερόλης, τη διαχείριση βάρους και του
κυκλοφορικού. Η χλωρέλλα απορροφά βαρεά μέταλλα όπως ουράνιο, κάδμιο,
υδράργυρο, μόλυβδο.
4) Ο Ζεόλιθος: O Ζεόλιθος είναι ένα φυσικό ένυδρο αργιλοπυριτικό υλικό που
έχει ευεργετικές ιδιότητες για τον ανθρώπινο οργανισμό. Ο Ζεόλιθος έχει την
ικανότητα να δεσμεύει άλλα στοιχεία και ακόμη ολόκληρες ενώσεις. Μπορεί να
λειτουργήσει ως ένας φυσικός αποτοξινωτής του οργανισμού.
Holistic Life 29

Μεταβολικό σύνδρομο
Απώλεια βάρους μέσω της ενεργοποίησης του μεταβολισμού
Από την επιστημονική ομάδα της metapharm

Τ

ο μεταβολικό σύνδρομο είναι πολυπαραγοντική νόσος. Οφείλεται σε πολλούς
παράγοντες, των οποίων ο μηχανισμός δράσης συνήθως δεν είναι πλήρως
εξακριβωμένος. Στην συγκεκριμένη περίπτωση οι παθολογικές διαταραχές οι
οποίες οριοθετούν το μεταβολικό σύνδρομο είναι κυρίως η παχυσαρκία, η υπερλιπιδαιμία, η υπέρταση και ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου ΙΙ. Η παχυσαρκία, ως παθολογική διαταραχή του μεταβολικού συνδρόμου εστιάζεται κυρίως στη λεγόμενη
«κεντρική παχυσαρκία» και συγκεκριμένα στο πάχος γύρω από την μέση. Η δυσλιπιδαιμία αναφέρεται στις ποσότητες των τριγλυκεριδίων και της καλής χοληστερίνης
που υπάρχουν στο αίμα, ενώ η υπέρταση στις τιμές τόσο της συστολικής, όσο και της
διαστολικής πίεσης. Ο σακχαρώδης διαβήτης εντοπίζεται στο διαβήτη τύπου ΙΙ, των
ενηλίκων. Η μη αντιμετώπισή του μπορεί να προκαλέσει σοβαρές επιπλοκές όπως:
Παχυσαρκία, Υπέρταση, Διαβητική Αμφιβληστροειδοπάθεια και Καταρράκτη, Διαβητική νεφροπάθεια, Στεφανιαία νόσο, Εγκεφαλικό, Διαβητική Νευροπάθεια κ.α.
Η αλλαγή του τρόπου διατροφής, η σωματική άσκηση, η λήψη απαραίτητων διατροφικών συστατικών και φυσικών φαρμάκων μπορούν να αντιμετωπίσουν την εξέλιξη
του μεταβολικού συνδρόμου. Υπάρχουν ορισμένες φυσικές ουσίες που υποστηρίζουν αποτελεσματικά τις ιδιαίτερες ανάγκες της ομαλοποίησης του μεταβολισμού
για την αντιμετώπιση του μεταβολικού συνδρόμου και την υποστήριξη της διαχείρισης των σακχάρων του αίματος. Είναι πολύ ωφέλιμο να λαμβάνεται υπόψη και ο παράγοντας της χρονοβιολογίας. Ο μεταβολισμός είναι διαφορετικός κατά τη διάρκεια
της ημέρας και της νύχτας και τα συστήματα και οι λειτουργίες του έχουν διαφορετικές ανάγκες ουσιών. Ορισμένες ουσίες, οι οποίες έχουν αποδειχθεί ως αποτελεσματικές στην αποτροπή της εξέλιξης του μεταβολικού συνδρόμου και στη μείωση των
επιπέδων του σακχάρου του αίματος είναι οι εξής:
Το Μαύρο Πιπέρι προάγει τη μεταβολική διαδικασία που παράγει ενέργεια και έτσι
είναι βασικός παράγοντας για απώλεια βάρους. Διαδραματίζει επίσης σημαντικό
ρόλο στην αφομοίωση των τροφών και των θρεπτικών συστατικών και θέτει σε κίνηση μηχανισμούς που οδηγούν στην πέψη και στην επακόλουθη γαστρεντερική
απορρόφηση. Ενισχύει μεταβολικές διαδικασίες για ένα μεγάλο εύρος θρεπτικών
ουσιών που συντελούν στο μεταβολισμό δηλαδή, βιταμινών, ηλεκτρολυτών, αμινοξέων και βοτάνων.
Το Χρώμιο επηρεάζει ως βασικό συστατικό του λεγόμενου παράγοντα ανοχής γλυκόζης (GTF), τον μεταβολισμό υδατανθράκων, λιπιδίων και πρωτεϊνών. Βελτιώνει τη
δράση της ινσουλίνης, γιατί κατευθύνει και ελέγχει την σύνδεσή της στον ειδικό υποδοχέα ινσουλίνης του κυττάρου. Έτσι επιταχύνεται η απορρόφηση της γλυκόζης και
αμινοξέων, στα κύτταρα του ήπατος, των μυών, του λιπώδους ιστού, γεγονός που
οδηγεί σε μείωση του σακχάρου του αίματος.Βελτιώνει τον μεταβολισμό των υδατανθράκων, επιδρά στη δράση της ινσουλίνης, βελτιώνει το λιπιδαιμικό προφίλ. Με
την αύξηση της ηλικίας μειώνεται σημαντικά η συγκέντρωση χρωμίου στους ιστούς
του σώματος και συγχρόνως αυξάνουν οι διαταραχές του μεταβολισμού.
Η Κανέλα ενδείκνυται ως θετικό στοιχείο που προάγει την καλή πέψη. Επίσης προτείνεται σε καταστάσεις τυμπανισμού, δυσπεψίας, γαστροπεπτικών κολικών με μετεωρισμό και ναυτία, σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου κ.α. Κλινικές έρευνες έδειξαν ότι
βελτιώνει την ικανότητα του οργανισμού να χρησιμοποιεί πιο αποτελεσματικά την
ινσουλίνη. Ενισχύει τη δράση της ινσουλίνης στη γλυκόζη. Διεγείρει την ευαισθησία
των κυτταρικών υποδοχέων της ινσουλίνης και συγχρόνως εμποδίζει τη δράση ενζύμου που προάγει την ινσουλινο-αντίσταση. Στις ίδιες έρευνες εμφανίσθηκε σημαντική μείωση των τριγλυκεριδίων της LDL χοληστερόλης και συνολικής χοληστερόλης
χωρίς σημαντική μείωση της HDL χοληστερόλης.
Οι Προανθοκυανίδες (OPC) έχουν ισχυρή αντιοξειδωτική και αντιφλεγμονώδη
δράση ενώ ενισχύουν και ενδυναμώνουν τα τοιχώματα των αγγείων, βελτιώνοντας
την ελαστικότητα και τη διαπερατότητα του αγγειακού τοιχώματος. Έτσι, επιτυγχάνεται καλύτερη ροή αίματος και ανταλλαγή των ουσιών του μεταβολισμού στα τριχοειδή αγγεία, μέσω των τοιχωμάτων τους. Είναι επίσης σημαντικές στην πρόληψη
της εκφύλισης της όρασης στον σακχαρώδη διαβήτη.
Το εκχύλισμα από το φυτό Momordica Charantia ευνοεί την είσοδο της γλυκόζης
στα κύτταρα. Περιέχει τις ουσίες momordin, charandin και πεπτίδια όμοια με την ινσουλίνη. Έχει ευνοϊκή επίδραση στη ρύθμιση του επιπέδου του σακχάρου στο αίμα
σε διαβητικούς τύπου 2. Έχει ρυθμιστική δράση στην πεπτική λειτουργία, αντιόξινη
δράση, ομαλοποιεί τον μεταβολισμό των υδατανθράκων και λιπών (καλύτερη αφομοίωση), μειώνοντας το σωματικό βάρος.
Το εκχύλισμα ρίζας κόκκινου Τζίνσενγκ δρα αναζωογονητικά και ενισχύει το σώμα
και το πνεύμα. Βελτιώνει τις αμυντικές δυνάμεις, επιταχύνει την ανάρρωση από χρόνιες παθήσεις και δρα θετικά στο διαβήτη γήρατος (σακχαρώδης διαβήτης).
Επίσης, μια σειρά από Μικροδιατροφικά στοιχεία που πρέπει να λαμβάνονται από
την διατροφή όπως Β-βιταμίνες, Vit. D, Θειαμίνη, Φολικό οξύ, Μολυβδαίνιο, Νιασίνη, Παντοθενικό οξύ, λαμβάνουν μέρος ως συνένζυμα σε ενζυματικές αντιδράσεις,
για παράδειγμα στον μεταβολισμό ενέργειας. Επίσης μετέχουν στο μεταβολισμό του
γλυκογόνου και στη βελτίωση του επιπέδου του σακχάρου σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη και μειώνουν τον κίνδυνο και τις επιπλοκές του λεγόμενου μεταβολικού
συνδρόμου.
30 Holistic Life

Holistic Life 31

Το πρόβλημα της καντιντίασης είναι μια σύγχρονη πάθηση που αφορά το 1/3 του πληθυσμού των βιομηχανοποιημένων χωρών της δύσης.
Το συνεχές στρες σε συνδυασμό με την κακή διατροφή, η υπέρμετρη χρήση αντιβιοτικών φαρμάκων, κορτιζονούχων σκευασμάτων και
ορμονών έχουν οδηγήσει στην εμφάνιση της.

Health & Healingεαλτη εαλτη

Κάντιντα – Μυκητίαση
Η αντιμετώπισή της Κάντιντα με τη βοήθεια της Αyurveda
Από τον Sebastian Pole Lic OHM, Ayur HC- Γενικό Ιατρό και διευθυντή της Pukka Herbs

Κ

άντιντα ονομάζεται ένα συγκεκριμένο είδος ενζύμων που
ζει φυσικά στο πεπτικό σύστημα και τον κόλπο. Το είδος
Candida albicans είναι ο κύριος υπεύθυνος για τα δυσάρεστα
συμπτώματα της καντιντίασης. Η χρήση αντιβιοτικών, αντισυλληπτικών (τα οποία προκαλούν υψηλά επίπεδα προγεστερόνης) και
στεροειδών από άτομα με ευαίσθητο ανοσοποιητικό σύστημα
έχει ως αποτέλεσμα τον πολλαπλασιασμό των ενζύμων κάντιντα
με συμπτώματα όπως κοκκινίλες στο δέρμα, λευκά πυώδη σπυράκια στη γλώσσα και το στόμα, κολπικές εκροές και πεπτικές διαταραχές. Η πάθηση Κάντιντα αποτελεί πλέον τον γενικευμένο όρο για
διάφορα συμπτώματα «εντερικής δυσανεξίας».
Η άποψη της Αγιουρβέδα

Η Αγιουρβέδα αποτελεί το παραδοσιακό σύστημα υγείας της Ινδίας. Χρησιμοποιεί
φυσικές θεραπευτικές συνταγές (θεραπευτικά σκευάσματα) για την επίτευξη της
βέλτιστης υγείας. Σύμφωνα με την Αγιουρβέδα, η πάθηση Κάντιντα οφείλεται στην
εξασθένιση της πεπτικής ικανότητας, λόγω κακής/φτωχής διατροφής και λήψης φαρμάκων, που αποδυναμώνουν την πεπτική ισορροπία και δημιουργούν το κατάλληλο
κλίμα για τον πολλαπλασιασμό των ενζύμων κάντιντα. Όταν επομένως η πεπτική ικανότητα αποδυναμώνεται και δεν αποκαθίσταται με τον κατάλληλο τρόπο, ώστε να
επανακτηθεί η έμφυτη ζωτικότητα του πεπτικού, τότε σχηματίζονται οι πεπτικές τοξίνες, οι οποίες διαρρέουν από το πεπτικό σύστημα στο δέρμα, στο αναπαραγωγικό
και στο αίμα προκαλώντας δυσάρεστα συμπτώματα.
Αν το πεπτικό σύστημα επανέλθει στη φυσιολογική του λειτουργία και τα επίπεδα
των κάντιντα εξισορροπηθούν, τότε τα συμπτώματα και η πάθηση θα υποχωρήσουν,
αποκαθιστώντας τη φυσική λειτουργία του οργανισμού. Η Αγιουρβέδα συνιστά την
τόνωση του πεπτικού συστήματος μέσω της εξισορρόπησης των κάντιντα.

Θεραπευτικά σκευάσματα
Υπάρχουν μερικά πολύ αποτελεσματικά φυσικά θεραπευτικά σκευάσματα για την αποκατάσταση της κάντιντα.
Η Αγιουρβέδα συστήνει:
Organic Neem –Azadiracta indica
capsules (Κάψουλες με οργανικό
Neem). Αποτελεί ένα εξαιρετικό
αντιμυκητιακό, που αποκαθιστά τα
φυσιολογικά όρια των κάντιντα. Πρόκειται για ένα ισχυρό θεραπευτικό.
Λαμβάνεται για μερικές εβδομάδες
προ φαγητού.
Organic Seven Seeds capsules (κάψουλες με οργανική Αση\Ασαφετιδα).Πρόκειται για μια εξαιρετική μίξη
πεπτικών βοτάνων, που συμβάλλει
στη μείωση των βακτηριδίων, στην
καταπράυνση του συμπτώματος του
μετεωρισμού, ενώ παράλληλα συμβάλλει στην καλύτερη απορρόφηση
των θρεπτικών συστατικών από τον
οργανισμό. Δρα ως καταπραϋντικό
που συμβάλλει στη θρέψη του πεπτικού συστήματος, καθώς περιέχει
κύμινο, σέλερι, σπόρους νιγήλλης
(nigella), μακρύκοκο πιπέρι, μαύρο
πιπέρι, πιπερόριζα(τζίντζερ), ασαφετίδα\αση, τριγωνέλλα.
Σε περιπτώσεις δερματικών παθήσεων επαλείψτε εξωτερικά το Organic
Neem & Sesame oil (Σησαμέλαιο με
οργανικό Neem) για την αντιμετώπιση της μόλυνσης και την ανακούφιση-καταπράυνση των συμπτωμάτων
φαγούρας και δερματικής δυσχρωμίας
Χρησιμοποιήστε το Organic Coconut
Oil (Έλαιο Οργανικής Καρύδας) στη
μαγειρική, καθώς περιέχει καπριλικό οξύ, γνωστό για την ιδιότητά του
στην αντιμετώπιση της Κάντιντα.
Πίνετε το Organic Detox Tea (Οργανικό Αποτοξινωτικό τσάι), καθώς
αποτελεί μια μίξη αρωματικών βοτάνων που συμβάλλει στην καλή
πέψη, καταπραΰνει τις καούρες και
τα συμπτώματα μετεωρισμού (φούσκωμα).

Προτάσεις διατροφής
της Αγιουρβέδα
Η διατροφή εξαρτάται από τους παράγοντες που προκαλούν και επιδεινώνουν το πρόβλημα.
Μερικές γενικές προτάσεις:
− Αποφύγετε το ψωμί με μαγιά, τη
ζάχαρη, τα ανθρακούχα ποτά, τον
καφέ, το αλκοόλ, τα τρόφιμα με
μαγιά, τα αποξηραμένα φρούτα, τα
τουρσί. Όλα τα παραπάνω επιδεινώνουν την Κάντιντα.
− Αυξήστε την πρόσληψη ζεστών-μαγειρευτών εύπεπτων φαγητών.
− Τρώτε
μόνο
όταν
πεινάτε.
Ακολουθείτε το σώμα και όχι το μυαλό. Ακούστε το σώμα σας και τις
ανάγκες του.
− Αντιμετωπίστε το πεπτικό σας
σύστημα
όπως
την
φωτιά:
Τροφοδοτείστε την με ελαφριά, εύπεπτα γεύματα.
− Μην περιμένετε να αισθανθείτε
απόλυτα χορτάτοι για να σταματήσετε να τρώτε. Συνιστάται κατά τη
διάρκεια των γευμάτων να γεμίζεται το στομάχι σας κατά το ½ με
τροφή, κατά το 1/4 με υγρά και το
υπόλοιπο 1/4 να παραμένει άδειο
για τη διευκόλυνση της πεπτικής
λειτουργίας.
− Προτιμάτε τα απλά, λιτά γεύματα.
− Τρώτε πάντα σε ήρεμο περιβάλλον,
ποτέ οδηγώντας, βιαστικά ή σε όρθια στάση.
− Προτιμάτε ζεστά, μαγειρεμένα φαγητά. Είναι πιο εύπεπτα. Το κρύο και
ωμό φαγητό, ο πάγος και το κρύο
νερό δυσχεραίνουν την πεπτική διαδικασία.
− Αφήνετε ένα διάστημα 4 ωρών μεταξύ πρωινού και μεσημεριανού
γεύματος και 6 ωρών μεταξύ μεσημεριανού και βραδινού γεύματος.
Το να τρώτε ανάμεσα στα γεύματα
δυσχεραίνει την πέψη, γι’ αυτό και
πρέπει να αποφεύγεται σε περιπτώσεις εντερικών διαταραχών.
− Τρώτε το τελευταίο γεύμα της ημέρας νωρίς το απόγευμα. Το γεύμα
αργά το βράδυ προκαλεί δυσκοιλιότητα και εντερικές διαταραχές.

Το παρόν άρθρο αφορά αποκλειστικά και μόνο στην ενημέρωσή σας. Για συμβουλές που αφορούν στις φυσικές ανάγκες της υγείας σας απευθυνθείτε στο θεραπευτή σας. Σε περίπτωση που ακολουθείτε φαρμακευτική αγωγή συμβουλευτείτε τον
ιατρό σας.
32 Holistic Life

Holistic Life 33

Φυσιολογικό βάρος είναι αυτό που επιτρέπει στον ασκούμενο ή μη μια καλή υγεία, φυσιολογικό ή λίγο μικρότερο ποσοστό λίπους και
σωστή βιολογική λειτουργία. Επιπλέον το βάρος του πρέπει να είναι τέτοιο που να το αντέχει ο σκελετός του και τέλος δεν επιβαρύνει την
λειτουργία της καρδιάς. Δεν πρέπει να είναι αυτό των μοντέλων (λιποβαρή άτομα με σοβαρά προβλήματα υγείας), των αθλητών (είναι
προσαρμοσμένο στο άθλημα τους) και των μπόντι-μπίλντερ. Καθορίζεται από τo σωματικό ύψος, το βάρος του σκελετού, τον δείκτη μάζας
σώματος, και το αποδεκτό ποσοστό σωματικού λίπους.

Health & Healingεαλτη εαλτη

Τα 10 μυστικά διατροφής
για να επιτύχετε ιδανικό βάρος
Από την Lynne McTaggart

Δ

εν υπάρχει αμφιβολία ότι είμαστε σε σύγχυση και δεν είναι περίεργο
που τα κάνουμε θάλασσα. Κανείς δεν συμφωνεί για τον καλύτερο
τρόπο όσον αφορά τη διατροφή. Τον ένα χρόνο υποτίθεται ότι πρέπει να τρώτε υδατάνθρακες σε αφθονία και να περιορίζετε τη λίπος. Τον
επόμενο χρόνο οι υδατάνθρακες αποκλείονται, αλλά προτείνεται η κατανάλωση λίπους και πρωτεϊνών ως η οριστική λύση. Αλλά το συγκλονιστικό
γεγονός είναι ότι κάθε πρόγραμμα διατροφής είναι καταδικασμένο να αποτύχει γιατί προσφέρει μια αποσπασματική λύση και αγνοεί τις πιο σημαντικές πτυχές του ελέγχου του βάρους.
Το πρώτο σημαντικό βήμα για τη διατήρηση
του ιδανικού βάρους είναι να αναγνωρίσετε
ότι κάθε άνθρωπος είναι βιοχημικά μοναδικός. Η ανακάλυψη των δικών σας βιοχημικών
δακτυλικών αποτυπωμάτων δεν είναι μόνο
ένα από τα κλειδιά για την καλή υγεία, αλλά
και το κλειδί για να είστε λεπτοί για πάντα. Το
δεύτερο βήμα για το αδυνάτισμα αφορά την
ποιότητα των τροφίμων που τρώτε. Η ποιότητα, πολύ περισσότερο από ό, τι η ποσότητα,
θα καθορίσει κατά πόσον ή όχι θα πάρετε βάρος. Τα χημικά πρόσθετα, τα επεξεργασμένα

τρόφιμα και οι τεχνητές γλυκαντικές ουσίες
θέτουν υπό αμφισβήτηση ακόμα και τη μεγαλύτερη προσοχή σε θερμίδες και υδατάνθρακες, παρεμβαίνοντας στους πολύπλοκους μηχανισμούς του σώματός σας και κάνοντας το
σώμα σας να αποθηκεύει τροφές ως λίπος.
Ακολουθήστε τις δέκα κορυφαίες συμβουλές
που ακολουθούν, που αφορούν την υγιεινή
διατροφή για ένα υγιές βάρος και θα παρακολουθήσετε τα κιλά να χάνονται χωρίς να
χρειάζεται να ακολουθήσετε οποιοδήποτε καθεστώς τιμωρίας και στέρησης τροφής.

1. Ανακαλύψτε εάν είστε τύπος υδατανθράκων ή
τύπος πρωτεΐνης: Δύο διαφορετικοί διαιτολόγοι, ο Αμερικανός

οδοντίατρος και αργότερα ειδικός στον καρκίνο William Kelley και
ο Αμερικανός ψυχολόγος George Watson, έκαναν δύο εξαιρετικά
άλματα σχετικά με τη διατροφική. Ο Kelley διαπίστωσε ότι το
αυτόνομο νευρικό σύστημα, το οποίο ρυθμίζει τις λειτουργίες στα
βασικά συστήματα του σώματός μας, όχι μόνο έχει έναν κλάδο, το
συμπαθητικό σύστημα που ενεργοποιεί τα όργανα και τους αδένες
που χρησιμοποιούν ενέργεια, και έναν κλάδο, το παρασυμπαθητικό
σύστημα που εξοικονομεί ενέργεια και επιστρέφει το σώμα σε μια
χαλαρή κατάσταση, αλλά, επίσης, ότι ένα από τα δύο συστήματα
είναι πάντα αυτό που κυριαρχεί. Ο Watson, από την άλλη πλευρά,
παρατήρησε ότι οι άνθρωποι διαφέρουν όσον αφορά το ρυθμό
κυτταρικής οξείδωσης - το ρυθμό με τον οποίο το σώμα τους
μετατρέπει τροφή σε ενέργεια.
Ο Δρ William Wolcott, ένας μαθητής του Kelley, πρόσθεσε μια τελευταία πινελιά. Στους ανθρώπους, υποστήριξε, υπάρχει η τάση είτε
να είναι κυρίαρχο το αυτόνομο σύστημα ή το οξειδωτικό σύστημα.
Αυτό σημαίνει ότι η τροφή θα έχει αντίθετα αποτελέσματα σε δύο
άτομα διαφορετικών μεταβολικών τύπων, ανάλογα με το αν «καίνε»
ή «αποθηκεύουν» τροφή. Το ασβέστιο, για παράδειγμα, τροφοδοτεί
το συμπαθητικό σύστημα, αλλά αναστέλλει το παρασυμπαθητικό. Για
όλα τα τρόφιμα και τις θρεπτικές ουσίες, σύμφωνα με τον Wolcott, η
τροφή ενός ανθρώπου είναι κυριολεκτικά το δηλητήριο ενός άλλου.
Οι τύποι πρωτεΐνης έχουν την τάση να καίνε γρήγορα τους υδατάνθρακες και έτσι χρειάζονται περισσότερη πρωτεΐνη και λίπος για να
εξισορροπήσουν την παραγωγή ενέργειας. Οι τύποι υδατανθράκων
από την άλλη πλευρά δεν μεταβολίζουν αποτελεσματικά μια υψηλή πρόσληψη λιπών και πρωτεϊνών. Θα πρέπει να τρώνε αναλογικά
μεγαλύτερες ποσότητες υδατανθράκων από ό,τι λίπη και πρωτεΐνες.
Ο Wolcott έχει επινοήσει ένα απλό, χαμηλού κόστους, τεστ στο διαδίκτυο για να διαπιστώσετε εάν χρειάζεστε περισσότερους υδατάνθρακες, πρωτεΐνες ή και τα δύο (βλ. www.healthexcel.com).

2. Εντοπίστε τυχόν αλλεργίες ή δυσανεξίες τροφίμων:
Ως ειδικός στις αλλεργίες, ο Dr John Mansfield έγραψε στο περιοδικό
What Doctors don’t Tell You, ότι οι αλλεργίες και οι δυσανεξίες των τροφών είναι μια σημαντική αιτία υπερβολικού βάρους. Yποπτευθείτε
τρόφιμα που επιθυμείτε πολύ ή τρώτε πιο συχνά, ιδιαίτερα τα βασικά
οκτώ: σιτάρι, γαλακτοκομικά, καλαμπόκι, σόγια, ζάχαρη, σολανίδες
(όπως π.χ. πατάτες, ντομάτες), μαγιά και αυγό. Η ανάπτυξη μελλοντικής ευαισθησίας σε τροφές είναι πιο πιθανή αν τρώτε επανειλημμένα
τα ίδια φαγητά, έτσι φροντίστε να υπάρχει όσο το δυνατόν περισσότερη ποικιλία στη διατροφή σας.

3. Αποφύγετε τις επεξεργασμένες τροφές: Αποφύγετε

οτιδήποτε τρόφιμο είναι διατηρημένο με συντηρητικά, συσκευασμένο, επεξεργασμένα, ραφιναρισμένο ή που έχει υποστεί επέμβαση με
οποιονδήποτε τρόπο. Η ινσουλίνη ρυθμίζει τη γλυκόζη στα κύτταρα του αίματος και βοηθά για να μπει σε άλλα κύτταρα του σώματος που πρόκειται να χρησιμοποιηθούν ως καύσιμο είτε να καούν
ή να αποθηκευτούν για μελλοντική χρήση. Οι άνθρωποι που έχουν
υψηλά επίπεδα ινσουλίνης στην κυκλοφορία, ή «αντίσταση στην ινσουλίνη», έχουν πολύ μεγαλύτερη δυσκολία να χάσουν βάρος από
ό, τι τα άτομα με φυσιολογικά επίπεδα ινσουλίνης (JAMA, 2007; 297:
2092–1022). Η αντίσταση στην ινσουλίνη δημιουργείται από μια διατροφή πλούσια σε επεξεργασμένα τρόφιμα.

4. Τρώτε φρέσκα βιολογικά τρόφιμα και μαγειρέψτε
από το μηδέν: Παρά το γεγονός ότι οι αγελάδες, τα πρόβατα

και τα κοτόπουλα έχουν σχεδιαστεί για να τρώνε χορτάρι, τα
περισσότερα τρέφονται με φθηνούς σπόρους όπως το σιτάρι ή
το καλαμπόκι. Αν έχετε δυσανεξία στο σιτάρι, το καλαμπόκι ή τη
γλουτένη, η κατανάλωση κρέατος από ζώα που τρέφονται με σιτηρά
μπορεί να επιδεινώσει τις τροφικές ευαισθησίες σας, οι οποίες, με
τη σειρά τους, μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά το βάρος σας. Τα
Συνέχεια στη σελίδα 36
34 Holistic Life

Holistic Life 35

ΛΟΣΙΟΝ ΤΡΙΠΛΗΣ ΔΡΑΣΗΣ
ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΚΥΤΤΑΡΙΤΙΔΑΣ
GREEN PEOPLE

Triple Action Cellulite Lotion
Για όλους τους τύπους δέρματος
Είναι ένα επαναστατικό οργανικό προϊόν με ήπια δράση. Με πατενταρισμένη σύσταση από φυτικά εκχυλίσματα ενός είδους μούρων bayberries (που φύονται
στην ακτή). Έχει αποδειχθεί κλινικά ότι καταπολεμά
και αποτρέπει την εμφάνιση της κυτταρίτιδας. Ένα
εξαιρετικά αποτελεσματικά προϊόν με μία μίξη ενεργών θεραπευτικών φυτικών εκχυλισμάτων και αιθέριων ελαίων που συσφίγγει, τονώνει και καταπολεμά
την κατακράτηση των υγρών και την δημιουργία των
τοξινών.
Botanica : τ. 2310 238880

ΑΠΟΤΟΞΙΝΩΣΗ ΚΑΙ ΕΥΕΞΙΑ
ΜΕ ΤΗ ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΣΗΜΥΔΑΣ!
WELEDA

Η WELEDA σας βοηθά να τονώσετε και να αναζωογονήσετε το σώμα σας, ενισχύοντας παράλληλα το
ανοσοποιητικό σας σύστημα, με τον πρωτοποριακό,
αγνό χυμό σημύδας από πιστοποιημένες βιοδυναμικές καλλιέργειες. Η σημύδα βοηθά στην απέκκριση
των τοξινών και στην καταπολέμηση της κατακράτησης υγρών από τον οργανισμό . Είναι ένα ιδανικό
προϊόν για αποτοξίνωση ενώ παράλληλα αντιμετωπίζει τα εσωτερικά αίτια που προκαλούν την κυτταρίτιδα και ενισχύει τις ενέργειες του μεταβολισμού.
Συνίσταται για εαρινή κουρά. Δεν περιέχει τεχνητά
αρώματα, χρωστικές ουσίες ή συντηρητικά.
Αγγέλικα Ελοβάρη Α.Ε: τ. 2310 856 233

ΣΥΜΠΥΚΝΩΜΕΝΟ LIFTING SERUM
LAVERA

Επίτευξη της βέλτιστης ενυδάτωσης και ορατής σύσφιξης του δέρματος με το συμπυκνωμένο lifting
serum MY AGE, που περιέχει έλαιο karanja και βιολογικό άσπρο τσάι (από fair trade). Η μοναδική αυτή
φόρμουλα συνδυάζει το πολύτιμο υαλουρονικό οξύ
με τα εκχυλίσματα από βιολογικό βερίκοκο και μάνγκο και δίνει στο δέρμα ασύγκριτη αίσθηση. Δραστικοί παράγοντες όπως το εκχύλισμα cova btrox και το
συνένζυμο Q10 διασφαλίζουν ότι το απαιτητικό δέρμα θα έχει ό,τι χρειάζεται για να λάμψει.
Lavera Hellas: τ. 23210 56660

ΑΝΑΖΗΤΗΣΤΕ ΦΥΣΙΚΟΥΣ ΤΡΟΠΟΥΣ
ΓΙΑ ΝΑ ΑΝΑΔΕΙΞΕΤΕ ΤΗΝ ΟΜΟΡΦΙΑ ΣΑΣ

Τι γεύση έχουν τα καλλυντικά σας;
Συγγραφέας: Δήμητρα Γουλά
Πώς θα φτιάξετε την δική σας φυσική αντηλιακή
κρέμα; Φτιάξτε μόνες σας μάσκα με βιταμίνες Α και
Ε με καρότο και μέλι. Μάσκα για άμεση λεύκανση
της επιδερμίδας με γιαούρτι και ασπιρίνη. Θερμαντικό σκράμπ κατά της κυτταρίτιδας με κανέλα και πάπρικα. Το βιβλίο αυτό αποτελεί έναν ολοκληρωμένο
οδηγό που δεν θα σε κατευθύνει στα μαγαζιά και τις
πολυεθνικές εταιρίες καλλυντικών, αλλά θα σε μυήσει
στη μαγεία της φυσικής ομορφιάς.
Εκδόσεις Διόπτρα: τ. 2103302828
36 Holistic Life

αβγά στο εμπόριο μπορούν να έχουν κακή αναλογία ωμέγα-3 και ωμέγα-6
λιπαρών οξέων, που είναι απαραίτητα θρεπτικά συστατικά για τη διατήρηση
του βέλτιστου βάρους. Η αναλογία αυτών των ουσιωδών λιπαρών οξέων
(EFAs) σε ένα βιολογικό κοτόπουλο είναι 1:1 έως 1:4, ενώ η αναλογία EFA
ενός τυπικού αυγού κοτόπουλου του εμπορίου μπορεί να είναι σημαντικά
ψηλότερο, 1:16-1:30. Έτσι, όταν θα πάτε να σπάσετε ένα αυγό, βεβαιωθείτε
ότι είναι βιολογικό από κότες ελευθέρας βοσκής. Εναλλάσσοντας τις πηγές
πρωτεΐνης σας (ώστε να μην τρώνε το ίδιο πράγμα για τουλάχιστον τέσσερις
ημέρες) θα ελαχιστοποιήσετε τις πιθανότητες υπερέκθεσής σε ρύπους και
χημικά.

5. Αποφύγετε τις χημικές ουσίες στο σπίτι και το περιβάλλον
σας και μην τρώτε τρόφιμα σε κονσέρβες: Έρευνα συνδέει τώρα

την παχυσαρκία με την έκθεση σε χημικές ουσίες στην τροφή μας και στην
παροχή του νερού μας, συμπεριλαμβανομένης της δισφαινόλης Α (BPA), που
βρίσκεται σε πλαστικά και ιδιαίτερα σε εκείνα που χρησιμοποιούνται για
συσκευασία τροφίμων και ποτών (Environ Health Perspect, 2008; 116: 1642–7).
Οι φθαλικές ενώσεις, οι πλαστικοποιητές που χρησιμοποιούνται στα πάντα,
από τα λιπαντικά μέχρι τα παιδικά παιχνίδια, συνδέονται με την αύξηση του
μεγέθους της μέσης και με υψηλό δείκτη μάζας σώματος (Environ Health
Perspect, 2007; 115: 876–82).

6. Αποφύγετε τεχνητές γλυκαντικές ουσίες όπως η
ασπαρτάμη: Ψυχοβιολόγοι στο Πανεπιστήμιο Purdue στην Ιντιάνα

διαπίστωσαν ότι οι τεχνητές γλυκαντικές ουσίες παρεμβαίνουν στη φυσική
ικανότητα του σώματος να χρησιμοποιεί την γλυκιά γεύση των τροφίμων
για να μετρήσει το θερμιδικό περιεχόμενό του και έτσι να αυτο-ρυθμίζει την
πρόσληψη της τροφής του (Int J Obes Relat Metab Disord, 2004; 28: 933–5;
Behav Neurosci, 2008; 122: 161–73). Στη συνέχεια, νομίζετε ότι το φαγητό δεν
έχει θερμίδες και οδηγείστε στην υπερφαγία. Δεν είναι μόνο κακό για σας,
είναι αυτοκαταστροφικό.

7. Αποφεύγετε τα πρόσθετα τροφίμων και τα λεγόμενα
«διαιτητικά» τρόφιμα: Κάθε χρόνο τρώτε περίπου το βάρος του

σώματός σας σε πρόσθετα τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων βαφών,
αρωματικών ουσιών, συντηρητικών και γαλακτωματοποιητών. Ακριβώς
όπως η ψεύτικη ζάχαρη, αυτά μπερδεύουν τον εσωτερικό σας μηχανισμό
ελέγχου γεύσης που ρυθμίζει την αίσθηση του αισθήματος πληρότητας
και έτσι είναι πιθανό να σας κάνει να πάρετε βάρος. Ένα τυπικό μιλκσέικ
φράουλα σε ένα συνηθισμένο φαστ-φουντ, για παράδειγμα, περιέχει
περίπου 45 τέτοια χημικά και συστατικά. “Αν σας αρέσει το ιταλικό παγωτό,”
όπως δήλωσε κάποτε ο σύμβουλος αμερικανικής διατροφής και προπονητής
καλής φυσικής κατάστασης Paul Chek, “θα χρειαστείτε ένα μικρό βιβλίο και μια
σύντομη διδασκαλία στη χημεία, για να αρχίσετε να καταλαβαίνετε τι τρώτε.”

8. Πάρτε συμπληρώματα που ρυθμίζουν το λίπος: Καθώς και ένα

καλό συμπλήρωμα πολυβιταμινών/μετάλλων με επαρκή Β, C, ψευδάργυρο,
μαγνήσιο και μαγγάνιο, να λαμβάνετε χρώμιο (200mcg, αλλά όχι περισσότερο από 600mcg την ημέρα) για τη σταθεροποίηση των επιπέδων σακχάρου
στο αίμα (J Trace Elem Exp Med, 1999; 12: 71–83). Άλλα καλά συμπληρώματα
διατροφής περιλαμβάνουν τα: τζίνσενγκ Σιβηρίας (100mg), συνένζυμο Q10
(25mg), άλφα-λιποϊκό οξύ (100mg), εκχύλισμα πράσινου τσαγιού (50mg),
και τα αμινοξέα Ν-ακετυλοκυστεΐνη, L-καρνιτίνη, L-τυροσίνη, L-αργινίνη, Lγλουταμίνη, ισολευκίνη, λευκίνη και βαλίνη.

9. Διατηρήστε το έντερό σας σε καλή κατάσταση: Καμία δίαιτα δεν θα λειτουργήσει αν δεν απορροφάτε σωστά τα θρεπτικά συστατικά
των τροφίμων. Εάν πάσχετε από το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου, κάνετε
έλεγχο για χαμηλά οξέα στομάχου, διαρροή από το έντερο (αυξημένη διαπερατότητα του εντέρου), πιθανή υπερανάπτυξη του μύκητα Candida και
παρασίτων.

10. Ακολουθήστε τη χαμηλή σε υδατάνθρακες διατροφή του
Montignac: Τόσο το Πανεπιστήμιο του Στάνφορντ όσο και το Cochrane

Collaboration έχουν κρίνει τις δίαιτες που είναι χαμηλές σε υδατάνθρακες ως
τις πιο αποτελεσματικές (JAMA. 2007; 297: 969–77; 298: 178; Cochrane Database Syst Rev, 2007; 3: CD005105). Ωστόσο η δίαιτα Atkins και άλλες χαμηλές
σε υδατάνθρακες δίαιτες, όπως η δίαιτα Ζώνης προτείνουν πολλά επεξεργασμένα τρόφιμα και ποτά διαίτης, και έτσι κατά τη γνώμη μας δεν είναι καλές
για σας. Κατά την άποψη του WDDTY, η δίαιτα Montignac που είναι χαμηλή
σε υδατάνθρακες, και αναπτύχθηκε από τον γάλλο γιατρό Michel Montignac,
είναι πιο φυσική, η πιο υγιεινή και επίσης η πιο εύκολη να ακολουθηθεί. Στη
φάση απώλειας βάρους στη δίαιτα Montignac, μπορείτε απλά να κόψετε τη
ραφιναρισμένη ζάχαρη, όλα τα άλλα ραφιναρισμένα λευκά προϊόντα (εκτός
από τα ξηρά ζυμαρικά) και τα τρόφιμα με γλυκαιμικό δείκτη πάνω από 35.
Αυτό περιλαμβάνει όλους τους εξευγενισμένους υδατάνθρακες συν τα μαγειρεμένα λαχανικά που μεγαλώνουν υπόγεια (παντζάρια, καρότα, πατάτες).
Μόλις κατεβείτε στο ιδανικό βάρος σας, θα πρέπει να επιμείνετε σε τρόφιμα
με γλυκαιμικό δείκτη 50 ή κάτω.
Για την πλήρη λίστα GI καθώς και πολλές συνταγές χαμηλού GI, επισκεφτείτε
το site: www.montignac.com.

Διώξτε την κυτταρίτιδα
με τη μέθοδο του
ηλεκτροβελονισμού
Γράφει ο Κώστας Λιάτσικος, Διδάκτωρ Φυσικοπαθητικής, Κολεγίου Κλέιτον, ΗΠΑ
e-mail: liatsikos@gmail.com - www.holisticbeauty.gr

H

κυτταρίτιδα έχει επιπτώσεις σε περίπου 85% 90% των γυναικών όλων
των φυλών. Αν και δεν είναι ασθένεια, είναι ζήτημα αισθητικής ανησυχίας σε πολλές γυναίκες. Η φτωχή κυκλοφορία της λέμφου λόγω της
υπερβολής του λίπους, και της έλλειψης άσκησης ή της ρευστής διατήρησης
της λέμφου συμβάλλει στο σχηματισμό κυτταρίτιδας. Αυτό μπορεί να εξηγήσει
το σχηματισμό της σε μερικές γυναίκες που δεν είναι υπέρβαρες. Οι μέθοδοι
καταπολέμησης της κυτταρίτιδας είναι πολλές, συμπεριλαμβανομένου και του
ηλεκτροβελονισμού χωρίς βελόνες.

Τι είναι βελονισμός;

Ο βελονισμός είναι αρχαία μορφή κινεζικής ιατρικής που αναπτύχθηκε εκατοντάδες χρόνια πριν. Η κύρια μέθοδος λειτουργεί με την εισαγωγή των πολύ
λεπτών βελόνων στα σημεία που βρίσκονται κάτω από το δέρμα. Αυτά τα σημεία μπορούν επίσης να αντιμετωπιστούν με θέρμανση ή με ηλεκτρικό σφυγμό
(ηλεκτροβελονισμός), ή με λέιζερ.

Πώς λειτουργεί ο ηλεκτροβελονισμός

• Ο ηλεκτροβελονισμός βοηθά το σώμα να θεραπευθεί με την επιρροή ορισμένων φυσιολογικών αλλαγών.
• Υποκινεί τις καταλήξεις νεύρων, βελτιώνει τον τόνο και το μέγεθος πόρων των
αιμοφόρων αγγείων με τέτοιο τρόπο που αυξάνεται η κυκλοφορία του αίματος.
• Aνακουφίζει επίσης το σπασμό μυών και προκαλεί την απελευθέρωση ορισμένων ορμονών, όπως οι ενδορφίνες (φυσικό στεροειδές) που βοηθούν στη
μείωση του πόνου.
• Το όφελος του ηλεκτροβελονισμού ποικίλλει από ένα άτομο σε άλλο, αλλά γενικά η θεραπεία του ηλεκτροβελονισμού μειώνει τη σωματική πίεση, και αυξάνει γενικά την ενέργεια στο σώμα μας.
• Επιφέρει θεραπεία, ενισχύοντας τη φυσική ζωτικότητα και τις φυσικές άμυνες
του οργανισμού, με άλλα λόγια αποκαθιστά καλύτερα τη λειτουργία του ανθρώπινου σώματος

Ηλεκτροβελονισμός στη θεραπεία κυτταρίτιδας
Ο ηλεκτροβελονισμός μπορεί να είναι μια καλή εναλλακτική λύση για εκείνες
τις γυναίκες που επιθυμούν να επιλέξουν μια λιγότερο παρεμβατική μέθοδο
θεραπείας της κυτταρίτιδας. Είναι μια εντελώς ανώδυνη μέθοδος διότι δεν
χρησιμοποιούνται βελόνες οπότε δεν υπάρχει πόνος ή αίσθημα δυσφορίας.
Δεν υπάρχουν καθόλου παρενέργειες διότι πρόκειται αποκλειστικά και μόνο
για μια μέθοδο αυτοθεραπειας. Τα πρώτα αποτελέσματα φαίνονται σε περίπου
2 εβδομάδες, όπου παρατηρείται 30% ελάττωση της κυτταρίτιδας. Χρειάζονται
περίπου 5 συνεδρίες της 1 ώρας μέχρι να ολοκληρωθεί η θεραπεία.
Δεδομένου ότι η κυτταρίτιδα είναι κυρίως μια μεταβολική διαταραχή που περιλαμβάνει την εναπόθεση λίπους σε συγκεκριμένες περιοχές, ο ηλεκτροβελονισμός βοηθά να κινητοποιηθεί το κυκλοφορικό σύστημα στις επηρεασμένες
περιοχές. Είναι επίσης γνωστό ότι βελτιώνει τις μεταβολικές λειτουργίες των διαφορετικών κυττάρων στο σώμα. Αυτό βοηθά στην αποτοξίνωση του σώματος
δεδομένου ότι η βελτιωμένη κυκλοφορία μπορεί εύκολα να εκκρίνει τις τοξίνες
και τα απόβλητα μέσω των νεφρών. Από κοινού όλοι αυτοί οι μηχανισμοί ενεργούν για να δώσουν μια ομαλή εμφάνιση και μια σύσταση στις περιοχές του
σώματος που επηρεάζεται από την κυτταρίτιδα.

ΒΑΛΣΑΜΟΑΛΟΙΦΗ ΚΕΡΙΟΥ ΜΕ
ΑΙΘΕΡΙΑ ΕΛΑΙΑ & ΒΙΤΑΜΙΝΗ Ε
Ιδανική για ενυδάτωση, θρέψη και επανόρθωση δερμάτων επιρρεπή σε ξηροδερμία.
Επουλώνει και καταπραΰνει ερεθισμούς, αναζωογονεί ταλαιπωρημένα δέρματα, εμπλουτίζει με τα φυσικά συστατικά, ανακουφίζει, προστατεύουν και τονώνει το δέρμα.
Ελαιώνες Σακελλαρόπουλου: τ. 27310 81118
Holistic Life 37

ΓΙΑ ΛΕΠΤΟ ΔΕΡΜΑ ΜΕ ΡΥΤΙΔΕΣ
•Λήψη λευκών πρωτεϊνών και ελαιόλαδου
•8-14 ποτήρια νερό την ήμερα
•Υγρές τροφές
•Αλάτι στο φαγητό

ΓΙΑ ΧΑΛΑΡΟ ΔΕΡΜΑ
• Ζεστές βρασμένες τροφές
• Όχι επεξεργασμένοι υδατάνθρακες,
ζάχαρη, γλυκά, λιπαρά.
• Όχι ωμές και κρύες τροφές
• Όχι γεύματα αργά το βράδυ

Natural beauty εαλτη

Έξυπνες συμβουλές ομορφιάς & ευεξίας
Γράφει ο Κώστας Λιάτσικος, Διδάκτωρ Φυσικοπαθητικής, Κολεγίου Κλέιτον, ΗΠΑ (e-mail: liatsikos@gmail.com - www.holisticbeauty.gr)

Ά

νοιξη. Eίναι καιρός να ασχοληθούμε με τον εαυτό μας με πολύ
χαμηλό κόστος, και αυτό γιατί πλέον έχουμε στα χέρια μας πολλές
φυσικές μεθόδους πρόληψης και ομορφιάς. Ας δούμε αναλυτικά
τι μπορούμε να κάνουμε μόνοι μας για να τονώσουμε την ευεξία μας,
να ελαττώσουμε τις ρυτίδες, να δώσουμε λάμψη στο πρόσωπό μας και
βέβαια για τις γυναίκες να απαλλαχτούν εν μέρει από την κυτταρίτιδα και
μερικά κιλά χωρίς να καταβληθεί κάποιος ιδιαίτερος κοπος.
Καταρχήν να σημειωθεί ότι στην Ελλάδα διαθέτουμε τεράστια γκάμα βοτάνων που βοηθάμε
το κομμάτι της ευεξίας, της απώλειας βάρους και της ομορφιάς. η λουΐζα βοήθα πολύ στην
πέψη, το ταραξάκο (ή αλλιώς πικραλίδα) στην αποτοξίνωση του συκωτιού και κατά συνέπεια
στην υγεία του δέρματος. Το τίλιο, η πασιφλώρα βοηθούν στην καλή ποιότητα ύπνου. Μπορούμε να καταναλώνουμε 2-3 κούπες την ήμερα από τα παραπάνω αφεψήματα, υπογραμμίζοντας ιδιαίτερα και την αντιοξειδωτική τους δράση. Ας δούμε μερικά από τα βότανα και
ουσίες από τη φύση, τα οποία μάς δίνουν όλες τις παραπάνω δυνατότητες:

ΑΛΟΗ: Το θαυματουργό φυτό, όπως το έχει ονομάσει ο Διοσκουρίδης, μεταξύ των θερα-

πευτικών του ιδιοτήτων, έχει και αποτελέσματα στο κομμάτι της ομορφιάς και της απώλειας
βάρους. Στο κομμάτι της ομορφιάς, εξαιτίας των αντιοξειδωτικών ουσιών στο συμπυκνωμένο χυμό του που συντελούν στη λάμψη και την υγεία του δέρματος. Όσον αφορά την απώλεια βάρους, όπως όλοι γνωρίζουμε ο συμπυκνωμένος χυμός αλόης έχει ευεργετικά αποτελέσματα στο πεπτικό σύστημα και αυτό λόγω κάποιων ουσιών, οι οποίες μαλακώνουν τα κόπρανα και έτσι διευκολύνεται η αφόδευση, με αποτέλεσμα την αποκατάσταση του πεπτικού
συστήματος. Επιπλέον, η αλόη έχει και αποτοξινώτικες ιδιότητες, και βεβαίως ας μην ξεχνάμε
ότι για να έχουμε υγιές και όμορφο δέρμα, πρέπει να έχουμε ένα υγιές πεπτικό σύστημα.

ΛΙΠΑΡΑ ΟΞΕΑ: Τα λιπαρά οξέα από τα ψάρια (ωμέγα-3) έχουν παρά πολλούς ρόλους.
Ο βασικός όμως στο κομμάτι της ομορφιάς είναι ότι προστατεύουν τη μεμβράνη των κύτταρων.

ΓΛΥΚΟΡΙΖΑ: Ένα βότανο, πλούσιο σε αντιοξειδωτικά και φλαβονοειδη. Το χρησιμοποι-

ούσαν οι κινέζες πριγκίπισσες σε πολλές συνταγές ομορφιάς. Πλούσιο επίσης σε αμινοξέα,
τα όποια όπως γνωρίζουμε είναι δομικά συστατικά των πρωτεϊνών, οι οποίες βοηθούν στη
σύσφιξη του δέρματος. Έχει δυναμωτικές και αντιγηραντικες ιδιότητες.

ΠΕΡΟΥΒΙΑΝΗ ΡΙΖΑ: Είναι βότανο με ιστορία 2.000 ετών. Έχει δυναμωτικές ιδιότη-

τες και είναι πλούσιο σε αντιοξειδωτικές ουσίες. Στον πολιτισμό των Ίνκας ονομαζόταν ‘το
βότανο του σεξ’, γιατί αυξάνει τη λίμπιντο σε άνδρες και γυναίκες. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμο
στο γυναίκειο πληθυσμό γιατί πέρα των αντιοξειδωτικών ουσιών, δυναμώνει τον οργανισμό
τονώνοντας την ευεξία του. Επίσης διαθέτει πρωτεΐνες και λιπίδια για την ελαστικότητα του
δέρματος.

ΓΚΑΡΣΙΝΙΑ: Ένα βότανο άγνωστο σε μας γιατί η προέλευση του είναι από την νοτιο-

ανατολική Ασία, συγκεκριμένα την Καμπότζη. Βοήθα παρά πολύ στην απώλεια βάρους, και
αυτό γιατί εμποδίζει ένα ενζυμο το όποιο μετατρέπει την ενέργεια (θερμίδες) που παίρνουμε
από την τροφή μας σε λίπος. Έτσι το σώμα μας αναγκάζεται να χρησιμοποιήσει για λογούς
ενέργειας από το αποθηκευμένο λίπος, με αποτέλεσμα να αδυνατίζουμε.

ΓΥΡΗ ΛΟΥΛΟΥΔΙΩΝ: Δεν είναι η γύρη που όλοι γνωρίζουμε, η οποία προκαλεί
αλλεργίες. Είναι η γύρη που κάθεται χαμηλά στα λουλούδια. Θεωρείται ως η πλέον πλήρης
τροφή γιατί περιέχει σχεδόν τα πάντα από βιταμίνες και μεταλλικά στοιχεία. Στο κομμάτι της
ομορφιάς, συστήνεται λόγω της μεγάλης περιεκτικότητας σε αντιοξειδωτικές ουσίες.

ΠΡΟΠΟΛΗ: Τη γνωρίζουμε όλοι και έχει ιστορία 5.000 ετών, καθώς τη χρησιμοποιούσαν οι Σύριοι, και οι Έλληνες. Ο λόγος που τη συστήνουμε στο κομμάτι της ομορφιάς είναι
γιατί λόγω των αντιβιοτικών της ιδιοτήτων μπορεί να χρησιμοποιηθεί συμπληρωματικά σε
δερματικά προβλήματα.

ΤΑΡΑΞΑΚΟ: Η γνωστή πικραλίδα, είναι πολύ γνωστό ελληνικό βότανο Διαθέτει έντονη
αποτοξινωτική δράση, κυρίως στο συκώτι.
38 Holistic Life

Φυσικές τεχνικές
ομορφιάς προσώπου
ΜΑΣΚΑ ΑΥΓΩΝ για λίφτινγκ




Χτυπήστε ένα αυγό
Απλώστε σε πρόσωπο λαιμό και ντεκολτέ
Αφήστε 10 λεπτά
Επαναλάβετε και αφήστε τη μάσκα 20 λεπτά
Ξεπλύνετε το πρόσωπο σας

ΜΑΣΚΑ ΜΕ ΠΡΑΣΙΝΑ ΦΑΣΟΛΙΑ

για ενυδάτωση
• Μουλιάστε 12 ώρες φασολάκια
• Πολτοποιήστε τα
• Απλώστε το πολτό σε υγρό πρόσωπο
• Αφήστε τον πολτό να δράσει στο πρόσωπό σας
για 30 λεπτά.
Και στις δύο περιπτώσεις χρησιμοποιήστε συμπληρωματικά πολύ καλή υδατική κρέμα πρωί και
βράδυ.

ΓΙΑ ΠΡΗΣΜΕΝΑ ΒΛΕΦΑΡΑ

• Διαλύστε 2 κουταλιές της σούπας αλάτι σε μια
κούπα νερό
• Ρίξτε μέσα 2 ροδέλες αγγούρι και βάλτε τη κούπα το ψυγείο για 20 περίπου λεπτά
• Τοποθετήστε τις ροδέλες στα μάτια σας με τα
βλέφαρα κλειστά.
• Αφήστε τις 10 λεπτά

ΜΑΥΡΟΙ ΚΥΚΛΟΙ ΚΑΤΩ ΑΠΟ ΤΑ ΜΑΤΙΑ

• Βράστε φρέσκο γάλα μέχρι να πιάσει πέτσα
• Αφαιρέστε την πέτσα, τοποθετήστε τη σε ένα
πιάτο και αφήσετε 5 λεπτά στη κατάψυξη η 20
λεπτά στο ψυγείο
• Απλώστε τη γύρω από τα μάτια
• Ξεπλύνετε το πρόσωπό σας μετά από 20 λεπτά.

Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΝΕΟΤΗΤΑΣ
Άννα Μαρία Παπίρη
Κάθε άνθρωπος θέλει να δείχνει νέος και
ωραίος για πάντα. Είναι όντως πολύ εύκολο να το πετύχετε, αρκεί να γνωρίζετε
τις πραγματικές σας ανάγκες και να ανακαλύψετε πώς θα φροντίσετε τον εαυτό σας. Το βιβλίο αυτό
αποτελεί έναν μοναδικό οδηγό αντιγήρανσης, απαραίτητο σε
όλους, που κάνει τον χρόνο από εχθρό σύμμαχό.
Εκδόσεις Μίνωας: τ. 210 2711222
www.facebook.com/antiage.gr

Holistic Life 39

Βιοφυσική Διάγνωση και
Θεραπεία των Αλλεργιών
Γράφει η Κασσάνδρα Μουγιάκου, Ιατρός - Παθολόγος

Μ

όλις κυκλοφόρησε ένα βιβλίο ορόσημο
που αναφέρεται στη βιοφυσική διάγνωση
και θεραπεία των αλλεργιών. Συγγραφέας
του είναι ο Αυστριακός Παιδίατρος Peter Schumacher, ο οποίος αφού εργάστηκε για πολλά χρόνια
ως πανεπιστημιακός γιατρός, σε κάποια στιγμή της
ιατρικής του σταδιοδρομίας άρχισε να έχει αμφιβολίες σχετικά με την προσέγγιση της αλλοπαθητικής ιατρικής στην αντιμετώπιση των παθήσεων.
Τον απογοήτευσε το γεγονός ότι πολλοί από τους
ασθενείς που είχε θεραπεύσει, δεν κατάφεραν να
ανακτήσουν ή/και να διατηρήσουν την καλή τους
υγεία. Έχοντας κάνει αυτές τις συνειδητοποιήσεις
στράφηκε στην ολιστική ιατρική με τον εντελώς
εναλλακτικό της τρόπο σκέψης. Εδώ το πρότυπο
είναι όχι η καταστολή των συμπτωμάτων, αλλά η
ενίσχυση των θεραπευτικών δυνάμεων που κρύβει κάθε οργανισμός. Αρχικά ασχολήθηκε με μια
μέθοδο που βασιζόταν στη φυσική. Ξεκίνησε έτσι
μια εποχή σημαντικών αποκαλύψεων, όπως αναφέρει στην εισαγωγή του βιβλίου του. Η εφαρμογή
δε των γνώσεων, που κέρδισε μέσω της θεραπείας, επέφερε αποτελέσματα που παλιότερα θα θεωρούνταν απίστευτα και ανεξιχνίαστα.
Στο βιβλίο του παρουσιάζει με απλουστευμένο
τρόπο τις αρχές της κβαντικής φυσικής που εξηγούν το λόγο που οι ενεργειακές θεραπείες είναι
αποτελεσματικές. Αναφέρεται σε φαινόμενα που
επηρεάζουν τον οργανισμό μας και τον κάνουν
πιο ευάλωτο στις ασθένειες και ειδικότερα στις
αλλεργίες. Με λεπτομέρεια αναφέρεται σε όλες τις
μορφές αλλεργικών διαταραχών, δίνοντας άφθονο
υλικό από την πλούσια και πολυετή εμπειρία του.
Ο Peter Schumacher εξειδικεύτηκε στη μέθοδο του
βιοσυντονισμού BICOM. Επί σειρά ετών συνέλλεγε
δεδομένα από τις θεραπείες και διεξήγαγε κλινικές
μελέτες στους ασθενείς του για να διαπιστώσει
την αποτελεσματικότητα της κάθε θεραπευτικής
προσέγγισης. Συντέλεσε έτσι στην βελτίωση και
εξέλιξη της μεθόδου, ενώ ταυτόχρονα δίδασκε
σε συναδέλφους του, γιατρούς και φυσικοπαθητικούς, τον τρόπο διάγνωσης και αντιμετώπισης των
οξέων και χρόνιων αλλεργικών παθήσεων.
Προσωπικά, θεωρώ το βιβλίο αυτό ως τη “Βίβλο”
των αλλεργιών. Όταν πριν 12 χρόνια στράφηκα,
από ανάγκη, στη μέθοδο του βιοσυντονισμού,
λόγω της ατοπικής δερματίτιδας που είχε εμφανίσει η κόρη μου από τον πρώτο μήνα της ζωής της,
ζήτησα να μάθω περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη μέθοδο. Μου πρότειναν το συγκεκριμένο
βιβλίο και διαβάζοντάς το κατέληξα στο να αλλάξω και τη δική μου άποψη σχετικά με τα φαινόμενα
γύρω από την υγεία. Συνέβαλε βέβαια σε αυτό και
η επιτυχία των θεραπειών στην κόρη μου.
Η πολύ υψηλή αποτελεσματικότητα της μεθόδου
του βιοσυντονισμού BICOM στη θεραπεία των
διαφόρων μορφών αλλεργίας επιβάλλει την ενασχόλησή μας με αυτές τις παθήσεις. Άλλωστε, τις
τελευταίες δύο δεκαετίες ο αριθμός των αλλεργι-

κών ασθενών έχει σχεδόν τριπλασιαστεί. Δεκάδες
κλινικές μελέτες, με υψηλό επίπεδο απόδειξης,
αποδεικνύουν την επιτυχία της μεθόδου με τη
συσκευή BICOM τόσο στη διάγνωση όσο και στη
θεραπεία. Αυτό άλλωστε οδήγησε και το Ανώτερο
Δικαστήριο του Μονάχου στην αναγνώριση αυτής
της μορφής θεραπείας. Στις περισσότερες αλλεργικές αντιδράσεις το ποσοστό επιτυχίας της μεθόδου ξεπερνάει το 90%! Αυτό σημαίνει ότι 9 από 10
άτομα θα ιαθούν ή τουλάχιστον θα βελτιωθούν ως
προς τα αλλεργικά τους συμπτώματα.
Η εποχή της εαρινής αλλεργίας αρχίζει. Ήδη έχουν
παρουσιαστεί αλλεργικά συμπτώματα σε άτομα
που αντιδρούν στις κάμπιες και τη γύρη του πεύκου. Η ιδιομορφία της μεθόδου του βιοσυντονισμού είναι ότι χρειάζονται λιγότερες θεραπείες
όταν μπορεί να γίνει αποφυγή από την επαφή με
την αλλεργιογόνα ουσία. Αυτό σημαίνει ότι την
εποχή που το φυτό, που προκαλεί στον ασθενή αλλεργία, είναι ανθισμένο θα είναι πιο δύσκολη η θεραπεία. Για παράδειγμα, στην περίπτωση που έχει
κάποιος αλλεργία στη γύρη του πεύκου χρειάζονται συνήθως 1 - 2 θεραπείες για την εξάλειψή της.
Εάν όμως η θεραπεία γίνει την εποχή που η γύρη
του πεύκου βρίσκεται στην ατμόσφαιρα, γεγονός
που σημαίνει ότι δεν είναι δυνατή η αποφυγή της
επαφής με τη γύρη αυτή, μπορεί να χρειαστούν
και 3 θεραπείες. Ο ασθενής νιώθει ανακούφιση
των συμπτωμάτων του από την πρώτη φορά, αλλά
εάν το ποσοστό γύρης στον αέρα είναι πολύ υψηλό, τότε είναι πιθανό να νιώσει καλύτερα μετά τη
δεύτερη συνεδρία.
Υπάρχει εποχικότητα όσον αφορά την παρουσία
των φυτικών αλλεργιογόνων στον αέρα. Έτσι,
ανάλογα με τις κλιματικές συνθήκες, ο Φεβρουάριος είναι ο μήνας της αμυγδαλιάς, ο Μάρτιος του
πεύκου, ο Απρίλιος της λεύκας, της πασχαλιάς, της
λεμονιάς και νεραντζιάς, ο Μάιος της ελιάς, ενώ το
φημισμένο περδικάκι ταλαιπωρεί τα θύματα του
από τον Μάρτιο έως και τον Ιούνιο. Βέβαια υπάρχουν περίπου 100 κύρια αλλεργιογόνα, των οποίων
η γύρη προκαλεί συμπτώματα σε παιδιά και ενήλικες, όπως ρινίτιδα, επιπεφυκίτιτδα, ιγμορίτιδα,
δερματίτιδα, έκζεμα, εξάνθημα, κνησμό, άσθμα.
Μεταξύ άλλων, σημαντικά αλλεργιογόνα είναι τα
γρασίδια, τα ζιζάνια, τα αγρωστώδη, οι θάμνοι και
τα δέντρα αλλά και μύκητες που πολλαπλασιάζονται σε συνθήκες υγρασίας και ζέστης.
Ο βιοσυντονισμός BICOM είναι μια αξιόπιστη κι
αναίμακτη μέθοδος διάγνωσης των αλλεργιογόνων αλλά και φυσική και ανώδυνη μέθοδος
αποτελεσματικής αντιμετώπισης των αλλεργιών,
χωρίς παρενέργειες. Προτείνω ανεπιφύλακτα την
ανάγνωση του βιβλίου «Βιοφυσική Διάγνωση και
Θεραπεία των Αλλεργιών - Βιοσυντονισμός: Νέοι
Ορίζοντες στην Αντιμετώπιση των Ασθενειών» σε
όσους θέλουν να μάθουν περισσότερα σχετικά με
τα ενεργειακά φυσικά φαινόμενα που διέπουν τις
λειτουργίες και αντιδράσεις του οργανισμού.

ΒΙΟΦΥΣΙΚΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ & ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΩΝ ΑΛΛΕΡΓΙΩΝ
Peter Schumacher, Μ.D.
Βιοσυντονισμός: Νέοι Ορίζοντες στην Αντιμετώπιση των Ασθενειών
Εκδόσεις ΒΙΟΑΝΑΠΛΑΣΙΣ, τηλ. 210 6427527 - http://www.euzin.com.gr
40 Holistic Life

Πυρίτιο: ένα «άγνωστο»
αλλά απαραίτητο
στοιχείο!
Από την επιστημονική ομάδα της Med Melon

Δ

ε συμβαίνει ξαφνικά… χρειάζεται χρόνος για να γίνουν τα σημάδια
ορατά και στη συνέχεια ενοχλητικά. Φθαρμένα, θαμπά νύχια, αδύναμα
και άτονα μαλλιά που δύσκολα μακραίνουν και γεμίζουν σε κάθε μας
χτένισμα με τούφες τη βούρτσα μας. Μικρές και ενίοτε όχι και τόσο μικρές
ρυτίδες, εμφανίζονται πρόωρα δημιουργώντας μας την εντύπωση ότι η νιότη
απομακρύνεται όλο και περισσότερο από κοντά μας. Όταν δε, η φθορά των
οστών και των αρθρώσεων γίνεται πλέον ορατή, είμαστε σχεδόν σίγουροι ότι
ο χρόνος αρχίζει και μας δείχνει τα σημάδια του. Στη πραγματικότητα όμως το
πρόβλημα θα μπορούσε να αποδίδεται σε μια απλή έλλειψη πυριτίου ή οποία
διορθώνεται πολύ εύκολα.
Τι είναι το πυρίτιο;
Για πολλά χρόνια υπήρχε η άποψη πως πρόκειται για ένα ιχνοστοιχείο, αλλά
τα τελευταία 20 χρόνια έρευνες έχουν δείξει πως είναι στην πραγματικότητα
ένα δευτερεύον μακρο – στοιχείο. Με περισσότερο από 7gr στο σώμα μας
(σχεδόν το διπλάσιο της ποσότητας του σιδήρου), το πυρίτιο είναι ένα από
τα κορυφαία 10 φυσικά στοιχεία που υπάρχουν στο σώμα μας με μεγάλη βιολογική σημασία. Βρίσκεται σχεδόν παντού συμπεριλαμβανομένου και του
αίματος (περίπου 10mg/lt ισούται με το 1/10 του επιπέδου του ασβεστίου),
τα όργανα και τους ιστούς (οστά, τοιχώματα αγγείων, σπλήνα, τένοντες, μύες,
ήπαρ, πάγκρεας, νεφρά, ενδοκρινολογικό σύστημα, μάτια, δέρμα).
Γιατί το χρειαζόμαστε;
Διάφορες μελέτες τα τελευταία 20 χρόνια έχουν δείξει τη σημασία του πυριτίου στην ανθρώπινη βιοχημεία κατέχοντας πολλαπλούς ρόλους μέσα στο
σώμα. Εκτός από τη συμμετοχή του σε πολλές βιοχημικές διεργασίες, λειτουργεί ως συν-παράγοντας σε συγκεκριμένες ενζυμικές αντιδράσεις.
Οι πιο υψηλές συγκεντρώσεις πυριτίου βρίσκονται πάντα σε περιοχές υψηλής ασβεστοποίησης: π.χ. στα άκρα των οστών που αναπτύσσονται. Η συγκέντρωσή του σ’ αυτούς τους χώρους ποικίλλει ανάλογα με τις ανόργανες ουσίες, γι’ αυτό και η καλύτερα τεκμηριωμένη λειτουργία του πυριτίου είναι ότι
διευκολύνει τον εμπλουτισμό των οστών με ασβέστιο και μέταλλα. Αυτό σημαίνει ότι ο οργανισμός δε μπορεί να αφομοιώσει και να χρησιμοποιήσει το
ασβέστιο χωρίς την παρουσία του πυριτίου, ανάγοντάς το έτσι σε απαραίτητο
θρεπτικό στοιχείο για όσους έχουν προβλήματα οστεοπόρωσης. Βρίσκεται
στους ιστούς των τενόντων, του δέρματος, των μαλλιών και των νυχιών. Χάρις
στο πυρίτιο τα κόκκαλα, τα δόντια και οι τένοντες, στερεοποιούνται, δυναμώνουν και γυαλίζουν.
Κάνει τους μύες πιο γερούς, το αίμα πιο ζεστό και τα μαλλιά πιο γυαλιστερά.
Δυναμώνει όλες τις μεμβράνες, τους ιστούς των συνδέσμων, τα τοιχώματα
των αρτηριών, τα τοιχώματα του λάρυγγα, το εξωτερικό και εσωτερικό μέρος
των διαφόρων οργάνων του σώματος και τα τοιχώματα του πεπτικού σωλήνα. Δυναμώνει επίσης το δέρμα καθώς και τα νύχια.
Τα υψηλότερα επίπεδα βρίσκονται στο έμβρυο και μειώνονται με την ηλικία
σε τέτοιο βαθμό που τα εξωκυτταρικά επίπεδα μπορούν να μειωθούν έως και
80% στους ηλικιωμένους.
Η γήρανση ξεκινά βαθιά μέσα στα κύτταρα, που περιέχουν κολλαγόνο, το
συνδετικό στοιχείο που κυριολεκτικά «κρατά» όλα τα τμήματα του σώματος
ενωμένα! Καθώς τα χρόνια περνούν, το κολλαγόνο φθείρεται και χάνει τη φυσιολογική ελαστικότητά του, που έχει σαν αποτέλεσμα χαλαρή επιδερμίδα,
εξασθενημένα μαλλιά και εύθραυστα νύχια. Γνωρίζοντας ότι το πυρίτιο είναι
ένα από τα σημαντικότερα συστατικά του κολλαγόνου, μπορεί να προλάβει
αυτές τις επιπτώσεις της γήρανσης.
Πόσο χρειαζόμαστε και πού το βρίσκουμε;
Η ημερήσια απαίτηση υπολογίζεται σε 40mg στοιχειακού πυριτίου. Υπό ιδανικές συνθήκες μπορεί να προωθήσει την καλύτερη υγεία γι’ αυτό και θεωρείται
ένα από τα πιο χρήσιμα διατροφικά συμπληρώματα. Έρευνες έχουν δείξει ότι
η ημερήσια ανάγκη για να διατηρηθεί το σωστό επίπεδο πυριτίου στο σώμα
είναι αρκετά υψηλή (15-25mg στοιχειακού πυριτίου ανά ημέρα και μέχρι
40mg σε αποζημίωση (αναδιοργάνωση κολλαγόνου).
Το διοξείδιο του πυριτίου (silica) από το οποίο ο οργανισμός παράγει πυρίτιο
(silicon), δεν είναι ιδιαίτερα συχνό στις τροφές. Τείνει να συγκεντρώνεται σε
μέρη των φυτών, όπως είναι ο φλοιός, που εμείς σπανίως καταναλώνουμε. Γι’
αυτό και συνιστάται να καταναλώνονται με τη φλούδα τα φρούτα και τα χόρτα
που τρώγονται έτσι. Η πλουσιότερη πηγή πυριτίου που γνωρίζει η επιστήμη
σήμερα είναι το φυτό Equisetum Arvense (Εκουιζέτο) ή κοινώς πολύκομπο.
Holistic Life 41

Το πόσιμο θαύμα!
Κάνε την επιλογή σου, απόκτησε νεανικό
δέρμα, προστάτευσε τις αρθρώσεις σου!

Τ

ο κολλαγόνο είναι το κύριο συστατατικό των βασικών δομών του σώματος
και του συνδετικού ιστού. Αποτελεί πρωτεΐνη κλειδί του οργανισμού που με
την πάροδο του χρόνου μειώνεται με γρήγορους ρυθμούς, προκαλώντας το
φαινόμενο της γήρανσης. Αντιπροσωπεύει το 30% του συνόλου της πρωτεΐνης
του σώματος και το 75% της πρωτεΐνης που συνθέτει το δέρμα. Είναι συνεπώς
το βασικό συστατικό του δέρματος και της επιδερμίδας. Παίζει τεράστιο
ρόλο στην κατασκευή του σώματος γιατί είναι υπεύθυνο για την συνοχή,
την ελαστικότητα και την αναπαραγωγή του δέρματος, των χόνδρων των
αρθρώσεων αλλά και των οστών.
Το υδρολυμένο κολλαγόνο αποτελεί τη κορυφαία μορφή κολλαγόνου. Παράγεται μέσω της διαδικασίας της ενζυματικής υδρόλυσης ιστών κολλαγόνου.
Μέσω της υδρόλυσης το κολλαγόνο, το οποίο είναι μία από τις πιο γνωστές
επιμήκεις πρωτεΐνες, κόβεται σε πολλά μικρότερα κομμάτια (υδατοδιαλυτά - βιοδραστικά πεπτίδια) τα οποία όλα μαζί αποτελούν το υδρολυμένο κολλαγόνο.
Με αυτή τη μορφή είναι πολύ πιο εύκολα απορροφήσιμο από τον οργανισμό
και περιέχει 3 φορές περισσότερη ποσότητα προλίνης και γλυκίνης. Αυτά τα
αμινοξέα είναι απαραίτητα για τη σύνθεση νέου κολλαγόνου από τον οργανισμό και ενισχύουν τη σταθερότητα της δομής του κολλαγόνου στο χόνδρο
και τις αρθώσεις. Είναι μία εύπεπτη πρωτεΐνη κλειδί για τον οργανισμό μας και
όπως έχουν αποδείξει μακροχρόνιες έρευνες έχει πολλαπλά ευεργετικά αποτελέσματα άμεσα ορατά:
στους συνδέσμους & χόνδρους των αρθρώσεων αλλά και στον μεταβολισμό
των οστών
στη βελτίωση υφής και εμφάνισης του δέρματος & της επιδερμίδας (μείωση
ρυτίδων στο πρόσωπο)
στα μαλλιά & νύχια, καθώς τα δυναμώνει και τους δίνει λάμψη
στον έλεγχο του σωματικού βάρους
στη μείωση της κυτταρίτιδας
στις αθλητικές επιδόσεις καθώς προσφέρει άμεση αναπλήρωση & ανάπλαση
του μυικού ιστού
διότι αυξάνει τα επίπεδα της αυξητικής ορμόνης στον οργανισμό προσφέροντας καλύτερο ύπνο βοηθά στην αντιγήρανση

ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΔΕΡΜΑΤΟΣ & ΤΗΣ ΕΠΙΔΕΡΜΙΔΑΣ:
Το πόσιμο κολλαγόνο Collagen Pro-Active αυξάνει την
πυκνότητα των ινών και των ινοβλαστών (οι ινοβλάστες
είναι τα κύρια κύτταρα του δέρματος και είναι αυτά που
ευθύνονται για την παραγωγή κολλαγόνου). Η εξήγηση
αυτής της δράσης είναι ότι τα πεπτίδια του πόσιμου
κολλαγόνου έχουν ιδιότητες που επιδρούν θετικά στην
ανάπτυξη των ινοβλαστών, βελτιώνοντας την υγρασία
την απαλότητα και την ελαστικότητα του δέρματος και
δυναμώνοντας νύχια και μαλλιά.
Πληροφορίες: τηλ.: 213 0081 013
www.collagenpower.gr
42 Holistic Life

Holistic Life 43

Krill Oil

Ο βασιλιάς των Ωμέγα 3
Πηγή: Natural Medicine, Εκδόσεις Etra

Τ

α krill είναι οστρακοειδή σαν τις γαρίδες που συναντώνται κυρίως στις
θάλασσες της Αρκτικής και της Ανταρκτικής.. Βρίσκονται χαμηλά στη διατροφική αλυσίδα, κοντά στη βάση, εξαιτίας του ότι τρέφονται κυρίως
με φυτοπλαγκτόν και τα τρώνε οι φάλαινες, οι φώκιες, οι πιγκουίνοι, τα καλαμάρια και τα ψάρια. Το krill oil, το έλαιο που βρίσκεται στο krill, εξάγεται
και πωλείται ως διατροφικό συμπλήρωμα. Περιέχει ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, τα
οποία είναι ο κύριος λόγος για τον οποίο έχει γίνει δημοφιλές ως διατροφικό
συμπλήρωμα.
Ένας άλλος λόγος που το krill oil έχει γίνει δημοφιλές είναι επειδή περιέχει
ένα αντιοξειδωτικό που ονομάζεται ασταξανθίνη. Τα άλγη που τρώνε τα krill
παράγει την κόκκινη χρωστική ασταξανθίνη που δίνει στα krill και σε άλλα
οστρακοειδή όπως τους αστακούς και τις γαρίδες το κοκκινωπό χρώμα τους.
Η ασταξανθίνη είναι ένα αντιοξειδωτικό τύπου καροτενοειδούς που είναι πιο
ισχυρό από τη βήτα-καροτίνη, το λυκοπένιο και τη λουτεΐνη. Το krill oil περιέχει και άλλα αντιοξειδωτικά, όπως βιταμίνες Α και Ε και κανθαξανθίνη. Περιέχει επίσης ένα προσφάτως ανακαλυφθέν φλαβονοειδές με μια πρωτότυπη
μοριακή δομή. Τα φλαβονοειδή είναι ισχυρά αντιοξειδωτικά. Μέχρι τώρα δεν
είχαν βρεθεί πουθενά αλλού εκτός από φυτά – λαχανικά, φρούτα και άλγη.
Το krill oil μελετάται ως ένα φυσικό φάρμακο για την υψηλή χοληστερίνη. Σε
μια μελέτη σε 120 ανθρώπους δόθηκε krill oil, ιχθυέλαιο ή placebo. Το krill oil
μείωσε την LDL (την “κακή” χοληστερίνη) 34% και αύξησε την HDL (την “καλή”
χοληστερίνη) 43,5% σε σύγκριση με το placebo. Το ιχθυέλαιο μείωσε την LDL
4,6% και αύξησε την HDL 4,2%. Το krill oil μείωσε επίσης τα τριγλυκερίδια1.
Προκαταρκτική έρευνα προτείνει ότι το krill oil μπορεί να βοηθήσει στη μείωση των συμπτωμάτων του προεμμηνορρυσιακού συνδρόμου2. Μια μελέτη
που δημοσιεύθηκε στο Journal of the American College of Nutrition εξέτασε
το krill oil (300 mg καθημερινά) σε σύγκριση με placebo και βρήκε ότι το krill
oil ήταν αποτελεσματικό στη μείωση των συμπτωμάτων της αρθρίτιδας και
της φλεγμονής3. Το krill oil βελτιώνει επίσης τις εγκεφαλικές λειτουργίες, την
αντίληψη και τη διάθεση.
Σε αντίθεση με το ιχθυέλαιο, το krill oil έχει τα ωμέγα-3 στη μορφή των φωσφολιπιδίων – λιποσωμάτων που μεταφέρουν τα λιπαρά οξέα κατευθείαν στα
κύτταρα του σώματος. Επιστημονικές αποδείξεις έχουν δείξει ότι οι ασφαλέστεροι και πιο αποτελεσματικοί μεταφορείς των EPA και DHA είναι αυτά τα
φωσφολιπίδια. Στα ιχθυέλαια λείπουν αυτά τα φωσφολιπίδια. Αντίθετα έχουν
τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα στη λιγότερο ευεργετική μορφή των ελεύθερων τριγλυκεριδίων. Τα φωσφολιπίδια είναι σημαντικά, διότι είναι οι δομικοί λίθοι
των κυτταρικών μεμβρανών ρυθμίζοντας την κυτταρική μεταφορά με το να
λειτουργούν σαν “φύλακες εισόδου”. Σε αυτό τον ρόλο προστατεύουν τις κυτταρικές μεμβράνες από την επίθεση των ελευθέρων ριζών.
Αυτή η μοναδική σχέση ανάμεσα στα φωσφολιπίδια και στα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα διευκολύνει πάρα πολύ το πέρασμα των μορίων των λιπαρών οξέων
μέσα από το εντερικό τοίχωμα. Αυτό βοηθά τον ανθρώπινο οργανισμό με δύο
τρόπους: Κάνει τα ωμέγα-3 στο krill oil σημαντικά πιο βιοδιαθέσιμα από ό, τι
αυτά στο ιχθυέλαιο, επιτρέποντας στο EPA και DHA να μπουν κατευθείαν στα
κύτταρα και βελτιώνει την αναλογία των ωμέγα-3 προς τα ωμέγα-6.
Ένα άλλο σημαντικό γεγονός είναι ότι το κυρίαρχο φωσφολιπίδιο στο krill oil
είναι η φωσφατιδυλική χολίνη, που αποτελείται κατά ένα μέρος από χολίνη.
Πολυάριθμες μελέτες έχουν δείξει τη σημασία της χολίνης στην ανάπτυξη
του εγκεφάλου, στη μάθηση και στη μνήμη. Στην πραγματικότητα η χολίνη
είναι ιδιαίτερα σημαντική για την ανάπτυξη του εγκεφάλου του εμβρύου και
του βρέφους σε έγκυες και σε μητέρες που θηλάζουν. Η χολίνη είναι πρόδρομος του νευροδιαβιβαστή ακετυλοχολίνη (που στέλνει νευρικά σήματα στον
εγκέφαλο) και της τριμεθυλγλυκίνης (που προστατεύει το συκώτι). Το krill oil
υπερέχει του ιχθυελαίου. Το krill oil προσφέρει πολύ καλύτερη απορρόφηση
από ό, τι το ιχθυέλαιο. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί κάποιος να πάρει το 1/5 της
δόσης. Τα φωσφολιπίδια αυξάνουν τη βιοδιαθεσιμότητα των ωμέγα-3. Το krill
oil προσφέρει εξαιρετική αντιοξειδωτική προστασία. Περιέχει ασταξανθίνη, η
οποία μας προστατεύει από τη βλάβη των ελευθέρων ριζών. Το krill oil περιέχει υψηλότερες ποσότητες ασταξανθίνης από το ιχθυέλαιο.
Τα krill βρίσκονται στη βάση της διατροφικής αλυσίδας και μαζεύονται μακριά
από τη μόλυνση στα νερά της Ανταρκτικής. Έτσι δεν έχει κανείς να ανησυχεί
για τα βαρέα μέταλλα ή άλλες τοξίνες που το χαμηλής ποιότητας ιχθυέλαιο
μπορεί να περιέχει.
Το krill oil βοηθά στις ακόλουθες καταστάσεις: χοληστερίνη, καρδιαγγειακή
ασθένεια, αρθρίτιδα, κατάθλιψη, προεμμηνορρυσιακό σύνδρομο.
44 Holistic Life

Holistic Life 45

Έχετε ακούσει για την
Κβαντική Βιοανάδραση
και το Βιοσυντονισμό;
Γράφει η Δρ. Βιολέττα Αννίνου, Ph.D.

Β

ιο σημαίνει ζωή. Ανάδραση σημαίνει παροχή πληροφορίας. Συνεπώς η
βιοανάδραση είναι ένα εργαλείο που παρέχει διαφορετικές πληροφορίες για τις ζωτικές παραμέτρους της υγείας και του στρες. Ο ορισμός
του βιοσυντονισμού αναφέρει ότι πρόκειται για την τεχνική στην οποία ο θεραπευτής χρησιμοποιεί μία ιατρική συσκευή νευροφυσιολογιας για να αναλύσει τα ηλεκτρομαγνητικά κύματα του ασθενή και να τα μεταβάλει πριν τα
επιστρέψει στο σώμα, ώστε να βοηθήσει το σώμα να εναρμονιστεί και να
ισορροπήσει από το στρες του. Στα νοσοκομεία χρησιμοποιούνται ηλεκτροεγκεφαλογραφήματα (EEG), ηλεκτροκαρδιογραφήματα (ECG), καθώς επίσης
Υπέρηχοι, Μαγνητικές (MRI) και Αξονικές (CT) τομογραφίες. Η βιοανάδραση
χρησιμοποιείται διαγνωστικά και θεραπευτικά σε νοσοκομεία των Ηνωμένων
Πολιτειών για περισσότερα από 80 χρόνια για τον εντοπισμό του στρες, για
την μείωση του στρες και για την διαχείριση πόνου.
Με την συσκευή κβαντικής βιοανάδρασης μπορούμε να μετρήσουμε την αντιδραστικότητα για περισσότερες από 11.000 διαφορετικές βολτομετρικές συχνότητες, που καταδεικνύουν συγκεκριμένα στρεσογόνα, τα οποία μπορούν
να επηρεάσουν την υγεία και την ευεξία μας.
Η συσκευή κβαντικής βιοανάδρασης είναι σχεδιασμένη για τον εντοπισμό, τη
μείωση και τη διαχείριση του στρες. Δεν κάνει διάγνωση, είναι διαβαθμισμένη
ώστε να ανιχνευει και να μετρά τις ελάχιστες, ανεπαίσθητες ηλεκτρικές αντιδράσεις. Η ασθένεια αρχίζει όταν ένα στρεσογόνο ή ένας εισβολέας προκαλεί την διακοπή στην ροή της ενέργειας. Το σθένος γίνεται τώρα α-σθένεια.
Πολλές από τις αιτίες ασθενειών που μας πλησιάζουν βρίσκονται κάτω από το
επίπεδο της συνειδητής επίγνωσης.
Όταν βιώνουμε στρες, το αυτόνομο νευρικό μας σύστημα ενεργοποιείται, ο
ρυθμός της καρδιάς αυξάνεται, οι επινεφρίδιοι αδένες παράγουν αδρεναλίνη και κορτιζολη, κάτι που θέτει σε κίνδυνο το ανοσοποιητικό σύστημα και
επίσης εμπλέκεται με την πέψη. Αυτός ο μηχανισμός που αναπτύσσεται κατά
την διάρκεια του στρες δεν μας εξυπηρετεί αν λειτουργεί συνεχόμενα, αλλά
οδηγεί σε χρόνιες ασθένειες.

Τι είναι η Υγεία;

Υγεία είναι η άνεση στη ροή ενεργειας. Προσλαμβάνουμε θρεπτικά συστατικά, αέρα, νερό, μεταλλικά στοιχεία, αμινοξέα, λιπαρά, υδατάνθρακες, σκέψεις,
ιδέες, φιλία, αγάπη, σεβασμό, ψυχικούς ερεθισμούς, πνευματικούς ερεθισμούς και πλήθος άλλων θρεπτικών συστατικών. Αποτοξινωνόμαστε και αποβάλλουμε ούρα, αναπνοή, εκπνοή, κόπρανα, βλέννα, ιδρώτα, εμμηνόρροια,
άσχημα αισθήματα, καθηλώσεις, εθισμούς, μανίες, ψυχαναγκασμούς, πνευματικές αμφιβολίες, και πλήθος άλλων εκκρίσεων. Η ζωή είναι ένας κύκλος πρόσληψης, μάσησης, απορρόφησης, ή απόρριψης, προσομοίωσης, παραγωγής
τοξινών, αποτοξίνωσης και πάλι από την αρχή. Αυτή είναι η ανάγκη της επιβίωσης. Προσθέστε σε αυτό την ανάγκη για αναπαραγωγή και τις σεξουαλικές
μας ανάγκες. Όλο αυτό καταλήγει σε μία πολύ περίπλοκη ροή ενεργειών σε
κύκλους από και προς το σώμα.
Τα επίπεδα του ατόμου είναι το σώμα, ο νους, το πνεύμα, το κοινωνικό και το
περιβαλλοντικό. Είναι αδύνατο να διαχωριστούν ή να γνωρίζει κανείς πού αρχίζει το ένα και πού σταματά το άλλο. Συνεπώς, αυτά τα μέρη δεν μπορούν να
μειωθούν ή να αναλυθούν χωριστά. Όταν υπάρχει άνεση στην ροή των πραγμάτων σε αυτά τα επίπεδα το άτομο βρίσκεται σε κατάσταση υγείας. Έτσι, η
Υγεία είναι η άνεση ροής σε όλα τα επίπεδα.
Η συσκευή κβαντικής βιοανάδρασης είναι υποστηρικτική και τίποτα από όσα
αναφέρονται σε αυτό το κείμενο δεν προορίζεται για να προσφέρει οδηγίες
διάγνωσης ή θεραπείας για καμία αρρώστια ή ασθένεια, ούτε αντικαθιστά κάποια θεραπεία που προτάθηκε από γιατρό.
Ο ρόλος του γιατρού είναι η διάγνωση. Ο ρόλος του ειδικού κβαντικής βιοανάδρασης είναι να μειώσει το στρες της οπιαδηποτε διάγνωσης. Ο στόχος είναι
να υποστηρίξει τον πελάτη για να διαχειριστεί το στρες που προκύπτει από
την διάγνωση που θα του κάνει ο γιατρός. Ο Αμερικανικός Ιατρικός Σύλλογος (American Medical Association) αναγνωρίζει ότι περισσότερο από το 85%
όλων των ασθενειών προκαλείται από στρες και ψυχοσωματικές διαταραχές.
Όταν το σώμα επιβαρύνεται από αδιαχείριστο ψυχικό και συναισθηματικό
στρες, τότε αδυνατεί. Αυτά τα στρεσογόνα είναι η αιτιακή ρίζα των ζητημάτων
της υγείας μας. Όταν το στρες από αυτά τα ζητήματα συσσωρεύεται, το σώμα
συντρίβεται, νοσεί και α-σθενεί.
46 Holistic Life

Holistic Life 47

Έκζεμα - ατοπική δερματίτιδα
Η αντιμετώπιση με το ρυθμιστή ηλεκτρομαγνητικής ενέργειας
Γράφει η Δρ. Ανδρούλλα Σπίριτου Κοντίδου M.D. Δερματολόγος-Αφροδισιολόγος- Δερματοχειρουργός - Aισθητική ιατρική
Επιστημονικός σύμβουλος και αντιπρόσωπος της Bemer Group Int. Eλλάδας και Κύπρου

Η

λέξη έκζεμα προέρχεται από την ελληνική
λέξη εκ-ζέω, δηλαδή δημιουργώ φλεγμονή
στο δέρμα. Συνήθως χαρακτηρίζεται από κνησμό, ερυθρότητα, ξηρότητα, απολέπιση και φλεγμονή. Η ακριβής αιτιολογία του εκζέματος δεν είναι γνωστή. Μπορεί να είναι γενετική (κληρονομική ή ενδογενής) ή να προκληθεί από κάποιο περιβαλλοντικό
παράγοντα (εξωγενής) ή και από τα δύο. Ένας στους
δέκα ανθρώπους πάσχει από έκζεμα (δερματίτιδα), σε
κάποια περίοδο της ζωής του. Μπορεί να εμφανιστεί
σε οποιαδήποτε ηλικία, αλλά συνήθως το έκζεμα
εμφανίζεται στους πρώτους μήνες ζωής, με ελαφρώς
μεγαλύτερη συχνότητα στα αγόρια από ότι στα
κορίτσια, και εξαφανίζεται στο 75% των παιδιών κατά
την εφηβεία.
Τον κύριο εκπρόσωπο του ενδογενούς εκζέματος
αποτελεί το ατοπικό έκζεμα. Προσβάλλει το 5% των
παιδιών ηλικίας κάτω των 6 μηνών και το 9-10% των
παιδιών ηλικίας 6-13 ετών. Η ατοπική δερματίτιδα με
αυξημένη IgE και ειδικά IgE ορού συνδυάζεται με άλλες εκδηλώσεις ατοπίας, όπως αλλεργική ρινίτιδα ή
επιπεφυκίτιδα ή άσθμα. Όταν τα επίπεδα της IgE ορού
είναι φυσιολογικά, η ατοπική δερματίτιδα δεν συνοδεύεται από άλλες εκδηλώσεις ατοπίας. Οι παράγοντες που προκαλούν το ατοπικό έκζεμα στα γενετικά
προδιατεθειμένα άτομα είναι οι ερεθιστικές ουσίες,
όπως τα απορρυπαντικά, το σαπούνι, τα μάλλινα ή νάιλον υφάσματα, ο έντονος ιδρώτας ποδιών (αθλητικά
παπούτσια), η θέρμανση (ιδίως όταν δεν ενυδατώνεται συστηματικά το δέρμα), ο πυρετός και γενικότερα
η εξάντληση του ανοσοποιητικού συστήματος, αλλά
και διάφορα αλλεργιογόνα. Συχνά αλλεργιογόνα είναι οι τροφές από γάλα αγελάδας, το αυγό (σε παιδιά
κάτω των 18 μηνών), το τυρί, η σόγια, η σοκολάτα, ο
καφές, το γιαούρτι, οι ξηροί καρποί, τα ψάρια, το τρίχωμα της γάτας, το σάλιο σκυλιών και γάτων, τα φτερά, τα ακάρεα της οικιακής σκόνης, η γύρη, κ.ά.
Πώς μπορούν να βοηθηθούν αυτά τα άτομα; Ένα τρίμηνο αποκλειστικός θηλασμός με μητρικό γάλα, και η

48 Holistic Life

λήψη προ-βιοτικών με Lactobacillus Rhamnosus έναν
μήνα πριν και τρεις μήνες μετά τον τοκετό περιορίζουν σημαντικά την εμφάνιση του εκζέματος.
Ακόμα, η χρήση της θεραπείας με ρυθμιστή ηλεκτρομαγνητικής ενέργειας περιορίζει την εμφάνιση ή και
θεραπεύει άμεσα την ατοπική δερματίτιδα. Ο ρυθμιστής ηλεκτρομαγνητικής ενέργειας βελτιώνοντας τη
ροή του αίματος και τη μικροκυκλοφορία σε όλο τον
οργανισμό, βοηθά στην αιμάτωση των οργάνων τονώνοντας τον μηχανισμούς τους, και επιτυγχάνει τη
ρύθμιση του μηχανισμού λειτουργίας ολόκληρου του
οργανισμού, δημιουργώντας γενική ανανέωση και
αποτοξίνωση. Εξισορροπεί το ανοσοποιητικό σύστημα και ο οργανισμός μας γίνεται πιο ανθεκτικός έναντι
των ασθενειών και των αλλεργιογόνων.
Επιπλέον σε δύσκολα περιστατικά χρησιμοποιούνται
τοπικά κορτικοστεροειδή, τα οποία περιορίζουν τη
φλεγμονή, αλλά πρέπει να αποφεύγεται η παρατεταμένη χρήση τους, γιατί οδηγούν σε δερματική ατροφία, δημιουργούν ραγάδες, το «πρόσωπο φεγγαριού», ή ακόμη επιφέρουν διαταραχή των επινεφριδίων.
Οι τοπικοί αναστολείς της καλτσινευρίνης, όπως τα
Tacrolimus και Pimecrolimus (Elidel), δεν έχουν αυτές
τις ανεπιθύμητες ενέργειες και μπορούν επίσης να
χρησιμοποιούνται. Ακόμα, ο συνδυασμός του ρυθμιστή ηλεκτρομαγνητικής ενέργειας και της φαρμακευτικής αγωγής μάς προσφέρει άμεσα αποτελέσματα με
πλεονεκτήματα, συντομεύει το χρόνο θεραπείας των
φαρμάκων και αποτοξινώνει τον οργανισμό από τις
παρενέργειές τους.
Εναλλακτική ή συμπληρωματική θεραπεία αποτελεί η
θεραπεία SLT Bemer (συνδυαστική φυσική αγγειακή
θεραπεία με μονοχρωματικό κόκκινο φως στα 660
nm) σε διάφορα περιστατικά ως μονοθεραπεία με εμφανή και άμεσα αποτελέσματα.
Θεραπευτικό καταφύγιο στις σοβαρές περιπτώσεις
της νόσου αποτελούν οι συστηματικές θεραπείες,
όπως η φωτοθεραπεία (UVA-UVB, UVA1, UVB στενού
φάσματος) 2-3 φορές την εβδομάδα, και μετά την ηλι-

κία των 8 ετών, η κυκλοσπορίνη, η αζαθειοπρίνη, οι
ανοσοσφαιρίνες, η κορτιζόνη και η ιντερφερόνη.
Για την αντιμετώπιση της ατοπικής δερματίτιδας ο
ασθενής μπορεί να χρησιμοποιήσει και άλλες μεθόδους στο σπίτι, όπως χλιαρά λουτρά με σαπούνι ή με
γέλη με ουδέτερο Ph, ενυδάτωση με χρήση γαλακτώματος τρεις φορές την ημέρα ή τοπικά μαλακτικά, με
αραχιδέλαιο ή βαζελίνη, τοπικούς ενυδατικούς παράγοντες όπως η ουρία ή το οξείδιο του ψευδαργύρου,
σωστή ένδυση, ρούχα από βαμβάκι, μετάξι ή πολυεστέρα με λεπτές ίνες. Σημαντικότατη είναι η πρόληψη
μέσω της ενημέρωσης για τη σωστή φροντίδα του
δέρματος. Επίσης η χρήση του ρυθμιστή ηλεκτρομαγνητικής ενέργειας συμβάλλει στη σωστή λειτουργία
των κύτταρων, των ορμονών της ΑΤΡ (ενέργειας του
κυττάρου) και της ανταπόκρισης και ανθεκτικότητας
του οργανισμού μας στο έκζεμα και όχι μόνο.
Βιβλιογραφία

Paul C, Cork M., Rossi A.B., er al. Safety and tolerability of 1% pimecrolimus cream among infants: experience with 1133 patients treated for up
to 2 years. Pediatrics 2006; 117: 118-128.
Cerio R. Eczema/Dermatitis. In: Jaσckson W.F. Colour guide to the diagnosis and management of Allergic Disorders. Mosby-Wolfe Medical
Communications, London,
Times Mirror International Publishers Ltd 1997.
Banzer, W. (2001) Good quality management of BEMER 3000 application
– referring to a multi – centric study. In:
O.Braun- - Falco G. Plewig dermatology dermatitis and eczema 346-362
Liden S(1986) Concast dermatitis Semin dermatol 5:213-306
Wolf A Kafka (editor), 2nd Int. World Congress Bio-Electro-Magnetic-Energy-Regulation, Emphyspace 2:24-6
Michaelis, H. (2001) The (placebo-controlled) effect of pulsed (BEMER
3000 typed) electromagnetic fields on human peripheral blood flow
characteristics. In: Wolf A Kafka (editor), 2nd Int. World Congress BioElectro-Magnetic-Energy- Regulation, Emphyspace 2:29-31
Klopp, R. and Niemer, W. (2007); The effect of a pulsed electromagnetic
field with special vasomotoric stimulation on a functional disorder in
microcirculation. komplement.integr.med. 08, 47-53
summary: By treatment with BEMER plus system characteristics of microcirculation become decisively positive changed.
Klopp r (2008); Comparison between immediate effect of an electromagnetic BEMER-field and an electromagnetic BEMER plus-field on change
of characteristics within the superficial microvessels network in the subcutis of elderly male volunteers.; isbn 978-3-033-01464-0; p454-455.

Ενεργοποίηση
νερού με το
σύστημα Plocher
Γράφει ο Νίκος Παπαντώνης, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός ΕΜΠ, MSc

Η

ποιότητα του νερού που πίνουμε αποτελεί πολύ σημαντικό παράγοντα για
την υγεία μας και έχει δυο πτυχές: τη χημική και την ενεργειακή. Το σύνηθες
και κοινό είναι να ασχολούμαστε μόνο με την πρώτη (τη χημική) και να παραβλέπουμε τη δεύτερη (την ενεργειακή) πτυχή.
Για το σκοπό αυτό η επεξεργασία του νερού περιορίζεται στην χημική απομάκρυνση ρύπων, όπως χλώριο, βαρέα μέταλλα, παθογόνα μικρόβια κλπ και το μέσο αξιολόγησης των μεθόδων αυτών φιλτραρίσματος είναι η χημική ανάλυση του νερού.
Το αποτέλεσμα αυτών των μεθόδων επεξεργασίας είναι η παραγωγή νερού καθαρού από χημική άποψη, πλήρως όμως υποβαθμισμένου ενεργειακά.
Σύμφωνα όμως με πρωτοποριακές μελέτες μεγάλων επιστημόνων, οι οποίες απέδειξαν ότι το νερό έχει μνήμη, οι συχνότητες των ρύπων παραμένουν στο νερό
ακόμα και μετά την απομάκρυνσή τους με κάποια μέθοδο επεξεργασίας.
Αυτό μας είναι γνωστό και από την ομοιοπαθητική. Στο ομοιοπαθητικό σκεύασμα η
φυτική ή ορυκτή ουσία έχει υποστεί τέτοια αραίωση ώστε να μην ανιχνεύεται πλέον
με χημικό τρόπο. Αυτός είναι και ο λόγος που η συμβατική ιατρική τα θεωρεί “placebo” καθώς δεν μπορεί να ανιχνεύσει τίποτα σε χημικό επίπεδο. Η επίδραση της
ομοιοπαθητικής είναι όμως σε ενεργειακό επίπεδο, δεν είναι η ουσία που επιδρά
αλλά η συχνότητά της.
Με τον ίδιο τρόπο το νερό διατηρεί στο ενεργειακό του φάσμα όλες τις συχνότητες
των ουσιών με τις οποίες ήρθε σε επαφή, άρα και των βλαβερών ουσιών τις οποίες
μπορούμε να απομακρύνουμε μεν σε χημικό επίπεδο, παραμένουν όμως οι συχνότητές τους σε ενεργειακό επίπεδο.
Το γεγονός αυτό αποτελεί από τη μία πρόβλημα και από την άλλη τη βάση για την
επίλυση του προβλήματος του νερού.
Η λύση είναι η ενεργοποίηση του νερού, η αύξηση του ενεργειακού του επιπέδου
που προκαλεί το «σβήσιμο» των αρνητικών συχνοτήτων. Όταν αυξηθεί η ενέργεια
του νερού γίνεται ένα «reset» στην κβαντο-ηλεκτροδυναμική του κατάσταση, από
τη μία χάνονται οι βλαβερές συχνότητες και από την άλλη ενεργοποιούνται οι φυσικές συχνότητες του νερού πηγής, του νερού όπως ήταν στην πηγή πριν αρχίσει το
μεγάλο του ταξίδι προς τη βρύση του σπιτιού μας.
Το σύστημα Plocher το οποίο εφευρέθηκε το 1980 από το Γερμανό μηχανικό Ρόλαντ Πλόχερ στηρίζεται πάνω στο συσσωρευτή οργόνης του Βίλχελμ Ράιχ (ανακάλυψη της οργόνης), ενσωματώνοντας στοιχεία από τα ευρήματα των μεγάλων
ερευνητών Νίκολας Τέσλα (μεταφορά πληροφορίας) και Βίκτωρ Σαουμπέγκερ
(στροβιλισμός-περιδίνηση νερού/ενέργειας). Χρησιμοποιώντας τη συσκευή αυτή
έχει γίνει δυνατή η μεταφορά ή αντιγραφή της συχνότητας οποιασδήποτε ουσίας
σε άλλες ουσίες.
Ο καταλύτης νερού Plocher, ο οποίος έχει ενεργοποιηθεί με το σύστημα Plocher,
ακουμπάει απλώς πάνω στη σωλήνα νερού ή τη βρύση και περνάει στο νερό συνεχώς ενέργεια και τις θετικές φυσικές συχνότητες του νερού πηγής.
Το αποτέλεσμα είναι η κρυσταλλική δομή του νερού να ομαλοποιείται, το νερό να
μαλακώνει και να βελτιώνεται γευστικά, να γίνεται ελκυστικό για τα κύτταρα του
οργανισμού μας και να πίνουμε αυθόρμητα περισσότερο νερό, να χρησιμοποιούμε μειωμένη ποσότητα απορρυπαντικών, καθαριστικών και σαμπουάν, να έχουμε
μαλακά και λαμπερά πλυμένα ρούχα και καλύτερη υγεία και όψη του δέρματος και
των μαλλιών.
Επίσης, το ενεργοποιημένο νερό έχει μειωμένη επιφανειακή τάση, μειώνεται ο χρόνος εξάτμισής του, έχει υψηλό ενεργειακό φορτίο και έχουν σβηστεί οι αρνητικές
συχνότητες (πληροφορίες) των ρύπων του.
Κατά την ενεργοποίηση του νερού με το σύστημα Plocher δεν συμμετέχει κανενός
είδους δευτερογενής ενέργεια, δηλαδή ηλεκτρισμός, μαγνητισμός, χημεία. Η δράση του καταλύτη Plocher είναι στο πρωτογενές αιθερικό-κοσμικό επίπεδο και για το
λόγο αυτό δεν έχει όριο διάρκειας ζωής, συντήρηση και αναλώσιμα.
Η δράση του καταλύτη αποδεικνύεται επιστημονικά τόσο σε χημικό όσο και σε
ενεργειακό επίπεδο, με χημική ανάλυση του νερού, μικροσκοπικές αναλύσεις του
νερού, αυροφωτογράφηση Kirlian και κινησιολογία.
Ο συνδυασμός του καταλύτη νερού Plocher με ένα φυσικό φίλτρο ενεργού άνθρακα μετατρέπει το νερό της βρύσης μας σε ένα χημικά καθαρό και ενεργειακά ζωντανό νερό πηγής!
Holistic Life 49

Η δυσκοιλιότητα μπορεί να είναι απόρροια άλλου σοβαρού προβλήματος υγείας του οργανισμού ή πάλι μπορεί να υφίσταται και
από μόνη της. Για τον λόγο αυτό πρέπει ο εκάστοτε θεράπων, να ελέγξει τη πηγή του προβλήματος πριν προχωρήσει σε οποιαδήποτε
αγωγή. Καταπολεμήστε τη, διορθώνοντας τις διατροφικές σας συνήθειες, προσθέτοντας άσκηση στη ζωή σας, καταπολεμώντας τις
αιτίες του άγχους σας.

ΗεαNatural Healing

Αντιμετωπίστε τη δυσκοιλιότητα
με τη βοήθεια της Χειροπρακτικής

Η

καλή λειτουργία του εντέρου είναι σημαντική γιατί σημαίνει ότι έχουμε ένα σωστό υγιές
απεκκριτικό σύστημα. Η δυσκοιλιότητα είναι
ίσως η πιο συχνή διαταραχή του πεπτικού μας συστήματος. Είναι μία κατάσταση οξεία ή χρόνια που οδηγεί
στη μείωση του ρυθμού των κενώσεων. Δυσκοίλιος
θεωρείται αυτός που οι κενώσεις του περιορίζονται
σε λιγότερο από τρείς φορές την εβδομάδα, που τα
κόπρανα είναι σκληρά, μικρού μεγέθους και στεγνά.
ΑΣ ΔΟΥΜΕ ΤΙ ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ
Όταν το περιεχόμενο που βρίσκεται στο παχύ έντερο δεν μπορεί να προωθηθεί καταλλήλως ένας από
τους λόγους είναι, γιατί έχουν μειωθεί οι περισταλτικές κινήσεις του εντέρου. Πολλοί το αποκαλούν και
τεμπέλικο έντερο. Υπάρχουν επίσης και άλλες αιτίες
που εμποδίζουν την ομαλή διέλευση του περιεχομένου του εντέρου. Αν η κατάσταση παραμείνει για
αρκετό χρονικό διάστημα χωρίς να ερευνηθεί η αιτία, θα υπάρξουν χωρίς αμφιβολία επιπλοκές όπως,
δημιουργία αιμορροϊδων, ραγάδες του δακτυλίου,

50 Holistic Life

εκκολπώματα, πρόπτωση του ορθού, κοπρόλιθοι κ.α.
Η δυσκοιλιότητα θεωρείται από αρκετούς ως η κύρια
αιτία πολλών ασθενειών.
ΑΙΤΙΕΣ ΤΗΣ ΕΜΦΑΝΙΣΗΣ ΤΗΣ ΔΥΣΚΟΙΛΙΟΤΗΤΑΣ
Η διατροφή, είναι σημαντικός παράγοντας. Το άτομο
που τρέφεται σωστά παίρνει από τις τροφές τα θρεπτικά συστατικά που έχει ανάγκη ο οργανισμός του,
δηλαδή τις πρωτεΐνες, τις βιταμίνες, τα μέταλλα που
χρειάζεται το σώμα του για να έχει υγεία και ζωτικότητα. Αν δεν τρέφεται σωστά, σύντομα το σώμα του θα
διαμαρτυρηθεί εμφανίζοντας διάφορα προβλήματα.
Η άσκηση ή μία φυσική δραστηριότητα είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την απορρόφηση και διανομή
των θρεπτικών συστατικών που καταναλώνει ένα
άτομο, ενώ ταυτόχρονα επιταχύνει την διέλευση της
τροφής μέσα από τον πεπτικό σωλήνα. Σύμφωνα με
διαπίστωση που έγινε και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Scandinavian Journal of Gastroenterology τον Απρίλιο του 2005, παρατηρήθηκαν σημαντικές διαφορές
σε άτομα στα οποία προτάθηκαν ασκήσεις και που

Γράφουν η Ελένη Σκαρπαθάκη, Δρ Χειροπρακτικής &
ο Σταύρος Σκαρπαθάκης, Δρ Χειροπρακτικής
περιλάμβαναν στην καθημερινότητά τους 30 λεπτά
περπάτημα την ημέρα, σε ένα πρόγραμμα δώδεκα
εβδομάδων. Άλλοι παράγοντες δυσκοιλιότητας είναι:
Η λήψη διαφόρων φαρμάκων όπως ο σίδηρος, τα
αντικαταθλιπτικά, το υψηλό ασβέστιο στο αίμα κ.α., οι
ορμονικές αλλαγές, διάφορα νοσήματα, ψυχολογικοί
παράγοντες, κ.α.
ΤΙ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ ΤΟ ΕΝΤΕΡΟ ΓΙΑ ΝΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΕΙ ΚΑΛΑ
Τα φρούτα, τα φυλλώδη πράσινα λαχανικά, οι ξηροί
καρποί και σπόροι, τα μη αμυλούχα λαχανικά, το
άφθονο νερό, οι φρέσκοι χυμοί φρούτων και λαχανικών, ενεργούν σαν φυσικά καθαρτικά. Οι τροφές αυτές δίνουν όγκο στα κόπρανα. Επίσης ορισμένες ίνες
ενώνονται με το νερό, με αποτέλεσμα να μαλακώνουν
και να διευκολύνεται έτσι η αποβολή τους από το
έντερο. Σύμφωνα με το περιοδικό Preventive Medicine
οι ίνες πίτουρου σταριού είναι ίσως ανώτερες από τις
φυτικές ίνες των φρούτων και λαχανικών. Οι τροφές
αυτές, δεν περιέχουν την κολλώδη ουσία που έχουν
τα περισσότερα τρόφιμα που καταναλώνουμε σήμε-

ρα και που καλείται από το πεπτικό μας σύστημα για την πέψη, την αφομοίωση
και διανομή των θρεπτικών συστατικών και φυσικά την αποβολή των αχρήστων.
Ο ΛΟΓΟΣ ΠΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΕΙΤΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑ
Πολλά άτομα γνωρίζουν πολύ καλά την μία πλευρά του θέματος, τη σωστή πρόσληψη της τροφής. Αν όμως η διατροφή δεν είναι σωστή, έχουμε να αντιμετωπίσουμε την άλλη πλευρά, που είναι το υπόλοιπο που μένει από τα διατροφικά συστατικά όταν αυτά απορροφηθούν. Οι ίνες εισχωρούν γρήγορα μέσα στο έντερο,
η κολλώδης ουσία που περιέχουν ορισμένες τροφές εισχωρεί με αργό ρυθμό και
αποσυντίθεται και μπορεί να επέλθει σήψη πριν προλάβει να αποβληθεί από το
έντερο. Επακόλουθο φυσικά είναι η δυσκοιλιότητα. Οι τοξίνες που δημιουργούνται από το υπόλοιπο της κολλώδους ουσίας, σε πιο ρευστή μορφή θα εισχωρήσουν στα εντερικά τοιχώματα και από εκεί στο αίμα μας και έτσι δημιουργείται
περιβάλλον και προδιάθεση για την ανάπτυξη ασθενειών, συμπεριλαμβανομένων και των βακτηρίων στους πιο ευαίσθητους ιστούς.
Είναι φανερό γιατί το παχύ έντερο ταλαιπωρείται από δυσκοιλιότητα και αυτό
επειδή φράζει από βλέννες, στεγνά κόπρανα και εγκλωβισμένα αέρια. Όταν όμως
το έντερο δέχεται τις κατάλληλες τροφές, τα οξέα των φρούτων και τα μεταλλικά
άλατα των λαχανικών, διαλύουν την εντερική βλέννα και η ζύμωση που γίνεται
στο έντερο αποβάλλει την αμυλούχα κολλώδη βλέννα.
Η δυσκοιλιότητα είναι σύμπτωμα, όχι ασθένεια! Οι περισσότεροι άνθρωποι σε
κάποια στιγμή της ζωής τους ίσως να υπήρξαν δυσκοίλιοι. Αν όμως προσπάθησαν με την σωστή διατροφή, πλούσια σε φυτικές ίνες, αρκετό καθαρό νερό,
φρέσκους χυμούς φρούτων και λαχανικών, αρκετή άσκηση, βελτίωσαν τον τρόπο ζωής τους και φυσικά έχουν αποκλείσει σοβαρά παθολογικά προβλήματα,
ωστόσο το πρόβλημά τους δεν έχει εξαλειφθεί, ή βελτιωθεί τότε, ίσως αυτό να
έχει σχέση με το νευρικό τους σύστημα. Η Χειροπρακτική αγωγή συνηθίζεται για
την καταπολέμηση της δυσκοιλιότητας, συγκεκριμένα όταν υπάρχει υπεξάρθρημα στους σπονδύλους από όπου πηγάζουν τα νεύρα που νευρώνουν το πεπτικό
σύστημα.
ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ - ΕΝΤΕΡΟ - ΑΝΑΤΑΞΗ
Η Χειροπρακτική ανάταξη, μπορεί να βοηθήσει την δυσκοιλιότητα στις περισσότερες περιπτώσεις. Ας δούμε τι συμβαίνει στο έντερο: το έντερο όπως ξέρουμε
μέσω των περισταλτικών κινήσεών του, ωθεί τα κόπρανα προς το απευθυσμένο,
από όπου αποβάλλονται από το σώμα. Συγκεκριμένα, νευρικά κύτταρα στο έντερο είναι υπεύθυνα για την ώθηση των μυών του εντέρου. Τα νεύρα αυτά ενώνονται άμεσα με το ηλιακό γάγγλιο, το οποίο νευρώνει το στομάχι, το συκώτι, την
χοληδόχο κύστη, τον σπλήνα, τα νεφρά, το λεπτό έντερο και το παχύ έντερο. Τo
ηλιακό γάγγλιο ενώνεται με τον νωτιαίο μυελό και στη συνέχεια με τον εγκέφαλο.
Οι νευρικές ρίζες που εκβάλλουν από την σπονδυλική μας στήλη συγκεκριμένα
από την κάτω θωρακική μοίρα και οσφυϊκή μοίρα είναι υπεύθυνες για την καλή
λειτουργία του εντέρου. Η πίεση σε αυτές τις νευρικές ρίζες που προέρχεται από
υπεξάρθρημα των σπονδύλων στη περιοχή αυτή, μπορεί να επηρεάσει την φυσιολογική λειτουργία του εντέρου, καθώς και άλλων οργάνων του πεπτικού συστήματος.
ΧΕΙΡΟΠΡΑΚΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ
Αρκετά άτομα έχουν ωφεληθεί από τη Χειροπρακτική επιστήμη, καθώς είναι
πλέον αποδεκτό ότι σε χρόνια προβλήματα, βασικός παράγοντας είναι οι υπεξαρθρώσεις των σπονδύλων που πιέζουν τις νευρικές ρίζες και δυσλειτουργούν.
Όταν οι σπόνδυλοι δεν βρίσκονται στη σωστή θέση, διαταράσσεται η σωστή
λειτουργικότητα της σπονδυλικής στήλης, του κρανίου, της λεκάνης και κατ’
επέκταση επηρεάζονται και οι ανάλογοι ιστοί (συστήματα του οργανισμού μας).
Ερεθίζεται, τεντώνεται, πιέζεται ή αλλιώς εμποδίζεται η κανονική λειτουργία του
νευρικού συστήματος. Αφού το νευρικό σύστημα ελέγχει όλες τις λειτουργίες
του σώματος, οποιαδήποτε παρέμβαση μπορεί να προκαλέσει ένα ευρύ φάσμα
προβλημάτων. Όταν ο χειροπράκτης ελευθερώσει το νευρικό σύστημα από την
πίεση που δέχεται, ελευθερώνεται η δύναμη του σώματος για αυτό-θεραπεία,
το αμυντικό μας σύστημα λειτουργεί καλύτερα και αντιστέκεται στις διάφορες
ασθένειες. Αντιδρά τόσο στους εσωτερικούς όσο και εξωτερικούς στρεσσογόνους παράγοντες με εκπληκτικό τρόπο. Εφαρμόζοντας την χειροπρακτική αγωγή, θα εκπλαγείτε από τα αποτελέσματά της. Θα νοιώσετε το έντερο ήρεμο και να
λειτουργεί κανονικά, χαρίζοντάς σας υγεία!

Ιπποφαές EUBIASTM
Το Ιπποφαές EUBIASTM είναι συμπλήρωμα υψηλής
διατροφικής αξίας με έλαιο φρούτων ιπποφαές. Περιέχει 15 και πλέον αντιοξειδωτικές ουσίες, λιπαρά
οξέα Ω3, Ω6, Ω9 και Ω7, στερόλες και φλαβονοειδή,
τις περισσότερες βιταμίνες, όλα τα αμινοξέα, πλήθος
μετάλλων και ιχνοστοιχείων, καροτένιο, λυκοπένιο, ζεαξανθίνη, ασταξανθίνη και πολλά άλλα συστατικά που το καθιστούν την κορυφαία
τροφή στον κόσμο, με σημαντική συμβολή στην υγεία του οργανισμού.
Κάθε μαλακή κάψουλα περιέχει 350mg έλαιο φρούτων ιπποφαές.
ASTRA MEDICAL HELLAS SUPERFOODS: τ. 210 2527584
Holistic Life 51

Η θεραπευτική μέθοδος Buteyko βασίζεται στον ενσυνείδητο έλεγχο της αναπνοής στοχεύοντας στην επαναφορά των φυσιολογικών επιπέδων του C02. Η σωστή οξυγόνωση και αιμάτωση που εξασφαλίζεται μέσω αυτής της επαναφοράς ενεργοποιεί όλους του ρυθμιστικούς
μηχανισμούς του οργανισμού. Σαν αποτέλεσμα δημιουργούνται οι κατάλληλες συνθήκες αυτοθεραπείας του οργανισμού και παρατηρούνται άμεσα και ορατά αποτελέσματα σε αναπνευστικές παθήσεις όπως το άσθμα.

ΗεαNatural Healing

Το άσθμα και η φυσική αντιμετώπισή του
Γράφει ο Μάριος Πρωτόπαπας Φυσικοπαθητικός / Ομοιοπαθητικός
Διπλωματούχος εκπαιδευτής Buteyko Breathing

T

o Άσθμα είναι μία διαταραχή της αναπνοής – μπορεί να
θεωρηθεί και αλλεργικής φύσεως - που χαρακτηρίζεται
από σπασμό των βρόγχων, οίδημα της βλεννογόνου των
πνευμόνων και υπερβολική παραγωγή βλέννας, με συνέπεια
δυσκολία στην αναπνοή. Σε πιο σοβαρές περιπτώσεις, μία οξεία
κρίση άσθματος μπορεί να χρειαστεί νοσοκομειακή παρέμβαση.
Το άσθμα θεωρείται λειτουργική διαταραχή και όχι δομική. Αυτό
σημαίνει πως η πρόγνωσή του θα είναι καλύτερη από παθήσεις
όπου έχουμε δομικές αλλαγές στην υφή των πνευμόνων / βρόγχων – όπως για παράδειγμα στη Χρόνια Αναπνευστική Πνευμονοπάθεια.

Στην Ευρώπη και Αμερική υπολογίζεται ότι πάνω από το 7% του πληθυσμού πάσχει από άσθμα, ενώ στην Ελλάδα το νούμερο είναι περίπου αντίστοιχο, αλλά με ποσοστά που αυξάνουν συνεχώς. Οι λόγοι για την αυτήν
την αύξηση μπορούν να αποδοθούν σε πολλούς παράγοντες, όπως: η
περιβαλλοντική μόλυνση, η κακή ποιότητα τροφής και συντηρητικά των
τροφών, η μείωση του βρεφικού θηλασμού και συνεπώς μείωση δύναμης
ανοσοποιητικού, η αύξηση πολλών και διαφορετικών ειδών ψυχικών στρες
– ακόμη και από μικρή παιδική ηλικία.

Είδη άσθματος

Το άσθμα μπορεί να κατηγοριοποιηθεί στο «εξωγενές» ή «ατοπικό» και στο
«ενδογενές».
Το «εξωγενές» θεωρείται κυρίως αλλεργική αντίδραση του οργανισμού σε
κάποιες εξωγενείς αφορμές: σκόνη, μούχλα, τρίχες ζώων, γύρη, φυτά κ.ά.
και υπάρχει κινητοποίηση των αντισωμάτων IgE – που ευθύνονται για τις
αλλεργίες.
Το «ενδογενές» έχει συνδεθεί με παράγοντες όπως: τοξικά χημικά (από
τσιγάρο, καυσαέρια, κ.α.) που εισπνέονται, υπερβολικά κρύο αέρα, υπερβολική άσκηση, μολύνσεις, ψυχική αναστάτωση – ψυχική σύγκρουση. Οι
παράγοντες αυτοί πυροδοτούν βρογχοσπασμό σε ευαίσθητα άτομα.
Οι αντιδράσεις του σώματος είναι κινητοποίηση λευκών αιμοσφαιρίων και
άλλων αμυνικών μηχανισμών και έκκριση Ισταμίνης που ευθύνεται για τα
περισσότερα συμπτώματα. Υπάρχει επίσης έκκριση ουσιών που ονομάζονται «λευκοτριένια», τα οποία ευθύνονται για την σύσπαση των βρόγχων.
Η χρήση πολλών αντιφλεγμονωδών φαρμάκων καθώς και ασπιρίνης μπορεί αυξήσει την παραγωγή σε λευκοτριένια και την πιθανότητα ασθματικής κρίσης. Το ίδιο συμβαίνει και με το συντηρητικό «ταρτραζίνη» (κίτρινη χρωστική 4) που υπάρχει σε πολλά συσκευασμένα τρόφιμα, προϊόντα
περιπτέρου αλλά ακόμη και σε κάποια αντι-ασθματικά φάρμακα (!) ενώ
ανταγωνίζεται και εμποδίζει την απορρόφηση της βιταμίνης Β6 που έχει
δείξει πως μπορεί να προσφέρει ωφέλεια στην βελτίωση των ασθματικών
συμπτωμάτων. Η βιταμίνη Β6 αποτελεί βασικό συμπαράγοντα για την ισορροπημένη μετατροπή της τρυπτοφάνης σε σεροτονίνη. Αν η μετατροπή
αυτή δεν γίνεται σωστά και προκύπτουν αυξημένα επίπεδα σεροτονίνης
στο αίμα, αυτό μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα περισσότερες πιθανότητες
σύσπασης των βρόγχων.

Σύνδρομο υπερανάπνευσης

Το άσθμα μπορεί να επιδεινώνεται και από έναν άλλο παράγοντα που καλείται ‘σύνδρομο υπερανάπνευσης’. Υπερανάπνευση σημαίνει να αναπνέει
κανείς περισσότερο από το φυσιολογικό. Με άλλα λόγια να εισπνέονται μεγαλύτερες ποσότητες οξυγόνου από ό, τι χρειάζεται το σώμα. Γιατί όμως
αυτό να είναι κακό;
Παρ όλο που παραδοσιακά θεωρείται πως οι βαθιές αναπνοές παρέχουν
καλύτερη οξυγόνωση στο σώμα, αυτό δεν είναι αληθές.

NIGELLA SATIVA
Το Αιγυπτιακό Kύμινο (Nigella Sativa) δρα άμεσα σε αλλεργίες καθώς δυναμώνει και αναζωογονεί το αμυντικό σύστημα και αποβάλλει τις ελεύθερες ρίζες
οξυγόνου. Έχει άμεση επίδραση στα αναπνευστικά όργανα (σε περιπτώσεις
άσθματος), στις διάφορες αλλεργίες που προέρχονται από τη γύρη και στην
εξασθένηση του οργανισμού. Συμβάλλει στην αποτοξίνωση του παχέως εντέρου, έχει θετική επίδραση στον μεταβολισμό και είναι καλό βοήθημα για την
ανάκτηση του φυσιολογικού βάρους στα υπέρβαρα άτομα. Βοηθά αποτελεσματικά σε δερματικά προβλήματα και σε μυκητιάσεις.

ΜETAPHARM: τ. 2310 234768
52 Holistic Life

Αντίθετα μάλιστα, η παραπάνω πρόσληψη οξυγόνου – αν γίνεται χρονίως - μειώνει την ποσότητα του διοξειδίου του άνθρακα στο αίμα και αυτό με την σειρά του
μεταλλάσει την ισορροπία μεταξύ αλκαλικότητας και οξύτητας (ph) του αίμματος
και φέρνει πολλά προβλήματα όπως: κόπωση, κρίση πανικού, τάση για λιποθυμία,
χτυποκάρδια, αλλεργικά φαινόμενα, τρέμουλο στα πόδια κλπ.
Όσο περισσότερο και βαθύτερα προσπαθούμε να αναπνεύσουμε τόσο λιγότερο
οξυγόνο φθάνει στα κύτταρά μας, όπως δείχνουν οι έρευνες.
Για χιλιάδες χρόνια κατά την εξέλιξη του ανθρώπου δημιουργήθηκε η εντύπωση
πως αν κάτι είναι καλό, το περισσότερο από αυτό θα είναι ακόμα καλύτερο. Στις
αρχές του 21ου αιώνα αρχίζει πλέον και γίνεται κοινή συνείδηση πως το περισσότερο δεν σημαίνει καλύτερο, αλλά πως το καλύτερο είναι τελικά το ισορροπημένο.
Όπως μας έχει πει και ο Ηράκλειτος δυόμιση χιλιάδες χρόνια πριν: «Θεός είναι μαζί
καλοκαίρι και χειμώνας, μέρα και νύχτα, κορεσμός και πείνα, ζέστη και κρύο.». Τα
προβλήματά μας ξεκινάνε όταν εμείς επιλέγουμε μόνο την μία πλευρά της πραγματικότητας, βαφτίζοντας την ως ‘καλή’ και απαρνούμαστε την άλλη πλευρά που
την θεωρούμε απευκταία, επιζήμια και κακή.

Η μέθοδος Buteyko για το άσθμα

H μέθοδος Buteyko αναπτύχθηκε κατά την διάρκεια της δεκαετίας του ’60 από
ένα Ουκρανό ιατρό και ακαδημαϊκό, τον καθηγητή Konstantin Buteyko. Ωστόσο
στον δυτικό κόσμο έγινε γνωστή γύρω στα τέλη της δεκαετίας του ’80. Ο πυρήνας
της μεθόδου αποτελείται από συγκεκριμένες αναπνευστικές ασκήσεις που εκπαιδεύουν τους ασθενείς να έχουν καλύτερο έλεγχο της αναπνοής τους και να μειώσουν την ‘υπερ-ανάπνευση’.

Πώς λειτουργεί η μέθοδος Buteyko

Τα αρχικά στάδια τους άσθματος σχετίζονται με μείωση τους διοξειδίου του άνθρακα (CO2) στο αίμα, ένδειξη ότι υπάρχει κάποιος βαθμός υπερανάπνευσης(1).
Επιπλέον, η ίδια η υπερανάνπευση είναι γνωστό πως έχει αρνητική επίδραση στην
μεγάλη πλειοψηφία των ασθματικών.(2) Από αυτά τα 2 γεγονότα μπορεί να προκύψει ένας φαύλος κύκλος σε κάθε ασθματική κρίση, όπου η έντονη τάση που
νοιώθει κάποιος να υπερ-αναπνεύσει προκαλεί μεγαλύτερο βρογχοσπασμό και
συμπτώματα, τα οποία με την σειρά τους προκαλούν μεγαλύτερη τάση για υπερανάπνευση.
Ο βασικός στόχος της μεθόδου Buteyko είναι να εκπαιδεύσει όσους έχουν άσθμα
έτσι ώστε να μπορούν να αποφεύγουν την υπερανάπνευση, τόσο γενικότερα στην
ζωή τους όσο και στο ξεκίνημα κάποιας κρίσης. Με αυτήν την εκπαίδευση μπορεί
να μειωθεί σημαντικά τόσο η συχνότητα, όσο και η ένταση των συμπτωμάτων του
άσθματος.

Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της μεθόδου Buteyko

Πλεονεκτήματα
- Η μέθοδος Buteyko έχει επιστημονικές αποδείξεις πως δουλεύει. Μέχρι τώρα
υπάρχουν πάνω από 5 δημοσιευμένες επιστημονικές έρευνες(3-7) που δείχνουν
ότι μπορεί να μειώνει την ανάγκη για βρογχοδιασταλτικά φάρμακα σε ποσοστό
60-95%, με ταυτόχρονη αύξηση στην ποιότητα ζωής.
- Όπως έδειξαν όλες οι επιστημονικές έρευνες είναι απολύτως ασφαλής και φυσική μέθοδος, χωρίς ανεπιθύμητες ενέργειες.
- Μπορεί να βοηθήσει στην αύξηση της ψυχικής ηρεμίας και μείωση της νευρικής
υπερέντασης και του άγχους.
- Βελτιώνει την ποιότητα και το βάθος του ύπνου, μειώνει το ροχαλητό, μειώνει την
ρινική συμφόρηση, βοηθά στην απελευθέρωση της αναπνοής από την μύτη.
- Μετά το πέρας της εκπαίδευσης, ο ασθενής γίνεται πιο ανεξάρτητος από ιατρούς
ή θεραπευτές και αποκτά καλύτερο έλεγχο στα συμπτώματά του για το υπόλοιπο της ζωής του.
- Δουλεύει συμπληρωματικά αλλά και ανεξάρτητα από την συμβατική φαρμακευτική αγωγή ή άλλες εναλλακτικές αγωγές, όπως ομοιοπαθητική, διατροφή κ.λ.π
Μειονεκτήματα
- Τα αποτελέσματά της χρειάζονται κάποιο διάστημα για να φανούν (συνήθως 3-5
εβδομάδες).
- Απαιτείται η συνέπεια και πειθαρχία του ασθενούς στο να αφιερώνει συνολικά
20-40 λεπτά την ημέρα (χωρισμένα σε 2 ή 3 σετ) για να κάνει τις ασκήσεις, καθημερινά, - για τουλάχιστον ένα μήνα.
- Ο βαθμός αντίληψης και κατανόησης του κάθε ασθενούς για τις ασκήσεις και τις
έννοιες που θα διδαχτεί παίζουν ρόλο στον βαθμό αποθεραπείας του. Για παράδειγμα, οι ασκήσεις είναι πρακτικώς αδύνατον να διδαχθούν σε βρέφος κάτω
των 4 ετών.
Επιστημονική βιβλιογραφία

1. Fadden ERJ, Lyons HA “Arterial blood gas tension in Asthma’, N Engl J Med 1968, 278:1027
2. Hurwitz K et al “Interpretation of Eucapnic Voluntary Hyperventilation in the Diagnosis of Asthma” Chest,
1995, 108:1240-45
3. Bowler SD et al ‘Buteyko breathing techniques in asthma: a blinded randomized controlled trial’ Med J aust
1998, 169:575-578
4. Opat AJ et al ‘ Aclinical trial of Buteyko breathing technique in Asthma as taught by a video”, J Asthma 2000,
37:557 – 564
5. Cooper S et al “Effect of two breathing exercises(Buteyko and Pranayama) in Asthma: a randomized controlled trial’ Thorax 2003, 58:674-679
6. McHugh P et al ‘Buteyko breathing technique for Asthma: an effective intervention’ N Z med J 2003, 116:
U710
7. Slader CA. et al “Double blind randomized controlled trial of two breathing technicues in the management
of asthma’. Thorax61(8):651-6.

Holistic Life 53

Ο Διεθνής Οργανισμός Υγείας (WHO) είναι ένας αναγνωρισμένος και έγκυρος οργανισμός που ασχολείται, μεταξύ άλλων, με τις επιπτώσεις
στη δημόσια υγεία από τις μη-ιονίζουσες ακτινοβολίες (όπως οι εκπομπές ραδιοσυχνοτήτων κινητής τηλεφωνίας), σε παγκόσμιο επίπεδο.
Πρόσφατα, δημοσίευσε ανακοίνωση (FactSheet No 193) σύμφωνα με την οποία τα ηλεκτρομαγνητικά πεδία που παράγουν τα κινητά τηλέφωνα
ταξινομούνται από τον Διεθνή Οργανισμό Έρευνας του Καρκίνου (IARC) ως πιθανοί καρκινο-γεννητικοί παράγοντες για τον άνθρωπο.

Safe

Συμβουλές προστασίας από την ακτινοβολία
των κινητών και άλλων συσκευών

Γράφει ο Γιάννης Δ. Μαρούδας* (maroudas@mobilepro.gr)

Τ

ο κινητό είναι φίλος της καθημερινής μας ζωής αλλά σιγά-σιγά αποδεικνύεται επίσης εχθρός της υγείας
μας. Παρέχει αμεσότητα επικοινωνίας με
τα παιδιά, την οικογένεια, τους φίλους και
τη δουλειά μας. Καθώς ενημερωνόμαστε
όμως καλύτερα, είναι απαραίτητα κάποια
στοιχειώδη μέτρα προστασίας για να έχουμε το κεφάλι μας ήσυχο (καθώς και άλλα
όργανα…) από την «ηλεκτρομαγνητική
ρύπανση» (electrosmog) που παράγεται
από τις ανθρώπινες δραστηριότητες. Ξεκινά από το ηλεκτρικό ρεύμα, τις οικιακές
συσκευές, τις κεραίες τηλεφωνίας, τα κινητά, σταθμούς ραντάρ κλπ και διαχωρίζεται
σε χαμηλών και υψηλών συχνοτήτων.
Το πρώτο πράγμα που μπορούμε να κάνουμε είναι να
διατηρήσουμε αποστάσεις από οποιαδήποτε πηγή
ακτινοβολίας (π.χ. ασύρματο router, βάση ασύρματου
DECT τηλεφώνου κλπ). Το δεύτερο, είναι να εξοπλιστούμε με ειδικές θήκες προστασίας από την ακτι-

54 Holistic Life

νοβολία (για το κινητό). Φυσικά, πρέπει να κάνουμε
ιδιαίτερα συνετή χρήση της ασύρματης τεχνολογίας.
Είναι προτιμότερο να μιλάμε με ενσύρματα τηλέφωνα και να έχουμε ενσύρματη σύνδεση internet κλπ. Το
τρίτο είναι να μετράμε την ακτινοβολία που δέχεται ο
χώρος μας, σε τακτά διαστήματα. Αν διαπιστωθεί ότι
η ακτινοβολία ξεπερνά κάποια όρια, μπορούμε πάντα
να μονώσουμε το χώρο μας. Μπορούμε να λάβουμε
διάφορα μέτρα προστασίας από την ακτινοβολία (π.χ.
να τοποθετήσουμε ειδικό ακτινο-μονωτικό φιλμ τζαμιών, κουρτίνα, χρώμα κλπ).
Η ακτινοβολία αυτή απασχολεί για δεκαετίες τη διεθνή επιστημονική κοινότητα. Έρευνες κάθε τόσο,
ανακαλύπτουν νέες σοβαρές επιπτώσεις στον οργανισμό μας. Οι επιστήμονες κατόπιν, αναθεωρούν
και προτείνουν συνεχώς, εκ νέου, μείωση των ορίων
ακτινοβολίας. Λόγω αυτών των σοβαρών επιπτώσεων, δημιουργήθηκαν τα υλικά ακτινο-προστασίας και
μόνωσης.

Ποιες συσκευές ακτινοβολούν:

Οποιαδήποτε συσκευή εκπέμπει ραδιοσυχνότητες, ακτινοβολεί. Οι
ασύρματες συσκευές που ακτινοβολούν (βάση και χειροσυσκευή) όλες τις ώρες, εφόσον λειτουργούν, είναι:
συσκευές παρακολούθησης μωρού, ασύρματα οικιακά τηλέφωνα DECT και DECT-2, ασύρματα router, Η/Υ
που συνδέονται στο internet ασύρματα (Wifi, WiMax)
κλπ. Τα κινητά ακτινοβολούν είναι στην αναμονή, είτε

μιλάμε. Ακτινοβολεί, ο φούρνος μικροκυμάτων όταν
λειτουργεί. Εξαίρεση αποτελούν: τα νέα τηλέφωνα
DECT με το πρότυπο ECO DECT / ECO + που ακτινοβολούν μόνο όταν συνομιλούμε και τα κινητά όταν είναι ανοικτά σε κατάσταση πτήσης. Ακτινοβολούν και
τα ασύρματα ακουστικά Bluetooth αλλά περίπου 100
– 200 φορές λιγότερο από τα κινητά. Σχετικά ασφαλή,
θεωρούνται μόνο αυτά που έχουν καλώδιο που φτάνει στο αυτί μας.

Ακτινο-ευαισθησία: Αν τύχει να έχετε στο περιβάλ-

λον σας ένα ακτινο-ευαίσθητο άτομο, θα μπορεί να
σας πει αμέσως από ποια πηγή έρχεται η ακτινοβολία
ή δεν θα αντέχει να βρίσκεται σε χώρους με έστω και
χαμηλής έντασης ακτινοβολία, γιατί θα υποφέρει από
πονοκεφάλους ή σε κάποιες περιπτώσεις, θα αποκτά
και εξανθήματα στο σημείο του σώματος που κρατά
το κινητό του. Βέβαια αυτό συμβαίνει σε ένα πολύ μικρό ποσοστό του πληθυσμού. Συχνότερα συναντάμε
περιπτώσεις ανθρώπων που μετά από μερικά λεπτά
συνομιλίας αρχίζουν να έχουν κάποια ενόχληση ή πονοκέφαλο ή αισθάνονται πως καίει το κεφάλι τους ή
κάποιο μούδιασμα κλπ. Οι άνθρωποι αυτοί εκτιμούν
ιδιαίτερα τις μεθόδους προφύλαξης από την ακτινοβολία γιατί βλέπουν άμεσα τα αποτελέσματά της
ακτινο-μόνωσης. Για τους περισσότερους που δεν
ανήκουν σε αυτές τις ομάδες, δεν είναι πάντα εύκολο
να κατανοήσουν τις επιπτώσεις της ακτινοβολίας.

Επιπτώσεις: Διεθνείς έρευνες κάθε τόσο ανακαλύπτουν νέες σοβαρές επι-

πτώσεις στον οργανισμό μας. Λόγω αυτών, δημιουργήθηκαν όλα τα υλικά
ακτινο-μόνωσης και προστασίας. Σύμφωνα με διάφορες έρευνες, αναφέρονται αϋπνίες, ζαλάδες, ημικρανίες, ταχυκαρδίες, διαταραχές ύπνου, διαταραχές στη λειτουργία του ήπατος, των όρχεων, των νεφρών, του προστάτη,
των ωοθηκών, ολιγοσπερμία και στείρωση στους άνδρες, επιθετικότητα και
υπερκινητικότητα σε παιδιά που γεννήθηκαν από έγκυες που μιλούσαν στο
κινητό και, τέλος, όγκοι (καρκίνος) στο ακουστικό νεύρο και στον εγκέφαλο.
Η λίστα των δυσάρεστων παθήσεων σε μακροχρόνια χρήση, εμπλουτίζεται
συνεχώς καθώς νέα ερευνητικά αποτελέσματα γίνονται γνωστά.

Προτροπή προφύλαξης: Η συχνότερα χρησιμοποιούμενη έκφραση είναι η

«As Low As Possible» – στα Ελληνικά: «όσο χαμηλότερα είναι δυνατόν». Η
φράση αυτή χρησιμοποιείται από τη διεθνή επιστημονική κοινότητα για να
δώσει έμφαση όχι μόνο στα θέματα προφύλαξης αλλά και ως απάντηση στα
κρίσιμα ερωτήματα: «Πόση ακτινοβολία δεν βλάπτει;» ή «πόση ακτινοβολία
είναι ασφαλής;». Εκατοντάδες επιστημονικές μελέτες αποδεικνύουν πειραματικά, μεταξύ άλλων, ότι το DNA σπάει με ολιγόλεπτη χρήση κινητού. Οι
συνέπειες στην πραγματική μακρόχρονη χρήση είναι πάρα πολλές και δυσάρεστες. Ίσως αποδειχτεί ότι όλες οι διαπιστωμένες παθήσεις μπορεί να
είναι προπομπός άλλων πολύ σοβαρότερων παθήσεων που ενδέχεται να
κυοφορούνται στο σώμα μας. Ως εκ τούτου πρέπει να κάνουμε συνειδητά
ιδιαίτερα συνετή χρήση του κινητού. Για αυτό, πρέπει επίσης να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί στην επιλογή ακτινο-μονωτικών υλικών ώστε να είναι
πιστοποιημένα από επίσημους φορείς - αναγνωρισμένα Πανεπιστήμια και
αναγνωρισμένα Ερευνητικά κέντρα.

Οι φόβοι: Οι μελέτες γίνονται σε εργαστήρια με δείγματα (in vitro), με ζωντα-

νά πειραματόζωα (in vivo) αλλά και με εξέταση ανθρώπων για τις συνέπειες
που έχουν υποστεί (επιδημιολογικές). Στην Ελλάδα γίνονται πρωτοποριακές
έρευνες όχι απλά σε συνθήκες εργαστηρίου (με γεννήτριες σημάτων κινητής
τηλεφωνίας) αλλά και με χρήση κινητών, ώστε να μελετώνται πιστά οι πραγματικές συνθήκες έκθεσης στην ακτινοβολία των κινητών. Καθώς εκδίδονται
νεότερες, πιο εξειδικευμένες μελέτες, βρίσκουμε ενδείξεις και αποδείξεις, ότι
ακόμα και μικρότερες ποσότητες ακτινοβολίας, μακροχρόνιας έκθεσης, επηρεάζουν την υγεία μας. Δεν είμαστε σίγουροι πόση ακριβώς ακτινοβολία δεν
βλάπτει. Για αυτό και οι επιστημονικές επιτροπές στην ουσία δεν μιλούν για
όρια ασφαλείας αλλά για όρια αποδεκτού κινδύνου.

Απλές, πρακτικές συμβουλές: Έχουμε το κινητό μας πάντα μέσα σε θήκη

προστασίας από την ακτινοβολία, εφόσον είναι ανοικτό. Αποφεύγουμε τα
πολλά, συνεχή και μεγάλης διάρκειας τηλεφωνήματα και ειδικά σε περιοχές
που δεν έχουν καλό σήμα γιατί η συσκευή μας εκπέμπει πολύ περισσότερο.
Όσο μιλάμε, αλλάζουμε αυτί κάθε μισό λεπτό. Αν μπορούμε, μιλάμε πάντα
με ανοικτή συνομιλία ή με ακουστικό (ενσύρματο ή ασύρματο Bluetooth),
κρατώντας το τηλέφωνο σε απόσταση τουλάχιστον ½ μέτρου από το σώμα.
Αφήνουμε το κινητό σε σημεία που έχει καλύτερο σήμα (κοντά σε παράθυρα
ή ανοίγματα). Η τήρηση απόστασης από το κινητό συνιστάται επειδή η ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία των συσκευών, εξασθενεί πολύ γρήγορα με την
απόσταση. Το βράδυ κλείνουμε όλες τις ασύρματες συσκευές.

Αυξημένα μέτρα ασφαλείας για τα παιδιά:

Όσον αφορά στα παιδιά, οι
μελέτες μιλούν ξεκάθαρα για έλλειψη συγκέντρωσης, αδυναμία μάθησης ,
απομνημόνευσης, επιθετικότητα, κ.α. Νεότερες έρευνες μιλούν για ακόμη
μεγαλύτερες συνέπειες στην υγεία και στην ανάπτυξή τους.
Οι επιστήμονες φτάνουν να υποστηρίζουν ότι η χρήση κινητών και ασύρματων συσκευών επικοινωνίας είναι σαν προμελετημένο έγκλημα για την υγεία
των παιδιών. Αν πρέπει να έχουν κινητό τηλέφωνο, να το έχουν πάντα μέσα
σε ειδική θήκη προστασίας από την ακτινοβολία, να χρησιμοποιούν το κινητό μόνο σε περιπτώσεις ανάγκης, με ακουστικό (ενσύρματο ή ασύρματο
Bluetooth), κρατώντας το τηλέφωνο ½ - 1 μέτρο μακριά από το σώμα. Όταν
στέλνουν sms, θα πρέπει πρώτα να βάλουν το τηλέφωνο μακριά τους και
μετά να πατάνε το «αποστολή». Στον ύπνο δεν πρέπει να υπάρχει ανοικτό
ασύρματο ή κινητό κοντά τους, σε απόσταση τουλάχιστον 3 μέτρων από το
σώμα. Δεν πρέπει να κοιμούνται σε χώρους που λειτουργεί ασύρματο router
ή ανοικτός Η/Υ που συνδέεται ασύρματα στο internet, ή βάση ασύρματου
τηλεφώνου DECT, ή ανοικτό ασύρματο DECT (χειροσυσκευή) κλπ. Επίσης,
δεν θα πρέπει να βρίσκονται ποτέ κοντά σε φούρνους μικροκυμάτων σε
λειτουργία, (λόγω σοβαρής πιθανότητας διαρροής ή ελλιπούς μόνωσης του
φούρνου).
Διεθνείς επιστημονικές επιτροπές υποστηρίζουν ότι τα παιδιά κάτω των 17
ετών δεν πρέπει να κάνουν χρήση κινητών, καθώς το νευρικό τους σύστημα
αναπτύσσεται ακόμη. Το 2010 απαγορεύτηκε η χρήση κινητών στο δημοτικό
σχολείο στη Γαλλία και στην Κύπρο.
Διεθνείς επιστημονικές μελέτες:
http://www.powerwatch.org.uk/science/studies.asp
Ειδικές θήκες προστασίας από την ακτινοβολία των κινητών, υλικά ακτινομόνωσης, μετρητές ακτινοβολίας: www.mobilepro.gr
*Ο κ. Μαρούδας είναι μηχανικός Η/Υ και επιχειρηματίας
Holistic Life 55

Τα εμβόλια μπορεί να είναι αιτίες διαφόρων ενοχλημάτων: νευρολογικών, αλλαγής συμπεριφοράς, αλλεργικών παθήσεων, πιο
συχνές εκδηλώσεις κρυολογημάτων, ωτίτιδων, διαφόρων παθολογιών της ίδιας φύσης εκείνων που πίστευαν ότι θα προλάβουν
με τον εμβολιασμό, εκφυλιστικά νοσήματα (σκλήρυνση κατά πλάκας, ρευματοειδής αρθρίτις, διάφοροι όγκοι, χρωμοσωμικές
ανωμαλίες κλπ).

Safe

Η τυραννία των νέων εμβολίων
Γράφει ο Πέτρος Αργυρίου

Η

απάτη της αναβάθμισης της γρίπης των χοίρων το 2009 σε επικίνδυνη πανδημία είναι πλέον καλώς τεκμηριωμένη. Όπως έχω καταδείξει λεπτομερειακώς στο βιβλίο μου «Θανάσιμες Θεραπείες»
(εκδ. ETRA 2011), επρόκειτο για μια σκευωρία η οποία προπαρασκευάστηκε από επιστήμονες, οργανισμούς, πολιτικούς και δημοσιογραφικά δίκτυα
σε κορυφαίο επίπεδο που στόχο είχαν όχι την προστασία των πληθυσμών
αλλά την αναγέννηση τής προ του 2000 μετρίως κερδοφόρας αγοράς των
εμβολίων.
Όσοι από εσάς αντιστάθηκαν μεν σε αυτή τη μεγάλη κομπίνα που επιβάρυνε και την παγκόσμια υγεία
αλλά και την παγκόσμια οικονομία αλλά συναίνεσαν δε στο να γίνουν τα εμβόλια της εποχιακής γρίπης
σε κοντινά τους πρόσωπα ή στους ιδίους, θα πρέπει να νιώθουν εξοργισμένοι από την εξαπάτηση που
τους έχει γίνει. Γιατί τα εμβόλια της εποχιακής γρίπης είναι πλέον τριμερή και το ένα μέρος τους συντίθεται από τον ιό Η1Ν1, τον περιβόητο ιό της γρίπης των χοίρων.
Ακόμη δηλαδή και αν επιθυμείτε να εμβολιαστείτε ή να επιτρέψετε να εμβολιαστούν τα παιδιά σας ή
η υπερήλικοι γονείς σας για την εποχιακή γρίπη, θα εμβολιαστείτε και κατά της γρίπης των χοίρων, η
οποία δεν αποτελεί κυρίαρχο στέλεχος της γρίπης.
Αφού το πλέγμα εμβολιαστικών συμφερόντων έκανε μια τεράστια προπαγάνδα επί ενάμιση χρόνο σε
σχέση με την πανδημία φάντασμα της γρίπης των χοίρων, αφού οι πολιτικές είχαν κάθε πρόθεση να
επιβάλλουν τον εμβολιασμό, αφού εμβόλια αγοράστηκαν παγκοσμίως από κυβερνήσεις με διαδικασίες
Fast Track, στη συνέχεια, ύπουλα και χωρίς τυμπανοκρουσίες εισήγαγαν το «νέο» στέλεχος (στέλεχος
που όμοιο του έχει καταγραφεί ήδη από το 1975) στα εποχιακά εμβόλια γρίπης. Αυτή η εξαπάτηση θα
μπορούσε κάποιος αφελής να τη χαρακτηρίσει αθώα αν αφορούσε κάτι που ωφελούσε τη δημόσια
υγεία. Ας δούμε λοιπόν σημείο προς σημείο το πόσο αθώα είναι αυτή η πρακτική.

Τα ερευνητικά δεδομένα

Α) Αποτελεσματικότητα των αντιγριπικών εμβολίων
Μεταναλύσεις του ιδρύματος Cochrane δεν έχουν δείξει σοβαρή ικανότητα αποτροπής μιας ίωσης

μέσω των αντιγριπικών εμβολίων. Πού στηρίζονται λοιπόν
οι ισχυρισμοί και οι διαβεβαιώσεις για αποτελεσματικά αντιγριπικά εμβόλια; Μοναχά στα μεγάλα συμφέροντα και τους
στρατευμένους από αυτά επιστήμονες.
Όσο για τις μελέτες για τις παρενέργειές τους, αυτές είναι ελλιπέστατες. Σε μια αναφορά περιγράφονται μόλις 7 μελέτες
για παρενέργειες εμβολίων γρίπης. Πού στηρίζονται λοιπόν
οι ισχυρισμοί και οι διαβεβαιώσεις για ασφαλή αντιγριπικά
εμβόλια;
Β) Περισσότερα για την ασφάλεια των εμβολίων
Όπως έχει λεπτομερώς καταγραφεί στο βιβλίο μου «Τι δεν σας
λένε οι γιατροί» (εκδ. ETRA 2009), δεν υπάρχει ικανή μέθοδος
να καθαριστούν τα εμβόλια από επιμολύνσεις από γενετικό
υλικό και από κάποιες πρωτεΐνες κάτι που επιτρέπει δυνατότητα επιμολύνσεων. Με άλλα λόγια μπορεί να εμβολιαστείτε
κατά ενός μικροοργανισμού και να προσβληθείτε από άλλον
που δεν έχει καθαριστεί από το εμβόλιο. Αυτό το γνωρίζουν
πολύ καλά οι ειδικοί των εμβολίων και το συζητούν κεκλισμένων των θυρών, δεν επιτρέπουν όμως τη διαρροή τέτοιων
πληροφοριών για να μην κλονιστεί η πίστη των πληθυσμών
στα εμβόλια.
Η πιο ζοφερή περιγραφή δόθηκε από το σημαντικότερο
ερευνητή και κατασκευαστή εμβολίων του προηγούμενου
αιώνα Morris Hillman, στον οποίο αποδίδονται τα 8 από τα
14 κοινώς αποδεχτά και ευρέως χρησιμοποιούμενα εμβόλια.
O Hillman σε μια σχετικά άγνωστη μέχρι πρόσφατα συνέντευξη δήλωσε ότι εμβόλια που ανέπτυξε είχαν επιμολύνσεις
από «ιούς καρκίνου» και «ιούς λευχαιμίας». Με άλλα λόγια,
με κάποια από τα εμβόλια της εποχής του, οι εμβολιασμένοι
έπαιρναν δώρο και παράγοντες που έχουν ενοχοποιηθεί ως
καρκινογόνοι.
Το θέμα της επιμόλυνσης δεν έχει λυθεί ποτέ. Παρότι οι τεχνικές έχουν αναπτυχθεί από το 1928 όπου και είχαμε από
επιμόλυνση 11 νεκρούς ανάμεσα σε 28 εμβολιασμένους κατά
της διφθερίτιδας, το θέμα της επιμόλυνσης παραμένει δομικό στο θέμα των εμβολίων.
Τακτικά, παρτίδες εμβολίων αποσύρονται και εμβόλια αποσύρονται σε διάφορες χώρες του κόσμου σχεδόν πάντα όμως
εκ των υστέρων, αφού η ζημιά έχει ήδη γίνει.
Γ) Για την παρασκευή των εμβολίων
Παραδοσιακά, τα ανοσοποιητικά στοιχεία του εμβολίου
καλλιεργούνται σε αυγά κότας. Αυτό ανοίγει ένα ακόμη μεγαλύτερο παράθυρο επιμολύνσεων από ζωικούς ιούς και
μικροοργανισμούς. Η σκέψη είναι τα αυγά κότας να εγκαταλειφθούν και οι κατασκευαστές εμβολίων να στραφούν προς
καλλιέργειες καρκινικών κυττάρων όπως η πολύ ερευνητικά
διαδεδομένη καρκινική σειρά HELA. Φυσικά, αφού το πρόβλημα καθαρισμού των εμβολίων δεν έχει λυθεί, το ενδεχόμενο επιμόλυνσης των εμβολίων από καρκινικά γονίδια οφείλει να μας ανησυχεί. Θυμηθείτε, δε μιλάμε για ατυχήματα.
Αυτά συμβαίνουν ούτως ή άλλως. Δεν μιλάμε λοιπόν μόνο
για ατυχήματα αλλά και για προβλήματα έμφυτα της διαδικασίας ανάπτυξης και παραγωγής εμβολίων.
Τα εμβόλια έχουν διάφορες κατηγοριοποιήσεις. Με εξαίρεση
τα τοξειδή εμβόλια που χρησιμοποιούν αδρανοποιημένες
τοξίνες όπως τα εμβόλια του τετάνου και της διφθερίτιδας
τα οποία έχουν επιδείξει σχετική ασφάλεια, οι περισσότερες
από τις άλλες κατηγορίες εμβολίων εμφανίζονται προβληματικές.

56 Holistic Life

Τα υποτιθέμενα «νεκρά» εμβόλια δεν περιέχουν λειτουργικό γενετικό υλικό των
μικροοργανισμών καθώς χρησιμοποιούνται μέθοδοι καταστροφής του DNA και
του RNA. Τι συμβαίνει όμως με τις επιμολύνσεις; Και πόσο επικίνδυνα είναι τμήματα γενετικού υλικού που ναι μεν δε λειτουργεί αλλά βρίσκεται εκεί μετά από
ακραίες διαδικασίες;
Για τα ζωντανά εξασθενημένα εμβόλια, τα προβλήματα είναι περισσότερα. Αυτά
περιέχουν τους μικροοργανισμούς κατά των οποίων εμβολιαζόμαστε αλλά
υποτεθειμένα αυτοί έχουν εξουδετερωθεί, δεν προκαλούν παθογένεια και δεν
αναπαράγονται. Η διαδικασία της «εξασθένησης» δεν είναι όμως μια απολύτως
εγγυημένη και πιστοποιημένη διαδικασία. Πράγμα που σημαίνει ότι ενίοτε είναι
δυνατό οι μικροοργανισμοί -ακόμη και αν έχουν χάσει την παθογένειά τους- να
την επανακτήσουν μέσω γενετικών ανασυνδυασμών ή μεταλλάξεων. Πράγμα
που σημαίνει ότι κάνουμε ένεση στους εαυτούς μας με επικίνδυνους μικροοργανισμούς που δεν είμαστε σίγουροι ότι έχουν παντελώς χάσει την επικινδυνότητά τους ή ότι δε θα τη ξαναβρούν.
Ιδιαίτερα με τα πολυδύναμα εμβόλια, είναι θεωρητικά πιθανόν να έχουμε ανασυνδυασμούς. Με πολλαπλά εμβόλια εισάγουμε μια σούπα μικροοργανισμών
σε αρκετούς από τους οποίους δε θα εκτιθόμασταν ποτέ αν δεν είχαμε κάνει
τους εμβολιασμούς. Είναι σα να λέμε ότι έχουμε εξουδετερώσει μια συμμορία
εγκληματιών και αφού υποθετικά τους εξουδετερώσαμε, τους βάζουμε μέσα
στο σπίτι μας μαζί με ένα κάρο τυχαίους περαστικούς που έτυχε να βρίσκονται
δίπλα τους για να λειτουργούν σαν συναγερμός απέναντι σε άλλους εγκληματίες…
Δεν είναι μόνο οι ζωντανοί οργανισμοί στα εμβόλια που δημιουργούν προβληματισμό. Πολλά εμβόλια περιέχουν προσθετικά, δηλαδή μια σωρεία χημικών
παραγόντων. Αυτά, από τις λιγοστές μελέτες παρενεργειών που έχουν γίνει (και
όχι πάντα αμερόληπτες- το αντίθετο θα έλεγα) μπορεί να φαίνονται ασφαλή σε
σχέση με μεμονωμένες χορηγήσεις εμβολίων, όμως έχει γίνει ελάχιστη έρευνα
για το αν αυτές οι ουσίες λειτουργούν συσωρευτικά. Για το τι προκαλούν αυτές
μετά από πέντε, δέκα, είκοσι, εκατό, εμβόλια.
Η λογική των εμβολίων είναι η τεχνητή δημιουργία ανοσίας απέναντι σε μικροοργανισμούς. Τι συμβαίνει όμως στη φυσική ανοσοποίηση αυτών που εμβολιάζονται;
Παρότι κάποιες μελέτες δείχνουν ότι εμβολιασμοί έχουν βοηθήσει στη διασταυρούμενη ανοσία (εμβολιασμός που παρέχει ανοσία απέναντι σε ένα μικροοργανισμό να παρέχει ανοσία και σε άλλο μικροοργανισμό με κοινά χαρακτηριστικά με τον πρώτο) άλλες μελέτες δείχνουν ότι αυτοί που δεν έχουν εμβολιαστεί
αποκτούν μεγαλύτερο φάσμα διασταυρούμενης ανοσίας σε σχέση με αυτούς
που έχουν εμβολιαστεί, δείχνουν να έχουν δηλαδή μεγαλύτερη έκταση στους
αμυντικούς μηχανισμούς του οργανισμού. Ιδιαίτερα για παιδιά έχει δειχθεί ότι
η φυσική ανοσία συντελεί στην καλύτερη ωρίμανση του ανοσοποιητικού συστήματος.
Ας πάμε στα φάρμακα. Η κατάχρηση αντιγριπικών φαρμάκων τα τελευταία χρόνια έχει ωφελήσει περισσότερο τους ιούς παρά τους ανθρώπους. Τα αντιγριπικά
όπως τα περίφημα Tamiflu και Relenza όχι μόνο είναι περιορισμένης αποτελεσματικότητας κατά της γρίπης, όχι μόνο εμφάνισαν ενίοτε σοβαρότατες παρενέργειες αλλά επιπρόσθετα δημιούργησαν νέα στελέχη γρίπης.
Συνδυάστε τώρα το γεγονός της περιορισμένης φυσικής ανοσίας λόγω εμβολιασμού απέναντι σε νέα στελέχη με το γεγονός της ταχείας δημιουργίας νέων
στελεχών από την κατάχρηση φαρμάκων και μπορείτε να φανταστείτε για τί
κλίμακας πολλαπλασιαστικούς κινδύνους μιλάμε.
Η αντίληψη της υπεροχής της τεχνητής ανοσίας έναντι της φυσικής είναι τουλάχιστον ρηχή. Είναι σαν να θέλουμε να «αντικαταστήσουμε» ένα όργανό μας με
ένα τεχνητό όργανο.
Κανένα εργαστήριο εμβολίων δεν είναι τόσο καλά εξοπλισμένο και δεν έχει τόσες γνώσεις όσο το εργαστήριο του ανοσοποιητικού συστήματος του οργανισμού μας.
Οι εμβολιασμοί είναι απαραίτητοι μόνο όταν αντιμετωπίζουμε πρωτόγνωρες
για το ανοσοποιητικό μας οντότητες με επιδημική δυναμική. Αντί αυτού, οι
αρμόδιοι φορείς λειτούργησαν ξανά και ξανά τις τελευταίες δεκαετίες σαν τον
ψεύτη βοσκό και ανήγαγαν ψεύτικες απειλές σε πραγματικές για να χαρεί, μέσα
στην αναμπουμπούλα που δημιούργησαν, ο λύκος των μεγάλων ιδιωτικών συμφερόντων.
Το ανοσοποιητικό μας σύστημα αναγνωρίζει συνήθως και αντιμετωπίζει τους
μικροσκοπικούς εχθρούς του σώματος. Δεν μπορεί να αναγνωρίσει όμως τα
ψέματα, μικρά και μεγάλα. Και δεν δύναται να αντιμετωπίσει τα μεγάλα συμφέροντα. Για αυτούς τους εχθρούς έχουμε το μυαλό μας και τη λογική, τις ιδιότητες δηλαδή που τα μεγάλα συμφέροντα προσπαθούν να καταστρέψουν για
να μπορούν ελεύθερα παίζοντας με το ανοσοποιητικό μας να πουλάνε κάποια
καινούρια πιθανώς ανωφελή και πιθανώς επιζήμια εμβόλια και φάρμακα. Ο ιός
της απάτης και του κέρδους είναι ως συνήθως η μεγαλύτερη επιδημική απειλή
που γνώρισε, γνωρίζει και θα γνωρίσει η ανθρωπότητα. Και το εμβόλιο απέναντι
σε αυτή τη διαχρονική επιδημία είναι η κριτική σκέψη και η επικοινωνία.
Ο Πέτρος Αργυρίου είναι από τους σημαντικότερους Έλληνες αναλυτές της εποχής
μας σε περισσότερα εκ των ένα πεδία και μάλλον ο κορυφαίος Έλληνας αναλυτής
του παρασκηνίου των πολιτικών δημόσιας υγείας. Περισσότερα για τον ίδιο και το
ογκώδες έργο του στο προσωπικό του blog: agriazwa.blogspot.com
Holistic Life 57

Τα Μάνταλας Ενέργειας του Ολιβιέ Μανιταρά χρησιμοποιούνται, σήμερα, από εναλλακτικούς θεραπευτές, ζωγράφους,
μουσικούς, ψυχοθεραπευτές, αλλά και ανθρώπους που επιθυμούν να εργαστούν για την αυτοβελτίωση και τη
αυτοθεραπεία τους.

Spirit matters

ΜΑΝΤΑΛΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ του Ολιβιέ Μανιταρά
Ισορροπία - Αρμονία - Ευημερία στην καθημερινή ζωή

Τ

α Μάνταλας Ενέργειας συνδέονται με την επιστήμη της δονητικής εμβέλειας
του Φωτός μέσα στον κόσμο του λεπτοφυούς. Το σώμα του ανθρώπου, έτσι
όπως είναι σήμερα διαμορφωμένο, παραμένει προσηλωμένο μόνο στις εκδηλώσεις του φυσικού, ορατού κόσμου και των υλικών φαινομένων. Όμως υπάρχει κι ένας άλλος κόσμος, αόρατος, λεπτοφυής και εξίσου δραστικός με τον υλικό
κόσμο. Ο κόσμος αυτός κατοικείται από ρεύματα, ενεργητικές δυνάμεις, σκεπτομορφές και διαφορετικής δόνησης διάνοιες. Όλες αυτές οι ζωντανές δυνάμεις
επηρεάζουν τη ζωή του ανθρώπου, ακόμη κι αν αυτός δε το συνειδητοποιεί.
Δυστυχώς, αν και κάποτε ο άνθρωπος ήταν γνώστης αυτής της άλλης πραγματικότητας, σήμερα, ωστόσο, είναι απομακρυσμένος από τη βαθύτερη λειτουργικότητα των μυστικών συμβόλων της Γνώσης του Φωτός. Έτσι, τα λεπτοφυή, εκλεπτυσμένα όργανα του ανθρώπου παραμένουν αποκοιμισμένα και σε απόλυτη
συστολή, αδυνατώντας να εισέλθουν σε επαφή με τους κόσμους της Διαύγειας
και της Ανώτερης Διάνοιας. Αυτό δημιουργεί στην ανθρώπινη ψυχή ένα βαθύτατο
πόνο, διότι η τροφή της ψυχής βρίσκεται σε διαφορετικά επίπεδα από αυτά με τα
οποία έχουμε σήμερα εναρμονιστεί. Έτσι η ψυχή βρίσκεται σήμερα ανάμεσα σε
δύο πόλους. Εκείνον του πνεύματος κι εκείνον της ύλης.
Η λύση βρίσκεται στη δημιουργία του σώματος Αθανασίας (Σώμα, Μνήμη) μέσα
στον άνθρωπο, μέσω εκλεπτυσμένων μεθόδων και πρακτικών εκπαίδευσης και
διαμόρφωσης. Οι πρακτικές αυτές μεταβιβάζονταν πάντα μέσα από διαφορετικές
αρχαίες παραδόσεις, οι οποίες στόχευαν στη αφύπνιση του ατόμου μέσα σε όλους
τους κόσμους, καθώς και στην οικοδόμηση του σώματος Φωτός μέσα του. Σώμα
που θα αποτελούσε το όχημα για τη συνέχιση της συνείδησης μετά το θάνατο
του φυσικού σώματος και την έξοδο από τον κύκλο των επαναλαμβανόμενων ενσαρκώσεων μέσα στην ίδια κατάσταση συνείδησης. Μια από αυτές τις πρακτικές,
αφορούν στα Μάνταλας Ενέργειας. Πρόκειται για σύμβολα, το καθένα με τη δική
του ζωή, βασισμένα στη δομή της ίριδας του ματιού, ενεργοποιημένα μέσα από τη
σύγχρονη Εσσαϊκή Παράδοση και τον σύγχρονο Εσσαίο Δάσκαλο Ολ. Μανιταρά.
Η λέξη «μάνταλα» κατάγεται από τα αρχαία σανσκριτικά και σημαίνει «κύκλος».
Μέσα στον αστρολογικό συμβολισμό, ο ζωδιακός, ως απεικόνιση του σύμπαντος,
αντιπροσωπεύεται από έναν κύκλο και ο Ήλιος, ο βασιλιάς των άστρων, από έναν
κύκλο με μια κουκίδα στη μέση. Ο κύκλος και η σπείρα είναι σύμβολα του σύμπαντος, της τελειότητας, της εξέλιξης, της δημιουργίας και του Δημιουργού. Όλα τα
γεωμετρικά και συμβολικά σχήματα προέρχονται από τον κύκλο.
Κατά τον ίδιο τρόπο, ένα Μάνταλα Ενέργειας είναι ένα μαγικό σχέδιο που αντιπροσωπεύει τη δύναμη του Όλου. Αυτή η δύναμη συνδέεται με τη γνώση των
αέναων ανταλλαγών μεταξύ του κέντρου (πνεύμα) και της περιφέρειας (ζωντανή
ύλη). Το να έρχεσαι κοντά στο κέντρο σημαίνει να αποκτάς γνώση, σταθερότητα,
δημιουργικότητα, να βάζεις διάνοια και τάξη στη ζωή σου. Το κέντρο είναι μια
απεικόνιση του πνεύματος του Θεού, το πνεύμα μέσα σε όλα τα πνεύματα, ενώ
η σπείρα που συνδέεται με την περιφέρεια συμβολίζει τη Μητέρα, τη ζωντανή
ψυχή μέσα σε όλες τις ψυχές. Είναι μέσα από την ψυχή που κάποιος μπορεί να βρει
τη χαρά, την ευτυχία, την ολοκλήρωση. Σε ένα Μάνταλα Ενέργειας, το πνεύμα, η
ψυχή και το σώμα είναι τέλεια συνδεδεμένα. Το σώμα είναι η περιφέρεια, η ψυχή
είναι η ακτίνα, και το πνεύμα είναι το κέντρο του κύκλου. Μέσα από αυτήν τη δομή
βρίσκουμε, επίσης, την εικόνα της πυραμίδας και του ιερού βουνού, όπου η ψυχή

Οδήγησε όλες τις ενέργειές σου
προς την τελειότητα
58 Holistic Life

Ελαφρύτητα

Πρακτική μέθοδος χρήσης ενός Μάνταλα Ενέργειας
Ανανέωσε τις δυνάμεις σου!

Αφιέρωσε λίγο χρόνο, για να ανανεώσεις τις δυνάμεις σου, ατενίζοντας ένα
Μάνταλα Ενέργειας, με την πρόθεση
να απορροφηθείς από το σύμπαν
του.
Αρχικά, κοίταξε τα χρώματά του, τα
σχήματά του και επίτρεψε στον εαυτό σου να νιώσει την πληρότητα, που
πηγάζει μέσα από την εκπληκτική αρμονία του.
Έπειτα, προσπάθησε να αντιληφθείς
την ενέργειά του, την ψυχή του και τη
διάνοιά του. Αυτό, μπορεί να ανάψει
μέσα σου το φως μιας νέας αντίληψης
του εαυτού σου και όλων όσων σε περιβάλλουν.
Ο στόχος αυτής της πρακτικής είναι
να αντιληφθείς την ενεργειακή αύρα
του μάνταλα και να εισχωρήσεις μέσα
της, ώστε να λάβεις την ευλογία της.

Αυτό θα αυξήσει την ενέργεια και τη
συνειδητότητά σου.
Το να αυξάνεις τη δημιουργική σου
ενέργεια είναι μια ανάγκη που δεν
είναι δύσκολο να ικανοποιείται. Χρειάζεται να επιτρέπεις στην αύρα του
μάνταλα να τονώνει τη ζωτικότητα σε
όλα τα μέρη του σώματός σου. Αυτό
επιτυγχάνεται με τη θέληση και τη
φαντασία. Από τη στιγμή που εμφανιστεί κάποιο αποτέλεσμα, το Μάνταλα
Ενέργειας ενεργοποιείται, ακτινοβολεί και δρα πάνω στο σπίτι σου, στο
σώμα σου, στη ζωτικότητά σου, στη
συνειδητότητά σου και στο πεπρωμένο σου. Το Μάνταλα Ενέργειας συνδέει τον ουρανό και τη γη μέσα σου και
ανοίγει την αντίληψη του εσωτερικού
Φωτός.
(μέσα από το βιβλίο Τhe Power of Energy
Mandalas του Ολιβιέ Μανιταρά)

ανέρχεται, για να συγχωνευτεί με το Θεϊκό πνεύμα. Ένα Μάνταλα Ενέργειας είναι
μια αναπαράσταση του ιερού βουνού, που μας μιλά για την αδιάκοπη συγχώνευση
του Θεϊκού Πνεύματος με τη Μητέρα του κόσμου.
Η φύση χρησιμοποιεί τα μάνταλας, για να μετασχηματίσει τις ενέργειες, να τις εξευγενίσει. Τα Μάνταλας Ενέργειας μπορούν να μας καθοδηγήσουν κατά τη διάρκεια
του διαλογισμού, αλλά, επίσης, και μέσα στην καθημερινή δράση. Μας προσκαλούν να δημιουργήσουμε το δικό μας μάνταλα, να γίνουμε μέρος του ρυθμού της
ζωής, να επικεντρωθούμε στο ουσιαστικό, να βάλουμε τάξη μέσα μας και γύρω
μας, να γίνουμε αυθεντικοί, αληθινά προσανατολισμένοι προς την εσωτερική ζωή,
δημιουργοί ομορφιάς, αρμονικών χρωμάτων, ήχων, ρυθμών. Το σώμα από μόνο
του δεν περιέχει μεγάλα αποθέματα ενέργειας. Η ανεξάντλητη πηγή κατοικεί μέσα
στην ψυχή και στο πνεύμα. Αυτοί που κατορθώνουν να τα φτάσουν γίνονται οι ίδιοι
μάνταλας, κύκλοι φωτός και αγάπης. Από τη στιγμή, λοιπόν, που γίνεις ένα μάνταλα, όλες οι σπείρες μέσα σου και γύρω σου εξισορροπούνται, στροβιλίζονται αρμονικά με το κέντρο, το οποίο το ίδιο είναι κεντραρισμένο στο Θεϊκό Πνεύμα. Είναι ο
στόχος του κάθε ανθρώπου να κάνει τη ζωή του ένα μάνταλα, ακτινοβολώντας, σε
αρμονία με την ιερή τάξη του κόσμου και των κόσμων.
Vertu Essenia (www.essenia.gr)

Συνειδητότητα

Μεταμόρφωσε το αρνητικό
σε θετικό

Holistic Life 59

Holistic Life Ρεπορτάζ Αγοράς
Κανέλα για το Διαβήτη
Diabecinn Extra- Η ασφαλής λύση!
Οι κάψουλες κανέλας DIABECINN EXTRA περιέχουν ένα ειδικό εκχύλισμα κανέλας υδατικής βάσης (ΖΝ112) που προσφέρει καλή
απορρόφηση από τον οργανισμό ελαχιστοποιώντας την πιθανότητα εμφάνισης αλλεργικών αντιδράσεων. Η δράση της κανέλας
έχει αποδειχτεί ιδιαίτερα αποτελεσματική για τους διαβητικούς
αλλά και όσους εμφανίζουν συμπτώματα του Μεταβολικού συνδρόμου (πχ. παχυσαρκία, υψηλή αρτηριακή πίεση, υψηλό επίπεδο
χοληστερίνης, σακχαρώδη διαβήτη κ.α.). Περιέχει πρόσθετα αντιοξειδωτικά ( Βιτ. C και Ε), τις βιταμίνες Β3 και Β6 που ενισχύουν την ενέργεια του οργανισμού
και έχουν θετική επίδραση στην χοληστερόλη και ηλεκτρολύτες που βοηθούν να ξεπεραστεί το οξειδωτικό στρες και οι θρεπτικές ανεπάρκειες που σχετίζονται με τον διαβήτη.

Φυσικός Βασιλικός Πολτός Ελοβάρη

Ένας ‘προστάτης’ για τον προστάτη σας
Το Prost-Actin είναι ένας συνεργικός συνδυασμός φυσικών συστατικών που βοηθούν στην εύρυθμη λειτουργία του προστάτη και στην
αντιμετώπιση των συμπτωμάτων της καλοήθους υπερπλασίας του
αδένα αυτού. Περιέχει ψευδάργυρο υψηλής βιοδιαθεσιμότητας, βιταμίνες Α και Ε με ισχυρή αντιοξειδωτική και κυτταροπροστατευτική
δράση, το τιτλοδοτημένο βότανο Saw palmetto με αντιφλεγμονική
δράση, αδένα προστάτη βοοειδών, (βάσει της αρχής ότι “το όμοιο βοηθά το όμοιο”). Το Prost-Αctin βοηθά στην καλύτερη λειτουργία του
προστάτη, μειώνει την ανάγκη νυχτερινής ούρησης και βελτιώνει την
ποιότητα ζωής. Υποαλλεργικό προϊόν, με διπλή εγγύηση ποιότητας
προς τον καταναλωτή.

Βιολογική βιτ. C +
Βιολογικά αντιοξειδωτικά

Οι ευεργετικές ιδιότητες του φυσικού βασιλικού πολτού Ελοβάρη
είναι αναρίθμητες για τον άνθρωπο αφού βάσει προέλευσης, αποτελεί την πλουσιότερη υγιεινή τροφή της φύσης που επιδρά θετικά
στο μεταβολισμό, στην ανάπτυξη, στη μακροζωία, στις σεξουαλικές
και ψυχικές διαταραχές & στις αϋπνίες. Ο φυσικός βασιλικός πολτός
Ελοβάρη, παράλληλα, καταπολεμά την αδυναμία, αυξάνει τις σωματικές και πνευματικές δυνάμεις ενώ είναι ιδανικό τονωτικό ρόφημα
για περιπτώσεις φυσικής και πνευματικής κόπωσης.Ενισχύει την άμυνα του οργανισμού και
προλαμβάνει την εκδήλωση συμπτωμάτων των εποχιακών ιώσεων δίνοντας με τον πιο αγνό
τρόπο λύση στα προβλήματα που δημιουργούν το άγχος, το στρες και οι γενικότεροι οι εξαντλητικοί ρυθμοί του σύγχρονου ανθρώπου.

Η απόλυτη βιταμίνη C, βιολογική, από πιστοποιημένα 100% βιολογικά εκχυλίσματα amla, εσπεριδοειδών και ασερόλας.
Περιέχει 500 mg βιτ.C (οι 2 καψ.), βιοφλαβονοειδή (100mg, κερσετίνες, ρουτίνη, λευκοδελφινίνη), amla (1000mg) και μίγμα βιολογικών
ανεπεξέργαστων τροφών με συνεργική δράση για μέγιστη απορρόφηση και αντιοξειδωτική προστασία (αντιοξειδωτική ισχύς: 2500
ORAC).
Υποαλλεργικό προϊόν.

ΑΓΓΕΛΙΚΑ ΕΛΟΒΑΡΗ ΑΕ: τηλ. 2310 856233

Το E-FEM της Nature’s Plus παρέχει φυσικά συστατικά που βοηθούν στην
εξισορρόπηση των γυναικείων ορμονών και συμβάλλουν στη διατήρηση
της νεανικής ομορφιάς και ζωντάνιας. Συνδυάζει βότανα (maca, damiana,
dong quai), μαζί με αμινοξέα, βιταμίνες και μέταλλα, που τονώνουν ολόκληρο τον οργανισμό και χαρίζουν ενέργεια, ενώ ενισχύουν την εγκεφαλική
και καρδιαγγειακή λειτουργία, βελτιώνουν την άμυνα και τη μυϊκή δύναμη,
συμβάλλουν στην υγιή σεξουαλική λειτουργία και την αύξηση της ερωτικής
επιθυμίας. Φυσικό και ασφαλές προϊόν. Δεν περιέχει ορμόνες.

TumBiotix: Προβιοτικά για το συνδρόμου
του ευερέθιστου εντέρου (IBS)
Το προβιοτικό συμπλήρωμα TumBiotix της Quest περιέχει ένα μοναδικό συνδυασμό L.plantarum και L.acidophilus, που είναι «φιλικά»
προβιοτικά γαλακτικά βακτήρια που υπάρχουν φυσιολογικά στο ανθρώπινο έντερο. Ο συνδυασμός τους έχει αποδειχθεί από επιστημονικές μελέτες ότι μπορεί να μειώσει τα συμπτώματα του συνδρόμου
του ευερέθιστου εντέρου (IBS). Το TumBiotix βοηθά στη διατήρηση
μια ιδανικής αναλογίας προβιοτικών βακτηρίων στο έντερο προκειμένου να συμβάλλει στην υγεία και την ομαλή λειτουργία του, καθώς
και στην άμυνα του οργανισμού προστατεύοντας από την ανάπτυξη
παθογόνων μικροοργανισμών στο έντερο.

DΟUNI Health Products: τηλ. 210 9941451

Dietal αναβράζον πράσινο τσάι
με L-Καρνιτίνη
Αποτοξίνωση, Ενέργεια και Αδυνάτισμα μαζί σε ένα
αναβράζον δισκίο!
Η L- Καρνιτίνη, ένα αμινοξύ το οποίο το λαμβάνουμε φυσικά καταναλώνοντας κυρίως κόκκινο κρέας, προάγει τον μεταβολισμό, ενισχύει την καρδιαγγειακή υγεία και συμβάλει στην ενέργεια και στην
αποτοξινωτική δράση του οργανισμού.
Το Dietal συνδυάζει μοναδικά τις ευεργετικές δράσεις του πράσινου
τσαγιού με την L – Καρνιτίνη , και προσφέροντας ισχυρή αντιοξειδωτική προστασία, επιταχύνει τις καύσεις και βοηθά τελικά στον
έλεγχο του σωματικού βάρους.
Με γεύση λεμόνι & γκρέιπφρουτ ,χωρίς συντηρητικά.

VITORGAN: τηλ. 210 7600010

Βιολογικά Camu Camu
Τα μικρά, κόκκινα φρούτα Camu είναι πλουσιότερη πηγή φυσικής
βιταμίνης C. Έχουν 75% περισσότερη βιταμίνη C από την Αcerola και
40% περισσότερη C από το Αγριοτριαντάφυλλο. Τα συμπληρώματα
βιταμίνης C είναι στην πραγματικότητα ασκορβικό οξύ. Δεν είναι φυσική βιταμίνη C, αλλά χημικά συντεθειμένα μόρια και γίνονται συχνά
από γενετικά τροποποιημένη γλυκόζη καλαμποκιού. Ο καλύτερος
τρόπος ληψης βιταμίνης C είναι μέσω της διατροφής μας, όπως είναι
το Camu και όχι με τη συνθετική μορφή των χαπιών. Το camu βοηθά
στον σχηματισμό κολλαγόνου με συνέπεια να έχουμε ένα πιο νεανικό
δέρμα και πιο δυνατούς συνδέσμους και τένοντες και είναι ωφέλιμο
στην οστεοπόρωση. Θεωρείται το Νο 1 σε ωφελιμότητα από όλα τα φυτά για 10 ασθένειες.

ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟΣ ΔΙΑΤΡΟΦΗ: τηλ. 210 9213440
60 Holistic Life

Αναζωογόνηση του γυναικείου οργανισμού

Ultra Virile-Actin για ερωτικό σφρίγος
Έντονοι, πιεστικοί, αγχώδεις ρυθμοί. Προβλήματα εντός και εκτός
σπιτιού, προβλήματα υγείας, τσιγάρο, οινόπνευμα, νόμιμες και
παράνομες φαρμακευτικές ουσίες. Ακατάλληλη διατροφή. Μόλυνση περιβάλλοντος και τροφικής αλυσίδας. Όλα αυτά μπορεί
να μειώσουν σημαντικά τη σεξουαλική ενέργεια του άνδρα. Εκείνο που χρειάζεται είναι μία 100% φυσική φόρμουλα, που όχι μόνο
να ενισχύει καθοριστικά την ερωτική ικανότητα, αλλά να ευεργετεί και ολόκληρο τον οργανισμό.
Το Ultra Virile-Actin περιέχει σοφά συνδυασμένα βιοενεργά συστατικά, όπως ειδικά βότανα, μεταλλικά στοιχεία, βιταμίνες, Co
Q10, μαζί με εκχύλισμα στρειδιού.

NATURAL PLUS: τηλ. 210 8100008, 210 6134604

Ανθοϊάματα του Dr. Edward Bach
Τα ανθοϊάματα της Healing Herbs παρασκευάζονται με τα υψηλότερα πρότυπα και σύμφωνα με τις αρχικές κατευθύνσεις του Dr.
Edward Bach. Με ιδιαίτερη προσοχή σε κάθε μέρος της παραγωγικής διαδικασίας, η συλλογή και οργάνωση της παραγωγής των
ανθοϊαμάτων γίνεται στην επαρχία Herefordshire, σε κατάλληλο
φυσικό ηλιόλουστο περιβάλλον για την παρασκευή ανθοϊαμάτων
σύμφωνα με τις οδηγίες και το πνεύμα του Dr. Edward Bach.
Η εταιρία Botanica συνεργάζεται με την Healing Herbs από το 1997 και διαθέτει τα προϊόντα
της στην Ελλάδα και την Κύπρο.

Οργανικά προϊόντα περιποίησης
για μωρά και παιδιά, από την Green People
Δώστε στο παιδί σας την καλύτερη έναρξη
στη ζωή με καθαρά και οργανικά προϊόντα
περιποίησης, από την Green People.
Είναι τα ηπιότερα προϊόντα που μπορείτε να
βρείτε για το παιδί σας.
Δεν περιέχουν Lanolin, πετροχημικά, parabens,
SLS, SLES ή τεχνητά αρώματα που περιέχονται
σε πολλά από τα σημερινά προϊόντα για μωρά
και παιδιά. Αποκλειστική διάθεση Botanica.

BOTANICA: τηλ. 2310 238880, 2310 238224, 2610 220427

Holistic Life Ρεπορτάζ Αγοράς
A.Vogel Aesculaforce
Φλεβοτονωτικό σε 3 μορφές (ταμπλέτες, βάμμα
και ζελέ) από φρέσκια ιπποκαστανιά (Aesculus
hippocastanum) για την αντιμετώπιση κιρσών,
φλεβίτιδας, αιμορροΐδων και γενικά διαταραχές
των φλεβών. Η λήψη του βοτάνου αυτού δείχνει
να αυξάνει ιδιαίτερα τη δύναμη και τον τόνο των
φλεβών. Οι στυπτικές ταννίνες, φυτικές χρωστικές
και σαπωνίνες του φυτού συνδυάζονται για να
τονώσουν και να δυναμώσουν τα τοιχώματα των
φλεβών, μειώνοντας τη διαπερατότητά τους. Καθώς τα προβλήματα των αγγείων επιδεινώνονται
κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, προτείνεται συνήθως η προληπτική χρήση του λίγο πριν
την έναρξη των ζεστών μηνών, με συνολική διάρκεια αγωγής τρεις έως τέσσερις μήνες.

Σπαγειρικό πίλινγκ προσώπου & σώματος
Το πίλινγκ της Lunasol, με τους λεπτά αλεσμένους πυρήνες βερίκοκου, απομακρύνει τις ακαθαρσίες και τα νεκρά κύτταρα της επιδερμίδας. Οι πόροι του δέρματος καθαρίζονται βαθιά. Η σπαγειρική ουσία
“Formula Sun” καταπραϋνει και ενδυναμώνει το δέρμα.
Εφαρμόζετε το πίλιγνκ της Lunasol με ελαφριά πίεση επάνω σε βρεγμένο δέρμα και ξεπλένετε με άφθονο χλιαρό νερό. Μετά τη χρήση,
το δέρμα έχει την όψη απαλής φλούδας βερίκοκου: είναι αισθητά πιο
λείο, απαλό, ελαστικό και δίνει ένα αίσθημα νεανικής φρεσκάδας και
ευεξίας. Το διακριτικό, φρουτώδες άρωμα επιδρά θετικά και χαρίζει
μια ανάλαφρη αίσθηση.

AURA VITAE: τηλ. 210 3629669

Luffa spray

ROTWEIN PLUS

Ρινικό spray μοναδικής 100% φυσικής σύνθεσης με βάση το φυτό λούφα.
Ιδανικό για την αντιμετώπιση της χρόνιας και της εποχιακής αλλεργικής
ρινίτιδας. Χρησιμοποιείται κατά τη διάρκεια των συμπτωμάτων της αλλεργίας. Το πολύτιμο τροπικό φυτό λούφα έχει αποδειχθεί ότι είναι ιδιαίτερα
αποτελεσματικό σε περιπτώσεις αλλεργιών. Δρά “μπλοκάροντας“ και αποβάλλοντας τις τοξίνες οι οποίες εξασθενούν το ανοσοποιητικό σύστημα. Το
σπουδαιότερο όφελος από τη χρήση του είναι η έλλειψη των ανεπιθύμητων ενεργειών που συνήθως παρουσιάζουν τα συνθετικά αντιισταμινικά
όπως υπνηλία ή καταβολή. Είναι δυνατόν να χρησιμοποιήθει για μεγάλο
χρονικό διάστημα ανάλογα με τις αντίστοιχες ανάγκες.

Το Rotwein plus είναι εξαιρετικά δραστικό για την πρόληψη και αναστολή της αρτηριοσκλήρυνσης και την αποκατάσταση των διαφόρων ανωμαλιών του κυκλοφορικού. Είναι πλούσιο σε πολυφαινόλες,
φλαβονοειδή και ιδίως προκυανίδες με σημαντικές αντιοξειδωτικές,
αντιφλεγμονώδεις και αντιαλλεργικές ιδιότητες. Η σύνθεσή του περιέχει Κουρκουμίνη, Κερσετίνη, Trans-Ρεσβερατρόλη από εκχύλισμα
Polygonum & Κόκκινο Κρασί, Vit. C, Vit. E, Φολικό οξύ, Vit. B6, Vit. B12.
Ενισχύει τα τοιχώματα και ρυθμίζει τη διαπερατότητα των τριχοειδών
αγγείων, μειώνοντας τον σπασμό τους. Έτσι προλαμβάνει βλάβες στα
αγγεία, στην καρδιά, στον εγκέφαλο, στα μάτια, στο δέρμα, στα πόδια,
επηρεάζοντας θετικά την αρτηριακή πίεση, αιμορροΐδες κ.ά.

ICP: τηλ. 210 9408880

META-PHARM: τηλ. 2310 234768

Κάψουλες Κανέλας Extra Eubias
Πριν μερικά χρόνια, επιστήμονες ανακάλυψαν ότι η κανέλα είναι
τονωτικό της πέψης, θερμαντικό, αντιικό, αντισηπτικό, αντι-βακτηριακό, αντι-μυκητιακό, μειώνει την πίεση του αίματος και τα επίπεδα
σακχάρου στο αίμα των διαβητικών. Χάρη στις σύγχρονες έρευνες,
άρχισε να αποδεικνύεται με επιστημονικό τρόπο ότι η ενεργός ουσία στην κανέλα, η MHCP, που ανήκει στις πολυφαινόλες, πράγματι
παρουσιάζει ινσουλινομιμητική δράση. Η Κανέλα Extra Eubias™ από
τη Superfoods είναι ένα φυσικό συμπλήρωμα διατροφής που προέρχεται από ξηρό εκχύλισμα κανέλας εμπλουτισμένο με βιταμίνη C, Β3,
Β6, ψευδάργυρο, μαγνήσιο, μαγγάνιο, και βιταμίνη Ε για ενίσχυση στη δράσης της κανέλας
και στη λειτουργία του οργανισμού. Προτείνεται σε ανθρώπους που έχουν διαβήτη.

ASTRA MEDICAL HELLAS SUPERFOODS: τηλ. 2102527584

Smile Zeolite 150 caps
Το Smile Zeolite περιέχει Ζεόλιθο, ένα φυσικό ένυδρο αργιλοπυριτικό υλικό που έχει ευεργετικές ιδιότητες για τον ανθρώπινο οργανισμό. Ο Ζεόλιθος έχει την ικανότητα να δεσμεύει άλλα στοιχεία
και ακόμη ολόκληρες ενώσεις. Η ιδιότητα της δέσμευσης άλλων
μορίων αλλά και η χημική του σύνθεση μπορούν να αιτιολογήσουν γιατί οι ερευνητές που έχουν ασχοληθεί μαζί του έχουν βρει
μια σειρά από ευεργετικές συμπεριφορές.
Βρείτε το προϊόν επιλεγμένα φαρμακεία και βιολογικά καταστήματα.

ΑΜ ΗEALTH: τηλ. 210 5136008

Ζωντανό και καθαρό νερό από τη
βρύση του σπιτιού μας!
Ο μοναδικός συνδυασμός του φίλτρου ενεργού άνθρακα Carbonit
και του ενεργοποιητή-καταλύτη Plocher. Το απόλυτα φυσικό φίλτρο
Carbonit (από κοκοφοίνικα) καθαρίζει το νερό από διάφορους μολυντές, όπως χλώριο, βαρέα μέταλλα, βακτήρια, παθογόνους οργανισμούς κλπ. Στη συνέχεια ο ενεργοποιητής-καταλύτης Plocher επιστρέφει στο νερό τη χαμένη του ενέργεια μετατρέποντας το ενεργειακά σε νερό πηγής! Μια μοναδική πρόταση για το πόσιμο νερό.

ECO FUTURE: τηλ. 210 4224992

Σειρά αποσμητικών από τη SANTE
Τα προιόντα της SANTE δρουν φυσικά, καταπολεμώντας τα βακτηρίδια του ιδρώτα χωρίς να επεμβαίνουν στη φυσική λειτουργία των
ιδρωτοποιών αδένων και πόρων. Παρέχουν μεγάλη διάρκεια και είναι κατάλληλα για πολύ ευαίσθητα δέρματα. 100% φυσικό προϊόν,
χωρίς αλουμίνιο, οινόπνευμα, συνθετικό άρωμα και χρώμα, συντηρητικά. Για ευαίσθητα δέρματα, υποαλλεργικό. Δεν λεκιάζει, παρέχοντας 24ωρη φροντίδα. Διατίθεται σε Spray, Roll-on και Stick.

bioLEON: τηλ. 210 2321395

Udo’s QH Plus: Ενέργεια σε μία κάψουλα
Η Ubiquinol (συμπυκνωμένη μορφή συνένζυμου Q10) είναι 3 έως 8
φορές ισχυρότερη από το CoQ10, δηλαδή 1 κάψουλα των 50 mg QH
ισοδυναμεί με 150-400 mg CoQ10! Η ωφέλεια στον οργανισμό γίνεται
εμφανής σε διάστημα 2-3 εβδομάδων.
Παρέχει προστασία της καρδιάς και του εγκεφάλου από οξειδωτικό
στρες, αυξημένη ενέργεια σε αθλητές και πολυάσχολους εργαζόμενους, σφρίγος σε πιο ώριμες ηλικίες, πτώση στην πίεση του αίματος,
βελτίωση της μνήμης, επιβράδυνση της διαδικασίας γήρανσης. Χρησιμοποιείται αποτελεσματικά για την αντιμετώπιση ημικρανιών, νευροεκφυλιστικών παθήσεων (Parkinson, Alzheimer κ.ά.), περιοδοντίτιδας.
Τα εξαιρετικά οργανικά Ω-λιπαρά του Udo’s Oil απογειώνουν τη δραστικότητα του QH στον οργανισμό.

MEDMELON: τηλ. 2310 449441

Απόσταγμα Σαφράν
από τη Balance
Το μοναδικό σαφράν σε μορφή σταγόνων στην ελληνική αγορά
που σας ανεβάζει τη διάθεση καταπολεμώντας την μελαγχολία. Ο
πλέον φυτικός τρόπος να διώξετε τη θλίψη και το άγχος που δημιουργεί η σημερινή κρίση είναι το απόσταγμα σαφράν.
Λίγες μόνο σταγόνες αρκούν για να ενισχύσετε την ταλαιπωρημένη
από το άγχος μνήμη σας, να κάνετε πιο χαρούμενες σκέψεις καθώς
και να μειώσετε τη χοληστερίνη. Θα το βρείτε στα φαρμακεία.

BALANCE: τηλ. 210 2627024

Προγραμματιζόμενη ψηφιακή συσκευή
παραγωγής ιόντων - όζοντος Ο3
για οικιακή και επαγγελματική χρήση

Η συσκευή IASIS PS DP 200 είναι και ιονιστής και οζονιστής, η
διπλη αυτή ιδιότητα είναι που την κάνει μοναδική στο είδος της.
Τα αρνητικά ιόντα που παράγει (σαν ιονιστής) και το όζον (σαν
οζονιστής) δεν σκεπάζουν αλλά εξαφανίζουν τις μυρωδιές, τους
μύκητες, τα βακτήρια, τα μικρόβια και δημιουργούν στο χώρο
φρέσκο αέρα βουνού.
Είναι μια μικρή και ασφαλής συσκευή που μεταφέρεται οπουδήποτε, καταναλώνει ελάχιστο ελάχιστο ρεύμα, ρυθμίζεται πολύ
εύκολα και δεν χρειάζεται συντήρηση και φίλτρα. Εξαφανίζει τη
μυρωδιά του καπνού (τσιγάρο), της κουζίνας (τηγάνι). Εξουδετερώνει τα μικρόβια, τα βακτήρια και τους μύκητες που είναι αιτίες
λοιμώξεων και αλλεργιών.

VITA MEDICAL: τηλ: 210 94 16 962
Holistic Life 61

ΣΗΜΕΙΑ ΔΙΑΝΟΜΗΣ.
ΤΗΝ HOLISTIC LIFE ΜΠΟΡΕΙΤΕ ΝΑ ΤΗ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΙΤΕ ΔΩΡΕΑΝ ΑΠΟ

Β Ι Β Λ ΙΟΠΩ ΛΕΙΑ (17)
Αττική: Αθήνα: Εσσαίων Εκδόσεις -Βεΐκου 59, Κουκάκι ● Εκδόσεις Κέδρος, Έσοπτρο, Γενναδίου 3 ● Εκδόσεις Πύρινος Κόσμος, Ιπποκράτους
16 ● Βιβλιοπωλείο Πολιτεία, Ασκληπιού 1-3 ● Living Green, Πεσματζόγλου 5, Στοά βιβλίου ● Living Green, Χαριλάου Τρικούπη 33 & Ναυαρίνου ● Βιβλιοπωλείο Αιώνιος Ηνίοχος, Σόλωνος 97 ● Βιβλιοπωλείο
Ιανός, Σταδίου 24 ● Εκδόσεις Κρύων, Ιόφωτος 29 Κηφισιά: Τα σκαλάκια, Αργυροπούλου 9 Μαρούσι: Ιανός (Golden hall) Υπόλοιπη Ελλάδα:
Θεσσαλονίκη: Ιανός, Πλ. Αριστοτέλους 7, Μεταμορφώσεως 24 (Καλαμαρ.), 25ης Μαρτίου 45 (Ντεπώ), Εμπορικο Cosmos ● Μπαρμπουνάκης,
Αριστοτέλους 4 Έδεσσα: Βιβλιοπωλείο Δ. Τουφεξής, Εγνατίας 17

Γ ΥΜ ΝΑΣΤΗΡΙΑ - ΧΟΡΟΣ (34)
Αγ. Παρασκευή:Power gym, Ελ. Βενιζέλου 107 Αιγάλεω: Entasis, Θηβών 357 Αθήνα: Gene Kelly, Λ. Συγγρού 5 ● Holmes Place, Βουκουρεστίου & Σταδίου 4 (City Link) Βύρωνας: Kouros Fitness Club, Αναλήψεως 48 ● Byron Gym, Χειμάρας 19 Γλυφάδα: Iron Gym, Ανθέων 22 ●
Gym Tonic, Λεωφ. Βουλιαγμένης 96 Ελληνικό:Aκαδημία Aikido, Θράκης 30 Ηλιούπολη: Latin Show dance studio, Μ. Αντύπα 20 ● Champions
Gym, Νυμφών 39 ● Άθλος, Ηρούς Κωνσταντοπούλου 27 ● Sports club,
Ποσειδώνος 20 ● City Ladies, Ρήγα Φεραίου 7 Καλλιθέα: Φιλοσοφική
ένωση Δράκος – Αετός, Σοφοκλέους 37 Καρέας: Καισάρειον, Βρυούλων
& Κλαζομενών Κρυονέρι:Αίαντας, Λεωφ. Κρυονερίου 53 Ν. Σμύρνη:
Corpus Gym 1, Αγ. Σοφίας 13 ● Aloe Fitness, Αιγαίου 77 ● Shape, Ελ Βενιζέλου 5Α ● Studio,Ιωνίας 1 ●Reflex Gym, Διγ. Ακρίτα 37 ● Εν Σώματι,
Αρτάκης 135 ● Σύλλογος Ται Τσι, Θράκης 30 Πατήσια: Corpus Gym,
Ιαλεμού 48 Περιστέρι: Health & Fitness, Αγ. Ιερόθεου 46Β Π. Φάληρο: Υγεία & Διάπλαση, Μ. Μπότσαρη 26 ● Reaction Fitness club, Αγ.
Βαρβάρας 102 ● Physical Gym, Ζησιμοπούλου 64 ● Peak Fitness, ζησιμοπούλου 68 ● Sportesse, Αγγελίδου 19 Χαλάνδρι: Health studio, Εθν.
Αντιστάσεως 84 Κέρκυρα: Fitness & Fun, Εθν Οδός Παλιοκαστρίτσας
(Αλυκές) Χαλκίδα: Body Soul Health club, Αργυροκαστρίτου 4

Ε Ν Ω ΣΕΙΣ / ΣΥΛΛΟΓΟ Ι (7)
Αττική: Αθήνα: ΔΗΩ, Αριστοτέλους 38 ● Σύλλογος Ομοιοπαθητικών
Ελλάδος, Λ. Βουλιαγμένης 159 Πολύγωνο: Σύλλογος Ελλήνων Ρεφλεξολόγων, Σπαθάρη 2 Εύβοια: Σύλλογος Ενεργειακής Συντονιστικής, Εθν.
Αντιστάσεως 30 (Νέα Αρτάκη)Υπόλοιπη Ελλάδα:Θεσσαλονίκη: Σύλλ.
Υποστηρικτών Προληπτικής Ιατρικής, Βενιζέλου 45 Λαρίσα: Κ.Ε.Π,
Πλατύκαμπος Λάρισας Λεβίδι: Σύλλ. Ομοιο/ικών Ελλάδος

Ι ΑΤ Ρ Ε ΙΑ / ΣΧΟΛΕΣ / ΘΕΡ. ΚΕΝΤΡΑ (176)
Αττική: Αγ. Ανάργυροι: Π. Μυλωνάς, Ευβοίας 4 Αγ. Δημήτριος: Σχολή
Αυτογνωσίας – Αλ. Ασημακοπούλου 9● Γ. Παντούλας, Αγ. Διονυσίου 4 ●
Κέντρο Ιόχρουν Δικτύου, Εθνομαρτύρων 61 Ανάβυσσος: Holistic fertility
Άνω Πατήσια: Αιών, Αγίας Λαύρας 21 Άνω Πετράλωνα: Studio Yoga,
Δρυόπων 20 Αιγάλεω: Ανάπτυξη, Αγ. Μαρίνης 3● Β.Μωυσίδης, Ταϋγέτου
12 Άνοιξη: Aqua Life, Αγ. Αθανασίου & Σουλίου 17 Αθήνα: Β. Αννίνου,
Ευρυδάμαντος 18 ● Ι. Ζωιτάς, Χέυδεν 21●Κ. Πίσσιος, Ευνειδών 11
(Γκάζι)● Δ. Μαγκλάρα, Καυκάσου 142-144●Γ. Αργυρέας, Κορδιγκτώνος
33●Aurum, Μεσογείων 30 ●Διώνειο θεραπευτικό κέντρο, Παρορίτη 2-4
●Κ. Λιάτσικος, Καισαρείας 7-9●Bhavana, Αιόλου 43●Life up, Ιδρομενέως
112 ● Κ. Βάσσιας, Αριστοτέλους 130 ● Zen Shiatsu, Μπαϊρακτάρη 28,
Ελληνορώσων ● Vitality, Παπαδιαμαντοπούλου 52 ● Ομακοείο Αθηνών,
Αινίανος 6 ● Κέντρο Έρευνας και Εφαρμογής Βελονισμού, Αλκμάνος
2 & Παπαδιαμαντοπούλου ● Theano, Καλλιδρομιου 45 ● Μαργαρίτα
Παπαδημητρίου Boulenger, Ηροδότου 19 ● European Institute of
Oriental Medicine, Ερμού 86, Πλ. Μοναστηρακίου ● Zen me, Σκουφά
73 ● Ε. Μουντάκη, Σκουφά 41, Κολωνάκι Αλσούπολη: Athens massage
& Yoga Academy, Μητσαίων 19, Ακρόπολη Αλσούπολη: Pure joy,
Κασταμονής 148 Αμπελόκηποι: Μιχαλάκη, Κηφισίας 38● Guru ram
das ashram, Δημ. Σούτσου 48 ● Antimosking Health center, Κηφισίας
71 ● Be yourself, Κορινθίας 2 ● Όλον, Κηφισίας 102 ● B. Γενίτσαρης,
Βελεστίνου 19 Αργυρούπολη: Surya Bali Yoga, Εθν. Μακαρίου 113α ●
Μ. Κοντογιώργη, Ζαλόγγου 5●Ε. Καραμάνη Σκαρπαθάκη, Κολοκοτρώνη
79 ● Ιωάννης Πολυακταρίδης, Θήρας 14 ● Κυριακίδης Studies, Ιτέας 14
● Anahat yoga center, Ολυμπίας 16 Βουλιαγμένη: Ε. Αγγελοπούλου,
Θησεώς 30 Βύρωνας:Kouros, Αναλήψεως 48 ● Γαλάτσι: Zen me,
Σκουφά 73 ● Β. Μαυρομάτης, Ανταίου 44 Γλυφάδα: LXP Medical
Clinics, Α. Μεταξά 34 ● My Pilates, Γούναρη 39 & Κωνσταντίνου
Αθανάτου 1, (Άνω Γλυφάδα) ● Planet world, Αθ. Διάκου 24 ● The pilates
room, Μετσόβου & Πατρών 55 ● Μηνάς Ρηγάτος, Σωκράτους 2 & Αγ.
Νικολάου Ελευσίνα: Φωτοανέλιξις, Ερμού 88 Ελληνικό: Λ.Σκλαβενίτη,
Ριζούντος 67 Ηλιούπολη: Π. Κούτρας, Παναγούλη 101 ● Πολυχώρος
Ομοιοπαθητικής Αθηνών, Περικλεόυς 2 Ηράκλειο: Αργώ, Λ. Ηρακλείου

62 Holistic Life

902 ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΑ ΣΗΜΕΙΑ ΔΙΑΝΟΜΗΣ:

508 ● Π. Παπαδοκωτσόλη, Τζουμάγιας 6 Θησείο: Ακαδημία Αρχαίας
Ελληνικής & Παραδοσιακής Κινέζικης Ιατρικής, Αμφικτύονος 12 Ιλίσια:
Ελληνική Ομοιοπαθητική Ιατρική, Παπαδιαμαντοπούλου 4 Καλαμάκι:
● Angel House University, Παύλου Μελά 9 Καλλιθέα: Φιλοσοφική
ένωση Δράκος – Αετός, Πλωτάρχου Ασλάνογλου 37 Κ. Χαλάνδρι:
Shantom, Τριπόλεως 35Α & Ευβοίας Κηφισιά: Anima Mera, Δροσίνη
10 ● Ακαδημία Αρχαίας Ελληνικής & Παραδοσιακής Κινέζικης Ιατρικής,
Σωκράτους 24 ● Mind & Body, Δροσίνη 5 ● Κέντρο Λωτός, Μακεδονίας
14 Κυψέλη: Φύσης Μέθοδοι, Ύδρας 24 Μαρούσι: Γ. Λεκάκης,
Πετρούτσου 25 & Αρτέμιδος ● Γ. Ροδαφηνός, Ανθέων 19 ● Aesthetica,
Αρμοδίου 8 & Π. Κυριακού Μέγαρα: Θανάσης Μπεκιάρης, 2οχλμ
Λεωφ. Αλεποχωρίου Μεταμόρφωση: Νίκος Γεραμάνης, Δεληγιάννη 17
& Γ. Παπανδρέου Μεταξουργείο: Σαμπάλα, Ιερόθεου 7 & Νικιφόρου
Νέος Κόσμος: Β. Αννίνου, Ευρυδάμαντος 18 Νέο Ψυχικό: Κέντρο
Υγείας & Εναρμόνισης – Γρ. Ξενοπούλου 3Α ● Το φως, Αδριανείου 13
● Ευζην, Λεωφ. Μεσογείων 259 ● The wellness spa, Λεωφ. Κηφισίας
164 Νίκαια: Πόπη Ρεμούνδου, Καραϊσκάκη 67 Νέα Ιωνία: Ε. Λουσή,
Αλαμάνας 7 Ν. Σμύρνη:MRF Μάγνης Ξενοφών, Ελ. Βενιζέλου 112 ●
Σπύρος Δημητράκουλας, Ιωνίας 6 Νέος Κόσμος: Ιπποκράτειο Κέντρο
Κλασσικής Ομοιοπαθητικής, Λ. Βουλιαγμένης 159 ● Sitaram, Μίλωνος
14 Παγκράτι: Παγκράτιον. Υμμητού 271 Ν. Φιλαδέλφεια: Οδοντιατρείο
Σ. Τσιτσοπούλου, Θεσσαλονίκης 63 Πατήσια: ●Δ. Σταυρακάκης,
Ιωκωβίδου 12 Πειραιάς: Δ. Ρουκουνιώτη, Θεάτρου 62-64 ● Ομακοείο
Πειραιώς, Καραΐσκου 122 ● Satya, Γρηγ. Λαμπράκη 91 Πεντέλη:
Γεώργιος Λουκάς, Παπαφλέσσα 14 Περιστέρι: Ρένα Σιώζου, Χρ. Σμύρνης
16 Πετρούπολη: Ιαθείην, Θράκης 138 ● Sharmila, Δωδεκανήσου 84 ●
Πνευμ. Κέντρο Πετρούπολης, Μπουμπουλίνας 59 Πεύκη: Κέντρο Ολιστ.
Ιατρ., Λεωφ. Ειρήνης 20 Πλατεία Βικτωρίας: Γ. Ζωιτάς, Χέυδεν 21 ●
Κώστας Βάσιας, Αριστοτέλους 130 Π. Φάληρο: Κέντρο Ρεφλεξολογίας
& Έρευνας, Αμφιτρίτης 28 ● Natural Health Science, Πανδρόσου 31 ●
Natural Health Science, Λεωφ. Αμφιθέας 78 & Ανδρομάχης 8 ● Studio
Pilates Κύκλος, Τερψιχώρης 15● Ανθρώπινη Αρμονία, Αλκυόνης 32
Σαλαμίνα: Κέντρο Υγείας & Ευεξίας, Λεωφ. Σαλαμίνας 13 Υμηττός:
Ηλίου Χώρος, Λ. Ηλιουπόλεως 18 Χαϊδάρι: Έλενα Ζαβού, Σουκαντζίδη
11(Δάσος) ● Πρότυπο Ιατρικό κέντρο, Αγων. Στρατοπέδου39 Χαλάνδρι:
● Κέντρο Θεραπείας «Υγείας Ύδωρ», Μεσσηνίας 2●Ν. Ρωτσιάμης,
Αριστοφάνους 33● Αρμονική Ζωή, Γρίβα 23 Χολαργός: Κέντρο
ολιστικής, Μεσογείων 208 Ψυχικό: Μ. Κολυβάκη, Τζαβέλα 42Α
Υπόλοιπη Ελλάδα : Αγρίνιο: Α. Σωτηροπούλου, Μακρή 1 Άργος:Ε. Γεωργίου, Διον. Σολωμού 2 Αρτα: Αντώνης Παππάς, Σκουφά 148 Αρτέμιδα:
Vitality Αγ. Γερασίμου 11 Βόλος: Γ. Αργυροπούλου, 28ης Οκτωβρίου 41
Γιαννιτσά: Ε. Μπουγούδη, ρεφλεξολόγος, Καράιτση 4 Γύθειο: Ευεξία,
Πλ. Μαυρομιχάλη Δράμα: Studio yoga, Προφ. Ηλία 4 Έδεσσα: Ε. Νοΐτση, Αριστοτέλους 4 Ελευσίνα: Δημήτρης Καλιαντάς, Κελεού 32 Ηγουμενίτσα :Κυλικείο/Β’Ενιαίο Λύκειο(Λαδοχώρι) Θεσσαλονίκη: Anahata
Yoga studio, Βησσαρίωνος 2 ● Βήμα Υγείας, Εγνατία 119 ● Ίσις, Αγ.
Σοφίας 39 ● Bico Life, Γρ. Λαμπράκη 16 ● Σ. Καπανίδης, Πασαλίδη 53
(Καλαμαριά) ● Π. Yates, Ανοίξεως 3 ● Κέντρο βιοσυντονισμού Θ. Χασιώτη, Βας. Όλγας 164 ● Σ. Καπανίδης, Ασαλίδη 53, Καλαμαριά ● Όμιλος
Γουσού Αινείας (Ν. Μηχανιώνα) ● R. Smith, Κορυτσάς 20, Καλαμαριά
● Π. Κουμαντσιώτη, Παρασκευοπούλου 46 ● Ιατρικό Διαβαλκανικό (Inn
Roubino), Ασκληπιου 10 (Πυλαία) ● Τακίδης Ν., Ανθαίων 18Α (Περαία)
● Bodymind Balance, Ιουστινιανού 6 ● Α, Φιλίππου, Χαλκέων 29 ● Life
Therapy Academy, Αιγαίου 54 & Θερμαϊκού ● Ελλ. Ινστ. Κρανοϊερής
Θεραπείας, Β. Αδαμίδου 16β ● Ομοιοπαθητική Εστία, Γ. Λαμπράκη 201
● Iasis, Μ. Αλεξάνδρου 27, Βότση, Καλαμαριά ● Ο.Ακτσουρίνα, Πολυτεχνιείου 3 (Θέρμη) ● Ν. Καρατσουϊράκης, Κρίτωνος 13 ● Μούμου Ε.,
Ορέστου 33 ● Armonia Yoga , Κέρκυρας 8, Καλαμαριά Κατερίνη: Αικατερίνη Τσουκλή, Αγ. Λαύρας 37 Κέρκυρα: Χρήστος Κόντης, Δελβινιώτη
6-8 Κοζάνη: Η πρόοδος, Μακρυγιάννη 7 Κρήτη: Μ. Καραβαλάκη, Νικ.
Πλαστήρα 46 (Αγ. Νικόλαος) Λάρισα: Βασιλική Μακρίδη, Ρούβελτ 24
● Εκπαιδευτήρια Μακρίδη, Ηπείρου 98 ● Δημ. Παπαστεργίου, Παπαναστασίου 98 ● Π. Κράχτης, Ηλιοδώρου 8 Λευκάδα: Νέκταρ & Αμβροσία,
Δ. Καλυβιώτη 6 ● Α. Λεουτσέα, Βαλαωρίτου Αριστοτέλους 18 ● Ε. Τσερέ, Μελά Ιωάννη 22 Μεσολόγγι: Σαγήνη, ΠλώσταιναΝεράιδα:Σταυράκη Μ., σκοπάδων 7 Ορεστιάδα: Simillimum, Κωνσταντινουπόλεως 202
Πάτρα: Hatha yoga & pilates studio, Κερύνειας 16●Λαδικός Ν., Κωστή
Παλαμά 72β (έξω Αγυιά) ● Βιοανίχνευση, Σακελαρίου 4 ● Πτολεμαΐδα:
Κέντρο ρεφλεξολογίας, Αδαμοπούλου 3Ρόδος: Κέντρο αποκατάστασης,
Αλ. Παναγούλη 16 Τρίκαλα: Άκρων Ίαμα, Βύρωνος 12 ● Ομακοείο Τρικάλων, Κεφαλληνίας 21 ● Αρετή Γρηγορίου, Κρινιτσα 18 Χαλκίδα: Ι.
Παύλου, Ελ. Βενιζέλου 43●Α. Βοκορόκου, Φαβιέρου 43 Χανιά: Χ. Μπιτζανάκη, Στρ. Τζανακάκη 21Χίος: Ίριδα, Κουντουριώτη 36

Κ ΑΤΑ ΣΤ Η Μ ΑΤΑ ( 3 2 9 )
Αττική: Αγία Παρασκευή: Ναραγιενα, Αιγαίου Πελάγους 85 Άγιοι
Ανάργυροι: Παράδοση, Σοφ. Βενιζέλου 68 Αιγάλεω: Ελιξήριο, Ιερά οδός

273 Αθήνα: I Love bio, Υψηλάντου 24 ● Δ. Μαγκλάρα, Δημοκρίτου 13 ●
Ιπποκράτιος Διατροφή, Λ. Συγγρού 3 ● Γαίας Δώρα, Βαλαωρίτου 4, Κολωνάκι ● Το μήλο, Αιόλου 102 ● Κ. Φράγκου, Χατζηχρήστου 8 (Ακρόπολη) ● Βιοφώς, Πανεπιστημίου 58 ● Τέσσερις Εποχές, Νίκης 30 ● Health
Food Store, Γέλωνος 1 & Δεινοκράτους, Κολωνάκι ● Ayurveda Hellas,
Σόλωνος 51 ● Οικοζήν, Εμμανουήλ Μπενάκη 26 ● Διατροφολογική
Θεραπευτική, Πατησίων 24 ● Οικολόγοι Ελλάδας, Πανεπιστημίου 57 ●
ITME, Μιχαλακοπούλου 145 ● Ακρίταμα, Μιχαήλ Νομικού 9 ● Εστρέλα,
Δημητρίου Σούτσου 18 ● Έλληνες οικολόγοι χωρίς σύνορα, Σανταρόζα 3
● Kannabishop, Χαριλάου Τρικούπη 24 ● Βιολογικός Κύκλος, Ακαδημίας 84 ● Άντα, Ζήνωνος 18 ● Βίου Αγαθά, Β. Αλεξάνδρου 5 ● Άρκευθος,
Γ Σεπτεμβρίου 83, Πλ. Βικτωρίας ● Το περιβόλι της Οικολογίας, Μεταξά
13-15, Εξάρχεια Αιγάλεω: Life Shop, Σμύρνης 12 & Θηβών 382 ● Άρκευθος, Μάρκου Μπότσαρη 25 ● Άλιμος: Kitchen Bar, Μαρίνα Αλίμου ●
Κυριακίδης, Αλίμου 15 ● Τα δώρα της Φύσης, Πινδάρου 5 ● Ρίζες, Γρηγ.
Αυξεντίου & Μαλτέζου 35 Αμπελόκηποι: Βανίλια-Κανέλα, Λ. Ριανκούρ
71-73 Άνοιξη: Λωτός, Λεωφ. Μαραθωνος 49 Άνω Πετράλωνα: Βιοδιατροφή, Δρυόπων 21 Αργυρούπολη: Παραδοσιακή Ολύμπου, Κύπρου
56●Δ. Κλείτσα, Δ. Ακρίτα 9 ● Μανουτα, Χρ. Σμύρνης 23 Αχαρναί: Εύα
Αθανασιάδη, Θερμοπηλών 4 Βούλα: Βιολογικό χωριό, Αγ. Ιωάννου 28
Βριλήσσια: Αγνή Γη, Λεωφ. Πεντέλης 104 Βύρωνας: Γεύσεις Ζωής, Χρ.
Σμύρνης 57 Γέρακας: Bio Μελισσάνθη, Λ. Μαραθώνος 176●Therapy
shop, Λ. Μαραθώνος 139 Γαλάτσι: Θησαυρός Υγείας, Παπαφλέσσα 26
& Τραλλεών ● Αιντα Καρρά, Σκιάθου 136 Γλυφάδα: Βιολογική Αγορά,
Δημ. Γούναρη 144 (Άνω Γκυφάδα) ● Kampos Biomarket, Αρτέμιδος 9
& Λαοδίκης, Πλ. Εσπερίδων Δραπετσώνα: Στάση Ζωής Αγ. Παντελεήμονος 59 Δροσιά: Ταξιάρχης, Λεωφ. Δροσιάς Σταμάτας 60Ελληνικό:
Λέων, Λ. Βουλιαγμένης 43-47 Ζωγράφου: Βιολογική αγορά, Ξενάρχου
1 ● Το μικρό πευκοδάσος, Αλ. Παναγούλη 25 ● Ηλιούπολη: Το φασολάκι, Σοφ.Βενιζέλου 32●Νέα Ζωή, Πρωτοπαπά 38 ● Μυρσίνη, Σοφ. Βενιζέλου 145Α Ηράκλειο: Bioart, Λ. Ηρακλείου 408●Biomarket, Λεωφ.
Πλαπούτα 94 Θησείο: Παιώνια, Πουλοπούλου & Αμφικτίονος 12 Ίλιον:
Βιότευμα, Μενελαου 132 Ιλίσια: Βιολογική Αγορά, Ξενάρχου 1 Καισαριανή: Δρυάς, Ευφρονίου 69 ● MobilePro, Λυδίας 32 Καλλιθέα: Avalon,
Χαροκόπου 6 ● Βιολογικός Θησαυρός, Μαντζαγριωτάκη 50 ● Άρκευθος,
Γρυπάρη 138 ● Πιπερόριζα, Δημητρακοπούλου, 87 Κερατσίνι: Βιοπαντοπωλείο, Λ. Σαλαμίνος 88 Κηφισιά: Ηλιοσταλα, Βασιλ. Όθωνος 41
● Υγείας Χάριν, Γ. Δροσίνη 7 ● Πράσινο Μήλο, Μακεδονίας 26● Βήμα,
Χ.Τρικούπη 174 Κορυδαλλός: Αμάραντο, Καυκάσου 64 Κορωπί: ΦύσηΥγεία, Κύπρου 2 Κουκάκι: Αρτεμισία, Παρθενώνος 3 Κυψέλη: Βιολογική Κυψέλη, Aγ. Ζώνης 40 ● Μελισσάνθη, Καυκάσου 142 ● Σπ. Βάγιας,
Σποράδων 38 ● Λαγονήσι: Βιοεστία, Πιπίνου & Παπαφλέσσα Λαμία:
Βιοζήν, Ροζάκη Αγγελή 51 Μαρούσι: «Βιο -Υγεία», Πλ. Ευτέρπης 3 Νέα
Ερυθραία: Green Post, Τατοΐου 122 ● Prasino biomarket, Τατοΐου 122
Ν. Ηράκλειο: Μορφέας, Αλεξάνδρου Διάκου 11 Ν.Ιωνία: Βιόπολις, Λ.
Ηρακλείου 295 & Αγ. Σοφίας ● Ηλιορροή, Αγ. Φωτεινής 6 ● Άρκευθος,
Αγ. Φωτεινής 8 Ν. Σμύρνη: Εδέσματα, Ατταλείας 2 ● Βιολογικός Θησαυρος, Ομήρου 71 ● Ναραγιένα, Ιωνίας 49 & Σαρδεών ● Nature et Bio, Ελ
.Βενιζέλου 51 Νέα Φιλαδέλφεια: Υγεία & Μακροζωία, Λ. Δεκελίας 99 ●
Μελισσοβότανο, Εθνικής Αντιστάσεως 109 ● Βιο-Αγαθόν, Πίνδου 16 Ν.
Ψυχικό: Λωτός, Γλαύκου 14 ● The wellness spa, Λ. Κηφισίας 164 Π. Ψυχικό: Νέα Αγορά, 28ης Οκτωβρίου 3Πατήσια: Ακρίταμο, Μ. Νομικού 9 ●
Δωροθέα, Πατησίων 203 ● Η φωνή της φύσης, Πατησίων 322 Πατήσια
(Άνω): Το αλέτρι, Λεωφ. Ηρακλείου 31 Παγκράτι: Ε. Εξηνταβελώνη,
Ευφρονίου 69 ● Ευ Ζην, Μελισσού 6 Π. Φάληρο: Βιολογικός Κύκλος,
Τρίτωνος 35-37 ● Βιολογικός Κύκλος, Αγ. Βαρβάρας 45 ● Βιόκηπος,
Αχιλλέως 72 & Λεωφ. Αμφιθέας Πειραιάς: Ozone Market, Ραιδεστού 225
&Σπάρτης ● Μανδραγόρας, Δ. Γούναρη 14Α ● Βιοπαράδοση, Μ. Χατζηκυριάκου 112Περιστέρι: Bahar, Μεσολογγίου 31● Ηλίανθος, Παρασκευοπούλου & 25ης Μαρτίου Πόρτο Ράφτη: Verde Natural, 37χλμ Λεωφ.
Π. Ράφτη Σπάτα: Bioplus, Δημ.Χρ. Μπέκα 98 Φιλαδέλφεια: (Άνω)
Βιο-οξυγόνο, Αγ. Τριάδος 7 Χαλάνδρι: Παν Άγαθον, Γρ. Γυφτοπουλου
14 ● Αμάραντο, Αριστοφάνους 33 & Θέτιδος 1 ● Αμάραντο, Αριστείδου
1 & Πεντέλης 34 ● Mondo biomarket, Αποστολοπούλου 59Β ● Κήπος
Αγγέλων, Χίου 18 ● Prasino Biomarket, Λεωφ. Πεντέλης 97 Χολαργός:
Βιολογικός Κύκλος, Περικλέους 20 ● Mystic Pizza, Σαρανταπόρου 1 ●
Αικ. Λουκοπούλου, Μεσογείων 242
Υπόλοιπη Ελλάδα: Αίγινα: Το Αρχονταρίκη, Σπ. Ρόδη 16 Αλεξανδρούπολη: Βιογαία, 14ης Μαΐου & Παλαιολόγου ● Δερμενούδη Αυγή, Ίωνος Δραγούμη 7 ● Η Παράδοση, Αίνου & Μαζαράκη ● Β. Κεπεσίδης,
Ρόδου 13 Άνδρος: Ανδριακόν, Γαύριο Καραβοστάσι Άρτα: Αμάρανθος,
Αμβρακίας 18Α Βέροια: Άρωμα ζωής, Εμ. Ζάχου 18● Βιοmamas, Μαυρομιχάλη 8 Βόλος: Κυραννος Ρούσσος, Ρήγα Φαιρέου 10, Ζαγορά● Βιοτροφή Πηλίου, 28ης Οκτωβρίου 38 ● Θ. Καραγιάννη, Αλεξάνδρας 159
● Υγεία, 28ης Οκτωβρίου 159 ● Πράσινη Αγορά, Γ. Κάρταλη 97 Δράμα:
Βιογεύσεις, Ηφαιστίωνος 12●Η Φύση, Προύσσης 15 ● Η Φύση, Εμμ.
Παπά 2Α ● Ορεκτικό, Γ. Παπανδρέου 30 Ηράκλειο Κρήτης: Biosante,
Ανδρ. Παπανδρέου 5 Θεσσαλονίκη: Green House, Μ. Καλίδου 108

(Καλαμαριά)●Π. Παναγιωτίδης, Σουμελά 35 ● Βοτανοπωλείο ο Νίκος,
Κομνηνών 32 ● Lady Green, I. Ντεκά 7● Το Ελληνικόν, Βατικιώτου 28 ●
Το Ελληνικόν, Σοφούλη 34, Καλαμαριά ● Μαλλιάρης παιδεία, Δ. Γούναρη 39 ● Το Βάλσαμο, Χαλκέων 16 ● Ζωή & Υγεία, Τσιμισκή 120 ● Ζωή
& Υγεία, Καρδίτσας 8 ● Botanica, Αλ. Σβώλου 46 ● Βιβλιοπωλείο Ψάρας,
Φιλικής Εταιρείας 39 ● Βιοδώρα, Αμπελοκήπων 21 Tre Marie: Π.Π. Γερμανού 13 ● Greenday organic beauty salon, Π. Ιωακείμ 10 ● Το Κρίταμο,
Κλεισούρας 8 ● Επιστροφή στη φύση, Μεγ. Αλεξάνδρου 31, Εύοσμος ●
Βιο Θυσαυρός, Αν. Θράκης 44, Τούμπα ● Εν Ζωή, Σόλωνος 36 ● Φρουτογέννεση, Π.Π. Γερμανού 30 ● Ανάσα Ζωής, Ν. Πλαστήρα 17, Αμπελόκηποι ● Global Bionatura, Ελ. Βενιζέλου 104, Νεάπολη ● Περί φύσεως,
Επιδαύρου 9, Τούμπα ● Οι θυσαυροί της φύσης, Ναυπλίου 27, Κ. Τούμπα
● Ωμέγα 3, Αλ. Παραφεντίδου 13, Πυλαία● Καφές Ερκέκογλου, 28ης
Οκτωβρίου 60, Καλοχώρι ● Ψίθυρος, Καρακάση 27 ● Ζωτικότις, Αγ.
Δημητρίου 160 ● Ισις, Αγ. Σοφίας 39 ● Flora mama, Αλ. Παπαδιαμάντη
14 ● Βιο-πορεία, Αναλήψεως 17 ● Σουσάμι άνοιξε, Ιουστινιανού 33 ●
Λεβέντης, Κασσάνδρου 151 ● Μάνα Γη, Κίμωνος Βόγα 52 ● Εντελβάις,
Λασσάνη 4 ● Βιολογικόν, Μιαούλη 27 ● Γαία, Π. Ιωακείμ 13 ● Ευζωϊα,
Αλ. Σβώλου 6 ● Μάνα εξ ουρανού, Φιλιππουπόλεως 44, Αμπελόκηποι ●
Βιοπωλείον, Φιλίππου 37, Περαία ● Οικολογία, Ζωή γεμάτη υγεία, Μερκουρίου 10, Ντεπώ ● Μ. Σαβίδου, Μαυρομιχάλη 59, Πολίχνη ● Aqua
Vero, Μακρυγιάννη 15, Ηλιούπολη ● Βιο Ζωή, Καραολή & Δημητρίου
175Β, Εύοσμος ● Το χοντρό μπιζέλι, Κ. Παλαμά 12Α, Φύλιρο● Βιοιδέα,
Επ. οδός Ωραιοκάστρου Θεσσ/κης 115Α ● Το μαγαζάκι της Σοφίας, Εθν.
Αντιστάσεως 88, Εύοσμος ● Βοτανολόγιον, Εθν. Αντιστάσεως 27, Αμπελόκηποι ● Ελλήνων γεύσεις, Γ. Αγγέλου 5, Χαριλάου ● Εστιατόριο Inn
Roubino, Ιατρικό Διαβαλκανικό Θεσσαλονίκης, Ασκληπιού 10, Πυλαία
Θήβα: Ηλιακτίδα, Δημοκρίτου 6 Ιωάννινα: Ιωάννινα, Ναπολέωντα Ζέρβα 53 ● Φύση & Ζωή, Φ. Τζαβέλλα 2 ● Φύση & Ζωή, Αρχ.Μακαρίου &
Μπακογιάννη Καβάλα: Πηγή Ζωής, Αμυντα 26 ● Bio bio, Βενιζέλου 45
Καλαμάτα: Το άνθος της Ζωής, Ψαρρών 148 ●Βοτανοπωλείο, Αριστομένους 109 ● Βοτανοπωλείο, Αμφειας 7 Κατερίνη: Bio Cafe Fresco, 25ης
Μαρτίου 5 ● In Vivo, Εθν. Αντίστασης 15 Καρδίτσα: Πράσινη γωνιά,
Διάκου 15●Το Βάλσαμο, Δημοτική αγορά Ι (7) Καστοριά: Σπιτικό, Ορεστίων 25 Κέρκυρα: Φυσικές επιλογές, Σωτήρος 15 ● Οικοζωή, Ι. Θεοτόκη 104 ● Καφέ Κοχλίας, Ελευθερίας 16, Λιστόν ● Alobar, Γκύλφορδ
58 Κεφαλονιά: Σταμούλης Κυριάκος, Αντώνη Τρίτση 3 ● Ιοnian Eco,
Χ. Ιγγλέτση 1 Κόρινθος: Ρίζα, Κολοκοτρώνη 45α (Λουτράκι) ●Αμάλθεια, Αδειμάντου 38 Κομοτηνή: Βιοπαράδοση, Κούλογλου 2-4 Κρήτη:
Οικολογικόν, Δημοκρατίας 9 (Ιεράπετρα) ● Λαμία: Φροντίδα plus Bio,
Παλαμά 5 Λάρισα: Γκουντοβάς, Νικοτσαρά 6 ● Φύτρο, Μανδηλαρά 13 ●
Πρόπολις, Παναγούλη 19 ● Βιόκηπος, Κουμουνδούρου 18 ● Το μέλι, Παπασταύρου 1 ● Το Ρόδι, Ηρώων Πολυτεχνείου 69 ● By Nature, Νικοτσάρα 7 Μυτιλήνη: Μυρτιά, Αγ.Θεράποντος 22 ● Μοναστιρλή Δωροθέα,
Πιττάκου 9 Ναύπλιο: Χύμα & Τσουβαλάτα, Άργους 2●Βιοζην, Ροζάκη
Αγγελή 51●Βιο...λογικό, Αρια Ναυπλίου Ξάνθη: Ν.Γκοροπας, Δαγκλή &
Καραολή● Σ. Βαρσάμη, Πλάτωνος 10● Γαία, Δαγκλή 5 & Τσιμισκή Ορεστιάδα: Α. Γραμματή, Αναγεννήσεως 137 Πάτρα:Ecoshop, Θερμοπυλών
68 ● Olympico Cafe, Γοργοποτάμου & Ελευθερίας ●Μαλλιώρης, Βότση
26● Botanica, Ρήγα Φεραίου 37 ● Αγρίλι, Γούναρη 142 Πάρος: Bioshop,
Παροικιά ● Λάμπρου Ιουλία, Παροικία, Πρέβεζα: Αμάλθεια, Λ. Ειρήνης
98 Πύργος: Ίαμα, 28ης Οκτωβρίου 50 ● Βιόκυκλος, Κοκκίνου 15 Ραφήνα: Βιολογικά Μάντζιος, Αντωνιάδη 6 Ρέθυμνο: Αμάλθεια, Οικ. Αγ.
Δημήτριος ● Β. Πλεύρη, Ηγ. Γαβριήλ 26 ● Bio-rythm, Κ. Γιαμπουδάκη
32 Ρόδος: Ηλιόκηπος, Κορδιγκτώνος 49 ● Το πανέρι, Π. Μελά 17 ● Βιουγεία - Βιο οικολογία, 28ης Οκτωβρίου 18 Σάμος: Βιο-Σάμος, Καρλόβασι Σέρρες: Bioshop, Υψηλάντου 1 ● Βιοτροπο, Κωνσταντινουπόλεως 13
Σητεία: Βιοκύκλος, Αν. Παπανδρέου 5 ● Κρητών γη, Φουνταλίδου 29
Σύρος: Ευεξία, Σταματίου Πρωΐου 51 Τρίκαλα: Βιόκοσμος, Γλαδστώνος
13 ● ΜουσειοΓεύσεις , Στρ. Σαράφη 43 Χαλκίδα: Βάλσαμο, Ωρίωνος 31 ● Τσιριώτη Βασιλική, Νοταρά & Τομπάζη Χανιά: Κοιλάδα των
Ρόδων, Σφακίων 32 ● Eco Forum, Δευκαλίωνα 5 ● Κτήμα Δασκαλάκη,
Κυδωνίας 144 ● Γαία, Δημητρακάκη 2 ●Γαία, Πάροδος Λεωφ.Κ. Καραμανλή 86

ΦΑ Ρ ΜΑΚΕΙΑ (333)
Αττική Αγ. Ανάργυροι: Δ. Πανταζής, Ν. Πλαστήρα 102 ● Μαντζάκου
Καραστατήρη Αναστασία, Κεφαλληνίας 98 Αγ. Αντώνιος: Τσέρτου
Γιούλα,Βασ. Αλεξάνδρου 46 Αγ. Βαρβάρα: Γ. Σπανόπουλος, Ελ. Βενιζέλου 140 ● Δ. Διμε Σια Ο.Ε.,Μεσογείων 5 Αγ. Δημήτριος: Μήτσου Ευσ.,
Παπάγου 43 Αγ. Ελευθέριος: Στέφανος Κάγιος, Τσούντα 43 Αγ. Παρασκευή: Γ. Κούτση, Αγ. Ιωάννου 36●Π. Ρομπολά, Λεωφ. Μεσογείων 318
● Ν. Χούντας, Μεσογείων 535 ● Μουζά Αικ., Αγίας Τριάδας 21 Αθήνα:
Δ. Γιατράς – Κερκύρας 31 (Κυψέλη) ●Κ.Νικολακόπουλος, Ιθάκης 32●Κ.
Γιαννίου, Ηπείρου 25 (Μουσείο)●Ι.Λιγνός, Κηφισίας 46 ● Χ.Καρκαζής,
Κηφισίας 101 ● Ν. Πλύτας, Κηφισίας 125 ● Μ.Λεκατσά, Πατησίων
366 ● Μ.Κώστα, Κορδιγκτώνος 2(Πεδίον Άρεως) ● Ε. Παπαδοπούλου,
Αριστοτέλους 91 ● Ζ. Ελευθεριάδη, Γ. Σεπτεμβρίου 4 ● Πετρογιάννης,
Πανεπιστημίου 10 ● Μαρήβη Ζήση, Σόλωνος 20 ● Ά.ΧατζοπούλουΣ.Νικολάου, Σόλωνος 54 ● Καλύβα Βασ., Ηρακλείτου 4, Κολωνάκι ●
Μ. Σισμανόγλου, Διον. Αρεοπαγίτου 10, Ακρόπολη ● Ν. Κουτέλης,
Λένορμαν 249 ● Κ. Σπανίδου, Αχαρνών 189 ● Δρίβας Ιωάννης, 3ης Σεπτεμβρίου 72 ● Αγγελική Φιλίππου, Πατησίων 271 ● Γ. Κοντογιώργος,
Μαρασλής 7 & Υψηλάντου, Ευαγγελισμός ● Ζάγκος –Βαΐδάκη Κλεισθένους 11, Ομόνοια ● Πάλογλου Ευγ., Πανεπιστημίου 16, & Αμερικής
(Στοά) ● Σακελάρης Νικ., Νίκης 3 ● Στελλάκη Π., Πλ. Μητροπόλεως

16 ● Καραμανώλης Ι., Σωκράτους 46 ● Κ. Μακρή, Φιλλελήνων 20&
Κυδαθηναίων 15 ● Χ. Ερωτόκριτου, Ευαλκίδου 4 (Πλ. Αττικής) Αιγάλεω: Βακαλοπούλου-Γιαγιάκου, Ιερά Οδός & Θηβών 374 Άλιμος: Παπά,
Θουκιδίδου 29 ● Αγλ. Σιακάρα, Δ. Σούτσου 18, Πλ. Μαβίλη ● Α. Καζαντζιάν, Θεμιστοκλέους 62 Αμπελόκηποι: Ραφτόπουλος Β., Πάγκα 22 ●
Καλογερογιάννης,Πανόρμου 71-73 ● Σ.Αποστολοπούλου Μεσογείων 29
● Αγαμέμνονας Σακελλαρίου, Πουλίου 18& Λαμίας ● Κ.Αγγελής, Πανόρμου 46 & Αργολίδος 51 ● Μιχαλάκου Κ. Δημητσάνας 16 ● Ε.Ανανιάδης,
Λαμψα 19 Ανάβυδσσος: Κ. Τσίτουρα, Αριστοτέλους 26-28 ● Σ. Κοριτσιάδης, Λ. Αναβύσσου 5 Άνοιξη: Περρωτή Καντούνα, Πλατεία Ανοίξεως
Α. Πετράλωνα : Σελαμτζή Ουρ., Κοίλης 15 Αργυρούπολη: Τανδρίδης
Στυλ., Λ. Κύπρου 77 ● Α. Λυμπερόπουλος, 25ης Μαρτίου 18 ● Α.Ναούμ,
Μ. Γερουλάνου 51 Βούλα: Ε. Τασιδήμου, Λεωφ. Βάρης 8 Βριλήσσια: Γ.
Τσούτσιας, Ομήρου 2 ● Ζήσου Δάφνη, Λεωφ. Πεντέλης 7Α Βύρωνας:
Ε. Κανελλοπούλου, Εμπεδοκλέους 94 ● Σ. Κατσικάκη, 28ης Οκτωβρίου Γαλάτσι: Χ.Ιακωβίδου, Αγ. Γλυκερίας 35 Γέρακας: Ε.Ξανθάκου, Λ.
Σπάτων 46 ● Ε. Μελισσάς, Κλεισθένους 243 ● Χονδρογιάννη Ειρήνη,
Ηγουμενίτσας 2 Γλυφάδα: Μ. Πανουτσοπούλου, Λαζαράκη 35 ● Μ.
Κωστούλα, Γούναρη 88 ● Α. Μπαρμπάτση, Γούναρη 1688 (Άνω Γλυφάδα) ● Ν. Μακρή, Γούναρη 112 ● Ε.Σάκκου, Α. Παπανδρέου 138 ● Σ.
Αδαμοπούλου, Μεταξά & Γρ.Λαμπράκη 17 ● Μ. Μιχαλά – Σ. Κοκκάλας
Λαζαράκη 3 ● Χρ. Πουλίδου, Ζαμάνου 47 ● Κατλής Ηλ., Γούναρη 227&
Ηφαίστου ● Ε.Μορφοπούλου Λ. Βουλιαγμένης 85 Γουδί: Γ. Ντελούσια,
34ου Συντάγματος 38 ●Μ. Τριανταφύλλου, Γράμμου & Ζωγκου 24-26 ●
Σπύρος Μόσχος, Ηφαιστίωνος 8 Δάφνη: Αναστασάκου - Παπαδοπούλου
Βασιλική, Kανάρη 23 ● Παπαδοπούλου- Θεοφιλοπούλου & ΣΙΑ, Ηπείρου 16 Δάσος Χαϊδαρίου: Ελ. Μπαρμπούνη, Ηρώων Πολυτεχνίου 59 ●
Θ. Σακόπουλος, Γεωργίου Παπανδρέου 4 Ελληνικό: Δουζένη, Ιασωνίδου
47 Ηλιούπολη Α.: Κακαγιάννης Στ., Αρχιμήδους 64 ● Αντωνόπουλος
Κ., Μ. Αντύπα 51 ● Ι.Κατσαρός, Σκρα 14 Ηλιούπολη Κ.: Παπαπέτρου
Γ., Πλατεία 25ης Μαρτίου ● Φ. Καλογεροπούλου, Σοφ. Βενιζέλου 34
Ηράκλειο: (Νέο) Μπάρμπας Η., Λεωφ. Ηρακλείου 425 ● Θεοδοσιοπούλου Αγγ., Πολυτεχνείου 33 & Πράσινου λόφου 12 Ίλιον: Pharma
center, Ηλιου 33 Ιλίσια: Χρονοπούλου Ε., Γρηγορίου Αυξεντίου 71 ●
Παπασιδέρης – Ρούσσου, Παπαδιαμαντοπούλου 15 ● Παρασκευοπούλου
– Κρέκας, Η. Ποταμιάνου 2 Καλλιθέα: Ν. Στεφανίδη, Γρυπάρη 114 Καματερό: Στ. Ψυχικός, Κ. Παλαμά 50, Γεροβουνό Καρέας: Σ.Κατσικάκη,
28ης Οκτωβρίου 15 ● Φρ. Σταματάκη, Λ. Καρέα 74 Κερατσίνι: Χρ.
Κωνσταντιανού, Σολομωνίδου 5 Κηφισιά: Α. Αγγελινά, Τατοΐου 113●Λ.
Τριανταφύλλη Μπακάκου, Κηφισίας 281 Κορυδαλλός: Ρ.Μουσλιάδου,
Τσακάλωφ 32 ● Ντάβος Π., Δ. Διαμαντίδη 34 Κουκάκι: Αικ.Κυρίτση
Δημητρακοπούλου 111 ● Δ. Νικολαΐδης, Δημητρακοπούλου 50 Κυψέλη: Μ.Κώστα, Κορδιγκτώνος 2 Μαρούσι: Μαρία Προβατά, Περικλέους
1 ● Πονίττη Τζινέβρα, Αγ. Κωνσταντίνου 6 Μέγαρα:Κ. Χατζηδημητρίου, 28ης Οκτωβρίου 129 Μελίσσια: Σ. Παναγιωτίδης, 17ης Νοεμβρίου
2 Μοσχάτο: Ζαζάνη Αγγ., Στρ. Μακρυγιάννη 56 Ν. Ηράκλειο: Αυγίδου
Μάρθα, Ανατολής 57 ● Κ.Λιάσκα, Μ. Αντύπα 4 Ν. Μάκρη: Δημητροπούλου - Ζαχαράκη, Ν. Πλαστήρα & Σαράφη 19 Ν. Σμύρνη: Δ. Μώρου,
2ας Μαϊου 26 ● Γ. Ψάλτης, Ελ. Βενιζέλου 43 ● Μ. Σκιαδαρέση, Ομήρου
5 Νίκαια: Κατσίβελας, Παύλου Μελά 4 ● Χρ.Βουγιουκλάκη, Λαοδικείας
33 ● Αν. Ιωνά, Ν. Μπελογιάννη 81 Ν. Ιωνία: Β. Μαυρίδης, Λ. Ηρακλείου 212 ● Σταύρου Αντ. Πάστρα, Χρυσ. Σμύρνης 3 ● Αικ. Ισοπούλου,
28ης Οκτωβρίου ● A. Brosio, Παλαιολόγου 2 & Τενέδου ● Πάστρας Σ.,
Χρυσ. Σμύρνης 3 ● Γ. Περγαντά, Μεσολογγίου 46 ● Μοσχοβης Χ., Ελ.
Βενιζέλου 22 ● Κ. Μυλωνά, Λυκούργου 35 Ν. Κόσμος: Ν. Βασιλειάδη,
Λυσιμαχίας 24-26 ● Ηλ. Κουτσογιάννης, Αμβρ. Φραντζή 31 ● Π. Κασαρτζιάν, Ευρυδάμαντος 9 Ν. Ψυχικό: Ε.Παπαδοπούλου, Αγ. Γεωργίου 66
● Σώρη Ελ., 25ης Μαρτίου & Ξάνθου 1 ● Τζ. Ταλαρούγκα – Κατσώλα,
Γεωργίου Βλάχου 37 Πατήσια: A. Παπαδοπούλου, Ζυμπρακάκη 66-68
● Χ.Παπαδοπούλου, Πατησίων 300 ● Π. Γιαννίτση, Πατησίων 294β ●
Ρ. Παπαδοπούλου, Ιππολύτου 18 Παγκράτι: Χρ. Ευσταθίου, Πρατίνου
32 & Στράβωνος ● Ν. Ζαννάκης, Ερατοσθένους 22 Π. Φάληρο: Φ.& Α.
Τοπάλογλου, Αλκυόνης 85 ● Μαρίνα Ζωγραφάκη, Αγ. Αλεξάνδρου 49 ●
Αθηνά Σκούντζου, Αχιλλέως 31 ● Ρούλα Καπετανάκη, Αγ. Βαρβάρας 44
● Μ. Φλυτζάνη, Αγ. Βαρβάρας 98 Παλλήνη: Σ. Πάικα, Έντισον & Ιθάκης 1 Πεντέλη: (Νέα), Νταβαρίνου Ο., Π.Πατρών Γερμανού 1Πειραιάς: Αικ. Παραβαλου, Μ. Χατζηκυριακού 156 ● Άννα Θεοδωράκη, Βασ.
Παύλου & Γερμανού 1, Καστέλλα ● Στ. Βραδής, Ηρώων Πολυτεχνείου
28 ● Σταυρούλα Μπαρμπαγιάννη, Μητρώου 66 Περισσός: Σ.Βανδώρος,
Μηδείας 45 Περιστέρι: Π. Τσέρτου, Β. Αλεξάνδρου 46 ● Μ.Παραμιθέλη,
Αγ.Ελευθερίου 4 ● Ν. Λύγδας, Παν. Τσαλδάρη 37 ● Τίγκου Χ., Πελοπίδα
212 Σεπόλια: Κώστας Μιχαηλίδης, Κρέοντος 159 & Ρόδου Σπάτα: Βίδος
Κ.,Λ. Σπάτων Χαλάνδρι:Κ. Μπούρα, Λεωφ. Πεντέλης 77 ● Β. Καφίρης,
Ολύμπου 92 ● Ν. Χριστάκος, Κολοκοτρώνη 18 ● Ψαθάς Ν., Παπανικολή 40 ● Τζίφα Αντωνία, Αγ. Παρασκευής 77 Χαϊδάρι:Α.Παπαθεοδώρου,
Αγ. Στρ. Χαϊδαρίου 46●Θ. Σακόπουλος, Γ. Παπανδρέου 4 ●Μ. Χαλεπη,
Ηρωων. Πολυτεχνείου 27
Υπόλοιπη Ελλάδα: Αγρίνιο:Γκούντας Χ., Χ. Τρικούπη 18 ● Φιλιππιάδης Χ., Πλατεία Ειρήνης ● Σαντζουκ Σαμίρ, Πλατεία Χατζοπούλου 12
● Α. Νταλλιάνη, Ι. Σταϊκου & Γρίβα 2 ● Σ. Κακαβουλας, Πλατεία 28ης
Οκτωβρίου Αλεξανδρούπολη: Ευανθία Αθανασιάδου, 14ης Μαΐου 53
● Γ. Καΐσας, 14ης Μαΐου 88 Αμαλιάδα:Χ. Σταυλιώτη, Καλαβρύτων 36
Άργος:Ε. Σταύρου, Λάλουκας Αριδαία:Μ.Μάρκου,Σωσανδρα Άρτα:
Γ.Χήτα, Σκουφά 151 Βέροια:Β. Παπαδοπούλου, Βερμίου 16 Βόλος:
Σ. Μετσοβίτου, Ιωλκού 17 ● Κύρκου, Ιάσωνος 93 ● Κ.Δρυκάκη, Γκλα-

βάνη & Αλεξάνδρας 122 ● Α. Καλιακάτση, Ιωλκού 289Α Γιαννιτσά:
Ι.Παπαδοπούλου, Ταγμ. Γεωργούλη 7 Δράμα: Ι Κολλάς, Ιουστινιανού
52 ● Δ.Κάζης, Ερυθρου Σταυρού 4 Έδεσσα:Δ. Πετρίδης, Γ. Πέτσου 2
Ευβοια: Ρουσοδήμος, Αβάντων 34, Ψαχνά Ηγουμενίτσα: Π. Χαρίση,
Αγ. Αποστόλων 45 Ηράκλειο Κρήτης: Κ. Κοκόκιος, Λ.Καλοκαιρινού
211 ● Χ.Χαραλαμπάκης, Ελ. Βενιζέλου 99 ● Μ.Ρούσου, Χατζημιχάλη
Γιάνναρη 7 ● Χαρ. Ορφανουδάκης, Αντ. Καστρινάκη 30Α Θεσσαλονίκη:
Π. Τσακαλίδης, Ολυμπιάδος 43 (Εύοσμος) ● Α. Καραγιάννη, 17ης Νοέμβρη 23 (Πηλέα) ● Μ.Φελέκη, Αλ. Παπαναστασίου 86 ● Α.Τσαγγάρη,
Κορυτσάς 21 & Καραμανλή 16 ● Α. Πασχαλίδου, 25ης Μαρτίου 86 ●
Μάνου Κ., Βαϊντηρίου 1 ● Πάχτα Θ., Αδριανουπόλεως 10 ● Ε.Αργυρίου,
Τριανταφυλλίδη 2 (Καλαμαριά)● Σαρδέλης, Φιλίππου 38 (Περαία) ● Κ.
Αγγελάκη, Γρ. Λαμπράκη 77 (Α.Τούμπα)Ι. Βασκέδη, Γαμβέτα 135 ●Π.
Γάγαλη, Εθν. Αντιστα 7Β (Καλαμαρ.) ●Σ. Δαγτζίδης, Αγ. Σπυρίδωνος
(Τριανδρία) ● Ε. Ανδρέου, Διαλέττη 6 ●Δ. Βλαχοπούλου, Ευζώνων 9 ●Σ.
Γεωργιάδης, Καπ. Γκόνη 24 (Καλαμαρ.) ●Δ. Γραμματικόπουλος, 25ης
Μαρτίου 100 (Χαριλάου) ●Η. Γωγάκος, Γαμβέτα 120 ●Ν. Δανιλούλης,
Τσιμισκή 7 ●Β. Γκιουλέκα, Χριστοβασίλη 8 ● Ε. Καχπάνη, Αλεξάνδρίας
79 ● Σιλλιγνάκης - Σταυρακάκης, Εγνατίας 142 ● Μ. Σιταρίδου, Καραβαγγέλη 11 (Ηλιούπολη) ● Θ. Μεγαλίδου, Δημ. Γούναρη 56 ● Αντωνία
Ραπτούλη, Βας. Γεωργίου 9 ● Ζ. Τσάκα, (Εμπορικό κέντρο Mediteranean
Cosmos) 11ο χλμ Εθν. Οδού Θεσ/νίκης – Ν. Μουδιανών ● Λ. Μαλαθονιάδου, Φιλιππουπόλεως (Αμπελόκηποι) ● Σπ. Νικολαΐδης, 25ης
Μαρτίου 66 ● Δ. Χριστοδούλου, Μ. Αλεξάνδρου 41 (Αμπελόκηποι) ●
Κ. Σουβατζίδης, Εγνατίας 114 ● Χ. Παντελίδης, Πλατεία Δημοκρατίας
(Σίνδος) ● Δ.Ταχταλίδου, Γρηγορίου Ε’ 26 ● Α.Γκατζούλη, Τσιμισκή 102
● Α.Καραπατάκη, Κομνηνών 22 ● Κ.Σένη, Βενιζέλου 2 (Θέρμη) Θήβα:
Βεΐζης Σεραφείμ, Μουρίκι Ιωάννινα: Χ. Παπαγεωργίου, Πασχίδη Θωμά
2 ● Β. Θεοδωρακοπούλου, Βλαχλίδη 7 ● Βέρμπη Αγγ., Ζωσιμάδων 18
● Κ. Δογορίτης, Κ. Πλατεία ● Παντελίδης Χ., Πλατεία Δημοκρατίας 2,
Σίνδος Καβάλα:Θ.Γεωργιάδης, Βενιζέλου 28 Καλαμάτα:Β.Χαντζός,
Κανάρη 21 ● Π. Δημητρόπουλος, Μακεδονίας 18 ● Λ. Μαύρου, Νέδοντος 79 Κάλυμνος: Ν. Πατέλλη, Π. Μαξίμου 15 Καρδίτσα: Κυπαρίσση – Αρκομανη, Ιεζεκιήλ 12 & Άζα ● Χ.Κανταρτζή, Κουμουνδούρου 9
● Κεφαλά, Κεντρ. Πεζόδρομος Κατερίνη: Α.Ζιώγα, Σαρανταπόρου 1
● Ν. Τριανταφύλλου, Αγ. Λαύρας 2 Κέρκυρα: Χ. Πανδή, Σολωμού 2 ●
Η. Μπουζούκη, Στ. Δεσύλλα 16 ● Ν. Μπουζούκης, Σαμάρα 7-9 ● Πολέντα Σταύρου, Δονάτου Δημουλίτσα 20 ● Σ.Κοσκινάς, Ι. Ανδρεάδη 28 ●
Σ. Καβαδά, Ευγ. Βουλγάρεως 66 ● Μ. Αργυρού Βαλμά, Λ. Αλεξάνδρας
32Β ● Β. Βασιλείου, ρ. Φιλλύρα 2 ●Χ. Βρεττού, Πλ. Γ. Θεοτόκη 9, ●
Ν.Τριβιζάς, Ευγ. Βουλγάρεως 73 ● Μ.Γρίμμα, Πλατεία Θεοτόκη 29 ●
Αλεξάκη, Κοντόκαλι Κεφαλλονιά:Β. Κωσταντάτος, Σιτεμπόρων 56
Κιάτο:Φ. Σκαρμούτσου, Εθν. Οδός Αθηνών-Πατρών 20 (Κ. Διμηνιό) ●
Π.Δεληγιάννης, Εθν. Αντίστασης 20 Κιλκίς: Δ.Αγαθόπουλου, Αγ. Γεωργίου 5 Κοζάνη:Ε.Λαμπρέτσα, Δημοκρατίας 1 ● Δ. Ζαφειροπούλου,
Μεθώνης 1●Ε.Σφηκα κ ΣΙΑ, Πλ. Λεσσάνης 16 Κομοτηνή: Σ. Μωΐδου,
Φ. Εταιρείας 57 ● Θ. Ιγγλεζοπούλου, Λεωφ. Ηρώων 5 ● Κ. Καλούδη,
Ορφέως 28 Κόρινθος: Γ. Μαμαλουκάς, Σωτ. Πυλαρινού 72 ● Α. Κριεμπαρδη, Εθ. Αντιστ 93 Λειβαδιά: Ε. Μελέτη, Γεωργαντά 26 Λάρισα: Γ.
Κουτσούκης, 31ης Αυγούστου 10 ● Ν. Παπαγεωργίου, 28ης Οκτωβρίου ● Π. Σταυράκης, Σκοπάδων 7 ● Η. Καμπέλης – Ρ. Κοέν, Αθ. Γαζή 7
● Κ. Γαλάνη – Β. Σιαμπουρδάνης, Ασκληπιού 38 ● Δ. Βιβοπούλου – Ι.
Γατούδης, Αλ. Παναγούλη 21 Λέρος: Εμ. Σιδέρης, Λακκί Λαμία: Χάδος
Λουκάς, Ροζάκη Αγγελή 73 Μεσσηνία: Κ. Θεοδωροπούλου, Καρδαμύλη
Μύκονος:Ι. Θεοχάρης, Ανδρόνικου 31 Μυτιλήνη:Μ.Ουζουνέλη, Ερμού
45 ● Φ. Μαυραγάνης, Καβέτσου 5 Νάουσα:Α.Τσιόγκα,Πλ.Καρατάσου
18 Ναύπλιο:Ουρ. Μέλλου, 25ης Μαρτίου 26 Νεράϊδα: Π. Σταυράκης,
Σκοάδων 7 Ξάνθη: Ε. Σουργκούνη – Ιωαννίδου, 28ης Οκτωβρίου 110
Πάτρα: Γ.Μπαλαφούτη, Ζακύνθου 27-29● Ν. Αθανασοπούλου, Γούναρη
74●Β. Τζουραμάνη, Γεροκωστόπουλου 26● Α. Καλλιβωκάς, Κορίνθου
204 ● Χ.Μητροπούλου, Γερμανού 96 ● Κ. Καραγεωργόπουλος, Μαίζωνος 57 ● Μ. Αγγελοπούλου, Πανεπιστημίου 148 ● Σάκης Αντ. Μεντές,
Κανακάρη 263 Πρέβεζα: Γ. Σολδάτος, Εθν. Αντίστασης 63 Ρέθυμνο: Ν.
Καρτάλης, Εθν. Αντιστάεως 63 ● Δ. Φραγκιαδάκης, Ν. Ασκούτση 2 ●
Κ. Κολελης, Εμ. Πορταλιού 25 ● Κ. Βαρδιάμπασης, Αγ. Ανδρέας ● Ε.
Καλοειδά, Δημοκρατίας 9 ● Ι. Κούνουπας, Μανιουδάκη 19 ● Μ. Μανωλεσάκη, Κουντουριώτη 17 Ρόδος: Χ. Ευθυμιάδης, Μ. Πετρίδη 65 ● Ε.
Γιαννούλη, Δαμασκηνού 48 Σαλαμίνα: Ειρ. Μπινιάρη, Λεωφ. Φανερωμένης 19 Σάμος: Ν. Τζάρας, Πινδάρου 4 Σαντορίνη: Θ. Αργυρού, Θήρα
Σέρρες: Β. Κορδα, Πλ. Ελευθερίας Σύρος: Μ. Ρούσσος, Πρωτοπαπαδάκη 23 (Ερμούπολη) ● Ελ. Πέτρου. Πρωτοπαπαδάκη 44 ● Ε. Αρμακόλα,
Σταματίου Πρωϊου 132 ● Α.Καραμπουλε, Πλ. Ηρώων 11 Τρίκαλα: Κοσμάς Μακρής, Β. Τσιτσάνη 11 ● Λ. Μπέκα, Ασκληπιου 34 ● Στ. Τσίγκα,
Γ. Κονδύλη 24 Τρίπολη: Ε. Ρελλία, Τ. Σεχιώτη 25 ● Γ. Καμπυλαύκας,
Βλαχοκερασιά (Στάδιο) Αρκαδίας●Η.Πλατανίτης, Πλατεία Νεστάνης ●
Μ. Βέμμου, Γρηγορίου Ε’ 9 ● Όλγα Παπαβασιλείου – Ζούζουλα, Καλαβρύτων 11Β Χαλκίδα: Α. Παπανικολάου, Κριεζώτου 79●Π. Δημητρίου,
Ελευθερίου Βενιζέλου 77 ● Α. Αρτσίτας, Φύλλα Χαλκίδας Χαλκιδική:
Αικ. Δεληγεωργίου, Κασσανδρεία Χανιά:Ε. Παπαδάκη, Τζανακάκη 44 ●
Ε. Σακκά, Δασκαλογιάννη 14Αικ. Πετριτάκη, Πλ. Σ. Βενιζέλου 11Χίος:
Γ. Μαρης, Αλ. Πάχνου 11 ●Γ.Αρχοντάκης, Πλ.Δημ. Αγοράς

Χ Ε Ι Ρ Ο Δ Ι Α ΝΟ Μ Η ( 6 )
ΗΣΑΠ: Κηφισιά, Μαρούσι, Πειραιάς (χειροδιανομή), ΜΕΤΡΟ: Αγ.
Αντώνιος, Κατεχάκη (Χειροδιανομή) ΚΤΕΛ:Τρεις Γέφυρες

Holistic Life 63

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful