SISTEMA

BOLESTI NERVNOG

NEUROLOGIJA

Neurologija je medicinska disciplina koja proučava oboljenja nervnog i mišićnog sistema jer i kod jednog i kod drugog sistema odnosno oboljenja javljaju se slabosti ili potpune oduzetosti mišića (pareza i paraliza). Moždani živci: . u. !l"actarius #. u. $pzicus %. u. $culomotorius &. u. 'roc(learis ). u. !bduceus

umozak (diencep(alon). u. CNS : smiješten je u koštanom oklopu i na taj način zaštičen od me(anički( povreda5 a čine ga mozak i kičmena moždina. 9rednji mozak čine: veliki mozak (telencep(alon)5 srednji mozak (mesencep(alon) i me. #.*. Mozak dijelimo na prednji (prosencep(alon) i zadnji (r(ombencep(alon). . u.. +acialis . -agus 3. -estibulo.coc(learis /. u. <adnji mozak čine: pons5 medulla . !ccessorius u. 6ine za 7N85 9N8 i autonomnog nervnog sistema. Mozak je smješten u lobanjskoj šupljini (cavum cranii) koja je sa šatorom malog mozga (tentorium cerebelli) podijeljena na prednju šupljinu u kojoj su smješteni prednji odnosno zadnji mozak. 'rigeminus u. u. 0lossop(ar1ngeus 2. 41poglossi NERVNI SISTEM Nervni sistem je odgovoran za cjelokupnu motoriku5 omogučuje komunikaciju sa vanjskim svijetom za vlastitu unutašnju sredinu5 upravlja radom unutašnji( organa i žlijezda za unutašnjim lučenjem. u.

oblongata5 cerebellum. .

.

en je od bijele i sive mase i potpornog tkiva.usobno spojene žuljevitim tijelom (corpus callosum). -eliki mozak čine lijeva i desna (emis"era koje su me. . 8ivu masu velikog mozga čine kora (corte>) i subkortikalne sive mase (corpsusu triatum substantia nigra). 8vaka od ovi( (emis"era ima svoju medijalnu5 donju i bočnu konveksnu površinu. =ubokim žljebovima (emis"era je podjeljena na pet lobusa i to čeoni ("rontalni)5 tjemeni (paruetalni)5 zatiljni (occipitalni)5 sljepočnicu (temporalni) i na dnu žlijeba (operkulum) leži skrivena insula ili rejlovo ostrvce tronglaste površine. 7entralna šupljina velikog mozga su lateralne moždane komore. 0ra.VELIKI MOZAK (telencep(alon).

<avršava sa rudimentarnim ostatkom posljednjeg trtičnog živca +ilum terminale. ?dući dole na diencep(alon se nastavlja mesencep(alon koga čine kraci velikog mozga i tegnentum.en je od bijele i sive mase. ? most i medulla oblongata čine pod četiri moždane komore5 krov čini mali mozak. Na poprečnom presjeku gra. 9roširenja predstavljaju nakupine nervni( ćelija čiji nastavci "ormiraju peri"erne nerve za gornje odnosno donje ekstremitete. =ugačka je oko & . SREDNJI MOZAK (mesencep(alon). 6ine ga lijeva i desna (emis"era malog mozga i središnji dio crv (vermis) gra.@ zadnjem smijeru iz nje izlazi tridesetijedan par spinalni( nerava i to osam vratni(5 dvanaest grudni(5 pet slabinki(5 pet krstačni( i jedan trtični par. 7entralna šupljina diencep(alona je tri moždana komora. Malo spljoštena u prednjem dijelu. 8paja obje (emisp(ere velikog mozga i prestavlja prednji i najviši dio moždanog stabla.ena je od bijele5 sive mase i potpornog tkiva. MALI MOZAK smješten je u zadnjoj lobanjskoj jami. MEDULLA SPINALIS smještena je u vertebralnom kanalu. 8rednji mozak se prema dole nastavlja u most5 a distalnije na most se nastavlja medulla oblongata. 7entralna šupljina mu je kanal koji povezuje treču i četvrtu moždanu komoru. Na njoj razlikujemo dva proširenja: cervikalna (intumescentia cervicalis) koje se proteže od četvrtog vratnog do jednog odnosno drugog torakalnog kralješka i lumbalno proširenje koje se proteže od desetog torakalnog do prvog lumbalnog. Medulla spinalis završava se suženjem (concisom) na čijem vr(u se nalazi splet živaca označeni kao (7auda eAuina) konjski rep. .MEĐUMOZAK (diencep(alon). 8ivu masu čini kora malog mozga i subkortikalne sive mase od četiri jezgra.&) cm5 debljine oko cm.

izme. ?zme. $dma( ispod kosti je sede"asto bijela tvrda moždana ovojnica sastavljena iz dva lista koji su u predijelu glave čvrsto srasla5 a u vertebralnom kanalu mjestimično razdvojena.u tvrde i srednje ovojnice subduralni prostor ispunjen vezivom i krvnim sudovima %. ?dući iz vana prema unutra5 mozak i kičmena moždina su obavijeni sa tri ovojnice. Mozak i kičmena moždina su smješteni u koštanom oklopu koji pruža dobru me(aničku zaštitu. 6ine ga unutarnje karotidne arterije5 grane zajedničke karotidne arterije koje nakon ulaska u lubanjsku šupljinu na bazi mozga i prolaska kroz tvrdu ovojnicu daju veliku očnu .Broz sredinu prolazi centralni kanal CMedulla 8pinalisD. OVOJNICE CNS. izme. PREDNJI KAROTIDNI SLIV.u dva lista tvrde moždane ovojnice u kome se nalaze krvni sudovi5 #. Mozak krv dobiva putem dva sliva prednjeg : karotidnog i zadnjeg : vertebralnog sliva. ?spod nje se nalazi srednja moždana ovojnica arac(noidea i konačno na samoj površini moždanog tkiva5 koja duboko ulazi u žljebove 7N85 je mekana ovojnica ili pia matea.u ovojnica mozga se nalazi tri prostora: .u srednje i unutrašnje ovojnice je subara(noidalni prostor ispunjen sa liAuorom koji je u komunikaciji sa centralnim šupljinama mozga i kičmene moždine VASKULARIZACIJA MOZGA. epiduralni prostor izme.

i sve njene članice su dužne pridržavati se ove klasi"ikacije. Neuorološka oboljenja u me. alergijska i autoalergijska oboljenja *.o"talmiku koja dovodi krv u oko5 te arterije za veliki mozak a. nasljedni poremećaji . . metabološki i endokrini poremećaji ).god.usobno se spajaju5 "ormirajući basilarnu arteriju koja leži u istoimenom žlijebu produžene moždane i porisa dajući sitne grančice za stablo5 a zatim se dijeli u gornje i donje arterije za mali mozak (a.cerebralis superior5 et in"erior) i zadnje komunikativne arterije arteria communicans posterior5 te arterije za occipitalne režnjeve velikog mozga a.u zdravim radnicima5 lakšoj dijagnostici5 uspješnijem liječenji i re(abilitaciji oboljeli(. poremećaji razvoja /. VERTEBRALNI SLIV. Gtiologija je disciplina koja se bavi proučavanjem uzroka nekog rada5 to je u mašem slučaju uzroka neurološki( oboljenja.umozga i srednji mozak i prednje komunikativne arterije arteria communicans anterior5 koji leže na bazi mozga koje sa istovremenim zadnjim arterijama5 granama vertebralnog sliva čine Eillisov šestougao najveću anastomozu (vezu) prednjeg i zadnjeg sliva.cerbri media5 koja snabdijeva krvlju najveći dio konveksiteta (emis"ere medijalne strane5 sve subcorticalne sive mase5 me. Hrojni su uzroci koji mogu dovesti do neurološki( oboljenja i sve i( svrstavamo u: . @pale 7N8 #.arteriju a.unarodnoj klasi"ikaciji bolesti i uzroka smrti deset revizija (MBH 3) smješteni su u šestom poglavlju označeni 0 i brojevima od 33. @ okviru šestog poglavlja bolesti nervnog i mišičnog sistema su razvrstane u deset podpoglavlja. 8istemske atro"ije koje prvenstveno djeluju na 7N8 .cerebri pasterior. MBH 3 je izdala 8<$ 22 . intoksikacije &. 9o nekima %3F krvotoka se može nadoknaditi preko ti( veza. me(aničke povrede #.. <načaj klasi"ikacije je prvenstveno u lakšem sporazumijevanju me. tumori KLASIFIKACIJA NEUROLOŠKIH OBOLJENJA.22. in"ektivna oboljenja %. 6ine ga vertebralne arterije5 grane najčešće lijeve i desne potključne arterije koje su usmjerene prema gore5 nazad i ka sredini5 i nakon ulaska u lobanjsku šupljinu me. ETIOLOGIJA NEUROLOŠKIH OBOLJENJA.cerebri anterior koja sa krvlju snabdijeva najveći dio donje strane (emis"ere5 te najistureniji dio "rontalnog režnja5 najveću arteriju mozga a.

6ine ga simpaticus i parasimpaticus koji su me. Gpizodična i paroksizmalna oboljenja . Mogu se svrstati u sljedeće grupe: . čine ga motorna kora (primarna : girus precentralis) i sekundarna kora (girus paracentralis). +enomen adaptacije i kompenzacije javlja se kao nadoknada gubitka jedne "unkcije drugom (oduzetost desne strane kod dešnjaka5 lijeva strana postepeno preuzima "unkciju desne) MOTORNI SISTEM omogućuje održavanje ravnoteže nasuprot dejstvu vanjski( sila5 te pokrete pojedini( dijelova tijela i organizma u cjelini. PIRAMIDNI SISTEM. $boljenja mioneuralne veze i mišiča 3.anja vide se kada lezija uklanja normalnu in(ibitornu ulogu koju je oštećena struktura ranije imala (povreda ekstrapiramidnog puta daje pojačan tonus i pojačane re"lekse) &. =ruga degenerativna oboljenja 7N8 ). Gkstrapiramidni poremećaji kretanja &.%. 6ine ga peri"erni nervi5 # kranialni( (u. AUTONOMNI NERVNI SISTEM. <naci osloba.usobni antagonisti. OPŠTI SIMPTOMI I ZNACI OŠTEČENJA NS. 6ine ga: piramidni i ekstrapiramidni sistem.. Motorna kora . $boljenje nerava5 korijena i pleksusa /.o"talmicus5 opticus5 oculamotoris5 troc(learis5 vestibulo.a 2.ca(learis5 glossop(ar1ngeus5 vageus5 accesorius i (1poglossal) i % par spiralni( živaca (/ cervikalni(5 # toracalni(5 ) lumbalni(5 ) sakralni( i coccigealni živac). Nadražajni ili pozitivni znaci posljedice su nadražajnog dejstva lezije (pritiskom na senzitivni nerv javlja se bol) %. =emijelinizaciona oboljenja 7N8 *. 9iramidni sistem je odgovoran za voljnu motoriku5 a ekstrapiramidni za nevoljnu i re"leksnu motoriku. Hez naše volje upravlja radom unutrašnji( organa i žlijezda sa unutrašnjim lučenjem. <naci de"icita ili negativni simptomi odgovaraju privremenom ili trajnom gubitku normalne "unkcije (presjecanjem mješovitog nerva daje gubitak motorike i serizibiliteta u nji(ovom inervacionom području) #. 7erebralna paraliza i drugi paralitički sindromi PNS. 9olineuropatije i drugi poremećaji 9N8.

8enzibilitet dijelimo na: . 9ovršni : eksterocitivni5 koji prima impulse s površine tijela5 iz kože i sluznice za dodir5 bol i temperaturu5 #. Iemniscus . )F vlakana se ne ukrsti na granici izme. =uboki : proprioceptivni koji prima impulse iz dublji( tkiva i obaviještava o me.ena je od džinovski( motorni( čelija čiji nastavci "ormiraju piramidni puti završavaju na motornim čelijama jedara kranijalni( nerava u moždanom stablu5 pret(odno se ukrstivši. 'o je svjesno prepoznavanje draženja peri"erni( završni( organa impulsa što nastaju nji(ovim draženjem5 koji se prenose putem peri"erni( nerava do cerebrospiralne osovine i zatim senzitivnim putevima do senzitivne kore u kojoj se vrši prepoznavanje i sinteza. =rugi neuron čine senzitivne čelije zadnji( rogova medulla spiralis5 odnosno senzitivne čelije jedara kranijalni( nerava koje čine tractus spinot(alamic5 kome se priključuju senzitivna vlakna jedara kranijalni( nerava i završavaju na prednje lateralnom jedru talamusa.usobnom položaju dijelova tijela5 orjentaciji tijela u prostoru5 osječaj vibracija5 pritisku i bolu u dubokim tkivima5 %. 8enzibilitet stavlja individuu s okolinom i sopstvenom unutrašnjom sredinom. 9rvi neuron čine ganglijske senzitivne čelije spinalni( ganglija5 zadnji( spinalni( korijenova5 odnosno senzitivne ganglije kranijalni( nerava. -eči dio vlakana piramidnog puta nastavlja dalje prema dole i na granici produžene i kičmene moždine 2)F vlakana se ukrsti. 9rvi neuron za duboki senzibilitet su ganglijske čelije spiralni( ganglija i ganglija kranijalni( nerava i nji(ovi nastavci koji nakon ulaska u medullu spinalis5 odnosno u zadnje vrpce se penju prema gore kao "asciculus gracilis et "asciculus cuneatus i završavaju na istoimenim jedrima početnog dijela produžene moždine i to njene stražnje strane. $dlaze u bočne vrpce kičmene moždine kao put tractus korticospinalis lateralis i završava na motornim čelijama prednji( rogova kičmene moždine odgovarajući( segmenata. 'reči neuron čine senzitivne čelije talamusa i nji(ovi nastavci koji "ormiraju put tractus talamocorticalis5 čija vlakna završavaju na senzitivnim čelijama kod senzorni( kortikalni( centara (girus postentralis).u produžene i kičmene moždine5 nastavi se spuštati vrpcama kičmene moždine kao tractus corticospinalis medialis i završavaju na motornim čelijama prednji( rogova kičmene moždine5 pret(odno se ukrstivši. -isceralni : interoceptivni senzibilitet5 koji prenosi senzacije iz unutrašnji( organa. 9ovršni senzibilitet se prenosi putem tri neurona. =rugi neuron : senzitivne čelije ovi( jedara i nji(ovi nastavci nakon ukrštanja "ormiraju lemniscus medialis čija vlakna završavaju na prednjem lateralnom jedru talamusa. Mišični sistem je izvršni organ motornog sistema. SENZIBILITET.gra.

8manjen tonus : (ipotonija #. . 9risutni patološki re"leksi KARAKTERISTIKE NEUORONA OŠTEČENJA PERIFERNOG MOTORNOG . %. . ISPITIVANJE DUBOKOG SENZIBILITETA. Mišično vlakno5 !"ererntni neuron5 9rimarnni re"leksni centar u zadnjim rogovima medulla spinalis5 ?nter neuron koji spaja primarni re"leksni centar u zadnjim rogovima medulle spinalis i motorne čelije u prednjim rogovima G"erentni neuron koji spaja prednje rogove i mišično vlakno (nastavci motorni( čelija prednji( rogova medulla spinalis). Nema patološki( re"leksa ISPITIVANJE SENZIBILITETA . 9ojačani re"leksi : (iper. Barakteristike oštećenja centralnog motornog neurona: . 4ipore"leksija ili are"leksija %. Mišični( re"leksa imamo onoliko koliko i mišića. . 9risutna atro"ija &. . .medialisu u moždanom stablu se priključuju vlakna iz senzitivni( jedara kranijalni( živaca. 'andem (od je (od po pravoj liniji stopalo do stopala. Mišični re"leks je odgovor mišića na vanjsku draž bez učešća naše volje i uvijek isti na podražaj isti( re"leksa. =a bi mišični re"leks bio moguć potrebna je očuvanost re"leksnog luka koga čine: .re"leksija %. 'reći neuron je tractus talamo corticalis. !ko postoji oštečenje dubokog senzibiliteta5 cilj se podbacuju ili prebacuje. MIŠIČNI REFLEKSI. 9ojačan toreus : (ipertonija #. Jambergova proba : bolesnik postavi noge jednu uz drugu5 ruke uz tijelo5 zatvori oči. !ko postoji lezija u središnjem dijelu malog mozga5 bolesnik se ruši. #. 9roba prst : nos5 peta : koljenom. !ko postoji oštećenje senzibiliteta dolazi do skretanja lijevo ili desno ili pacijent pada.DUBOKI SENZIBILITET 9ostoji više metoda ispitivanja dubokog senzibiliteta5 a klinički se najviše primjenjuju: .POVRŠNI SENZIBILITET . Nema atro"ije mišića sem u slučaju dugotrajnog inaktiviteta &.

Mišične re"lekse dijelimo na "iziološke i patološke. 9atološki re"leksi se ne javljaju kod neurološki zdrave osobe5 a javljaju se kod patološki( stanja 7N8. @koliko je Habinski nejasan5 koristimo modi"ikaciju po $ppen(eimu. . ?spitivanje mišični( re"leksa na gornjim i donjim.enje plantarnog re"leksa. Na gornjim ekstremitetima ispitujemo re"leks tricepsa5 brac(i bicepsa i brac(io radialis. !ko postoji najminimalnija oštečenja centralnog motornog neurona modi"ikacijom po $ppen(eimu5 Habinski je pozitivan. PATOLOŠKI REFLEKS.a.površne5 kožno mišične i duboke mišične re"lekse. Najčešče klinički korišteni i koji sigurno ukoliko je pozitivan5 ukazuje na oštečenje centralnog motornog neurona5 je re"leks Habinskog.triceps surae (a(ilov re"leks) i 9atelarni re"leks. ?zvodimo ga isto kao plantarni re"leks i dobijemo dorzi"leksiju palca stopala i lepezasto širenje ostali( prstiju. ?zvodi se tako što kažiprstom i palcem uz pritisak idemo niz koljeničnu kost uz istovremeno izvo. Na donjim ekstremitetima ispitujemo re"leks Auadriceps "emoris5 m. +iziološke re"lekse dijelimo: .

. @ zdravog odraslog čovjeka ima &3. . Mozak potpoljen u ovu tečnost jednostavno pliva u njoj. $d drugi( dijagnostički( metoda koriste se: . 9oremečajem u senzibilitetu ispod nivoa lezije. Najvažnija mu je me(anička uloga mada ima neznatnu metaboličku ulogu. POTRES !CORNOTIA" KIČMENE MO DINE 'o je najlakši vid povrede5 a nastaje kao rezultat pada sa visine ili kao rezultat udarca tupim predmetom u predijelu kičme.u čine 22F voda i F ostali sastojci (šečer5 bjelančevine5 elektroliti i čelijski elementi : mononuklearni koji( normalno u cm % liAuora ima %.POMOČNE DIJAGNOSTIČKE METODE NEUROLOGIJE – LIQUOR IiAuor je bistra bezbojna tečnost čiju gra. . LUMBALNA PUNKCIJA ?ndikacije za lumbalnu punkciju su dijagnostičke pretrage liAuora. Jadiogra"ija 7' MJ -entrikulogra"ija 7erebralna audiogra"ija Mijelogra"ija Glektrodijagnostika5 e(oence"ogra"ija Hiopsija. 8imptomi su prolaznog karaktera5 traju . Bontraindikacije su in"ekcije kože ili drugi( tkiva u području punkcije te tumori zadnje lobanjske jame koji zbog nagle dekompresije mogu dovesti do protruzije malog mozga i do nagle smrti. .). 8uboccipitalna punkcija se vrlo rijetko radi. =a bi liAuor dobili u dijagnostičke svr(e potrebno je uraditi lumbalni ili suboccipitalnu punkciju.POVREDE MEDULLAE SPINALIS Bičmena moždina može biti povre.ena direktno : povrede oštrim predmetom5 metkom ili geleri granate ili indirektne povrede posredstvom pršljenova. 9ovečan broj ovi( čelija se zove pleocitor. . Blinički se mani"estuje osječajem bola motornom slabosti. Glektroence"alogra"ija (GG0)5 BOLESTI I POREMEČAJI SA PRETE NOM LOKALIZACIJOM MEDULLI SPINALIS . /3 cm % liAuora. IiAuor se stvara u (oroidnim pleksusima bočni( komora i to )3F sekrecijom5 a )3F liAuora se stvara "iltracijom iz tkiva mozga. . Nalazi se največim dijelom u subara(noidalnom prostoru. . Makroskopskim i mikroskopski( promjena na tkivu kičmene moždine se ne vidi.

Mišični tonus je snižen ili je potpuno ugašen. 8enzibilitet je ugašena za sve kvalitete5 monotorni re"leksi ugašeni5 "unkcija s"ingtera oštečena. Iiječenje (irurško (ako postoje prelomi) i dislokacija pršljenova ili dijelova pršljena i simptomatska. LIJEČENJE.eni pada kao pokošen zbog potpune oduzetosti donji( ekstremiteta koja je "lacidnog ili mlitavog tipa. Kavljaju se bolovi koji su duž za(vaćeni( nerava (pojasni bolovi u predjelu želudca i bolovi duž oba ekstremiteta). Blinički pored znakova opšteg in"ektivnog oboljenja (opšta slabost5 gubitak apetita5 gubitak tečnosti i preznojavanje) javljaju se i neurološki znaci u početku bolesti5 trnjenje i parastezije donji( ekstremiteta5 mišična slabost koja obično prelazi u tešku5 paraparezu ili paraplegiju.e bakterijama i drugim uzročnicima. DIREKTNE POVREDE KIČME MO DINE $ne su najčešče posljedica uboda nožem5 metkom ili gelerom granate. $va "aza se naziva "azom spiralnog šoka koja traje do par sati5 a zatim se razvija spastična paraplegija sa svim znakovima oštečenja centralnog motornog neurona. INDIREKTNE POVREDE KIČMENE MO DINE $ne su rezultat povreda koštanog dijela vertebralnog kanala koji sekundarno dovode do povrede medulla spiralis usljed obavljanja okreta nakon povrede. @ zavisnosti od stepena nagnječenja različit je i intenzitet oštečenja motorike senzibiliteta. Najčešći uzročnici mijelitisa su virusi i to iz gripe arbo virusa. 9ovrije. ?spod nivoa lezije dolazi do oštečenja motorike senzibiliteta uz pojavu bolova različitog intenziteta. Iiječenje je mirovanjem5 eventualno analgeticima. !ko upalni proces za(vati nekoliko segmenata tada govorimo o di"uznom mijelitisu.najviše . Najčešće se dešavaju u mirnodopskim uslovima (saobračajne nesreće5 rudarske nesreće5 pad sa visine). UPALE KIČMENE MO DINE Najčešće su izazvane virusima5 nešto rije. @koliko se upalni proces širi u trans"erzalnom smijeru i za(vata cijelu površinu jednog segmenta govorimo o trans"erzalnom mijelitisu. KONTUSIJA !NAGNJEČENJE" KIČMENE MO DINE $bično je rezultat teži( povreda kičmenog stuba5 odnosno povreda pršljenova koji sekundarno zbog pritiska oštečuju tkivo kičmene moždine. !ko se radi o bakterijskom mijelitisu ide se ciljano sa . 8imptomi mogu trajati sedmicama pa i mjesecima uz trajne posljedice.# sata5 rijetko duže i ne ostavljaju nikakve posljedice. 8enzibilitet je oslabljena ili ugašena za sve kvalitete.

Neurosi"ilis može da za(vati bilo koji dio 7N8.%3 godina5 makar primarnog si"ilisa. MENINGITIS @pale moždani( ovojnica mogu biti izazvane virusima5 bakterijama i gljivicama. NEUROSIFILIS 8pada u grupu paren(imatozni( oboljenja.e do za(vatanja optičkog nerva može da nastupi sljepilo. Blinički se mani"estuje promjenama na zjenicama. 9ovračanje @kočen vrat se javlja kao rezultat rigidnosti vratne muskulature što me(anički imobilizira vratnu kičmu i na taj način je štiti od istezanja kako kičme tako i korijenova i sprečava pojavu moždanog bola. # godina mada bolest može da se javi i . 9eriod inkubacije je /. !ko do. 8erum je . 0lavobolje %. @zročnik je treponema pallidnim i prenosi se seksualnim kontaktom. 6ešće se javlja kod muškarca nego kod žena. Kavljaju se pojačani bolovi u visini oštečeni( korijenova segmenata motorni( slabosti ispod nivoa lezije (donji ekstremite)5 tonus mišića oslabljen5 re"leksi sniženi (najprije se gasi a(ilov re"leks5 a zatim i patelarni). <jenice su nejednake : anizokorične5 ne reaguju na svjetlost5 očuvane reakcije na akomodaciju i konvergenciju (!ngel Jobinsonov znak)5 što je patenomično za si"ilis. 0lavobolje su uporne5 stalne5 izrazito jake i bol se može širiti duž kičmenog stuba sve do donjeg ekstremiteta. @z navedene simptome javljaju se i povišena temperatura i opšta slabost i malaksalost5 senzibilitet za sve kvalitete oslovljen5 motorna slabost po peri"ernom tipu. Najčešće se javlja u četvrtoj ili petoj deceniji života. Najčešče su virusne upale. Na zglobovima se javljaju promjene uz pojavu atro"ije i otoka.antibiogramom i antibiotik na koji je bakterija najviše osjetljiva. 9ozitivni su i drugi memingealni znaci. Bod virusa uglavnom idemo sa simptomatskom terapijom eventualno i sa kortikosteroidima. @kočen vrat #. Bod upale moždani( ovojnica razvijena klinička slika javlja se tri simptoma: . <bog oštećenja duboki( senzibiliteta javljaju se ataksija5 (od je nesiguran5 sličan (odu pijanog čovjeka.a5 ali najčešća lokalizacija je donji tarakalni i gornji slabinski segment moždane kičmine. @ posljednje vrijeme ovo je rijetko oboljenje. 9ovračanje je u mlazu i bez nagona. 9atološki proces za(vata zadnje snopove i zadnje korijenove i javlja se umjereno zadebljavanje meninge na tim mjestima.

.#333 stanovnika. 9areze rje. I?KG6GNKG# visoke doze kortikosteroida5 imunosu"ersivi. 8kandiran govor je izdvajanje pojedini( slogova i naglašavanje u riječi.a5 karakteriše se rasutim žarištima demijelinizacije na čijim mjestima buja "ormirajuće sklerozne ploče5 po čemu je bol i dobila ime.i( od & godina. $boljeva : )33. IiAuor nije patoLLLLLLLLLL.uje preko sluznice želudca te najčešće oboljenja sluznice želudca dovodi do ove bolesti.pozitivan na treponemu I?KG6GNKG# antibiotici5 lijek izbora penicilin. @zrok bolesti je nepoznat5 ali se smatra da in"ektivnim5 alergijskim i autoalergijskim genetski "aktor i psi(ološke traume imaju značaj u nastanku ove bolesti. 7ianokobalamin (H #) igra značajnu ulogu u metabolizmu proteina5 sintezi eritropoezi5 te u is(rani nervnog tkiva. Bod razvijene kliničke slike karakterističan je LLLLLLLLLLLLLLLL simptoma: mistagmus intencioni tremor i skandiran govor. 9atološki proces kod "unkcionalne mijeloze najčešće za(vata zadnju polovinu bočni( snopova5 zadnje snopove i zadnje korijenove spinalni( nerava.e paralize mišića. FUNIKULARNA MIJELOZA 'o je degenerativno oboljenje kičmene moždine peri"erni( nerava i mozga. 8imptomi se obično počinju javljati u trečoj ili četvrtoj deceniji života5 mada su zabilježeni slučajevi i kod osoba mla. Barakteriše se "azama poboljšanja i stabilizacije bolesti pri čemu sadašnje poboljšanje ne dostigne nivo pret(odnog što ukazuje na stalno napredovanje bolesti. 6ešće oboljevaju žene i to u periodu od ) do %3 godina života. -istagmus su ritmički nevoljni pokreti očni( jabučica i intencioni tremor je "ini tremor koji se javlja kod približavanja cilju. Najčešće se javljaju u područjima umjerene kontinentalne klime5 odnosno oko #% paralele geogra"ske širine5 gdje spada i Hosna i 4ercegovina. I?KG6GNKG: davanje vitamina H #. Holest obično počinje osječajem umora i nakon lakšeg "izičkog napora slabostima naročito u donjim ekstremitetima5 trnjenjem u stopalima5 te kratkotrajne pojave dvoslika (diplopsia).a sve dijelove 7N8. -itamini H # se raspore. @zrok bolesti avitaminoza H #. 9o tipu oštečenja centralnog motornog neurona zbog za(vatanja zadnji( vlakana uz pojavu oštećenja peri"erni( motorni( neurona zbog za(vatanja zadnji( korijenova spiralni( nerava. 'onus i mišični re"leks su oslabljeni. Holest ima progresivan tok. @ početku mišični re"leksi pojačani5 pojačan tonus5 senzibilitet je oštečen po tipu oštečenja dubokog senzibiliteta zbog za(vačenosti zadnji( snopova optečen je i senzibilitet taktilne diskriminacije. =ijagnoza se isključivo postavlja na osnovu MJ. Blinički se mani"estuje mišičnim slabostima ispod nivoa lezije. MULTIPLA SKLEROZA (-=JI') $boljenje poga.

Blinička slika je obilježena astro"ijom i pojačanim tonusom mišiča. <bog atro"ije mišiča LLLLLLLLLLL i jednjaka otežano je gutanje. Jadi se o kombinaciji spiralne mišične astro"ije i degeneracije piramidni( puteva. 5 a labirinti i =andijeva vena. <bog česti( povreda javljaju se kontrakture zglobova obje šake. POREMEČAJI FUNKCIJE CEREBELUMA I OBOLJENJE CEREBELUMA . Kavljaju se čak i u mišičima koji nisu paretični. -rlo brzo se javljaju atro"ije mišiča. @zroke nastanka dijelimo u primarne (poremečaji u razvoju) i sekundarne koji su rezultat trome kičmene moždine na čijem se mjestu nakon resorpcije oštečenog tkiva stvara šupljina.AMIOTROFIČNA LATERALNA SKLEROZA Kavlja se sporedično izme. Kavlja se astro"ija precentrali girusa i medulla oblongate. Najčešći tumori su neurinom i to najčešće akustičnog živca. Holest napreduje mnogo brže nego sama spiralna mišična atro"ija i bolest ima lošu prognozu i samo jedna trečina preživi više od ) godina. LIRINGO MILIJA I BULMIJA 'o je oboljenje čiji je patološki substrat stvaranje šupljina u kičmenoj5 odnosno produženoj moždini. TUMORI ČETVRTE KOMORE Najčešći LLLLLLLLLLLLLLLLLLL koji zbog zatvaranja otvora na četvrtoj komori dovode vrlo rano do povišenog intracran pritiska što se mani"estuje povračanjem5 glavoboljom i stazom papile optičkog ugla. Najčešća lokalizacija su donji cervikalni i gornji tarakalni segmenti. 'erapija je simptomatska. 9rve kliničke mani"estacije su smetnja senzibiliteta i motorike na gornjim ekstremitetima (za(vaćeno cervikalno proširenje). Naročito su izražene atro"ije mišiča šake i podlaktice. Mupljine su uspunjene žučkastom seroznom tečnošću čiji pritisak na okolno zdravo tkivo može povečati leziju. <bog kompresija na okolne nerve može da izazove simptome od strane odgovarajuči( nerava ili struktura. 6este su opekotine na šakama kod žena te povrede šaka kod muškaraca. -lakna piramidni( puteva su degenerativno izmijenjena naročito u cervikalnom segmentu. !stro"ija nervni( čelija u prednjim rogovima kičmene moždine te astro"ije motorni( čelija u jedrima kranialni( nerava moždanog stabla. ?zuzetno rijetko donji dijelovi su oblongate. 9rvi simptomi prisustva neurinoma je šum u u(u (tinitus). 'umor je benigan5 veoma sporog rasta. Nakon toga se razvija spastična parapareza donji( ekstremiteta. 9onto cerebralni ugao zatvaraju sa zadnje strane prednja strana cerebralna5 bočna strana porisa i medulla5 a sa prednje strane piramida sljepoočne kost. ?spunjen sa cerebrospiralnom tečnošću i u njemu se nalaze kranijalni nervi ). Kavljaju se "ascikulacije (nevoljne kontrakcije i trzaji pojedini( mišični( vlakana).u četrdeseti( i šezdeseti( godina života5 češće kod muškaraca.

8matra se da na (iljadu stanovnika ima %5. Hijela masa je sistematizovana u puteve. Gpileptički status . 'erapija: ako je pacijent u komi postupa se po pravilu postupka sa komatoznim bolesnikom. =ijagnoza se postavlja na osnovu kliničke slike GG0 i 7'. Bliničke se mani"estuje simptomima opšte upale praćen glavoboljama različitog intenziteta5 povračanju5 poremečajima svijesti različitog stepena5 u nekim slučajevima poremečajima percepcije5 mišljenja5 pažnje5 pamćenja. 0ra.en je od bijele i sive mase potpornog tkiva. Hakterijski je vrlo rijedak. =ijelimo je na simptomatske čiji je uzročnik poznat i idiopatsku čiji je uzrok nepoznat. 0eneralizovani napadi (0rand mal i pti mal) #. Najčešči uzroci su traume5 tumor i in"ektivna oboljenja mozga5 cerebrovaskularni poremečaji5 oboljenja srca koji su izvor embolije 7N8.a.Mali mozak je smješten u zadnjoj lobanjskoj jami i zajedno sa mostom oblongatom čini zadnji mozak. Jazlikujemo dvije grupe: primarni ence"alitis izazvan direktnom in"ekcijom tkiva5 najčešće virusnim ili nekim drugim in"ektivnim ageusima i parain"ektivni ence"alitis koji je rezultat imunološke reakcije 7N8. EPILEPSIJA Gpilepsija je naglo nastala i prolazni poremečaj "unkcije mozga koji isto tako naglo prestaje i ima tendenciju ponavljanja.F oboljeli( od epilepsije i da se na sto (iljada bolesnika u toku jedne godine javi oko % novi oboljeli. 8ivu masu čini kora. 9ostojanje epileptogene lizije %. ENCEFALITIS 'o je upala moždanog tkiva5 najčešće uzrokovana virusima. Bod primarnog ence"alitisa upalne reakcije su uglavnom u sivoj masi5 dok kod parain"ektivne se proces odvija na mijelinskoj ovojnici odnosno u bijeloj masi. ?ndividualna predispozicija #. =aju se antiendematozna sredstva5 simptomatska terapija. 8 obzirom na napade5 odnosno kliničku sliku5 epilepsije dijelimo na: . 9arcijalni napadi %. Iokalni i generalizovani elementi promjene ili bio(emijske koje djeluju na epileptogenu liziju. 'ri su osnovna etiološka "aktora u nastanku epilepsije: . 6ine ga lijeva i desna (emis"era i središnji dio crv (venus). Bod virusnog antibiotici mogu da se daju preventivno.a na opštu virusnu ili drugu upalu5 ili je rezultat postvakcionalne reakcije. Neurološki de"icit u smislu poremečaja motorike i senzibiliteta je različit.

#3 sekundi. Napad prolazi kroz tri "aze: 'onička koja počinje iznenada sa gubitkom svijesti5 padom obično na le. @ ovoj "azi pacijent dolazi svijesti. I?KG6GNKG: . pravilna is(rana sa dosta vitamina5 apsolutna zabrana alko(ola5 manje unošenje soli5 tečnosti i izbjegavanje teški( "izički( napora5 digi( izlaganja suncu. $va "aza traje ). +aza traje %3. STATUS EPILEPTICUS 'o je stanje kada jedan epileptički napad bez svog pret(odnog završetka5 prelazi u drugi ili se pri napadu ponavljaju i vremenskom periodu kračem od pet minuta. 9acijent uspostavlja disanje5 normalnu boju lica5 na ustima se pojavljuje obično krvava pjenica5 a zbog popuštanja s"iknter često dolazi do umokravanja. . 9arcijalni (ograničeni) epileptički napadi su ograničeni napadi koji mogu biti ili tonički ili tonično klonični.a uz spazam svi( mišiča.0J!N= M!I u narodu poznata kao padavica ili velika epilepsija. Kavlja se najprije tremor koji prelazi u tonično. od antiepileptika daju se derivati barbiturata ("enabarbiton)5 derivati karmabazepina (tegretol)5 valproične kiseline : na balproat5 te antiepileptici novijeg reda. $bično ograničeni na jedan dio tijela ili na polovinu tijela.konične reakcije koje su ritmične i sin(rone. @koliko se terapijski ne interveniše i ne prekine se LLLLLLLLLL zbog iscrpljenosti respiratorne muskulature dolazi do zastaja disanja i smrti. #. 9onekad se ovi ograničeni epileptički napadi mogu proširiti na cijelo tijelo5 te dobijamo generalizovan napad. 9'? M!I (apsaus) je kratkotrajni prekid kontinuiteta svijesti pri čemu započeta radnja se nakratko zaustavlja ili re"leksno nastavlja. @ ovom periodu javlja se krik zbog kontrakcije raspiratorne muskulature i izbacivanje zraka pod velikim pritiskom. 'raje par sekundi i za taj period osobe imaju amneziju. 9acijent prestaje disati i cijanotičan je. Na kraju ove "aze tonus mišića popušta.*3 sekundi5 nakon čega nastupa "aza relaksacije u kojoj pacijent obično zaspi.