You are on page 1of 26

KONCEPCJA KULTURY

sowo kultura pochodzi od ac. colo, -ere: uprawa, dbad, pielgnowad, ksztacenie

CZY ISTNIEJ LUDZIE KULTUROWI I NIEKULTUROWI?


Inaczej: ukulturowieni i nie ukulturowieni? Ucywilizowani i nieucywilizowani?

Czy kultura to tzw. kultura wysoka???

Czy kultura jest powszechna???

W RZECZYWISTOCI, WSZYSCY MAMY KULTUR


MAMY J, TWORZYMY J, UYWAMY JEJ, MANIPULUJEMY NI, ZMIENIAMY, YJEMY NI: JEST TO WIADOME I NIEWIADOME JEDNOCZENIE

Edward Tylor:

kultura jest zoon caoci, na ktr skadaj si wiedza, wierzenia, sztuka, moralnoci, prawo, zwyczaje oraz inne umiejtnoci oraz zwyczaje nabywane przez czowieka jako czonka spoeczeostwa

UPRASZCZAJC
Kultura jest wszystkim co ludzie: - posiadaj (rzeczy materialne to, co jest namacalne), - myl (wartoci, postawy, normy) - robi (wzory zachowao i dziaao): jako czonkowie okrelonego/okrelonej spoeczeostwa/spoecznoci

Kultura vs spoeczeostwo
Spoeczeostwo to wzory relacji Kultura to produkty tych relacji
w antropologii kulturowej mwi si o: systemie spoeczno-kulturowym

CO POWODUJE, E JEDNO SPOECZEOSTWO RNI SI OD DRUGIEGO?

TO KULTURA POWODUJE, E SPOECZEOSTWA RNI SI MIDZY SOB


KULTURA = ZRNICOWANIE

KULTURA JEST TYM, CO POWODUJE, E CZUJESZ SI OBCO POZA SWOIM MIEJSCEM ZAMIESZKANIA, TWOIM RODOWISKIEM, PASTWEM, WRD OBCOKRAJOWCW

CECHY KULTURY
Kultura jest podzielana (czonkowie vs outsiderzy) __ ludzie podzielajcy ze sob t sam kultur mog przewidzied, jak inni bd/powinni myled, zachowywad si, dziaad (wiem o co chodzi, wiem co masz na myli, rozumiem)
__std midzykulturowe nieporozumienia a nawet konflikty: s powodowane tym, e nie do kooca si rozumiemy, nie znamy znaczeo, nie podzielamy z czonkami innej kultury norm, wzorw zachowao i wartoci

CECHY KULTURY
Kultura jest wyuczalna (nie jest przekazywana biologicznie)
enkulturacja: proces nabywania kompetencji kulturowych na drodze uczenia si, wchodzenia w interakcje w danym rodowiskiem kulturowym

Jak kultura jest podawana dalej?


Enkulturacja Metoda prb i bdw (sytuacyjne uczenie si) Obserwacja(spoeczne uczenie si) Uczenie si symboliczne Znaki i symbole kulturowe np. symbole narodowe, religijne, subkulturowe, popkulturowe, etniczne To czego si uczymy jest podzielane: Znacznia i symbole s publiczne i prywatne Znaczenia publiczne tworz pewien schemat ale jest podzielne w zrnicowany sposb

Jak kultura jest podawana dalej?


-> dyfuzja kulturowa: rozprzestrzenianie, przenikanie, zapoyczanie elementw kulturowych -> akulturacja: proces zmian bdcy efektem kontaktu midzykulturowego

CECHY KULTURY
Kultura jest zintegrowana -> kultura jest zoona, skadaj si na ni rne elementy, ktre dziaaj tak, by caod moga stale istnied i funkcjonowad -> badanie jednego aspektu kultury nie daje moliwodi zrozumienia jej nie tylko jako caoci, ale nawet jej poszczeglnych elementw

Kultura jest wielosferyczna:


Sfera materialna rzeczy, technologie, ubrania, gesty i dziaania, w ktrych uywane s przedmioty, jedzenie

Sfera niematerialna (spoeczna/ duchowa) to, co jest zwizane z ludzmi na poziomie codziennoci (relacje, interakcje, wizi, style ycia, dyskursy); zwizana z systemem wierzeo, religijnoci, kosmologie, wiatopolgdy wartoci (standardy osdzania i oceniania); Ideologie Hierarchie normy (reguy mwice co jest ok a co nie) Etosy Mdroci ludowe Obyczaje, zwyczaje

Kultura jest wyuczalna


Kultura jest podzielana

Kultura opiera si na wzorach Kultura jest adaptatywna/negocjowalna


Kultura jest symboliczna

Wartoci: idee dotyczce tego, co w yciu jest uznawane za wane


Dwiczenie: zrb krtk list wartoci istniejcych w spoeczeostwie polskim

Normy: oczekiwanie, e ludzie bd si zachowywad i reagowad w okrelony sposb w okrelonych sytuacjach Dwiczenie: sprbuj wypisad kilka norm obowizujcych w polskim spoeczeostwie

Analogia do wierzchoka gry lodowej

Dwa opisy kultury

Dwiczenie: elementy kultury - obejrzyj film - wypisz jak najwicej elemntw, ktre skadaj si wg Ciebie na kultur (skup si na jak najbardziej dokadnym nazwaniu tego, co widzisz, na detalach) - postaraj si pogrupowad wypisane elementy - czy, jak i dlaczego cz si one ze sob?