You are on page 1of 108

Manual bsico de documentacin administrativa

Secretaria Xeral de Poltica Lingstica: Mara Sol Lpez Martnez Autoras: Maricarme Garca Ares Concha Martnez Mayo Susana Mayo Redondo (Seminario Permanente de Linguaxe Administrativa) Coordinadores: Manuel Rico Verea Xos Snchez Puga

Edita: Xunta de Galicia


Secretara Xeral de Poltica Lingstica 2 Edicin, 2006

Deseo grfico: uqui IIIII cebra Imprime: Galigraf Galicia S.L.


ISBN: 84-688-6013-1 Depsito legal: C-273-2006

Nota segunda edicin Coa finalidade de adaptar este volume nova estrutura da Xunta de Galicia, cambironse as cabeceiras impresas e as denominacins dos departamentos. Porn, mantivronse as datas dos modelos de documentos.

Limiar

A Secretara Xeral de Poltica Lingstica, consciente da importancia que supn para Galicia o proceso de normalizacin lingstica, considera como obxectivo prioritario, necesario e bsico, ocuparse da modernizacin da linguaxe administrativa galega, para que todos os funcionarios que presten os seus servizos en Galicia sexan arquetipos na sa comunicacin cos cidadns. Unha revisin panormica dos traballos feitos neste mbito pode darnos unha idea do interese que suscitou a renovacin da linguaxe administrativa galega. Desde as primeiras achegas feitas pola Seccin de Linguaxe Administrativa do Instituto da Lingua Galega e o importante labor da Asociacin de Funcionarios pola Normalizacin Lingstica ata a creacin da Escola Galega de Administracin Pblica ou mis recentemente do TERMIGAL, podemos presumir do intenso labor de profesionalizacin e actualizacin da administracin galega, que consciente da necesidade de adaptar o seu funcionamento s esixencias da sociedade. A Xunta de Galicia ten a responsabilidade de atender as demandas da cidadana galega e por iso presenta hoxe este Manual bsico de documentos administrativos da Xunta de Galicia, co obxectivo de mellorar a formacin do persoal servizo da Administracin autonmica. Este propsito sen dbida repercute na calidade dos servizos pblicos e no cumprimento da obriga que a Administracin autonmica ten de garantir o dereito do pobo galego a expresarse na sa lingua. A nosa lingua, como expresin vivencial do pobo, debe ser de atencin preferente, para que sexan o seu coecemento e uso unha realidade plenamente satisfactoria que, lonxe de tensins e apropiacins particulares, una a todos os galegos na empresa comn de conservala e transmitrllela s novas xeracins.

Mara Sol Lpez Martnez


Secretaria Xeral de Poltica Lingstica

Introducin

A calidade das comunicacins escritas de carcter administrativo cobra importancia porque son a forma bsica de relacin entre a Administracin e a sociedade. Nesta direccin, a Administracin galega realizou un intenso labor de formacin para que os funcionarios e as funcionarias acadasen a competencia na lingua que soporta a maior parte do seu traballo: o galego. Agora, superada a fase de correccin gramatical e ortogrfica, cmpre garantir unha comunicacin xil e de calidade. Daquela, para renovar e modernizar a documentacin hai que acudir a outros parmetros: a mellora na redaccin, a organizacin de contidos e o deseo dos documentos. A Direccin Xeral de Poltica Lingstica, a travs do Seminario Permanente de Linguaxe Administrativa, iniciou hai tres anos un plan de renovacin que comezou pola revisin didctica e programtica dos cursos de formacin. Nunha segunda fase, realizronse seminarios de traballo do profesorado que nos permitiron botar a andar o proxecto mesmo ritmo en todas as delegacins. Como resultado do esforzo conxunto dos profesionais, das sas reflexins e das demandas do persoal que enfronta diariamente o labor administrativo, tomou forma a idea de elaborar un manual de documentacin administrativa. O libro que presentamos debe verse como o primeiro froito deste esforzo de coordinacin. A nosa intencin ofrecer unha serie de solucins prcticas que lles permitan a todos os sectores involucrados estruturar problemas xerais da linguaxe administrativa e particulares do galego, sen perder nunca o fo do que est acontecendo noutras administracins. Esta primeira achega documental quere ser aguilln e alicerce: por unha banda, hai que promover unha documentacin coherente, simplificada, moderna e comprensible en todas as unidades da Administracin autonmica; por outra, dar unha base clara e slida na que apoiar o traballo e as dbidas cotis. Neste manual resulta fcil recoecer a preocupacin por situar a Xunta de Galicia entre as administracins que lideran o proceso de actualizacin e modernizacin da xestin. Esta aposta tradcese nunha vontade de estilo propio guiado por parmetros de aceptacin internacional: a redaccin simple, clara e ordenada, destinada a acurtar distancias coa cidadana e a promover na comunicacin con ela os valores de igualdade que a nosa sociedade pose por dereito e reclama nos poderes pblicos. Para rematar, queremos deixar constancia do noso agradecemento a Xermn Garca Cancela e Xoaqun Monteagudo Romero pola lectura atenta que fixeron deste traballo e as suxestins que achegaron para melloralo.
7

Estrutura do libro
O libro estrutrase en dous grandes bloques: Introducin e Documentos administrativos comentados. Na Introducin distinguimos dous epgrafes que dan as claves mis concretas para comprender este manual: Gua rpida de redaccin administrativa e Estrutura do documento administrativo. No segundo bloque o interese cntrase nas propostas concretas de renovacin de documentos. Gua rpida de redaccin administrativa Est concibida como unha lista de consellos para mellorar a redaccin dos textos, obxectivo que obrigatoriamente debe unirse da reforma dos modelos de documentos. A travs dunha simple anlise dos problemas que consideramos mis importantes e habituais, ofrcense criterios xerais de correccin cos que sentar as bases mnimas de perfeccionamento da redaccin administrativa. O esquema inicial artella en das columnas os erros mis frecuentes e as pautas de mellora. A seguir, cada un dos seis epgrafes presentados divdese en das partes: un comentario explicativo breve e os recursos necesarios para a mellora. Aborda a vertebracin dos documentos e ofrece un catlogo de todos os posibles tems, mesmo coas variacins que poden sufrir (de orde, de compoentes...), para fornecer as os usuarios do Manual dun esquema xeral vlido. O xito e a rendibilidade destes modelos estn en recoecer, baixo as peculiaridades de cada documento, un esquema interno comn que s vara como resultado das adaptacins mnimas propias da elaboracin persoal.

Estrutura do documento administrativo

Documentos administrativos comentados

Contn 25 documentos optimizados e organizados segundo un criterio de finalidade, que o mis comn e recoecible por todo tipo de usuarios: Documentos de transmisin Documentos de xuzo Documentos de decisin Documentos de constancia Documentos do cidadn

Cada un aparece acompaado por unha descricin da sa estrutura e dos elementos que integran cada parte. Este comentario do modelo funciona como un esqueleto de contidos para que o/a lector/a sistematice as tres partes do documento (cabeceira, corpo e peche) e a informacin que debe ter cada unha. Ademais, de forma complementaria engdense unha breve definicin do documento, a sa caracterizacin tipolxica e consideracins legais relacionadas con el ou co procedemento. Bibliografa seleccionada Pecha o libro unha oferta de obras impresas e dixitais de interese para ampliar a formacin e recursos tiles para o asesoramento persoal.

Gua rpida para a redaccin administrativa

Erros frecuentes

Pautas de mellora

Linguaxe distante e discriminatoria

Democratizacin da linguaxe
Personalizar os documentos Reducir o uso de frmulas de tratamento e adecualo a cada contexto Evitar a linguaxe sexista

Contidos desordenados

Organizacin da informacin
Desenvolver o contido de forma coherente e progresiva Eliminar os datos superfluos Ordenar visualmente o texto e empregar as unidades textuais

Expresin confusa

Claridade e precisin expositiva


Utilizar o estilo directo Evitar ambigidades lxicas e sintcticas Reducir a presenza de tecnicismos, abreviaturas e arcasmos s casos necesarios

Redaccin complicada

Estruturacin sintctica
Evitar a subordinacin e o pargrafo longo Ordenar loxicamente os elementos da oracin Procurar a cohesin sintctica Empregar correctamente os signos de puntuacin

Descoido e dependencia do modelo casteln

Correccin gramatical e lxica


Manter todos os elementos necesarios para comprender o texto Usar de forma proporcionada o xerundio e a pasiva reflexa Limitar os estranxeirismos

Uso arbitrario dos recursos tipogrficos

Racionalizacin dos recursos tipogrficos


Uso coherente e moderado da escrita en maisculas Utilizar a negra e a cursiva de xeito xerarquizado e uniforme Manter modelos regulares para identificar facilmente o documento
11

Democratizacin da linguaxe

A Administracin moderna necesita actualizar os seus servizos e procedementos e, mesmo tempo, reflectir neles os valores de igualdade social e acceso informacin. Para isto, cmpre revisar moitas das prcticas que, por confusin, se asocian estilo administrativo.

recursos

O emisor, como responsable do documento, identifcase co nome, o cargo e a sinatura. Para que o estilo sexa persoal e directo, redctase en 1 persoa de singular, se un texto individual, ou en 3 de singular, se dun colectivo. A frmula vostede garante o tratamento correcto do/a destinatario/a sen incorrer en discriminacins nin favoritismos. Os tratamentos que se corresponden con esta manifestacin de respecto son don e dona. Calquera outro resulta mis adecuado en documentos de tipo protocolario. Para centrar o contido do texto no propio procedemento en curso, as frmulas de tratamento reducen a sa presenza cabeceira e peche do documento. A comunicacin adptase interlocutor/a en funcin do seu sexo, sempre que se coeza. Cando se fan referencias a un grupo indeterminado ou descoecido de persoas, os nomes colectivos, os dobretes, etc., enriquecen e danlle variedade texto. Para acadar a claridade e a precisin desexadas, os tecnicismos, os cultismos e os recursos expresivos complexos s se empregan cando son imprescindibles. Anda as, entre varias opcins, escllense as formas mis comns para o pblico.

12

Organizacin da informacin

A redaccin de calquera texto comeza pola compilacin e a seleccin da informacin que se quere comunicar. A seguir, cmpre aplicar unhas pautas de ordenacin e coherencia tanto no contido coma no formato.

recursos

Os documentos administrativos distriben a informacin en tres partes: cabeceira, corpo e peche. Cada parte ten unha funcin especfica: identificar o documento e o destinatario, expoer os datos e autenticar e localizar o documento. O contido organzase de acordo co tipo de documento e coa sa funcin; por exemplo, o criterio de importancia dos datos ou o cronolxico. A coherencia do texto lgrase mantendo o fo temtico e argumental e obviando informacin supeflua ou paralela innecesaria para unha lectura eficaz. A informacin artllase coa achega progresiva de contidos novos. O pargrafo e a frase funcionan eficazmente cando cumpren estes tres requisitos: sitan a idea principal comezo do texto, son proporcionais no tamao e relacionan o contido a travs de conectores. A puntuacin aplicada en todas as sas posibilidades dlle cohesin documento.

13

Claridade e precisin expositiva

Na redaccin dun documento administrativo hai que adaptar o rexistro a un nivel medio de coecementos tcnicos e legais. As comunicacins deben rexerse polos principios de precisin e claridade.

recursos

A precisin consguese evitando as ambigidades lxicas e sintcticas, as informacins superfluas e as expresins baleiras de significado. Os termos tcnicos e legais complexos son propios de documentos especializados, pero na comunicacin coa cidadana a Administracin procura unha redaccin mis transparente. A claridade mellora cando se reduce a substantivizacin e o exceso nas construcins perifrsticas. A abreviacin s resulta rendible cando nun texto se repite varias veces unha palabra ou denominacin longa. Sintacticamente prefrese o estilo directo (afirmacin fronte a negacin e voz activa fronte a voz pasiva) e a oracin simple ou a coordinacin fronte subordinacin.

14

Estruturacin sintctica

A lingua oral apiase na entoacin, nos xestos, na mirada... para facilitar a comunicacin. A lingua escrita carece destes ndices situacionais e esixe o emprego de signos grficos, dunha maior propiedade lxica e sobre todo de estruturas sintcticas completas e pertinentes.

recursos

A oracin unha unidade de comunicacin que expresa unha soa idea. A orde lxica e habitual dos elementos da oracin suxeito, verbo e complementos. As oracins subordinadas estn supeditadas verbo principal e completan a informacin que este ofrece. O pargrafo cntrase nun s tema ou subtema dentro do conxunto da mensaxe. A cohesin sintctica mantense conectando os elementos con anforas, conectores supraoracionais, marcadores textuais e a concordancia entre os diversos elementos da oracin. Unha correcta puntuacin axuda a interpretar ben o texto e a captar a intencin comunicativa da mensaxe.

15

Correccin gramatical e lxica

A correccin gramatical imprescindible se se quere garantir unha comunicacin rpida e unvoca entre a Administracin e o cidadn. Un dos trazos da linguaxe administrativa galega a dependencia do modelo casteln, como demostran, non s os numerosos prstamos, senn tamn os erros gramaticais adquiridos. Cmpre reconstrur unha variedade propia, depurada e independente no lxico, na fraseoloxa, na morfoloxa e na sintaxe.

recursos

A lingua comn conta con elementos de relacin (preposicins, artigos, conxuncins...) imprescindibles para interpretar o texto. O infinitivo, o xerundio e o participio van sempre subordinados a unha forma conxugada. O xerundio emprgase para indicar modalidade, accins simultneas e accins non rematadas. A voz habitual dos textos administrativos a activa, mis clara e directa, e polo tanto recomendable. A estrutura persoal sinala os/as responsables do documento e dlle un carcter mis prximo e directo texto. A independencia lxica do modelo galego consguese evitando os castelanismos por medio da recuperacin de formas patrimoniais e medievais. O galego conta cunha fraseoloxa propia que permite prescindir con facilidade das locucins castels e dos galicismos tan abundantes na linguaxe administrativa.

16

Racionalizacin dos recursos tipogrficos

Para conseguir unha comprensin rpida e correcta dos documentos administrativos, tan importantes coma as palabras que usamos e a forma de organizalas son os recursos que permiten visualizar a estrutura dos contidos. A lingua comn ofrece mtodos suficientes, s cmpre usalos racionalmente.

recursos

Seguir normas de aceptacin internacional ou de amplo recoecemento na Administracin para utilizar as maisculas, as negras e as cursivas, reduce as dbidas e os casos complexos. Cando haxa varias opcins racionais de uso, a eleccin dos recursos tipogrficos xustifcase mantendo a coherencia das escollas. A negra, a cursiva, as comias... son recursos grficos que xerarquizan a informacin nos documentos segundo a sa importancia. A cada recurso correspndelle un nico uso pois cando se suman perden a sa funcin. Establecer un modelo para cada documento, seguindo os criterios bsicos de claridade, concisin e precisin, axiliza o traballo, mellora a identificacin do procedemento por parte do destinatario e reduce a posibilidade de incorrer en erros de formato.

17

Estrutura do documento administrativo

Cada documento estrutrase en catro partes: a cabeceira, o corpo, o peche e os anexos. As tres primeiras ofrecen a estrutura bsica e garanten as premisas dun proceso comunicativo correcto: danlle destinatario as referencias bsicas sobre o tema que se vai tratar; presentan o contido de forma correcta e, finalmente, localzano, dtano e asnano para asegurar a sa validez. Os anexos achegan informacin complementaria sempre que sexa necesario. A seguir, expense as etiquetas empregadas para localizar os contidos de cada parte do documento e a sa funcin.

Cabeceira

Nesta parte identifcase o documento, avnzase o contido e danse indicacins sobre o emisor, o receptor ou o expediente no que se insire. Cabeceira impresa: aparece en todos os documentos administrativos e ofrece os seguintes datos: logotipo, anagrama ou escudo, nome da institucin ou da unidade administrativa; enderezo, telfono, fax, enderezo electrnico. Ttulo: emprganse caracteres tipogrficos especiais para destacalo do resto do documento: maisculas ou negra. O ttulo debe ser conciso e concreto, non ocupar mis dunha lia e evitar siglas ou abreviaturas. Referencia: indica o cdigo de clasificacin empregado polo emisor, segundo os criterios propios de cada unidade administrativa. Se se enva por primeira vez consignarase a referencia do emisor; se unha resposta, como pode ser o caso dun oficio interno, poderanse consignar as das. Asunto: describe brevemente o obxecto da comunicacin ou o tipo de procedemento no que se insire. Emprgase en documentos sen ttulo ou naqueles onde este s identifica o tipo do escrito. Identificacin do procedemento: indica unha serie de datos necesarios para distinguir o expediente (nmero de expediente, tipo de procedemento, prazos...). Identificacin do destinatario: as persoas fsicas identifcanse co nome, os apelidos e o enderezo; as xurdicas, coa sa denominacin social e enderezo. Cando o destinatario a Administracin sitase final e con maisculas o nome do rgano ou unidade. S se o procedemento o especifca, o destinatario pode ser un cargo concreto.
19

En documentos protocolarios como o sado ou a invitacin, inclese o cargo co seu tratamento. No informe aparece baixo a etiqueta SOLICITANTE. Identificacin do emisor: indcase a unidade administrativa ou membro da Administracin responsable do documento. Neste ltimo caso inclese o cargo, o rgano no que traballa e o nome e os apelidos. Nos documentos protocolarios pode aparecer tamn o tratamento segundo o cargo; no caso da invitacin este apartado sitase no ncleo do documento pois entndese todo el como unha unidade temtica. Nos documentos do cidadn pode indicarse aqu o enderezo para as notificacins se non se fai nun apartado especfico no corpo do documento. Identificacin dos convocados: na acta de reunin faise unha relacin dos asistentes e dos ausentes. Orde do da: especifica os asuntos que se van tratar, no caso da convocatoria, ou que se trataron, no caso da acta.

Corpo

Neste apartado sitase o cerne do documento: comunicacins, anlises, causas e consecuencias do acto administrativo. Sado: s se emprega na carta, na circular, na convocatoria e no oficio externo. Segundo a relacin co destinatario, debe empregarse a frmula mis pertinente. Ncleo: grdanse as normas de redaccin e ordenacin dos contidos naqueles documentos nos que non haxa mis etiquetas temticas que organicen a informacin (o aviso, a carta, a convocatoria, a circular, a citacin, a publicacin, o fax, o oficio, o sado, o certificado e a dilixencia). Porn, outros documentos organzanse ademais en apartados como os seguintes: Acta: deliberacins e acordos. Informe: anlise de datos e conclusin. Resolucin e acordo: anlise de datos, indicacin da competencia e resolucin ou acordo, recursos e notificacin.

20

Os documentos do cidadn presentan unha estrutura comn no corpo do documento: identificacin do procedemento; exposicin de motivos; alegacin, denuncia, solicitude ou recurso, dependendo de cada tipo de documento; e indicacins para a notificacin. Despedida: emprgase en paralelo e co mesmo ton c sado.

Peche

Lugar e data: a data na que se formaliza o documento indcase co da en cifras, o mes en letras e o ano en cifras. Sinatura: consta de tres partes, indicacin do cargo, rbrica e nome e apelidos, habitualmente nesta orde. A colocacin dos elementos do peche vara se no corpo do documento hai frmulas de sado e despedida. De habelas, a orde ser: sinatura e lugar e data; neste caso tamn cambia a ordenacin interna da sinatura: rbrica, nome e cargo (sen artigo por ir despois do nome). Certos documentos non incorporan todos estes datos no peche porque xa foron indicados antes (como, por exemplo, a solicitude).

21

Modelos comentados de documentos administrativos

Documentos de transmisin Documentos de xuzo Documentos de decisin Documentos de constancia Documentos da cidadana

Documentos de transmisin

Os documentos de transmisin, tamn chamados de comunicacin, son os que comunican a existencia de feitos ou actos a persoas, rganos ou entidades. A sa misin divulgar e asegurar o funcionamento eficaz da Administracin. Estes documentos responden a actos de direccin que se sitan, preferentemente, na fase de ordenacin e terminacin do procedemento. Son actos de direccin aqueles "en virtude dos cales o rgano administrativo competente ordena [...] a transmisin a unha persoa ou entidade dun acto administrativo que debe coecer ou a intimacin para que se lle impoa unha conduta: comunicacins, notificacins, citacins, emprazamentos ou requirimentos... [...] A nova LRX-PAC1 regula os seguintes actos de direccin: comunicacins entre rganos administrativos, notificacins s interesados e publicacins"2.
1 Lei 30/1992, do 26 de novembro, de rxi-

me xurdico das administracins pblicas e do procedemento administrativo comn (BOE nm. 285, do 27 de novembro de 1992), modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro (BOE nm. 16, do 19 de xaneiro de 1999, e BOE nm. 30, do 4 de febreiro de 1999).
2 ALVARELLOS GALVE, C.: Manual de procede-

mento administrativo, Escola Galega de Administracin Pblica, Santiago, 1993.

Segundo a relacin entre o emisor e o receptor, clasifcanse en internos (entre unidades da mesma organizacin administrativa) e externos (entre unha administracin e o cidadn ou unha administracin diferente). Mais, como se poder observar na seguinte listaxe, son de natureza diversa e nalgns casos exceden o procedemento administrativo para situarse noutro nivel de relacins co cidadn. Segundo isto, pdense establecer outros criterios de ordenacin que teen en conta o grao de formalidade (citacin vs. circular), o carcter mis ou menos lexislado (notificacin vs. sado) ou a sa relacin co procedemento administrativo (publicacin vs. invitacin).

Modelos comentados
anuncio aviso carta circular citacin emprazamento convocatoria fax
25

invitacin notificacin oficio publicacin requirimento sado

Anuncio

Texto administrativo no que se difunden certos datos e elementos da xestin pblica de interese xeral.

Estrutura

Cabeceira
Identificacin do emisor: se o anuncio se insire nun diario oficial indicarase a unidade ou rgano que promove o anuncio. No caso de empregar un medio de comunicacin, a entidade ou organismo emisor toma mis relevancia pois s seus datos (enderezo, fax, telfono, correo electrnico) engdeselles o logotipo, anagrama ou escudo. Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento.

Corpo
A sa estrutura debe responder s premisas de claridade e facilidade de comprensin. A informacin deber indicar, dependendo dos casos, cuestins como: as caractersticas do feito que se anuncia os requisitos necesarios para optar a el o lugar de tramitacin e o prazo en que se deben realizar indicacins sobre o lugar (enderezo, nm. de telfono, enderezo electrnico) e o horario de informacin pblico

Peche
Lugar e data Sinatura: cargo, nome e apelidos.

O contido pode ter que ver con adquisicins de bens, contratacin e presentacin de servizos e actividades, ofertas a cidadns e a empresas, etc. Publcase de forma xeral nos diarios oficiais e, ocasionalmente, nos medios de comunicacin xeral. Neste ltimo caso, o contido e a estrutura adaptaranse s formatos que ofreza o xornal.
26

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 413

ANUNCIO DE CONVOCATORIA

A Consellera de Educacin e Ordenacin Universitaria, a travs da Direccin Xeral de Persoal, convoca os mestres e as mestras interinos que traballaron no curso 1999-2000 para cubrir as vacantes que se producen tras os procesos de seleccin realizados na Comunidade Autnoma. Os nomes das persoas convocadas figuran nas relacins expostas nas delegacins provinciais desta consellera. Da: 12 de setembro de 2004 Hora: 16.30 h Lugar: IPFP "Monte de Conxo" de Santiago de Compostela As vacantes que poidan existir, unha vez rematado o proceso anterior, cubriranse por rigorosa orde de lista cos opositores de 2002, tendo en conta o perfil das prazas. Santiago de Compostela, 1 de setembro de 2004 O secretario xeral Nome e apelidos

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 413 Fax: 981 544 499

ANUNCIO DE CONVOCATORIA

A Consellera de Educacin e Ordenacin Universitaria, a travs da Direccin Xeral de Persoal, convoca os mestres interinos que traballaron no curso 1999-2000 para cubrir as vacantes que se producen tras os procesos de seleccin realizados na Comunidade Autnoma. Os nomes das persoas convocadas figuran nas relacins expostas nas delegacins provinciais desta consellera. Da: 12 de setembro de 2004 Hora: 16.30 h Lugar: IPFP "Monte de Conxo" de Santiago de Compostela As vacantes que poidan existir, unha vez rematado o proceso anterior, cubriranse por rigorosa orde de lista cos opositores de 2002, tendo en conta o perfil das prazas. Santiago de Compostela, 1 de setembro de 2004 O secretario xeral Nome e apelidos

Reducidos 75%

Anuncio

27

Aviso

Anuncio polo que se pon un feito en coecemento dos posibles interesados.

Estrutura

Cabeceira
Ttulo: ser sempre a palabra AVISO, destacada tipograficamente do resto do documento.

Corpo
Dbese inclur informacin sobre o feito que se anuncia, as causas ou cambios que xera esta informacin, as solucins e as alternativas. Por ltimo, inclense as desculpas se for necesario.

Peche
Lugar e data Identificacin do emisor: unidade que emite o documento. Informacin complementaria: opcionalmente poder aparecer un lugar e un horario para informar os interesados sobre o contido do aviso.

28

San Lzaro, s/n 15703 Santiago de Compostela Tfno.: 981 541 718 Fax: 981 541 727

AVISO

Comuncaselles a todos os participantes no Curso Internacional sobre Administracin e Medio Ambiente que o seminario de Jean-Marie Chirac Gonzlez, "Administracin Pblica e Medio Ambiente: novos retos para un novo milenio", programado para os das 23 e 24 de xuo s 10.30 h na aula 18 da EGAP, ter lugar os das 24 e 25 no mesmo lugar s 12.30 h. A organizacin lamenta estes cambios de ltima hora e solicita que as persoas interesadas recollan a documentacin deste seminario no mostrador situado na planta baixa da EGAP o mesmo da que comeza o curso. Santiago de Compostela, 22 de xuo de 2002 A organizacin do Curso Internacional sobre Administracin e Medio Ambiente

INFORMACIN: Lugar: despacho 23, EGAP Tfno.: 981 567 890 Horario: de 9.30 a 18.30 h

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Aviso

29

Carta

Documento que se emprega entre os membros da Administracin e entre esta e o cidadn para informar sobre contidos xerais non directamente relacionados coa xestin habitual nin coa tramitacin dun procedemento.

Estrutura

Cabeceira
Identificacin do destinatario: nome, apelidos e enderezo completo (pode inclurse tamn o seu cargo). S no caso de utilizar un sobre con vent se aliarn estes datos dereita.

Corpo
Sado: segundo a formalidade da mensaxe e o tratamento do receptor, a frmula de sado pode variar. Ncleo: a organizacin da informacin debera responder seguinte esquema constructivo: introducin, exposicin e conclusin. Ademais, esta estrutura deberase reflectir na organizacin dos pargrafos. Despedida: ten que ser paralela sado no seu grao de formalidade e no tratamento.

Peche
Sinatura: rbrica, nome e apelidos, e cargo. Por ir despois do nome, o cargo non leva o artigo diante. Lugar e data Posdata: informacin complementaria que se pode engadir de forma opcional. Introdcese coa sigla PD.

A carta funciona como canle de comunicacin para contidos informativos e mesmo publicitarios. De feito, neste documento dse unha maior liberdade construtiva e ponse mis interese por que a captacin da mensaxe non resulte difcil.
30

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 413 Fax: 981 544 499

Don Manuel Torreira Liares Asociacin Civil Unin de Residentes de La Habana Vieja Ra Monteverde, nm. 34 12354 A Habana (Cuba)

Seor, En contestacin seu escrito do 19-02-2002, comuncolle que a Secretara Xeral de Poltica Lingstica non ten impedimento en realizar o curso de lingua galega que solicita. Non obstante, a peticin destes cursos debe realizarse de xeito formal, segundo a Orde que regula os cursos de iniciacin e perfeccionamento de lingua e extensin cultural galega para residentes no exterior e persoas interesadas no idioma e na cultura de Galicia (DOG nm. 48, do 7 de marzo de 2001). Achgolle unha copia desta orde na que estn includos tanto os obxectivos coma os contidos dos citados cursos e un modelo de peticin. Esta peticin debe facerse no modelo que facilita a Secretara Xeral de Emigracin, rgano colaborador na organizacin dos cursos e cal se deben dirixir as solicitudes. Atentamente,

Nome e apelidos Conselleiro de Presidencia, Administracins Pblicas e Xustiza Santiago de Compostela, 7 de marzo de 2002

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Carta

31

Circular

Documento de contido xeral dirixido a un grupo indeterminado de destinatarios. Trtase dun subtipo de carta utilizado para a comunicacin interna da Administracin.

Estrutura

Cabeceira
Referencia: cdigo de clasificacin utilizado polo emisor. Asunto: breve descricin do obxecto da comunicacin. A inclusin destes datos opcional.

Corpo
Sado: opcional e, segundo a formalidade da mensaxe e o tratamento do receptor, pode variar. Ncleo: indcase o obxecto da comunicacin. Despedida: opcional e ten que ser paralela sado no seu grao de formalidade e no tratamento.

Peche
Sinatura: rbrica, nome e apelidos, e cargo. Por ir despois do nome, o cargo non leva o artigo diante. Lugar e data Posdata: informacin complementaria que se pode engadir de forma opcional. Introdcese coa sigla PD. Esta a orde que se segue se empregamos frmulas de sado e despedida. De non utilizalas, a orde debe ser inversa: lugar e data, sinatura e posdata. No bloque da sinatura mantense a orde habitual (cargo, rbrica, nome e apelidos) e incorprase o artigo indicacin do cargo.

A informacin que transmite variada e, polo xeral, non se incle na tramitacin do procedemento administrativo nin se incorpora expediente. Fronte carta, a circular presenta menos datos na cabeceira, pero, par desta, permite unha redaccin mis flexible e cordial, as como o emprego dos tratamentos.
32

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 803 Fax: 981 541 237

Ref.: 1301

Seor/a director/a, A Consellera de Cultura e Deporte quere facer partcipes as bibliotecas municipais de Galicia dos actos previstos con motivo da celebracin do Da Internacional das Linguas Minorizadas. Por este motivo achgolle o programa de actividades as como a lista de recursos que estn sa disposicin para participar no programa de animacin lectura en galego. Agradzolle a sa colaboracin e convdoo/a a enviar a esta consellera calquera suxestin que nos axude a mellorar a promocin do idioma galego. Cordialmente,

Nome e apelidos Conselleira de Cultura e Deporte Santiago de Compostela, 13 de xaneiro de 2002

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Circular

33

Citacin emprazamento
Documento mediante o que se solicita a presenza dunha persoa para que cumpra un trmite administrativo.

Estrutura

Cabeceira
Identificacin do destinatario: nome, apelidos e enderezo completo (pode inclurse tamn o seu cargo). S no caso de utilizar un sobre con vent se aliarn estes datos dereita. Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento.

Corpo
Os contidos bsicos que se desenvolven neste apartado son: a razn da citacin a finalidade da citacin o momento e o lugar no que debe comparecer A frmula da citacin presenta moi poucas variantes e as mis comns son: Pdolle que se presente Emprzoa para que compareza De ser necesario, poden aparecer as consecuencias da non comparecencia do citado ou a documentacin que debe achegar.

Peche
Lugar e data Sinatura: cargo, rbrica, nome e apelidos.
Se se sinala o da, hora e lugar no que deber comparecer a persoa citada, denomnase "citacin a da certo". Se s se marca un lmite antes do cal hai que presentarse, denomnase "citacin a prazo" ou "emprazamento".

Referencias legais
Arts. 79 e 80 do Real decreto 391/1996, do 1 de marzo, sobre o regulamento de procedemento nas reclamacins econmico-administrativas (BOE nm. 72, do 23 de marzo de 1996; correccin de erros no BOE nm. 168, do 12 de xullo de 1996).

34

San Lzaro, s/n 15703 Santiago de Compostela Tfno.: 981 542 713 Fax: 981 542 722

Rita Hermida Trillo Ra Sufrimento, 27, 3 15250 Muros (A Corua)

CITACIN

Foi vostede seleccionada para cubrir un posto vacante de enxeeira de sistemas na Direccin Xeral de Sade Pblica. Por todo isto, comuncolle que se ten que presentar para asinar o seu nomeamento. Da: 22 de maio de 2002 Hora: 12.00 h Lugar: Direccin Xeral de Sade Pblica, San Lzaro s/n, Santiago de Compostela De acordo cos artigos 40 e 76.3 da Lei 30/1992, do 26 de novembro, do rxime xurdico das administracins pblicas e do procedemento administrativo comn (BOE nm. 285, do 27 de novembro de 1992), modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro (BOE nm. 16, do 19 de xaneiro de 1999, e BOE nm. 30, do 4 de febreiro de 1999), infrmoa de que, se non comparece, nomearase outro substituto. Santiago de Compostela, 13 de maio de 2002 A directora xeral de Sade Pblica

Nome e apelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Citacin emprazamento

35

Ra Michelena, 30 36001 Pontevedra Tfno.: 986 805 700 Fax: 986 805 705

Xosefa Siaba Herbn Ra Bidueiro, 27, 3 14325 Vilaxon Vilagarca de Arousa (Pontevedra)

EMPRAZAMENTO PARA TRMITE DE AUDIENCIA

Esta unidade administrativa deu por concluda o da 25-04-2003 a fase de instrucin do expediente 23/2003, que se segue a pedimento seu. Neste procedemento presentronse alegacins, informes e probas diferentes das aducidas na sa solicitude e das que non se tivo coecemento na tramitacin do expediente. Por todo isto, e de acordo co artigo 84 da Lei 30/1992, do 26 de novembro, do rxime xurdico das administracins pblicas e do procedemento administrativo comn (BOE nm. 285, do 27 de novembro de 1992), modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro (BOE nm. 16, do 19 de xaneiro de 1999, e BOE nm. 30, do 4 de febreiro de 1999), comuncolle que no prazo de dez das pode ver o expediente para alegar e presentar os documentos que considere pertinentes. Transcorrido este prazo e vistas as alegacins presentadas, ditarase a proposta de resolucin para seguir cos trmites do procedemento. Pontevedra, 26 de xuo de 2003 O delegado provincial da Consellera de Economa e Facenda

Nome e apelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Citacin emprazamento

37

Convocatoria

Documento no que se solicita a presenza de algun nun lugar, hora e data determinados para asistir a unha sesin dun rgano colexiado ou a unha reunin colectiva doutro tipo.

Estrutura

Cabeceira
Identificacin do destinatario: nome, apelidos e enderezo completo. S no caso de empregar un sobre con vent se aliarn estes datos dereita. Se se trata dun organismo, dependencia ou unidade administrativa, sitase esta informacin na ltima lia escrita con maiscula. Se se dirixe a un cargo, poderase acompaar ademais co tratamento protocolario. Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento.

Corpo
Sado: opcional e deber cadrar co ton do documento. No caso de indicar o destinatario final do documento, non se incluir. Ncleo: deberanse indicar os seguintes datos: Identificacin da reunin. Comeza coa frmula de convocatoria: Comprceme convocalo/a a Por encargo de convcoo/a a Indicacin do tipo de sesin: ordinaria ou extraordinaria. Da, hora e lugar da reunin. Orde do da. Deberanse indicar, en lista, os asuntos que se van tratar. Polo xeral os puntos primeiro e ltimo son sempre os mesmos: 1 Lectura e aprobacin da anterior 6 Rolda de intervencins Despedida: se abrimos a comunicacin cun sado, en consecuencia, pechamos cunha despedida que debe manter o mesmo ton daquel.

Peche
Sinatura: rbrica, nome e apelidos, e cargo. Por ir despois do nome, o cargo non leva o artigo diante. Lugar e data: se o documento non pose sado nin despedida, esta indicacin colocarase antes da sinatura.

Referencias legais
Art. 26 da LRX-PAC

38

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 722 Fax: 981 545 759

Ignacio Malvrez Ribadeneira Ra Alameda, s/n 15532 A Corua

CONVOCATORIA

Seor, Comprceme convocalo reunin da Xunta Electoral da denominacin da indicacin xeogrfica protexida "Queixo do Cebreiro". Da: 25 de maio de 2002 Hora: 10.00 h Lugar: sala de xuntas da Consellera do Medio Rural, San Caetano, s/n, Santiago de Compostela ORDE DO DA 1 2 3 4 Lectura e aprobacin da acta da sesin anterior Recepcin da documentacin electoral Asignacin de postos de eleccin Rolda de intervencins

Atentamente,

Nome e apelidos Secretaria da Xunta Electoral Santiago de Compostela, 20 de maio de 2002

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Convocatoria

39

Fax

Trtase dun sistema de transmisin de documentos por va telefnica.

Estrutura

Cabeceira
Ttulo: emprgase a palabra FAX ou a locucin MENSAXE POR FAX e destcase tipograficamente do resto do documento. Datos da comunicacin: nmero de fax do destinatario e data completa. Identificacin dos comunicantes: interveen das partes: Nome e apelidos, cargo e institucin ou unidade na que traballa o destinatario. Estes datos aparecen despois da expresin DIRIXIDO A ou despois da preposicin A, destacadas tipograficamente. Nome e apelidos, cargo e institucin ou unidade na que traballa o emisor. Estes datos mencinanse despois da preposicin DE, tamn resaltada. Informacin complementaria: nmero de pxinas do documento e telfono de contacto no caso de erro na transmisin.

Corpo
Se a informacin breve, pdese escribir directamente na cuberta de fax. Outras veces indcanse neste apartado os documentos que se achegan.

Peche
Sinatura: rbrica

En sentido estrito, o fax non un documento administrativo. Pode enviarse por fax unha carta, un informe, un recurso As e todo, os textos enviados por fax deben ir precedidos por unha cuberta inicial de presentacin que contn o logotipo, o enderezo e outras informacins.
40

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 111 Fax.: 981 544 117

FAX

NM. FAX: 981 741 901

DATA: 10-08-2001

DIRIXIDO A: Nome e apelidos, director tcnico de Construcin, Instituto Galego de Estatstica.

DE: Nome e apelidos, xefe do Servizo de Contratacin. Consellera de Economa e Facenda

Nm. pxinas (includa esta): 2

Estimado compaeiro, Tal como me solicitaches, envoche a resposta pregunta oral realizada na comisin sobre axudas vivenda rural. Cordialmente,

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Fax

41

Invitacin

Documento de carcter protocolario utilizado para convidar a algun a un acto.

Estrutura

Corpo
Identificacin do emisor: pode ser un organismo ou un cargo. No segundo caso, ter que ir acompaado do rgano no que desenvolve as sas funcins; de xeito opcional, tamn poden ir o nome e os apelidos. Ncleo: no mesmo pargrafo inclese a frmula de convite, que pode ser: comprcese en convidalo/a ten o pracer de convidalo/a convdao/a e os datos pertinentes sobre o acto: asunto, da, hora e lugar. Esta informacin tamn se pode situar fra do corpo do texto de forma esquemtica. Tamn pode personalizarse o documento poendo tras a frmula o nome e apelidos ou o cargo e o organismo que representa o destinatario, en funcin de cl sexa o motivo do convite.

Pola sa natureza e obxectivos permite unha maior liberdade expresiva; anda as, dbense evitar redaccins arcaizantes ou recargadas. Neste documento pdense utilizar os tratamentos protocolarios adecuados, tanto para o emisor como para o destinatario. Ademais o emisor fai referencia a si mesmo en terceira persoa. Habitualmente, o texto cntrase (ags a data) e utilzase un papel de medida inferior estndar para a comunicacin administrativa.
42

Peche
Lugar e data: indicarase, opcionalmente, s o mes e o ano, para non confundilos coa data de celebracin do acto. Informacin complementaria: indicacins ou recomendacins opcionais (necesidade de confirmacin de asistencia, posibilidade de levar acompaante, recomendacins de vestiario...).

O conselleiro de Innovacin e Industria Nome e apelidos e no seu nome A directora xeral de Promocin Cultural Nome e apelidos comprcese en invitalo/a inauguracin do Centro de Coordinacin Lingstica da Pequena e Mediana Empresa Data: luns, 20 de xaneiro Lugar: Confederacin de Empresarios de Galicia Hora: 12.00 h
Prgase confirmar asistencia

O conselleiro de Innovacin e Industria Nome e apelidos


ten o pracer de convidalo/a acto de inauguracin do

CENTRO DE COORDINACIN LINGSTICA DA PEQUENA E MEDIANA EMPRESA

que ter lugar o vindeiro luns, 20 de xaneiro, s 12: 00 h, na sede da Confederacin de Empresarios de Galicia.

Santiago de Compostela, decembro de 2003

Medida real: 200 x 100 mm reducido 75%

Invitacin

43

Notificacin

o trmite mediante o que se lles comunica s interesados nun procedemento as resolucins e os actos que afectan s seus dereitos e intereses.

Estrutura

A notificacin redcese a un texto formalizado no que se consignan os datos que a lei esixe. A notificacin debe cursarse nun prazo de dez das a partir da data na que se ditou a resolucin e debe indicar os datos da persoa ou entidade afectada, a norma que lexisla a notificacin coa denominacin completa, a indicacin de se a resolucin definitiva ou non en va administrativa e, ademais, os recursos que se poden interpoer, ante qu rgano e os prazos para facelo. A prctica das notificacins realizarase por calquera medio que permita ter constancia da sa recepcin, as como da data, da identidade do destinatario e do contido do acto notificado. Neste momento do procedemento cando xorden outros documentos, como a dilixencia de notificacin3, que serve para deixar constancia do acto da notificacin.

Mis ca un texto en si mesmo, a notificacin aparece como un elemento non autnomo que garante a recepcin doutro texto administrativo principal que se vincula: a sa funcin asegurar o xito do proceso de comunicacin. A LRX-PAC ofrece a posibilidade de incorporar a notificacin texto base (resolucin, sentenza, acordo...) xa que se garanten os requisitos legais esixidos e se minimiza o risco de erro na transcricin. Tamn se pode redactar un documento parte da resolucin, coas esixencias legais indicadas, pero presenta o inconveniente de duplicar o procedemento e aumentar os posibles erros na transcricin da resolucin.

Referencias legais
Arts. 48, 58, 59.1, 59.2 e 59.3 da LRX-PAC Arts. 83, 84 e 85 do Real decreto 391/ 1996, do 1 de marzo, sobre o regulamento de procedemento nas reclamacins econmico-administrativas (BOE nm. 72, do 23 de marzo de 1996; correccin de erros no BOE nm. 168, do 12 de xullo de 1996)

3 Vid. dilixencia.

44

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 189 Fax: 981 544 169

RESOLUCIN DA DIRECCIN XERAL DE TRIBUTOS SOBRE REINTEGRO DE PAGAMENTOS INDEBIDOS

FEITOS 1 A Delegacin Provincial de Ourense da Consellera de Educacin envioulle Direccin Xeral de Tributos o expediente de Rosa Lamela Rioboo, que se lle require a cantidade de 546,04 euros polo cobro indebido de dous das do mes de maio de 2000. 2 O da 19-11-2001 emtese unha resolucin da Direccin Xeral de Tributos na que se lle require a citada cantidade. 3 Rosa Lamela Rioboo presentou un xustificante de ingreso Direccin Xeral de Tributos e a delegacin provincial certifica este ingreso na conta nm. 006775432 de Caixa Futura con data 31-12-2001.

CONSIDERACINS LEGAIS E TCNICAS 1 O Decreto 321/2000, do 28 de decembro, establece a estrutura orgnica da Consellera de Economa e Facenda e a Orde do 27 de decembro de 1990 regula a tramitacin do reintegro dos pagamentos indebidos. A Direccin Xeral de Tributos competente para resolver estas cuestins segundo o artigo 4 do Decreto 232/1987, do 3 de setembro. De acordo con todo o indicado, RESOLVO: Deixar sen efecto a Resolucin do 19 de novembro de 2002, na que se lle requira a cantidade de 546,04 euros a Rosa Lamela Rioboo, en concepto de cobro indebido de dous das do mes de maio de 2000.

Contra esta resolucin poder interpoer unha reclamacin econmico-administrativa ante o Tribunal Econmico-Administrativo da Comunidade Autnoma de Galicia, dentro do prazo de quince das, contados a partir do seguinte data de notificacin. Mediante este documento notifcaselle a Rosa Lamela Rioboo esta resolucin segundo o esixido no artigo 58.1 da Lei 30/1992, de rxime xurdico das administracins pblicas e do procedemento administrativo comn (BOE nm. 285, do 27 de novembro de 1992), modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro (BOE nm. 16, do 19 de xaneiro de 1999, e BOE nm. 30, do 4 de febreiro de 1999).

Santiago de Compostela, 20 de maio de 2002 A directora xeral

Nome e apelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Notificacin

45

Oficio

Documento para comunicar informacin oficial a outras administracins e organismos (oficio interno) ou s cidadns (oficio externo).

Estrutura
Anda que a informacin que se incle a mesma, atoparemos certas diferencias na colocacin dos datos e no estilo utilizado segundo se trate dun oficio interno ou dun externo.

Cabeceira
Identificacin do destinatario: nome, apelidos e enderezo completo no oficio externo. Se se trata dun organismo, dependencia ou unidade administrativa, sitase esta informacin na ltima lia escrita con maiscula. Se se dirixe a un cargo, poderase acompaar ademais co tratamento protocolario.
Cumpre funcins administrativas tan xerais que podemos atopar todo tipo de definicins e clasificacins. Desde a mis estrita, que limita os oficios s relacins interadministrativas4, ata as que os estenden relacin coa cidadana, en clara converxencia coa carta. Nesta ampliacin de funcins ten moito que ver a gran diversidade de procedementos para os que se emprega. Isto d lugar creacin de distintos modelos internos de cada unidade administrativa, que chegan a entenderse como documentos tipo ou modelos estandarizados que en realidade non existen.

Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Referencia: cdigo de clasificacin utilizado para coecer a procedencia ou o destino do documento. Se se enva por primeira vez, indicarase a referencia do emisor; se se trata dunha resposta, cubriranse as das. Asunto: breve descricin do obxecto da comunicacin.

Corpo
No caso do oficio externo, cabe a posibilidade de abrir a comunicacin cun sado e, en consecuencia, de pechala cunha despedida. Na redaccin do oficio interno cobran maior importancia a concisin e a brevidade, as como un ton formal e exento de tratamentos. En calquera dos dous casos, trtase dun documento monotemtico, polo que debe procurarse reducilo a un pargrafo.

Peche
Sinatura: rbrica, nome e apelidos, e cargo. Por ir despois do nome, o cargo non leva o artigo diante. Lugar e data Esta a orde que se segue nos oficios externos, que empregan frmulas de sado e despedida. De non utilizalas, a orde debe ser inversa: lugar e data, sinatura e posdata. No bloque da sinatura mantense a orde habitual (cargo, rbrica, nome e apelidos) e incorprase o artigo indicacin do cargo. o caso do oficio interno.

Referencias legais
Orde do Ministerio da Presidencia, do 7 de xullo de 1986, pola que se regula a confeccin de material impreso e se establece a obrigatoriedade de consignar determinados datos nas comunicacins e escritos administrativos (BOE nm. 174, do 22 de xullo de 1986) Real decreto 1465/1999, do 17 de setembro (BOE nm. 260, do 25 de setembro de 1999), polo que se establecen criterios de imaxe institucional e se regula a producin documental e o material impreso da Administracin xeral do Estado

4 o caso do Manual de documentos administrativos do Ministerio para as Administracins Pblicas, que distingue entre oficio e nota interior como comunicacins entre administracins ou dentro dunha mesma administracin.

46

Avd. de Vigo, 16 36003 Pontevedra Tfno.: 986 805 800 Fax: 986 805 802

Alexandra Lpez Mallo Travesa da Agra, 22, 1 36025 Cuntis Pontevedra

Ref.: 0508 Asunto: reclamacin

Seora, A Consellera de Sanidade fxonos chegar a sa reclamacin sobre os horarios das clases de preparacin parto que na actualidade se ofrecen no centro de sade da sa vila. Infrmoa de que esta queixa est sendo estudada e agardamos darlle unha resposta no menor tempo posible.

Atentamente,

Nome e apelidos Xerente do Sergas Pontevedra, 27 de maio de 2003

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Oficio

47

Praza de Europa, 5A, 4, As Fontias 15884 Santiago de Compostela Tfno.: 981 546 579 Fax: 981 546 201

OFICIO

s/ref.: 1972 n/ref.: 0833

Asunto: devolucin de documentacin

En resposta sa peticin, envolle a documentacin que xuntou solicitude de subvencin para un servizo lingstico no Concello de Mio: o proxecto de actividade para o ano 2003 e a previsin de orzamento. Santiago de Compostela, 20 de marzo de 2003 A directora xeral de Administracin Local

Nome e apelidos

ALCALDE DO CONCELLO DE MIO

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Oficio

49

Publicacin

A publicacin unha actuacin material que consiste na insercin dun acto administrativo nun diario oficial, taboleiro de anuncios ou medio de comunicacin co fin de difundilo.

Estrutura

Os tipos de publicacin mis habituais son os seguintes: Publicacin adicional notificacin: realzase cando as o establecen as normas reguladoras do procedemento. Publicacin de disposicins de carcter xeral: as disposicins administrativas debern publicarse no diario oficial que corresponda. Publicacin substitutoria da notificacin: emprgase cando se descoece a identidade dos interesados, o lugar ou o medio de comunicacin; cando o destinatario colectivo ou en actos que integran un procedemento selectivo. Cando a notificacin mediante publicacin pode lesionar dereitos ou intereses ptase por facer unha indicacin da notificacin. Neste caso, publicarase no diario oficial que corresponda unha breve nota sobre o acto administrativo e o lugar a onde os interesados podern acudir, nun prazo determinado, para coecer o contido ntegro.

Polo xeral, aparecen nos diarios oficiais e taboleiros baixo a etiqueta ANUNCIO e co seu formato. Este termo engloba tamn outro tipo de informacins pblicas que non estn reguladas por lei. Nestes documentos sguese a estrutura habitual nos textos administrativos con cabeceira, corpo e peche. No caso da publicacin substitutoria da notificacin, dbese colocar no corpo do documento un apartado no que se indica: Unha explicacin sucinta das circunstancias que provocan a imposibilidade de efectuar a notificacin. Os medios polos que se realiza a notificacin (diario oficial, taboleiros de anuncios, medios de comunicacin...).

Referencias legais
Arts. 52, 59.4, 59.5, 60, 61 e 86 da LRXPAC Art. 86 do Real decreto 391/1996, do 1 de marzo, sobre o regulamento de procedemento nas reclamacins econmico-administrativas (BOE nm. 72, do 23 de marzo de 1996; correccin de erros no BOE nm. 168, do 12 de xullo de 1996)

50

Ra Balio, 63/65 15703 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 069 Fax: 981 545 025

ANUNCIO Non se puido levar a cabo a notificacin da resolucin do procedemento sancionador (exp. nm. 47/02) a Manuel Formoso Xende por mariscar sen o correspondente carn na praia de Area Triga o 27/11/2003. De acordo co previsto no art. 59.4 da Lei 30/1992, de rxime xurdico das administracins pblicas e do procedemento administrativo comn (BOE nm. 285, do 27 de novembro de 1992), modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro (BOE nm. 16, do 19 de xaneiro de 1999, e BOE nm. 30, do 4 de febreiro de 1999) procdese a notificalo mediante a publicacin no DOG e no taboleiro de anuncios do Concello de Arnela. A resolucin non esgota a va administrativa e poder interpoer un recurso de alzada ante o conselleiro de Pesca e Asuntos Martimos, no prazo dun mes contado desde o da seguinte da publicacin deste anuncio. Se transcorre o dito prazo sen que se faga uso deste dereito, a resolucin ser firme e a multa deber pagarse nos vinte das seguintes. Se non o fixer, procederase sa exaccin por va executiva. Santiago de Compostela, 29 de febreiro de 2004 A directora xeral de Recursos Marios Nome e apelidos

Medida: 98 x 142 mm escala 100%

Publicacin

51

Requirimento

Documento no que se lle reclama a unha persoa que emende algn defecto da sa intervencin nun procedemento administrativo.

Estrutura

Cabeceira
Identificacin do destinatario: nome, apelidos e enderezo completo (pode inclurse tamn o seu cargo). S no caso de utilizar un sobre con vent, se aliaran estes datos dereita. Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento.

Corpo
Debern aparecer os seguintes contidos en pargrafos independentes: os antecedentes que xustifican o acto do requirimento a xustificacin legal o requirimento as posibles consecuencias da non comparecencia Cabe a posibilidade de inclur unha frmula de notificacin que asegure a recepcin do documento por parte do destinatario, por exemplo: Mediante este documento, notifcaselle a

Peche
Lugar e data Sinatura: cargo, rbrica, nome e apelidos.

Referencias legais
Arts. 71 da LRX-PAC Arts. 81 do Real decreto 391/1996, do 1 de marzo, sobre o regulamento de procedemento nas reclamacins econmicoadministrativas (BOE nm. 72, do 23 de marzo de 1996; correccin de erros no BOE nm. 168, do 12 de xullo de 1996)

52

Salvador de Madariaga, s/n 15071 A Corua Tfno.: 981 184 700 Fax: 981 184 785

Margarida Ferreiro Campa Ra Monelos, 21, 2 E 15071 A Corua

REQUIRIMENTO DE CORRECCIN DE ERROS

A Delegacin Provincial da Consellera de Educacin e Ordenacin Universitaria, de acordo co artigo 71.1 da LRX-PAC, requrelle que emende os erros detectados na sa solicitude con data 24-01-99, referente convocatoria de prazas de auxiliares administrativos nesta consellera. Ten un prazo de 10 das a partir da data de notificacin. Para iso deber: 1 Presentar unha fotocopia compulsada do ttulo de Auxiliar Administrativo. 2 Presentar os documentos acreditativos dos cursos de asesora fiscal que indica no seu curriculo. Se non se produce a correccin no prazo mencionado, entenderase que desistiu da sa peticin polo que se arquivar sen mis trmites. Mediante este documento notifcaselle a Margarida Feito Campa o contido do presente requirimento, segundo o esixido no artigo 58.1 da Lei 30/1992, de rxime xurdico das administracins pblicas e do procedemento administrativo comn (BOE nm. 285, do 27 de novembro de 1992), modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro (BOE nm. 16, do 19 de xaneiro de 1999, e BOE nm. 30, do 4 de febreiro de 1999). Pontevedra, 23 de abril de 2003 O delegado provincial da Consellera de Educacin e Ordenacin Universitaria

Nome e a pelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Requirimento

53

Sado

Documento de carcter protocolario utilizado para comunicacins breves como agradecementos, felicitacins, ofrecementos, etc.

Estrutura
Pola sa natureza e obxectivos permite unha maior liberdade expresiva; as e todo dbense evitar redaccins arcaizantes ou recargadas. Polo seu carcter protocolario, pdense utilizar tratamentos, tanto para o emisor como para o destinatario. Por outra banda, este un dos poucos documentos onde o emisor fai referencia a si mesmo en terceira persoa. Habitualmente, o texto cntrase e utilzase un papel de medida inferior estndar para a comunicacin administrativa.

Cabeceira
Ten das limitacins: s pode ser emitido por altos cargos non pode inclur informacin oficial regulada legalmente

Identificacin do emisor: cargo, unidade ou organismo no que o desenvolve. De xeito opcional, pode levar a seguir o nome e apelidos da persoa que o ocupa.

Corpo
brese a comunicacin coa palabra SADA. En lia parte indcase o nome e os apelidos do destinatario ou o seu cargo (en funcin da causa pola que se lle enva o sado), precedidos pola preposicin a, e o motivo do documento. s veces, tras o texto de saudacin engdese a invitacin a un acto, polo tanto fndense os dous documentos: invitacin e sado. Remata a redaccin cunha frmula de despedida como: E aproveita esta ocasin para lle manifestar a sa consideracin mis sincera.

Peche
Sinatura: rbrica. Anda que opcional, est en desuso. Lugar e data

54

CONSELLERA DE CULTURA E DEPORTE

A conselleira de Cultura e Deporte

Nome e apelidos

Sada
presidenta da Fundacin Carlos Casares e felictaa polo seu nomeamento.

E aproveita a ocasin para lle manifestar a sa consideracin mis sincera.

Santiago de Compostela, 19 de setembro de 2002

Medida real: 210 x 148 mm escala 100%

Sado

55

Documentos de xuzo

Os documentos de xuzo son aqueles nos que un rgano ou persoa cualificada emite unha valoracin sobre elementos dun procedemento administrativo ou informa sobre a xestin dun organismo durante un perodo de tempo. A sa finalidade proporcionarlles s rganos competentes nun procedemento os datos, valoracins e opinins necesarios para resolvelo. Se ben algn caso est regulado por lei, polo xeral non se produce de oficio, senn que debe solicitalo un destinatario de rango superior do emisor na escala xerrquica administrativa. Por outra banda, como funcionan dentro de determinadas unidades administrativas, tamn se poden inclur no grupo de documentos administrativos de rxime interno, xunto cos oficios e coas dilixencias. Isto quere dicir que non estn feitos para atender a comunicacin co administrado, sen prexuzo de que cheguen seu coecemento. Estes documentos sitanse na fase de instrucin do procedemento administrativo, por iso tamn se denominan documentos de instrucin, xunto coas denuncias, mocins, alegacins, propostas, traducins oficiais, probas, testemuos oficiais...

Modelos comentados
informe memoria

57

Informe

Documento administrativo que contn unha declaracin de xuzo dun rgano administrativo, persoa ou entidade pblica ou privada sobre cuestins de feito, tcnicas ou xurdicas que son obxecto dun procedemento administrativo.

Estrutura

Cabeceira
Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Identificacin do destinatario: se o informe foi solicitado por un organismo ou persoa mencionarase neste momento baixo a etiqueta SOLICITANTE.

Os informes, por unha banda, poden ser preceptivos (os determinados pola lei) ou facultativos (os solicitados por un rgano administrativo sen estar obrigado). Pola outra, poden ser vinculantes (os que obrigan o rgano administrativo a resolver no sentido informado) ou non vinculantes (os que non determinan o sentido da resolucin). Os informes tcnicos e xurdicos manteen a estrutura indicada e adaptan os ttulos dos apartados segundo os contidos descritos. A proposta de resolucin un informe tcnico xurdico que encaixa nos esquemas construtivos das resolucins. A proposta de pagamento un informe-proposta no que se valoran cuestins de tipo econmico como paso previo pagamento.

Referencia: de forma opcional poden aparecer o nmero de expediente e o cdigo de clasificacin do rgano emisor.

Corpo
Anlise de datos: comprende a relacin de feitos e os fundamentos legais que apoian a opinin que se vai emitir. Aparecen baixo as etiquetas FEITOS ou ANTECEDENTES os primeiros e CONSIDERACINS LEGAIS E TCNICAS, os segundos. Conclusins: segundo os casos pode aparecer un resumo do exposto, un xuzo de valor ou unha proposta de resolucin. Comzase cun epgrafe encabezado por INFORME ou cunha frmula como: De acordo con todo o indicado, INFORMO: Neste ltimo caso continase en pargrafos independentes encabezados por "De que" mis un verbo conxugado (se a redaccin o permite).

Peche
Lugar e data Sinatura: cargo, rbrica, nome e apelidos.

Referencias legais
Arts. 82 e 83 da LRX-PAC Art. 175 do Regulamento de organizacin e rxime xurdico das entidades locais Art. 100 do Real decreto 391/1996, do 1 de marzo, sobre o regulamento de procedemento nas reclamacins econmicoadministrativas (BOE nm. 72, do 23 de marzo de 1996; correccin de erros no BOE nm. 168, do 12 de xullo de 1996) Arts. 18 e 19 do Real decreto 1398/1993, do 4 de agosto, sobre o regulamento sobre o procedemento para o exercicio da potestade sancionadora (BOE nm. 189, do 9 de agosto de 1993)

Anexos
Neste apartado achgase a documentacin que serve de base para o informe, se a houber.

58

INFORME SOBRE COFINANCIAMENTO

SOLICITANTE: director do Consello Galego de Relacins Laborais

FEITOS Este organismo autnomo quere subscribir un acordo de colaboracin coa Asociacin Europea de Estudantes de Dereito para organizar conxuntamente a XLI edicin do seu congreso internacional.

CONSIDERACINS LEGAIS E TCNICAS A asesora xurdica da Consellera de Traballo revisou o Acordo do Consello da Xunta de Galicia, do 27 de marzo de 1991, sobre convenios de cooperacin con outros entes pblicos e de colaboracin con particulares (DOG nm. 214, do 30 de abril de 1991).

INFORME Considero o proxecto viable porque se axusta normativa vixente e, en particular, acordo citado.

Santiago de Compostela, 7 de marzo de 2002 O asesor xurdico

Nome e apelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Informe

59

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 722 Fax: 981 545 759

PROPOSTA DE PAGAMENTO

SOLICITANTE: Consellera do Medio Rural

FEITOS A Consellera do Medio Rural convocou bolsas de prcticas para titulados en especialidades agrarias (Orde do 25 de abril de 2001, DOG nm. 82, do 27 de abril). Unha vez adxudicadas as bolsas cmpre establecer un sistema para pagarlles s beneficiarios, con frecuencia mensual, que non ocasione atrasos e procedementos de tramitacin complexa.

CONSIDERACINS LEGAIS Foi revisada a Orde de axudas do 25 de abril de 2001.

De acordo co indicado, PROPOO: Que se ingresen os fondos na habilitacin desta consellera para despois transferrllelos s/s bolseiros/as a mes vencido. O importe dos pagamentos, a aplicacin orzamentaria e o cdigo do proxecto son os seguintes: importe: 90 000 g aplicacin orzamentaria: 07.04.601-A324.8 cdigo do proxecto: 093.2002.160 Santiago de Compostela, 18 de marzo de 2002 O director xeral de Producin, Industrias e Calidade Agroalimentaria Comprobado e conforme A interventora

Nome e apelidos Visto e prace O conselleiro do Medio Rural

Nome e apelidos

Nome e apelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Informe

61

Memoria

Documento que describe, a posteriori, a xestin econmica ou de actividades levada a cabo por un organismo ou por unha unidade calquera nun tempo determinado.

Estrutura
A memoria non segue a estrutura do informe, cos contidos delimitados en pargrafos etiquetados, senn que emprega o texto seguido. Isto non implica que non haxa unha ordenacin temtica como a que se explica a seguir. No caso de documentos moi amplos, dividirase en captulos ou seccins co seu correspondente ndice.

Cabeceira
Ttulo: indcase brevemente o tema, a unidade que realizou as actividades e o tempo empregado e destcase tipograficamente do resto do documento.

Corpo
Dada a gran variedade de contidos que se tratan, cada memoria ten a sa propia organizacin temtica5. Con todo, dbense ter en conta, polo menos, das partes: a introducin e a descricin das actividades. As, pdese comezar cunha introducin breve que presente as directrices que orientaron o labor que se describe ou empregar a estrutura xerrquica do organismo que emite a memoria como fo condutor. Deseguido, mencinanse as actividades realizadas no perodo descrito. Esta relacin agrpase segundo diversos criterios: cronolxico, segundo as reas ou departamentos que as realizaron, segundo o tipo de actividades, etc. En calquera caso, pdense empregar mtodos de informacin complementarios: datos estatsticos, tboas, grficas e ilustracins.

Peche
Lugar e data Sinatura: cargo, rbrica, nome e apelidos.

Anexos
habitual engadir documentos mencionados no corpo do texto.

5 Por causa da sa extensin, non se reproduce o documento senn o ndice.

62

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 803 Fax: 981 541 237

MEMORIA ANUAL DA BIBLIOTECA ANXO CASAL ANO 2003

ndice 1 Creacin da biblioteca

2 Actividades 2.1 2.2 2.3 2.4 Presentacin da biblioteca Convenios de colaboracin Campaa de fomento da lectura Recollida de novos fondos

3 Dotacin 3.1 3.2 3.3 3.4 Fax Equipo informtico Mobiliario Papelera

4 Proposta de novas actividades para o ano 2004 4.1 4.2 4.3 4.4 Establecemento de intercambios bibliotecarios Campaa O cinema na literatura Boletn da biblioteca Homenaxe a Anxo Casal

5 Anexos 5.1 Carta de presentacin 5.2 Ficha para outras bibliotecas 5.3 Listaxe de fondos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Memoria

63

Documentos de decisin

Os documentos de decisin recollen as determinacins adoptadas por rganos competentes sobre as cuestins que se suscitan na tramitacin dun procedemento e na sa conclusin. Con eles a Administracin leva prctica a xestin e a organizacin dos asuntos e servizos necesarios para a sociedade. Pdense definir como documentos normativos ou de decisin: normativos porque calquera decisin administrativa implica que se elabore de acordo co ordenamento legal vixente que os cidadns e as cidads deben cumprir; de decisin porque conteen unha declaracin de vontade dun rgano administrativo sobre materias da sa competencia. Na tramitacin administrativa utilzanse dous tipos de textos de decisin: o acordo e a resolucin. A distincin entre ambos dervase das diferentes funcins e efectos que teen no procedemento administrativo, a pesar de se empregaren, s veces, como termos sinnimos.

Modelos comentados
acordo resolucin

65

Acordo

Documento administrativo que recolle as decisins adoptadas polos rganos competentes sobre a iniciacin e as cuestins que se suscitan na tramitacin dun procedemento con carcter previo sa resolucin.

Estrutura

A estrutura do acordo similar da resolucin. Vara a etiqueta que introduce a decisin adoptada, ACORDO, polo que nos remitimos indicado para ese documento.

Os acordos tomados no procedemento administrativo poden clasificarse en acordos instrumentais e substantivos; os primeiros refrense a decisins de rango inferior que non implican cambios relevantes no proceso; os segundos si determinan cambios substanciais na forma de enfrontar a resolucin dun procedemento. Acordos instrumentais: acumulacin de procedementos, prctica simultnea de trmites, apertura do perodo de probas, ampliacin de prazos, tramitacin de urxencia, Acordos substantivos: adopcin de medidas provisorias, admisin ou rexeitamento de probas propostas, solicitude de informes, informacin pblica, caducidade do procedemento, Os acordos tamn poden referirse a medidas adoptadas por rganos colexiados que representan a vontade colectiva dos seus membros, expresada, nalgns casos, tras unha votacin: acordos de declaracins institucionais, de promocin de actividades, de concesin de galardns...

Referencias legais
Arts. 42, 49, 50, 73, 75, 80.2, 80.3, 82 e 86.1 da LRX-PAC

66

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 541 213 Fax: 981 541 219

ACORDO DE CESIN DE INMOBLE

ANTECEDENTES A fundacin Centro Tecnolxico da Lousa solicitou a cesin do uso do inmoble da Comunidade Autnoma de Galicia denominado Centro de Lousas de Galicia, para dedicalo a apoiar o sector mineiro de Galicia, en particular o sector da lousa.

CONSIDERACINS LEGAIS E TCNICAS 1 O artigo 30. 1 da Lei 3/1985, do 12 de abril, sinala que o Consello da Xunta de Galicia poder ceder os bens patrimoniais inmobles da Comunidade Autnoma, que non estean sendo aproveitados pola administracin, gratuitamente a favor de institucins e corporacins pblicas ou sen nimo de lucro, para fins de utilidade pblica ou de interese social. 2 O Decreto 220/2002, do 6 de xuo (DOG nm. 125, do 1 de xullo), desafectou do dominio pblico o Centro de Lousas de Galicia. 3 A Orde da Consellera de Economa e Facenda do 3 de xullo de 2002 (DOG nm. 141, do 23 de xullo) declarou a alleabilidade deste inmoble. De conformidade coa proposta da conselleira de Economa e Facenda e logo da deliberacin do Consello da Xunta de Galicia, na sa reunin do 17-01-2002,

ACORDO: 1 A cesin a ttulo gratuto, a favor da fundacin Centro Tecnolxico da Lousa, do dereito de uso do Centro de Lousas de Galicia, xunto coas sas pertenzas. Este inmoble est inscrito no Rexistro da Propiedade do Barco de Valdeorras, no tomo 456, libro 129, folio 188, predio nm. 17 092, inscricin 2. 2 Esta cesin de uso queda sometida s seguintes clusulas:

O fin ser apoiar o sector mineiro de Galicia, en particular o louseiro. Promoverase a formacin e
investigacin tecnolxica para mellorar o rendemento e a concorrencia das explotacins galegas.

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Acordo
[Contina na pxina 69]

67

Concdese por un perodo de dez anos, contados desde o outorgamento da escritura pblica,
prorrogable por perodos sucesivos da mesma duracin.

Se o inmoble non se aplica fin sinalado dentro do prazo de dous anos, contados desde o outorgamento da escritura pblica, ou se se incumpre calquera das outras clusulas, considerarase finalizada a cesin de conformidade co disposto no artigo 87 do regulamento da Lei 3/1985, do 12 de abril, do patrimonio da Comunidade Autnoma Galega.

Santiago de compostela, 17 de outubro de 2002 O conselleiro da Presidencia, Administracins Pblicas e Xustiza O conselleiro de Economa e Facenda

Nome e apelidos

Nome e apelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Acordo

69

Resolucin

Documento que recolle as decisins do rgano competente e que pon fin a un procedemento administrativo decidindo sobre todas as cuestins presentes neste.

Estrutura

Cabeceira
Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Asunto: breve descricin do obxecto da comunicacin. Normalmente non aparece porque esta informacin inclese no ttulo. Identificacin do procedemento: referencia, datos do interesado/a, tipo de procedemento e data de inicio do cmputo do prazo para a resolucin.

As resolucins deben respectar o principio de congruencia, ou equivalencia entre o pedido e o resolto, e levar consigo a motivacin ou expresin das causas, materiais e xurdicas, que a apoian e xustifican. O Real decreto 391/1996 di claramente: "As resolucins expresarn: 1 Lugar, data e rgano que as dite; os nomes e os domicilios dos interesados indicados no procedemento, o carcter co que o efectuaron e o obxecto do expediente. 2 En pargrafos separados e numerados recolleranse os feitos alegados e aqueles outros derivados do expediente que sexan relevantes para as cuestins que se van resolver. 3 Tamn en pargrafos separados e numerados exporanse os fundamentos de dereito da resolucin que se dite. 4 Finalmente, a decisin sobre todas as cuestins presentadas polos interesados e cantas o expediente suscite, foran ou non promovidas por aqueles".

Corpo
Anlise de datos: incorpora dous bloques temticos. A relacin de feitos que resumen as circunstancias do procedemento, con referencia feito que deu lugar apertura do expediente. Aparecen ordenados en pargrafos independentes e numerados coa etiqueta FEITOS ou ANTECEDENTES. Os fundamentos legais e tcnicos que serven de base para a valoracin. No caso das indicacins legais debe especificarse o rango xerrquico, a denominacin completa, o nmero, a data de aprobacin e o nmero e data do diario oficial no que foi publicada. Aparecen ordenados en pargrafos independentes coa etiqueta CONSIDERACINS LEGAIS E TCNICAS. Indicacin da competencia: indcase a competencia que ten o rgano administrativo para resolver e ctanse as normas que o avalan. No caso de que a capacidade de resolver sexa delegada, deberase indicar na sinatura coa abreviatura p. o. ou p. d. Resolucin: indcase a decisin adoptada.

[Contina na pxina 72]

70

Complexo Administrativo San Lzaro, s/n, 3 planta 15703 Santiago de Compostela Tfno.: 981 543 699 Fax: 981 543 636

RESOLUCIN DE MODIFICACIN DUN NMERO DE INSCRICIN NO REXISTRO DE ASOCIACINS E OUTRAS ENTIDADES DE INICIATIVA SOCIAL

Expediente nm.: 327/03 Interesado/a: Asociacin de Minusvalas Visuais Procedemento: modificacin de erros

Asunto: modificacin de nmero de rexistro Data de iniciacin: 20/01/2003 Forma de inicio: solicitude do interesado

ANTECEDENTES 1 A Asociacin de Minusvalas Visuais foi inscrita no Rexistro de Asociacins e outras Entidades de Iniciativa Social co nmero 22-CO-13-Xeral-21, de acordo coa Resolucin do 3 de novembro de 2000. 2 A slaba "CO" do nmero de rexistro indica a provincia e os dous ltimos dxitos (21) o nmero de centros nos que esta asociacin presta servizos. 3 Despois de examinar o expediente de inscricin desta asociacin, detectouse un erro na asignacin do nmero de rexistro, pois os dous ltimos dxitos non indican o nmero de centros onde presta servizos na provincia da Corua senn nas catro provincias da Comunidade Autnoma.

CONSIDERACINS LEGAIS E TCNICAS 1 Esta entidade cumpre os requisitos esixidos segundo o artigo 3 do Decreto 264/1988 do 7 de xullo (BOE nm. 232, do 23 de novembro) en relacin co artigo 16 da Lei de servizos sociais que establece os requisitos esixidos para a inscricin no Rexistro de Entidades de Iniciativa Social. 2 Na tramitacin do expediente de inscricin observronse as normas establecidas nos artigos 7 e 10 do Decreto 264/1988 do 7 de xullo, e a Lei 30/1992, do 26 de novembro, de rxime xurdico das administracins pblicas e do procedemento administrativo comn (BOE nm. 285, do 27 de novembro de 1992), modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro (BOE nm. 16, do 19 de xaneiro de 1999, e BOE nm. 30, do 4 de febreiro de 1999), (LRX-PAC). 3 Segundo dispn o artigo 111 da LRX-PAC, a Administracin poder, en calquera momento, rectificar os erros materiais ou de feito e os aritmticos. A Vicepresidencia da Igualdede e do Benestar competente para resolver o expediente segundo o artigo 2 do Decreto 264/1988 do 7 de xullo.

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Resolucin
[Contina na pxina 73]

71

Resolucin

Unha clasificacin temtica pouco viable pola cantidade de reas de traballo da Administracin. Segundo confirmen ou desmintan o suposto que iniciou o procedemento, clasifcanse en positivas ou negativas. Segundo a sa funcin, distnguense varios tipos: resolucins de ampliacin, restritivas, de modificacin, de non admisin...

Introdcese cunha frmula como: De acordo con todo o indicado, RESOLVO: Recursos: como parte da notificacin, indcase se a resolucin pon fin ou non va administrativa e o tipo de recursos que se poden presentar, rgano e prazos. Notificacin: para garantir unha transmisin sen manipulacins, recomndase realizar o acto da notificacin no corpo do documento6. Se a resolucin lle afecta a un nmero indeterminado de persoas, ou ben non se pode notificar, optarase pola publicacin7.

Referencias legais
Arts. 13.4, 16.3, 42, 48, 54, 55 e 89 da LRX-PAC Arts. 101, 102, 103 e 104 do Real decreto 391/1996, do 1 de marzo, sobre o regulamento de procedemento nas reclamacins econmico-administrativas (BOE nm. 72, do 23 de marzo de 1996; correccin de erros no BOE nm. 168, do 12 de xullo de 1996) Art. 20 do Real decreto 1398/1993, do 4 de agosto, sobre o regulamento sobre o procedemento para o exercicio da potestade sancionadora (BOE nm. 189, do 9 de agosto)

Peche
Lugar e data Sinatura: cargo, rbrica e nome e apelidos.

6 Vid. notificacin 7 Vid. publicacin

72

De acordo con todo o indicado, RESOLVO: Modificar o nmero de inscricin da Asociacin de Minusvalas Visuais no Rexistro de Asociacins e outras Entidades de Iniciativa Social, e asignar un nmero por cada provincia na que pose centros que prestan servizos sociais. O seu novo nmero de inscricin ser: 22-CO-129 - LU - 0- 0- OU -04 -PO -123 -Xeral-21. Contra esta resolucin, que non pon fin va administrativa, poder interpoer, no prazo dun mes, un recurso de alzada ante o conselleiro de Asuntos Sociais, Emprego e Relacins Laborais. Mediante este documento notifcaselle Asociacin de Minusvalas Visuais esta resolucin segundo o esixido no artigo 58.1 da Lei 30/1992, de rxime xurdico das administracins pblicas e do procedemento administrativo comn (BOE nm. 285, do 27 de novembro de 1992), modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro (BOE nm. 16, do 19 de xaneiro de 1999, e BOE nm. 30, do 4 de febreiro de 1999).

Santiago de Compostela, 20 de febreiro de 2003

A secretaria xeral tcnica

Nome e apelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Resolucin

73

Documentos de constancia

Os documentos de constancia son aqueles nos que un rgano administrativo acredita coecer determinados actos, feitos ou efectos. A sa finalidade constatar procedementos, orixinalos ou informar de incidencias. Segundo o contido, acreditan o cumprimento de actuacins en procedementos administrativos, a realizacin dunha reunin dun rgano colexiado ou situacins de carcter administrativo. Os documentos de constancia poden ser emitidos por un rgano colexiado ou producidos por un funcionario ou funcionaria en condicin de autoridade pblica. Con respecto destinatario, poden dirixirse a unha persoa, a un rgano ou a unha entidade, en funcin do seu contido e finalidade.

Modelos comentados
acta certificado dilixencia

75

Acta

Documento emitido por un rgano colexiado ou autoridade pblica que acredita feitos, consideracins ou acordos.

Estrutura
A continuacin describiremos a estrutura da acta de reunin, por ser o documento mis uniforme e de uso habitual.

Cabeceira
Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Identificacin do procedemento: nome do rgano que convoca, nmero da sesin, carcter ordinario ou extraordinario, lugar e data, hora de inicio e de remate8. Estes datos poden formar parte do ttulo. Identificacin dos convocados: Asistentes: relacin cos nomes e cargos que ocupan (presidente/a, secretario/a, membro) ou condicin na que acoden (representacin). Se moi numerosa, pode inclurse como anexo. Non asistentes: cos mesmos datos cs asistentes, distnguese entre dous grupos, segundo escusasen a sa ausencia ou non9. Pode facerse con epgrafes como: Xustifican a non asistencia e Ausentes. Se o grupo convocado moi numeroso, pode ignorarse este punto. Orde do da: asuntos que se tratarn e que foron indicados na convocatoria.

Polo tipo de documento que , existe unha gran variedade. Na administracin as mis relevantes son: Acta de reunin: reflicte os asuntos tratados e os acordos tomados nunha reunin dun rgano colexiado. Redctaa o secretario ou secretaria dese rgano. Acta de infraccin: acredita, con presuncin de veracidade, feitos susceptibles de constitur infraccins administrativas. Redctaa un funcionario ou funcionaria en condicin de autoridade pblica. Acta procesual: deixa constancia de actuacins administrativas (acta de ocupacin, de apertura de plicas, de pagamento...). Redctaa un funcionario ou funcionaria en condicin de autoridade pblica.

Corpo
Deliberacins: transcricin resumida das intervencins. Aparecern ordenadas correlativamente co punto da orde do da co que se relacionan. Cada deliberacin ir acompaada polo nome do membro que a realiza e polos acordos10 que xera, de ser mester. Tamn pode darse o caso de que este apartado non sexa necesario se a reunin non d lugar a debate dos puntos.

8 De xeito opcional, a hora de inicio pode indicarse no primeiro pargrafo

das deliberacins e a hora de remate dentro da frmula de peche.


9 Anda que o mis comn facer esta distincin, non precisa, xa que, de producirse algn efecto

sancionador por non asistir reunin, este basearase noutras evidencias. Polo tanto, pode facerse unha soa lista de ausentes coa indicacin de xustificada se as o quere precisar o interesado.
10 Con independencia de que logo se repitan no apartado ACORDOS. Isto facilita a extraccin de

Referencias legais
Art. 22 a 27 da LRX-PAC

partes do texto a outros documentos sen manipular a redaccin orixinal da acta.

[Contina na pxina 78]

76

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 545 512 Fax: 981 544 948

ACTA DA SESIN ORDINARIA NMERO 7, DA MESA DE CONTRATACIN DUNHA CONSULTORA PARA A REDACCIN, EDICIN E DISTRIBUCIN DA REVISTA CORPORATIVA DA CONSELLERA DE INNOVACIN E INDUSTRIA

LUGAR: sala de xuntas da Secretara Xeral da Consellera de Innovacin e Industria DATA: 27 de agosto de 2002 HORA DE COMEZO: 9.00 h HORA DE REMATE: 11.00 h

ASISTENTES Dona nome e apelidos (asesora xurdica da consellera), presidenta Don nome e apelidos (interventor delegado da consellera), vogal Dona nome e apelidos (xefa do Servizo de Planificacin), vogal Don nome e apelidos (xefe do Servizo de Informacin), secretario

AUSENTES Dona nome e apelidos (asesora externa da consellera), vogal

ORDE DO DA 1 Aprobacin da acta da sesin anterior 2 Resolucin da licitacin, polo procedemento negociado, para contratar unha consultora que se ocupe da redaccin, edicin e distribucin de 3 nmeros da revista corporativa da Consellera de Innovacin e Industria 3 Rogos e preguntas

DELIBERACINS 1 Aprobacin da acta da sesin anterior Aprbase a acta da sesin anterior, de carcter extraordinario, correspondente 05-08-2002.

2 Resolucin da licitacin polo procedemento negociado, para contratar unha consultora que se ocupe da redaccin, edicin e distribucin de 3 nmeros da revista corporativa da Consellera de Innovacin e Industria A presidenta le o informe elaborado polo responsable do proceso de negociacin. Nel consta que a empresa Pedroso SL a que obtivo a maior puntuacin e a sa oferta cumpre as condicins tcnicas establecidas no prego de prescricins.

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Acta
[Contina na pxina 79]

77

Acta

Acordos: relacin ordenada correlativamente punto da orde do da que se refire. Transcribirase cada un en pargrafo parte e indicarase a maiora de aprobacin. Se algn membro o solicita, tamn se consignar o sentido dos votos (a favor, en contra, abstencin) as como os motivos que os xustifican. Se algn punto non puido debaterse ou non produciu ningn acordo, tamn debe deixarse constancia. Ademais dos consellos vistos para a redaccin dos documentos, cmpre lembrar que a acta se redacta en presente e en terceira persoa, a non ser a frmula final: Sen mis asuntos que tratar, o/a presidente/a remata a sesin e eu redacto a acta como secretario/a.

Peche
Sinatura: cargo e rbrica. Visto e prace: frmula de conformidade, cargo e rbrica do/a presidente/a do rgano colexiado.

Anexos
Documentacin que se achega acta relacionada coas deliberacins dos distintos puntos. Cando haxa varios documentos, elaborarase unha lista numerada correlativamente.

78

Os vogais revisan a oferta presentada, o informe do servizo negociador e a documentacin achegada pola empresa adxudicataria. Confirman que correcta. Tras valorar a oferta, os membros da mesa acordan propoer como adxudicataria do contrato de consultora empresa Pedroso SL, por un importe de 30 000 h.

3 Rogos e preguntas Dona Natalia Oviao Cora pregntalle presidenta da mesa se coece o prazo de execucin estimado para este contrato, pois a estas alturas do ano difcil poder tirar os 3 nmeros acordados da revista. A presidenta respndelle que non pode precisalo, pero coida que a vontade da consellera e editar un nmero cada dous meses.

ACORDOS 1 Aprbase a acta da sesin anterior, de carcter extraordinario, correspondente 05-08-2002. 2 Acrdase propoer como adxudicataria do contrato de consultora empresa Pedroso SL, por un importe de 30 000 h. Sen mis asuntos que tratar, a presidenta remata a sesin e eu redacto esta acta como secretario. O secretario Visto e prace A presidenta

ANEXOS 1 documentacin achegada pola empresa adxudicataria coa sa oferta 2 informes tcnico e econmico presentados pola presidenta

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Acta

79

Certificado

Documento que acredita a veracidade de feitos e de datos recollidos en actas, arquivos, etc.

Estrutura

Cabeceira
Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Identificacin do emisor: nome, apelidos e cargo en funcin do que d fe do contido do documento.

Corpo
Ncleo: en primeiro lugar expense os datos que se han autenticar, baixo o epgrafe CERTIFICO:. A continuacin relacinanse os distintos feitos e a orixe da informacin, en pargrafos independentes encabezados por Que mis un verbo conxugado (se a redaccin o permite). Despois da certificacin introdcese a frmula de constancia. Pode ser moi simple: E para que conste, asino este certificado. Ou engadir mis datos se preciso: Finalidade: para os efectos de... Lexislacin que ampara a quen certifica: segundo... Solicitante: a pedimento do interesado/de... Validez temporal: vlido ata.../ por un perodo de... Quen certifica debe utilizar a primeira persoa para referirse a si mesmo e a terceira para as persoas a quen se refire o obxecto da certificacin.
O destinatario unha persoa, rgano ou entidade que pretende producir determinados efectos nun acto administrativo ou no marco de relacins xurdicas privadas. Existe un tipo denominado certificacin que se limita a aqueles certificados emitidos polo/a secretario/a dun rgano colexiado sobre os acordos adoptados nunha reunin.

Peche
Lugar e data11 Sinatura: rbrica. Visto e prace ou Comprobado e conforme, se se establece esta posibilidade, e a continuacin cargo, rbrica, nome e apelidos.

Referencias legais
Orde da Presidencia do Goberno do 31 de decembro de 1958 (BOE, do 6 de xaneiro de 1959) Art. 25 da LRX-PAC

11 Anda que non se recomenda, estes datos tamn se poden incorporar frmula de constancia; nese caso, a data escribirase integramente en letra.

80

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 544 803 Fax: 981 541 237

CERTIFICADO

Nome e apelidos, secretario xeral da Consellera de Cultura e Deporte

CERTIFICO: Que as persoas que abaixo se citan forman parte do cadro de persoal desta consellera como interinas: Nome e apelidos, DNI 33 552 645 Nome e apelidos, DNI 36 785 866 Nome e apelidos, DNI 44 125 486 E para que conste, a pedimento da Direccin Xeral de Funcin Pblica, asino este certificado. Santiago de Compostela, 4 de outubro de 2003

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Certificado

81

Dilixencia

Certificado interno producido dentro das actuacins administrativas que acredita a execucin dun trmite: a separacin dun documento do expediente, modificacins de situacins administrativas, notificacins, requirimentos...

Estrutura

tratarse dun documento interno, acentanse a simplicidade e a concisin; redcese a formalidade propia dos documentos administrativos e non ten cabeceira. Ademais, pode ser modificada con facilidade en funcin do acto administrativo que acredita, pois engadiranse mis ou menos datos segundo o documento ou trmite que se refire.

Corpo
Inciase coa frmula FAGO CONSTAR: ou DILIXENCIA PARA FACER CONSTAR: e a continuacin ordnanse, en pargrafos independentes encabezados por Que mis un verbo conxugado (se a redaccin o permite), as distintas circunstancias que se acreditan.

Peche
Lugar e data Sinatura: cargo, rbrica, nome e apelidos.

82

San Caetano, s/n 15781 Santiago de Compostela Tfno.: 981 541 213 Fax: 981 541 219

FAGO CONSTAR:

Que no proxecto de orzamentos xerais da comunidade galega para o ano 2002, aprobado polo Consello da Xunta de Galicia do 15-10-2001, existe crdito suficiente na aplicacin 06 050 331 A 788 para facer fronte s axudas para a reparacin de edificios de vivendas de promocin pblica.

Santiago de Compostela, 29 de novembro de 2001

A xefa do Servizo de Contabilidade

Nome e apelidos

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Dilixencia

83

Documentos dos cidadns

Constiten o instrumento polo que o cidadn se relaciona coa actividade da Administracin pblica. O contido, a finalidade e os seus efectos varan en funcin da posicin que ocupan en relacin co procedemento administrativo. Non son documentos administrativos no sentido estrito: nin o emisor un rgano administrativo, nin o documento constite o soporte dun acto da Administracin. Porn, se entendemos que a actividade administrativa o conxunto de actuacins entre das partes protagonistas, a cidadana e a Administracin pblica, parece lxico inclulos neste manual. No conxunto dos documentos administrativos, a denominacin "documentos dos cidadns" non responde mesmo criterio de clasificacin c resto: mentres uns se agrupan tendo en conta o emisor, os outros fano segundo a sa finalidade. Algns documentos do cidadn, como a peticin, non implican a apertura dun procedemento administrativo; o que si ocorre coa solicitude ou coa denuncia, no caso de probarse a ilegalidade dos feitos. Que o cidadn non forme parte da Administracin en si provoca unha maior flexibilidade na elaboracin destes documentos. As e todo, para que a comunicacin chegue a bo fin son necesarios uns requisitos xerais mnimos, algns do cales aparecen recollidos na LRX-PAC.

Modelos comentados
alegacin denuncia solicitude recurso

85

Alegacin

Documento co que o interesado nun procedemento administrativo lle proporciona Administracin datos, documentos ou calquera informacin relativa tramitacin daquel.

Estrutura

Cabeceira
Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Identificacin do emisor: nome, apelidos e DNI. Pode ofrecer tamn os datos do domicilio onde desexa que se lle enven as notificacins.

Corpo
Identificacin do procedemento: expense os datos necesarios para situar o procedemento tales como: asunto, tipo de procedemento (sancionador, autorizacin, dereitos econmicos, etc.) e prazos. Cmpre agrupar a informacin nun nico pargrafo que se sita debaixo da expresin EXPOO:.
A LRX-PAC recolle o dereito dos cidadns a formularen alegacins cando se consideren prexudicados por algunha actuacin administrativa, sempre que o fagan dentro dos prazos establecidos en cada procedemento. A citada lei diferencia as alegacins segundo o momento no que se presenten: Alegacin ordinaria: pdese presentar en calquera fase do procedemento antes do trmite de audiencia. Non ten limitacin de prazos dentro deste perodo. Alegacin no trmite de audiencia: presntase cando un procedemento est prximo a finalizar e o interesado quere presentar feitos ou probas novas, corrixir defectos de tramitacin...

Alegacins: nos pargrafos seguintes expense, ordenados e numerados, os datos, feitos ou argumentos que o cidadn alega. Esta exposicin introdcese cunha frmula como: En relacin con isto, formulo as seguintes ALEGACINS: Solicitude: a indicacin da solicitude opcional. De se inclur este apartado, inciase cunha frmula como: Por isto, SOLICITO: Indicacins para a notificacin: o medio e o lugar a onde a Administracin debe enviar calquera informacin. Se se incle aqu esta informacin, elimnase o enderezo na identificacin do emisor.

Peche
Lugar e data Sinatura: rbrica. Identificacin do destinatario: nome do cargo ou rgano administrativo que se dirixe a alegacin, que aparecer final do documento destacado en maisculas.

Referencias legais
Arts. 35 e), 79, 84 e 112 da LRX-PAC Real decreto 263/1996 do 16 de febreiro de 1996 (BOE nm. 52, do 29 de febreiro de 1996)

Anexos
opcional a achega de documentos para comprobar ou xustificar as alegacins. Cando os haxa, indicarase cunha lista correlativa antes da indicacin do destinatario.

86

ALEGACIN

Daniel Ares Andrade, DNI 33 241 111, con domicilio na ra Area Longa, nm. 34, do municipio de Vilagarca de Arousa,

EXPOO: O da 20 de xullo de 2002, notificuseme un requirimento no cal se solicitaba unha copia da declaracin do imposto de transmisins patrimoniais que eu realicei en maio do mesmo ano, despois de comprar unha embarcacin marca Abbate Bruno, Primatist, Modelo 15, dimensins: 4,35 de eslora e 1,90 de manga.

En relacin con isto, formulo as seguintes ALEGACINS: A documentacin requirida xa foi enviada o da 26 de xullo, mediante correo certificado, como demostra a copia selada que envo novamente xunto con esta alegacin. Solicito que calquera tipo de notificacin se realice mediante fax nmero 986 332 156 ou por correo postal enderezo sinalado mis arriba.

Vilagarca de Arousa, 5 de setembro de 2002

ANEXOS copia da declaracin de impostos de transmisins patrimoniais

DIRECTOR XERAL DE TRIBUTOS

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Alegacin

87

Denuncia

Documento polo que o cidadn pon en coecemento dun rgano administrativo feitos que determinan o comezo dun procedemento.

Estrutura

Cabeceira
Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Identificacin do emisor: nome, apelidos e DNI. Pode ofrecer tamn os datos do domicilio onde desexa que se lle enven as notificacins.

Corpo
Exposicin de feitos: indicarase o lugar e a data en que tiveron lugar e, se posible, dbense identificar as persoas interesadas no procedemento. A frmula de inicio pode ser un epgrafe como: DENUNCIO os seguintes feitos: Solicitude: a indicacin da solicitude opcional pois calquera denuncia de feitos ilegais d comezo a un expediente administrativo. De se inclur este apartado, a solicitude de actuacin inciase cunha frmula como: Por isto, SOLICITO: Indicacins para a notificacin: o medio e o lugar a onde a Administracin debe enviar calquera informacin. Se se incle aqu esta informacin, elimnase o enderezo na identificacin do emisor.

Peche
Lugar e data Sinatura: rbrica. Identificacin do destinatario: nome do rgano administrativo que se dirixe a denuncia, que aparecer final do documento destacado en maisculas.

Anexos
opcional a achega de documentos para comprobar ou xustificar a denuncia. Cando os haxa, indicarase cunha lista correlativa antes da indicacin do destinatario.

88

DENUNCIA

Celia Silva Figueiras, DNI 33 076 091, con domicilio na ra Ouro Negro, nm. 67, do lugar de Albeida, Serra de Outes, CP 15230 A Corua

DENUNCIO os seguintes feitos: 1 A cafetera denominada Ouro Negro, situada no nmero 66 da ra co mesmo nome, permanece aberta ata ben entrada a madrugada. 2 A partir das doce da noite, coma a calquera outra hora do da, o rudo que se produce no seu interior altsimo, de xeito que impide o descanso de todo o bloque de vivendas prximas a esta empresa. 3 En mis dunha ocasin, varios vecios solicitmoslle dono da cafetera que reducise o nivel de contaminacin acstica, sen conseguir ningn resultado. 4 Tamn temos presentada unha denuncia no Concello de Serra de Outes, sen que ata o momento obtivesemos atencin para este problema.

Albeida, 3 de maio de 2002

ANEXO copia da acta de comprobacin de rudos e vibracins realizada pola Polica Local

SUBDIRECTOR XERAL DE XOGOS E ESPECTCULOS

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Denuncia

89

Solicitude

Documento polo que un cidadn solicita por escrito a un organismo competente a tramitacin prevista pola normativa vixente.

Estrutura
Ademais dos documentos presentados pola cidadana, cada institucin pode fixar modelos normalizados para os procedementos mis habituais. A seguir ofrcese un modelo de cada opcin

Cabeceira
Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Identificacin do emisor: nome, apelidos e DNI. Pode ofrecer tamn os datos do domicilio onde desexa que se lle enven as notificacins.

Corpo
Exposicin de motivos: que provocan a presentacin da solicitude. Aparecen baixo o epgrafe EXPOO: numerados e en pargrafos independentes; encabzanse coa conxuncin "Que" mis un verbo conxugado (se a redaccin o permite). Solicitude: ennciase a demanda mediante un epgrafe como: Por iso, SOLICITO: Indicacins para a notificacin: o medio e o lugar a onde a Administracin debe enviar calquera informacin. Se se incle aqu esta informacin, elimnase o enderezo na identificacin do emisor.

un dos documentos mis empregados pola cidadana. Con el, o interesado pode iniciar un procedemento administrativo, fronte iniciacin de oficio na que a propia Administracin a que comeza o procedemento12. Coma calquera outro documento do cidadn, a solicitude13 non presenta requisitos formais especficos. Sen embargo, o seu valor legal est asegurado pois calquera solicitude vai ser sempre admitida. De feito no caso de que o rgano administrativo pertinente se decatase dalgunha carencia ou erro, debe requirirllo solicitante nun prazo determinado14.

Peche
Lugar e data Sinatura: rbrica. Identificacin do destinatario: nome do rgano administrativo que se dirixe a solicitude, que aparecer final do documento destacado en maisculas.

Anexos
opcional a achega de documentos para comprobar ou xustificar a solicitude. Cando os haxa, indicarase cunha lista correlativa antes da indicacin do destinatario.

Referencias legais
Artigo 70 e 71 da LRX-PAC Real decreto 1465/1999, do 17 de setembro de 1999 (BOE nm. 230, do 25 de setembro de 1999) Real decreto 772/1999, do 7 de maio de 1999 (BOE nm 122, do 22 de maio de 1999)

12 Non

se debe confundir a solicitude coa peticin. Esta ltima fai referencia a actos non regulados pola lei que non inician ningn procedemento administrativo.
13

O termo instancia deixou de empregarse na LRX-PAC.


14

Vid. requirimento.

90

SOLICITUDE

Manuel Bouzas Priegue, DNI 33 713 298, con domicilio en Santin, 32, Concello de Maside,

EXPOO: 1 Que necesito realizar unha obra nunha leira denominada A Camposa. Esta leira linda co ro Barouta, que pasa pola aldea de Santin, na mesma parroquia de Amarante, Concello de Maside, provincia de Ourense. 2 A obra que pretendo realizar un valado de dous metros de alto de formign armado, todo redor da leira, cunha lonxitude de 22 m aproximadamente.

SOLICITO: Que, de acordo co artigo 78 do Regulamento do dominio pblico hidrulico, aprobado polo Real decreto 849/1986, do 11 de abril, se me conceda a autorizacin para realizar, en zona de polica de leitos, as obras especificadas.

Maside, 2 de decembro de 2003

ANEXOS 1 plano de planta, a escala, da obra que se vai realizar 2 memoria explicativa 3 perfs transversais 4 proxecto, en exemplar triplicado

PRESIDENTE DE AUGAS DE GALICIA

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Solicitude

91

SOLICITUDE DE

DATOS DO SOLICITANTE
Nome DNI ou pasaporte

Apelidos Ra

Nm. Localidade Provincia

Cdigo Postal

EXPOO

Por iso, SOLICITO

Datos relativos notificacin. (Marque cun X a opcin elixida)


Para os efectos de notificacin sinalo como enderezo preferente: O indicado no enderezo O indicado a continuacin

A esta solicitude, engdense os seguintes documentos: 1 2 3 4

Lexislacin aplicable:

(Para cubrir pola Administracin)


RECIBO

NMERO DE EXPEDIENTE

DATA DE ENTRADA

Sinatura do solicitante:

REVISADO E CONFORME

DATA DE EFECTOS

DATA DE SADA

VICEPRESIDENCIA DA IGUALDADE E DO BENESTAR

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Solicitude

93

Recurso

Documento co que o cidadn lle comunica Administracin as sas discrepancias cunha decisin ou acto administrativo.

Estrutura

Cabeceira
Ttulo: indicacin breve do contido destacada tipograficamente do resto do documento. Identificacin do emisor: nome, apelidos e DNI. Pode ofrecer tamn os datos do domicilio onde desexa que se lle enven as notificacins.

Corpo
Identificacin do procedemento: especifcase o tipo de acto contra o que se recorre (resolucin, acordo, trmite...), a data na que se emitiu, a autoridade ou rgano que o ditou e o seu contido. Introdcese cunha forma verbal como: Interpoo o seguinte RECURSO: Exposicin de motivos: explcanse as razns que motivan o recurso baixo o epgrafe FEITOS. Solicitude: inclese a modificacin que se pretende conseguir. O epgrafe introdutorio pode ser: Por iso, SOLICITO: Indicacins para a notificacin: o medio e o lugar a onde a Administracin debe enviar calquera informacin. Se se incle aqu esta informacin, elimnase o enderezo na identificacin do emisor.

Funciona como un mecanismo de control e garanta e ten como obxectivo revisar un acto administrativo. Co recurso, o cidadn pode demandar a anulacin dun acto administrativo que considera inxusto e prexudicial para os seus intereses. A LRX-PAC distingue os seguintes tipos de recursos: Recurso de alzada15. Formlase contra as resolucins ou actos s que se refire o artigo 107, cando non poan fin va administrativa. Presntase ante o rgano superior xerrquico a aquel que os ditou. Recurso potestativo de reposicin. Formlase contra os actos que poen fin va administrativa. O interesado pode presentar o recurso ante o mesmo rgano que o ditou ou perante a orde xurisdicional contencioso-administrativa. Se se escolle a primeira va, mentres non se resolva o recurso de reposicin ante o rgano que ditou a resolucin non se pode interpor recurso contenciosoadministrativo (por va xudicial).

Peche
Lugar e data Sinatura: rbrica. Identificacin do destinatario: nome do rgano administrativo que se dirixe o recurso que aparecer final do documento destacado en maisculas.

[Contina na pxina 96]

15 Na LRX-PAC de 1992 denominbase recurso ordinario

94

RECURSO

Elvira Pardo Guerreiro, con DNI 36 384 256, con domicilio na ra Pardieiros, nm. 13, 3, 36639 Pontevedra,

RECORRO: Contra a resolucin ditada polo xefe do Gabinete de Programacin e Sistemas o da 22/11/2004 sobre a reclamacin presentada o 10/10/2002.

FEITOS 1 Mediante o parte de asistencia Curso de PowerPoint, comprbase que asistn clase diariamente, cumprindo o regulamentado na orde de convocatoria do curso (Orde do 23 de xuo de 2002, DOG do 4 de xullo de 2002). 2 No dito curso realicei todas as actividades programadas tanto no horario das clases coma fra del, a travs dos traballos prcticos s que se refiren os artigos 9 e 10 da orde de convocatoria. 3 En ningn artigo da convocatoria se fai mencin realizacin de probas de superacin do curso, nin ningunha referencia cualificacin de apto. 4 Unha vez que coecn o suspenso presentei un escrito, o 10/10/2002, no que solicitaba a revisin do meu expediente e a realizacin dunha recuperacin, como se fixo en cursos dependentes da Delegacin de Ourense, anda que esta recuperacin non se contemplase na orde de convocatoria. Por todo isto, SOLICITO: Que se revise o meu expediente e se expida a certificacin pertinente para evitar unha discriminacin patente non prevista na orde de convocatoria.

Pontevedra, 12 de xaneiro de 2003

CONSELLEIRO DE PRESIDENCIA, ADMINISTRACINS PBLICAS E XUSTIZA

Medida real: 210 x 297 mm reducido 75%

Recurso

95

Recurso

Recurso extraordinario de revisin. S procede este recurso contra os actos firmes en va administrativa cando concorra algunha das circunstancias previstas no artigo 118. O recurso presntase ante o rgano administrativo que o ditou. Unha vez rematada a va administrativa, pdese interpoer: Recurso contencioso-administrativo. Permtelles s cidadns someter as actuacins administrativas control dos tribunais de xustiza e, en concreto, orde contencioso-administrativa. procedente naquelas disposicins de carcter xeral ou cos actos expresos e presuntos da Administracin pblica que poan fin va administrativa; tamn procede contra a inactividade da Administracin. hora de decidir qu tipo de recurso se debe interpor, o cidadn debe rexerse polo que indica a notificacin16 da resolucin ou acordo, xa que esta informacin est regulada no artigo 58.2 da LRX-PAC.

Referencias legais
Arts. 62, 63 e 107 a 119 da LRX-PAC Lei 29/1998, do 13 de xullo, que regula a xurisdicin contencioso-administrativa (BOE nm. 167, do 14 de xullo de 1998) Arts. 119 a 130 do Real decreto 391/1996, do 1 de marzo, sobre o regulamento do procedemento nas reclamacins econmico-administrativas (BOE nm. 72, do 23 de marzo de 1996; correccin de erros no BOE nm. 168, do 12 de xullo de 1996) Arts. 30 a 34 da Lei orgnica 2/1979, do 3 de outubro, do Tribunal Constitucional (BOE nm. 239, do 5 de outubro de 1979)

16 Vid.

notificacin.

96

Bibliografa seleccionada

Obras de referencia Recursos na internet

Obras de referencia

Dicionarios, glosarios, lxicos e vocabularios

Carballeira Anllo, X. M (coord.). Diccionario Xerais da lingua. Vigo, Xerais, 2001. Carballo, A. e B. Dosil. Diccionario galego de banca. Santiago de Compostela, DXPL - Xunta de Galicia, 1993. Castro Maca, L. Diccionario Xerais de sinnimos, termos afns e contrarios. Vigo, Xerais, 1995. Chacn Calvar, R. e M. Rodrguez Alonso, Diccionario crtico de dbidas e erros. Sada, O Castro, 1992. Compaa de Radio-Televisin de Galicia. Diccionario de frases, usos e sinnimos. [http://www.crtvg.es/adicc/diccionario.htm]. Diccionario de dbidas da lingua galega. Vigo, Galaxia, 1997. Docampo Pereira, M. Fraseoloxa xurdico-administrativa. Glosario galego-inglsalemn-casteln. [http://www.uvigo.es/webs/traductor/mdocampo], 1998. Dosil Lpez, B. (coord.). Lxico da construccin. Vigo, Asociacin Provincial de Empresarios da Construccin de Pontevedra, 2001. Feix, X. (dir.). Diccionario Cumio da Lingua Galega. Vigo, Do Cumio, 1999. Fernndez Martnez, J. M. (coord.). Diccionario Jurdico. Elcano, Aranzadi, 2002. Formoso Gosende, V. (coord.). Diccionario de termos econmicos e empresariais galego casteln ingls. Santiago de Compostela, Confederacin de Empresarios de Galicia, 1997. Garca, C. e M. Gonzlez (dirs.). Diccionario da Real Academia Galega. A Corua / Vigo, Real Academia Galega / Xerais / Galaxia, 1997. Edicin dixital: http://edu.xunta.es/diccionarios/ Gmez J. e A. M. Lorenzo. Vocabulario de informtica galego-ingls-casteln. rea de Normalizacin Lingstica - Universidade de Vigo, 1994. Noia, M C., X. M Gmez e P. Benavente (coords.). Diccionario de sinnimos da lingua galega. Vigo, Galaxia, 1997. Real Academia de Medicina e Cirurxa de Galicia. Diccionario galego de termos mdicos. Santiago de Compostela, DXPL - Xunta de Galicia, 2002. Rodrguez, L. e L. Blanco. Vocabulario xurdico, aforismos e locucins latinas. Vigo, Servicio de Publicacins da Universidade, 1997.
99

Gramtica, ortografa e lxico

lvarez, R. e X. Xove. Gramtica da lingua galega. Vigo, Galaxia, 2002. Arias Lpez, V. Prontuario ortogrfico de galego. Vigo, Do Cumio, 1993. Chacn, R. e M. Rodrguez. O galego de uso. Madrid, SM, 1993. Doural Rocha, A. et alii. Traballando co lxico 1, 2 e 3. Vigo, Xerais, 1996, 1999, 2000. Hermida, A. Consultor Cumio de galego. Vigo, Do Cumio, 2002. Real Academia Galega /Instituto da Lingua Galega. Normas ortogrficas e morfolxicas do idioma galego. Santiago de Compostela, ILG / RAG, 1998. Riveiro Costa, X. Diccionario Cumio de construccins preposicionais. Vigo, Do Cumio, 2002.

Linguaxe administrativa

Aguilella Albella, S. et alii. Manual bsico de economa en galego. A Corua, La Voz de Galicia, 1993. (1998, 2 ed. revisada e ampliada) Boulln Agrelo A. I. (coord.). Lxico da administracin casteln-galego. A Corua, Real Academia Galega / Instituto da Lingua Galega, 1991. Cajolet-Laganire, H. e N. Guilloton. Le franais au bureau. Quebec, Office de la Langue Franaise, 2000. Carballo Acua, A. et alii. Manual de formularios para policas locais. A Estrada, Academia Galega de Seguridade - Consellera de Xustiza, Interior e Relacins Laborais, 2001. Daz Abraira, C. Unha cuestin ortogrfica: as abreviaturas, os smbolos e as siglas. Cadernos da Lingua 2 (1994):135-142. Dosil Lpez, B. As maisculas e a linguaxe xurdico-administrativa galega (I). Boletn de Administracin e Lingua 1 (1994): 5-8. Unin Europea. Libro de estilo interinstitucional. <http://publications.eu.int/code/es/es-000300.htm>, 2003. Documentos bsicos para a comunicacin comercial. Santiago de Compostela, Consellera de Educacin Xunta de Galicia, 1995. Duarte i Montserrat, C. Manual de llenguatge administratiu. Escola dAdministraci Pblica de Catalunya, Barcelona, 1993. Formoso Gosende, V. (coord.). Manual de galego comercial. Santiago de Compostela, Confederacin de Empresarios de Galicia, 1997.

100

Galanes Santos, I. A lingua galega do dereito. Unha achega sa definicin e calidade a partir da traduccin xurdica en Galicia. Santiago de Compostela, Escola Galega de Administracin Pblica, 2002. Garca Cancela, X. e C. Daz Abraira, Manual de linguaxe administrativa. Santiago de Compostela, Xunta de Galicia, 1994. (3 ed. 1996) Garca Cancela, X. et alii. Curso de lingua galega para a administracin de xustiza. Nivel bsico. Santiago de Compostela, Xunta de Galicia, 1991. Gonzlez Navarro, F. A linguaxe do poder. Santiago de Compostela, Escola Galega de Administracin Pblica, 1992. Gutirrez Aller, V. Formulario notarial. Santiago de Compostela, Centro Ramn Pieiro para a Investigacin en Humanidades, 1998. Lpez Taboada, C. et alii. Curso superior de linguaxe xurdica para funcionarios da administracin de xustiza. Santiago de Compostela, Consellera de Xustiza, Interior e Relacins Laborais-Xunta de Galicia / Consejo General del Poder Judicial, 1996. Curso de linguaxe administrativa. A Corua, Consellera de Educacin e Ordenacin Universitaria-Xunta de Galicia, 1999. Majscules i minscules. Barcelona, Direcci General de Poltica Lingstica-Generalitat de Catalunya, 1992. 2 ed. Manual para cargos pblicos sobre o uso do galego nas corporacins locais. Santiago de Compostela, Consellera de Xustiza, Interior e Relacins Laborais-Xunta de Galicia, 1995. Ministerio de Administraciones Pblicas. Manual de estilo del lenguaje administrativo. Madrid, Tecnos, 1994. Manual de documentos administrativos. Madrid, Tecnos, 1995. Monteagudo Romero, X. Formularios de organizacin e funcionamento das entidades locais. Santiago de Compostela, Escola Galega de Administracin Pblica, 1996. , Regulamentos Municipais I. Santiago de Compostela, Centro Ramn Pieiro para a Investigacin en Humanidades, 1998. Rodrguez, X. A. Mellorando os servizos. Como ti queres (A). Documentos administrativos: modelos comentados. Santiago de Compostela, Universidade, 1997. [Contn disquete]. Edicin dixital: http://www.usc.es/~snlus/public.htm , Mellorando os servizos. Como ti queres (B). Criterios Lingsticos. Santiago de Compostela, Universidade, 1998.
101

Servizo de Asesoramento Lingstico do Grupo Academia Postal. Novo manual de galego para as administracins. Vigo, Xerais, 2000. Servizo Galego de Igualdade. Recomendacins para unha linguaxe non discriminatoria na administracin pblica. Santiago de Compostela, Consellera de Muller-Xunta de Galicia, 2001. Sol, Joan (dir). Llibre destil de lAjuntament de Barcelona. Barcelona, Concello, 1995. Vega Lorenzo, M. O poder que nos fala. Santiago de Compostela, Escola Galega de Administracin Pblica, 1995.

Lexislacin e procedemento administrativo

Alvarellos Galve, C. Manual de procedemento administrativo. Santiago de Compostela: Escola Galega de Administracin Pblica, 1993. Castelln Alcal, H. El Lenguaje administrativo: formas y uso. Granada, La Vela, 2001. Compendio de lexislacin sobre a lingua galega nas administracins local e de xustiza. Santiago de Compostela, Consellera de Xustiza, Interior e Relacins Laborais-Xunta de Galicia, 1993. Compendio de legislacin sobre procedimiento administrativo. Madrid, Civitas, 2002. Costas Abreu, X. As leis do Parlamento de Galicia (1982-2000). Vigo, Xerais, 2001. Formulari de procediment administratiu. Barcelona, Escola dAdministraci Pblica de Catalunya, 1992. Informe. Dereitos lingsticos. Santiago de Compostela, Arquivo de Planificacin e Normalizacin Lingstica-Consello da Cultura Galega, 1999. Lexislacin da lingua galega. Santiago de Compostela, Consellera de Educacin e Ordenacin Universitaria-Xunta de Galicia, 2001. Rodrguez Ennes, L. Historia do dereito galego. Vigo, Universidade, 2000.

Redaccin e estilo

Calero Heras, J. De la letra al texto. Barcelona, Octaedro, Col. Cuadernos Octaedro, 1996. Cassany, D. Describir el escribir. Cmo se aprende a escribir. Barcelona, Paids Comunicacin, 1989. , La cocina de la escritura. Barcelona, Anagrama, Col. Argumentos, 1995. Feix Cid, X. Ortografa e estilo da lingua galega. Vigo, Do Cumio, 2002.

102

Fernndez Salgado, B. (coord.). Manual de estilo de O Correo Galego. Santiago de Compostela, O Correo Galego, 2001. Edicin dixital: http://www.elcorreogallego.es/periodico/manual_estilo/ Harguindey, H. e X. M. Pazos. Estilo de exercicios para exercicios de estilo. Vigo, Xerais, 1995. Libro de estilo de La Voz de Galicia. A Corua, La Voz de Galicia, S. A., 2002. Libro de estilo de El Pas. Madrid, Ediciones El Pas, 1996. Martnez de Sousa, J. Diccionario de redaccin y estilo. Madrid, Pirmide, 1993. , Diccionario de ortografa de la lengua espaola. Madrid, Paraninfo, 1995. Mourio Cagide, X. Curso de tcnicas de expresin escrita. A Corua, Tambre, 1995. Pujol, J. M. e J. Sol. Ortotipografa. Manual de lautor, lautoeditor i el dissenyador grfic. Barcelona, Columna, 1995. Ramoneda, A. Manual de estilo. Gua prctica para escribir mejor. Madrid, Alianza Editorial, 1998. Rodrguez Jimnez, V. Manual de redaccin. Madrid, Paraninfo, 1990. Serafini, M T. Cmo se escribe. Barcelona, Paids, 1998.

103

Recursos na internet

Allegue informtica: http://www.galega.org/ Pxina til para quen precise repasar a conxugacin dos verbos galegos.

Bibliografa da lingstica galega: http://www.usc.es/~ilgas/Biblio00.html Seleccin realizada polo Instituto da Lingua Galega coa que se pode ampliar informacin sobre o noso idioma.

Consello da Avogaca Galega: http://www.avogaciagalega.org/ Portal da corporacin que rene os distintos colexios de avogados de Galicia. Conta con reas moi diversas, destinadas a dar informacin corporativa pero tamn disposicins legais, novas e outros recursos. Cmpre salientar o Servizo de Asesoramento Lingstico, que rene recursos de formacin, vocabulario xurdico e consultas en lia. Ademais, ofrece a versin galega do Plain Train, un programa de formacin en lia sobre o estilo claro e simple, e un Autotest, para avaliar o coecemento propio do idioma que pode desearse en funcin do nivel de lingua do usuario.

Direccin Xeral de Poltica Lingstica: http://www.edu.xunta.es/dxpl/ Sitio onde se poden encontrar reunidos todos os recursos e proxectos que a Xunta de Galicia desenvolve a travs desta direccin xeral para promocionar o galego. Conta cunha rea especfica para a Administracin e con outra chamada Ferramentas na rede onde se poden consultar dicionarios e mesmo seguir un curso de lingua en lia, o -galego.

Eido Local. Portal dos Concellos de Galicia: http://www.eidolocal.com/ Espazo creado para reunir informacin til sobre a administracin local. Ofrece a seccin Asuntos da lingua, que rene os cursos, dicionarios e correctores editados pola Xunta de Galicia.

Federacin Galega de Municipios e Provincias: http://www.fegamp.es/ Informacin institucional, acceso a publicacins oficiais e proxectos propios. Dedica un espazo especial formacin e ofrece modelos de documentos uniformes para todos os concellos.

104

Galego org: http://galego.org Sitio onde se poden atopar lexislacin, modelos documentais, lxicos, vocabularios e outros moitos recursos sobre a lingua galega.

Seminario de Lingstica Informtica: http://webs.uvigo.es/sli/ Entidade dependente da Universidade de Vigo que ofrece no seu web unha ampla lista de vocabularios.

Servizo de Normalizacin Lingstica da Universidade de Santiago de Compostela: http://www.usc.es/~snlus/ Conta cun sitio propio no que se ofrecen novas sobre formacin e recursos. As mesmo, conta cunha ampla oferta de lxicos e vocabularios sobre temas diversos.

105

ndice

Limiar . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 Introduccin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7 Gua rpida para a redaccin administrativa . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11 Estrutura do documento administrativo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 19 Modelos comentados de documentos administrativos . . . . . . . . . . . 23 Documentos de transmisin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25
Anuncio . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26 Aviso . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 Carta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30 Circular . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 Citacin emprazamento . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 Convocatoria . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 Fax . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 Invitacin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42 Notificacin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 44 Oficio . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46 Publicacin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50 Requirimento . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52 Sado . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54

Documentos de xuzo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 57
Informe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 Memoria . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62

Documentos de decisin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65
Acordo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66 Resolucin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 70

Documentos de constancia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 75
Acta . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76 Certificado . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80 Dilixencia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 82

Documentos dos cidadns . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 85


Alegacin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 86 Denuncia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 88 Solicitude . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 90 Recurso . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94

Bibliografa seleccionada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 97 Obras de referencia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 99 Recursos na internet . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104