{ddoH  {dMma

*
OmZodmar 2014
*
3
RNI NO. 46869 / 85, " { d d oH$ { d Mma' h o_ m{ g H$ _ mb H$, " { d d oH$mZ§X H|$Ð _ amR>r à H$me Z { d ^ mJ ' ` m§Mog mR>r _ wÐH$ d
à H$me H$ Y Z§O ` g y` ©d §e r ` m§Zr { à { g O Z qà Q>g ², X¡{ ZH$ Vé U ^ maV, 1 9 / 2 0 , A m¡Ú mo{ J H$ d g mh V, h moQ>J r amoS>, g mob mn ya ` oWo
N>mn yZ, { d d oH$mZ§X H|$Ð, 1 6 5 , aoë d ob mB©Ýg , g mob mn ya ` oWyZ à { g Õ Ho$b o. · g §n mXH$ - { g Õ mam_ ^ ¡aßn mn mQ>r b
e¬nŠatv :Ša -¶¬¬ r*ta·¤ *utv *l¬v ¶t¤.
{d d oH$mZ§X H|$ÐmMo g m§ñH¥${VH$ _ m{g H$
{ddoH  {dMma
d f ©2 9 d o- A §H$ 4 Wm
_ mJ ©e rf ©- n m¡f - _ mK/ ` wJ mãX 5 1 1 5
4 OmZod mar 2 0 1 4
· _ w» ` g §n mXH$ ·
l r. n r. n a_ oí d aZ²
· g §n mXH$ ·
{g Õmam_ ^ ¡. n mQ>rb
· n Ì ì ` d h mamMm n Î mm ·
{ d d oH$ { d Mma
Ûmam - {d d oH$mZ§X H|$Ð,
1 6 5 , aoëd ob mB©Ýg , g mob mn ya- 4 1 3 0 0 1 .
Xy…0 2 1 7 - 2 3 1 5 9 4 9 ( g m` §7 Vo8 . 3 0 )
email : vivekvichar@vkendra.org
A d í ` ^ oQ>Ú m
vivekvichar.vkendra.org
_ yë ` - 1 0 é n ` o
.a|++ +
¤t¤-ºtnt ºmt-ºt l««+  l«¤tªººt ¤tl+ et«ªrn ¤tºtººt
¤l¶-ºt ¤t=r¤t u«e '201402' ¤=t ¤=n aª a¤¤r «ºmr
¬ ¢«tªr :oºv ¤·º =¤a ¤t¶. + ¤ºt ¤ern «¢t¤r «ºmr
¤=r¤tsª= ¤¤«t ¬«=rn + ¦utoa =ªt. ¤l=¤tsªººt '¤=¬
¢tŠ=¤·º ¤t¤n ¤¸m =t« ¤tlm ¤tºt¤t o-no ¤t«tº+  ¤t¶.
ºt«=r ¤t¤nt «ºmretª + ¤t+  (¤tl+ et«ªrn ¤tºt¤r
¤l¶nr ¤t=) ¤«tº + =«t. =¤+  : ºv::,vº:,º
... nìul u=wl »un vìp
, =-== ¤snt ¤tlm =º«eºrat ¤cº no
c ª«t¤r l««+ t=e =r¶ =ºrat=e l«u¢ no
º- a=mt¤ ¤ªmtª¤t= º«t le= l«u¢
:º º«t«ª¤t : ¤ªmt ¤tlm ¤l+ ºt ¤t=lº+ 
:- ¢+  + laurn ¤¸n ª¤ªm
:¿ ¤r ª«t¤r¬i¤t lu-º ¤t¶r¤et=e... «¤tlª+ 
,º + ¦«tt ----
,v n-º«te, l¤xt... =¶¬ =«te
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
4
r¤Šalv ¬l*= ¤f*x. ¬p ¬tf¬ «pt¬l¬ *=f*¬ ¶ f¬u¬tv r¤¤ ¬t¶.
·
d ¡Mm[ aH$A m§Xmob ZmÀ` m{d ñVmamg mR>r. . .
·
ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§À` me pŠVXm` r {d Mmam§MoA mH$b Z H$ê$Z KoÊ` mg mR>r. . .
·
^ maVr` Ord Z_ yë` oA m{U g §ñH¥$VrMr A Zw^ yVr KoÊ` mg mR>r
·
amî Q´>r` Ñî Q²>` m_ h Î d mMo{d f ` g _ OyZ KoÊ` mg mR>r. . .
·
Vwåh r {d d oH${d MmaMod mMH$A g mb Va Xa_ h m{H$_ mZ EH$mì ` ŠVrg {d d oH${d MmaMog Xñ` ~ Zd m. . .
{ddoH  {dMma
{d d oH$mZ§X H|$ÐmMog m§ñH¥${VH$_ m{g H$
{d d oH$mZ§X H|$ÐmÀ` mH$moU Ë` mh r e mI oV d J ©U r ^ ê$ e H$Vm. A Wd m" {d d oH$ {d Mma' Ûmam{d d oH$mZ§X H|$Ð, 1 6 5 ,
aoëd ob mB©Ýg , g mob mn ya Zmd o_ [ ZA m°S>©a, S>rS>r n mR>d ye H$Vm. d J ©U rg mo~ V A mn b og §n yU ©Zmd , n Î mmn mR>{d U oA md í ` H$.
d J ©U r à má P më` mZ§VaÀ` m_ {h Ý` mn mg yZ " {d d oH$ {d Mma' {_ i yb mJ ob . H$moU Ë` mh r _ {h Ý` mn mg yZ d J ©U rXma h moVm` oVo.
n Í ` ì ` d h ma H$aVmZmA mn b md J ©U rXma H«$_ m§H$ A d í ` {b h m. ~ Xb b ob mn Î mmXmoZ _ {h ZoA mY r {b {I V/ B©- _ ob Zo
H$i d md m( XyaÜd ZrZoZmh r) . g §n H©$ : 9 4 2 2 6 4 9 2 3 9
_ m{g H$ _ mJ {d Ê` mMmn Î mm( {n ZH$moS>g h )
{ddoH  {dMma
¤nt =eªº r¶tº¤º!
XyaÜd Zr H«$_ m§H$
B©- _ ob
( H¥$n ` mB§J «Or H°${n Q>b b oQ>a_ Ü` o{b h m. )
_ r n wT>r b à H$maMm g Xñ` h moD$
BpÀN>Vmo/ BpÀN>Vo.
I y U
H$am
g Xñ` Vm
à H$ma
d J © Ur/ Xo UJ r
g §d Y ©H$
A mOrd
n§ Md m{f © H$
d m{f © H$
é.
é.
é.
é.
3 , 0 0 0 / -
1 , 5 0 0 / -
4 5 0 / -
1 0 0 / -
A mn ë` m {à ` OZm§À` m Zmd o
d J ©U r ^ ê$Z d mT>{Xd g
A Wd m BVa {Z{_ Î mmZo {d d oH$
{d MmaMr ^ oQ> n mR>d y e H$Vm.
vìuìp¬
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
5
n un n m
¬etvt: ¶l nt-¤tvl ¬==l ¬t¶. a: e:tvt: ¶l ¬+ etvl ¬==l ¬t¶.
nean nsnr wrIn ¤¬ua¬ìar
Zoëg Z _ §S>ob m ` m§Mo ZwH$VoM {ZY Z P mb o. Ë` m
{Z{_ Î mmZoË` m§Zml ÜXm§Ob r d mh U maoA ZoH$ b oI à {g ÜX
P mb o A mh oV A m{U Ë` m b oI m§_ Y yZ Ë` m§À` m
ì ` ŠVr_ Î d mÀ` mA ZoH$ n ¡b y§d a à H$me Q>mH$Ê` mV A mb m
A mh o. n a§VwË` m§À` m Ord ZmVb m EH$ n ¡b y _ mÌ A Ñí `
am{h b m A mh o. Vmo g m§J U o _ b m C{MV d mQ>Vo. Zoëg Z
_ §S>ob m h o X{j U A m{\ «$Ho$Mo A Ü` j A g VmZm {VWo
{ZKU mè` mBñH$m°ZÀ` maW` mÌ m§ZmZoh _ rM ^ oQ>XoV A g V.
BñH$m°ZMoX{j U A m{\ «$Ho$Vrb à MmaH$ ^ ŠVr{VW©ñd m_ r
` m§Mr A e mM EH$maW` mÌ oV Zoëg Z _ §S>ob m` m§À` me r ^ oQ>
P mb r Voì h m P mb oë` m XmoKm§À` m g §d mXm_ Ü` o ñd m_ t Zr
J rVoVb oH$mh r í b moH$ CX²Y ¥V Ho$b o. ñd m_ rOr EH$ í b moH$
åh U V A g VmZmË` mVb r EH$ A moi åh U yZ Wm§~ b oA m{U
A mí M` m©Mr ~ m~ åh U Oo Ë` m§Mr n wT>Mr A moi _ §S>ob m
` m§Zr n yU ©Ho$b r. _ §S>ob m` m§À` mì ` pŠV_ Î d mMmh mn ¡b y
~ KyZ ñd m_ rOr A mí M` ©M{H$V P mb o.
ñd m_ rOt Zr _ §S>ob m§Zm à í Z {d Mmab m, " " Vwåh mb m
^ J d X²J rVm _ mh rV A mh o H$m? ' ' Ë` md a CÎ ma XoVmZm
Zoëg Z _ §S>ob måh U mb o, " " h d r Va Vwåh r n arj m¿` m. ' '
ñd m_ rOt Zr EHo$H$ í b moH$ åh U m` b m g wê$d mV Ho$b r.
Ë` mVë` m à Ë` oH$ í b moH$ _ §S>ob m§Zm
_ mh rV h moVm. A mVm ñd m_ rOt Mr
CËg wH$Vm VmU b r J ob r. Ë` m§Zr
_ §S>ob m ` m§Zm ^ J d X²J rVoMm n [ aM`
H$g m P mb m A g m à í Z {d Mmab m.
Ë` md a _ §S>ob m§Zr g mar h H$sH$V
g m§{J Vb r.
_ §S>ob mA m{\ «$H$Z Z°e Zb H$m±J «og À` mñd mV§Í ` ` wÜXmV
g h ^ mJ r h moVoA m{U Ë` m§ZmJ moè` mamOd Q>rZoA Q>H$ H$ê$Z
am°{~ Ýg ~ oQ>md a R>od b o h moVo. {VWo Ë` m§À` mg mo~ V EH$
^ maVr` d H$sb h moVm. Ë` mb mh r A Q>H$ H$ê$Z A mV
Q>mH$b ob o h moVo. ` m XmoKm§Zmh r g aH$maZo {ZaW©H$ H$m_ o
Xr Z ~ §Y yXmg
¬==¬ =s=| ç c|a¤ c||¤ m ¬
cc=a c=¬|¬| |¬u |¬u¤|==|
q=m |¬-=| zu=|¬|¬| ¬ç=|¬ ¬c c¬
c=¬. q=m |¬¬ c|a¤ c||¤ m ¬|=
n¬|zm  ¬Š¬||¬u =n|=| =|¬| c¤|¬
qm | zu=|¬¬ ¬==¬ =s=| =|-=|¤|
¬c ç|=| ¬cç| ç|===| c|u|-=|
=n|c|=c= =n|=|¬| =|¬¬= m |ç|
¤=|m  sc¸c¬ m =. =n|=|¬| qm 
¤=|m  =礬 c=¬|¬| c=|¬=| qm 
c|a =礸¬ u|n= c||¤ c|¤¬=|¬|
n|n =礬 c=|¬| ¤o¬| c|a =s=|
=|¬| ¤¸¤ m =|.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
6
¬¶+ t: * ¬tn ¶l =t¬¬t-¤t ¬nt=alvl ¬u¬ ¬t¶a.
A m{U VmoM Vmo CÚ moJ XoD$Z d ¡VmJ A mU b ob m h moVm.
A e m Ë` m d mVmd aU m_ Ü` o _ Zo à \ w$pëb V R>od Ê` mg mR>r
H$mh rVar H$aÊ` mMr A md í ` H$Vm h moVr. Ë` md oi r h m
^ maVr` d H$sb Ë` m§À` m_ XVrb mY md yZ A mb m. Ë` mZo
Zoëg Z _ §S>ob m ` m§Zm ^ J d X²J rVoVb o H$mh r í b moH$
g m§{J Vb o. VoM í b moH$ ^ ŠVrVrW©ñd m_ r Ë` m§Zm åh U yZ
XmI d V h moVo. Ë` md {H$b mZoVoí b moH$ Ho$d i g m§{J Vb oM
h moVo A g o Zmh r Va Ë` m§Mm A W©ñn ï > H$ê$Z g m§{J Vb m
h moVm A m{U Ed T>oM Zì h oVa Ë` m í b moH$mVyZ à {VV
P mb ob mA W©A mn ë` mX¡Z§{XZ Ord ZmV H$g mCVad md m
h oh r g _ Omd yZ {Xb oh moVo.
h r _ m{h Vr XoD$Z Zoëg Z _ §S>ob m åh U mb o H$s,
" " ^ J d X²J rVoÀ` m {e H$d U r_ wi o _ mÂ` m _ mZ{g H$ e ŠVr
~ i H$Q> P më` m. _ r X{j U A m{\ «$Ho$À` m ñd mV§Í ` mg mR>r
A m{U ` mXoe mVë` mOZVoÀ` m^ {d Vì ` mg mR>r Omog §Kf ©
H$aV h moVmoË` mb mEH$ d ¡Mm[ aH$ A mY ma à mßV P mb m. ' '
Zoëg Z _ §S>ob mA m{U ^ J d X²J rVm` m§À` mg §~ §Y m~ m~ V
X{j U A m{\ «$Ho$Vrb l r. ^ ŠVrM¡VÝ` _ h mamO ` m§Zrh r
H$mh r _ m{h Vr {Xb r. _ §S>ob m Ooì h m Ooì h m BñH$m°ZÀ` m
_ §{XamV ` oV A g V Voì h m Vo l rb à ^ wn mX ñd m_ r
` m§À` mg _ moa {d Z` mZo ZV_ ñVH$ h moV A g V. l rb
à ^ wn mX ` m§Zr ^ J d X²J rVoMm à Mma g mè` m OJ mV H$g m
Ho$b ob mA mh oA m{U H$g b mh r ^ oXm^ oX Z H$aVmOJ mÀ` m
H$mZmH$mon è` mVë` m g d © b moH$m§n ` ªV J rVoMm g §Xoe
n moh moMd Ê` mg mR>r H$g o e WuMo à ` ËZ Ho$b o A mh oV h o
` md ê$Z {Xg yZ ` oVo. l rb à ^ wn mX ` m§Moh oH$m` ©Zoëg Z
_ §S>ob m` m§ZmZoh _ rM à ^ m{d V H$aV h moVoA m{U _ §S>ob m
Ooì h m Ooì h m Ë` m§Zm ^ oQ>V A g V Voì h m à Ë` oH$ d oi r Vo
Ë` m§À` m Vi _ i rÀ` m H$m_ m~ Ôb Ë` m§Mr à e §g m H$aV
A g V. ( g m^ ma …www.dandavats.com)
{ d d oH$mZ§X g m{ h Ë` g §_ ob Z { d e of m§H$mV A m{ Vd mg ` m§À` m A ãX e ãX ` m ãb m°J d ar b " ñd m_ r
{ d d oH$mZ§Xm§Mm d oXm§V { d Mma- g _ Ýd ` ' h m b oI Ë` m§À` m Zmd mg h g m^ ma à { g Õ Ho$b m A mh o.
A { Ve ` A ä` mg n yU ©A m{ U qMVZe r b A g b ob mh mb oI { d d oH$ { d Mma _ m{ g H$mÀ` md mMH$m§n ` ªV
n moh moMd md m, h mCÔoe ` m_ mJ oh moVm. n a§VwË` mg mR>r b opI Ho$Mr n yd ©n ad mZJ r K oÊ` mV A mb r Zì h Vr .
Ë` m_ wi o A m{ Vd mg ` m§Zr Ë` m§À` m à Vm{ Y H$mamMo C„ §K Z P më ` mMo A måh mb m H$i d b o. Ë` m~ Ôb
g §n mXH$s` _ §S>i { Xb { J ar ì ` º $ H$aV A mh o. - g §n mXH$
nr¬¤tra I+ urtì Iu+ ra IuIut
Z mJ n ya & { d d oH$mZ §X H|$Ð, Z mJ n ya
e mI o À` md VrZoñd m_ r {d d o H$mZ§ Xm§ À` m1 5 0
ì ` mO` §Vr{Z{_ Î me h amVrb d oJ d oJ ù ç m
e mi m§_ Ü` o{H$e moar {d H$mg {e {~ a KoÊ` mV
A mb o. A mR>d r , Z d d r d Xh md r À` m
{d Ú m{W©Zt g mR>r KoÊ` mV A mb oë` m` m{e {~ amV S>m°. _ mY war
d mK ` m§Z r A mamo½` { d f ` H$ _ mJ ©Xe ©Z Ho$b o. Ë` m§Z r
{d Ú m{W©Zt Zr {d Mmab oë` mà í Zm§ZmCÎ mao{Xb r. H$mi moXo
à e mb m, CËH$f ©{d Ú m_ §{Xa, {Zar _ m°S>Z©ñHy$b , _ moI ao
à e mb m` o Woho{e {~ a Ko Ê` mV A mb o . ` mV 3 8 1 {d Úm{W© Zt Zr
g h ^ mJ Zm|Xd b m.
Iuuusnr¤ IuIuu s¤+ n
qMMd S>& {d d oH$mZ§X H|$Ð, qMMd S>
e mI oÀ` md VrZo{d {d Y Cn H«$_ am~ d Ê` mV
A mb o. amî Q´>^ ŠVrJ rV g _ yh J m` Z ñn Y }V
3 5 e mi m§À` m g §Km§Zr g h ^ mJ Zm|Xd b m.
` md oi r OZVm ~ ±Ho$Moà ^ wU o, H|$ÐmMoà m§V
g §KQ>H$ {d í d mg b n mb H$a, A éU m_ amR>o, A g ZrH$a
H$mH$m, {ZVrZ ~ maU oCn pñWV h moVo. A mHw$S>u ` oWrb
am_ H¥$î U _ moao _ h m{d Ú mb ` mV ` wd m {e {~ a KoÊ` mV
A mb o. ` mV amî Q´>r` g od m` moOZoÀ` m1 1 0 {d Ú mÏ ` mªZr
g h ^ mJ Zm|Xd b m. {d í d ~ §Y wËd {XZm{Z{_ Î mA m` mo{OV
H$m` ©H«$_ mV g wZrb qMMmob H$a ` m§Zr _ mJ ©Xe ©Z Ho$b o.
m  ¢u rì
n un n m
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
7
ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§À` m` mg mY ©e VrÀ` m{Z{_ Î mmZo
Ë` m§À` mg §~ §Y r n wÝh mEH$d ma Zì ` mZob oI Z h moVoA mh o,
^ mf U oh moV A mh oV. à Xe ©Zo_ m§S>b r OmV A mh oV Á` m§VyZ
Ë` m§Mr {d {d Y Ord Z{MÌ ob moH$m§Zmn h m` b m{_ i V A mh oV.
A mn ë ` m ^ maV^ y_ r Mo _ h mËå` d U ©Z H$aVmZm { VÀ` m
à mH¥${VH$, ^ m¡J mo{b H$ d ¡{e î Q²>ç oVa Zm|Xd b r OmVmVM
n U Ë` mM~ amo~ a ` m ^ y_ r d ar b g §ñH¥$Vr { Z ð > g wXr K ©
OZOrd Z, arVr^ mVr, k mZg §n Xm{Z_ m©U H$aUmao_ h mn wéf h r
Z m|Xd b o O mV mV , A ä` mg b o O mV mV . H$moU Ë` mh r
_ h mn wéf mÀ` m Ord Z- H$V¥©Ëd mMon wÊ` ñ_ aU H$aVmZmh r
A g mM ~ h þn oS>r Ñpî Q>H$moZ A g m` b mh d m.
ñd m_ rOt Mmh r A g mM g d ªH$f A ä` mg ì h m` b mh d m.
n U à Ë` j mV h moVoH$m` Von mh Ê` mA mY r _ h mZw^ md n a§n aoVyZ
A mb oë` mEH$mg d ©k mV H$WoMoñ_ aU Ú md og od mQ>Vo.
EH$mJ md mV h Î mr ` oÊ` mMo{Z{_ Î mKS>Vo. Ë` mMoMma
Ñï >rh rZ ì ` º $s¨Zr Ë` mh Î mrMoHo$b ob od U ©Z Ed T>rM Vr
H$WmA mh o. Ho$d i ñn e ©k mZmÀ` mn S>Vmù ` md a Ho$b oë` m
Mma {Zarj U m§Mr ~ oarO g §n yU ©h Î mr g mH$ma H$arV A g VmV.
turnì Iuu+ rna
nᦠa“arna
à _ moX ~ mn Q>, _ w§~ B©
» =ln m nì
f¶er¤t=v ¢Š¤ -¶¬¬ -¤t-¤t f*o:¬=¤t ¬tr¤tf-=+  ¬Šalv ¢Š¤. -r*t=l f**+ t=e
=n|=|¬|¬| q|¬ç|= g=|, =|=||¬m  |n¬|z, ==|¬¸m = c=|n¬|z|¬|
=|s¤|, =n|m |p¬ cc=|c=, ==|¬===¬ nz|==, c|c|¬m ¬¬| =¤¤
ua ¬ c|== |n¤n=== |çccn c¤| m |ç| |n¤=|¬| ¬c=|¬ =|s¤| ç|¬ c|ç.
¤¤ ¬z|ç| c=|¬| |n=|¬g=|, m =||n¬|z, z|¬m |= |¬z|a¤, ====¬
=|=|nz|= =uc¬ =| |n¤=|¬|= c|p¬|= n=|=¤|=¬| c¤| |n¤=|¬| nz|¬
c=|¤m  ¬q c¬¸¬ç| ·¬|=z==||n¤' |¤„m  c|ç.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
8
n U H$ë n Zm H$ê $` m H$s Ë` m à g §J mVr b h Î mr h m
g m_ mÝ` h Î mr Zg yZ VmoEoamd V A mh o. Ho$d i ñn e ©- g §d oXZoVyZ
Vmog mn S>b mA g VmH$m? Ë` mÀ` mY d b d U m©Mr _ m{h Vr
Ho$d i ñn e m©Zog §^ d VM Zmh r. VoWoÑï >rMoM H$m_ h moVo.
Ë` m_ wi oHo$d i H$mh r g §d oXZm§À` mA mY maoHo$b ob o{Zarj U
A nw aoR>aVo . ñd m_ rOt À` mOrd ZH$m` m© H$So >~ KVmZmhr H$mhrg o
A g oM P mb oA g md oH$m` ?
{d amJ r d ¥Î mrH$So>ñd ^ md V…M A mH${f ©V h moU maoA mn b o
qh Xy _ Z ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§Zm EH$mM q^ J mVyZ n mh V
amh Vo. Ho$d i g _ mO_ ZM Zì h oVa Ë` m§MoM[ aÌ b oI H$,
A ä` mg H$A m{U Ë` m§À` mOrd Zd mQ>od arb Ë` m§Mog h ` mÌ rh r
ñd m_ rOt Zmd raVm` wº $ {d aº $sÀ` mEH$mM a§J mV {M{Ì V
H$aVmZm{Xg VmV. ` mg mY ©e Vr d f m©V Ë` m§À` mì ` {º $Ëd mMo
{d {d Y n Xa Cb J S>Ê` mMoH$mh r à ` ËZ h moVmZm{Xg Vmh oV
n a§VwVon [ an yU ©Von mg yZ I yn M Xya A mh oV. ñd m_ rOt Mr
B{Vh mg Ñï >r, g m_ m{OH${d Mma, ` wJ mZyHw$b Y _ ©{d MmamMr
_ m§S>U r , g od mH|${ ÐV A Ü` mË_ , g _ mOg Ý_ wI d ¡am½` ,
A mY w{ZH$VoMmñn e ©K oD$Z A mb ob o{d í d _ §J b qh XwËd
A e mH$mh r {d f ` m§Mr Zì ` mZo_ m§S>U r h moVoA mh o. n U
Varh r Ë` m§Mr {d k mZÑï >r, H$b m{d Mma, amOH$s` {Zarj U o,
g §Ý` ñV _ mJ m©d ar b g §K Q>Z ` m { d f ` m§Vr b A { ÛVr `
à ` moJ e rb VmA e m{d f ` m§Mr ~ arM ì ` mn H$ ^ wB©A OyZh r
" Zm§J aë` m{d U ' {e „ H$ A mh o.
ñd m_ rOt À` mOrd ZmMmZì ` mZoA ä` mg åh U OoË` m§Mr
M[ aÌ o, ^ mf U o, ñ_ aU o, d mVm©b mn , g §d mX A e mg d ©M
g mY Zm§À` mA mY maoË` m§À` m~ amo~ a n wZí M Mmb U o, Ë` m§Mo
g h ` mÌ r h moU oh mo` . Vg oP më` md a ` oU mar EH$ A Zw^ yVrM
` mb oI mVyZ _ m§S>Ê` mMm` ËZ H$aU ma A mh o.
` md mQ>od a Y _ ©, VÎ d k mZ, g od m^ md , A Ü` mË_ , g §KQ>Z,
g _ mO O mJ aU ` m Ë` m§À` m H$V ¥©Ëd mÀ` m { d { d Y
A m{d î H$mam§_ mJ oË` m§À` mVrb H$b mg mY H$mMoA pñVËd
J mZ_ ¡{\ $b rVrb VmZn wè` mà _ mU oA mOrd Z J w§OZ H$aVmZm
{Xg Vo. _ ¡{\ $b rV {d {d Y amJ , Ë` m§À` m~ §{Xe r _ m§S>ë` m
OmVmV n U ` m g d ©d ¡{d Ü` mb m A mY ma XoÊ` mMoH$m_
EH$mM A mY ma ñd amMoA g Vo. Ë` mb mf S²O åh U VmV.
ñd m_ rOt À` mOrd Zg §J rVmMmA g mf S²O H$moU Vmh on mh ÿ
O mV m g §J r V mV r b f S²O h oM Ë` mMo CÎ ma { _ i ob .
g §J rV{d Ú oMoBVHo$ à Ë` ` H$mar A pñVËd ñd m_ rOt À` m
Ord ZmV A mT>i yZ ` oVo.
EH$b j U r` ~ m~ h r H$s ñd m_ rOr A mn ë` m^ maVmÀ` m
amï ´>Ord ZmMod U ©Z H$aVmZm` mM g m§J r{VH$ ê $n H$mMm
A mY ma K oV A g oåh U VmV H$s, A mn ë` mamï ´>Ord ZmMm
A mY ma- ñd a f S²O, qh XwËd h mM A mh o! A mn ë` mg _ J «
Ord Z{d MmamMr _ m§S>U r qh XwËd mÀ` mA mY mamd a H$aU mao
ñd m_ rOr f S² O ` mA mY mañd amÀ` md arb ê$nH$mVy Z A mnb r
{d Mma- à {H«$` mZo_ Ho$n U og _ moa A mU VmV. Ë` m§Zmh oZo_ Ho$
_ m{h Vr A mh oH$s {d e wÕ, A Mb A m{U {d {d Y ñd am§À` m
{d H$mg - {d b mg mg mR>r g §J rVmVrb f S²O h mA mY mañd a
A md í ` H$ A g V mo V g mM A mn ë ` m { d { d Y V m` wº $
amï ´>Ord Zmb mEH$mM g yÌ mV g wg §KQ>rV H$aÊ` mg mR>r EH$M
A mY maVÎ d h d oA m{U Voqh XwËd h oM A mh o.
ñd m_ r O t Mr h r n [ a^ mf mM Ë` m§À` m O r d Z mVr b
g §J rVmMo_ Ü` ñWmZ {d e X H$aVo. A g oA g yZh r Ë` m§Mo
M[ aÌ b oI H$A m{U A ä` mg H$m§H$Sy>Z h mf S²OZmX H$mZmA mS>
H$g mP mb mA g md m? EH$ N>moQ>re r VH©$g §J Vr g wMVo, Vr
A mY r _ m§S>Vmo. H$moU oEHo$ H$mi r n §M_ d oX åh U yZ _ mÝ` Vm
n md b ob o^ aV_ wZt Mo" ZmQ>ç e mó ' H$mb Y mao~ amo~ a Xoe H$mb
» =ln m nì
¬* et=ta «ra et= -¶¬¬ ¬tr¤tf-=+  f*nv et=. -=¶¤l r¤t¬
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
9
n [ apñWVrVrb g d ªH$f A d ZVr_ wi oA à {Vð>rV P mb o. ` m
d oXg mY H$m§ZmEH$mCn o{j V CVa§S>rÀ` mVi me r C^ oHo$b o
J ob o. Ë` m§ZmA n §º ²$` R>ad b oJ ob o. A e mA Zw{MV A m{U
{d f _ ì ` d h mamb mVm|S>XoV g mY H$ g mY ZmH$arV am{h b o.
A m{ U Ë` m§V yZ M { d î U wXmg ^ md o, A ÊU mg mh o~
{H$b m} ñH$am§ g maI oa§ J g mY H$à d mhm{d éÕ nw T>og aH$V am{hb o .
` m {d éÕ g d m©V A mJ «h r A m{U à Ë` ` H$mar H¥$Vr` wº $
A md mO CR>{ d b m Vmo J m` Z mMm` ©n §. { d î U y { XJ §~ a
n b wñH$am§Zr . A mn b r J m¡ad mñn X g §J r VH$b m n wZa{ n
g wà {Vð>rV ì h md r ` mg mR>r Ë` m§Zr H$b mg §J rV h oA mY w{ZH$
{e j U à d mh me r OmoS>b o. {d Ú mb ` oñWmn Z Ho$b r. Xoe ^ a
g §J rV- à MmaH$ n mR>{d b o. g §J rVmMoH$b mA m{U e mó h o
XmoÝh r n j {d {d Y {d ÛVg ^ oV h Å>mZo_ m§S>b o. Ë` mVyZ h r
g §J rVH$b mn wÝh mà {Vð >rV Ho$b r. H$amMr ` oWon {h ë ` m
J m§Y d ©_ h m{d Ú mb ` mMr ñWmn ZmH$ê$Z EH$mA Wu ` mg d ©
A {^ H«$_ mMr n [ an yVu P mb r. WmoSo>{d f ` m§Va d mQ>ob A g m
h m_ wÔmEd T>ç mMg mR>r _ m§S>b mH$s g _ m{Y ñW P mb oë` m
ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§À` mOrd ZH$mi mV g §J rVH$b mg mY ZoÀ` m
à { Vð >on mg yZ XyaM h moVr . H$Xm{ MV åh U yZh r Ë` m§À` m
g _ H$m{b Zm§Zr Ë` m§À` mOrd ZmVrb g §J rVñd a ~ wX²Ü` mM
WmoS>mX~ H$mR>od b mA g md m. Ë` m_ wi oM Ë` m§Mo{Xì ` ,
CXmÎ m, {d amJ r Ord Z g §J rVmÀ` mJ «h Umn mg yZ _ wº $R>od ë` mMo
g _ mY mZ Ë` m§Zr {_ i d b oA g md o.
åh U yZM ñd m_ rOt À` mOrd ZmH$So>H$moU VmVar EH$
Ñpî Q>H$moZ {Zpí MV H$ê$Z Ë` m§À` mH$So>n mh U mè` m_ §S>i t n oj m
EH$mg d ©ñd r {Zamù ` mì ` º $sÀ` mg §ñ_ aU mZoM à Ë` j
à {Vn mÚ {d f ` mb mA ma§^ H$aVmo. Ë` mì ` º $sb mË` m§Mo
_ moR>on U R>mD$H$h moVon U Ë` mMo_ Zmd a XS>n U _ mÌ Zì h Vo.
Ë` m_ wi og h On U oA man ma n h mV A {Zd ma A mË_ r` Vm,
à o_ , H$m¡V wH$, d mËg ë ` XoU mè` m Ë` m§À` m _ mV mol r
^ wd Zoí d arXod t Mon wT>rb g §ñ_ aU n mh Ê` mg maI oA mh o.
h od f ©A mh o1 8 9 9 . {XZm§H$1 9 OyZ. n wT>À` mM {Xd e r
" J mod i H$m|S>m' ` mOb ` mZmd ê$Z ñd m_ rOr H$mob H$mË` mh ÿZ
A mn ë` mXwg è` mn pí M_ à d mg mb m{ZKU ma h moVo. åh U yZM
Ë` m§Zm{Zamon XoÊ` mg mR>rM Ë` m§À` m_ mVmol r ^ wd Zoí d ar
Xod r A Ý` A má m§g h ~ ob ya _ R>mV O_ b oh moVo. A mË_ r`
^ oQ>r P më` md a g maoCn mg Zm_ §{XamÀ` m à e ñV A mod ard a
J moi mP mb o. ñd m_ rOt Mo{e î ` A m{U H$mh r g h g mY H$m§n ¡H$s
Hw$U r Hw$U r ^ OZoJ mV h moVo. ^ wd Zoí d ar Xod t Mo_ mÌ Ë` m
^ OZm§V _ Z b mJ V Zì h Vo. Ë` mA ñd ñW ZOaoZoA mn ë` m
ZmoaoZH$So>n mh V h moË` m. XyaXoe rÀ` mà d mg mb m{ZKmb ob m
ZmoaoZ. Ë` mMoM ê$n Ë` mS>moù ` mV g mR>d yZ KoV h moË` m. n U
n mn U r b d oA m{U S>moù ` m§n wT>rb Ñí ` Y yg a h moB©. Ë` m
n wZ…n wÝh mVoÑí ` g mR>d yZ R>od Ê` mMm` ËZ H$arV h moË` m.
Ë` m§ZmË` m§À` mZmoaoZMr _ wÐmA §V` m©_ r H$moê$Z R>od m` Mr
h moVr. OU yVoC_ OyZM ñd m_ rOr ñd V…M g _ moa ~ ¡R>H$sd a
ñWmZmn Þ P mb o. Ë` m§Zr g d ` rZwg ma VmZn wao_ Zmg maI o
Owi d yZ KoVb o. A g oË` m§ZmVmZn waoOwi d VmZm~ KU oh m
I yn I mob g m§J r{VH$A Zw^ d A g o. n U A mO h m^ wd Zoí d ar
Xod t g mR>r A mË_ r` g wI mZw^ d h moVm. Ë` m§ZmZmoaoZMo~ mb n U
A mR>d V h moVo. ZmoaoZb m_ m§S>rd a KoD$Z, n mi Ê` mV R>od yZ
OmoO{d VmZmË` m§À` m_ wI mV J mU oM A g o. Ë` m§À` mñd am§À` m
g mo~ VrVM ZmoaoZ d mT>V h moVm. A mn ë ` mA mB©MoA d K o
d mËg ë ` Vmo ñd am§VyZ _ ZmV g mR>d r V h moVm. Ë` m§À` m
_ m§S>rd a, n mi U mP moi rV Ë` m ñd am§À` m A m§Xmob Zm§VM
u|s |n¤=|¬z n|c= c=| ç| =c|
qnoo|¬=|o| =|s=| m |
==||c=u ç|===| =n|=|
|nnm |¬c|-=| ¬|n¬m |a|¬
==|¬m =| =|c¬-=| n|¬=¤|=¸¬
c¸z¬ ç|¬|. m c||¬¬ =礸¬ç|
c=|-=| ==m ||=¬|¬| c=|-=|
¬|n¬|¬|= ==|¬=nz nc¸c=|¬
u|s| cnm | on=| c=|n|.
c=|=a¬ c=|¬ |cc=, sc|c|,
|nz|=| ¬|n¬ ==|¬|-=|
=ç¤|¤|=¸¬ =¬  on==|¬
==|c|¬ c=|¬| |=an= c=|n.
» =ln m nì
;·*: ==r¤ nt¬t. ==r¤ ¬ret ¤-¶t ;·*: ¶t;¬.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
10
Ë` mÀ` m n mn Ê` m h i yh i y {_ Q>V h moË` m. n U ñd am§À` m
A Zwg §Y mZmZoË` mb mA mB©{Xg V h moVr, OmU d V h moVr.
^ wd Zoí d ar Xod t MmA md mO A Ë` §V J moS>h moVm. ZmoaoZb m
OmoO{d VmZmd mA Ý` H$m_ H$aVmZmh r " H¥$î U OmÌ o' Vrb
H¥$î U b rb oMr n XoË` m§À` m_ wI r A g V. VËH$mb rZ d §J ^ y_ rV
" H¥$î U OmÌ m' ` mH$moU Ë` mh r Zon Ï ` mÀ` mA d S§>~ amd mMyZ
g mXa h moU mè` m` mg §J r{VHo$Vrb n Xm§VyZ KamoKar ~ mi H¥$î U
Zm§XV A g V.
_ Zmg maI oVmZn waoOwi ë` md a ñd m_ rOt Zr ñd a b md b m.
A m{U Ë` mM j U r {e e wH$mb mVrb ZmoaoZà _ mU oM ^ wd Zoí d ar
Xod t Zr A mn b oZoÌ {_ Qy>Z KoVb o. ZmoaoZÀ` mHo$d i ñd am§VyZ
Ë` mZmoaoZb mn mh ÿb mJ ë` m. A Zw^ d yb mJ ë` m. ñd m_ rOt Zr
WmoS>r _ ÝÐmVrb A mb mn r Ho$b r. A m{U A mn ë` mA mB©b m
{à ` A g b ob r H$mb r_ mVoMr A m{U {e d ñVwVrMr n XoVo
a§J yZ OmV åh Uyb mJ b o. ^ wd Zoí d ar Xod r {_ Q>ë` mb moMZm§ZrM
EoH$V h moË` m. V„ rZ h moV H$mb r_ mVm, {e d A m{U Ë` mh ÿZh r
A { Y H$ Ë` m A mn ë ` m ZmoaoZb m A §VamV CVad yZ K oD$
b mJ ë` m. XmoZ- VrZ n XoJ m` ë` md a ZmoaoZ Wm§~ ob A e m
^ ` mZoË` m§Zr ñd V…M A mU I r H$mh r ^ OZm§Mmh Å>Y ab m.
ñd m_ rOr Zì h oA mB©MmZmoaoZM n wT>oJ mD$ b mJ b m. ZmoaoZ
J mV h moVm A mB©À` m_ ZmV A {Y H$m{Y H$ CVaV h moVm,
éOV h moVm. KÅ>.
H${d VoÀ` mA moi r A mR>d VmV,
n [ a ñ_ aVmoA m{U H$ H$aVmoì ` mHw$i Ho$ì h m&
VyA mV©_ b mOmoEoH${d b mg A ^ §J &&
ñd m_ rOt Mmñd a h oM OU yA mVmË` m§MoA pñVËd P mb o
h moVo. CXB©H$ Ob ` mZmMo^ m|J od mOVrb A m{U g n g n
n mU r H$mn V P n mQ>ç mZoVoÑï >rA mS>h moB©b . ñd m_ rOrh r
Ñï >rA mS>h moVrb . Ë` mZ§Va Ë` m§À` mA Zwn pñWVrV Ë` m§À` m
` m amÌ rÀ` m ñd am§Mr ñ_ ¥VrM Ë` m§MoA pñVËd A g ob .
åh U yZ M ^ wd Z oí d ar Xod t g _ d oV A Ý` A má A m{ U
A ml {_ ` m§Zr ` m^ OZ- ` m{_ ZrMoA m` moOZ Ho$b oA g md o.
` mà g §J mVyZ h og h OM b j mV ` oVoH$s ñd m_ rOt Mm
J m` Zñd a h o Ë` m§Mo à {Vê $n h moVo. ì ` pŠVMr A moi I
Ë` mÀ` mXoh ñd ê $n mh ÿZ d oJ ù ` mK Q>H$mÛmaoA e r A m{U
BVH$s à Ë` ` H$mar h moÊ` mg mR>r Ë` mMoË` mKQ>H$mVyZ ì ` º $
h moU o{VVHo$M à ^ md r A g md ob mJ Vo. Vg oñd m_ rOt Mo
h moVo. H$maU Ë` m§À` mOrd ZmV ñd amb m, g §J rVmb mA {ÛVr`
ñWmZ h moVo.
VéU Za|Ð A m{ U am_ H¥$î U n a_ h §g ` m§À` m à W_
^ oQ>rg mR>rh r ZaoÝÐmMmJ m` Zñd a h oM EH$_ mÌ H$maU h moVo
h oh r BWob j mV KoÊ` mg maI oA mh o. e oOmar g wa|ÐZmW ~ m~ y§À` m
K ar l r am_ H¥$î U A mb oA g VmZoh _ r ^ OZoåh U U mam
A Zw` m` r A Zwn pñWV A g ë ` mZo{VWoZa|Ðmb mn mMmaU
H$aÊ` mV ` oVoH$m` A m{U Ë` mZoJ m` b oë` mnXm§Zr na_ h §g m§Zm
Ë` mMr _ Zmo_ Z I yU n Q>VoH$m` . g maoM {d b j U ! VéU
Za|Ð J mV A g Vmo,
_ Z Mb mo{ZO {ZHo$VZo&
g §g ma {~ Xoe o, {d Xoe ra Xoe o&
^ m_ moHo$ZmoH$maU o_ Z Mb mo{ZO {ZHo$VZo&&
l r am_ H¥$î U n {h ë ` m ñd amn mg yZM V{„ Z h moVmV.
Ñï >rA mY r l wVrM Ë` m§ZmA §VarMr I yU g m§J Vo. _ Zmo_ Z
A moi I n Q>V OmVo. ñd am§VyZ g mn S>b oë` m` m^ md r A Z_ mob
A ZwMmamMoê$n h r n h md o` m^ wHo$ZoM VoZoÌ CKS>VmV. Vo
Z a|Ðmb m A mb moMZ n mh ÿZ K oV mV . n mh V m n mh V mM
^ md g _ mY rV OmVmV. h oZao§ÐmÀ` m_ mÌ Ü` mZr_ Zr Zg Vo.
Vmoñd mZ§XmV J mV A g Vmo. g yaV_ ëh mamMog ya Ë` mMoË` mb mh r
{^ Od yZ Q>mH$sV A g VmV. Va am_ H¥$î U m§Mr A d ñWmH$m`
g m§J md r. Voñd V…h r I yn Xmñd a_ ¾M A g V. H$mb r_ mVoMr
{H$VrVar ^ OZoVoVXmH$ma h moD$Z J mV A g V. A _ yV©
B©í d ame r A _ yV©ñd amZoM g §Y mZ ~ m§Y Vm` oVoh oË` m§Zm
C_ J b oh moVo. Ë` m§MmVmoñd mZw^ d M h moVm. n XmMoA §Vao
g §n {d VmZmZa|Ð n wZ…n wÝh m" {ZO {ZHo$VZo' J mV h moVm,
A ` moÜ` mZmW nmH$S>me r ` mVËH$mb rZ à {V^ md mZ d §J H$d rMo
Voe ãX, OU yZao§ÐmÀ` mZì ` m" {ZO {ZHo$VZm' Mon wZ…n wÝh m
g yMZ H$ar V h moVo. A _ ¥V` moJ A g m H$s Ë` mMo ^ md r
{ZHo$VZM g _ moa l moV¥d ¥ÝXmV Ord mMoH$mZ H$ê$Z Ë` mMm
ñd a{d b mg EoH$V h moVo.
n {WH$mb mZoÊ` mg mR>r OU yà Ë` j J §Vì ` M {VWoA mb o
h moVo. EH$Vmb mV ~ m§Y b oë` mË` mn XmZoZa|Ð- am_ H¥$î U m§Mo
» =ln m nì
¬t ¬ot*: ¬*¬*¸= :t¶at. at + nl¶l ¬ol ¶t¬  ¬+ a =t¶l.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
11
A g o^ md EoŠ` g mY b oh moVo. " _ Z Mb mo' A g mA mamoh r
n wH$mam H$arV Za|ÐmZo" {ZO {ZHo$VZo' d a R>oh amd K oV
g §Vmof mZ o g _ moa n m{ h b o. g _ g mn S>ë ` mg maI m Vmo
am_ H¥$î U m§H$So>n h mVM am{h b m. am_ H¥$î U m§Zr A mU I r n wT>o
J mÊ` mg mR>r A mO©d r g §Ho$V Ho$b m. VrM A mk m_ mZyZ Ë` mZo
_ wb VmZrV WmoS>r A mb mn r H$arV Za|Ð n wÝh mJ mD$ b mJ b m,
Om~ o{H$ h o{XZ A m_ ma {ZH$b oM{b ~ o&
A m{N>ZmW, {Xd m{Z{e A me mn W {ZapI ` o&&
g aVr h o{Xg n ar, A me mg aU ma Zmh r&
{Z{e {XZ A {Z{_ f , A me md mQw>{b Von mh r
` oe rb Zm, Xoe rb Zm, Xe ©Z ` mn Wmd a&
A WH$ à {Vj m_ mP r, {Zî \ $i ZmR>aU ma &
Z a|Ð J mV mZ m { Xg V h moV m n U à Ë` j mV h o
am_ H¥$î U m§À` mM _ ZrMo^ md Zì h VoH$m` ? à W_ Xe ©ZmVM
` mö X` rMoË` mö X` r OU y ^ md m§Va P mb oh moVo. A m{U
` mMo_ mÜ` _ h moVoZao§ÐmMmñd a. g §J rV!
Za|Ð A mVmg _ moa ~ g b oë` mam_ H¥$î U m§À` m_ wI mH$So>
n mh VM J mV h moVm. Ë` m§À` mM A mO©d mZo. A mk oZo. Ë` m§MoM
^ md Xe ©{d U maoh o~ oMmam_ MÅ>mon mÜ` m` m§Moh oag mЩn X!
n wZí M EH$Vmb mÀ` mA md V©Zm§VyZ n X a§J V J ob o. Za|ÐmZo
n { h ë ` m ^ oQ>r V åh Q>b ob r h r XmoÝh r n Xo EH$Vmb mVM
A g md rV h mHo$d i ` moJ m` moJ h moVmH$s H$mh r H$mb g §Ho$V?
` mà W_ ^ oQ>rZ§VaMmA mg ` wº $ à d mg ñd m_ rOt À` m
g d ©M M[ aÌ H$mam§Zr g {d ñVa {Q>n yZ R>od b mA mh o. n U h o
n yd ©g §J rV _ mÌ ? n wT>À` mg §n yU ©ZmQ>ç à ` moJ me r A {Y H$
ZmVoA g b oë` mZmQ>H$mÀ` mA ma§^ r g mXa h moU mè` mZm§Xr
g maI oZm§XrBVHo$M _ mob mMoA g yZh r H$mh rg oCn o{j b oJ ob o.
ñd m_ rOt À` mJ wéXod m§Zmn a_ h §g m§ZmË` m§À` mñd am§VyZ
Og oA mË_ VÎ d OmUd b o , ñne © b oVg o M CÎ maH$mi mV Ë` m§ À` m
{ e î ` g §à Xm` mb mh r O mU d b o h o { d e of d mQ>V o. ` m
H$mb H«$_ mVrb d ¡{e î Q²>ç n yU ©~ m~ h r d mQ>VoH$s Za|ÐmZo
ñd V…MoZmd Q>mH$b o. g mY maU à mn §{MH$ Xm` rËd oQ>mH$b r.
A má m§Mog XZ Q>mHyZ " {ZO- {ZHo$VZmMm' A ml ` KoVb m.
O Z ar Vr Mr d g Z o Q>mHyZ { d amJ r d of n [ aY mZ Ho$b m.
ñd V…_ Ü` oA g oA m_ yb mJ «A m{U A §V~ m©ø n [ ad V©Z A mUrV
A g VmA mn b mñd a, A mn b og §J rV _ mÌ {ZOI wU og maI o
On b o. Ed T>oM Zmh r Va ñd a h oM A mË_ à H$Q>ZmMo{d e wÕ
_ mÜ` _ åh U yZ d oi mod oi r Cn ` moJ mV A mU b o. Ë` mMr g mj
n h mÊ` mg mR>r A mn U ^ {J Zr {Zd o{XVm§H$So>OmD$.
ñd m_ rOt Mr n a_ {e î ` m h rM {Zd o{XVm§Mr g d ©k mV
A moi I A mh o. _ yb V…n mí MmË` . A m` b ªS> ` m Xoe mV
d mT>b ob r A m{U n wT>o ~ w{Õ n yd ©H$ ñd m_ rOt Mo {e î ` Ëd
ñd rH$mab oë` m{Zd o{XVm§Zr A mn b r b h mZ_ moR>r g §ñ_ aU o
{b h ÿZ R>od b r A mh oV. J wê $§g _ d oV Ë` m§ZmCÎ ma ^ maVmV
n [ a^ «_ U H$aÊ` mMr g §Y r {_ i mb r. ` mH$mi mVrb ñ_ aU o
Ë` m§Zr {Q>n yZ R>od b r A mh oV. Vr ñ_ aU o` mg mR>r _ h Ëd mMr
A mh oV H$s ` m§V aoI mQ>b ob oñd m_ rOr ê$T>à {V_ oh ÿZ H$mh rg o
_ wº $ A mh oV. _ moH$i oA mh oV. BWog VV A d Vr ^ mod Vr
g m§à Xm{` H$m§MmJ moVmd i mZmh r, {Zì d i ^ º $s` wº $A mXamZo
^ mamd b oë ` mZOam§Mod oT>oZmh rV, {XZamVrMmA mI rd
H$mQ>oH$moa {XZH«$_ Zmh r, ì ` m» ` mZ- ^ «_ §Vrg maI r _ wÔm_
A m_ §{Ì b oë` m_ mÝ` d am§Mr _ m§{X` mi r Zmh r. ñd m_ rOt g mo~ mV
Ë` m§MoH$mh r J wé~ §Y y, {e î ` , H$mh r ` wamon r` A {VWr A m{U
{e î ` Á` m§V Y ram_ mVm, ^ {J Zr {Zd o{XVm§Mmg _ md oe
A mh o. Vod f ©A mh o1 8 9 8 ~ ob yaÀ` mJ §J mVramh ÿZ {ZKmb ob m
h mOÏ Wmn wT>oZ¡{ZVmb , A ë_ moamA m{U H$mpí _ amV {d h ma
H$aVmo. b m¡{H$H$~ §Y ZoP wJ mab oë` m` m_ wº $_ Zñd r ` mo½` mMr
g mar ^ md d ¥Î mr {VWo{Zg J ©g m{ÞÜ` mV ~ h aV OmVo.
^ {J Zt Mr ` mn [ a^ «_ U mVrb {Zarj U oA {Ve ` d oJ i r
A mh oV. ñd m_ rOt À` mb moH$ñd rH¥$V, CXmÎ mJ §^ ra à {V_ oÀ` m
¬zp n ¤|. z|=m ¤¤ =|-=| nu=
¬c|¬¬z¬| c|==¬  nn|=
=n|=|¬|-=| =n¬ ¬|z¬m |z|¬|
=|n=¬z |c¤¸¬ on=| c|ç. ¤¤ ç
¤¸n==|¬ =|¬? ¤o-=| =¤¸¤
¬|con=|=|¤| c|cm  ¬|¬ c====|
¬|cm |-=| c|z¬| =|cz ç|¤|==| ¬|c|
=|z¬ ¬|c|q¬m ¬ =|=|¬ c=¸¬ç|
m |ç|= s¤|a= ==.
» =ln m nì
=¤t-¤t¬*¬ ¬¶=¬l¬at =t¶l. -¤tv == e*¬ ¬t¶ ¬¬ ¬=¬t*.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
12
_ mJ rb A åb mZ M¡VÝ` mMob mo^ g Xe ©Z Ë` m§V h moVo. A m{U
` m M¡VÝ` mMr A Zw^ yVr XoU mao_ mÜ` _ A Wm©VM Ë` m§Mo
g §J rV A mh o.
~ ob yah ÿZ {ZK Ê` mA mY r H$mh r {e î ` m§Mm Xrj m{d Y r
n ma n S>b m. Ë` mZ§Va ñd m_ rOr g d mªZmKoD$Z _ mS>rd a J ob o.
A m{U Ë` m§Zr A §J mb m{d ^ yVr, H$mZmV A ñWt Mr H$U ©^ yf U o,
_ mÏ ` md a OmVmg må^ ma A g oà Ë` j {e d ê$n Y maU Ho$b o.
A m{U ZmX~ «÷ mÀ` mOZH$mÀ` m` mê $n mVM ZmXg _ mY r
b md b r. Od i n mg Vmg ^ a g mWg m§J V KoD$Z ñd m_ rOr
^ maVr` e mó moº $ g §J rV A mi d rV h moVo. ` m{Xd g mV Vo
J §J mVramd arb Hw$Q>rVM {Zd mg H$arV. A ZoH$_ mU g oË` m§Zm
^ oQ>m` b m` oV. MMm©P S>V. ñd m_ rOr _ wº $n UoË` m§V g h ^ mJ r
h moV. EH$Xm Va n {e ©` Z H$mì ` md a Mmb b oë ` m MM}V
ñd m_ rOt Zr H$mh r n {e ©` Z H$mì ` n §º $s J mCZ XmI {d ë` m.
Z§VaÀ` m J ßn m§V Voåh U mb oH$s g m{h Ë` mMm, Ë` mVrb
à o_ J rVm§Mmh r A mñd mX KoVm` m` b mh d m. n wT>Moà {Vn mXZ
Va Ë` mh ÿZ b j U r` h moVo. g d ªH$f Ord Z{Zð >m§Mo_ h Î d
g m§J V Voåh U mb o, amï ´>mÀ` mEH$Ëd mg mR>r g _ mZ à o_ {d f `
A m{U Ûof {d f ` mMr {ZVm§V A md í ` H$VmA g Vo.
H$mh r OU m§ZmA mÜ` mpË_ H$ ^ md Zmd oJ mZoXw~ ©i h moVmZm
Ë` m§Zr n m{h b oh moVo. n U VoË` mVyZ A mZ§X~ moY mMmà Ë` `
XoV A g V. Ë` mg mR>r Vod ¥§Xmd ZmVrb H¥$î U b rb m§Mr H$d Zo
åh U yZ Ë` mVyZ ^ pŠV` wº $, k mZ` wº $A mZ§XmMr b ` b yQ>H$arV
A g V. A e m d oi r n ma§n [ aH$ n Xmd b t g mo~ V Ë` m§Mo
ZmQ>H$H$ma {_ Ì ~ m~ y{J are M§Ð Kmof m§Mr ZmQ>ç n Xoh r a§J yZ
åh U V.
A e r H$Y r H${d Vm, H$Y r n Xmd b r, ZmQ>ç J rVoVa
H$Y r ñVmoÌ _ §Ì h r Ë` mVrb ñd amK mVmg h ñd m_ rOr a§J yZ
O mCZ åh U V. A ë _ moam ` oWyZ H$mí _ r aH$So> O mVmZ m
H$mR>J moXm_ mÀ` m{Zd mg mV ñd m_ rOr EH$mg amod amÀ` mH$mR>r
C§Md Q>ç md a ~ g yZ Cn {Zf XmVrb éÐmon mg mZoMo_ §Ì J mV
~ g b o. J mVmZm ~ ¥h XmaÊ` Cn { Zf XmVr b " A g Vmo _ m
g Ò_ ` . ' ` m _ §Ì mVrb Mm¡Ï ` m MaU md a Von wÝh m n wÝh m
a|J mi b o. Ë` mMaU mMoe ãX h moVo' A {d am{Z_ E{Y ' . {VWo
J mVmJ mVmM Ë` m§ZmË` mMaU md a ^ mî ` H$amd og od mQ>b o.
ñd m_ rOr A Wm©Mod b ` COi V h moVo. ' VyOg mA mh og ,
Og mñd V…_ Ü` oà H$Q>Vmog , Vg mM A m_ À` mVyZh r à H$Q>
h mo. ' A g m H$mh r g m A W©C_ b yZ ` oV J ob m. Ë` m
{ZamH$mamÀ` m, {ZJ w©U mÀ` mCn mg ZoV VmoOg mA mh oVg m
A mn ë` mVyZ à H$Q>ì h md mA e r A mH$m§j mA m_ À` mË` m
_ §Ì Ñî Q²>ç mF $f rn a§n aoZoY ab r h moVr. Ë` mM n a§n aoMoA mY w{ZH$
d mh H$ h moVoñd m_ rOr. Ë` mM¡VÝ` mZoOg oA mh oVg oà H$Q>
ì h md oA g oåh U V a|J mi VmZmVoM¡VÝ` åh U OoM ñd a
A g mM Va A Ýd ` Zg ob ? ñd a h mh r Ë` mM¡VÝ` mg maI mM
{ZJ w©U, {ZamH$ma, A _ yV©A g Vmo. n U Ë` mMr à {MVr OmUd V
A g Vo. Ë` mMoHw$U m_ Y yZh r ñd ñd ê$n mV à H$Q>h moU og h O
g §^ d Zr` A g Vo. ñd m_ rOt Mmñd amH$So>n mh Ê` mMm^ md M
BWoì ` º $ h moVmoA g oåh U md og od mQ>Vo.
Ë` mM {Xd e r g m` §H$mi r ñd m_ rOt Zr F $½d oXmVrb
" _ Y wd mVm F $Vm` Vo, _ Y j apÝV { g ÝY d …' h o _ Y wg yº $
ñd amZw~ §Y mg h EoH${d b o. åh U Vmåh U VmM VoÜ` mZmd ñWoV
J ob o. A I oaMmMaU " _ mÜd rJ m©d mo^ d ÝVwZ…& A mo_ _ Y w…
A mo_ _ Y w… A mo_ _ Y w… åh U Vm åh U Vm Ë` m§Mm ñd a
_ §Xmd b m. OU y A Zmh VmMmñn e ©M VoA Zw^ d rV h moVo.
A Zmh V h mñd ` §^ y ñd a A g Vmo. VmoA mK mVmZo{Z_ m©U
Ho$b mOmV Zmh r. åh U yZM Vmog mY maU ñd am§g maI mH$mZm§Zm
EoHy` oV Zmh r Va VmoA §VamV OmU d Vmo. H$mh r H$mi Ë` m
A Zmh VmÀ` mZmXg _ mY rV J ob m. A m{U ñd m_ rOr VrM
A Zw^ yVr OU ye ãXm§{H$V H$arV h moVo. µµg d ©A mZ§X_ ` A mh o,
A mZ§X_ ` A mh o, A mZ§X_ ` A mh o! ñd m_ rOt Mmñd a Ë` mM
A mZ§Xj U m§V {^ OyZ g yaXmg mMon X J mD$ b mJ b m.
à ^ y_ moaoA d J wZ {MV Z Y amo&
g _ Xe u h ¢Zm_ {Vh mao, Mmh oVmon ma H$amo&&
ZmXmZwg §Y mZmZoOUyM¡VÝ` mMrM à Ë` j A Zw^ yVr P mb ob o
ñd m_ rOr ñd am§À` m{d e wÕ g h d mg mZoamo_ m§{MV h moV J mV
h moVo. ñd am§À` m à ñVwVr g mR>r , g mY Zog mR>r Cn ` moJ mV
A mU b ob oe ara, _ Z, e wÕ H$ê$Z ¿` md oA e r OU yË` m
ñd am§MrM ñd m_ rOr {d Zd U r H$arV h moVo. g yaXmg m§À` m` m
A mV©{d Zd U r H$aU mè` mn XmMmñd m_ rOt À` mOrd ZmV
EH$ {d e of g §X^ ©h moVm.
» =ln m nì
¬fa¤l =:l* ¬¬t ¬¤*t «l=a. -¤tv ==at¤¸*+  r*t=a + :t.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
13
ñd m_ rOt À` m n {h ë` mM ^ maV n [ aH«$_ oV I oVarÀ` m
_ h mamOm§À` mXa~ mamVrb Ë` mà g §J mMoñ_ aU H$am` b m
h d o. I oVar À` m _ h mamO m§Z r EH$m g §Ü` mH$mi r EH$m
ZV©H$sÀ` m Z¥Ë` - J m` ZmMm H$m` ©H«$_ R>a{ d b m. A Ý`
_ mÝ` d am§g h ñd m_ rOt Zm Ë` m§Zr {Z_ §Ì U {Xb o. n U d ¡am½`
Y maU Ho$b oë` mg §Ý` me mZoA g oZV©H$sMoZmM- J mUo~ Km` b m
OmU oC{MV Zmh r A g og m§J yZ ñd m_ rOt Zr {VWoOmU o
Q>mi b o.
Va {VWoZV©H$sb m_ mÌ à Ë` j ñd m_ rOr ` oU ma ` mMoM
A à yn d mQ>V h moVo. Ë` mg mR>rM {VZog waXmg m§Moh oM n X
{Zd S>b oh moVo. Xwê$Z h oe ãX A m{U g ya EoHy$Z ñd m_ rOt Zm
n í MmÎ mmn h moVmoA m{U VoA mn b mà _ mX g {d Z` _ mÝ`
H$ê$Z {VMoZ¥Ë` n h m` b mOmVmV.
ñd m_ rOt _ Ü` oh on [ ad V©Z g yaXmg m§À` me ãXm§Zr Va
KS>d b oM n U ñd am§Zrh r KS>d yZ A mU b o. ~ h þVoH$ g d ©M
M[ aÌ H$mam§Zr h mà g §J {b {h b mA mh o. n U , Vmoñd m_ rOt À` m
g _ X{e ©Ëd mMmJ m¡ad H$aÊ` mg mR>r. n U ` mà g §J mV Ë` m§À` m
g §d oXZe rb VoMmA m{U h i wd ma ^ md d ¥Î mrMmn [ aM` h moVmo.
g §J rVmÀ` mñd am§MoA md mh Z Ë` m§À` m_ Zmb mH$g oñn e ©
H$arV A g o` mMoh r Xe ©Z BWoK S>Vo. {Zd o{XVm§À` m` m
d ¥Î mm§VmV A mU I rh r H$mh r _ m{_ ©H$à g §J m§Mod U ©Z d mMm` b m
{_ i Vo. n §Om~ mV à d oe VmZmÀ` mEH$mà g §J mV VoMa» ` md a
g yV H$mVVmZm{Z_ m©U h moU mar Üd {ZH§$n ZoXmI d rV Ë` mMo
" g moh §_ , g moh §_ ' A g oJ w§OZ Ü` mZmV A mU yZ XoVmV. h mZmX
EoH$V EoH$VM {VWoH$m_ H$arV A g b oë ` m _ wb r J w§J
h moD$Z OmV. h oA g oZmXqMVZ H$aÊ` mg mR>r A mY r H$mZ
V` ma A g m` b mh d m. A m{U Vg mVmoñd m_ rOt Mm{Zpí MV
h moVm` mMr g mj ` mà g §J mVyZ g h OM {_ i Vo.
` mM à Xoe mV yZ Mmb V mZ m ñd m_ r O t Z m A g mM
ñd ag mj mËH$ma P më` mMr _ m{h Vrh r {Zd o{XVm§Zr {Xb r A mh o.
EH$mg §Ü` mH$mi r {VWoZXrH$mR>md a EH$ d ¥Õ d oXF $Mm
J mV ~ g b ob mA g Vmo. ñd m_ rOr VoEoH$VM OmJ oh moVmV.
A m{U CR>Vmj UrM VoM ` wJ mZw` wJ oJ w§OV am{hb ob oA {d Zme r
ñd a J wU J wU y b mJ VmV. Ë` m à Xr K ©H$mi mMo Vo A §Va
ñd am§VyZ j U mY m©V g h O g m§Y b oOmVo. ` mM ñd ag mon mZmÀ` m
ÛmaoA mn ë` mà mMrZ J m¡ad e mb r ` wJ me r A mn b oA VyQ>
ZmVoA mh oh oñd m_ rOt À` mà Ë` ` mg ` oVo. ñd m_ rOr h r
A mR>d U g m§J V åh U VmV, ` mn yd u e §H$amMm` mªZmh r h mM
g mj mËH$ma P mb m A g U ma. ` mM ZmXg yÌ mZo Ë` m§Zmh r
d oXH$mi me r OmoSy>Z Q>mH$b o A g U ma. n wT>o H$mpí _ amV
l r ZJ amVr b A mn ë ` m d mñVì ` mV Ë` m§Zr EH$ A Ë` §V
_ h Ëd mMr H${d Vm{b {h b r. Ë` mb m{Z{_ Î mh moVoam_ H¥$î U
g §KmÀ` m_ wI n Ì mMo, " à ~ wÕ ^ maVm' Mo_ Ðmg ` oWo{Z` mo{OV
ñWb m§Va! ` mà g §J r ñd m_ rOt Zr Ë` m_ m{g H$ n {Ì Ho$b m
EH$ n Ì {b {h b o. Vr EH$ H${d Vmh moVr. à ~ wÕ ^ maVmg !
à ~ wÕ ^ maVmb måh U OoM ^ maVmVrb OmU Ë` mg _ yh mb m
OmJ ¥VrMoA md mh Z H$arV ` mH${d VoÛmaoË` mb mH$_ ©à d U
H$aU oh oM ` mH${d VoMo_ w» ` à ` moOZ A mh o. VmoH¥$Vre rb
h moVmM Ë` mÀ` m H¥$Vr Mm A m{ d î H$ma H$g m A g ob Vo
g m§J VmZm ñd m_ r Or n wÝh m ñd am§MoM ê $n H$ ` moOVmV.
ñd m_ rOr åh U VmV,
VwP oH$_ ©B©ÀN>mV` m Ed T>rM&
Zì ` mZoh r A mí M` ©H$mar KS>moM&&
ñd am§VoVwÂ` mñd Y w©Zr Eog r b m^ mo&
A _ Ë` m©{VÀ` mJ mZr VmoEH$ h mod mo&&
ñd m_ rOt Zmamï ´ >mÀ` mg md © O{ZH$Ord ZmV A g oH$V¥ © Ëd mMo
g §J rV \ w$b d m` MoA mh o. Ë` mg mR>r H$_ m©Mr, H¥$VrMrM
J mU r h mod moV A m{U Ë` mMoM J w§OZ g d ©Ì ^ ê $Z amh mo.
Ë` mg mR>r Ë` mH$_ ©J rVm§ZmA _ Ë` ©A e r ñd amd b r, ñd aY wZr
b m^ md r. BWoñd m_ rOt Mr A e r l ÕmA mh oH$s OmJ aU ,
Ë` mMm{d ñVma A m{U Ë` mVyZ C_ b b ob r H$_ ©à oaU m` m
{Ì Xb mÀ` m g d ©ì ` mn r ñd rH$mamg mR>r Ë` mb m g §J rVmMm
g §Ord H$ ñn e ©M h d m. H$maU ñd aM g _ yh _ Zmb mà oaH$
R>aVmo. h og d ©n mh Vm ñd m_ rOt À` m Ord Zà oaU m§_ mJ oh r
Ë` m§À` m A §V` m©_ r A {d aV, A {d Mb J w§OU mam Ë` m§Mm
A ÝV…ñd aM A g ob A g oåh U U og §` wpŠVH$M Zmh r H$m?
H$mpí _ a^ «_ U mVrb {Zd o{XVm§Zr {Q>n b ob r EH$ A mR>d U
h mM VH©$g §J VrMmY mJ mn wT>oZoVmZm{Xg ob . {VWoEH$m
g amod amV EH$mb h mZe mZmd oVyZ {d h ma H$aVmZmñd m_ rOr
g VV J mV h moVo. Vr g mar H$d Zo h moVr am_ à g mXm§Mr.
» =ln m nì
nfa+¸ ¬ ¤f:fr¤ala. =tn¬¬=¤t ¬*r¤a fv:a= =¸=¤v el¤rantv + t= + :ata.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
14
» =ln m nì
Ë` m§Mr _ mV¥d ÝXZoMr H$d Zo. Á` m§V H$d r A mn ë` mA mB©e r
g §d mX H$aVmZmåh U Vmo,
EoH$VoA mh og ZmVyh mH$ A mB©&
Xya _ r VwOn mg wZr, n [ a Xya Zmh r&&
Vy H$Y r amJ md wZr {XY b rg {e j m&
Hw${e V Vyh r _ Og d oaS>b rg A mB©&&
h oH$g oA mH«$sV Vy _ O _ maVmZm&
Zmn i mb mo, {~ b J b mo_ r åh U V ' A ms B©' &&
Xya _ r VwO _ yV©Zmn mh ÿe Ho$ J o&
A §VamVyZr Vy OamT>i b rg Zmh r&&
åh U yZ Eog mEH$Vm~ g ë` md ar _ r&
h mH$ ` mA moR>m§d ar ` o' A mB©! A mB©! ' &&
h oJ mVmZmñd m_ rOr Ë` mb h mZe mZmd oVh r H$mh rg o
EH$Q>oM P mb oh moVo. g mo~ V EH$ A Þ_ {e î ` ~ g b ob m.
g amod amM§g §W n mU r, d ëø mÀ` mh mb Mmb t n waVoM h b U mao.
ñd m_ rOt À` mÑï >rg _ moa Voì h mË` m§Mmn {h b m{d Xoe à d mg
A mb mA g ob H$m? VoXwamd U §, XwI md U §Ë` m§À` m_ Zm§V
g mMyZ am{h b §h moV§H$m? A mB©n mg yZ Va Vol ram_ H¥$î U m§À` m
n Wmd a Mmb y b mJ b oVoì h mM Xwamd y b mJ b oh moVo. n U
_ mV¥^ y_ rn mg yZ Xwamd mË` mM à d mg mZog mog m` b mb md b m.
{ZKVmZmVmoBVH$mà XrK©A g ob A g od mQ>b oM Zì h Von U
~ KVm~ KVmn mM d f } g ê$Z J ob r. Xwamì ` mZo^ ê$Z J ob r.
OmVmZmVoEH$Q>oM h moVon U {VWon moh moMë` md a Va g mµao
n pí M_ r OJ Ë` m§À` m^ mod Vr _ mo{h V h moD$Z {\ $aV h moVo.
Voì h mMoVoA ì ` º $, _ yH$am{h b ob oEH$Q>on U Va ` mJ rVmVyZ
ª
¤¤==ª¤ººt l«l«n a+ tªr
ª
«tª«tª ¶tmtªr ¤l=lser, ¤¤¤=, ¤tetarn ¤-=ª
ª
e¤t, t«¤tl«+ tª, ¤teeor, ¤ºeor, =tneor, ¤n¢çat
ª
l¬ºt¤ l«l«n ¤t¬tª, =teº
=¤ªºt ºt=ter l«u¢ ¤¤+ ¤ o¤¤tª.
sì.»ì. lm zw uìðm  (E_.S r. Am`wd}X _o{S grZ)
=¢¶ºº¤ + tr-nŠ=, «=ººt-+ -mt ºt¤rm ¢+ ººt«ª, ¤ªtª¬r
¤e, =tnt¤¸ª. ¬ t= … o:ºc - :cvo,,º ¤t. º,c:ºvvv,v
¨ =¤¸m ¤tº«e ¤çar= a¤t=mr
¨ =« ¤+ tªººt ¤¤+ ¤t¤r =tº
¨ ¤nºt«a ¤¤+ ¤ + ¦
¨ z¤¬-=r ¢+ ¤¤
¨ + ª=rº o¤¤tªt¤r =tº
=

»
l
u
n
ì

=
à H$Q>h moV Zì h V§?
Vg §M A g md §. A m{U ` mh r {MÎ md ¥Î mrÀ` mà H$Q>Zmg mR>r
n wÝh mEH$XmË` m§Mmñd aM g h O _ mÜ` _ P mb m.
` mA e md oJ ù ` m{d d oH$mZ§Xm§Mr {MÎ m{MÌ o{Q>n U mè` m
^ {J Zr {Zd o{XVm§MoF $U e ãXm§V ì ` º $ H$aVm` oU ma Zmh r.
J Vd f u ñd m_ rOt Mr g §J rVg mY Zm, A ä` mg ` m{d f ` r
" Mma e ãX' À` m { Xd mi r A §H$mV { b { h b o h moVo. ` m
b oI mÀ` m { Z { _ Î mmZ o A mB©A m{ U { e î ` m A e m XmoZ
d oJ d oJ ù ` mS>moù ` m§Zm{Xg b ob o{d d oH$mZ§X n wÝh mEH$Xm
n m{h b oA m{U g §Ý` ñV d g Zm§À` mA man ma A g b ob o{d e wÕ
ñd amH$ma ñd m_ r A Zw^ d b o.
_ m. XrZmZmW _ §J oe H$a VmZn wè` mb mg mY wn wéf åh U V.
Ë` m§À` m H$Ý` m J mZg añd Vr b VmXrXt À` m ñd amon mg Zm
_ §{ XamV r b Ñí ` S>moù ` m§g _ moa V ai b o. { V Wo _ m.
XrZmZmWm§Mr b h mZe r à {V_ m, e oOmar J d g U rV R>od b ob m
VmZn wamåh U OoM " g mY wn wê$f ' A m{U _ Y mo_ Y R>od b ob r
ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§Mr Vwb ZoZo_ moR>r à {V_ mM{H$V h moV
n m{h b r h moVr. g mj mV ñd aXod VoÀ` mñd a_ §{XamV ñd m_ rOr
n mh ÿZ A mZ§Xmg h A mí M` ©M d mQ>b §h moV§. WmoSo>A {Y H$
d mQ>b §h moV§. n U ñd m_ rOt Mr d arb XmoZ Xe ©Zon m{h ë` md a
Vo ñd m^ m{d H$ d mQ>b §. ^ wd Zoí d ar Xod r A m{U ^ {J Zr
{Zd o{XVm§Mr g §ñ_ aU od mMë` md a h mg mY wn wê$f J d g U rVyZ
~ mh oa A mb m A m{ U ñd amV CÎ m_ O wi d b oë ` m
VmZn wè` mg maI mJ w§OZ H$ê $ b mJ b m. A mVmVoM J w§OZ
EoH$VmoA mh o. * * *
+ t¤u=. sfva ¬tf¬ f=¤¬ r¤fŠa+ sv ¬fn+ t: ¬t¤*t. -¬t¤ vt¬Š¤
¬¿r wr¤ua aet
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
15
n uì lc¬ luw u
r*t¤ ¶t ¢+ v ¬¬t e=¬ ¬t¶ + t. at e¬-¤t-¤t fa+ t¬l ¬¬¬¬t¶l ¬t¤=¤t¬t ¬¶= ¶ta =t¶l.
utarunr
VéU d J m©b mZoh _ rM à oaUoMr A mg A g Vo. A mn ë` m
narZoVoÁ` m§ ZmA mXe ©_ mZV A g VmV Ë` m§ Mo{d Mma Eo H$md o V,
Ë` m§Mmg §Xoe g _ OyZ ¿` md m, Ë` m§À` mg maI oh moÊ` mMmà ` ËZ
H$amd mA e r Ë` m§Mr Y S>n S>Mmb b ob r A g Voh oA mn U
n h mV A g Vmoo. {d k mZ, V§Ì k mZ, A Ü` mË_ , A W©e mñÌ ,
H«$sS>m, g m_ m{OH$ H$m` ©, g m{h Ë` , H$b m, A e mA ZoH$
j oÌ mV A mn ë` mb mh r ~ m~ OmUd V A g Vo. ` mg J ù ` m
j oÌ m§Vë` mVéU m§ZmA mn ë` mg _ moa H$mh r A mXe ©A g md oV
A g oZoh _ rM d mQ>V A g Vo.
` mj oÌ m§n ¡H$s A mÜ` mpË_ H$ H$m` m©Moj oÌ d J i VmA Ý`
g J ù ` mj oÌ mVb o` e ñd r g _ Ob oOmUmaoVéU A g _ mY mZr
A g VmV A g mh r A Zw^ d A mn U KoV A g Vmo. A mn U ` m
A g _ mY mZmMr _ yi H$maU oOmU yZ K oD$Z Ë` md a Cn m`
e moY m` b mb mJ VmooVoì h mA g ob j mV ` oVoH$s, A mn ë` m
A mÜ` mpË_ H$k mZmZoM h oA g _ mY mZ H$_ r H$aVm` oB©b . ` m
VéUm§ZmOmon ` ªV h ok mZ {Xb oOmV Zmh r Vmon ` ªV Ë` m§Zm
e mí d V A mZ§X {_ i Uma Zmh r. A mn ë` mXoe mVë` mVéUm§Zr
A mn ë` mn wT>MoA mXe ©qH$d mn «oaU mñWmZ {Zd S>VmZmh r
~ m~ b j mV R>od b r n m{h Oo.
Iuu+ rnau + r?
à ñVwV b oI H$mb m { d { d Y ` wd H$ { e { ~ am§V A m[ U
` wd H$m§À` m J Q>m§V ~ mob Ê` mMm A m{U Ë` m§Zm _ mJ ©Xe ©Z
H$aÊ` mMm2 0 d f mªMmA Zw^ d A mh o. A e mà g §J r h moU mè` m
à í ZmoÎ mamÀ` mA m{U e §§H$mg _ mY mZmÀ` mg Ì mV g mVË` mZo
EH$ g ZmVZ à í Z {d Mmab mOmVmo. Ü` o` åh U OoH$m`
A m{U Ü` o` à mßVr H$e r H$amd r?
_ b mA mOÀ` mA e m` wd H$m§À` mA e mà í Zm§Mr MMm©
turnì Iuu+ rna .
aanru utnrturn
ñd m_ r J m¡V_ mZ§X
c|¬-=| ¬>¤|¤o|= c|c¤ =礸¬
c|n¤=m  c====| ==a=| n|n|
=n|=| |nnm |¬c|-=| ¬|z¬|¬ c|ç¬.
=礸¬¬ c=|¬| ¬==|cn= ç| c|¤==|
c¤|¬ z|¤c¸|= =n| |c¬ =礸¬ ¤|a=|
¬|¬ c=¬|. =| nm z¤|¬ =n|=|
=|¬=|¬c =|¬| c=| c¤c|¬ =n|=|¬|-=|
¬|z¬|¬| c|s|a| u¬=| c|ç. =|¬=|¬c
ç ==|¤¸z, ¬;q =u c====| ¤|
z|=m ¤¤ =o|¬ cc=a c|ç¬. ¬
z|=m ¤¤ =o|¬ |n¤n=¬ c||¤ z|=m ¤¤
|=¤¬-=| c=n=u|¤m |= =sa|¬
=c==ç| c|ç¬.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
16
luw u n m
f¬u¬ -¶¬¬ ¬:l:. *pl ¤tvt ¬=at¬ f*+ t¬ ¶t¤.
ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§À` m{e H$d U wH$sÀ` mg §X^ m©V H$am` Mr
A mh o. H$maU ` mV ë ` m ~ è` mM V é U m§À` m à í Z m§Z m
ñd m_ rOt À` m{e H$d Uw H$sVy Z CÎ mao{_ i Uma A mho V. ñd m_ rOr
Ho$d i ^ maVmVë` mM Zì h oVa g mè` mOJ mVë` mVéUm§g mRr
à oaU mXm` r A mXe ©R>ab oA mh oV. H$maU Ë` m§À` mR>m` r
A g m_ mÝ` e ŠVr, VrúU ~ w{Õ_ Î mm, n r{S>V Ord m§{d f ` r
A g r_ g h mZw^ yVr A m{U à o_ ` m{e d m` Y mS>g , b T>mD$d ¥Î mr,
ZoV¥Ëd J wU, XwX©å` e ŠVr A m{U A Ü` mË_ e mñÌ mMmì ` mg §J
A g oJ w U EH$d Q>b ohmo Vo . Ÿñd mV§ Í ` b T>ç mÀ` mH$mi mV ñd m_ rOr
Xoe mVë` mVéUm§ZmamOH$s` ñd mV§Í ` {_ i d Ê` mg mR>r à o[ aV
H$arV h moVo. A mVmÀ` m{n T>>rVë` mVéUm§Zr Ë` mM à oaUoVyZ
VmH$X KoD$Z g m_ m{OH$ A m{U A m{W©H$ ñd mV§Í ` mMmb T>m
C^ mHo$b mn m{h OoA m{U e od Q>r A mÜ` mpË_ H$ ñd mV§Í `
à mßV Ho$b on m{h Oo. A mË_ k mZ A m{U n a_ oí d ar g mj mËH$ma
h r Ü` o` oJ mR>b r n m{h OoV. ` mH$m_ mV ñd m_ rOr§Mr {e H$d U
VéU m§ZmH$e r Cn ` moJ r n Sy>e Ho$b ` mMmA mn U A mT>md m
KoUma A mh moV.
1.nrnuaur ¬rtu
g m_ mÝ` V: VéU - VéUr ` m{ñWVre rb Var A g VmV
qH$d m{d Üd §g H$Var A g VmV. Ë` m§À` mV J Vre rb VmA g Vo.
Ë` m§À` mV VméÊ` mMoog m_ Ï ` ©A g Vo. ` mg m_ Ï ` m©b mMm§J b r
{Xe m{Xb r Va Ë` mVyZ Vo[ Ma§VZ A mZ§X A m{U g _ ¥Õr
à mßV H$ê$ e H$VmV n U Ë` m§ZmVr {Xe m{_ i V Zmh r.
BWoM Ë` m§ZmEI mXmA g mA mXe ©h d mA g VmoH$s, Omo
Ë` m§Zmà oaUmXoV amh rb . Ë` m§ZmH$g b r à oaUmh d r A g Vo?
Ë` m§Zmn «Ë` oH$ _ Zwî ` h mB©í d amMmA §e A mh oh r H$ën Zm
g m§J UoJ aOoMoA g Vo. A e mEI mÚ m_ mUg mb mh r H$ën Zm
g _ Omd yZ XoU ooh o_ §[ XamV OmD$Z Xod mMr n yOmH$aÊ` mBVHo$M
g ËH¥$Ë` A g Vo. ñd m_ rOt Zr åh Q>b oA mh o, " Vwåh mb mXod mMr
n yOmH$aÊ` mg mR>r Xod mMr _ yVu V` ma H$amd r b mJ Vo. Vr
H$mën{ZH$A g VonU {Od § V _ mUy g hr na_ o í d amMr I arI w ar
_ yVu A g VoA m{U Vr Vw_ À` mg _ moa C^ r A g Vo. Vwåh r
Xod mMr n yOmH$aÊ` mg mR>r EI mXo_ §{Xah r ~ m§Y mb n U _ mZd r
e ara h o{OVoOmJ Vo_ §{Xa Vw_ À` mg _ moa A g Vo. ' ŸA mOn ` ªV
EH$mh r n wñVH$mV, Y _ ©J «§WmV qH$d me mñÌ mV _ mZd mÀ` m
l oî R>Î d mMr A e r H$ën Zm_ m§S>b ob r Zmh r. h r H$ën Zm
_ mUg mÀ` mê$n mZog mH$ma P mb ob r A mh o. h m_ mUyg åh UOo
g d m©V J m¡ad e mb r Xod . A mOn ` ªV A g mXod P mb ob mZmh r
A m{U h moUmah r Zmh r. '
¤.urIt-¤ru auun
VéUm§H$Sy>Z g mVË` mZo{d Mmab mOmUmamA mUI r EH$
à í Z åh UOo, " Mm[ aÍ ` åh UOoH$m` ? ' EI mÚ m_ mUg mMo
Mm[ aÍ ` åh U Oo Ë` mMr Or d Ze ¡b r qH$d m Or d ZmH$S>o
n mh Ê` mMm Ñpî Q>H$moZ. e ar a~ i , n m{ d Í ` , X` m~ wÕ r ,
n« m_ m{UH$nUm, g Ë` d m{XËd , g ai nUm, g mY o nUm, {Z: ñd mW©
~ wÕr A m{U _ mZd Vmd mXr Ñpî Q>H$moZ ` mVyZ Ë` mMoMm[ aÍ `
KS>V A g Vo. h oJ wU A §J r ~ mUd UoA m{U Ë` m§À` m{d éÕMo
Xmof Q>mi Uo` mVyZ _ mUg mMoMm[ aÍ ` A g oH$mh r KS>VoH$s,
Ë` m_ wi oVmoOJ mb mh b d y e H$Vmo. A g oMm[ aÍ ` {Z_ m©U
H$aÊ` mg mR>r à mW© Zm, qMVZ, _ ZZ, Vg o M _ mo R>og § V, Xo e ^ ŠV
A m{U d ra _ h mn wwéf m§À` m n o«aU mXm` r M[ aÌ m§Mod mMZ Ho$b o
nm{hOo .
ñd m_ rOr§Zr A e mg m_ Ï ` ©e mb r Mm[ aÍ ` {Z_ m©U mMm
EH$_ mJ ©g m§ {J Vb mA mho . VmoåhUOoA mnë` mX¡ d r ñd ê$nmMo
Ü` mZ H$aU oA m{U Ë` mMmH$m` _ On H$aU o. CXmh aU mW©,
_ r {e d A mh o. _ r {e d A mh o. ( {e d moh §, {e d moh §) .
VéU H$mh r d oi mY _ ©A m{U B©í d a ` m§À` m{d f ` rh r
à í Z {d MmaVmV, Ÿ" A måh mb mA g mEI mXmY _ ©{_ i ye H$Vmo
H$mH$s Á` mV Xod Zmh r? ' h mà í Z Xod ` mg §H$ënZo{d f ` rÀ` m
J ¡ag _ OmVyZ CJ _ n md b mA mh o. OmoJ m§oY i {d {d Y Y _ m©À` m
n wOmè` m§Zr Vg oM ñd mWu A m{U Y _ m§ªY b moH$m§Zr {Z_ m©U
Ho$b ob mA mh o. ñd m_ rOt Zr Xod m{e d m` Y _ ©g §m{J Vb mA mh o.
VmoY _ ©åh UOo, J ar~ A m{U J aOyb moH$m§Mr g od mH$aUo.
hmY _ ©{d e o f V: VéUm§ ZmCn` w ŠV R>aUmamA mho . ñd m_ rOt Zr
åh Q>b oA mh o. OmoH$g b mh r A mn n a ^ md Z R>od Vmg d mªd a
à o_ H$aV A g VmoVmoI aoVa Xod mMrM n yOmH$arV A g Vmo. ' Ÿ
). wr¤e¤rae¤r ) zutì w urnr Iuaa  n+ r
Y y_ «n mZ, _ Ú n mZ, _ mXH$Ðì ` m§Mog od Z A e mì ` g Zm§d a
qH$d mA Vr H$m_ wH$Vm` m§d a H$e r _ mV H$amd r A g mh r
EH$ à í Z VéUm§H$Sy>Z {d Mmab mOmV A g Vmo. g d m©V n «W_
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
17
r=¶tvt ¢+  + tetu e…ol ze¤t¬t + *:t-¤t ¬¤ttl¤ut ¬fn+  =t¬tvt ¬¬at.
luw u n m
h oÜ` mZmV R>od b on m{h OoH$s, h og maoA mn b oe Ì yA g yZ Vo
A mn ë` me ara A m{U _ Zmb mXw~ i oH$arV A g VmV. Vo
A mn ë` mà J VrVb mA S>Wi m~ ZVmV. EH$Xmh og _ Ob o
H$s ` mXwî à d ¥Î mr§d a _ mV H$aÊ` mMm_ mJ ©h i yh i yH$mh moB©Zm
n U _ moH$i mì h m` b mb mJ Vmo. ` mì ` g Zm§{d f ` rMoA mH$f ©U
H$_ r ì h m` b mb mJ Vo. A mn ë ` m_ Zmd a A mn b mVm~ m
A g ob Va h oe Š` h moVoM; n U, Ë` mMd oi r ` m{Z` §Ì Um_ wi o
h moUmao\ $m` XoZoh _ r A mR>d md oV åh UOoA mn b o_ Z Zoh _ rM
A g o { Z` §Ì U R>od Ê` mH$S>o H$b m` b m b mJ Vo. Ë` m_ wi o
BÀN>me ŠVr ÑT>h moVoA m{U ì ` g Zm§d a _ mV H$aU oe Š`
h moVo. ñd m_ rOt Zr ñd ` §{Z` §Ì U A m{U ñd ` §{d H$mg ` m§Mm
EH$ Mm§J b mA mXe © _ mJ ©A mn ë` mg _ moa R>od b mA mh o. Vo
åh U VmV, " à Ë` oH$mV EH$ B©í d ar A §e A g Vmo. Ë` mb m
OmJ oH$aU oh oA m` wî ` mMoÜ` o` A g md o. ñd V: d a Vm~ m
R>od Uo, Z¡g {J ©H$à oaUm{Z` §{Ì V H$aUoh m` mOmJ ¥VrMm_ mJ ©
A g VmoA m{U Von yOoZo, {Z: ñd mW©^ md ZoZoHo$b oë` mg od oZo,
_ mZg e mñÌ mÀ` mn ÕVrZo qH$d mVÎ d k mZmÀ` mA mH$b ZmZo
A e m H$moU Ë` mh r _ mJ m©ZoH$aVm ` oVo. A mn U Ë` mVb m
H$moUVmh r EH$, EH$mnoj mOmñV {H$§d mg J i oM _ mJ ©MmoI mi y
e H$VmoA m{U ì ` g Zm§n mg yZ _ wŠV h moD$ e H$Vmo. h mM Y _ ©
h mo` . {Za{Zami r VÎ d o, n §W, Cn Mma, H$_ ©H$m§S>, Y _ ©J «§W,
_ §{Xao, BË` mXr h og mao Y _ m©MoA Zwf §{J H$ qH$d mXwæ` _
KQ>H$ A mh oV.
v. ¤Iu× unr, anu unr
ñd m_ rOt Zr Zoh _ rM ` mVéU d J m©Mob j _ mZd VoÀ` m
g d m©V CÀM A mXe m©H$S>od oY b oA mh o. VmoA mXe ©qH$d m
A Ë` wÀM Ü` o` åh U OoOrd mMo{e d me r {H§$d m à Ë` oH$
_ mZd mV A g b oë ` m B©í d ar A §e me r EoŠ` . h o Ü` o`
J mR>Ê` mg mR>r A mn ë` mV _ mZ{g H$ A m{U e mar[ aH$ A e m
XmoÝh r e ŠVr à M§S>à _ mUmV A g Ê` mMr J aO A mh o. H$m_
à oaU ob m A md a Kmb U oh mh r e ŠVr à mßV H$aÊ` mMmEH$
_ mJ ©A mh o. n {d Ì Ord Z ì ` {VV H$éZ H$moU rh r h oH$ê$
e H$Vmo. Ë` mg mR>r Ë` m§Zr b ¡§{J H$g §~ §Y mMo{d Mma _ ZmVg wÕm
A mUVmH$m_ mZ` oV. ` m~ m~ V ñd m_ rOr H$m` åh UVmV Vo
A mn U EoHy ` m. " ` moJ mZo_ mZd mV g d ©à H$maÀ` me ŠVr
A g VmV A g mXmd mHo$b ob mA mh o. ` moJ e mñÌ mÀ` m_ Vo` m
e ŠVt _ Ü` o A moOg h r g d ©l oî R>e ŠVr A mh o. h r e ŠVr
Ë` mÀ` m_ |XyV g m_ md b ob r A mh o. Ë` mÀ` m_ |XyV A moOg
e ŠV r { O V H$s O mñV A g V o { V V H$m V mo A { Y H$
g m_ Ï ` ©e mb r h moVmo. {VVH$mVmoA {Y H$ ~ w{Õ_ mZh r h moVmo
A m{U A mÜ` mpË_ H$Ñî Q>ç mg _ W©h moVmo. '
" h o EH$ à H$maMo e pŠVMo n [ ad V©Z A mh o.
H$m_ ^ md ZmqH$d mH$m_ à oaU ob mA mn ë` mb mA moOg e ŠVrV
n [ ad {V©V H$am` MoA mh o. h on [ ad V©Z KS>d Ê` mMog mY Z
åh UOoH$m_ à oaUm{Z` §{Ì V H$aUo. H$m_ à oaUm{Z` §{Ì V Ho$b r
qH$d m A md ab r H$s {VMoén m§Va A mn moA mn M A moOg
e ŠVrV h moV A g Vo. Ë` mg mR>r n {d Ì Ord Z OJ m` b mh d o.
A g oOrd Z OJ U maoñÌ r - n wéf M A moOg e ŠVr d mT>d y
e H$VmV. åh U yZ Ord ZmMon m{d Í ` h mg d m©V l oî R>J wU
g _ Ob mOmV A g Vmo. '
¤. ur¬e¤r Iuunru n¶tu
g Ü` mÀ` mA mn ë` mg Xmof {e j Uì ` d ñWo_ wi oA mn ë` m
VéU m§À` mJ wU d Î moMmMm§J b m{d H$mg h moV Zmh r. Ë` m_ wi o
Vo~ oH$ma, ~ oamoOJ ma A m{U A g §Vwî Q>amh VmV A m{U Vo
qh g mMmamH$S>oh r d i VmV. åh UyZ A mn b r {e j Uì ` d ñWm
~ Xb Ê` mMr VmVS>rMr J aO A mh o. CÎ m_ {e j UmV _ wb m§Zm
EH$mJ «Vm{e H$d Ê` mb m_ h Î d {Xb on m{h Oo. n U EH$mJ «Vm
åh U OoHo$d i EH$m{d f ` md a b j H|${ÐV H$aU oZì h o.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
18
¬t ¬t;vl ¤¸¬t + :at, -¤tvl ¬= ¤¸¬t + :a.
luw u n m
Ë` m§ZmEH$mJ «Vm{e H$d VmZmM H$mh r ~ m~ VrV A {b ßVVmh r
{e H$d b r J ob r n m{h Oo.
Ord Zm{d f ` rÀ` mH$mh r g H$mamË_ H$ H$ën Zmh r Ë` m§Zm
{e H$d ë` mJ oë` mn m{h OoV. {e j U åh U OoHo$d i n moQ>
^ aÊ` mMr H$b mZì h o. Ë` m§Zmñd V§Ì n wéf qH$d mñd V§Ì ñÌ r
åh UyZ OJ Ê` mg g j _ H$aUoh mh r {e j UmMmh oVyA g b m
n m{h Oo. H$g ë` mVar H$ën ZmKmoHy$Z n mR>H$aU oA m{U
Ë` mÀ` m A mY mao n ar j m XoD$Z H$g b o Var à _ mU n Ì
{_ i d Ê` mn oj mg wVmaH$m_ , J d §S>rH$m_ qH$d mn [ aMm[ aH$m
h moÊ` mMoà {e j U KoU oA m{U H$g b oVar H$m¡e ë` n «mßV
H$aUo{H$VrVar n Q>rZol o` ñH$a A g Vo. åh UyZ ñd m_ rOt Zr
åh Q>b oA mh o, " A mn ë` m{e j U mVyZ OZVob mOJ Ê` mÀ` m
g §Kf m©b mV` ma H$aVm` oV Zg ob , Ë` m§À` mV Mm[ aÍ ` {Z_ m©U
h moUma Zg ob , VÎ d k mZmMmA mT>i Ë` m§À` mV h moUma Zg ob
A m{U Ë` mÀ` mVy Z {ZY S>ç mN>mVrMoVéU V` ma hmo V Zg Vrb
Va Ë` mb m{e j U H$e mb måhUmd o ? I ao{e j U Va VoA mho
OoË` m§ Zmñd V: À` mnm` md a C^ oamhÊ` mMr j _ VmXo Vo . '
r. n¸e¤ruì Iu+ un . trnurn )nr¬
A mn ë ` mXoe mVb oVéU OS>d mXr {d Mmag aU rÀ` m
n« ^ md m_ w i og Ë` , nm{d Í ` , {Z: ñd mW©g o d mA m{U B© í d amd arb
^ ŠVr ` mA mÜ` m{Ë_ H$ _ yë` m§n mg yZ d §{MV ah mV A mh oV.
Ë` mMmn [ aU m_ Ë` m§À` mBÀN>me ŠVrd a h moV A g yZ Vr
j rU h moV A mh o. Ë` m§Zr A mVmA mÜ` mpË_ H$ _ yë` m§Mr H$mg
Y amd r A e r h r d oi A mh o. h r A mÜ` m{Ë_ H$ {d MmaY mam
h mM A mn ë` mg §ñH¥$VrMmA m{U amî Q´>r` Ord ZmÀ` mn mR>rMm
H$U mA mh o. EH$Xm` m_ yë` m§Mr éOd mV P mb r H$s, d a
Cëb oI Ho$b ob og J i oXwJ w©U n amJ §XmP më` m{e d m` amh Uma
Zmh rV. ñd m_ rOt Zr åh Q>b oA mh o, " ^ maVmV A ZoH$ Y moHo$
A mh oV. Ë` mn ¡H$s OS>d mXr {d Mmag aU r A m{U Ë` mMoXwg ao
Q>moH$ åh U OoA §Y l Õmh oXmoÝh r XwwJ w©U Q>mi b on m{h OoV. '
" ` mXoe mV A OyZh r Y _ ©A m{U A mÜ` m{Ë_ H$Vmh oXmoZ P ao
A mh oV. Ë` m§Mon «d mh XwWS>r ^ ê$Z d h mV A mh oV. Ë` m§À` m
` mà d mh mZoh o, amOH$s` A m{U g m_ m{OH$ H$mañWmZm§Zr
Xy{f V P mb ob oOJ n {d Ì P më` m{e d m` amh U ma Zmh r. '
u. wrnaì + a ·¶ru ?
A m_ MoVéU {_ Ì A OyZ EH$ à í Z {d MmaV A g VmV.
g Ü` mÀ` mñnY } À` m, Z¡ amí ` mÀ` mVg o M ^ « î Q>mMmamZo^ ab o ë` m
OJ mV A mZ§Xr H$g oì h md o? h mà í Z {d MmaÊ` m_ mJ MoH$maU
ñn î Q>A mh o. ` mg J ù ` md mVmd aU mV VoA mZ§Xr Zmh rV.
n U EH$ J moî Q>b j mV KoVb r n m{h OoH$s, A mZ§X A m{U
Xw: I ` m^ md ZmA mn ë` mA mV A g VmV. {Z: ñd mW©g od m
H$aUmam_ mUyg Zoh _ rM A mZ§Xr A g Vmo. ñd m_ rOr åh UVmV,
" _ mU yg _ yI m©g maI m{d Mma H$aVmoH$s Vmoñd V: b mg wI r
A m{U A mZ§Xr H$ê$ e Ho$b . n U Ë` mg mR>r ~ arM d f } g §Kf ©
Ho$ë` mZ§Va Ë` mÀ` mb j mV ` oVoH$s, ñd mWu d ¥Î mrMmZme
H$aÊ` mVM A mZ§X XS>b ob mA mh o. Ë` m_ mJ m©ZoVmog wI r
h moD$ e H$Vmo. Ë` mb mñd V: {e d m` A Ý` H$moU rh r A mZ§Xr
H$ê$ e H$V Zmh r. '
VéU m§ZmA g od mQ>VoH$s, H$mh r e mar[ aH$_ XVM Ë` mb m
A mZ§Xr H$ê$e Ho$b . n U VoH$mh r I aoZmh r. ñd m_ rOr n wT>o
åh UVmV, " Ho$d i ^ m¡{VH$ J aOmn yU©P më` mZo_ mUg mÀ` m
Xw : I mMmZme hmo Uma Zmhr. _ mZd Vo b m^ o S>g md Umè` mg _ ñ` m
_ mU g mMm ñd ^ md ~ Xb ë ` mZoM H$_ r h moU ma A mh oV.
ñd ^ md ~ Xb V Zmh r Vmon ` ªV _ mU g mÀ` m Zì ` m Zì ` m
J aOm{Z_ m©U h moV amh U ma A mh oV. Ë` md a Ho$d i EH$_ od
_ mJ ©A mh o. _ mZd r OmV e wÕ, n [ d Ì P mb r n m{h Oo. Ë` m§Zm
n «H$me {Xg yÚ m. Ë` m§ZmA mÜ` mpË_ H$Ñî Q>ç mg e ŠV h moD$
Ú m. Ë` m§Zm g w{e {j V h moD$ Ú m. VaM _ mZd Von wT>À` m
=n|=|¬|¬| =çc= c|ç. ·c|¤==|
|¤a¤|¬¸¬ ¬¬¬=| ¬=¤=|-=|
=u¤|=| ¬=|z m z¬| =¬ ¬==,
c=|-=|¬ ¬||z-= |¬=|¤ ç|¤|z ¬==,
¬cn=|¬|¬| c|oa c=|-=|¬ ç|¤|z
¬== c||¤ c=|-=|¬¸¬ |¬cso|
o|¬|¬ ¬>¤ ¬=|z ç|¬ ¬=¬|= ¬z
c=|=| |¤a¤ m ¤|=| =ç¤|n ? ¬z
|¤a¤ ¬z ¬ c|ç ¬ c=|¬| =n¬:-=|
¤|=|nz s¬ z|ç¤=|¬| a=¬| c¬.'
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
19
¬fn=t=t= f=xtv ¬x¸ ¶tata, a: eta-*t= ¬x¸v f=x ¶tata.
luw u n m
g _ ñ` m§Mmn [ ah ma h moB©b . '
c. + a·¤ =¶n¬ + r¤ ?
VéU m§ZmA g od mQ>VoH$s OJ mV OoH$mh r J ¡a A mh o
Ë` mMm{Zf oY Ho$b mn m{h Oo. A Wm©V VoVg oH$ê$ e H$VmV
n U Ë` m§Zr Voe m§VVm_ ` _ mJ m©ZoHo$b on m{h Ooo. A md mh Z
H$aUoA m{U MMm©H$aUoh oe m§VVm_ ` _ mJ ©A g VmV. ` m
g §~ §Y mV Ë` m§MoH$V©ì ` H$m` h oË` m§Zmg _ Ob on m{h Oo.
` m~ m~ VrV ñd m_ rOt Mmg ëb mA mh o, " _ mUg oXoe m§Vamb m
OmVmV A m{U _ moR>mg §Kf ©H$ê$Z g §n Î mr H$_ md VmV. ŸË` m§À` m
_ ZmV Ë` mg §n Î mr{d f ` r A mg ŠVr {Z_ m©U h moVoA m{U _ J
h ob moH$ åh Um` b mb mJ VmV, h oM A mh oA m_ MoH$V©ì ` . h o
I aoVa H$V©ì ` Zmh r. Vr Va g moZo, ZmUoA m{U _ mb _ Î mm
` m§Mr h md A mh oŸ. I aoH$V©ì ` A mh oA e mA mg ŠVrn mg yZ
Xya amh U o. EH$ ñd V§Ì _ mU yg åh U yZ H$m_ H$aU oA m{U
Ho$b ob oH$m_ B©í d amn ©U H$aUo. '
x. ¤rerurtrIua¿ nar
A m_ MoVéU ^ «î Q>mMma A m{U n ¡e mMmà ^ md n mh yZ
à j wãY h moVmV. g _ mOmV e ¡j {U H$ g §ñWm§V à d oe mg mR>r
n ¡g mA moVmd mb mJ Vmo. ZmoH$ar {_ i d Ê` mg mR>r A Om©d a
d OZ R>od md ob mJ Vo. {e î ` d ¥Î ` m{_ i d Ê` mg mR>r b mM
Ú md r b mJ VoA m{U H«$sS>mg m_ Ý` m§g mR>rÀ` mg §KmV g _ md ooe
ì hmd m` mg mR>rhr n¡ e mMmd mna Ho $b mOmVmo . Ë` m_ w i oVéUm§ Zr
g §VßV h moUog mh {OH$ A mh o.
` m^ «î Q>mMmamMoI aoH$maU A mh oV A m_ MoZoVo. Ë` m§Mm
n «m_ m[ U H$n U m, g MmoQ>r, à o_ , A mñWmA m{U n [ al _ ` m
_ yë` m§d aMm{d í d mg CS>mb mA mh o. A m_ À` m{e j UmVyZh r
h r _ yë` oh Ôn ma P mb r A mh oV. Vr {e j U mVyZ _ wb m§À` m
_ Zm§V éO{d b r OmV Zmh rV.
Voì h mA mOÀ` mVéU m§ZmVr ñd V: b m{Z_ m©U H$amd r
b mJ Vrb . Ë` m§Mr Omon mg ZmH$am` b mb mJ ob . Ë` mZ§Va
Ë` m§Zmg §K{Q>V h moD$Z ^ «î Q>mMmamÀ` m{d amoY mV X~ md {Z_ m©U
H$aVm` oB©b . ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§Zr åh Q>b oA mh o, " {ZaW©H$
J ßn m_ maÊ` mZoH$moUVoh r H$m_ n yU©Vog OmV Zg Vo. h oH$m_
à o_ mZo, g Ë` mÝd of r ~ wÕrZoA m{U A g m_ mÝ` g m_ Ï ` ©mÀ` m
g mø mZoM n yU©Vog OmD$ e H$Vo. Voì h mA mn ë` m_ mZì ` mb m
A md mh Z H$am, Ë` mb mn «H$Q>H$am. ' A mn U 1 9 7 9 g mb r
A mg m_ mV H$m` P mb oh on m[ h b ob oA mh o. {VWb o{d Ú mWu
g §K{Q>V P mb o. Ë` m§Zr g §KQ>Z C^ oHo$b oA m{U {VWë` m
^ «î Q>amÁ` H$Ë` mªH$Sy>Z g Î mm{h g H$md yZ KoD$Z A mg m_ d a
MŠH$ amÁ` Ho$b o. Ë` mZ§Va Ë` m§Zr _ yë` m§Mr ~ yO amI b r
Zmh r åh U yZ Ë` m§Zmg Î mmJ _ d md r b mJ b r, h r J moî Q>d oJ i r.
n U, g §KQ>ZoZoH$m` g mÜ` h moVo, h oË` m§Zr XmI d yZ {Xb o.
ñd m_ rOr åh U VmV, " ñd V: d a {d í d mg A m{U B©í d amd a
J mT>l Õmh oM l oî RËd mMoah ñ` A mh o. Ë` ml Õm§d a R>m_
ah m, g §K{Q>V ì h m A m{U g m_ Ï ` ©e mb r ì h m. H$maU h oM
A mn b oÜ` o` A mh o. '
1o. tr¬+ rtn n+ r
A mOÀ` mA mY w{ZH$ ^ maVmV Ord ZmMoà Ë` oH$ j oÌ
amOH$s` H$mad m` mA m{U g §~ §{Y V {d Mmag aU r ` m§À` m
g §g J m©Zo J «mg b o A mh o. Ë` m_ wi o A mO Mr Vé U { n T>r
amO H$maU mn mg yZ Xya amh ÿ e H$V Z mh r . Vr amO H$s`
{d Mmamn mg yZ A {b ßV amh ÿe H$V Zmh r. I aoVa Ë` m_ wi o
Ë` m§ZmamOH$s` ì ` d ñWm§MmA ä` mg H$aVm` oVmon U g {H«$`
amOH$maUmV H$m` ©aV h moÊ` mZo ` mA ä` mg mVh r ~ mY m` oVo.
Ë` m§Zr A mn b o{e j U n yU ©P më ` m{e d m` amOH$maU mV
g {H«$` n Uo^ mJ KoD$ Z` o. Ë` m§Zr amOH$maUmMmEH$ ^ mJ
åh UyZ d J mªd a ~ {h î H$ma Q>mH$Ê` mÀ` m_ mo{h _ oVh r g h ^ mJ r
h moVmH$m_ mZ` o. H$mob H$Î mm{d Ú mn rR>mMo_ mOr Hw$b J wê$
Á` m§ZmQ>m` J a A m°\ $ ~ |J m°b A g oåh Q>b oOmVo, Ë` m§Zr
ñd mV§Í ` n yd ©H$mi mV A e mM EH$m~ {h î H$mamÀ` mà g §J r
A mn ë` m{d Ú mn rR>mVë` m{d Ú mÏ ` mªZmA S>d b oh moVoo. Vo
åh U mb oh moVo, _ b mCÚ mÀ` m ^ maVmV Ho$d i A S>mU r
b moH$ ah mV A mh oV A g o{MÌ n h m` MoZmh r.
O~ m~ Xma amOH$maUr Zo VmqH$d mI am_ w Ëg Ôr hmo Ê` mg mR>r
CÎ m_ Mm[ aÍ ` mMr ~ m§Y U r H$aU oA md í ` H$ A g VooA m{U
Ë` mg mR>r Mm§J ë` mà {e j UmMrh r J aO A g Voo. Ë` m_ wi oM
ñd m_ rOt Zr A mn ë` mXoe mVë` m^ md r ZoË` m§ZmCÔoe yZ A g o
CX²J ma H$mT>b oh moVoH$s, ZoVmh moÊ` mA mY r à Ë` oH$ VéUmZo
à o_ n yU ©d mJ U yH$ A m{U _ mU g m{d f ` r A mXa ` mJ wU m§Mr
Omon mg ZmHo$b r n m{h Oo. OJ mb mA mO Mm[ aÍ ` h d oA mh o.
OJ mb mA mO {Z: ñd mWu A m{U g _ mOm{d f ` r à I a à o_ mMr
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
20
¬r¤t¬tv vt: ¬x¸ … e¬u. -*:t. raal. ¬t¬¬.
luw u n m
^ md Zm~ mi J U mè` mb moH$m§Mr J aO A mh o. Ë` mà o_ m_ wi o
~ mob b ob mà Ë` oH$ e ãX h m_ oKJ O©Zog maI mR>aVmo.
A m_ Mr VéU {n T>r Xoe mVb r J [ a~ r A {U A k mZ
{d e of V: J «m_ rU ^ mJ mVrb A k mZ ` m{d f ` rh r VH«$ma
H$arV A g Vo n U , h r pñWVr ~ Xb m` b m g wÕm H$R>moa
n [ al _ m§Mr J aO A mh o. Ë` mg mR>r e oVr ì ` d g m` mb mVg oM
J «m_ rU ^ mJ mV Ho$ë` mOmU mè` mb h mZ _ moR>ç mCÚ moJ m§Zm
{d k mZ A m{U V§Ì k mZmMm A mY ma Ú md m b mJ ob .
A mn ë` mb m J «m_ rU ^ mJ mV Omd o b mJ ob . A mn ë` mb m
A mn ë` mg mo` r A m{U A mam_ ` m§MmË` mJ H$amd mb mJ ob .
{VWoOmD$Z {e j U g §ñWm H$mT>mì ` m b mJ Vrb . J «m_ rU
OZVob m _ yë` mY m[ aV {e j U mMo _ h Î d n Q>d yZ Ú md o
b mJ ob . Y _ m©VrV n a§Vw A mÜ` mpË_ H$ _ yë` m§Zr ` wŠV
{e j U md a ^ a Ú md m b mJ ob . MoÞB©V A e mM à oaU oVyZ
{d d oH$mZ§X EÁ` wHo$e Z g mog m` Q>r ñWmn Z P mb r A mh o. ` m
g §ñWoMoe mi m§MoOmi oJ «m_ rU ^ mJ mV {d U b oJ ob oob oA mh o.
Ë` m Y Vud a A mn ë` mb m H$m_ H$amd o b mJ ob . A e m
à H$maÀ` m Y m{_ ©H$- g m_ m{OH$ g §ñWm Cä` m H$amì ` m
b mJ Vrb . _ h mË_ mJ m§Y r A m{U ñd m_ r {d d oH$mZ§X ` m§À` m
{e H$d U wH$sMm g I mob A ä` mg Ho$ë` mg A g o Cn H«$_
H$g oam~ d md oV ` md a A mn U Mm§J b oH$m_ H$ê$ e Hy$.
` md a ñd m_ r {d d oH$mZ§X H$m` åh U VmV VoEoH$m, " ` m
Xoe mMoA Y : n VZ P mb oA mh oh oZŠH$s. n U , Vo` mXoe mMm
n wÝh mCX` h moÊ` mg mR>rM P mb ob oA mh oA m{U h mXoe n wÝh m
CÞV h moB©b Voì h mg maoOJ {d ñ_ ` M[ H$V h moU ma A mh o.
A g oKS>ob Voì h mn m{d Í ` A m{U B©í d amd arb ÑT>l ÕoZo
n wZrV P mb ob oh OmamoñÌ r - n wéf J [ a~ m§{d f ` rÀ` mVrd «
H$i H$i rZo n «o[ aV h moD$Z Vg oM Ë` m_ wi o {Z_ m©U P mb ob o
_ Zmo~ b g mo~ V KoD$Z Xoe mÀ` m{d {d Y ^ mJ mV OmVrb . Vo
Xo e d m{g ` m§ Zm_ w ŠVrMm_ § Ì Xo Vrb . _ XV H$aVrb . g m_ m{OH$
OmJ ¥VrMr VÎ d og m§J Vrb A m{U g _ VoMm_ §Ì h r XoVrb .
11. o-¤r ¤rtar+ s ¬r
A mn ë` m VéU m§Zm h o H$i b o n m{h Oo H$s, ~ h wg §» `
^ maVr` J «m_ rU ^ mJ mV, O§J b m§V A m{U S>m§oJ aXè` mV
ah mV A g VmV. Ë` m_ wi oM ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§Zr ^ md r
qh XwñWmZ h m ` mM b moH$m§Zr ~ Zb ob m A g ob h o b j mV
KoÊ` mMm A mJ «h Ho$b m A mh o. Vo åh U VmV, " Zd m ^ maV
e oVH$è` m§À` m Hw${Q>am§VyZ, H$moù ` m§À` m, M_ ©H$mam§À` m
A m{U g \ $mB©H$m_ J mam§À` mP mon S>ç m§VyZ g mH$ma h moD$ Ú m.
XwH$mZXmam§À` m XwH$mZmVyZ, Mh md më` m§À` m ^ Å>` m§Od i
Ë` mb m CJ d y Ú m. h m n wamVZ Xoe H$maI mÝ` m§VyZ,
~ mOmam§VyZ A m{U _ §S>ç m§VyZ OmJ m h moD$ Ú m. O§J b m§VyZ
A m{U Cn d Zm§VyZ, S>m|J am§VyZ A m{U n d ©VamOt VyZ OmJ m
h moD$ Ú m.
1¤. aur un
g m_ m{OH$ g od m H$m H$amd r? A g mh r à í Z A ZoH$
VéU A ZoH$Xm {d MmarV A g VmV. ñd m_ rOt Zr Va ` m
g od ob mn a_ moÀM _ h Î d {Xb ob oA mh o. BVam§Mo^ b oH$aU o
h r Xod n yOmM A mh oA g oVoåh U VmV. Ë` m§Zr A e mVéU m§Zm
{Xb ob o Mn I b CÎ ma A g o A mh o, " Vwåh r Vw_ À` m
Xoe ~ m§Y d m§d a à o_ H$aVm H$m? Va _ J Xod mÀ` m e moY mV
Vwåh mb mA Ý` Ì OmÊ` mMr J aO Zmh r. A mn ë` mXoe mVb o
J ar~ , d §{MV A m{U Xw~ i ob moH$ h oM Xod Zmh rV H$m?
n {h ë` m§Xm Ë` m§MrM n yOm H$am` b m H$m` h aH$V A mh o?
Vwåh r A e r n yOm A Wm©V g od m Ho$b rV Va Vwåh r EH$h r
Y _ ©J «§W Z d mMVmn [ an yU ©Y m{_ ©H$ P mb mA g og _ Om. _ J
Vwåh mb m_ §{XamV OmÊ` mMrh r J aO Zmh r.
" h ob j mV R>od mH$s, g d ©g §J n [ aË` mJ A m{U g od mh oM
A mn b o amî Q´>r` A mXe © A mh oV. ` m J wU m§Zm Mm§J ë` m
_ mÜ` _ mVyZ à ^ md r[ aË` m {d H${g V H$am _ J n wT>MoH$m` ©
h moV amh rb H$maU Ë` mVM _ wŠVr g m_ md b ob r A mh o. '
` mà H$aU mMmg _ mamon H$aVmZm_ r A mOÀ` mVéU m§§Zm
A mJ «h mZo H$mh r g m§J y BpÀN>Vmo. Ë` m§Zr XaamoO ñd m_ r
{d d oH$mZ§Xm§Mr XmoZ n wñVHo$ d mMb r n m{h OoV. EH$ A mh o
b oQ>g ©A m°\ $ ñd m_ r {d d oH$mZ§X A m{U Xwg aoA mh ob oŠM>g ©
\ «$m°_ H$mob §~ moQw>A ë_ moam. ` mn wñVH$m§À` m{ZË` d mMZmZo
Ë` m§À` m {d Mmam§Zm Mmb Zm {_ i ob . Ë` m§Zm
Ü` o` à mßVrg mR>r A md í ` H$ A g oOrd Z OJ Ê` mMr à oaU m
{_ i V amh rb . Ë` mVyZ Ë` m§À` mì ` pŠV_ Î d mb m n [ an yU ©Vm
b m^ ob A m{U g _ mOmb mh r _ XV {_ i ob . Zd m à H$me
{Xg o b . Ÿ
* * *
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
21
¬r¤t¬t= ¬r¤t¬ *tcat a: ¬pt=t= ¬pt= *tca.
uì» l=m 
¤urutur . ¤tnr wrIn uI+ ¤r
ñd m_ r ~ wY mZ§X
_ mZd Vob m A m{U {VÀ` m ^ {d Vì ` mb m XrK©H$mi
n [ aU m_ H$maH$ R>aob A g od i U XoU mè` mJ moï >rV ` m¡d Z h m
EH$ e pŠV_ mZ KQ>H$ A mh o.
Omo _ mZd Vob m A mH$ma XoV
A g Vmo. ` m VméÊ` mMr
à {H«$` m XmoZ n «H$mam§Zr g wé
A g Vo. EH$ à H$ma A g Vmo
n [ ad V©Zr` Va Xwg am
A g Vmo {MaH$m{b H$.
d ¡` {ŠVH$ A m` wî ` mV _ mU yg
g d ©n «H$maÀ` m A d ñWm§VyZ
OmV A g Vmo. Vmo VéU
A g Vmo A m[ U A mn ë` mb m
n [ ad V©ZmÀ` m n «{H«$` oVyZ
Om` Mo A mh o h o Ë` mb m
g _ Oon ` ªV Vmoà m¡T>P mb ob m
A g Vmo. ~ KVm~ KVmVmod ¥ÜXh r h moVmoA m{U EH$ {Xd g
Vmo` m OJ mVyZ OmVmo. h r I oXOZH$ à {H«$` m` m¡d ZmÀ` m
{MaH$m{b H$ A m{U e mí d V A d ñWob m_ mÌ ~ m{Y V H$arV
Zmh r. H$moU rh r _ Zwî ` H$m` _ VéU Zg Vmo. n U ` m_ mZd r
OmVrMmEH$ _ moR>m{h ñg mZoh _ rM VéU A g Vmo.
` m¡d ZmMo g d m©V _ moR>o ~ b ñWmZ A g Vo
e pŠV_ mZVm, ` wd H$m§Zm A {Y H$ma Zg Vmo n U Ë` m§À` m
g m_ Ï ` m©VyZ A {Y H$ma {Z_ m©U h moVmo. VéU n U h o
~ o{e ñVrV n Q>mB©V A g Vo
n U , ` m¡d Z åh U Oo Ho$d i
~ o{e ñV A g o g _ rH$aU
_ m§S>Vm ` oV Zmh r. _ ZmV
A mU ë` mg ` m¡d ZmV A e r
Om{Vd §V {e ñV ~ mU d Vm
` oVo H$s Ord ZmÀ` m A Ý`
H$moU Ë` mM A d ñWoV Ve r
~ mU d Vm` oU ma Zmh r. ` m¡d Z
åh U Ooe h mU n U Zì h on U
` m¡d Z åh U Oo d oS>on U m
A g oh r g _ rH$aU C{MV
R>aV Zmh r. H$maU
^ yVH$mi mV A mn U
` m¡d ZmVyZh r e h mU n U \ w$b b ob o n m{h b ob o A g Vo. h r
B{Vh mg mVb r d ñVwpñWVr A mh o. ` m¡d Z Zmd mÀ` m ` m
à {H«$` oMm [ d Mma, A ä` mg A m{U qMVZ H$aU mè` m
H$moU mb mh r h o{d g ê$Z Mmb U ma Zmh r H$s ` oe y {¼ ñV,
e §H$amMm` ©, {d d oH$mZ§X A g o OJ mV g d m©V ~ w{Õ_ mZ
R>ab ob o_ h mË_ oOJ mb mh b d yZ g moS>U maoA m{U g d mªZmJ w§J
=n| n|m =| ç| qm  c¤| n|m =| c|ç m | ¬| m |¤|=|ç| =m |z|c=m 
m |s c|m ¬ c=¬. =| n|m =¬| c|a¬ m ¬ ¬ c¤|z =n|=| nc|¬c (¬c¬c
¬ ¬c¿¢¸ ç nm |s ¤|s¬ ç|¬. ¬ nc|¬ m =z|¬ =¤|cm  ç|¬.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
22
¬pt= ¶v ¬* e…otv =¸¬ ¬t¶.
uì» l=m 
H$éZ g moS>U maoH$m` ©g §n d yZ d ` mMr Mm{i e r J mR>m` À` m
A mVM H$mi mÀ` m n S>Ú mA mS> J ob ob o h moVo. h o _ h mË_ o
A _ a A m{U H$mb mVrV R>ab ob oA mh oV. n U h oZmH$maVm
` oU ma Zmh r H$s Ë` m§À` m H$mi mV Vo ` m¡d ZmMoM
à {V{Z{Y Ëd H$arV h moVo. A mn ë` mb m h oh r {d g éZ
Mmb U ma Zmh r H$s, _ mZd VoÀ` m ` m à o{f Vm§Zr EH$m
d oJ ù ` m à H$mamZo H$m h moB©Zm n U ` m OJ mVë` m ` wd m
e pŠVMm A m{d î H$ma KS>{d b m h moVm. OJ mVb o VéU
Ë` m§Zm A mn b o åh U y e H$VmV A m{U Ë` §mÀ` mH$S>o n mh ÿZ
Var ` wd md ñWm åh U Oo A n [ an Šd Vm qH$d m ` wd md ñWm
åh U Oo~ oO~ m~ Xman U mA g oA mn U ZŠH$sM åh U ye H$V
Zmh r. n U d ` ñH$am§à _ mU oM VéU mV n [ an Šd VoMmA mT>i
Og m h moV A g Vmo Vg m A n [ an Šd VoMmh r h moÊ` mMr
e Š` VmA g Vo. ` m~ m~ VrVh r XmoKmV \ $mag m\ $aH$ H$aVm
` oV Zmh r. EH§$XarV ` m J wU m§À` m A mY mao ` wd md ñWoMr
ì ` m» ` mH$aU oA d KS>A mh o.
J §_ VrMm^ mJ A g mH$s ` wd mOJ VmV A g oà o{f V Og o
_ m¡OyX A mh oV Vg o` mM ` wd m{d œmV {h ßn rg wÜXmA mh oV.
` mXmoZ Q>moH$m§_ Ü` o` mOJ mMo` wd m{d œ g m_ md b ob oA mh o.
` wd me pŠVÀ` m` mXmoZ Q>moH$m§Xaå` mZ H$mh r g §~ §Y A mh oV
H$m? EH$ Q>moH$ A mh o Í mmË` m§M§ Va Xwg a§ Q>moH$ A mh o
{h ßn t M§. ` mà í ZmM§CÎ ma A à Ë` j n U oXoVm` oV§. A mO
` oe y{¼ ñV añË` md éZ Mmb m` b mb mJ b oVa h o{h ßn rM
Ë` m§MoCËg mh r A m{U {Zð >md mZ A Zw` m` r ~ ZVrb . A mO
ñd m_ r {d d oH$mZ§X h ` mV A g Vo Va S>mì ` m {d MmamMo
b moH$M A mY r Ë` m§M§ _ mJ ©Xe ©Z ¿` m` b m A mb o A g Vo
A m{U Ë` §mZrM ñd m_ rOt H$Sy>Z à oaU mKoVb r A g Vr Va
H$moU mb m Zd b d mQ>b § Zg V§. ñd m_ rOr S>md oh r Zì h Vo
A m{U COd oh r Zì h Vo. Ë` §mMm e mí d V g Ë` md a {d œmg
h moVm. Oog d ©ì ` mn r A m{U ^ md mVrV A g V§.
aanrnr + r¤ ¶u?
H«$m§Vr KS>{d Ê` mg mR>r X` m~ wÜXr A m{U g yk n U m` m§Mr
J aO A g Vo. VmoM {VMm n m` mh r A g Vmo A m{U
~ b ñWmZh r A g Vo. J S>X A §Y mamV à H$me XmI d U mam
{Xd m ñd V: à Ád {b V A g md m b mJ Vmo. n U Oo b moH$
A §Y mamVb o Xrn ñV§^ h moÊ` mEod Or Omi n moi H$arV
g wQ>VmV Vob moH$ _ mJ ©Xe ©H$ Z R>aVm{d Üd §g H$ R>aVmV.
Voì h m OJ mb m ~ Xb Ê` mg mRr A mY r ñd V: b m ~ Xb b o
n m{h Oo. Á` m§Zm ` mMr OmU rd P mb r Zmh r Vo H${WV
H«$m§{VH$maH$ ñd V: M {Z_ m©U Ho$b oë` m {n §Oè` mV
A S>H$b o. Á` mÀ` mVyZ Ë` §mMr H$Y rM g wQ>H$mP mb r Zmh r.
Ë` m_ wi oM A mn U EH$ Xw: I X {MÌ g Ü` mn h mV A mh moV.
Á` mV H$mb Mr H«$m§Vr h oM A mOMo{Z{h V ñd mW©~ Zb o
A mh o. Vg oh moD$ Z` o` mg mRr g VV g Ë` mMr H$mg Y ab r
n m{h Oo.
` wd md J ©Zoh _ rM n «ñWm{n V ZrVr_ yë` m§Zm{d amoY H$arV
A g Vmo. g X²J wU m§À` mà M{b V g §H$ën ZmZmH$maV A g Vmo.
Vmo Zoh _ rM n ŠŠ` m P mb oë` m ì ` d ñWm§Zm A mì h mZ XoV
A g Vmo. OwÝ` mb moH$m§Zm` mMr ^ rVr d mQ>V A g Vo. Ë` m§Zr
OoOn b oA mh o, Á` mMr Ë` m§Zm^ rVr d mQ>Vo, Á` mMoË` m§Zm
d md S>oA mh o. Ë` mg d mªÀ` m{d amoY mVM ` wd md J ©C^ mah mV
A mh oh o~ KyZ d ¥ÜXm§ZmH$mi Or d mQ>V A g Vo. n U ` m
^ rVrb m Xwg amh r EH$ H$moZ A g Vmo. h o VéU Á` mMr
Ë` m§ZmJ aO A mh oVoM ZmH$maV A mh oV ` mMr Ë` m§ZmqMVm
d mQ>Vo. g mao H$mh r Zî Q> H$arV Mmb b ob o A m{U d mT>V
A g b ob o~ KyZ d ` ñH$mam§Zmh þah þa d mQ>m` b mb mJ Vo. n U
` m OwÝ` m OmU Ë` m b moH$m§Zr EH$ J moï > b j mV R>od b r
n m{h OoH$s, ` wd md J mªÀ` m` mà d ¥Î mrb mh r H$moR>oVar ~ §Y Z
A g Vo. ` m ` wd H$m§_ Ü` o d arb {d Üd g §H$ d ¥Î mrg mo~ VM
=|z m |ç| ¬¤c m z|¬ ¬|===
c||¤ n|o¬ c=== nu¸¬
n==m |z|¬| çzçz n|c|==| =|=¬.
¤¤ =| ¬==| ¬|¤c=| =|m |¬| qm 
=|= =a|¬ on=| ¤||ç¬ m |, =n|
n=|-=| =| nnc||=|ç| m |o¬z| nc¬
c=¬. =| =nm |=c= nz|=
|ncn=m  nc||=|n¬¬ c=z|ç| qm 
¤Š¬| c=¬.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
23
f¬u¬ -¶¬¬ ¬nt:¬v n*¬çt: ¶t¤.
uì» l=m 
Xwg arh r EH$ e ŠVr A g Vo. d mXi mg mo~ V e m§VVmA g Vo.
Vg o ` wd H$m§À` m g J i o H$mh r CX²Üd ñV H$aÊ` mÀ` m
{d Mmamg mo~ V H$mh r {Z_ m©U H$aÊ` mMmh r J wU d g V
A g Vmo.
¤u+  . + r¶ì ant¤r, + r¶ì ¶Š+ 
` wd H$ åh U Ooà j wãY A g oh r H$mh r åh U Vm` oV Zmh r.
Vg mH$mh r {Z` _ h r Zmh r. ` wd H$mV H$moU Vrh r à {V{H«$` m
Vrd «VoZo {Z_ m©U h moVo A g oh r Zmh r. I ao A mn U {d Mma
Ho$b mVa A g ob j mV ` oB©b H$s, ` wd H$m§BVHo$ I i I i yZ
H$moU rh r h g y e H$V Zmh r. ` wd H$ åh U Oo A mJ , ` wd H$
åh U Oo~ mê$X A g oh r åh Q>b oOmV A g Vo. n U ` wd H$m§Zr
_ Zmd a KoVb o Va Vo ^ md Zm§Mmh r g §J «h h moD$ e H$VmV.
EH§$XarV ` wd H$ h oH$Y rM A g Ë` mMoJ wb m_ h moV Zmh rV.
Vo g Ë` mMm n mR>n wamd mh r H$arV Zmh rV A m{U Ë` mg mR>r
H$m` ©h r H$arV Zmh rV. VéU m§À` m H$mh r {d n arV
d mJ Ê` mMr Ë` m§Zm OmU rd H$éZ {Xb r Va Vo A mn b r
d V©U yH$ Vod T>ç mM VËn aVoZo~ Xb VmV g wÕm.
h oh r b j mV R>od b o n m{h Oo H$s Mm§J ë` mg mR>r Ord Z
g _ {n ©V H$aÊ` mMr d oi ` oVo Voì h m Ë` mn mg yZ H$mh rh r
\ $m` Xmh moV Zg b mVar Ho$d i VéU M H$g ë` mh r A Q>r
Z Kmb VmqH$d m~ h mU oZ g m§J VmË` mg mR>r CËñ\ y$V©n U o
n wT>o` oV A g VmV. Ooì h mXoe g §H$Q>mV A g Vmo, A Ý` m`
d mT>Vmo, XS>n e mh re r _ wH$m~ b m H$aÊ` mMm à g §J ` oVmo
Voì h mVéU M {Z[ ^ ©S>n U on wT>o` oVmV.
OJ mVë` m {d {d Y Xoe §mV XS>n e mh re r g m_ Zm
H$aÊ` mMm à g §J A mb m, A mVë` m A m{U ~ mh oaÀ` m
Xh e Vre r g §Kf ©H$aÊ` mMr d oi A mb r Voì h mVoVog _ mO
h mb A n oï >m, h m¡VmËå` A m{U A p½Zn arj oVyZ J ob o. Ë` mg d ©
A Zw^ d mVyZ OwÝ` m {n T>rVë` m b moH$m§BVHo$M VéU m§Zmh r
Vmd yZ g wb mI yZ {ZKmd o b mJ b o A mh o. A mn ë` m
_ mV¥^ y_ rÀ` mñd mV§Í ` mÀ` mb T>ç mV d ¥ÜX§mBVHo$M VéU h r
A h _ h {_ Ho$Zo b T>b o A mh oV. _ mZd r OmVrb m A mn ë` m
k mZmÀ` mA m{U g m_ Ï ` mªÀ` mH$j mé§Xmd Ê` mg mR>r Vg oM
{Zg J m©d a _ mV H$aÊ` mg mR>rh r g §Kf © H$amd m b mJ b m
A mh o. Ë` mg §Kf m©Vë` mh mS>o{n MyZ H$mT>U mè` mOrd KoÊ` m
H$ï >mVyZ g d mªà _ mU oM VéU h r J ob ob mA mh o.
n a_ oœamMm e moY KoÊ` mg mR>r, g Ë` mMm
A m{d î H$ma ì h md måh U yZ ` mM VéU m§Zr g d ©ñd mMmË` mJ
H$éZ XmamoXma ^ Q>Hy$Z H$mh r {_ i d b o A mh o. VoM
g _ mOmb m{Xb ob oh r A mh o. ` mMr \ $mae r Zm|X B{Vh mg mV
P mb ob r Zg b r Var ` mH$m_ mg mR>r VéU m§ZrM ñd V: b m
g _ {n ©V Ho$b ob oA mh o. Xag mb h OmamoVéU A m{U VéU r
Cƒ Ü` o` mg mR>r ñd V: b mg _ {n ©V H$arV A g VmV A m{U
_ moR>ç m {e ñVrV CXmÎ m Ord Z_ yë` m§Mm _ mJ mod m KoV
CËg mh A m{U g mh g ` m§MoXe ©Z KS>d rV A g VmV h oVa
A mn U {d {d Y Xoe m§V n h mVM A mh omV.
` wd H$m§À` m EH$m J Q>mÀ` m J ¡ad mJ U wH$sd éZ g mè` m
` wd H$m§H$S>oZH$mamË_ H$ Ñï >rZon mh U oH$mh r C{MV R>aU ma
Zmh r. EH$md J m©ZoVmoS>\ $moS>A m{U Omi n moi rMr ^ y{_ H$m
KoVb r Va g _ mOmVb mg mam` wd md J ©M ~ oO~ m~ Xma A m{U
qh g mMmar A mh oA g og _ rH$aU _ m§S>U o` mo½` R>aU ma Zmh r.
` m¡d ZmMm h m A m{d î H$ma d mñVd A mh o. n U Ë` mH$S>o
VwQ>H$n U on mh ÿZ Mmb U ma Zmh r. Ë` mH$S>oh mM ` m¡d ZmMm
=nm |-=| qm | =c|-=|
=zn|=¤m |n>¬ =|==| =nm |m s
¬m |z|c=m  g=|¬ ¤|ç¤ m |ç| s|¬¬
oz¤|z ¬|ç|. qm | n=|¬ ¬|s¤ |s
c||¤ ¬|a¤|a|¬| ¬¸|=m | u¬=| ¬z
==|¬|¬=| =|z| =n|n=¬ n¬n|nc|z
c||¤ |ç=|¬|z| c|ç c= ==|m z¤
=|s¤ =|== oz¤|z ¬|ç|. =|n¬|¬| ç|
c||n¤m |z n|=¬n c|ç. ¤¤ c=|m s
¬cm ¤¤ ¤|縬 ¬|=¤|z ¬|ç|. c=|m s
ç|¬ =|n¬|¬| c||n¤m |z =礸¬ç|
¤|縬 ¬|=¤|z ¬|ç|. c=|=| c=|¬n|=
==¬¸¬ç| ¬|=¤|z ¬|ç|. c=|m s
=|¬n| ==m ¬|-=| n|o|-=| n|m =¬|
qm  ¬|= =礸¬ ¤||ç= ¤||ç¬.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
24
¬a¬t ¬ ¬t=¬ a: ¬l*=t¬t r¤¤t=¬ ¬tnt ¤a.
uì» l=m 
A m{d î H$ma åh U yZh r n mh ÿZ Mmb U ma Zmh r. Ë` mb m
A _ mZd r` g _ OyZh r ^ mJ U ma Zmh r. Ë` mH$S>o _ mZd r
g §ñH¥$VrÀ` md mT>rÀ` mà {H«$` oMmEH$ ^ mJ åh U yZ n m{h b o
n m{h Oo. h r d mT> _ mZd mÀ` m {d H$mg m{d f ` r g me §H$
H$aU mar A mh o n U {VMr EH$ n «{H«$$` m A mh o h o g _ OyZ
KoVb on m{h Oo.
g Ü` mOJ mV EH$ d oJ i r à {H«$` mOmar A mh o. {VÀ` mV
_ wb o A mn ë` m A mB©~ mn mÀ` m V§VmoV§V à {VH¥$Vr ~ ZV
Mmb b r A mh oV. Zmh rVar H$moU m b w§½` mg w§½` m§À` m n moQ>r
à o{f V OÝ_ mb m` oVM Zg VmoA m{U Vg mVmoA mb mZmh r
Var OJ mb m A mü ` ©d mQ>V Zmh r. Ë` m_ wi o A mOMo OJ
Og oA mh oVg oM ` wd H$h r A g U ma A g og d mªZr J ¥{h VM
Y ab ob oA g Vo. n a§Vwd ` ñH$m§Zr ` wd H$m§Moà í Z {H$aH$moi
qH$d mVH$b mXy n ÜXVrZo{d MmamV KoVmH$m_ mZ` oV. Vr
EH$ b mQ>A mh o. b mQ>H$Y r Mm§J b r qH$d md mB©Q>Zg Vo.
Vr EH$ Z¡g {J ©H$ e ŠVr A g Vo. Vr e ŠVr n [ ad {V©V
H$aU mam Mm§J b m [ H§$d m d mB©Q> A g Vmo. g wg mQ>n U o d mh V
OmU mè` m ZXrn mg yZ A mn ë` mb m d rO A m{U à H$me h r
à mßV H$aVm` oV A g Vmo. VéU d J ©h oA g oM EH$ g m_ Ï ` ©
A g Vo .
~ aoM d ` ñH$a b moH$, A mn U Va A mn ë` mVméÊ` mV
A g oZì h Vmo, A e md mB©Q>g d ` rh r A mn ë` mb mZì h Ë` m
A g og VV åh U V A g VmV. VéU åh U Ood mB©Q>M A g m
Ë` m§Mm ^ md A g Vmo. n U OJ mÀ` m B{Vh mg mMm
{Z: n j n mVrn U o_ mJ mod mKoD$Z Ë` mMo{d ûc of U Ho$b oVa
A g o b j mV ` oB©b H$s ` m _ mZd Von wT>o C^ o am{h b ob o
{Za{Zami on oMà g §J VéU m§À` mn oj md ` ñH$m§_ wi oM {Z_ m©U
P mb ob oA mh oV. VéU m§Zm Zì ` m J aOm A m{U Zd r _ yë` o
` m§À` md a A mY mab ob r g §ñH¥$Vr h d r A g Vo. n U Ë` m§Zm
Vr d mag måh U yZ {_ i mb oë` mg §ñH¥$VrVyZ {d H${g V h moU o
A n o{j V A g Vo. OwZr g §ñH¥$Vr Zì ` m _ yë` m§Mr J aO
^ mJ d V Zg Vo. h m{VMmXmof A g Vmo. Vr _ yë` oA m{U Ë` m
Zì ` mJ aOm§MmaoQ>m_ moR>mA g Vmo. Ë` mn wT>og §ñH$¥VrMmaoQ>m
{\ $H$m n S>Vmo.
d ` ñH$am§Zr T>m§oJ ~ mOr n Md yZ {Vb m g §ñWmË_ H$ én
{Xb §A mh oA g mVéU m§MmA mj on A g Vmo. VmoZmH$maU §h r
h r EH$ T>m|J ~ mOrM R>aVo. ` m _ moR²>ç m b moH$m§Zr amï ´>r`
g Ý_ mZ g wa{j VVm A m{U EH$mË_ Vm ` m§À` m Zmd mZo
Xoe mb m A g §ñH¥$V én A mU b ob o A g Vo. Ë` m§Zr
g §ñH¥$VrÀ` m Zmd mZo Cn ^ moŠVmd mXmb m g m_ m{OH$ én
{Xb ob oA g Vo. OJ mVb og J i og §Kf ©, Xoe mXoe mVb r ` wÜXo,
J Q>mJ Q>mVb r _ mam_ mar, A e mg mè` m_ mZd mb m^ «ï >H$éZ
H$_ rn U mA mU U mè` mg mè` mJ moï >r d ` ñH$mam§ZrM {Z_ m©U
Ho$b oë` m A g VmV. h oM _ moR>o b moH$ VéU m§À` m
H$m_ e ŠVrb mh r ì ` mn mamMoén XoVmV. OJ mVb mOm{h amV
ì ` d g m` ZrQ>n m{h b mVa ` mMoà Ë` §Va ` oB©b .
A g o{d f mar ~ rO n oab oA g ob Va n rH$ H$g b o` oU ma
A mh o? H$mQ>oar P wS>n mb mH$_ i H$g ob mJ ob ? ` mMmA W©
A g mh r Zmh r H$s g maoM à m¡T>b moH$ T>m|J r A mh oV. A mn b m
{d Mma ~ Xb md m, amh U r ~ Xb md r. A g m {d Mma
H$aU maoh r A ZoH$ à m¡T>A mh oV. n U Ë` m§Mm{d Mma A m{U
H$m` ©` m§Mmà ^ md OmU d V Zmh r. H$maU Ë` m§À` mg maI m
{d Mma H$aU mao H$_ r A g VmV. ~ h þg §» ` b moH$ Ë` m§À` m
{d amoY mV A g VmV. * * *
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
25
¬t-=f*~*t¬ ¶t r¤fŠaf*+ t¬tvt ¤t¤t ¬t¶.
znzw
A mR>d m Ë` m g §ñWm{ZH$mMm {H$ñg m! Q>moH$mMm
Bh d mXr A g b ob m Vmo g §ñWm{ZH$ _ y{V©n yOoMm H$Å>a
{d amoY H$ h moVm. ñd m_ rOt Zr Ë` mÀ` mM Xa~ mamV Q>m§J b ob r
Ë` mMrM Vg ~ ra _ mJ d b r. g maon mh mVm` V.
à Y mZOr, A g og _ moa ` m. Oam` mVg ~ rard a Ww§H$m
~ Ky! à Y mZOr XMH$b o. amOmÀ` mVg ~ rard a Ww§H$m` M§?
Voh r amOmñd V: g _ moa A g VmZm? ^ b V§M! amOmÀ` mh r
S>moù ` m§V amJ mMr N>Q>m Vai b r.
A ao? Vwåh r Ww§H$V Zmh rV? _ J Xwg ao Hw$U rVar n wT>o
` m.
+ rn ¤a ¤nrt?
e od Q>r amOmM åh U mb m, ñd m_ rOr, A g oH$g oe Š`
A mh o? _ mÂ` m Vg ~ rard a Ww§H$m` b m g m§J Vm` ? Voh r
_ mÂ` mV Xa~ mamV? H$m` \ $aH$ n S>Vmo? {ZOud Vg ~ ra
Va A mh o! ñd m_ rOr!
A h mo, n U Vr _ mP r Vg ~ ra A mh oZm. _ mP §{MÌ
H$mT>b §` Ë` mV. Xa~ mè` m§À` mÑï >rZoË` mV _ rM A mh o.
{VÀ` md a Ww§H$U §åh U Oo_ mÂ` md a§M Ww§H$U §! H$moU H$g m
H$m` n wT>o` oB©b ? {e d m` Vwåh r g §Ý` mg r. _ mP oA {VWr.
_ mÂ` mM K ar ` oD$Z _ mÂ` mM Vg { ~ ar d a Ww§H$m` b m
{e H$d Vm` , h m_ mP mA n _ mZ Zmh r H$m?
A J Xr ~ amoã~ a ~ mob b mV amOo! A mVmOamh oM VÎ d
_ y{V©n yOob mb md mn mh ÿ, ñd m_ rOr åh Umb o.
Xwg è` mM j U r amOmÀ` mS>moŠ` mV à H$me n S>b m! _ yVu
Oar {ZOud A g b r Var Vr Xod mMr _ yVuA g Vo. ^ m{d H$mÀ` m
Ñï >rZoË` mV n a_ oí d aM A g Vmo. Vmo_ y{V©Mr Cn mg ZmH$aV
Zg Vmo, Va _ y{V©_ Y rb B©í d amMr Cn mg ZmH$aV A g Vmo.
_ yVu h oB©í d amMoHo$d i à VrH$ A g Vo. g m_ mÝ` _ mUg m§Zm
e+  + Iauìn ¤¸n . turnì Iuu+ rna
{ d H«$_ ES>Ho$, ZJ a
==| qm | n|n¬|¬ m |== =n|=|
|nnm |¬c|¬ sc|çz¤ o|n= n|c¬.
=n|=|¬| ç c|¤==| m |a|¬==|¬ ¬cç
¬z c|c||-=| m |a|¬==|ç| |m c=m 
c==|縬 c|cm  c== c||¤ |m c=m 
=c|zm |縬ç| c|cm  =c|zm  ç|¬.
¤z¬ c=|¬| m c| |¬cna |¬|¤m =
cc=|c= =|m |-=| =|u| =|z= ¬|ç|, n|
¤z|m |c|-=| qçn|c|¬ =|m |-=| ¤_|¬|
¬|=c¸= m =| ¬|ç|. =|m |=c= z||ç=,
=|m |¬ n¬¸¬ z||ç=. c|c=|¬m 
c=n|o|¬ n|c ¤m s¸¬ ça¸¬ c=|¬|
c|n¤=m  ¬| ¬||¬m ¬| |¤m n=| c||¤
c|c=|¬m  c=n|o|¬| cc=|c=|¬|
n=||¬m ¬| c|¬n¸¬ |c=|. ç =|z ¬=¬
n|=¸¬ ¬cç nz m |, ¬z m ¬|¬!
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
26
¬t=et= ¬t-=¬pl ¶ta, -¶¬¸= =t¬¬t= =¶=l ¬t=el :¶t*.
WoQ>{ZJ w©U {ZamH$ma B©í d a g _ OUma Zmh r åh UyZ g J wUmMr
n yOm. h r n m` ar A mh o. g J wU mH$Sy>ZM {ZJ w©U mH$So>Om` Mo
A g Vo! Ed T>§g J i §ñd m_ rOr g _ Omd V ~ g b oA g Vo, Va
VoË` mg §ñWm{ZH$mb mg _ Ob §M A g V§, A g §Zmh r. n a§Vy
Ho$d i EH$mM à mË` {j H$mÛmaoñd m_ rOt Zr A Ü` mË` mË_ mVb r
Ed T>r g yú_ J moï >g _ Omd yZ {Xb r, Vrh r EH$mA mË` §{VH$
Bh d mÚ mb m! Ë` m§Zr Bh d mX A m{U A Ü` mË_ ` m§À` mVb m
Xwd m ~ ZyZ H$m` ©Ho$b o. Xmoh m|Vë ` m H$_ VaVm A moi I yZ
XmoÝh t Zmh r EH$_ oH$m§Mmh mV Y ê$Z n [ an yU ©ì h m` b m, n wT>o
Om` b m{e H$d b o. h oH$aVmZmË` m§Zr H$Y rM A mVVm` rn Um
Zmh r Ho$b m. A Ü` mË_ g m§J VmZm{d k mZmMr H$Y r pI „ r
CS>d b r Zmh r A m{U ^ m¡{VH$Vmg m§J VmZmA mpñVH$Vob m
H$Y r A §Y l ÕmR>ad b oZmh r. A mO Zo_ H$s h rM A S>MU
h moD$Z ~ g b r` . A Ü` m©h i Hw$§S>mZo{n d i oP mb oë` m~ m~ m-
~ wd m§Zmd mQ>V§_ rM Vod T>mI am, ~ mH$s OJ P yR>! A §Y l Õm
{Z_ y©b Z N>mn {d d oH$d mXr {d Mmd §Vm§Zmd mQ>Vo, A måh rM
Vod T>oI ao, ~ mH$s Xod - {~ d g J i §P yR>! ` m§MmË` m§Zm_ oi
Zmh r A m{ U Ë` m§Mm ` m§Zm _ oi Zmh r . d ê $Z XmoÝh r h r
{d Mmag aUt Mr g maI rM VH«$ma A g Vo, H$m` g m§J Uma h mo,
A måhr Ed T>r _ ohZV KoVmo, nU g _ mO A måhmb mñd rH$ma§VM
Zmh r. H$g mñd rH$maU ma? g _ mO h mà H$ma _ wi mVM ~ h þT>§J r
A g Vmo. VmoH$Y rM EH$mM EH$ {d MmamZoMmb V Zmh r.
g _ mOmVb oEo{h H$ à í Z Eo{h H$ Cn m` m§ZrM g moS>d m` b m
h d o, n a§VyA mÜ` mpË_ H${Zb }n VmR>od yZ! A m{U A Ü` mË_ Va
H$am` b mM h d §, n a§Vwg m§g m[ aH$ H$_ } Z {d g aVm! EH$m
{d Mmag aU rZoA h §H$mamn moQ>r Xwg arb md mB©Q>R>ad Ê` mn oj m
{VÀ` mVb §Mm§J b §H$g §KoVm` oB©b A m{U Ë` mÛmaoA mn b r
{d Mmaà Umb r A {Y H$ g _ ¥Õ H$e r H$aVm` oB©b h on m{h b §
n m{h Oo. _ b m d mQ>V§, A g §Ho$b §VaM g _ mO EH$g §Y
amh rb ; VwQ>U ma Zmh r.
^ J d ÒrVoV EH$ _ moR>og w§Xa VÎ d g m§{J Vb oA mh o,
Z ~ w{Õ^ oX§OZ` oXk mZm§H$_ ©g {“ Zm_ &
Omof ` oËg d ©H$_ m©{U {d ÛmÝ` wº $: g _ mMaZ && ( J rVm:
3 / 2 6 )
A Wm©V, b moH$ g _ OmMwH$sMod mJ V A g Vrb , n a§Vw
Ë` m§Mr Ë` m d mJ Ê` md a l Õm A g ob , Va e h mÊ` mZo
{d ZmH$maU Ë` m§Mm~ w{Õ^ oX H$ê$ Z` o. A Ý` WmVoVwåh r
g m§J Vm Vg o Va H$aU ma Zmh rVM, H$maU Ë` m§Zm Vo
n Q>b ob oM Zmh r. {e d m` Vo Oo l Õmn yd ©H$ d mJ m` Mo
Ë` m~ Ôb h r Ë` m§À` m _ ZmV Vwåh r e §H$m CËn Þ H$ê$Z
{Xë` mZoË` m§ZmA mVmVoh r _ Zmn mg yZ H$aVm` oU ma Zmh r.
åh U Oo Vo g wY maU § Va XyaM, Cb Q> {Zpî H«$` h moD$Z
~ g Vrb . Ë` mn oj m e h mÊ` mZo Ë` m§Zm Ë` m§Mr H$_ } H$ê$
Ú md rV, d a A mn U _ mÌ ` mo½` d mJ yZ H¥$VrÛmao Ë` m§Zm
A mXe ©Kmb yZ Ú md m. åh U Oo_ J A mn moA mn M h i yh i yVr
_ §S>i r Vw_ MmA mXe ©n mh ÿZ ZH$moË` mJ moï >r Ë` mJ Vrb ,
A m{U Mm§J b o Vod T>o KoD$Z d mJ m` b m b mJ Vrb . h „ r
" _ °ZoO_ |Q' >{e H$d VmZm_ moR>_ moR>oOS>~ §~ mi e ãX d mn ê$Z
h oM VÎ d {e H$d VmV Zm? VoM J rVoZog h ò md Y r d f mªn yd u
g m§{J Vb o A m{U VoM ñd m_ rOt Zr XrS>e o d f mªn yd u
ñd V: À` m H¥$VrZo XmI d yZ {Xb o. _ b m d mQ>Vo,
ñd m_ rOt À` mM[ aÌ mVyZ A mn U h mEd T>mEH$ ~ moY KoVb m
Var n wao!
( b oI H$mMo A Ý` b oI d mMÊ` mg mR>r A Wd m ñd m_ r
{d d oH$mZ§X ` m{d f ` md a b oI H$mMoì ` m» ` mZ A m` mo{OV
H$aÊ` mg mR>r g §n H©$ H$am: www.vikramedke.com)
* * *
znzw
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
27
¬t¬t -¶¬¬ ¬l*=t-¤t *te¬l ¬t=:ta *te eto*¬t:l at:+ t ¶t¤.
A {Y J V n a_ mWm©Z² n pÊS>VmÝ_ m@d _ §ñWmŸ& ñV¥U{_ d b Kwb ú_ rZ£d VmZ² g §éU{Õ Ÿ&&
A {^ Zd _ Xb oI mí ` m_ J §S>ñWb mZm_ ²& Z ^ d {V {~ g V§Vwd m©aU§d maUmZm_ ² Ÿ&&1 7 Ÿ&&
d m_ Z n §{S>Vm§Zr ` mûb moH$mMmHo$b ob mA Zwd mX A g mA mh o
OoH$mk mZoob mY b og {ÛMmam& g §n Î mrMmË` m§n wT>oH$m` VmoamŸ&
n Ù mMmVmoV§VwVmod maU mb mŸ& d mam` mb mn ¢åh U o{g Õ P mb m&& 1 7 Ÿ&&
Á` m§Zmk mZ à mßV P mb §A m{U Ë` m_ wi §Á` m§À` mR>m` r g {ÛMmam§MmCX` P mb m. Ë` m§À` mn wT§n ¡e m§MmH$mh r
VmoamMmb V Zmh r. A g mVmoamCVad Ê` mMmà ` ËZ H$aU §åh U Oo_ XmoÝ_ Î mh Î mrb mH$_ i mÀ` mV§Vw§Zr A mQmoŠ` mV
R>od Ê` mMmn «` ËZ H$aÊ` mg maI §A mh o. ` mH$_ i m§À` mV§Vw§Zr Og m_ XmoÝ_ Î mh Î mr A md ab mOmV Zmh r Vg mn ¡e mZ§
k mZr _ mUg mMmVmoamCVad Vm` oV Zmh r. h m{d Mma ^ V¥©h arZ§d oJ ù ` mg §X^ m©V ì ` ŠV Ho$b mA mh o. amOm§Zr B©í d aê$n
OmU U mè` m_ h mk mZr n wéf m§MmA n _ mZ H$ê$ Z` oA g §^ V¥©h arb måh U m` M§A mh o. H$maU Á` m§Zmn a_ mW©à mßVrMm
_ mJ ©g mn S>b ob mA g VmoË` m§À` mg mR>r _ moj mM§Xma CKS>b §J ob ob §A g V§. VoOrd Z_ wŠV ~ Zb ob oA g VmV. Ë` m§Zm
n a_ oí d a H¥$n oMmb m^ P mb ob mA g ë` mZ§VoË` mM _ mJ m©Z§Mmb V A g VmV. b m¡{H$H$ Ord ZmVb r H$moUVrh r ~ mY m
Ë` m§Zm{d M{b V H$ê$ e H$V Zmh r. g §g mar Ord ZmVb o_ mZmn _ mZ A m{U b m^ h mZrh r Ë` m§À` m_ ZmÀ` me m§Vrb m
Y ŠH$mn moMd ye H$V Zmh rV. ^ m¡{VH$ Ord ZmVë` mg J ù ` m_ moh m§À` mVon ë` mS>J ob ob oA g VmV. Zí d a OJ mVb r
g wI g §n Î mr Ë` m§À` mg mR>r V¥U²d V A g Vo. N>Ì n Vr {e d mOr _ h mamOm§Zr OJ X²J wê$ VwH$mam_ _ h mamOm§Zmg moZ§, ZmU§
A m{U {h è` m§MmZOamU mn mR>d b mh moVmn U VwH$mam_ _ h mamOm§Zr Ë` mH$S§Tw>§Hy$Zh r Z n mh VmVmoZOamU mn aV
n mR>d yZ {Xb m. g mo~ V A g m{Zamon h r n mR>d b mH$s, g moZo{h aoA måh m_ ¥{Î mHo$g _ mZ. EI mÚ m{g Õ n wéf mb mn aZmar
Ood T>r d Á` ©A g VoVod T>rM h r g §n Î mr A måh mb md Á` ©A mh o. A e mk mZr n wéf m§À` m_ Zmb mY ZmMr b mb g mñn e ©h r
H$arV Zmh r. OJ ÁOoVm{e H§$Xa EH$Xm` _ wZoÀ` mH$mR>r Ü` mZmb m~ g b oë` mg mY yb m^ oQ>m` b mJ ob mh moVm. g H$mi r
ñd ÀN>D$Z n S>b §h moV§. {e H§$Xa g y` m©À` m~ mOyb mC^ mam{h ë` mZ§Ë` mMr g md b r g mY yÀ` mA §J md a n S>yZ g mY yb m
D$Z {_ i oZmg §P mb §h moV§. Ë` mM§Ü` mZ {d M{b V P mb §A m{U Ë` mZ§S>mooi oCKS>b oVoì h mË` mb mg _ moa EH$ ` moÕm
C^ mA g b ob m{Xg b m. {e H§$XamZ§Ë` mb md §XZ Ho$b §A m{U Ë` mb mA mn b r A moi I H$ê$Z {Xb r. A mn U {H$Vr
l r_ §V A mh moV ` mM§d U ©Z H$ê$Z {e H§$XamZ§Ë` mb mH$mh r h d §A mh oH$m{d Mmab §. Ë` mb md mQ>b §H$s g mY yg moZ§,
ZmU§H$mh r Var _ mJ yZ KoB©b n U, g mY yåh Umb m, VwÂ` mg §n Î mrVb mEH$ g wVi rMmVmoS>mh r _ b mZH$moA mh o. A mVm
åh U e rb Va _ b mWmoS>§D$Z h d §A mh o. Vod T>§§_ b mXoA m{U Ë` mg mR>r _ mÂ` mg _ moê$Z ~ mOyb mg aH$. Ed T>§M _ b m
Xo. n ¡e mb mV¥U²d V _ mZU§åh UOoH$m` ` mM§h oMm§J b §CXmh aU A mh o. Y ZXm¡b V A m[ U _ Zm_ amV~ ` m§Zm` : H${í MV
_ mZyZ B©í d amÀ` mqMVZmV _ ½Z amh U mè` m{Z: ñd mW©g §Vm§Mr A m{U {Z{aÀN>d ¥Î mrZ§OJ yZ Ho$d i g _ mOmÀ` m
H$ë` mU mg mR>r Ord Z g _ n ©U H$aU mè` mg ÁOZm§Mr {H$VrVar _ moR>r n a§n amA mn ë` mXoe mb mb m^ b r A mh o. A e m
g Ën wéf m§Zr n ¡e m§Mm_ moh Q>mi yZ A mn b §Ord Zd «V§M H$g §_ h Î d mM§_ mZb §h moV§` mMoA ZoH$ à oaH$ XmI b oA mn ë` m
B{Vh mg mV _ m¡OwX A mh oV. A e m_ h mn wéf m§ZmM A mn ë` mg §ñH¥$VrZ§§ à mV: ñ_ aU mV _ mZmM§ñWmZ {Xb §A mh o.
A mn ë` mg §ñH¥$VrZ§A mn ë` mb mY Zd §Vm§Mr Zì h oVa k mZd §Vm§Mr n yOmH$aÊ` mMmg §Xoe {Xb ob mA mh o. Ÿ
wnauun 1v
A aqd X O moe r , g mob mn ya ( 9 3 7 0 4 0 8 9 2 6 )
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
28
¬t¬t * f=:t¬t ¤t ¢+ tv =t¤¤t-¤t et= *t¬¸ ¬t¶a. ¬t¬t ¬¤atv f=:t¬t ¬¤¸= ¬ta.
ñd m_ rOt Mr A g §» ` CXmh aU o
{¼ í MZ ( Bg mB©) A m{U ` h þXt g mo~ V
Owi b ob r A mh oV. n U , Ë` m§Zr
_ wg b _ mZm§Zmh r à ^ m{d V Ho$b oH$m, h m
à í Z A mOh r {d Mmab m OmVmo. OJ mV
A g o A g §» ` à g §J A m{U CXmh aU o
A mh oV, Or _ wpñb _ ~ m§Y d m§g mo~ V
Ow i b o b r A mho V. ñd m_ rOtZmBñb m_ Mo hr
H$mh r {g Õm§V {H$Vr {à ` h moVoA m{U
_ wpñb _ ~ m§Y d m§g mo~ V Ë` m§Mo{H$Vr K{Zð>
g §~ §Y h moVo, ` mMr CXmh aU oOoì h mA måh r d mMVmoVoì h m
A g od mQ>VoH$s, h oHw$U m_ mZd mMoZmh r, Va {d í d {Z_ m©Ë` mMo
Xe ©Z A mh o. Xoe mÀ` m N>moQ>ç m N>moQ>ç m g _ ñ` oMo {ZXmZ
Á` mb h mZ b h mZ d mŠ` m§VyZ ñd m_ rOt Zr Ho$b o, VoA Ø þV
A mh o. A g mM EH$à g §J Ë` m§Mo{e î ` _ moh å_ XmZ§X ` m§À` me r
Owi b ob mA mh o.
ñd m_ r {d d oH$mZ§X _ o1 8 9 8 _ Ü` oA mn b oMma {d Xoe r
{e î ` A mm{U Mma ^ maVr` {e î ` g XmZ§X, g y` m©Z§X,
ñd ê$n mZ§X A m{U {Za§OZmZ§X ` m§Zm KoD$Z ^ maV Xe ©Z
` mÌ o d a {ZKmb ohmo Vo . 1 3 _ o1 8 9 8 amo Or hr ` mÌ mZ¡ ZrVmb b m
n moh moMb r A m{U VoWoI oVS>r _ h mamO A {OVqg h ` m§À` m
Kar Wm§~ b r. ñd m_ t À` mXe ©Zmg mR>r {VWb oVh g rb Xmah r
A mb o. ` moJ m` moJ mZoVo_ wpñb _ Y _ u` h moVoA m{U Ë` m§Mo
Zmd _ moh å_ X h moVo. Voñd m_ rOt _ wi oEd T>oà ^ m{d V P mb o
H$s, Ooì h mOoì h mg §Y r {_ i m` Mr, Voñd m_ rOt À` mXe ©Zmb m
OmV. Ë` m§À` mg mo~ V VoHo$d i MMm©M H$arV Zg V, Va
Ë` m§À` m _ ZmV Oo à í Z {Z_ m©U h moV,
Ë` mMo {ZXmZh r Vo OmU yZ KoV. Ë` m§Zm
Ë` md oi r I yn A mí M` ©d mQ>m` Mo, Ooì h m
ñd m_ rOr h Xrg A m{U Hw$amZ CÕ¥V
H$am` Mo. Mma {Xd g m§À` m _ w¸ $m_ mZ§Va
h r ` mÌ mXwn mar A ë_ moS>mH$So>OmÊ` mg mR>r
{ZKmb r. C§MM C§M n d ©V, I mb r I mob
X` m©, MrS> A m{U Xod XmaMr d ¥j g §n Xm
n ma H$arV h o ` mÌ oH$ê$ amÌ rh r A mn b m
à d mg OmarM R>od rV. qh ò à mÊ` m§n mg yZ
g §aj U A m{U _ mJ © e moY Ê` mg mR>r _ e mb r Omi rV.
Vh g rb Xma _ moh å_ X h oh r ` m` mÌ oH$ê$§g mo~ V A ë_ moS>mn ` ªV
g mo~ Vrb mh moVo. VoWon moh moMVmM Vh g rb Xmam§Zr ñd m_ rOt Zm
n aVrMr n ad mZJ r _ m{J Vb r. l ÕoZo^ md {d ^ moa P mb ob o
_ moh å_ X åh U mb o, ñd m_ rOr, A mJ m_ r H$mi mV Oa Hw$U r
ì ` º $s Vwåh mb mA d Vma qH$d mXod mMr A Zwn _ H¥$Vr åh U yZ
nì turnì¬lur Iur¤ nr¶=narna...
_ wO â \ $a h þg ¡Z
u uìIzm 
¤_¬ ¬|n|n¬|z ç|== =|ç==c
=ç¤|=, =n|=|¬|, c|=|=| m |a|¬ ¬z
m ¤| c=¬ | ¬=ç|=| cn¬|z |m n|
cn|¬| c¬¤= m ¬| =礸¬ ¬z =n|c=
¬z ¬| ¤|ç=| c=¬ | =| c==. =| ¬z|
====|¬ c==| c||¤ =|ç| c=
q==|= ==| ¤¸¬¬| c|=| c¬ ¬|ç|, ¬z|
=| c|¤=| ¤¸¬| m z¤=|¬ m |¤¬|ç|
=m |¬ n|a=¤|z ¬|ç|.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
29
¬‚t= r*a… nl¬ ¬t¬¸= e¬-¤t*: s¤+ t: + :ata.
Oa g §~ moY ob Va Vr n {h b r ì ` º $s _ r A g ob . _ r Oar
_ wg b _ mZ A g b moA m{U _ mP mY _ ©Bñb m_ _ b mn yOoMr
A mk mXoV Zmh r, Var _ r A mn b r n yOmH$aÊ` mV H$moU Vmh r
g §H$moM ~ mi J U ma Zmh r. ñd m_ rOt Zr Ë` m§Zm A me rd m©X
XoD$Z {~ XmHo$b oA m{U Von wT>o{ZKmb o. ` mZ§Va Omon ` ªV
Vh g rb Xma h o Or{d V h moVo, Ë` m g §n yU ©H$mi mV Ë` m§Zr
A mn b mn [ aM` _ moh å_ XmZ§X A g mM {Xb m. Ed T>oM Zì h o,
Va {Zd ¥Î mrZ§Vah r Ë` m§Zr A mn ë` m KamÀ` m Zm_ n {Å>Ho$d a
_ moh å_ XmZ§X A g oM Zmd {b h ÿZ g d mªZmM A mí M` ©M{H$V
Ho$b o. Ë` m§Zr {b {h b oh moVo- ñd m_ r {d d oH$mZ§X ` m§MmEH$
VwÀN>{e î ` - _ moh å_ XmZ§X. h r KQ>Zmh oA Y moaopI V H$aVo
H$s, ñd m_ rOr ñd V: M EH$mn mag XJ S>mg maI oh moVo. Omo
Hw$U r Ë` m§À` mg §n H$m©V ` m` Mm, VmoB©í d a^ º $sZoA moVà moV
h moD$Z Om` Mm. h mA g mA mZ§X A mh o, Omo{MañWm` rh r
A mh oA m{U {Ma§Ord rh r.
A mO H$m` {MÌ A mh o? ñd mV§Í ` mZ§Vah r qh Xy A m{U
_ wpñb _ g _ ñ` oMo {ZXmZ P mb ob o Zmh r. ñd m_ rOt À` m
H$mi mVh r h r g _ ñ` mh moVr. Ë` md oi r Ë` m§Zm{d MmaÊ` mV
A mb o h moVo H$s, ` m g _ ñ` oÀ` m g moS>d U wH$sg mR>r Cn m`
A mh oH$m? ñd m_ rOt Zr Ë` md oi r OoCn m` g m§{J Vb oh moVo,
VoA m_ MoS>moi oI mS²H$Z CKS>d U maoA mh oV. Oa g aH$ma
A m{U qh Xy- _ wpñb _ m§Zr ñd m_ rOt À` m A mXe mªMo qMVZ
Ho$b o, Va A J Xr g h On U o ` md a Cn m` g mn Sy> e H$Vmo.
` mg §X^ m©V ñd m_ rOt MoEH$ n Ì ` oWoCÕ¥V H$aU og ` w{º $H$
R>aob . Z¡ZrVmb Mo_ moh å_ X g \ ©$amO h þg ¡Z ` m§Zr ñd m_ rOt Zm
EH$ n Ì {b h ÿZ A g mà í Z {d Mmab mh moVmH$s, Bñb m_
A m{U qh Xy ` m§À` mVrb g §Kf ©H$g m g _ má Ho$b m OmD$
e Ho$b ? 1 0 OyZ 1 8 9 8 amoOr ñd m_ rOt Zr A ë_ moS>mh ÿZ
` mn Ì mMoCÎ ma h þg ¡Z ` m§Zmn mR>{d b o. h on Ì ZmJ n yaÀ` m
am_ H¥$î U _ R>mZo à H$m{e V Ho$b oë` m n wñVH$mV g §H${b V
Ho$b oA mh o. ` mn wñVH$mMoe rf ©H$A mh o- ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§Mr
n Ì o. n Ì mMm à ma§^ {à ` {_ Ì A g m H$ê$Z ñd m_ rOt Zr
CÎ mamV åh Q>b oh moVo- d mñV{d H$VmVa h r A mh oH$s, Y _ ©
A m{U {d Mmam§À` m g §~ §Y m§V A Û¡Vd mX h oM A §{V_ g Ë`
A mh o. ` mM A Û¡Vd mXmÀ` m^ y{_ Ho$À` mA mY mamd a A måh r
g d ©Y _ ©A m{U g §à Xm` m§H$So>à o_ mÀ` m^ md ZoZon mh ÿe H$Vmo.
` m A Û¡Vd mXmb m Vwåh r VÎ d k mZ åh U m qH$d m A mU I r
H$mh r, J oë` mà XrK©H$mi mn mg yZ k mZg §n Þ _ mZd OmVrMm
h mM Y _ ©am{h b m A mh o, A g m _ mP m {d í d mg A mh o.
qh XwËd , {h ~ «y A m{U A a~ h oà mMrZ A g ë` m_ wi oA Û¡V
{g Õm§VmÀ` m e moY mMo l o` ` m§ZmM OmVo. n a§Vw, g _ ñV
_ mZd OmVrb mñd V: À` mA mËå` mÀ` mê$n mV n mh UmamA m{U
g _ OU mamA Û¡Vd mX qh Xy§_ Ü` oh r {d H${g V P mb mZmh r.
` mg mR>r _ r {Zpí MVn U oh og m§J ye H$VmoH$s, d oXm§VmMo
{g Õm§V {H$Vrh r g yú_ A m{U g ww§Xa A g moV, n U Omon ` ªV
VoBñb m_ Y _ m©À` mg _ Vog mo~ V OmoS>b oOmV Zmh r, Vmon ` ªV
g m_ mÝ` _ Zwî ` mg mR>r Cn ` moJ r {g Õ h moV Zmh rV. Á` m
ñWmZmd a d oX Zmh rV, ~ m` ~ b Zmh r, Hw$amZh r Zmh r Ë` m
ñWmZmd a A måh mb m _ mZd OmVrb m KoD$Z Om` Mo A mh o.
n U , h oH$m` ©h r A måh mb md oX, ~ m` ~ b A m{U Hw$amZÀ` mM
g _ Ýd ` mZo H$am` Mo A mh o. EH$Vm h mM EH$_ od Y _ ©
A g ë` m_ wi o {d {^ Þ Y _ mªÀ` m n §Wm§Mm OÝ_ g wÕm Ë` mM
EH$VoÀ` m _ wi mVyZ P mb m A mh o. h o {e j U g _ ñV
_ mZd OmVrb mXoU oA md í ` H$ A mh o. A måh r Oa h oHo$b o,
Va Á` mb mh m_ mJ ©CÎ m_ d mQ>ob , Vmo` mEH$VoMm_ mJ ©
ñd rH$ma H$aob . A m_ À` mXoe mÀ` mÑï >rZo{d Mma H$aVmZm,
qh Xy A m{U Bñb m_ Y _ m©Mm g _ Ýd ` A Wm©V d oXm§VmÀ` m
EH$Ëd mMog d m}ƒ VÎ d k mZ A m{U Bñb m_ Y _ m©À` mg _ VoMo
{_ b Z h rM Ho$d i A me mXm` r pñWVr h moD$ e H$Vo. h m
{d d mX A m{U ^ m§S>U m§n mg yZ Xya amh ÿZM A måh r CÚ mMm
^ maV A Oo` , n [ an yU ©A m{U d ¡^ d g §n Þ h moD$ e Hy, ` mMm
_ b mn yU ©{d í d mg d mQ>Vmo. d oXm§Vr _ pñVî H$A m{U Bñb m_ r
Xoh Y maU H$ê$ZM ^ {d î ` mVrb ^ maV{Z_ m©U h moB©b . _ mZd
OmVrMr A m{U {d e of Ëd mZoA mn ë` mA Ë` §V J ar~ Xoe mÀ` m
_ XVrg mR>r B©í d a EH$ g mY Z _ mZyZ Cn ` moJ H$amd m, h rM
à mW©Zm _ r g VV H$aVmo. ñd m_ rOt À` m ` m _ mJ ©Xe ©Zmb m
g wb ^ e ãXmV ì ` º $ H$am` Mo P më` mg , Á` md oi r ` m
Xoe mMo_ pñVî H$ qh Xy~ ZyZ H$m_ H$aob A m{U _ wg b _ mZ
e aramMr ^ y{_ H$m d R>d ob , Voì h mM ` m Xoe mÀ` m g d ©M
g _ ñ` m§Mo{ZamH$aU h moB©b . * * *
u uìIzm 
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
30
¬t + ar¤ ¤t: ¤tsat. atv ¬otvt ¬fn+ t:l ¶tat.
v¬ ¤u
uìnlupìz
m  ¢u rì = n×=n
unì uzw =ln nln m nì nru±ì¬
With Best Compliments
'VISHWA KARMA', 529/3, PARVATI, SINHAGAD ROAD,
NEXT TO RAMKRISHNA MATH, PUNE - 411 030.
: 24334657, 24335531, 24334006
e-mail Address : kcpl529@vsnl.com
Engineer Engineer Engineer Engineer Engineers ss ss, ,, ,, Builder Builder Builder Builder Builders & De s & De s & De s & De s & Dev vv vveloper eloper eloper eloper elopers ss ss
SADHANA LADIES HOSTEL
"Vishwa Karma", 529/3,
BHARGAV HEALTH CLUB
10, Sneh-Nagar, Bibvewadi,
Behind Market Yard, Pune
nc=m  n¤¬|-=| uc =a|¤|
¬|==| çn. ¬u n¤n| c=c=¸
o|. c=| =n|=| nz ¬|a  c¬.
== ¤|ç| =|z |çcz|=¸ m =
¤c¸¬ so¬ ¬ ! ¬p=|a|
ç|¤so|=c= ¬z| c¤ c|ç.
¬| c|¤=| ¤>¤|u, c|¤=|
c|==¬| |n=z=| c|ç. c=|
¬¬==|=| ¤ m z u|¬=|
¤||ç¬, ¬|=|n= ¤||ç¬ !
- ñdm_r {ddoH mZ§X
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
31
¬t¤=¤t *a¬+ t+ s aer¤¤¬ ¤t¶t.
m  ¢u rì
wanu anr¬ anu au
+ ar usunrt?
ZmJ n ya & A mOÀ` m Y md n i rÀ` m Ord ZmV A mn ë` m
_ wb m§Zm Y m{_ ©H$ {e j U XoU o Q>mi b o OmV A g yZ
n mí MmÎ ` rH$aU mÀ` m Zmd mI mb r A mn b m g _ mO A mO
A g _ W©h moV A mh o. Ë` m_ wi oA g mA g _ W©g _ mO g _ W©
Xoe H$g mKS>d U ma, A g mn aI S>g d mb {Xëb r ` oWrb
Á` oî R>n Ì H$ma Ho$. Or. g waoe ` m§Zr Cn pñWV Ho$b m.
{d d oH$mZ§X H|$ÐmÀ` m ZmJ n ya e mI oV\ }$ {d í d ~ §Y wËd
{XZm{Z{_ Î mA m` mo{OV H$m` ©H«$_ mV Vo~ mob V h moVo. " g _ W©
n [ ad ma - g _ W©^ maV' h mË` m§À` m_ mJ ©Xe ©ZmMm{d f `
h moVm. A Ü` j ñWmZr X¡{ZH$ ^ mñH$aMog §n mXH$ _ {U H$m§V
g moZr h o h moVo. ` md oi r H|$ÐmMo g h g §Mmb H$ d g §V
{H$ZrH$a ` m§Mr à _ wI Cn pñWVr h moVr.
g mob mn ya - {d d oH$mZ§X g m{h Ë` g §_ ob ZmÀ` m ñ_ a{U Ho$MoÁ` oð > {Zén U H$ma {d d oH$ Ki g mg r ` m§À` m h ñVo
à H$me Z P mb o. ` md oi r S>md rH$Sy>Z à e m§V ñd m_ r, {d í d mg b n mb H$a, g wY ra OmoJ i oH$a, {g Õmam_ n mQ>rb .
tntIn+ r u+ run
uu tu t¤ua wnar oer+ a uun
g mob mn ya & {d d oH$mZ§X H|$Ð d l r {g Õoí d a _ {h b m
V§Ì {ZHo$VZ _ h m{d Ú mb ` ` m§À` m g §` wº $ {d Ú _ mZo _ h oe
~ ±Ho$À` m g h H$m` m©Zo ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§À` m {d Mmam§d a
A m` mo{OV {Oëh mñVar` d º ¥$Ëd ñn Y }V A _ ¥VmI w§Q>m\ $i o
{h Zoà W_ H«$_ m§H$ n Q>H$m{d b m. _ ¥U mb Mm¡~ o{h Zo{ÛVr` ,
A _ ¥Vm ZH$mVo {h Zo V¥Vr` H«$_ m§H$ {_ i {d b m. {à ` §H$m
Xod H$a d CËH$f m©WmoamV ` m§Zm{d ^ mJ yZ MVwW©H«$_ m§H$mMo
n m[ aVmo{f H$ XoÊ` mV A mb o. Vg oM CÎ moOZmW© ~ {j g oh r
XoÊ` mV A mb r. 3 0 ñn Y ©H$m§Zr ` mV g h ^ mJ Zm|X{d b m.
` mñn Y }MoCÓmQ>Z _ h oe ~ ±Ho$MoA Ü` j A {Zb qg XJ r
` m§À` m h ñVo P mb o. ` mà g §J r l r {g Õoí d a _ {h b m
V§Ì {ZHo$VZ _ h m{d Ú mb ` mMoà mMm` ©J OmZZ Y aU o, H|ÐmMo
d „ ^ Xmg J mo` XmZr ` m§Mr à _ wI Cn pñWVr h moVr.
_ w§~ B©& {d d oH$mZ§X H|$Ð, _ w§~ B©e mI oÀ` md VrZoXmXa
` oWo {d í d ~ §Y wËd {XZ g mOam H$aÊ` mV A mb m. à _ wI
n mh þU o åh U yZ Á` oî R> n Ì H$ma A éU H$a_ aH$a Cn pñWV
h moVo. Vo åh U mb o, ñd m_ r {d d oH$mZ§Xm§Zr {d í d Y _ ©
g §_ ob ZmVrb ^ mf U mZoOJ mb mqOH$b o. ^ maVr` g §ñH¥$Vr
h r {d í d mb mg m_ md yZ KoU maoA g ë` mMoË` m§Zr à {Vn m{XV
Ho$b o.
Vg oM _ mZd r Ord ZmV H$sVu, Zmd , e ŠVr ` mb m
_ h Î d Zg yZ Mm[ aÍ ` mb m_ h Î d A g ë` mMoH$a_ aH$a ` m§Zr
åh Q>b o.
nu)a Iuzuuutu Ian ar¬tr
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
32
¬+ t:t-=+  f*vt:ta nvs ¬Šal ¬¬a.
u¿¬ìum  
A mY rnmg y Z Zo nmi d a S>mo i mA g b o ë` m~ b mT>ç MrZÀ` m
H$mad m` m` mXoe mV g X¡d Mmb yh moË` m. VoWrb _ mA mod mÚ m§Zm
MrZMr \ w$g A m{U h ñVon ah ñVo_ XV ` mÀ` m Omoamd a
Zon mi _ Y rb g Î mmh ñVJ V Ho$b r. Ë` mg mR>r ZmZmà H$maÀ` m
H$mad m` m, Xh e Vd mX A m{U X_ ZV§Ì ` m§MmA d b §~ Ho$b m.
_ mA mod mÚ m§MoZoVoà M§S> ` m§Zr Zon mi Mr g Î mm h ñVJ V
Ho$b r. _ mÌ , g d ©g m_ mÝ` m§Mr _ ZoË` m§ZmH$mh r qOH$Vm
A mb r Zmh rV. g Î mmh ñVJ V H$aUod amÁ` H$aUoåh UOo
b moH$m§Mr _ ZoqOH$UoZì h od amÁ` H$aUoåh UOob moH$m§d a
A {Y H$mae mh r b mXU oZì h o, h o_ mA mod mÚ m§ZmH$i b oZmh r.
Zon mi _ Y rb _ mA mod mÚ m§Mmh mn am^ d Y ¸ $mXm` H$ A mh o.
g §` wº $ H$å` w{ZñQ>n mQ>u A m°\ $ Zon mi ` m_ mA mod mXr n j mMo
A Ü` j n wî n H$_ b Xh b VWmà M§S>h oZon mi _ Ü` oà ^ md r
d A mH«$_ H$ amOH$s` Y moaU ñd rH$mab ob oZoVog _ Ob o
OmV. n U Zon mi À` mD$O©{Vmd ñWon oj md {d H$mg H$m_ m§n oj m
Ë` m§Mm^ a H$mad m` m§d a h moVmA m{U MrZÀ` mBe mè` m§d ê$ZM
Ë` m§À` mH$mad m` mh moV h moË` m. Xoe mÀ` m{h Vmn oj mn j mÀ` m
_ O~ wVrH$So>d Ë` mg mR>r H$mad m` mH$aÊ` mH$So>Ë` m§Mog mao
b j h moVo. n U , h oXmoÝh r H$aU oË` m§ZmO_ b oZmh r. Zon mi r
H$m±J «og g ma» ` m\ $mae mà H$me P moVmV Zg b oë` mn j mH$Sy>Z
Ë` m§Zmñd V: b md Ë` m§À` mn j mb mXméU n am^ d n ËH$amd m
b mJ b m. MrZZoA mn ë` mXoe mÀ` m{h Vmb mà mY mÝ` XoD$Z,
Zon mi d ^ maVmVrb _ mA mod mÚ m§Zmh mVme r Y ê$Z H$mad m` m
H$aÊ` mMoV§Ì A §J rH$mab oA mh o. Zon mi H$m` qH$d mB©e mÝ`
^ maVmVrb amÁ` oH$m` Vo Wrb _ mA mo d mXr A m{U \ w $Q>raVmd mXr
e pŠV¨Zm{MZr amÁ` H$Ë` mªZr Zoh _ rM \ w$g {Xb r d VoXoV
A mh oV. ` mM ag XrÀ` mVmH$Xrd a Zon mi _ Y rb _ mA mod mXr
à ~ i P mb o d Ë` m§Zr à M§S> ` m§À` m ZoV¥Ëd mI mb r d
Xh e VrI mb r Zon mi _ Ü` og Î mmg §n mXZ Ho$b r h moVr. A mVm
` m{Zd S>U yH$ {ZH$mb mZ§Va g d ©g m_ mÝ` Zon mi t Mr Zì ` m
amOd Q>rV e m§VVmn yU ©d {Z^ ©` d mVmd aU mV {d H$mg mMr
d mQ>Mmb Mmb ob , h rM A n oj m. Zon mi r H$m±J «og A m{U
g rnrEZ- ` y E_ Eb ` mnj m§ Zr EH$Ì ` o D$Z ` mA mY r g § ` w º $nUo
Zon mi _ Ü` ob moH$e mh r à ñWm{n V ì h md r, åh U yZ à ` ËZ
n¤rara nrwrurnrur ¤tr¤u . ¤rtararaì n¶turuì uenr
Ho $b ohmo Vo . aº $nmVmZ§ Va A mVmb mo H$m§ Zr b mo H$e mhr _ mZUmè` m
n j m§Zm A mn b r _ Vo XoD$Z Zon mi _ Ü` o pñWa g aH$ma
~ Zd Ê` mH$So>d mQ>Mmb g wê$ Ho$b r A mh o.
^ maVmÀ` mÑï >rZo{d Mma H$aVmZon mi h mA {Ve `
g §d oXZe rb e oOmar Xoe A mh o. Zon mi _ Ü` oOmÊ` mg mR>r
n mg n moQ>©b mJ V Zg ë` mZo^ maV- Zon mi h r g r_ m~ h þVm§e r
I wb r A mh o. Ë` m_ wi o ~ è` mMXm ^ maVmVyZ n aXoe mV
OmÊ` mg mR>r A {VaoH$s qH$d mJ wÝh oJ ma ` m_ mJ m©Mmg am©g
d mn a H$aVmV. J oë` m5 d f mªV 5 0 0 h yZ OmñV A {VaoŠ` m§Zr
^ maVmV à d oe Ho$b mA mh o. A e mn [ apñWVrV Zon mi _ Ü` o
^ maVme r g § ~ § Y Mm§ J b oR>o d Umaog aH$ma ñWmnZ hmo Uo_ hÎ d mMo
R>aVo. A mU I r EH$ ~ m~ åh U OoA b rH$S>À` mH$mi mV
MrZZoXoI rb Zon mi À` mg aH$mae r Mm§J b rM _ ¡Ì r Ho$b r
hmoVr. Ë` m_ wi o_ Ü` §Var ^ maVmZoqMVmH$amd r A g od mVmd aU
h moVo. Zon mi b m^ maVmH$Sy>Z ^ aJ ƒ A m{W©H$ _ XV {Xb r
OmVo . Vg o M Xmo Z Xo e m§ _ Ü` oA m{W© H${hVg § ~ § Y A m{U ì ` mnma,
CÚ moJ d mT>rg b mJ Ê` mg mR>r OmU rd n yd ©H$ à ` ËZ Ho$b o
OmVmV.
^ maV A m{U Zon mi Mo^ m¡J mo{b H$ ñWmZM A g oA mh o
H$s, XmoÝh r Xoe m§_ Y rb A §VJ ©V K S>m_ moS>s¨Mmà ^ md h m
n añn am§d a n S>ë ` m{ e d m` amh U ma Z mh r . Z on mi h m
^ m¡J mo{b H$Ñî Q²>ç mn yU ©n U oO{_ ZrZod oT>b ob mA mh oA m{U
CÎ maob mMrZ, Va X{j U ob m^ maV A e mXmoZ ~ b mT>ç
amï ´ >m§ _ Ü` opñWamd b mA g ë` m_ w i og m_ [ aH$Ñî Q² >ç m^ maVmg mR>r
Zo nmi A {Ve ` _ hÎ d mMmA mho . Zo nmi _ Y rb _ mA mo d mÚ m§ Mm
d mT>Vm à ^ md A m{U amOH$s` A pñWaVm ^ maVmg mR>r
Y moH$mXm` H$, Va MrZg mR>r Cn H$maH$ A mh o. Zon mi _ Ü` o
pñWa A m{ U b moH$e mh r d mXr g aH$ma à ñWm{ n V h moU o
^ maV mg mR>r A md í ` H$ A mh o. amO oe mh r { d é Õ À` m
Zonmi _ Y rb b moH$e mh r A mKmS>rb mA m{U OZA m§Xmob Zmb m
^ maVmZon mqR>~ m{Xb mh moVm. Zon mi _ Ü` ob d H$amV b d H$a
amÁ` K Q>Zm{Z_ m©U h moD$Z pñWa g aH$ma à ñWm{n V h moU o
^ maVmg mR>r A md í ` H$ A mh o. ^ maVmb mA mn b r amOZ¡{VH$
e º $s I M©H$amd r b mJ Uma A mh o.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
33
*t;e =t=t= f=¬f*¬¬l ¬¤ttl ¬*el =t¬t¬t + t:¬ ¶ta.
m  ¢u rì
¤º¤ra + euatuut ¤Itaura
n wU o& ñd m_ r {d d oH$mZ§X g mY ©e Vr g _ mamoh g {_ Vr
n pí M_ _ h mamî Q´> à m§VmÀ` m d VrZo A {Y d ŠVm n [ af X,
Ñî Q>r ñÌ r A Ü` ` Z H|$Ð, ^ maVr` ñÌ r e ŠVr g §KQ>Zm
` m§À` m g h H$m` m©Zo ` oWrb ^ md o à e mb oV n [ ag §d mXmMo
A m` moOZ H$aÊ` mV A mb oh moVo. " ^ maVr` Hw$Qw>§~ g §ñWm-
A mì h mZoA m{U Cn m` ` moOZm' h m` mn [ ag §d mXmMm{d f `
h moVm. ` mV A °S>. A §Ob r ^ mS>i o, {e arf m g mR>o, g m¡.
Ho$i H$a, A °S>. E_ . n r. ~ |Ðo ` m§Zr g h ^ mJ KoVb m.
` mà g §J r A m` mo{OV à í ZmoÎ mamÀ` mH$m` ©H«$_ mV l moË` m§À` m
n wU o - {d d oH$mZ§X H|$ÐmÀ` m
d VrZol r g w{d k mZ§X _ h mamO ` m§À` m
h ñVo{d d oH$mZ§X g _ J «M[ aÌ I §S>mMo
à H$me Z P mb o. ` md oi r H|$ÐmÀ` m
amî Q´>r` Cn mÜ` j {Zd o{XVm {^ S>o
Cn pñWV h moË` m. ` m H$m` ©H«$_ mg
3 0 0 ZmJ [ aH$m§Mr Cn pñWVr h moVr.
à í Zm§Zm _ mÝ` d am§Zr CÎ mao {Xb r. ` m n [ ag §d mXmMm
g _ mamon A {^ ZoVoS>m°. _ moh Z A mJ me o` m§À` mh ñVoP mb m.
` md oi r S>m°. A mJ me o åh U mb o, " A mO g _ mOmMo à í Z
^ m¡{VH$ A g b o Var Ë` mMr CÎ mao h r A mÜ` mpË_ H$VoÀ` m
n m` md a e moY m` b mh d rV. ' Vg oM ` m{Z{_ Î m{Z~ §Y ñn Y m©
KoÊ` mV A mb r. " Hw$Qw>§~ g §ñWm- ^ maVr` g §ñH¥$VrMm
H$U m' ` m ñn Y }Mm {d f ` h moVm. ` mV 2 3 ñn Y ©H$m§Zr
g h ^ mJ Zm|Xd b m. Á` moVr d mK ( à W_ ) , amOmam_ d mK
( {ÛVr` ) , ñd mVr Hw$b H$U u d Hw$. {à ` §H$m ~ m~ a
( CÎ moOZmW©) ` m§Zr ~ {j g o{_ i d b r.
+ e¤rnnr¤ n aru , I¤u sìa ¤It¤a
H$ë` mU & ñd m_ r {d d oH$mZ§X g mY ©e {V g _ mamoh
g {_ VrÀ` m d VrZo H$ë` mU , S>m|{~ d b r, {^ d §S>r d
A ZJ md ` oWo` wd H$ _ oi md oKoÊ` mV A mb o. ` md oi r Ho$VZ
~ m|Ðo, {d Z` g h ñÌ ~ wÕo, ` moJ oe d mi w§OH$a, à m. d aXamO
~ mn Q>` m§Zr _ mJ ©Xe ©Z Ho$b o. Vg oM {^ d §S>r ` oWo{d d oH$mZ§X
{d Mma n [ af XoMo A m` moOZ H$aÊ` mV A mb o h moVo. ` mMo
CX²KmQ>Z O¡Z _ wZr n y. S>m°. A éU {d O` ` m§À` m
Cn [ ñWmVrV P mb o. A Ü` j ñWmZr ~ m~ yamd H$mZS>oh oh moVo.
` mV à _ moX ~ mn Q>, Ho$. Oo. g mo_ æ` m, à m. S>m°. l ram_
A mJ me o, à m. {XZH$a J éS>o, à m. {OV|Ð ^ m_ ao, S>m. g wd U m©
Iuu+ raraì anu + r¤urar
qn n ar qMMd S>& {d d oH$mZ§X H|$Ð qMMd S>e mI oV\ }$
_ h m{d Ú mb ` rZ {e j H$m§g mR>r g _ W©{e j H$ H$m` ©e mi m
KoÊ` mV A mb r. ` mV 5 6 {e j H$m§Zr g h ^ mJ Zm|Xd b m.
amd i , S>m°. e w^ XmOmoe r ` m§Zr _ mJ ©Xe ©Z Ho$b o. ` mà g §J r
ñ_ ¥VrJ «§WmMoà H$me Z P mb o. {Z~ §Y ñn Y }V 4 0 {d Ú mÏ ` mªZr
g h ^ mJ Zm|Xd b m. {Ì b moH$M§X O¡Z h o` mn {f XoMoA Ü` j
Va à mMm` ©Zmam` U \ $S>Ho$ h o{Z_ §Ì H$ h moVo.
` moJ , A mZ§X_ oi m, { e j H$m§g mR>r Cn ` wŠV ì ` m» ` mZo,
{e j H$m§g _ moarb A mì h mZo, Ë` m§À` md arb VmU VU md ` m
{d f ` r _ mJ ©Xe ©Z H$aÊ` mV A mb o. Y Z§O` g y` ©d §e r, à m.
{e d amO n mQ>rb , à m. à e m§V ñd m_ r, g wh mg Xoe n m§S>o` m§Zr
_ mJ ©Xe ©Z Ho$b o. g h ^ mJ r {e j H$m§Zmà _ mUn Ì o{Xb r.
{ddoH  {dMma
*
OmZodmar 2014
*
34
=t=r=:¬t= ze¤ ¬p ¶ta.
A é U H$a_ aH$a, R>mU o, 9 3 2 1 2 5 9 9 4 9
c==n|c,
|=¬|...
=ç¬ =n|c
~ è` mM {Xd g m§Zr, A J Xr H$mh r d f mªZr EH$ OwZm{_ Ì
^ oQ>b m. g h OM Vm|Sy>Z à í Z ~ mh oa n S>b m, " " H$m`
åh U Vmog , H$g §Mmb b §` , VËH$mi Vmoåh U mb m, A mZ§X.
J ¥h g m¡» ` $ g §Vmof OZH$, à H¥$Vr CÎ m_ A m{U g _ mY mZ
n [ an yU ©. . . . . A mZ§X Va d mQ>b mM n U A mí M` ©h r d mQ>b o.
I aoVa VmU mÀ` m, {Zame oÀ` m ~ m~ r Ë` mÀ` m A m` wî ` mV
A J XrM Zì h Ë` m A g § Zmh r, ì ` md g m{` H$ H$î Q> h moVo,
A n Ë` à mßVr P mb r Zì h Vr, h moÊ` mMr e Š` Vmh r
Zì h Vr, Varh r à g ÝZVoZo OJ V h moVr XmoK§.
A më` mJ oë` mMr d X©i KamV g VV h moVr. ` m Ë` m
à H$maÀ` mg m_ m{OH$ H$m_ mV ^ an ya d oi , e º $s, n ¡g mh r
I M©H$arV h moVm. Ë` mb m ^ oQy>Z n aVb mo A m{U Oo_ Vo_
VrZ _ {h Ý` m§ZrM ~ mV_ r A mb r. ö X` {d H$mamMm P Q>H$m
A m{U A J Xr A H$pñ_ H$n U o, A MmZH$ Vmo{_ Ì _ ¥Ë` wb m
g m_ moam J ob m. Oo_ Vo_ 5 0 d ` h moV§. n U OmVmZmh r
Ë` mÀ` m Moh è` md a d oXZm Zì h Vr, pñ_ Vh mñ` §M h moV§.
EH$X_ g wÝZ h moD$Z J ob moH$mh r d oi , XmoKoh r EH$Ì H$m_
H$arV h moVmo. Ë` mH$mi mVë` m A mR>d U t Zr _ ZmV J Xu
Ho$b r. A g oM g mo~ V {\ $aV A g VmZm Ë` mZo J ßn m,
J ßn m§_ Ü` oA mZ§Xr Ord ZmMr H$mh r g yÌ og m§{J Vb r h moVr
Vr A mR>d b r.
" " A éU , A J Xr g mÜ` mJ moî Q>rV XrK©H$mi {Q>H$U mam
A mZ§X g m_ md b ob m A g Vmo. g H$mi r CR>ë` md a åh U m,
A mO _ r A _ wH$ J moî Q>r H$arZ. A moR>m§d a pñ_ V ~ mi J yZ
amoO {H$_ mZ Xh mVoVrg {_ {ZQ>oMmb m, {Xd g mVyZ {H$_ mZ
Xh m {_ {ZQ>o EH$m§VmV e m§V ~ g m. {Xd g mMr A e r N>mZ
g wê$d mV P mb r H$s ~ K H$g m_ ñV {Xd g OmVmo. I a§M
H$ê$Z ~ KÊ` mg maI m A mh o à ` moJ . Vmo H$aVm H$aVm
g _ mY mZmMr A mU I r g yÌ o A mn moA mn M Cb J S>V
OmVmV. . . D$Om©, CËg mh , C_ oX, g h g §d oXZe rb Vm` m§Mr
g mW g moSy>ZH$m. {Xd g mVyZ EH$XmVar _ wŠV A mH$me mH$S>o
n h mA m{U A mg _ §VmMog m¡§X` ©A Zw^ d m. ñd ßZon h m, n U
OmJ on U r. Ûof , qZXm, Q>d mi r Hw$Mmi Š` m ` m§À` mV
A mn b m_ h Ëd mMmd oi d m` mKmb d yZH$m. à Ë` oH$ d mXmV
A mn U qOH$b §M n m{h Oo h mA mJ «h H$e mb m? KamV,
n [ ad mamV, H$m` m©b ` mV, d mX{d d mX Q>mi m, Cb Q>{_ Ì m§Zm
A {^ d mXZ H$aÊ` mMr EH$h r g §Y r g moSy> ZH$m.
{Xd g ^ amV {VKm§Zm Var h g d Vm ` oB©b ? A g m Oê$a
à ` ËZ H$am.
BVH§$ g mon § A g V§ H$m g J i §? I a§M Zg V§.
n [ apñWVrd a A mn b § {Z` §Ì U Zg V§. n U A mn U H$m`
H$am` M§ ` md a Va A mn b M§ {Z` §Ì U A g V§ Zm! A m{U
n [ apñWVr H$m` _ ah mV Zg Vo. Vr ~ Xb VoM. Ord Z h r
e mi m, A mn U {VMo{d Ú mWu A m{U d oi mod oi r ` oU mè` m
g _ ñ` m h o Y S>o. Ë` m§À` mn mg yZ A mn U H$m` {e H$b mo
` md a n wT>rb A m` wî ` mVrb ` e A d b §~ yZ A mh o. Oo
{_ i mb §` Ord ZmH$Sy>Z Ë` m~ Ôb Y Ý` Vm~ mi J m, H¥$Vk
ah m. CÎ m_ VoA OyZ KS>m` M§` ` md a R>m_ {d í d mg R>od m.
BVam§e r Vwb ZmH$ê$ ZH$m. Ë` m§Zr A mOn ` ªV H$m` H$m`
n ma n S>b ` §` mMr n yU ©H$ën ZmA mn ë` mb mZmh r` ` mM§
^ mZ A g y Ú m. J oë` md f un oj mOmñV n wñVH§$ d mMm` Mm
{Zí M` H$am. . . A m{U amoO amÌ r P mon VmZm åh U m
_ Z…n yd ©H$ Y Ý` d mX!
` e ñd r, g _ mY mZr, {Z_ ©i , A mZ§Xr Ord ZmMr ah ñ` o
A e r CY i yZ {_ Ì {ZKyZ J ob m. n U A mVm_ r Ë` mÀ` m
ñ_ ¥Vt ZmA {^ d mXZ H$aÊ` mMr EH$h r g §Y r g moS>V Zmh r,
H$Y rM. . . !
* * *