1.0 PERTUMBUHAN DAN PERKEMBANGAN KANAK-KANAK 1.

1 PERTUMBUHAN

Menurut Woolfock dan Ma

ett! "#00$%& 'ertu()u*an da'at d+!+fatkan !e)a a+ +an dan )+lan an !araf-

'eru)a*an dala( !a+, dan ke(atan an. Dar+'ada !e + f+,+kaln-a& 'ertu()u*an +ala* 'erta()a*an dala( !a+, )a*a +an-)a*a +an )adan& ket+n .onto*n-a ket+n !araf ke otak. Pertu()u*an (anu!+a )er!+fat kuant+tat+f& +a da'at d+l+*at dan d+ukur. +an antara +nd+/+du !an at ketara 'ertu()u*ann-a. K+ta da'at a (el+*at 'ro!e! 'ertu()u*an 'ada !eoran )a-+ -an )aru d+la*+rkan& *an-a )e)era'a !ent+(eter !a*a0a. Na(un& dar+ *ar+ ke *ar+ )a-+ ter!e)ut !e(ak+n (e()e!ar !e*+n kanak-kanak kel+*atan le)+* )e!ar !ecara f+,+kal. Pan0an )erta()a* a'a)+la (en+n kat de2a!a. 'ertu()u*ann-a !e(ak+n 'e!at. 1ela+n +tu& !a+, dan !truktur )adan )erta()a* dan tan an dan kak+ !e(ak+n

1ela+n +tu& 'ertu()u*an 0u a d+'en aru*+ +an ole* )aka atau keturunan& ke(atan an& ke!+*atan +)u )a'a dan 'er!ek+taran +nd+/+du ter!e)ut. otak dan or an-or an dala(an 0u a )erta()a*. . 1el-!el d+ dala( otak !e(ak+n )erke()an dan (e()er+ 'eran!an ke'ada otak. Perta()a*an !a+.a antara +nd+/+du ke +nd+/+du dan +a )erlaku 'er+n kat de(+ 'er+n kat. . otak (e()er+ kanak-kanak keu'a-aan -an le)+* untuk (enaakul dan (en +n at.+kaln-a. 3le* +tu& 'ertu()u*an (el+)atkan a!'ek ko n+t+f dan f+.+kal +a+tu keu'a-aan )erf+k+r !e!eoran +nd+/+du +tu. .onto*n-a 0+ka !ala* !eoran dar+'ada a*l+ keluar a (e('un-a+ ket+n -an a ak kuran !e!ua+& (aka 'eratu!an untuk d+a (enda'at ket+n !e)e +tu ru'a adala* t+n +an -an +.+r+-c+r+ 'ertu()u*an 0u a& kadar 'ertu()u*an )er)e.1ela+n dar+'ada +tu& !a+. Dan !et+a' 'er+n kat 'ertu()u*an -an d+ala(+ +nd+/+du da'at d+l+*at !ecara f+.

# PERKEMBANGAN Perke()an an )er(ak!ud 'eru)a*an -an )er!+fat kual+tat+f atau !uatu 'ro!e! d+ (ana +nd+/+du (enca'a+ ke(atan an. 1+fat 'eru)a*an +n+ t+dak da'at d+ukur& teta'+ 0ela! )erlaku 0+ka .1. Perke()an an (eru'akan t+dak da'at d+ukur !ecara kuant+tat+f teta'+ da'at d+l+*at dar+'ada !+fat )aru -an )erla+nan dar+'ada 'er+n kat le)+* a2al. Atan 5on & 1640 )er'enda'at 'erke()an an 'ada (anu!+a +ala* 'eru)a*an -an )er!+fat kual+tat+f. Menurut 1antrock "#004% 'erke()an an +ala* 'eru)a*an dala( corak )+olo +& ko n+t+f dan !o!+oe(o!+ +nd+/+du -an )er(ula dar+'ada 'er+n kat 'erca()a*an 'eru)a*an kual+tat+f -an !e*+n a ke ak*+r *a-at.

. Na(un )e +tu& faktor 'er!ek+taran (en-u()an 'eratu!an -an antara +nd+/+du. Ke(atan an akan (e()e.7 PERBE8AAN ANTARA PERTUMBUHAN DAN PERKEMBANGAN PERTUMBUHAN Peru)a*an kuant+tat+f. T+n +& !a+. Ke(atan an (eru0uk ke'ada 'eru)a*an !e(ula0ad+ dan d+tentukan ole* enet+k. Peru)a*an-'eru)a*an -an )erlaku adala* )erteru!an !e'an0an *a-at dan (elalu+ 'er+n kat-'er+n kat ke(atan an tertentu.+kal& 'er!onal+t+& )eru)a* (elalu+ 'eredaran (a!a. A1PEK 9A1MAN: . Peru)a*an +n+ adala* !ta)+l& )erlaku !ecara teratur dan 'ro re!+f ala( ara* tertentu.+kal& ko n+t+f& !o!+al& e(o!+ dan (oral.akan 'er2atakan 1. M+!aln-a !e!eoran kanak-kanak akan (ula (en enal o)0ek& (e()er+ na(a ke'ada o)0ek& (en enal 'erkataan dan (en a+tkan den ann-a o)0ek. PERKEMBANGAN Peru)a*an kual+tat+f.Paul E an dan Don Kauc*ak )er'enda'at 'erke()an an adala* 'eru)a*an -an )erurutan dan kekal dala( d+r+ !e!eoran *a!+l dar+'ada 'e()ela0aran& 'en ala(an dan ke(atan an. Perke()an an adala* *a!+l dar+'ada ke(atan an dan 'e()ela0aran. Pertu()u*an 0u a d+'en aru*+ ole* faktor )aka dan 'er!ek+taran.d+)and+n kan den an 'er+n kat -an le)+* a2al.+r+-c+r+ 'erke()an an adala* !e'ert+ 'erke()an an )er!+fat kual+tat+f dan 'eru)a*an-'eru)a*an -an )erlaku adala* dar+ !e + f+. Bel+au )er'enda'at& +nd+/+du akan (en ala(+ 'erke()an an !e'an0an !o!+oe(o!+onal dan ko n+t+f !erta )a*a!a. 1la/+n "166$% 'ula )er'enda'at 'erke()an an adala* )erka+tan den an (en a'a dan )a a+(ana +nd+/+du )erke()an dan (e()e!ar& (en-e!ua+kan d+r+ ke'ada 'er!ek+taran dan *a-at& +a+tu 'erke()an an dar+ !e + f+.& )erat dan )+lan an + + )erta()a*. le)+* t+n + )er)and+n faktor )aka. Berta()a* ke(a*+ran (en unakan an ota !e'ert+ (en an kat& )er0alan& )erlar+ dan (elo('at.

Manakala ara* -an kedua 'ula (el+)atkan 'ertu()u*an ten a* )adan dan ke )a*a +an *u0un 0ar+. Pro!e! 'erke()an an )erlaku (en +kut aturan. 131:A5 Mula )er+nterak!+ den an a*l+-a*l+ )ukan keluar a !e'ert+ 0+ran& rakan !e)a-a dan uru. PR:N1:P A1A1 PERTUMBUHAN DAN PERKEMBANGAN KANAK-KANAK Pertu()u*an )erlaku dala( dua ara* +a+tu dar+ ata! ke )a2a* dan dar+ ten a* ke te'+. :n+ da'at d+l+*at k*u!u!n-a dala( 'erke()an an ko n+t+f dan )a*a!a. Beru'a-a (en ua!a+ 'era!aan dan (en a2al 'era!aan ket+ka (ara* atau ce()uru. EM31: Tu()u*n-a 'era!aan !uka& duka& (ara*& !a-an dan !e)a a+n-a.. ke'ala akan !u!ut !ed+k+t de(+ !ed+k+t dan )a*a +an kak+ akan )ertu()u* den an 'e!at. M+!aln-a !e!eoran )a-+ 'ada 'er+n kat a2al )ole* duduk den an )antuan& ke(ud+an (eran kak d++kut+ den an ke)ole*an )erd+r+ dan !eteru!n-a )er0alan. Ara* -an 'erta(a +a+tu dar+ ata! ke )a2a* (el+)atkan 'ertu()u*an ke'ala ke )a*a +an kak+. 1. Pertu()u*an )erlaku den an ototkeadaan u(u( ke'ada -an !'e!+f+k. 1eoran )a-+ )ole* (en tan an !e)elu( )ela0ar (en . A'a)+la (en+n kat de2a!a !a+.MENTA5 Berke()an n-a keu'a-aan (e(+k+rkan tentan )an-ak 'erkara.aan antara lelak+ dan 'ere('uan !erta 'eranann-a& ke'ent+n an d+!+'l+n ku('ulan !erta 'en-e!ua+an d n rakan !e)a-a. Men-edar+ 'er)e. A'a)+la d+la*+rkan )a-+ akan (e('un-a+ ke'ala -an )er)and+n le)+* )e!ar )a*a +an kak+n-a. Berke()an n-a ke(a*+ran (en unakan 'erkataan )a*a!a& an ka& 'e(+k+ran& 'enaakulan& 'e()entukan kon!e' dan +n atan. Peru)a*an dala( 'ertu()u*an dan 'erke()an an )eran!ur dar+'ada en a( o)0ek den an unakan 0ar+ tan an. Perke()an an 0u a )er(ula dar+'ada konkr+t ke'ada a)!trak.

a untuk !et+a' +nd+/+du& +a )er antun ke'ada d+r+ +nd+/+du ter!e)ut. :a d+'en aru*+ ole* faktorenet+k. M+!aln-a& !e!eten a* kanak-kanak (en-e!ot da*ulu !e)elu( )er0alan& ada 0u a kanak-kanak -an (eran kak dan teru! (a('u untuk )er0alan. Ke(a*+ran -an ada 'adan-a !ekaran 0u a (eru'akan a!a! untuk (enca'a+ ke(a*+ran-ke(a*+ran -an )aru kelak. 1. M+!aln-a !e('urna (e(un k+nkan ota )adan -an !e!eoran +tu )erenan teta'+ d+ *an-a )ole* )erenan 0+ka )erlat+* atau (en+ru cara- +nd+/+du. T+dak da'at d+naf+kan )a*a2a 'ertu()u*an dan 'erke()an an d+'en aru*+ ole* faktor ra()ut dan 2arna (ata. .< =AKT3R >ANG MEMPENGARUH: PERKEMBANGAN KANAK-KANAK Baka (eru0uk ke'ada c+r+-c+r+ )+olo +& atau en. 1ela+n +tu& la()at )ercaka'.a untuk !et+a' +nd+/+du. Pe()ela0aran )er)e. :n+ adala* !ala* !atu faktor -an terda'at 0u a kanak-kanak -an (e()a2a ke'ada 'er)e. Perke()an an adala* *a!+l +nterak!+ d+ antara ke(atan an dan 'e()ela0aran.en +n+. Dala( 'ro!e! 'erke()an an !eoran kanak-kanak akan (ena()a* ke(a*+ran !ed+a ada. dan )entuk )adan& ket+n +an& !ed+a ada ala( d+r+n-a. Tra+t -an dala( d+2ar+!+ dar+'ada +)u )a'a terkandun en. Pe()ela0aran adala* *a!+l dar+'ada lat+*an& 'ro!e! 'en+ruan atau +dent+f+ka!+ dan (e(erlukan u!a*a.en -an d+'erturunkan (elalu+ +)u )a'a ke'ada anak-anakn-a. Pertu()u*an dan 'erke()an an adala* !atu 'ro!e! -an )erlaku !ecara )erteru!an. Pro!e! 'e()ela0aran (e()antu !e!eoran +nd+/+du (e('erke()an kan 'oten!+ -an 'erke()an an otot dan !araf an cara )erenan .aan d+ antara (anu!+a -an da'at d+ l+*at dala( )+l+k dar0a*. Ke(atan an adala* ke(unculan 'oten!+ -an faktor !ed+a ada dla( !e!eoran +nd+/+du& (+!aln-a (eran kak& duduk& )er0alan dan ke(ud+an )erlar+.orak dan aturan 'erke()an an adala* *a('+r !a(a teta'+ kadar 'erke()an an (anu!+a )er)e.otot )e!ar terle)+* da*ulu !e)elu( )eran!ur ke otot-otot *alu!. . :a (en ua!a+ 'erke()an an (anu!+a adala* un+k )a + !et+a' enet+k +nd+/+du ter!e)ut& (+!aln-a !a+.

:a 0u a ter(a!uk 'en ala(an !e)elu( dan !ele'a! kela*+ran !e!eoran .0 TE3R: PERKEMBANGAN K3GN:T:= 9EAN P:AGET 9ean P+a et d+la*+rkan d+ Nauc*atel& 12+t.erland 'ada 6 3 o! 146?. 9ean (eru'akan anak 'erta(a -an !uka )erd+kar+ dan )er(+nat tentan +l(u ala(. Bel+au (en *e()u!kan nafa!n-a -an terak*+r 'ada u!+a 4. ke'ada 'en ala(an !ele'a! kela*+ran #. ta*un& 1641. Ba'an-a )erna(a Art*ur P+a et& -an (eru'akan !eoran Profe!or 1a!tera dala( )+dan 1e0ara* dan +)un-a 'ula )erna(a Re)ecca 9ack!on. Pe(akanan& taraf !o!+o ekono(+& ta*a' 'end+d+kan keluar a& rakan !e)a-a& !ekola*& (a!-arakat& te('at +)ada*& (ed+a dala( 'er!ek+taran dun+a 0u a (en-u()an !e!eoran +nd+/+du. Bel+au (e(ulakan kar+ern-a !e)a a+ 'enul+! 'ada u!+a -an tera(at (uda +a+tu 10 ta*un. 1ele'a! ta(at !ekola* (enen a*& 9ean (elan0utkan 'ela0aran ke Un+/er!+t+ . Pen ala(an !e)elu( la*+r (eran ku(+ 'e(akanan dan ke!+*atan +)u& a-a *+du' +)u& ra2atan -an d+ter+(a +)u !erta u!+a dan keadaan e(o!+n-a.Per!ek+taran 'ula (eru0uk ke'ada !e(ua 'en ala(an !e!eoran +nd+/+du -an d+*ada'+n-a d+ ru(a*& )er!a(a 0+ran& !ekola* dan (a!-arakat dan !e)a a+n-a.

5atar )elakan )el+au +n+ (e()er+kan )an-ak !u()an an ke'ada )+dan '!+kolo + !etela* )el+au )eker0a den an B+net )a + (e()entuk u0+an d+)er+kan ole* kanak-kanak& teta'+ le)+* )er(+nat untuk d+tun0ukkan ole* kanak-kanak a'a)+la (ereka kecereda!an (ental. Bel+au (enda'at P*D !e(a!a )eru(ur ## ta*un. Ekoran dar+'ada +tu& teor+ -an )el+au ke(ukakan adala* (e(foku!kan ke'ada 'erke()an an ko n+t+f kanak-kanak. 9ean (ula (e(+nat+ P!+kolo + a'a)+la )el+au ter'+l+* (en0ad+ 'en ara* (ak(al P!+kolo + d+ Un+/er!+t+ 9ene/a. Pada 'andan an 9ean& 'ola-'ola 'erlakuan +n+ )ole* (e()er+kan 'etun0uk )a + 'en eta*uan )a a+(ana 'ro!e! 'e()entukan 'e(+k+ran )erke()an d+ kalan an kanak-kanak. . T+dak la(a ke(ud+an& )el+au d+lant+k !e)a a+ ketua @ Swiss Society for Psychologist." Dala( )+dan P!+kolo +& 9ean (eru'akan !ala* !atu toko* -an a(at 'ent+n d+ a)ad ke dua 'ulu*. 1e(a!a )eker0a den an B+net& 9ean t+dak )er(+nat untuk (el+*at *a!+l 0a2a'an )etul -an (el+*at 'ola-'ola 'erlakuan -an (e()er+kan 0a2a'an -an !ala*.Nauc*atel.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful