CORPUS THOMISTICUM Sancti Thomae de Aquino Scriptum super Sententiis liber IV distinctio X IX quaestio V !

uaestio " Prooemium #$%&%'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " pr) ,einde quaeritur de aureolis- et circa hoc quaeruntur quinque- & quid sit aureola. $ quomodo di//erat a /ructu. % ratione quorum debeatur aureola. + quibus debeatur. " de numero aureolarum) Articulus & Utrum aureola sit aliquod aliud praemium ab essentiali praemio* quod aurea dicitur #$%&+&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ar0) & Ad primum sic proceditur) Videtur quod aureola non sit aliquod aliud praemium ab essentiali praemio* quod aurea dicitur) Praemium enim essentiale est ipsa beatitudo) Sed beatitudo* secundum 1oetium* est status omnium bonorum a00re0atione per/ectus) 2r0o praemium essentiale includit omne bonum quod habetur in patria. et sic aureola includitur in aurea) #$%&+$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ar0) $ Praeterea* ma0is et minus non di3ersi/icant speciem) Sed illi qui ser3ant consilia et praecepta* ma0is praemiantur quam illi qui ser3ant praecepta tantum- nec in aliquo praemium eorum 3idetur di//erre* nisi quod unum est altero ma4us) Cum er0o aureola nominet praemium quod debetur operibus per/ectionis* 3idetur quod aureola non dicat aliquid distinctum ab aurea) #$%&+%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ar0) % Praeterea* praemium respondet merito) Sed radi5 totius meriti est caritas) Cum er0o caritati respondeat aurea* 3idetur quod in patria non erit aliquod praemium ab aurea distinctum)

#$%&++( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ar0) + Praeterea* homines beati assumuntur ad An0elorum ordines* ut dicit 6re0orius) Sed in An0elis licet quaedam data sint quibusdam e5cellenter* ibi tamen nihil possidetur sin0ulariter- omnia enim in omnibus sunt* non quidem aequaliter* quia alii aliis sublimius possident* quae tamen omnes habent* ut etiam 6re0orius dicit) 2r0o et in beatis non erit aliquod aliud praemium nisi omnium commune- er0o aureola non est praemium distinctum ab aurea) #$%&+"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ar0) " Praeterea* e5cellentiori merito e5cellentius praemium debetur) Si er0o aurea debetur operibus quae sunt in praecepto* aureola 3ero his quae sunt in consilio. aureola erit per/ectior quam aurea- et ita non deberet diminuti3e si0nari- et sic 3idetur quod aureola non sit praemium distinctum ab aurea) #$%&+7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & s) c) & Sed contra* 25od) $"* super illud- /aciet alteram coronam aureolam* dicit 6lossa- ad coronam hanc pertinet canticum no3um* quod 3ir0ines tantum coram a0no concinunt) 25 quo 3idetur quod aureola sit quaedam corona non omnibus* sed aliquibus specialiter reddita) Aurea autem omnibus beatis redditur) 2r0o aureola est aliud quam aurea) #$%&+8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & s) c) $ Praeterea* pu0nae quam sequitur 3ictoria* debetur corona* $ ad Timoth) $* "- non coronabitur nisi qui le0itime certa3erit) 2r0o ubi est specialis ratio certaminis* ibi debet esse specialis corona) Sed in aliquibus operibus est specialis ratio certandi) 2r0o prae aliis aliquam coronam habere debent* et hanc dicimus aureolam) #$%&+9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & s) c) % Praeterea* 2cclesia militans descendit a triumphante* ut patet Apoc) $&* $- 3idi ci3itatem sanctam Hierusalem no3am descendentem de caelo a ,eo) Sed in 2cclesia militante specialia opera habentibus specialia praemia redduntur* sicut 3ictoribus corona* currentibus bra3ium) 2r0o similiter debet esse in 2cclesia triumphante) #$%&+'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & co)

Respondeo dicendum* quod praemium essentiale hominis* quod est e4us beatitudo* consistit in per/ecta con4unctione animae ad ,eum* inquantum eo per/ecte /ruitur* ut 3iso et amato per/ecte) Hoc autem praemium metaphorice corona dicitur* 3el aurea- tum e5 parte meriti* quod cum quadam pu0na a0itur* militia enim est 3ita hominis super terram- :ob 8* &* tum etiam e5 parte praemii* per quod homo e//icitur quodammodo di3initatis particeps* et per consequens re0iae potestatis- Apoc) "* &;- /ecisti nos ,eo nostro re0num et sacerdotes) Corona autem est proprium si0num re0iae di0nitatis- et eadem ratione praemium quod essentiali additur coronae rationem habet) Si0ni/icat etiam corona per/ectionem quamdam ratione /i0urae circularis* ut e5 hoc etiam competat per/ectioni beatorum) Sed quia nihil potest superaddi quin sit eo minus* ideo superadditum praemium aureola nominatur) Huic autem essentiali praemio* quod aurea dicitur* aliquid additur dupliciter) Uno modo e5 conditione naturae e4us quae praemiatur* sicut supra beatitudinem animae 0loria corporis ad4un0itur* unde et ipsa 0loria corporis interdum aureola nominatur- unde et super illud 25od) $"- /acies alteram coronam aureolam* dicit quaedam 6lossa* quod in /ine aureola superponitur. cum in Scriptura dicatur* quod eis sublimior 0loria in receptione corporum ser3etur) Sic autem nunc de aureola non a0itur) Alio modo e5 ratione operis meritorii- quod quidem rationem meriti e5 duobus habet e5 quibus habet etiam bonitatis rationem- scilicet e5 radice caritatis* quae re/ertur in /inem ultimum. et sic debetur ei essentiale praemium* scilicet per3entio ad /inem* quae est aureaet e5 ipso 0enere actus laudabilitatem quamdam habet e5 debitis circumstantiis* et e5 habitu eliciente* et pro5imo /ine. et sic debetur ei quoddam accidentale praemium* quod aureola dicituret hoc modo de aureola ad praesens intendimus) 2t sic dicendum* quod aureola dicit aliquid aureae superadditum* idest quoddam 0audium de operibus a se /actis* quae habent rationem 3ictoriae e5cellentis* quod est aliud 0audium ab eo quo de con4unctione ad ,eum 0audetur* quod 0audium dicitur aurea) !uidam tamen dicunt* quod ipsum praemium commune* quod est aurea* accipit nomen aureolae secundum quod 3ir0inibus 3el mart<ribus 3el doctoribus redditur* sicut et denarius accipit nomen debiti e5 hoc quod alicui debetur* quam3is omnino idem sint debitum et denarius. non tamen ita quod praemium essentiale oporteat esse ma4us quando aureola dicitur. sed quia e5cellentiori actui

quia probatio dilectionis est e5hibitio operis* sicut dicit 6re0orius) =on er0o ipsum praemium essentiale ma0is intensum dicitur aureola* sed id quod praemio essentiali superadditur indi//erenter* si3e sit ma4us praemium essentiale habentis aureolam* si3e minus* si3e aequale praemio essentiali non habentis) #$%&"$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ad % .) Si enim idem esset aurea et aureola. unde pertinet ad bene esse beatitudinis* et ad decentiam quamdam ipsius. cum quandoque e5 ma4ori caritate aliquis ser3et praecepta tantum quam aliquis praecepta et consilia) Sed ut pluries accidit e con3erso. sicut et /elicitas politica ornatur nobilitate* et corporis pulchritudine* et hu4usmodi* sine quibus tamen esse potest* ut patet in & 2thicor).( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ad & Ad primum er0o dicendum* quod beatitudo includit in se omnia bona quae sunt necessaria ad per/ectam hominis 3itam* quae consistit in per/ecta hominis operatione. sed quaedam possunt superaddi non quasi necessaria ad per/ectam operationem* ut sine quibus esse non possit* sed quia his additis est beatitudo clarior. non diceretur aureola aureae superponi) 2t praeterea* cum merito respondeat praemium* oportet quod illi e5cellentiae meriti quae est e5 modo a0endi* respondeat aliqua e5cellentia in praemio. et hanc e5cellentiam 3ocamus aureolam. ut quam3is in duobus sit aequalis limpiditas di3inae 3isionis* in uno tamen dicatur aureola* non in altero* inquantum respondet e5cellentiori merito secundum modum a0endi) Sed hoc 3idetur esse contra intentionem 6lossae 25od) %.et hoc modo se habet aureola ad beatitudinem patriae) #$%&"&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ad $ Ad secundum dicendum* quod ille qui ser3at consilia et praecepta* semper ma0is meretur quam ille qui ser3at praecepta tantum* secundum quod ratio meriti consideratur in operibus e5 ipso 0enere operum* non autem semper secundum quod ratio meriti pensatur e5 radice caritatis.respondet* non quidem secundum meriti intensionem* sed secundum modum merendi. unde oportet aureolam ab aurea di//erre) #$%&".

quia non datur in praemium 3ictoriae e4us* sed ma0is respicit 3ictoriam alienam. et ideo in e//ectu aliquid consequitur e5 parte primi principii* quod est principale* et aliquid e5 parte instrumenti* quod est secundarium. et ideo nullum sin0ulare praemium in3enitur in uno quod alius non habeat aliquo modo) Homines autem di3ersis 0eneribus actuum beatitudinem merentur.Ad tertium dicendum* quod caritas est principium merendi. sed actus noster est quasi instrumentum quo meremur) Ad e//ectum autem consequendum non solum requiritur debita dispositio in primo mo3ente* sed etiam recta dispositio in instrumento. et ideo non est simile) Tamen illud quod unus 3idetur specialiter habere inter homines* quodammodo omnes communiter habent* inquantum scilicet per caritatem per/ectam unusquisque bonum alterius suum reputat) =on tamen hoc 0audium quo unus alteri con0audet* potest aureola nominari.eum. unde et in praemio aliquid est e5 parte caritatis* scilicet aurea* et aliquid e5 0enere operationis* ut aureola) #$%&"%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ad + Ad quartum dicendum* quod An0eli omnes e5 eodem 0enere actus suam beatitudinem meruerunt* scilicet in hoc quod sunt con3ersi ad . et ideo aureola diminuti3e dicitur respectu aureae) Articulus $ Utrum aureola di//erat a /ructu !uaestiuncula & #$%&"7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & ar0) & . corona 3ero ipsis 3ictoribus redditur* non 3ictoriae con0audentibus) #$%&"+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) & ad " Ad quintum dicendum* quod ma4or est e5cellentia meriti* quae consur0it e5 caritate* quam illa quae consur0it e5 0enere actus. sicut /inis ad quem ordinat caritas* est potior his quae sunt ad /inem* circa quae actus nostri consistunt) Unde etiam praemium respondens merito ratione caritatis* quantumcumque sit par3um* est ma4us quolibet praemio respondente actui ratione sui 0eneris.

scilicet essentiale* et accidentale* quod essentiali superadditur) Sed praemium essentiale superadditum dictum est esse aureolam. 3iduitati enim debetur /ructus* sed non aureola) 2r0o et cetera) !uaestiuncula $ #$%&7&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ar0) & Ulterius) Videtur quod /ructus non debeatur soli 3irtuti continentiae) !uia & Corinth) &" super illud. cuicumque deberetur /ructus* deberetur aureola) Hoc autem patet esse /alsum. /ructus autem in /ructum con4u0atorum* 3iduarum* et 3ir0inum) 2r0o /ructus et aureola non sunt idem) #$%&7. quod patet e5 hoc quod 25od) $" aureola coronae aureae superponi dicitur) Sed /ructus non est praemium essentiale* quia sic deberetur omnibus beatis) 2r0o est idem quod aureola) #$%&"'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & s) c) & Sed contra* quaecumque non sunt e4usdem di3isionis* non sunt etiam e4usdem rationis) Sed /ructus et aureola non similiter di3iduntur.Ad secundum sic proceditur) Videtur quod aureola non di//erat a /ructu) 2idem enim merito non debentur di3ersa praemia) Sed eidem merito respondet aureola et /ructus centesimus* scilicet 3ir0initati* ut patet in 6lossa* Matth) &%) 2r0o aureola est idem quod /ructus) #$%&"8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & ar0) $ Praeterea* Au0ustinus dicit in ib) de 3ir0initate* quod centesimus /ructus debetur mart<ri* et idem debetur 3ir0ini) 2r0o /ructus est quoddam praemium commune 3ir0inibus et mart<ribus) Sed eisdem etiam debetur aureola) 2r0o aureola est idem quod /ructus) #$%&"9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & ar0) % Praeterea* in beatitudine non in3enitur nisi duple5 praemium.alia claritas solis etc) .( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & s) c) $ Praeterea* si /ructus et aureola essent idem. quia aureola di3iditur in aureolam 3ir0inum* mart<rum* et doctorum.

quae sunt continentiae partes) !uaestiuncula % #$%&78( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % ar0) & Ulterius) Videtur quod incon3enienter assi0nentur tres /ructus tribus continentiae partibus) !uia* 6alat) "* ponuntur duodecim .dicit 6lossa quod claritati solis illorum di0nitas comparatur qui centesimum /ructum habent* lunari autem qui se5a0esimum* stellae qui tri0esimum) Sed illa di3ersitas claritatum* secundum intentionem apostoli* pertinet ad quamcumque beatitudinis di//erentiam) 2r0o di3ersi /ructus non debent respondere soli continentiae) #$%&7$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ar0) $ Praeterea* /ructus a /ruitione dicuntur) Sed /ruitio ad praemium essentiale pertinet* quod omnibus 3irtutibus respondet) 2r0o et cetera) #$%&7%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ar0) % Praeterea* /ructus labori debetur. sapientiae %* &". et sic ma4or est labor parsimoniae quam continentiae) 2r0o parsimoniae ma0is respondet /ructus quam continentiae) #$%&7"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ar0) " Praeterea* /ructus re/ectionem importat) Re/ectio autem praecipue est in /ine) Cum er0o 3irtutes theolo0icae /inem habeant pro ob4ecto* scilicet ipsum .bonorum laborum 0loriosus est /ructus) Sed ma4or labor est in /ortitudine quam in temperantia 3el in continentia) 2r0o /ructus non respondet soli continentiae) #$%&7+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ar0) + Praeterea* di//icilius est modum non e5cedere in cibis qui sunt necessarii ad 3itam* quam in 3enereis* sine quibus 3ita conser3ari potest.eum* 3idetur quod eis /ructus ma5ime debeant respondere) #$%&77( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ s) c) & Sed contra est quod habetur in 6lossa* Matth) &"* quae /ructus assi0nat 3ir0initati* 3iduitati* et continentiae con4u0ali.

uc) $&* %%. et sic per hoc quod inde5 4acet super pollicem opprimens ipsum* si0ni/icat oppressionem quam 3iduae patiuntur in mundo. 3erba autem mea non transibunt) Sed ea quae e5 institutione hominum sunt /acta* quotidie possunt mutari) 2r0o e5 his quae e5 institutione hominum sunt* non est accipienda ratio eorum quae in Scriptura dicuntur.caelum et terra transibunt. unde per centenarium 3ir0initas ./ructus spiritus* scilicet 0audium* pa5 etc). neque secundum arithmeticam proportionalitatem* quia se5a0enarius e5cedit tricenarium in tri0inta* et centenarius se5a0enarium in quadra0inta. se5a0enarius 3ero numerus si0ni/icatur per tactum indicis super medium articulum pollicis.et ideo 3idetur quod non debeant poni tres tantum) #$%&79( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % ar0) $ Praeterea* /ructus nominat aliquod praemium speciale) Sed praemium quod assi0natur 3ir0inibus et 3iduis et con4u0atis* non est speciale. quia omnes sal3andi continentur sub aliquo horum trium* cum nullus sal3etur qui continentia careat et continentia per has partes su//icienter di3idatur) 2r0o incon3enienter tribus praedictis tres /ructus assi0nantur) #$%&7'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % ar0) % Praeterea* sicut 3iduitas e5cedit continentiam con4u0alem* ita 3ir0initas 3iduitatem) Sed non similiter e5cedit se5a0enarius tricenarium* et centenarius se5a0enarium.( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % ar0) + Praeterea* ea quae in sacra Scriptura dicuntur* perpetuitatem habent.et sic 3idetur quod incon3eniens sit ratio quam 1eda assi0nat de istis /ructibus* dicens* quod /ructus tricesimus debetur con4u0atis* quia in repraesentatione quae /it in abacho* tri0inta si0ni/icatur per contactum pollicis et indicis secundum suam summitatem* unde ibi quodammodo osculantur se* et sic tricenarius numerus si0ni/icat con4u0atorum oscula. neque etiam secundum proportionalitatem 0eometricam* quia se5a0enarius se habet in dupla proportione ad tricenarium* centenarius 3ero ad se5a0enarium in sesquitertia* quia continet totum et duas tertias e4us) 2r0o incon3enienter aptantur /ructus tribus continentiae 0radibus) #$%&8.cum autem numerando ad centenarium per3enimus* transimus a le3a in de5teram.

/ructus autem spiritus caritas* 0audium* pa5 et cetera) Sic autem de /ructibus nunc non quaeritur. et sic accipitur /ructus 6alat) "* $$. et sic 3irtutes /ructus dicuntur* inquantum mentem sincera dulcedine re/iciunt* ut Ambrosius dicit.desi0natur* quae habet portionem an0elicae di0nitatis* qui sunt in de5tera* scilicet in 0loria* nos autem in sinistra propter imper/ectionem praesentis 3itae) !uaestiuncula & #$%&8&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & co) Respondeo dicendum ad primam quaestionem* quod ea quae metaphorice dicuntur* possunt 3arie accipi secundum adaptationem ad di3ersas proprietates e4us unde /it transumptio) Cum autem /ructus proprie in rebus corporalibus dicatur de terrae nascentibus secundum di3ersas conditiones quae in /ructibus corporalibus in3eniri possunt* di3ersimode /ructus spiritualiter accipitur) >ructus enim corporalis dulcedo est quae re/icit* secundum quod in usum hominis 3enit. et sic accipitur /ructus Roman) 7. et e5 hac si0ni/icatione accipitur /ruitio quae dos est) Sic autem nunc de /ructibus non loquimur) !uandoque autem sumitur spiritualiter /ructus pro eo quod re/icit tantum* quam3is non sit ultimus /inis.de hoc enim habitum est in % ib)* dist) $%* $+* $"* $7 et $8) Potest autem sumi alio modo /ructus spiritualis ad similitudinem corporalis /ructus* inquantum corporalis /ructus est quoddam commodum quod e5 labore a0riculturae e5pectatur. /inem 3ero 3itam aeternam) Sic etiam nos nunc de /ructu non a0imus.sic enim de /ructu loquitur dominus Matth) &%* ubi /ructum di3idit in tricesimum* se5a0esimum* et centesimum) >ructus autem secundum hoc potest prodire e5 semine* quod 3is sementina est .est etiam ultimum ad quod operatio naturae per3enit.est etiam id quod e5 a0ricultura e5pectatur per seminationem* 3el quoscumque alios modos) !uandoque i0itur /ructus spiritualiter accipitur pro eo quod re/icit quasi ultimus /inis. sed a0imus nunc de /ructu secundum quod e5 semine consur0it. et sic omne praemium quod in /uturo habetur e5 nostris laboribus* /ructus dicitur. $$habetis /ructum 3estrum in sancti/icationem. ut sic /ructus dicatur illud praemium quod homo e5 labore consequitur quo in hac 3ita laborat. et secundum hanc si0ni/icationem dicimur .eo /rui per/ecte quidem in patria* imper/ecte autem in 3ia.

/ructus autem laboranti* secundum illud quod dicitur sapientiae cap) %* &".e//ica5 ad con3ertendum humores terrae in suam naturam. unde et 3ir0initati respondet aurea* secundum quod propter . et praemium corporis e5 praemio animae dependeat. aureola 3ero in 0audio quod habetur de operum per/ectione. et quanto haec 3irtus est e//icacior* et terra ad hoc paratior* tanto /ructus sequitur uberior) Spirituale autem semen quod in nobis seminatur* est 3erbum . aureola 3ero* secundum quod est quoddam per/ectionis opus habens rationem 3ictoriae e5cellentis.bonorum laborum 0loriosus est /ructus) Alii 3ero dicunt* quod aurea respicit con3ersionem ad .quia aurea consistit in 0audio quod habetur de .eum* sed aureola et /ructus consistunt in his quae sunt ad /inem.ei. ut sic per centesimum /ructum .ei) !uidam distin0uunt inter aureolam et /ructum* dicentes* quod aureola debetur pu0nanti* secundum illud $ Timoth) $* ".ei) Secundum er0o hoc /ructus di//ert ab aurea et ab aureola. /ructus 3ero* secundum quod per 3ir0initatem homo in quamdam spiritualitatem transit a carnalitate recedens) #$%&8%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & ad $ Ad secundum dicendum* quod /ructus secundum propriam acceptionem* prout nunc loquimur* non dicit praemium commune matrimonio et 3ir0initati* sed tribus continentiae 0radibus) 6lossa autem illa quae ponit /ructum centesimum mart<ribus respondere* lar0e accipit /ructum* secundum quod quaelibet remuneratio /ructus dicitur. unde quanto aliquis ma0is in spiritualitatem con3ertitur a carne recedens* tanto in eo est ma4or /ructus 3erbi . sed /ructus in 0audio quod habetur de ipsa dispositione operantis secundum 0radum spiritualitatis* in quem pro/icit e5 semine 3erbum .eo.eum ser3atur imperio caritatis. secundum praedicta non esset di//erentia inter /ructum* auream et aureolam* nisi ratione tantum. et hoc non potest esse* cum quibusdam assi0netur /ructus quibus non assi0natur aureola) #$%&8$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & ad & Ad primum er0o dicendum* quod non est incon3eniens eidem merito* secundum di3ersa quae in ipso sunt* di3ersa praemia respondere. ita tamen quod /ructus principalius respicit 3oluntatem* aureola autem ma0is corpus) Sed cum in eodem sit labor et pu0na* et secundum idem.non coronabitur nisi qui le0itime certa3erit.

et ideo continentiae ma0is respondet /ructus quam alii 3irtuti) #$%&87( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ad & Ad primum er0o dicendum* quod 6lossa illa accipit /ructum lar0e* secundum quod quaelibet remuneratio /ructus nominatur) #$%&88( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ad $ Ad secundum dicendum* quod /ruitio non sumitur a /ructu secundum illam similitudinem qua nunc de /ructu loquimur* ut e5 dictis patet) #$%&89( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ad % Ad tertium dicendum* quod /ructus* secundum quod nunc loquimur* non respondet labori ratione /ati0ationis* sed secundum quod per laborem semina /ructi/icant. unde non est incon3eniens quod abstractioni a carnali 3ita aliquod aliud praemium accidentale debeatur* quod /ructus dicitur) !uaestiuncula $ #$%&8"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ co) Ad secundam quaestionem dicendum* quod sicut dictum est* /ructus est quoddam praemium quod debetur homini e5 hoc quod a carnali 3ita in spiritualem transit. non tamen omne accidentale praemium est aureola* sed praemium de operibus per/ectionis* quibus homo ma5ime Christo con/ormatur secundum per/ectam 3ictoriam. unde et ipsae se0etes labores dicuntur* inquantum propter eas laboratur* 3el .remuneratio desi0netur quae quibuslibet operibus per/ectionis debetur) #$%&8+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) & ad % Ad tertium dicendum* quod quam3is aureola sit quoddam accidentale praemium essentiali superadditum. et ideo illi 3irtuti praecipue respondet quae hominem praecipue a sub4ectione carnis liberathoc autem /acit continentia* quia per delectationes 3enereas anima praecipue carni subditur* adeo ut in actu carnali* secundum Hieron<mum* nec spiritus prophetiae corda prophetarum tan0at* nec in illa delectatione est possibile aliquid intelli0ere* ut philosophus dicit in 8 2thicor).

ternarius enim est numerus omnis rei* ut dicitur in & Cael)* et habet in se per/ectionem quamdam omnibus communem* scilicet principii* medii* et /inis. et ideo ratio non sequitur) !uaestiuncula % #$%&9&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % co) Ad tertiam quaestionem dicendum* quod per continentiam* cui /ructus respondet* ut dictum est* homo in quamdam spiritualitatem adducitur carnalitate ab4ecta. unde con3enienter tricenarius numerus . non tamen sunt ita 3ehementes. et haec est spiritualitas 3ir0inum. 3el secundum aliquod tempus* et haec est spiritualitas 3iduarum) Ser3antibus er0o continentiam con4u0alem datur /ructus tricesimus* 3idualem se5a0esimus* 3ir0inalem centesimus* ratione illa quam 1eda assi0nat.labore acquiruntur) Similitudo autem /ructus* secundum quod oritur e5 semine* ma0is aptatur in continentia* quam in /ortitudine. sed alio modo. quam3is possit et alia ratio assi0nari e5 ipsa natura numerorum) Tricenarius enim numerus e5 ductu ternarii in denarium sur0it. et haec est spiritualitas con4u0atorum) Spiritualitas 3ero superabundans est per quam homo ab hu4usmodi delectationibus carnis spiritum su//ocantibus omnino se abstrahit) Sed hoc contin0it dupliciter.quod /it dum aliquis secundum rectum ordinem rationis utitur delectabilibus carnis.3el respectu cu4uslibet temporis* praeteriti* praesentis* /uturi.quia per passiones /ortitudinis homo non subditur carni* sicut per passiones circa quas est continentia) #$%&8'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ad + Ad quartum dicendum* quod quam3is delectationes quae sunt in cibis* sint ma0is necessariae illis quae sunt in 3enereis.( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) $ ad " Ad quintum dicendum* quod /ructus non sumitur hic secundum quod /rui dicitur qui re/icitur in /ine. et ideo secundum di3ersum modum spiritualitatis quem continentia /acit* di3ersi /ructus distin0uuntur) 2st enim quaedam spiritualitas necessaria* et quaedam superabundans) =ecessaria quidem spiritualitas est in hoc quod rectitudo spiritus e5 delectatione carnis non per3ertatur. unde per eas anima non ita carni subditur) #$%&9.

ecalo0i* qui per denarium si0natur* non additur aliqua per/ectio nisi communis* sine qua non potest esse salus) Senarius autem* e5 cu4us ductu in denarium se5a0enarius sur0it* habet per/ectionem e5 partibus* cum constet e5 omnibus partibus suis simul a00re0atis. unde competit 3ir0initati* in qua quantum ad omne tempus aequaliter incorruptio in3enitur) #$%&9$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % ad & Ad primum er0o dicendum* quod ibi /ructus non accipiuntur hoc modo sicut hic de /ructibus loquimur* ut e5 dictis patet) #$%&9%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % ad $ Ad secundum dicendum* quod nihil co0it ad ponendum /ructum esse praemium non omnibus sal3andis con3eniens) =on solum enim essentiale praemium commune est omnibus* sed etiam aliquod accidentale* sicut 0audium de operibus illis sine quibus non est salus) Potest tamen dici* quod /ructus non omnibus con3eniunt sal3andis* sicut patet de his qui in /ine poenitent* et incontinenter 3i5erunt. et sic de aliis circumstantiis carnis. habet enim centenarius* inquantum est quadratus numerus* per/ectionem e5 /i0ura.con4u0atis assi0natur* in quibus super obser3ationem . et similiter 3ir0initas tenet spiritualitatis limitem* quia ad eam nihil de spiritualitate ad4ici potest.eis enim non /ructus* sed essentiale praemium tantum debetur) #$%&9+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % ad % Ad tertium dicendum* quod distinctio /ructuum ma0is accipitur secundum species 3el /i0uras numerorum* quam secundum quantitates eorum. quod non erat in continentia con4u0ali) Sed centenarius con3enienter respondet 3ir0initati* quia denarius* e5 cu4us ductu centenarius sur0it* est limes numerorum. et sic in3enitur . unde con3enienter 3iduitati respondet* in qua in3enitur per/ecta abstractio a delectabilibus carnis quantum ad omnes circumstantias* quae sunt quasi partes 3irtuosi actus. tamen etiam quantum ad quantitatis e5cessum potest aliqua ratio assi0nari) Con4u0atus enim abstinet tantum a non sua* 3idua 3ero a suo et a non suo. cum nulla enim persona et nullo loco delectabilibus carnis 3iduitas utitur. /i0ura enim quadrata secundum hoc per/ecta est quod e5 omni parte aequalitatem habet* utpote habens omnia latera aequalia.

et tamen ei non debetur aureola* quia nullam pu0nam sustinuit in continendo* cum corruptione /omitis non /uerit in/estata) 2r0o 3ir0initati aureola non debetur) . ubi esset per/ectissima 3ir0initas* ma5ime in3eniretur aureola) Sed in beata 3ir0ine est per/ectissima 3ir0initas. et loquitur in commendationem 3iduarum) Philosophus etiam in libro de animalibus* ait* quod 4u3enes corruptae ma0is appetunt coitum propter rememorationem delectationis) 2r0o aureola* quae est ma5imum praemium* debetur ma0is 3iduis quam 3ir0inibus) #$%&99( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ar0) $ Praeterea* si 3ir0initati deberetur aureola.ibi quaedam ratio dupli* sicut se5a0enarius est duple5 ad tricenarium) Centenarius 3ero supra se5a0enarium addit quadra0enarium* qui consur0it e5 ductu quaternarii in denarium. quaternarius autem est primus numerus solidus et cubus. et sic con3enit talis additio 3ir0initati* quae supra per/ectionem 3iduitatis perpetuam incorruptionem ad4un0it) #$%&9"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) $ qc) % ad + Ad quartum dicendum* quod quam3is illa repraesentatio numerorum sit e5 humana institutione* tamen /undatur aliquo modo supra rerum naturam* inquantum secundum ordinem di0itorum et articulorum et contactuum numeri 0radatim desi0nantur) Articulus % Utrum ratione 3ir0initatis debeatur aureola !uaestiuncula & #$%&98( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ar0) & Ad tertium sic proceditur) Videtur quod ratione 3ir0initatis non debeatur aureola) Ubi enim est ma4or di//icultas in opere* ibi debetur ma4us praemium) Sed ma4orem di//icultatem patiuntur in abstinendo a delectabilibus carnis 3iduae quam 3ir0ines.dicit enim Hieron<mus* quod quanto ma4or est di//icultas e5 parte quadam a 3oluptatis illecebris abstinere* tanto ma4us est praemium. unde et 3ir0o 3ir0inum nominatur.

( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ar0) + Praeterea* non debetur idem praemium 3ir0initati ser3atae et 3ir0initati amissae) Sed pro 3ir0initate amissa quandoque debetur aureola* utpote si aliqua in3ita prostituatur a t<ranno* quia Christum pro/itetur) 2r0o 3ir0initati aureola non debetur) #$%&'&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ar0) " Praeterea* e5cellens praemium non debetur ei quod inest nobis a natura) Sed 3ir0initas innascitur cuilibet homini et bono et malo) 2r0o 3ir0initati aureola non debetur) #$%&'$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ar0) 7 Praeterea* sicut se habet 3iduitas ad /ructum se5a0enarium* ita 3ir0initas ad /ructum centesimum et aureolam) Sed non cuilibet 3iduae debetur /ructus se5a0enarius* sed solum 3iduitatem 3o3enti* ut quidam dicunt) 2r0o 3idetur quod nec cuilibet 3ir0initati aureola debeatur* sed solum 3ir0initati e5 3oto ser3atae) #$%&'%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ar0) 8 Praeterea* praemium non respondet necessitati* cum omne meritum in 3oluntate consistat) Sed quidam sunt 3ir0ines e5 necessitate* ut naturaliter /ri0idi et eunuchi) 2r0o 3ir0initati non semper debetur aureola) #$%&'+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & s) c) & Sed contra est quod habetur 25od) $"* $". 6en) &* $9./acies alteram coronam aureolam.crescite et multiplicamini* et replete terram. 6lossa.#$%&9'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ar0) % Praeterea* ei quod non est secundum omne tempus laudabile* non debetur praemium e5cellens) Sed 3ir0initatem ser3are non /uisset laudabile in statu innocentiae* cum tunc esset homini praeceptum.ad coronam pertinet canticum no3um quod 3ir0ines coram a0no concinunt* scilicet qui sequuntur a0num quocumque ierit) 2r0o praemium quod 3ir0initati debetur* dicitur aureola) .nec etiam tempore le0is* quando steriles erant maledictae) 2r0o 3ir0initati aureola non debetur) #$%&'.

6lossapropriam 0loriam e5cellentemque si0nat) Sed per eunuchos qui seipsos castra3erunt propter re0num caelorum* 3ir0ines desi0nantur) 2r0o 3ir0initati debetur aliquod e5cellens praemium* et haec 3ocatur aureola) !uaestiuncula $ #$%&'7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) & Ulterius) Videtur quod mart<ribus aureola non debeatur) Aureola enim est praemium quod operibus superero0ationis redditur.dabo eis nomen melius a /iliis et /iliabus.corde creditur ad 4ustitiam* ore autem con/essio /it ad salutem) 2r0o mart<rio non semper debetur aureola) #$%&'8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) $ Praeterea* secundum 6re0orium* ser3itia tanto ma0is sunt 0rata* quanto ma0is sunt libera) Sed mart<rium minimum habet de libertate* cum sit poena ab alio 3iolenter in/licta) 2r0o mart<rio aureola non debetur* quae respondet merito e5cellenti) #$%&'9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) % Praeterea* mart<rium non solum consistit in e5teriori passione mortis* sed etiam in interiori 3oluntate.aliam coronam aureolam etc). nece* non 3oluntate* ut innocentes) Si er0o mart<rio aureola deberetur* ma0is deberetur mart<rio 3oluntatis quam e5teriori mart<rio* cum meritum e5 3oluntate procedat) Hoc autem non ponitur) 2r0o mart<rio aureola non debetur) #$%&''( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) + Praeterea* a//lictio corporis est minor quam a//lictio mentis* quae est per interiores dolores* et interiores animae passiones) Sed .3oluntate* non nece* ut :oannes. unde dicit 1eda super illud 25od) $".* &. 3oluntate et nece* ut Stephanus.#$%&'"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & s) c) $ Praeterea* Isaiae 7* +* dicitur. unde 1ernardus distin0uit tria 0enera mart<rum.haec dicit dominus eunuchis. et sequitur.de eorum praemio potest recte intelli0i qui 0eneralia mandata spontanea 3itae per/ectioris electione transcendunt) Sed mori pro con/essione /idei quandoque est necessitatis* non superero0ationis* ut patet e5 hoc quod dicitur Roman) &.

( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) " Praeterea* ipsa poenitentia quoddam mart<rium est. et tamen ei* ut 3idetur* aureola non debetur* quia e4us pu0na non dura3it usque ad mortem) 2r0o non semper mart<rio debetur aureola) #$%$.interior etiam a//lictio quoddam mart<rium est.ei.ei 0enitri5 3ir0o et mart<r /uit* quam3is in pace 3itam /ini3erit. unde dicit 6re0orius. nec tamen eis* ut 3idetur* debetur aureola) 2r0o idem quod prius) #$%$. et tamen quorumdam mart<ria in 2cclesia celebrata sunt* qui sibi manus in4ecerunt* t<rannorum rabiem /u0ientes* ut patet in ecclesiastica historia* de quibusdam mulieribus apud Ale5andriam) 2r0o non semper mart<rio debetur aureola) #$%$.$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) 8 Praeterea* contin0it aliquando aliquem pro /ide 3ulnerari* et etiam aliquo tempore super3i3ere) Hunc constat mart<rem esse.quam3is occasio persecutionis desit* habet tamen et pa5 nostra mart<rium suum.. unde dicit Hieron<mus in sermone de assumptione.%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) 9 Praeterea* quidam ma0is a//li0untur in amissione temporalium rerum quam etiam in proprii corporis a//lictione. unde etiam ipsius animam pertransi3it 0ladius* scilicet dolor de morte /ilii) Cum er0o interiori dolori aureola non respondeat* nec e5teriori respondere debet) #$%$.+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) ' .&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) 7 Praeterea* illicito operi non debetur aureola) Sed illicitum est sibi ipsi manus in4icere* ut patet per Au0ustinum in ib) de Ci3) .recte di5erim* . quod patet e5 hoc quod multas a//lictiones sustinent ad lucra acquirenda) Si er0o eis propter Christum temporalia bona diripiantur* 3idetur quod sint mart<res.quia etsi carnis colla /erro non sub4icimus* spirituali tamen 0ladio carnalia desideria in mente trucidamus) Poenae autem quae in e5terioribus operibus consistit* aureola non debetur) 2r0o nec etiam omni e5teriori mart<rio) #$%$.

eo* ita et quaelibet alia 3eritas* ut dicit Ambrosius* quia omne 3erum a quocumque dicatur* a spiritu sancto est) Si er0o sustinenti mortem pro 3eritate /idei debetur aureola* eadem ratione et sustinentibus mortem pro qualibet alia 3eritate. Praeterea* sicut 3eritas /idei est a .nemo* quantum puto* ausus /uit prae/erre 3ir0initatem mart<rio) Sed 3ir0initati debetur aureola) 2r0o et mart<rio) #$%$.Praeterea* mart<r 3idetur esse ille qui pro /ide occiditur.8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) &$ Praeterea* omne meritum e5 libero arbitrio procedit) Sed quorumdam mart<ria celebrat 2cclesia qui usum liberi arbitrii non habuerunt) 2r0o aureolam non meruerunt. sed in mart<rio est specialis di//icultas pu0nae.'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ s) c) $ Praeterea* corona debetur certanti. unde dicit Isidorus.7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) && Praeterea* bonum commune est potius bono particulari) Sed si aliquis pro conser3atione reipublicae moriatur in bello 4usto* non debetur ei aureola) 2r0o etiam si occidatur pro conser3atione /idei in seipso. er0o ei debetur specialis aureola) !uaestiuncula % #$%$&.mart<res 6raece* testes atine dicuntur* quia propter testimonium Christi passiones sustinent 3el sustinuerunt* et usque ad mortem pro 3eritate certa3erunt) Sed aliquae aliae 3irtutes sunt /ide e5cellentiores* ut 4ustitia* caritas* et hu4usmodi* quae sine 0ratia esse non possunt. et sic mart<rio aureola non debetur) #$%$.9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ s) c) & Sed contra Au0ustinus dicit in ib) de sancta 3ir0initate. quod tamen non 3idetur) #$%$. et sic non omnibus mart<ribus debetur aureola) #$%$. quibus tamen non debetur aureola) 2r0o 3idetur quod nec mart<rio aureola debeatur) #$%$.( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % ar0) & ."( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ar0) &.

et hoc 3ocamus aureolam) !uaestiuncula & #$%$&"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & co) Respondeo dicendum* ad primam quaestionem* quod ubi est praecellens ratio 3ictoriae* ibi debetur aliqua specialis corona.spiritus concupiscit ad3ersus carnem. unde 6lossa dicit* Matth) +* quod . unde cum per 3ir0initatem aliquis sin0ularem quamdam 3ictoriam obtineat de carne* contra quam continue bellum 0eritur* ut patet 6al) "* &8.3inea mea est coram me* dicit 6lossa.quoddam crementum habebunt sancti doctores ultra id quod alii communiter habebunt) 2r0o et cetera) #$%$&+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % s) c) $ Praeterea* Cant) 9 super illud.Ulterius) Videtur quod doctoribus aureola non debeatur) Omne enim praemium quod in /uturo habebitur* alicui actui 3irtutis respondet) Sed praedicare 3el docere non est actus alicu4us 3irtutis) 2r0o doctrinae 3el praedicationi non debetur aureola) #$%$&&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % ar0) $ Praeterea* docere et praedicare* e5 doctrina et studio pro3eniunt) Sed ea quae praemiantur in /uturo* non sunt acquisita per humanum studium. quia qui se humiliat e5altabitur* uc) &+* &&) Sed in docendo et praedicando non est humiliatio* immo ma0is superbiae occasio. quia naturalibus acquisitis non meremur) 2r0o pro doctrina et praedicatione nullus in /uturo meretur aureolam) #$%$&$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % ar0) % Praeterea* e5altatio in /uturo respondet humiliationi in praesenti.ut sciatis quae sit eminens etc)* dicit 6lossa.iabolus multos decepit honore ma0isterii in/latos) 2r0o 3idetur quod praedicationi et doctrinae aureola non debeatur) #$%$&%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % s) c) & Sed contra est* 2phes) & super illud.ostendit quid sin0ularis praemii doctoribus e4us disponit) 2r0o doctores habebunt sin0ulare praemium. 3ir0initati specialis corona debetur* quae aureola nominatur) 2t hoc quidem .

quia secundum hoc* illae quae habent 3oluntatem nubendi* et tamen antequam nupserint decedunt* habebunt aureolam) Unde alii dicunt* quod aureola debeatur statui* et non actui. et hoc dico secundum quod aureola proprie accipitur ut praemium quoddam merito redditum. et etiam quandoque eis concupiscentiam au0et aestimatio ma4oris delectationis quam sit secundum 3eritatem* et .quia 3ir0initas mentis reparari potest* quam3is non 3ir0initas carnis* ut supra* dist) %%* dictum est) Si autem aureolam lar0e accipiamus pro quocumque 0audio quod in patria habebunt super 0audium essentiale.communiter ab omnibus tenetur. sic etiam incorruptis carne aureola respondebit* etiamsi propositum non habuerint perpetuo 3ir0initatem ser3andi. non enim est dubium quod de incorruptione corporis 0audebunt* sicut et innocentes de hoc quod immunes a peccato /uerunt* quam3is etiam peccandi opportunitatem non habuerint* ut patet in pueris bapti?atis) Sed haec non est propria acceptio aureolae* sed 3alde communis) #$%$&7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ad & Ad primum er0o dicendum* quod in continendo secundum aliquid ma4orem pu0nam sustinent 3ir0ines* et secundum aliquid 3iduae* ceteris paribus) Vir0inibus enim concupiscentiam in/lammat et e5periendi desiderium* quod e5 quadam quasi curiositate procedit* qua etiam /it ut homo libentius 3ideat quae nunquam 3idit. quia aliquis e5 pari 3oluntate potest ser3are 3ir0initatem non 3o3ens* sicut alius 3o3ens) 2t ideo aliter potest dici* quod meritum omne actui 3irtutis debetur a caritate imperato) Vir0initas autem secundum hoc ad 0enus 3irtutis pertinet secundum quod perpetua incorruptio mentis et corporis sub electione cadit* ut patet e5 his quae dicta sunt* %% dist)* et ideo illis tantum 3ir0inibus aureola proprie debetur quae propositum habuerunt 3ir0initatem perpetuo conser3andi* si3e hoc propositum 3oto /irma3erint si3e non. unde illa quae actu 3ir0initatem ser3at* aureolam habebit* si sit de numero sal3andorum) Sed hoc non 3idetur esse con3eniens. quam3is hoc propositum aliquando /uerit interruptum* inte0ritate tamen carnis manente* dummodo in /ine 3itae in3eniatur. ut illae tantum 3ir0ines aureolam mereantur* quae in statu 3ir0initatis perpetuae ser3andae per 3otum se posuerunt) Sed hoc etiam non 3idetur con3eniens. sed cui 3ir0initati debeatur aureola* non omnes dicunt) !uidam enim dicunt* aureolam actui deberi.

quia cum beata 3ir0o credatur omnino /uisse immunis a /omitis inclinatione propter e4us sancti/icationem per/ectam* non est pium ponere aliquam pu0nam a carne /uisse in ea.quam3is enim pu0nam non senserit* pu0nam tamen aliquam carnis habuit. et quantum ad hoc 3iduae minorem sustinent pu0nam* ma4orem autem propter delectationis memoriam. et in di3ersis unum alteri prae4udicabit secundum di3ersas hominis dispositiones.datus est mihi stimulus carnis meae) Unde dicendum est* quod aureolam proprie habet* ut in hoc membris aliis 2cclesiae con/ormetur in quibus 3ir0initas in3enitur. tamen habet aliquid ma4us aureola* propter per/ectissimum propositum 3ir0initatis ser3andae) Alii 3ero dicunt* quod aureolam* etiam sub propria ratione aureolae* habet e5cellentissimam. sed e5 3ehementia 3irtutis adeo habuit carnem subditam* quod hu4usmodi pu0na ei insensibilis erat) Sed istud non 3idetur con3enienter dici. et quam3is non habuerit pu0nam per tentationem quae est a carne* habuit tamen pu0nam per tentationem ab hoste* qui nec etiam ipsum Christum re3eritus est* ut patet Matth) +) #$%$&9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ad % Ad tertium dicendum* quod 3ir0initati non debetur aureola* nisi inquantum addit quamdam e5cellentiam super alios continentiae 0radus) Si autem Adam non peccasset* 3ir0initas nullam per/ectionem addidisset supra continentiam con4u0alem.inconsideratio eorum incommodorum quae delectationi hu4usmodi ad4un0untur. cum talis pu0na non sit nisi e5 /omitis inclinatione* nec tentatio quae est a carne* sine peccato esse possit* ut patet per 6lossam $ Corinth) &$* super illud. quia /uissent tunc nuptiae honorabiles* et torus immaculatus* nulla . quia quidam ma0is mo3entur hoc* quidam illo) !uidquid autem sit de quantitate pu0nae* tamen hoc certum est* quod per/ectior est 3ictoria 3ir0inum quam 3iduarum) Per/ectissimum enim 0enus 3ictoriae est* et pulcherrimum* hosti nunquam cessisse) Corona autem non debetur pu0nae* sed 3ictoriae de pu0na) #$%$&8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ad $ Ad secundum dicendum* quod duple5 est circa hoc opinio) !uidam enim dicunt* quod beata 3ir0o pro 3ir0initatis praemio non habet aureolam* si aureola proprie accipiatur secundum quod respicit pu0nam.

ico etiam* quod si talis 3iolenter oppressa concipiat* nec e5 hoc meritum 3ir0initatis perdit. unde ucia di5it.( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ad " Ad quintum dicendum* quod 3ir0initas nobis a natura innascitur quantum ad id quod in 3ir0initate materiale est. sed quia duple5 praemium reportabit* unum pro 3ir0initate custodita* aliud pro in4uria quam passa est) . unde nec tali proposito speciale praemium redderetur* nisi e5 di3ino processisset instinctu* ut creditur de Hieremia et de 2lia* quorum con4u0ia non le0untur) #$%$&'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ad + Ad quartum dicendum* quod si aliqua per 3iolentiam oppressa /uerit* non amittit propter hoc aureolam* dummodo propositum perpetuo 3ir0initatem ser3andi in3iolabiliter ser3et* si illi actui nullo modo est consentiens) =on tamen per hoc 3ir0initatem perdit* ut supra* dist) %%* dictum est. et hoc dico* si3e pro /ide* si3e pro quacumque alia causa 3iolenter corrumpatur) Sed si hoc pro /ide sustineat* hoc erit ei meritorium* et ad 0enus mart<rii pertinebit. unde 3ir0initas tunc ser3ata non /uisset* nec ei tunc aureola deberetur) Sed mutata humanae naturae conditione* 3ir0initas specialem decorem habet. et ideo speciale praemium ei redditur) 2tiam tempore le0is Mo<si* quando cultus . nec tamen matri Christi aequabitur* in qua /uit cum inte0ritate mentis inte0ritas carnis) #$%$$. sed propositum perpetuae incorruptionis ser3andae* e5 quo 3ir0initas meritum habet* non est innatum* sed e5 munere 0ratiae pro3eniens) #$%$$&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ad 7 Ad se5tum dicendum* quod non cuilibet 3iduae /ructus se5a0enarius debetur* sed ei solum quae propositum 3iduitatis ser3andae retinet* quam3is etiam 3otum non emittat* sicut et de 3ir0initate dictum est) #$%$$$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) & ad 8 . non quod habeat duas 3ir0initatis aureolas.concupiscentiae /oeditate e5istente.ei etiam per carnalem actum propa0andus erat* non erat omnino laudabile a commi5tione carnis abstinere. si me in3itam 3iolari /eceris* mihi castitas duplicabitur ad coronam.

ita etiam per/ectissimae 3ictoriae quae habetur de impu0natione e5teriori* debetur aureola) Per/ectissima autem 3ictoria de e5terioribus passionibus consideratur e5 duobus) Primo e5 ma0nitudine passionis) Inter omnes autem passiones illatas e5terius praecipue locum mors tenet* sicut et in passionibus interioribus praecipue sunt 3enereorum concupiscentiae.non enim quilibet tenetur /idem suam coram persecutore pro/iteri.sed in casu est de necessitate salutis* quando scilicet aliquis a persecutore deprehensus de /ide sua requiritur* quam con/iteri tenetur) =ec tamen sequitur quod aureolam non mereatur) . /aciunt enim de necessitate 3irtutem) Si 3ero 3oluntatem habeant ducendi con4u0em* si possent* aureolam non merentur) Unde dicit Au0ustinus in ib) de sancta 3ir0initate. et ideo quando aliquis obtinet 3ictoriam de morte* et ordinatis ad mortem* per/ectissime 3incit) Secundo per/ectio 3ictoriae consideratur e5 causa pu0nae.ei praecepta custodiunt* eo tamen proposito sunt* ut con4u0es* si possent* haberent* con4u0atis /idelibus adaequari) !uaestiuncula $ #$%$$%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ co) Ad secundam quaestionem dicendum* quod sicut inest quaedam pu0na spiritui contra interiores concupiscentias* ita etiam inest homini quaedam pu0na contra passiones e5terius illatas.Ad septimum dicendum* quod si /ri0idi et eunuchi 3oluntatem habeant incorruptionem perpetuam ser3are* etiam si /acultas adesset coeundi* 3ir0ines sunt dicendi et aureolam merentur. unde sicut per/ectissimae 3ictoriae qua de concupiscentiis carnis triumphatur* scilicet 3ir0initati* debetur specialis corona* quae aureola dicitur. quando scilicet pro honestissima causa pu0natur* quae scilicet est ipse Christus) 2t haec duo in mart<rio considerantur* quod est mors suscepta propter Christum) Mart<rem enim non /acit poena* sed causa) 2t ideo mart<rio aureola debetur* sicut et 3ir0initati) #$%$$+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad & Ad primum er0o dicendum* quod sustinere mortem propter Christum* quantum est de se* est opus superero0ationis.quibus ipsum 3irile membrum debilitatur* ut 0enerare non possint* ut sunt eunuchi* su//icit* cum Christiani /iunt* et .

et ideo di//icultati illi quae accidit in sustinendo dolores tactus* puta qui sunt in 3erberibus et hu4usmodi* debetur aureola ma0is quam di//icultati sustinendi interiores dolores. et ideo e5cellentius ei praemium debetur) #$%$$7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad % Ad tertium dicendum* quod quidam actus sunt qui in ipso actu habent quamdam 3ehementiam delectationis 3el di//icultatis. quia in ipso actu 3oluntas au0etur) Similiter cum actus mart<rii ma5imam di//icultatem habeat* 3oluntas mart<rii non pertin0it ad illud meritum quod actui mart<rum debetur ratione di//icultatis. unde aureola 3oluntarie tantum mart<ribus non debetur) #$%$$8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad + Ad quartum dicendum* quod sicut delectationes tactus* circa quas est temperantia* praecipuum locum tenent inter omnes delectationes interiores et e5teriores. unde tali per/ectione manente* etiam si non sit superero0atio* aliquis aureolam meretur) #$%$$"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad $ Ad secundum dicendum* quod mart<rio non debetur aliquod praemium secundum hoc quod ab e5teriori in/li0itur* sed secundum hoc quod 3oluntarie sustinetur. ita dolores tactus omnibus aliis doloribus praeeminent.et quanto id quod quis sustinet 3oluntarie* est di//icilius* et ma0is natum 3oluntati repu0nare* tanto 3oluntas quae propter Christum illud sustinet* ostenditur /irmius /i5a in Christo.quia aliquis e5 ma4ori caritate potest 3elle sustinere mart<rium* quam alius sustineat) Unde 3oluntarie mart<r potest mereri sua 3oluntate praemium essentiale aequale 3el ma4us eo quod mart<ri debetur) Sed aureola debetur di//icultati quae est ipsa pu0na mart<rii. quam3is possit etiam per3enire ad ulterius praemium* considerata radice merendi.quia non meremur nisi per ea quae sunt in nobis.et ideo* ceteris paribus* actu lu5uriam e5ercens plus peccat quam qui solum in actum consentit.Aureola enim non debetur operi superero0ationis inquantum est superero0atio* sed inquantum per/ectionem quamdam habet. pro quibus tamen aliquis non proprie dicitur . et in talibus actus semper addit ad rationem meriti 3el demeriti secundum quod in actu oportet 3oluntatem 3ariari e5 3ehementia actus a statu in quo prius erat.

et ita 3ulnus propter Christum susceptum est ei plena occasio mortis) Unde propter hoc aureolam non 3idetur amittere* nisi sit talis ne0li0entia quae culpam mortalem inducat* quae ei et auream au/ert et aureolam) Si 3ero e5 3ulnere mortali suscepto non moriatur aliquo casu contin0ente* 3el etiam 3ulnera non mortalia susceperit* et adhuc carcerem sustinens moriatur. quam mensuram si e5cesserit* erit a//lictio culpanda) . quam3is quidam dicant* quod aureolam non meretur* si e5 incuria 3el ne0li0entia propria mortem incurrat.quae quidem a//lictio e5cedit mart<rii a//lictionem diuturnitate* sed e5ceditur intensione) #$%$$'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad 7 Ad se5tum dicendum* quod secundum Au0ustinum in & de Ci3) . adhuc aureolam meretur.icitur er0o propter similitudinem a//lictionis mart<rium. sicut de beata Caecilia patet* quae triduo super3i5it* et de multis mart<ribus qui in carcere sunt de/uncti) Sed etiam si 3ulnus non mortale accipiat* et tamen e5inde mortem incurrat* creditur aureolam promereri. et hoc modo Hieron<mus loquitur) #$%$$9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad " Ad quintum dicendum* quod a//lictio poenitentiae non est* proprie loquendo* mart<rium* quia non consistit in his quae ad mortem in/erendam ordinantur* cum ordinetur solum ad carnem domandam.ei* nulli licitum est sibi manus in4icere quacumque e5 causa* nisi /orte di3ino instinctu /iat ad e5emplum /ortitudinis e5tendendum* ut mors contemnatur) Illi autem de quibus est ob4ectum* di3ino instinctu mortem sibi intulisse creduntur.non enim ista ne0li0entia eum ad mortem perdu5isset* nisi praesupposito 3ulnere quod pro /ide acceptum est.( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad 8 Ad septimum dicendum* quod si aliquis propter /idem 3ulnus mortale accipiat* et super3i3at* non est dubium quod aureolam meretur. unde et quorumdam sanctorum mart<ria in 2cclesia celebrantur qui in carcere mortui sunt aliquibus 3erberibus lon0e ante susceptis* sicut patet de Marcello Papa) !ualitercumque i0itur a//lictio propter Christum illata usque ad . et propter hoc eorum mart<ria 2cclesia celebrat) #$%$%.mart<r* nisi secundum quamdam similitudinem.

ita etiam /ortitudo est circa pericula mortis sicut circa praecipua* ut dicitur in % 2thic).nec etiam potest dolor de amissione rerum coaequari dolori de corporis occisione* et aliis hu4usmodi) #$%$%$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad ' Ad nonum dicendum* quod causa su//iciens ad mart<rium non solum est con/essio /idei* sed quaecumque alia 3irtus* non politica* sed in/usa* quae /inem habeat Christum) !uolibet enim actu 3irtutis aliquis testis Christi e//icitur* inquantum opera quae in nobis Christus per/icit* testimonium bonitatis e4us sunt. Ad decimum dicendum* quod 3eritas /idei habet Christum pro /ine 3el pro ob4ecto.amor autem inordinatus non coad4u3at ad meritum aureolae. non propter hoc aliquis dicetur mart<r. unde aliquae 3ir0ines sunt occisae pro 3ir0initate quam ser3are 3olebant* sicut beata A0nes* et quaedam aliae* quarum mart<ria in 2cclesia celebrantur) #$%$%%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad &.mortem continuetur @si3e mors inde sequatur* si3e nonA* aliquis mart<r e//icitur* et aureolam meretur) Si 3ero non continuetur usque ad mortem. sicut patet de S<l3estro* de quo non solemni?at 2cclesia sicut de mart<re* quia in pace 3itam /ini3it* quam3is prius aliquas passiones sustinuerit) #$%$%&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad 9 Ad octa3um dicendum* quod sicut temperantia non est circa delectationes in pecuniis 3el in honoribus et hu4usmodi* sed solum in delectationibus tactus quasi praecipuis. utpote si aliquis prius 3ellet occidi quam quodcumque mendacium dicendo* contra ipsum peccare) . nec plus aliquis potest ordinate res e5teriores dili0ere quam proprium corpus. et ideo soli in4uriae quae irro0atur circa corpus proprium* e5 qua nata est mors sequi* debetur aureola) Si3e i0itur aliquis propter Christum res temporales* si3e /amam* 3el quidquid hu4usmodi amittat* non e//icitur propter hoc proprie mart<r* nec meretur aureolam. et ideo con/essio ipsius aureolam meretur* si poena addatur* non solum e5 parte /inis* sed e5 parte materiae) Sed con/essio cu4uscumque alterius 3eritatis non est causa su//iciens ad mart<rium ratione materiae* sed solum ratione /inis.

ita etiam aureolam habent* non quidem secundum per/ectam rationem. sed secundum aliquam participationem* inquantum scilicet 0audent se in obsequium Christi occisos esse* ut dictum est de pueris bapti?atis* quod habebunt aliquod 0audium de innocentia* et carnis inte0ritate) !uaestiuncula % #$%$%7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % co) Ad tertiam quaestionem dicendum* quod sicut per mart<rium et 3ir0initatem aliquis per/ectissimam 3ictoriam obtinet de carne et mundo. et secundum hoc 3ere mart<res /uerunt et 3oluntate et actu* et aureolam habent) Sed alii dicunt* quod /uerunt mart<res actu tantum* et non 3oluntate. ita et per/ectissima 3ictoria contra .quod 3idetur sentire 1ernardus* distin0uens tria 0enera mart<rum* ut dictum est.et ideo cum quis propter bonum commune non relatum ad Christum mortem sustinet* aureolam non meretur. sed si hoc re/eratur ad Christum* aureolam merebitur* et mart<r erit. cum scilicet aliquid propter .eum a0itur. utpote si rempublicam de/endat ab hostium impu0natione qui /idem Christi corrumpere moliuntur* et in tali de/ensione mortem sustineat) #$%$%"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad &$ Ad duodecimum dicendum* quod quidam dicunt* quod in innocentibus occisis pro Christo 3irtute di3ina acceleratus est usus rationis* sicut et in :oanne 1aptista* dum adhuc esset in materno utero. et secundum hoc innocentes sicut non pertin0unt ad per/ectam rationem mart<rii* sed aliquid mart<rii habent e5 hoc quod passi sunt pro Christo.iabolo impu0nanti non cedit* sed etiam eum e5pellit* et non solum a se* sed etiam ab aliis) Hoc autem /it per praedicationem et doctrinam) 2t ideo praedicationi et doctrinae aureola debetur* sicut et 3ir0initati et mart<rio) =ec est dicendum* ut quidam dicunt* quod tantum debeatur praelatis* .#$%$%+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) $ ad && Ad undecimum dicendum* quod etiam bonum increatum e5cedit omne bonum creatum.iabolum obtinetur* quando aliquis non solum . unde quicumque /inis creatus* si3e sit bonum commune* si3e bonum pri3atum* non potest actui tantam bonitatem praestare quantam /inis increatus.

unde et inter spirituales eleemos<nas computantur* ut patet supra* dist) $"* quaest) $* art) %) #$%$%9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % ad $ Ad secundum dicendum* quod quam3is /acultas praedicandi et docendi quandoque e5 studio pro3eniat* tamen usus doctrinae e5 3oluntate procedit* quae per caritatem in/ormatur a .iabolus a cordibus hominum e5pu0natur* sicut quibusdam spiritualibus armis* de quibus dicitur $ Corinth) &.quibus competit e5 o//icio praedicare et docere.quia corona non debetur habitui* sed actuali pu0nae* secundum illud $ Timoth) $* ". et sic actus e4us meritorius esse potest) #$%$%'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % ad % Ad tertium dicendum* quod e5altatio in hac 3ita non diminuit alterius 3itae praemium* nisi ei qui in tali e5altatione propriam 0loriam quaerit.arma militiae nostrae non sunt carnalia* sed spiritualia) Articulus + Utrum Christo aureola debeatur !uaestiuncula & #$%$+&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & ar0) & Ad quartum sic proceditur) Videtur quod Christo aureola debeatur) . qui autem talem e5altationem in utilitatem aliorum con3ertit* e5 ea sibi mercedem acquirit) Cum enim dicitur quod doctrinae debetur aureola* intelli0endum est doctrinae quae est de pertinentibus ad salutem* per quam .* +.eo in/usam.ebetur enim aureola 3ir0initati* mart<rio et doctrinae) . sed quibuscumque qui licite hunc actum e5ercent) Praelatis autem non debetur* quam3is habeant o//icium praedicandi* nisi actu praedicent.non coronabitur nisi qui le0itime certa3erit) #$%$%8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) % qc) % ad & Ad primum er0o dicendum* quod praedicare et docere sunt actus alicu4us 3irtutis* scilicet misericordiae.

ei 3ir0initas portat) Vir0initatis er0o e5emplar in .Sed in Christo haec tria praecipue /uerunt) 2r0o Christo praecipue aureola competit) #$%$+$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & ar0) $ Praeterea* omne quod est per/ectissimum in rebus humanis* praecipue Christo est attribuendum) Sed praemium aureolae debetur e5cellentissimis meritis) 2r0o Christo debetur) #$%$+%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & ar0) % Praeterea* C<prianus dicit* quod ima0inem .eus* aureola competit) #$%$++( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & s) c) & Sed contra* aureola est 0audium de con/ormitate ad Christum* ut dicitur) Sed nullus con/ormatur 3el similatur sibi ipsi* ut patet per philosophum) 2r0o Christo non debetur aureola) #$%$+"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & s) c) $ Praeterea* Christi praemium nunquam est au0mentatum) Sed Christus ab instanti conceptionis suae non habuit aureolam* quia tunc nunquam pu0na3erat) 2r0o nunquam postea aureolam habuit) !uaestiuncula $ #$%$+7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ ar0) & Ulterius) Videtur quod An0elis aureola debeatur) !uia* ut dicit Hieron<mus de 3ir0initate loquens* in carne praeter carnem 3i3ere potius est 3ita an0elica quam humana.eo est. et & Cor) 8* dicit 6lossa* quod 3ir0initas est portio an0elica) Cum i0itur 3ir0initati respondeat aureola* 3idetur quod An0elis debeatur) #$%$+8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ ar0) $ Praeterea* nobilior est incorruptio spiritus quam incorruptio carnis) Sed in An0elis in3enitur incorruptio spiritus* quia nunquam pecca3erunt) 2r0o eis ma0is debetur aureola quam hominibus incorruptis carne* qui alias aliquando pecca3erunt) #$%$+9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ ar0) % . et sic 3idetur quod Christo etiam* inquantum est .

( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ s) c) $ Praeterea* aureola non debetur actui qui per corpus non e5ercetur.non coronabitur nisi qui le0itime certa3erit) Sed in An0elis non est pu0na) 2r0o nec eis aureola debetur) #$%$".ion<sius dicit) 2r0o eis debetur aureola saltem doctorum) #$%$+'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ s) c) & Sed contra* $ Timoth)* $* ". et quaedam* quam3is in corpore* non corporis* sed 3irtutis . non enim erit in eis de/ormitas* sed di0nitas.Praeterea* doctrinae debetur aureola) Sed An0eli nos docent pur0ando* illuminando et per/iciendo* ut .ei. et /ortasse 3idebimus. unde dicit Au0ustinus* $$ de Ci3it) . unde amantibus 3ir0initatem et mart<rium et doctrinam* si e5terius haec eis non insunt* aureola non debetur) Sed An0eli sunt incorporei) 2r0o aureolam non habent) !uaestiuncula % #$%$"&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) % ar0) & Ulterius) Videtur quod aureola etiam corpori debeatur) Praemium enim essentiale est potius quam accidentale) Sed dos* quae ad praemium essentiale pertinet* non solum est in anima* sed etiam in corpore) 2r0o et aureola* quae pertinet ad praemium accidentale) #$%$"$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) % ar0) $ Praeterea* peccato quod per corpus e5ercetur* respondet poena in anima et corpore) 2r0o et merito quod e5ercetur per corpus* debetur praemium et in anima et in corpore) Sed meritum aureolae per corpus e5ercetur) 2r0o aureola etiam debetur corpori) #$%$"%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) % ar0) % Praeterea* in corporibus mart<rum apparebit quaedam 3irtutis pulchritudo in ipsis cicatricibus corporis.nescio quomodo sic a//icimur amore mart<rum beatorum* ut 3elimus in illo re0no in eorum corporibus 3idere 3ulnerum cicatrices* quas pro Christi nomine pertulerunt.

Christo non competet aureolam habere* sed aliquid unde omnes aureolae ori0inantur. unde Apoc) %* $&. aureola enim e5 hoc ipso quod diminuti3e dicitur* importat aliquid quod participati3e et non secundum sui plenitudinem possidetur. et eadem ratione de aliis) #$%$"+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) % s) c) & Sed contra* animae quae modo sunt in Paradiso* habent aureolas* nec tamen habent corpora) 2r0o proprium sub4ectum aureolae non est corpus* sed anima) #$%$""( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) % s) c) $ Praeterea* omne meritum est ab anima) 2r0o praemium totum in anima esse debet) !uaestiuncula & #$%$"7( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & co) Respondeo dicendum ad primam quaestionem* quod circa hoc duple5 est opinio) !uidam enim dicunt* quod in Christo est aureola secundum propriam aureolae rationem* cum in eo pu0na in3eniatur et 3ictoria* et per consequens corona secundum propriam rationem) Sed dili0enter considerando* quam3is Christo competat ratio aureae 3el coronae* non tamen ei competit ratio aureolae.qui 3icerit* /aciam eum sedere in throno meo* sicut e0o 3ici* et sedeo in throno patris mei) Unde secundum alios dicendum est* quod quam3is id quod est in Christo* non habeat rationem aureolae* tamen est e5cellentius omni aureola) #$%$"8( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & ad & Ad primum er0o dicendum* quod Christus /uit 3erissime 3ir0o* mart<r et doctor.pulchritudo /ul0ebit) 2r0o 3idetur quod aureola mart<rum sit in corpore.con/idite. unde illis competit aureolam habere in quibus est aliqua per/ectioris 3ictoriae participatio secundum imitationem e4us in quo per/ectae 3ictoriae plena ratio consistit.e0o 3ici mundum. et ideo* cum in Christo in3eniatur hu4usmodi principalis et plena 3ictoriae ratio* per cu4us 3ictoriam omnes alii 3ictores constituuntur* ut patet :oan) &7* %%. et Apoc) "* ". sed tamen praemium accidentale his respondens in Christo non habet aliquam notabilem quantitatem in .ecce 3icit leo de tribu :uda.

eo* non tamen habet e5emplar unius rationis. incorruptio enim .ei* quam 3ir0initas imitatur* non eadem ratione est in .non enim 3irtutis est in An0elis quod omnino a delectationibus carnis abstineant* cum hu4usmodi delectationes in eis esse non possint) #$%$7$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ ad $ Ad secundum dicendum* quod perpetua incorruptio spiritus in An0elis praemium essentiale meretur.est enim de necessitate salutis* cum in eis non possit subsequi reparatio post ruinam) . et ideo propter quae hominibus debetur aureola* An0eli non habent aureolas) #$%$7&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ ad & Ad primum er0o dicendum* quod 3ir0initas dicitur esse 3ita an0elica* inquantum per 0ratiam 3ir0ines imitantur id quod An0eli habent per naturam. et sic in Christo non in3enitur* in quo omnis per/ectio plenissime in3enitur) #$%$"'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & ad % Ad tertium dicendum* quod quam3is 3ir0initas habeat aliquo modo e5emplar in .comparatione ad ma0nitudinem essentialis praemii. et secundum hoc ad quamdam minorationem pertinet.( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ co) Ad secundam quaestionem dicendum* quod An0elis aureola non debetur.cu4us ratio est* quia aureola proprie respondet cuidam per/ectioni in e5cellenti merito) 2a 3ero quae in hominibus ad per/ectionem meriti pertinent* An0elis sunt connaturalia* 3el etiam spectant ad communem eorum statum* aut etiam ad ipsum praemium.eo et in aliquo 3ir0ine) !uaestiuncula $ #$%$7. unde non habet aureolam sub ratione aureolae) #$%$"9( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) & ad $ Ad secundum dicendum* quod aureola* quam3is debeatur operi per/ectissimo quo ad nos* tamen aureola inquantum diminuti3e dicitur* si0ni/icat quamdam participationem per/ectionis ab aliquo in quo plenarie in3enitur.

quia aliqui mart<res aureolam habebunt in quibus hu4usmodi cicatrices non erunt* utpote illi qui sunt submersi* aut /amis inedia 3el squalore carceris interempti) Articulus " Utrum con3enienter desi0nentur tres aureolae !uaestiuncula & #$%$78( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ar0) & Ad quintum sic proceditur) Videtur quod incon3enienter desi0nentur tres aureolae* 3ir0inum* mart<rum* et praedicatorum) Aureola enim mart<rum respondet 3irtuti /ortitudinis* aureola 3ir0inum 3irtuti temperantiae* aureola 3ero doctorum 3irtuti prudentiae) 2r0o 3idetur quod debeat esse quarta aureola* quae debeatur 4ustitiae) #$%$79( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ar0) $ Praeterea* 25od) $"* dicit 6lossa* quod corona aurea additur* cum per 23an0elium his qui mandata custodiunt* 3ita aeterna . ut sic aureola principaliter sit in mente* sed per quamdam redundantiam /ul0eat etiam in carne) #$%$7"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) % ad ar0) 2t per hoc patet responsio ad ob4ecta) Tamen sciendum est* quod decor cicatricum quae in corporibus mart<rum apparebunt* non potest dici aureola. ita e5 0audio aureolae resultat aliquis decor in corpore. unde per hu4usmodi actus aureolam non merentur) !uaestiuncula % #$%$7+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) % co) Ad tertiam quaestionem dicendum* quod aureola proprie est in mente* est enim 0audium de operibus illis quibus aureola debetur) Sed sicut e5 0audio essentialis praemii* quod est aurea* redundat quidam decor in corpore* qui est 0loria corporis.#$%$7%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) + qc) $ ad % Ad tertium dicendum* quod illi actus secundum quos An0eli nos docent* pertinent ad 0loriam eorum* et ad communem ipsorum statum.

promittitur) Matth) &'* &8.si 3is per/ectus esse* 3ade* et 3ende omnia quae habes* et da pauperibus) 2r0o paupertati debetur aureola) #$%$7'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ar0) % Praeterea* per 3otum obedientiae aliquis se . et quod nemo alius poterat dicere canticum quod 3ir0ines cantabant) 2r0o 3ir0ines habent e5cellentiorem aureolam) #$%$8%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) $ ar0) $ Praeterea* C<prianus dicit de 3ir0inibus* quod sunt illustrior portio 0re0is Christi) 2r0o eis ma0is aureola debetur) #$%$8+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) $ ar0) % Praeterea* 3idetur quod potissima sit aureola mart<rum) !uia dicit Ha<mo* quod non omnes 3ir0ines con4u0atos praecedunt. et ita 3idetur quod ei aureola debeatur) #$%$8. sed hi specialiter qui in tormento passionis 3ir0initate insuper custodita coaequantur mart<ribus con4u0atis) 2r0o mart<rium dat 3ir0initati praeeminentiam super alios status) 2r0o mart<rio potior aureola debetur) . ser3a mandata) Huic aureola superponitur cum dicitur.si 3is ad 3itam in0redi.eo sub4icit totaliter) 2r0o in 3oto obedientiae ma5ima per/ectio consistit.( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ar0) + Praeterea* multa sunt etiam alia superero0ationis opera* de quibus homo in /uturo speciale 0audium habebit) 2r0o multae sunt aliae aureolae praeter istas tres) #$%$8&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ar0) " Praeterea* sicut aliquis di3ul0at /idem praedicando et docendo* ita scripta compilando) 2r0o et talibus quarta aureola debetur) !uaestiuncula $ #$%$8$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) $ ar0) & Ulterius) Videtur quod aureola 3ir0inum sit inter alias potissima) !uia Apocal) &+* dicitur de 3ir0inibus quod sequuntur a0num quocumque ierit.

#$%$8"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) $ ar0) + Praeterea* 3idetur quod potissima debeatur doctori) !uia 2cclesia militans e5emplata est ab 2cclesia triumphante) Sed in 2cclesia militante ma5imus honor debetur doctoribus* & Timoth) "* &8.qui bene praesunt presb<teri* duplici honore di0ni habentur. ma5ime qui laborant in 3erbo et doctrina) 2r0o in 2cclesia triumphante eis potior aureola debetur) !uaestiuncula % #$%$87( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) % ar0) & Ulterius) Videtur quod unus aureolam 3ir0initatis 3el mart<rii 3el doctoris e5cellentius alio non habet) !uia ea quae sunt in termino per/ectionis non intenduntur et remittuntur) Sed aureola debetur operibus quae sint in termino per/ectionis) 2r0o aureola non intenditur nec remittitur) #$%$88( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) % ar0) $ Praeterea* 3ir0initas non suscipit ma0is et minus* cum importet pri3ationem quamdam. et ne0ationes non intendantur nec remittantur) 2r0o nec praemium 3ir0initatis* scilicet aureola 3ir0inum* intenditur et remittitur) #$%$89( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) % s) c) & Sed contra* aureola superponitur aureae) Sed aurea est intensior in uno quam in alio) 2r0o et aureola) !uaestiuncula & #$%$8'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & co) Respondeo dicendum ad primam quaestionem* quod aureola est quoddam pri3ile0iatum praemium* pri3ile0iatae 3ictoriae respondens* ut patet e5 dictis* et ideo secundum pri3ile0iatas 3ictorias in tribus pu0nis* quae cuilibet homini imminent* tres aureolae sumuntur) In pu0na enim quae est contra carnem* ille potissimam 3ictoriam obtinet qui a delectabilibus 3enereis* quae sunt praecipua in hoc 0enere* omnino abstinet. et ideo 3ir0initati aureola debetur) In pu0na 3ero qua contra mundum pu0natur* illa est praecipua* cum a mundo persecutionem usque ad mortem sustinemus. unde et mart<ribus* qui in ista pu0na 3ictoriam .

et huic actui debetur aureola mart<rum) Concupiscibilis autem actus potissimus est a delectabilibus ma5imis penitus abstinere.obtinent* secunda aureola debetur) In pu0na 3ero qua contra . et ideo ei specialis aureola non debetur) !uomodo autem hoc sit 3erum* dictum est in ib) %* dist) %%* quaest) %* art) +) #$%$9&( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ad $ Ad secundum dicendum* quod paupertas quam3is sit opus per/ectionis* non tamen tenet summum locum in aliqua spirituali pu0na. et huic debetur aureola 3ir0inum) Alii 3ero aureolas tres distin0uunt secundum ea quibus Christo nobilissime con/ormamur) Ipse enim mediator /uit inter mundum et patrem) >uit er0o doctor* secundum quod 3eritatem quam a patre acceperat* mundo mani/esta3it.quod /it per praedicationem et doctrinam. /uit autem mart<r* secundum quod a mundo persecutionem sustinuit.quia amor corporalium minus impu0nat quam concupiscentia carnis* 3el persecutio in/licta in corpus proprium) Unde paupertati non debetur aureola.nec tamen hoc 3erum est* quod docere sit actus prudentiae.iabolum pu0namus* illa est praecipua 3ictoria* cum aliquis hostem non solum a se* sed a cordibus aliorum remo3et. /uit 3ero 3ir0o* inquantum puritatem in seipso conser3a3it) 2t ideo doctores* mart<res* 3ir0ines ei per/ectissime con/ormantur. unde talibus debetur aureola) #$%$9.( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ad & Ad primum er0o dicendum* quod in actu 4ustitiae non attenditur aliqua pu0na* sicut in actibus aliarum 3irtutum. immo potius est actus caritatis 3el misericordiae* secundum quod e5 tali habitu inclinamur ad hu4usmodi e5ercitium* 3el etiam sapientiae ut diri0entis) Vel potest dici* secundum alios* quod 4ustitia circuit omnes 3irtutes. sed debetur ei 4udiciaria potestas ratione humiliationis* quae consequitur paupertatem* ut . et ideo doctoribus et praedicatoribus tertia aureola debetur) !uidam 3ero distin0uunt tres aureolas secundum tres 3ires animae* ut dicantur tres aureolae respondere potissimis trium 3irium animae actibus) Potissimus enim actus rationalis est 3eritatem /idei etiam in aliis di//undere. et huic actui debetur doctorum aureola) Irascibilis 3ero actus potissimus est etiam mortem propter Christum superare.

quia hu4usmodi pu0na 3ersatur circa bona intelli0ibilia* aliae 3ero pu0nae circa sensibiles passiones) Sed illa eminentia quae attenditur e5 parte pu0nae* est aureolae essentialior. et sic aureola doctorum inter omnes est potior.beati qui persecutionem patiuntur etc)* omnes aliae per/iciuntur) Propter hoc etiam 2cclesia in connumeratione sanctorum mart<res doctoribus et 3ir0inibus praeordinat) Sed quantum ad aliquid* nihil prohibet alias aureolas e5cellentiores esse) #$%$9"( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) $ ad ar0) 2t per hoc patet solutio ad ob4ecta) . et ideo dicitur Matth) "* in 6lossa* quod in octa3a beatitudine* quae ad mart<res pertinet* scilicet.supra dictum est) 6lossa autem inducta lar0e accipit aureolam pro quolibet praemio quod redditur merito e5cellenti) #$%$9$( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ad % 2t similiter dicendum ad tertium et quartum) #$%$9%( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) & ad " Ad quintum dicendum* quod etiam scribentibus sacram doctrinam debetur aureola.i//icultas etiam pu0nae quae attenditur e5 parte ipsius pu0nae* est potior quam illa quae attenditur e5 parte nostri* inquantum est nobis 3icinior) 2t ideo* simpliciter loquendo* aureola mart<rum inter omnes est potior.quia aureola secundum propriam rationem respicit 3ictoriam et pu0nam) . sed haec non distin0uitur ab aureola doctorum* quia scripta componere quidam modus docendi est) !uaestiuncula $ #$%$9+( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) $ co) Ad secundam quaestionem dicendum* quod praeeminentia aureolae ad aureolam potest dupliciter attendi) Primo e5 parte pu0nae* ut dicatur aureola potior quae /ortiori pu0nae debetur. et per hunc modum aureola mart<rum aliis aureolis supereminet quodam modo* et aureola 3ir0inum alio modo) Pu0na enim mart<rii est /ortior secundum seipsam* et 3ehementius a//li0enspu0na carnis est periculosior* inquantum est diuturnior* et ma0is nobis imminet e 3icino) Secundo e5 parte eorum de quibus est pu0na.

sicut pri3ationes intendi possunt* ut cum dicitur homo ma0is caecus* quia ma0is elon0atur a 3isu) 25positio te5tus #$%$9'( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) % e5pos) Suos /ines habebunt duae ci3itates) Hoc ideo dicitur* quia usque ad diem 4udicii numerus electorum et damnatorum au0etur. ut dicatur in illa esse ma4or 3ir0initas quae ma0is occasiones corruptionis 3itat. et etiam 0loria et poena au0eri potest* saltem quantum ad praemium . unde et aureola potest esse ma4or et minor) Sciendum tamen* quod meritum aureolae potest intendi dupliciter. sicut i0nis est specie subtilissimum corporum. oportet di3ersi/icari praemia* secundum quod merita di3ersi/icantur) Aliquid enim intenditur et remittitur per intensionem et remissionem suae causae) Meritum autem aureolae potest esse ma4us et minus. unde nihil prohibet unam aureolam alia esse e5cellentiorem* sicut unus i0nis est alio subtilior) #$%$99( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) % ad $ Ad secundum dicendum* quod una 3ir0initas potest esse alia ma4or propter ma4orem recessum a 3ir0initatis contrario.uno modo e5 parte radicis* alio modo e5 parte operis) Contin0it enim esse aliquos duos* quorum unus e5 minori caritate ma4us tormentum mart<rii sustinet* 3el ma0is praedicationi instat* aut etiam ma0is se a delectabilibus carnis elon0at) Intensioni er0o meriti quae attenditur penes radicem* non respondet intensio aureolae* sed intensio aureae. sed intensioni meriti quae est e5 0enere actus* respondet intensio aureolae) Unde potest esse quod aliquis qui minus in mart<rio meretur quantum ad essentiale praemium* habebit pro mart<rio ma4orem aureolam) #$%$98( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) % ad & Ad primum er0o dicendum* quod merita quibus debentur aureolae* non attin0unt ad terminum per/ectionis simpliciter* sed secundum speciem.!uaestiuncula % #$%$97( Super Sent)* lib) + d) +' q) " a) " qc) % co) Ad tertiam quaestionem dicendum* quod cum meritum sit quodammodo praemii causa.

et ita nec per/ectam operationem* qua possit . per hoc autem quod dicitur.et poenam accidentalem.eo per/ecte con4un0i) . sed post 4udicium ulterius au0eri non poterit) .nec aliquid male 3ult* ostenditur esse connaturalis* quia mala sunt contra naturam) !uo retardatur quodammodo* ne tota intentione per0at in illud summum caelum* donec appetitus ille conquiescat) Ista retardatio intelli0itur quantum ad hoc quod anima a corpore separata non habet per/ectum esse.enarius enim unus) Hoc dicitur propter hoc quod idem est ob4ectum omnium beatorum) Ille quippe beate 3i3it qui 3i3it ut 3ult* nec male aliquid 3ult) Haec sententia Au0ustini concordat cum sententia philosophi* ut per 3i3ere operatio 3itae intelli0atur. per hoc autem quod dicitur.ut 3ult* ostenditur operatio non impedita.