You are on page 1of 12

C th con ng i - Thin ng vi

khu n
C th con ngi - Thin ng ca vi khun
Nhng k sinh trng c trn c th ngi v cng a dng: Vi khun, virus, giun sn, v! "#t, v$ % &'t
s( ngi, nh)t *$ khi s(ng thi+u v, sinh c-n *$ ch). r/n0
Vi khun trn da
12. ni v3 cc 4s5c t'c6 vi khun s(ng trn da tr7c0 8rung "9nh, d$n :h;ng ra th9 &<i ngi c =,>&?
da0 @ *$ di,n tAch thnh thang, B ch< chC cc DuEn th, d v$i trF& ha. v$i ngh9n *C$i vi khun chung
s(ng0
V7i kAch th7c vi khun, chGng ta th). cHng ch;ng ch/t ch'i *5& Iu khi "i+t &<i c&? ng chJng =?
tri,u vi khun sinh s(ng000 Nh v/., &<i t+ "$C cBa c th chGng ta :hKi 4cLng6 =M vN khch khng &i
n$.0
N+u tri )t c rJng r/&, nGi caC, sng su(i, Ong ru'ng :h9 nhiu, sa &c kh cPn th9 thIn th cHng
v/.0 Q<i vng trn thIn th *$ ni 4)t *$nh chi& /u6 cBa &'t *C$i hng cR ha. r)t nhi3u *C$i s(ng
chung0 SuEn th vi khun Tn Nnh nh)t % vng tai v$ &Hi, :hCng :hG nh)t % khC!C chIn v$ ni (i
di,n v7i khuUu ta.0 V;ng ta. *$ ni h'i tW vi khun a dng nh)t v7i XX *C$i, trCng khi tai chY c => *C$i0
Nhng vng da & 7t Z"n trCng cnh &Hi, nch, &[t trCng &A &5t, k\ ngn ta., ni !C nh]n,
khuUu g(i, r(n, gan "$n chIn, khu c)& Na^ v$ vng da kh Zcnh ta., gan *-ng "$n ta. v$ &ng^ c tY
*, siu vi t/: trung caC hn % nhng vng da dEu Zd7i *ng &$., cnh &Hi, "n trCng tai, da Eu,
ng_c v$ *ng^0
Vc nh$ vi sinh v/t 2 nh/n &[t chY tn tJng *Ci vi khun thng g[: trn da0 1` nh/n th). 4k+t c)u
dIn s(6 cBa chGng % &<i ngi &'t khc, th!C tU *, &<i *C$i0 48h$nh :hEn s5c t'c6 vi khun % ngi
kha! khc ngi .+u, ngi trb khc ngi gi$, na& khc n, th/& chA ngi nng thn khc ngi
th$nh thN0
8h+ nhng 4ta. Ki, ta. ai6 gia na& v$ n, ai nhi3u vi khun hn, ( "nc VhAnh *$ "$n ta. &Knh db,
&3& &i cBa cc Du "$, Du c ).0 Vc nh$ khCa h`c 2 i& &[t v$ +& th). s( vi khun trn ta.
:hW n vJa ng v3 s( *dng, nhi3u v3 chBng *Ci vi khun hn "$n ta. vWng v3 v$ &nh dn cBa
cnh $n ng0
Vh;ng :hKi h` "n hn Iu &$ th!C cc "c se, ta. $n ng c ' afAt caC hn nn 4": ch+t6 dc
&'t s(0 Q[t khc, dC tu.+n dEu v$ tu.+n &O hi gia na& v$ n khc nhau nn thu hGt cc vi khun
khc nhau0
Ngi ta cHng "i+t rPng chAnh vi khun trn da trCng Du tr9nh s(ng 2 :hIn hB., chu.n ha cc ch)t
hu c trCng &O hi *$& &<i ngi c &'t &i ring r)t [c trng &$ chY cc c[: vd chOng &7i Du!n
hi "#n ti+ng000
Vi khun trn da c *Ci thng trG, sRc gI. ",nh .+u, thng ng vai tr- ch(ng g s_ fI& nh/:
cBa cc *C$i gI. ",nh n[ng hn hC[c dc dN: n$C , nh khi &T fb khng st trng tri,t , chGng
$C t i v$C n'i tngh c *Ci chY t& trG, +n tJ &i trng "n ngC$i, tJ ngi khc hC[c tJ v/t dWng
2 "N nhii&, [c "i,t *$ *Ci thng fu.n c &[t % cc ",nh vi,n a khCa0
Vi khun ng trCng h, tiu ha
Ni c &/t ' dIn s( vi khun caC khng k#&, c khi c-n caC hn trn da *$ trCng h, tiu ha cBa cCn
ngi0 Q't th(ng k chC "i+t ni &$u &g n$. c t7i =0?MM *C$i vi khun v7i dIn s( *n t7i =MM tU cCn0
jng nh ti &Knh )t tr :hG nh)t trCng c th n$., &(i Duan h, gia ngi v$ vi khun *$ Duan h,
4c'ng sinh6 chR khng (i khng0 Vc nh$ . h`c chC rPng klm nhng cCn v/t *i ti *$ dIn *ng thi,n,
chA thG *$& Fn, chY =lm c-n *i *$ 4Eu "- Eu "7u6, c ti3& nFng gI. ",nh, khi g[: dN: *$ nTi *Cn000
1, vi khun ngCan ngC2n % ng ru't *$ .+u t( Duan tr`ng khng chY giG: ta tiu ha thRc Fn, thKi
'c, "$i ti+t, chu.n ha &$ c-n tTng hd: cc th$nh :hEn vi *dng Zvita&in, &!n^, cc n'i ti+t t(
ng tiu ha cc khng sinh t_ nhin k9& h2& v$ tiu di,t vi khun c hi v$ &E& ",nh0
8r7c khi thRc Fn fu(ng d d$., chGng :hKi Dua hai cna Ki E. vi khun dOn trG *$ &i,ng v$ th_c
DuKn0 Vi khun trCng &i,ng ni chung thu'c *Ci ")t hKC0 on s\ hiu chGng tc .u tc Dui th+ n$C
n+u 4thn6 * *$ vi,c v, sinh rFng &i,ng trCng &'t tuEn0 pdi s\ vi&, rFng s\ "5t Eu sIu, &!n rFng "5t
Eu "N Fn &-n, Wc khC#t v$ khi h$ hi th9 ( ai khng nhFn &[t0 o%i *\ n giKn, chY =&* n7c "`t 2
+& dc =MM tri,u c th vi khun thu'c qMM *Ci khc nhau0
Qi hi cBa &i,ng Zcc hd: ch)t hu c chRa *u hurnh^ *$ tc :h& cBa *Ci vi khun c tn *$ 10
:.*Cri, thB :h& gI. ",nh vi& *C#t d d$. &$ qMm ngi Vi,t &5c, th!C &'t i3u tra &7i I.0 Ngi
ta c-n :ht hi,n trCng &i,ng nhng vi khun 4i3u khin tJ fa6 "a cFn ",nh thi i *$ au ti&, tiu
ng v$ "#C :h90
Vi khun s "n ha. thc
8h!C Duan ni,& chung, vi khun *$ c hi, &$ ai cHng "i+t chGng *$ &ang *i chC *C$i ngi "aC ",nh
nan . nh u(n vn, *aC :hTi, *aC fng, hBi, thng h$n, giang &ai, dNch tK, dNch hch, tiu chK., &Wn
nh`t000 8u. khng h;n t)t cK 3u *$ nhng *C$i 4'c c6 +n th+ th9 vi khun trn da cHng *$ 'i DuIn
nP& vng, r9nh r/:, nhng khi c th "N su. .+u ha. c c h'i *$ chGng Ong kh%i000 ha. At ra cHng ti+:
ta. chC kb fI& *dc v$C c th0
tb fI& *dc ZtRc vi khun gI. ",nh^ tJ ngC$i i v$C c th chGng ta th!C ng ti+: fGc, ng tiu
ha, ng h h):, thng thng nh)t *$ Dua ta.0 VhGng tru.3n tJ ngi n` sang ngi kia Dua ci
"5t ta. h$ng ng$., dng ta. &% DuK )& cna, v-i n7c % ni cng c'ng &$ chGng &ai :hWc sun0
Nhi3u *Ci vi khun c'ng sinh *$& nhi,& vW giG: ta tiu ha thRc Fn, d`n dv: rc r%i *$ nhng vi
khun c *di, khng nn nh Ong &'t du'c, c-n c *Ci khng gI. :hi3n nhiiu, giG: c th ngFn
ch[n cc *Ci 4c hi hn &9nh6, nn t& f+: v$C *Ci c *di (i v7i cCn ngi0
o%i v/. &'t s_ cIn "Png vi khun s nhng kb chGng ta "u'c :hKi ch): nh/n chC chGng ngW c trn
thIn th chGng ta *$ i3u cEn thi+t0 wh vg &(i cIn "Png ). *$ Knh h%ng tr_c ti+:, th/& chA gI. hi
chC sRc kha! cCn ngi0 jng thu(c khng sinh Du *i3u *$ cu'c 4t$n st6 &ang tAnh di,t chBng, &$
khng :hIn "i,t t(t f)u, i3u cCi nh nga cna chC *H vi khun gI. ",nh t_ dC fI& nh/: v$ *'ng
h$nh0
Q)t cIn "Png gia cc DuEn th vi khun gI. ra t9nh trng g`i *$ 4*Cn khun6, *$& fu)t hi,n cc tri,u
chRng nh E. hi, tiu chK., tC "n, : Rng &iin dNch k#&, &,t &ai, dN Rng v$ nhi3u hi,n tdng
tiu c_c khc0 pGc , cc "c se :hKi ti */: cIn "Png, dv: n'i *Cn "Png cch : [t &'t "inh C$n vi
khun &7i, tC i3u ki,n chC cc vi khun :ht trin +n &'t s( *dng "9nh thng0
?X10VxQ0VN Z8h!C @v:^
Phn b ca vi sinh vt
Phn b ca vi sinh vt trong t nhin
Vi sinh vt tn ti khp ni trong t nhin.
- Trong mi trng t
t l mi trng th!"h h#p "ho vi sinh vt$ v% trong t "& "'" "ht h() "$ v " v n*". T)+
th,o loi t v - s.) m "ht /inh /0ng "12 t kh'" nh2)$ /3n t*i s4 l#ng v "h1ng loi vi
sinh vt "5ng kh'" nh2). Trong 6gr2m t "& th7 "& t8 9:: tri;) t*i <.::: tri;) vi sinh vt. =>
m?t "12 t !t 'nh s'ng v kh nn !t vi sinh vt. @ - s.) t8 6: - 9: "m "& nhi>) vi sinh vt
nht. A& th7 "& m-t s4 vi sinh vt g.B C;nh "& nh2 Co nh )4n v'n$ th2n$ ng- -" thDt v vi
kh)En hoi th. A'" vi kh)En nB "& th7 tn ti trong nhi>) th'ng. F-t s4 vi kh)En khng nh2
Co nh "'" vi kh)En g.B C;nh ng r)-t ho?" ng h hp nhng "hGng "hH "& th7 tn ti
trong t t8 6 - < t)In.
- Trong mi trng n*"
Vi sinh vt "& th7 tn ti trong mi trng n*"$ "h1 BJ) /o t8 t ho?" "& th7 t8 khng kh! ri
K)4ng. L4 l#ng v "h1ng loi vi sinh vt phM th)-" vo ng)n n*". Ng)n n*" CEn thng
"& nhi>) vi sinh vt hn ng)n n*" s"h. Vi sinh vt g.B C;nh "& th7 g?p trong n*"$ s4ng O
ng ti) ho' "12 "'" loi -ng vt s4ng O /*i n*" s2) & l.B s2ng ngi v "'" loi -ng
vt kh'". Nhi>) C;nh ng r)-t ng)B hi7m thng l.B l2n /o n*" CD nhiPm CEn. Thi gi2n
tn ti "12 vi kh)En trong n*" "& th7 t8 m-t vi ngB Jn m-t t)In$ t)+ loi vi kh)En v -
s"h CEn "12 n*". Q. "oli l vi kh)En "& nhi>) trong ph.n v thng "& trong n*". Ro vB
/2 vo s4 l#ng Q. "oli t2 "& th7 'nh gi' #" mS" - n*" CD nhiPm CEn.
- Trong mi trng khng kh!
Thng kh! l mi trng khng th)n l#i "ho vi sinh vt ph't tri7n nhng l ng tr)B>n C;nh
ng)B hi7m. Vi sinh vt trong khng kh! thng /o Ci tiJt t8 ng h hp /o ht hi$ ho v
n&i to. A'" giUt h hp #" thVi trong khng kh! "& th7 m2ng th,o "'" vi sinh vt g.B C;nh.
Ngi t2 "& th7 h!t phVi "'" vi sinh vt g.B C;nh nB. A'"h tr)B>n tr" tiJp nB lm "'" /D"h
C;nh ng h hp l.B l2n rt nh2nh. A'" vi sinh vt g.B C;nh thng g?p trong khng kh! l
vi kh)En l2o$ C"h hI)$ lin "I)$ tM "I)$ phJ "I)... v "'" vir)t th)-" nh&m FB"ovir)s.
Phn b v vai tr ca vi sinh vt trn c th ngi
W F-t s4 kh'i ni;m v> " trG "12 vi sinh vt
- Vi sinh vt " trG trn " th7 ngi #" gUi l vi h; C%nh thng XNorm2l$ )s)2l$ in/ig,no)s
Ylor2Z. Vi h; C%nh thng l nh(ng [)In th7 vi sinh vt tn ti trn /2 v nim m" "'" h4" t
nhin "12 " th7 ngi C%nh thng.
- Vi sinh vt " trG th2B \i kh'" nh2) gi(2 "'" " [)2n trn " th7. 2 s4 "'" " [)2n >) "&
vi sinh vt " trG$ nhng "& vi sinh vt "hH " trG O vD tr! nht Dnh. =%nh thng trong m')$
/D"h n]o t1B v "'" ph1 tng khng "& vi kh)En " trG.
- A trG C%nh thng XAomm,ns2lZ^ F-t m4i lin [)2n trong & vi sinh vt s4ng trong ho?"
trn vt "h1 m "V h2i khng "& l#i ho?" khng "& hi.
- A-ng sinh XLBmCiosisZ^ F-t m4i lin [)2n trong & vi sinh vt s4ng trn ho?" trong vt "h1
v "V h2i >) "& l#i.
- T_ sinh X`2r2sit,Z^ F-t m4i lin [)2n trong & vi sinh vt s4ng trn ho?" trong vt "h1 v th)
#" l#i nh)n "12 vt "h1.
- Thng trG Xa,si/,ntZ^ Vi sinh vt "& m?t thng K)Bn hng th'ng$ hng nbm ti m-t s4 "
[)2n$ "& th7 giVm s4 l#ng khi tm$ rc2 nhng khng mt hon ton.
- Tm trG XTr2nsi/,ntZ^ Vi sinh vt "& m?t trong thi gi2n ngn$ khng tn ti vdnh viPn$ thng
O C> m?t /2$ "& th7 mt i khi tm$ rc2. V! /M^ L. pn,)moni2,$ N. m,nigiti/is$ L. 2)r,)s
W `h.n C4 "12 vi sinh vt trn " th7
- L4 l#ng vi sinh vt trn " th7 ngi^ 6:6e vi kh)En$ trong kh! & " th7 "hH "& 6:6f tJ Co.
g Ah1ng loi^ A& khoVng trn 9:: loi vi sinh vt$ "& "V vi kh)En kh kh! v vi kh)En 2 kh!. TH
l; vi kh)En 2 kh!i vi kh)En kh kh!^
g Trn /2^ 6i6:
g Nim m" mi;ng$ .m o^ 6if:
g i trng^ 6i6:: - 6:::
- L4 l#ng v "h1ng loi VLV " trG phM th)-" vo^
g T)\i^ Tr*" khi sinh th2i nhi s4ng hon ton trong mi trng v trjng. L2) khi sinh trk tiJp
KG" v*i nhi>) loi vi sinh vt "& trong mi trng "'" vi sinh vt " trG ti vD tr! th!"h h#p trn
" th7. ThoVng vi th'ng s2) khi sinh$ vi sinh vt trn trk ,m tng t nh ngi l*n.
g li*i.
g AhJ - bn.
g mo&" mn.
g nJ) t4 K] h-i.
g LS" kho,.
g V; sinh "' nh.n.
- `h.n C4^
g R2^ A& 6:p vi kh)Eni"m9$ gm "I) kh)En g.B C;nh ho?" khng g.B C;nh$ "'" tr" kh)En
lr2m /ng khng "& -" l"$ nm m,n. Tm$ rc2 lm giVm q:r vi sinh vt trn /2 nhng
nh2nh "h&ng #" C\ K)ng t8 t)BJn C]$ t)BJn m hi$ vjng /2 l.n "n v t8 mi trng s2) vi
gi.
g ng h hp trn^
F5i "& nhi>) tM "I) vng v tr" kh)En lr2m /ng.
mUng m5i "& "'" phJ "I)$ lin "I)$ N,iss,ri2$ m. inYl),ns2,.
g ng tiJt ni;) - Linh /M"^
Ni;) o ngoi "& khoVng 6:e vi kh)Eni ml /D"h$ gm "I) kh)En lr2m /ng$ tr" kh)En$ vi
kh)En kh kh! g.B C;nh ho?" khng g.B C;nh.
RD"h .m o^ Nhi>) t2"toC2"ill)s to pm ki>m.
g ng ti) ho'^
Fi;ng^ Fi;ng l ni "& nhi>) "?n C] thS" bn th!"h h#p "ho vi sinh vt ph't tri7n. Fi;ng "& s4
l#ng l*n vi sinh vt$ khoVng 6:q vi kh)Eni ml n*" CUt. u)In th7 vi sinh vt phong phG "V 'i
kh!$ kD kh! v nm m,n$ gm trn 6:: loi vi kh)En nh tM "I)$ lin "I)$ tr" kh)En$ Kon
kh)En$ vi kh)En kh kh!...
R /B^ m. pBlori
a)-t non^ vt vi sinh vt v% pm ki>m v nhi>) m,n th)w ph.n
a)-t gi^ L4 l#ng 6:6:-6:66 vi kh)Enigr2m ph.n. Ngi trOng thnh Ci tiJt fK6:6f vi
kh)Eni6 ngB X9<r-f<r trUng l#ng ph.n l vi kh)EnZ. Ah1ng loi gm e:: loi vi kh)En$ "h1
BJ) l loi kh kh! Xq:-qqrZ. Tw l; vi kh)En hiJ) kh! thng "hH "hiJm 6r t\ng s4 l#ng vi
kh)En. Q. "oli l vi kh)En "hiJm nhi>) nht trong "'" vi kh)En hiJ) kh!. Ngoi r2 "xn "& nm
m,n. Trk ,m "& nhi>) t2"toC2"ill)s. Ngi gi "& nhi>) Q. "oli$ Alostri/i)m
Vai tr c li ca vi sinh vt
2 s4 "'" vi sinh vt l "& l#i "ho ngi. AhH "& m-t s4 vi sinh vt g.B C;nh.
Trong thin nhin
A'" vi sinh vt trong t ] th2m gi2 vo h2i "h) tr%nh [)BJt Dnh "ho s tn ti "12 s s4ng$ &
l "h) tr%nh "2"Con v nit.
Trong cng nghip
Vi kh)En m2ng li nh(ng l#i !"h l*n v> kinh tJ. Ngi t2 ] l#i /Mng nh(ng hot -ng "h)B7n
ho' "12 vi kh)En 7 'p /Mng trong ky ngh; lm /2$ lm giB$ i>) "hJ "'" kh'ng sinh$ sVn K)t
Ci2$ r#)$ C'nh m+$ /m$ s(2 "h)2$ m)4i /2...
Trong nng nghip
Vi kh)En lm tbng "ht m) "12 t$ lm Vi t giGp "ho ".B trng ph't tri7n.
Trong y hc
- LVn K)t kh'ng sinh nh p,ni"illin$ str,ptomB"in... 7 i>) trD "'" C;nh /o vi kh)En.
- i>) "hJ r2 "'" giVi -" t4 7 i>) trD C;nh t4 )4n v'n$ C"h hI).
- LVn K)t v2""in 7 phxng C;nh
- F h%nh 7 nghin "S) v> /i tr)B>n ph.n tc$ h&2 sinh hU"
Trn c th ngi
- A'" vi kh)En " trG O ng r)-t th2m gi2 vo [)' tr%nh hp th) "ht /inh /0ng "12 ngi.
- F-t s4 vi kh)En giGp " th7 ti) ho' K,nl)los,$ m-t s4 kh'" "& khV nbng t\ng h#p vit2min
=6$ T$ =69.
- F-t s4 tiJt r2 nh(ng "ht "& th7 S" "hJ s nh.n ln "12 vi kh)En kh'" nh Q. "oli tiJt r2
"oliKin
- Anh tr2nh sinh hU"$ ngbn "Vn vi sinh vt g.B C;nh K.m ln.
mi7) hn v> ")-" s4ng "12 6:: ngh%n tw "on vi kh)En 2ng z" trGz trong " th7 "hGng t2...
Ng#" li v*i k!"h "0 zsi) t! honz "12 m%nh$ "-ng ng vi kh)En m2ng trn m%nh nhi>) C!
mt thG vD m khng phVi 2i "5ng CiJt. Ajng i7m [)2 < s tht l_ thG v> nh(ng sinh vt gUi
" th7 Cn l zngi nhz nB.
1. S vi khun trong c th bn nhi!u hn l"ng t# b$o

Tr'i v*i s)B nghd "12 nhi>) ngi$ " th7 "hGng t2 IB p vi kh)En. Th,o &$ s4 vi kh)En
trong ngi Cn vo khoVng 6:: ngh%n tw$ nhi>) gp 6: lIn s4 l#ng tJ Co s4ng. AhH ring
ng r)-t "12 "on ngi thi ] "hS2 Jn 9kg vi kh)En.

Ajng v*i [)' tr%nh tiJn h&2 "12 loi ngi$ nh(ng "on vi kh)En nB "5ng ph't tri7n th,o v
CiJn thnh m-t phIn khng th7 thiJ) "12 " th7 "hGng t2.
%. &n sinh ra ho$n to$n 'sch(
V*i s4 l#ng kh\ng l vi kh)En trong " th7 nh vB$ s{ l h#p l_ khi nghd r|ng$ "hGng z/)
nhpz vo trong "hGng t2 ng2B t8 lG" sinh r2. L tht l ng#" li$ nh(ng vi kh)En I) tin
K)t hi;n trong nh(ng nbm I) tin "12 ")-" i m}i ngi.

Trk s sinh nhn #" nh(ng vi kh)En I) tin [)2 4ng sinh sVn "12 ngi m~. Tt nhin l
nh(ng ,m C #" sinh C|ng phng ph'p m\ khng "& #" vi sinh vt th,o "'"h nB.
Trong th" tJ$ "'" nghin "S) "ho thB$ trk sinh C|ng phng ph'p m\ "& m-t h; vi sinh vt
kh'" hn so v*i S2 trk sinh th,o "'"h thng. Thm "h!$ "hGng "xn "& ng)B " m" m-t s4
loi /D Sng v Co ph% nhi>) hn.

F-t S2 C s{ t #" gIn nh tt "V s4 vi kh)En trong " th7 khi ln f t)\i - khoVng thi
gi2n m h; th4ng tr2o \i "ht$ miPn /D"h$ nhn thS" v t'i to Ct I) ph't tri7n mnh m{.
). Vi khun c loi tt* c loi +,u
AhGng t2 >) CiJt$ Cn "nh nh(ng vi kh)En g.B C;nh$ s4 kh'" li rt [)2n trUng trong vi;"
gi( "ho Cn kho, mnh. i khi$ m-t s4 "hGng "& th7 Vm nhi;m "V h2i "hS" vM &.
-.t nghi/n c0u 12i kh3ng 45nh v! t6nh h7u 6ch c8ng nh" t91 :uan tr;ng ca vi khun 4i v2i c
th ng"<i.
=hi!u ng"<i v>n ha? ngh@ rAng vi khun l$ nh7ng v5 khBch 'khCng 1<i 1$ 4#n( +1
nhD v$o c th v$ g? n/n 4 th0 bEnh Dhi!n Dh0c. Fu? nhi/n* thGc ra chHng chi#1
t2i IJK t# b$o sng trong c th LchM ri/ng 4"<ng ru.t ca con ng"<i thCi 4N ch0a 4#n
% kg vi khunO v$ c vai tr r,t :uan tr;ng.
!"nh #nh si$ chn thc ca nh%ng vi &h$'n t( hon )*$ +anh ,- v +anh .ng/ trn
.a ch0ng ta1 23 r4t nhi5$ ,o6i vi &h$'n 78c t"* th4y trn .a9 7:c bit , ; t$y<n *= hi
v nang t3c9 73 c>ng ch(nh , ng$yn nhn gy ra *?n tr@ng c- 7-ng ghAt1

!"nh #nh ph3ng 76i ca ,o6i vi trBng &h$'n cC$ trn b5 *:t ca t< bo1 DEi con vi trBng
ny , *Ft sinh vt sng hon ton1

Fi#n s@ Po? Q.SlRator* giSng vi/n ca ViEn cCng nghE Tork* Ut VRrr?* WilRn 4N X$nh Y
nZ1 4 nghi/n c0u 4! t$i v! 1i :uan hE t"ng tBc gi7a con ng"<i v$ cBc loi vi khun
4 t[1 hiu v! nh7ng tBc 4.ng ca chHng 4i v2i c th chHng ta.
Gi &h$'n cCn ph#i 78c +H* nh *Ft bF phn thc s trong c th vIi nJng s$4t ,*
vic cn cao hn r4t nhi5$ so vIi gan(.
Fr"2c 4?* vai tr ca vi khun tG nhi/n h9u nh" b5 +R1 nh\ nh"ng 1.t Dhn t6ch 12i
nh,t v! c,u trHc Q=W trong 1Ci tr"<ng 4N ti#t l. v! sG 4a Xng c8ng nh" t6nh thi#t
thGc ca :u9n th vi sinh vt n$?. T khoSng ]JJ lo$i vi khun khBc nhau trong c th
con ng"<i. ^ 1.t ng"<i tr"_ng th$nh* con s "2c t6nh l$ khoSng 1JJ ngh[n t` t# b$o.
!"nh #nh 4n t8ng ca vi &h$'n H12o,i 7ang sK .?ng nh%ng chi<c 7$i ca *"nh 7
LbiM trong r$Ft ca ch0ng ta1

Nnh ch$Ei c-c vi &h$'n OtrHptococc$s pnH$*oniaH9 *Ft trong nh%ng ng$yn nhn gy
nn bnh vi* phPi1
S l"ng nh7ng vi trang kb sinh c th g? ngu? hi cho chHng ta c th ni l$ c8ng
khB 4Cng 4So nh"ng ni chung* 4a Dh9n vi khun tcn ti l$ c 6ch cho c th chHng ta*
giHD con ng"<i sng khdR v$ lu hn. SG t"ng tBc gi7a ng"<i v$ vi khun l$ 1i :uan
hE c.ng sinh. ThHng h,D the th0c Zn trong c th chHng ta nh"ng 4fi li giHD con
ng"<i sSn +u,t vita1in* tZng khS nZng ti/u ha v$ tZng c"<ng hE thng 1ign X5ch* giHD
chng li tBc 4.ng ca nh7ng vi khun '+,u( ha? 191 bEnh ngu? hi1.
=h" ta c th th,? trong tG nhi/n* vt nuCi th"<ng Xg b5 1hc bEnh v$ c tufi th; nghn
hn nhi!u so v2i 4.ng vt hoang XN Xa chHng 4"c sng trong 1Ci tr"<ng sch si* an
to$n hn r,t nhi!u. j l$ 1inh ch0ng sng 4.ng nh,t cho vai tr :uan tr;ng ca vi
khun.
PhCn 7$i ca *Ft vi &h$'n h"nh Q$H 7in h"nh vIi nh%ng chi<c ,ng nhR *c t$a ta1
S6i .in ti$ bi$ cho ch0ng c3 th & 7<n vi &h$'n TschHrichia co,i v Oa,*onH,,a )vi
&h$'n gy nn ch@ng ngF 7Fc thc ph'*/1

Uh%ng ,o6i vi &h$'n h"nh Q$H &h-c vIi phCn tin *ao)c3 c4$ t6o ging t3c/ ; 7$i 7
gi0p ch0ng .i ch$yn1
Nh "hGng t2 CiJt$ -ng vt l ni trG ngM "12 v s4 vi sinh vt. A'" nh kho2 hU" ] kh'm
ph' r2 r|ng$ m-t s4 kk s4ng C'm t! hon nB "& khV nbng khiJn "on ngi l.m trUng C;nh$
trong khi s4 kh'" li &ng v2i trx thiJt BJ) trong vi;" /)B tr% h; -ng th" vt C%nh thng
Cn trong " th7 "hGng t2.
`h't hi;n r8ng vi kh)En trong r4n ngi
L(2 m~ "hS2 hn :: loi vi kh)En
Vi kh)En K)t hi;n trn Tr'i t tr*" "V KB
V "xn rt nhi>) i>) thG vD v> "hGng m Cn "& th7 "h2 CiJt
A th7 ngi /)ng "hS2 nhi>) vi sinh vt hn tJ Co
A th7 "on ngi IB p vi trjng. F-t s4 nh nghin "S) n&i r|ng$ Cn trong " th7 Cn$ s4
l#ng tJ Co vi kh)En nhi>) gp 6: lIn t\ng s4 tJ Co "12 "on ngi. L4 l#ng "h!nh K'" l
C2o nhi) khng [)2n trUng. i>) 'ng l) t.m l$ "'" tJ Co vi kh)En trong " th7 "12
"hGng t2 "h" "hn nhi>) hn "'" tJ Co "12 "on ngiz$ nh vi sinh vt F2rtin =l2s,r Jn
t8 Trng R#"$ i hU" N, nork$ nhn mnh.
V th cCn ngi chRa E. 5: vi sinh v/t0 ynh &inh h`a: zcit!ch0cC&
Thi "on ngi tiJn h&2$ nh(ng vi kh)En nB "5ng tiJn h&2 "jng v*i "hGng t2. at nhi>) loi
vir)s "5ng gUi " th7 "on ngi l nh.
Aon ngi sinh r2 khng "& vi kh)En
Ro "& rt nhi>) vi kh)En s4ng Cn trong " th7 ngi nn "& [)2n i7m "ho r|ng$ "hGng ]
"& m?t O & t8 khi "hGng t2 "ho i. T)B nhin$ s th" khng phVi vB. Th,o "h)Bn gi2
=l2s,r$ khi m*i sinh r2$ " th7 "on ngi khng "hS2 vi kh)En v "hH /In /In "& "hGng
trong vi nbm I) i.
Trk ,m &n nhn #t vi kh)En I) tin khi i [)2 kh, sinh nO "12 ngi m~ X4i v*i nh(ng
phM n( k thngZ. Tt nhin$ nh(ng S2 trk sinh m\ khng nhn #" vi sinh vt th,o "'"h
nB. Trong th" tJ$ "'" nghin "S) "hH r2 r|ng$ trk sinh m\ "& h; vi sinh vt rt kh'" so v*i
trk sinh thng v "& th7 4i m?t v*i ng)B " "2o hn CD m" m-t s4 loi C;nh /D Sng nht
Dnh v Co ph%.
Th,o ng =l2s,r$ m-t S2 trk th) nhn #" phIn l*n thnh vin trong h; vi sinh vt "12 n&
lG" f t)\i$ thi i7m s tr2o \i "ht$ "'" h; th4ng miPn /D"h$ nhn thS" v sinh sVn "12 trk
2ng trVi [)2 [)' tr%nh ph't tri7n mO r-ng.
Vi kh)En v82 "& l#i v82 g.B hi "ho ngi
A'" nh nghin "S) ] "hH r2 r|ng$ trong khi m-t s4 vi kh)En "& th7 khiJn Cn CD 4m$ s4
kh'" li &ng v2i trx [)2n trUng trong vi;" /)B tr% sS" kho, "12 Cn v giGp Cn "h4ng li
vi;" nhiPm trjng. i khi$ "jng m-t loi vi kh)En "& th7 to r2 "V 9 Vnh hOng B.
tB v! /M trng h#p "12 m,li"oC2"t,r pBlori$ vi kh)En g.B vim lot / /B. Vi kh)En nB
t8ng #" t%m thB O hI) hJt mUi ngi trn Tr'i t$ nhng s ph\ CiJn "12 "hGng ] /In
giVm K)4ng v hi;n "hH "& khoVng m-t nc2 /.n s4 thJ gi*i /)ng "hS2 "hGng. mI) hJt s4 vi
kh)En nB khng g.B r2 tri;) "hSng$ nhng m-t s4 l#ng nho "hGng ph't tri7n thnh "'" vJt
lot 2) *n trong on "& t!nh 2Kit "12 ng ti) h&2 Xm-t ph't hi;n ] #" tr2o giVi
NoC,l n hU" nbm 9::<Z.
Vi khun vJa c *di, vJa gI. hi chC cCn ngi0 ynh: Q. 1!a*th N!{s
A'" nhiPm kh)En /o m,li"oC2"t,r g.B r2 "& th7 "h(2 trD #" C|ng th)4" kh'ng sinh$ nhng
ng =l2s,r v "'" "-ng s ph't hi;n$ s thiJ) vng loi vi kh)En nB /ng nh lin [)2n
t*i vi;" K)t hi;n "'" C;nh th" [)Vn$ "hng hn nh vim th" [)Vn tro ng#" v m-t s4
C;nh )ng th th" [)Vn. F?" /j khng phVi tt "V "'" nh kho2 hU" >) t'n ng [)2n i7m
nB nhng "& nhi>) C|ng "hSng "ho thB m,li"oC2"t,r v82 "& l#i$ v82 g.B hi Kt v> m?t
sinh hU"$ ng =l2s,r n&i.
Th'ng sinh "& th7 g.B C;nh h,n v Co ph%
`,ni"illin l m-t -t ph' [)2n trUng khi l,K2n/,r l,ming ph't hi;n r2 n& vo nbm 6q9.
Th)4" kh'ng sinh #" 2 "h)-ng r-ng r]i k7 t8 &$ nhng vi;" lm /Mng kh'ng sinh ]
/3n t*i vi;" tbng "'" "h1ng vi kh)En kh'ng th)4" kh'ng sinh "hJt ngi$ "hng hn nh
Lt2phBlo"o"")s 2)r,)s kh'ng F,thi"illin XFaLZ.
mi;n ti$ "'" nh nghin "S) ] th) #" m-t s4 C|ng "hSng "ho thB$ th)4" kh'ng sinh "xn
lm tbng ng)B " m" C;nh h,n s)BPn$ vim r)-t v Co ph%.
Tt nhin$ "& nh(ng thi i7m vi;" /jng th)4" kh'ng sinh l Ct khV kh'ng$ ?" Ci;t 4i v*i
m-t S2 trk CD C;nh rt n?ng. T)B nhin$ nh nghin "S) =l2s,r [)V [)BJt$ nhi>) C;nh
thng g?p O trk ,m$ "hng hn nh nhiPm trjng t2i ho?" nhiPm trjng "\ hUng$ s{ t CiJn
mt.
Ang /Mng "12 "'" "hJ phEm l#i kh)En CD ph&ng i
Vi;" "ng nhn vi kh)En "& th7 h() !"h 4i v*i "on ngi ] /3n t*i m-t "n s4t "'" sVn
phEm C\ s)ng l#i kh)En$ C2o gm "'" vi kh)En s4ng #" "ho l m2ng li nhi>) l#i !"h sS"
kho,. Nhi>) ngi sc /Mng "hGng s2) m-t #t /jng th)4" kh'ng sinh. Nhng li;) "hGng "&
th" s h() !"h
zu)2n ni;m v> vi;" l#i kh)En giGp t'i lp h; vi sinh vt " CVn s2) khi /jng th)4" kh'ng
sinh l Gng. Nhng _ tOng "ho r|ng$ trong t\ng s4 hng ngn vi sinh vt trong " th7
"hGng t2$ "hH sc /Mng m-t loi "hiJt K)t t8 Cx ho?" C l [)' ng.B th$ nh nghin "S)
=l2s,r n&i. Th,o ng$ "'" "hJ phEm l#i kh)En hi;n ti #" [)Vng "'o [)' t4t nhng th" tJ
khng m2ng li nhi>) l#i !"h. ng =l2s,r t)Bn C4$ ngnh /#" m-t ngB no & s{ ph't
tri7n #" "'" sVn phEm l#i kh)En h() /Mng "ho vi;" "h(2 trD C;nh tt$ nhng trong thi
i7m hi;n ti v3n "xn l m-t ldnh v" [)' non trk.