၂၀၁၃ Month

ခုႏွစ္၊ ဇြYear
န္လ
DATE

ျမန္
မာႏိုငtitle
္ငံ၏ အခြင့္အခါေကာင္း။
Report
တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္
အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

က်မ္းဦးစကား

ေသာ

McKinsey & Company၏ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းႏွင့္ စီးပြားေရးသုေတသန လက္႐ံုးျဖစ္
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္္း(The McKinseyGlobal Institute - MGI)ကို

ကမာၻ႔စီးပြားေရး ဆင့္ကဲေျပာင္းလဲမႈကို ပိုမိုနက္႐ိႈင္းစြာ နားလည္သေဘာေပါက္ေစေရးအတြက္
၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ တည္ေထာင္ခဲ့သည္။ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး၊ ျပည္သူလူထုႏွင့္ လူမႈေရး
က႑မွ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား စီမံခန္႔ခြဲေရးနွင့္ မူ၀ါဒဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားတြင္ အေျချပဳႏိုင္ေသာ
အေၾကာင္းျခင္းရာမ်ားႏွင့္ ထိုးေဖာက္သိျမင္ႏိုင္စြမ္းမ်ားျဖင့္ ျဖည့္ဆည္းေပးရန္ ရည္ရြယ္ပါသည္။

MGI သုေတသနသည္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ ထိုးေဖာက္သိျမင္

ႏိုင္စြမ္းမ်ားႏွင့္အတူ စီးပြားေရးခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာနည္းမ်ားကို အသံုးျပဳရင္း စီးပြားေရးႏွင့္ စီမံခန္႔ခြဲ
ေရးစည္းကမ္းမ်ားကို ေပါင္းစပ္ထားသည္။ ကၽြႏု္ပ္တို႔၏အေသးစိပ္မွသည္ တစ္ခုလုံးျခံဳသည္
နည္းပညာသည္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း မဟာဗ်ဴဟာႏွင့္ အမ်ားျပည္သူဆိုင္ရာမူ၀ါဒကို သက္
ေရာက္ေစေသာ

က်ယ္ျပန္႔လွသည့္

သေဘာေပါက္ေစရန္

မက္ခ႐ိုေဘာဂေဗဒ

ရည္ရြယ္ကာ

စစ္ေဆးထားသည္။

MGI၏

စက္မႈလုပ္ငန္းႀကီး

၃၀-ေက်ာ္တို႔ကို

အင္အားစုမ်ားကို

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို

နက္႐ိႈင္းေသာအစီရင္ခံစာမ်ားတြင္
လႊမ္းၿခံဳထားသည္။

ပို၍နားလည္

အေသးစိတ္ေလ့လာ
ႏိုင္ငံေပါင္း၂၀-ေက်ာ္ႏွင့္

လက္ရိွေဆာင္ရြက္ေနေသာ

သုေတသနတြင္ ဦးတည္ခ်က္ေလးခုပါ၀င္သည္။ ယင္းတို႔မွာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊
ကမာၻ႔ေငြေၾကးေစ်းကြက္မ်ား ဆင့္ကဲေျပာင္းလဲလာမႈ၊ နည္းပညာႏွင့္ဆန္းသစ္တီထြင္မႈတို႔၏
စီးပြားေရးအေပၚ သက္ေရာက္မႈႏွင့္ ၿမိဳ႕ျပအျဖစ္ အသြင္ေျပာင္းလဲမႈတို႔ပင္ျဖစ္သည္။ မၾကာမီက
ျပဳလုပ္ခဲ႔ေသာ သုေတသနတြင္ အလုပ္အကိုင္ဖန္တီးေရး၊ အေျခခံအေဆာက္အဦကုန္ထုတ္
စြမ္းအား၊ အနာဂတ္ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ားႏွင့္ အင္တာနက္ သက္ေရာက္မႈတို႔ကို ေဖာ္ျပထားသည္။

MGI ကို McKinsey & Company ၏ ဒါ႐ိုက္တာမ်ားျဖစ္ၾကေသာ Richard Dobbs ႏွင့္

James Manyika တို႔က ဦးေဆာင္လ်က္ရိွသည္။ Micheal Chui ၊ Susan Lund ၊ Jaana Remes
ႏွင့္ Yougang Chan တို႔က အႀကီးအကဲမ်ားအျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ၾကပါသည္။ စီမံကိန္းအဖြဲ႕မ်ားကို
ထိပ္တန္းပညာရွင္အဖြဲ႕က ဦးေဆာင္ၿပီး ကမာၻအ၀ွမ္းရိွ မက္ကင္ေဆး ႐ံုးမ်ားမွ အႀကံေပးပုဂၢိဳလ္မ်ား
ပါ၀င္ပါသည္။ ထိုအဖြဲ႕မ်ားသည္ လုပ္ေဖာ္ကိုက္ဘက္မ်ား၊ စက္မႈႏွင့္ စီမံ ခန္႔ခြဲေရးကြ်မ္းက်င္သူမ်ား၏
မက္ကင္ေဆး ဂလိုဘယ္နက္တ္၀ပ္စ္ကို ခ်ဥ္းကပ္အသံုးျပဳပါသည္။ ထို႔ျပင္ ႏိုဘယ္ဆုရွင္မ်ား
ပါ၀င္ေသာ ဦးေဆာင္စီးပြားေရးပညာရွင္မ်ားက သုေတသန အႀကံေပးပုဂၢိဳလ္မ်ားအျဖစ္ ေဆာင္ရြက္
ၾကပါသည္။

McKinsey & Company လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဘက္မ်ားက MGI သုေတသနလုပ္ငန္းကို

ရန္ပံုေငြ ေထာက္ပံ့သည္။ ထိုသုေတသနအား မည္သည့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း မည္သည့္အစိုးရ
သို႔မဟုတ္

မည္သည့္အဖြဲ႕အစည္းကမွ်

ထပ္မံသိရိွလိုၿပီး

အစီရင္ခံစာမ်ား

ခ်ိတ္ဆက္ႏိုင္ပါသည္။

Copyright © McKinsey & Company 2013

တာ၀န္ေပးအပ္ျခင္းမဟုတ္ပါ။

ၾကည့္႐ႈလိုပါက

MGI

အေၾကာင္း

www.mckinsey.com/mgi

သို႔

အာဆီယံရွိ Mc Kinsey & Company

Mc Kinsey & Company သည္ ကမာၻ႔အႏွံ စီမံခန္႔ခြဲမႈဆုိင္ရာ အတုိင္ပင္ခံလုပ္ငန္းတစ္ခု

ျဖစ္ျပီး ကမာၻတြင္ဦးေဆာင္ေနၾကသည့္ မ်ားစြာေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားက မိမိတုိ႔၏ စိန္ေခၚမႈ
မ်ားကုိ ေျဖရွင္းရာတြင္ ၄င္းကအေထာက္အကူေပးပါသည္။ ၄င္းကုမၸဏီသည္ ကမာၻ႔ႏုိင္ငံေပါင္း
(၅၀) ေက်ာ္တြင္ အတုိင္ပင္ခံမ်ားကုိ ထားရွိကာ ႏုိင္ငံ (၈၅) ႏုိင္ငံရွိ အၾကီးဆုံးေသာ ေကာ္ပုိ
ေရးရွင္းႀကီးမ်ား၊ အစုိးရေအဂ်င္စီမ်ားအနက္ အခု (၁၀၀) လွ်င္ (၉၅) ခုတုိ႔ကုိ လည္းေကာင္း၊
မဟာဗ်ဴဟာက်ေသာကိစၥရပ္မ်ား၊ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္မႈ၊ ဖြဲ႔စည္းေဆာင္ရြက္မႈႏွင့္ နည္းပညာ
ဆုိင္ရာျပႆနာမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ လူမႈေရးက႑ရွိ ဦးေဆာင္သည့္ ဌာနမ်ားကုိလည္းေကာင္း
အၾကံေပးပါသည္။

ဆယ္စုႏွစ္

(၈)

ခုေက်ာ္သည့္တုိင္ေအာင္

ဤလုပ္ငန္းဌာန၏

ပင္မ

မူလရည္မွန္းခ်က္မွာ၊ အႀကီးတန္းစီမံခန္႔ခြဲသူမ်ားက ရင္ဆုိင္ေနရေသာ ေသေရးရွင္ေရးအမွ်
ျဖစ္သည့္ ျပႆနာမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ အဖြဲ႔အစည္း၏ ယုံၾကည္စိတ္ခ်ရဆုံးေသာ ျပင္ပ
အၾကံေပးပုဂၢဳိလ္အျဖစ္ အလုပ္အေကၽြြးျပဳရန္ျဖစ္ပါသည္။

တစ္မူထူးျခားသည့္စီးပြားေရး၊ ယဥ္ေက်းမႈ၊ ဘာသာေရးအရမတူ ကြဲျပားမႈရွိသည့္ေဒသ

တစ္ခုတြင္

တည္ရွိသည့္

အေရွ႕ေတာင္အာရွရွိ

McKinsey

&

Company

သည္

၄င္း

“လုပ္ငန္းႀကီး” (the Firm)၏ အျမန္ဆန္ဆုံးႀကီးထြားလာေနသည့္ ရုံးလုပ္ငန္းအသုိက္အၿမဳံ
တစ္ရပ္ျဖစ္ပါသည္။ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္တြင္ Mc Kinsey က အာဆီယံတြင္ ၄င္း၏ပထမဆုံးေသာ ရုံးကုိ
ဂ်ကာတာတြင္ထူေထာင္ျပီးေနာက္ မေလးရွား၊ စကၤာပူ၊ ဖိလစ္ပုိင္၊ ထုိင္းႏုိင္ငံတုိ႔တြင္ ၄င္း၏ရုံးမ်ားကုိ
ဖြင့္ခဲ့ျပီးမၾကာမီကေလးတြင္ကမွ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္တြင္ ဗီယက္နမ္တြင္ ၄င္းရုံးကုိဖြင့္ခဲ့ပါသည္။
၄င္းတြင္ ကမာၻႏွင့္ေဒသတြင္းမွ အသက္ေမြးပညာရွင္(၃၀၀)ေက်ာ္မွ်ရွိျပီး၊ ၄င္းေဒသတြင္းရွိ
အမ်ားျပည္သူလူထု၊ ပုဂၢလိကႏွင့္လူမႈေရးက႑မ်ားမွ ေဖာက္သည္မ်ား၏ အေရးႀကီးဆုံးေသာ
စိန္ေခၚမႈမ်ားကုိေျဖရွင္းေပး၍ အလုပ္အေကၽြးျပဳလ်က္ရွိပါသည္။ အေရွ႕ေတာင္အာရွအေနျဖင့္
အေရးႀကီးႀကီးေပါင္းစည္းသည့္ ေစ်းကြက္တစ္ခုအျဖစ္ ႀကီးထြားလာေနသည္အေလ်ာက္ထုိသုိ႔
အလုပ္ အေကၽြးျပဳေနျခင္းျဖစ္ပါသည္။ အေရွ႕ေတာင္အာရွရွိ Mc Kinsey & Company ကုိ ၄င္း
လုပ္ငန္းမွ ဒါရုိက္တာတစ္ဦးျဖစ္သူ Oliver Tonby က ဦးေဆာင္ပါသည္။

DATE Month
၂၀၁၃-ခု
ႏွစ္၊ ဇြYear
န္လ

Report
ျမန္
မာႏိုငtitle
္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း။
တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္
အဓိကစိန္ေခၚမႈမ်ား

နိဒါန္း

၂၀၁၃ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၅ ရက္ႏွင့္ ၇ ရက္ၾကားတြင္ အေရွ႕ေတာင္အာရွဆိုင္ရာ ကမာၻ႔

စီးပြားေရးဖုိရမ္ကို ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ၿမိဳ႕ေတာ္သစ္ျဖစ္ေသာ ေနျပည္ေတာ္တြင္ က်င္းပခဲ့သည္။
စက္မႈလုပ္ငန္း၊

အစိုးရႏွင့္တကၠသိုလ္မ်ားမွ

ႏိုင္ငံတကာေတြ႕ဆံုပြဲႀကီးကို

ၾသဇာတိကၠမ ႀကီးမားသူမ်ား၏

ျမန္မာႏိုင္ငံက

အိမ္ရွင္အျဖစ္

အဆင့္ျမင့္

လက္ခံက်င္းပရျခင္းမွာ

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးအလားအလာမ်ားကို ကမာၻက စိတ္၀င္စားမႈရိွေၾကာင္း ခိုင္မာသည့္
လကၡဏာ တစ္ရပ္ပင္ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရးသည္ အတန္အသင့္ ေသးငယ္ၿပီး အာရွ
တစ္ရပ္လံုး စီးပြားေရး၏(၀.၂%)ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔သာရိွသည္။ သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံစီးပြားေရး
အလားအလာသည္

ထူးျခားရွားပါးမႈမ်ားျပားသည့္

သေဘာသက္ေရာက္ေနတတ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အလြန္ပင္ ျဖစ္ေတာင့္ျဖစ္ခဲလွေသာ အေျခအေနမ်ိဳးႏွင့္ ႀကံဳႀကိဳက္ေနသည္။
ခမ္းနားေသာ သမိုင္းေၾကာင္းရိွသည့္ က်ယ္၀န္းေသာႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး ကမာၻ႔အျမန္ဆံုး ဖြံ႕ၿဖိဳးေသာ
ေဒသဆိုင္ရာ

စီးပြားေရး၏ဗဟိုခ်က္တြင္

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမရိွေသာ

လယ္ယာစီးပြားေရးႏိုင္ငံအျဖစ္

က်န္ရိွေနဆဲ ျဖစ္သည္။ တစ္နည္းအားျဖင့္ ကမာၻေပၚတြင္ ထုတ္ယူအသံုးျပဳျခင္း မခံရေသးေသာ
ေနာက္ဆံုး ေစ်းကြက္လည္း ျဖစ္ႏိုင္ေပသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ပင္

မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္း(MGI)က

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စီးပြားေရးဆိုင္ရာ သုေတသနစီမံကိန္းတစ္ရပ္ေဆာင္ရြက္ရန္ ဆံုးျဖတ္ခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ထုိ
သုေတသန

အေၾကာင္းကို

အနည္းငယ္မွ်သာသိရိွၾကၿပီး

အခ်က္အလက္မ်ားသည္လည္း

ေယဘုယ် အားျဖင့္ နည္းပါးသည့္ျပင္ ̶ တိက်မႈလည္း မရိွၾကေပ။ မည္သို႔ပင္ ျဖစ္ေစကာမူ
ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏

ဆန္းစစ္မႈအတြက္

ခိုင္မာေသာ

အခ်က္အလက္

ျဖစ္ႏိုင္သမွ်ေသာ
အေျခခံတစ္ခု

အေျခအေနမ်ားေပၚတြင္
တည္ေဆာက္ရန္

မူတည္၍

ႀကိဳးပမ္းခဲ့ပါသည္။

နယ္ေျမခံသုေတသီမ်ား၏ အကူအညီျဖင့္ အစိုးရအဖြဲ႕ အစည္းအမ်ိဳးမ်ိဳးမွ အခ်က္အလက္မ်ားကို
စုေဆာင္း
ႏိုင္ငံေရး

ခဲ့ၿပီး

ကြင္းဆင္းေလ့လာမႈမ်ားလည္း

ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္

ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္။

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္မ်ား

ကၽြမ္းက်င္သူမ်ား၊

အပါအ၀င္

လူေပါင္း

၂၀၀-

ေက်ာ္အား ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္။ ႏိုင္ငံတကာ ေငြေၾကးရန္ပံုေငြအဖြဲ႕
(IMF)၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ကုလသမဂၢဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအစီအစဥ္(UNDP)ႏွင့္ စီးပြားေရးပညာဌာန (EIU)
အပါအ၀င္

ႏိုင္ငံတကာ

အခ်က္အလက္မ်ား၏

အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ

အခ်က္အလက္မ်ားကို

အသံုးျပဳခဲ့ပါသည္။

အားကိုးအားထား

မျပဳေလာက္မႈသည္

မျငင္းႏိုင္ေသာ

ျပႆနာရပ္ျဖစ္ေနသည့္တိုင္ အလားအလာကို ယခုကဲ့သို႔ ပထမဆံုး အကဲျဖတ္ဆန္းစစ္မႈသည္
ျမန္မာ့စီးပြားေရး အလားအလာကို ပိုမို နားလည္သေဘာေပါက္လိုသူမ်ားအတြက္ တာထြက္ရာ
ေနရာျဖစ္လိမ့္မည္ဟု ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါသည္။

ဤအစီရင္ခံစာတြင္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာၾကာေအာင္ စီးပြားေရး တံု႔ေႏွးေနခဲ့ၿပီးေနာက္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စီးပြားေရးေျခလွမ္းသစ္ကို

အလားအလာမ်ားကိုလည္း
အဓိကက႑မ်ား၏

ေဆြးေႏြးထားၿပီး

ေလ့လာထားပါသည္။

စီးပြားေရးအခြင့္အလမ္း

ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္စြမ္းႏွင့္

အလုပ္အကိုင္ဖန္တီးမႈ

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရး

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

အလားအလာပမာဏႏွင့္
ႏွစ္ရပ္လံုးအတြက္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
GDP

သို႔

ခန္႔မွန္းရန္က႑

အလိုက္ေအာက္ေျခမွ အထက္သို႔ ဆန္းစစ္မႈ၏ MGI အေတြ႕အႀကံဳကို အသံုးျပဳထားသည္။
စီးပြားေရးက႑တစ္ေလွ်ာက္

ကုန္ထုတ္လုပ္အား

အေလး

ျငင္းခ်က္မရိွေအာင္

ေပးထားသည္။

ျမႇင့္တင္မႈ၏

အေရးႀကီးပံုကိုလည္း

အထူးအေလးေပးရန္

လိုအပ္ေသာ

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

က႑ေလးခုကိုလည္း

ေလ့လာထားပါသည္။

အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

အသြင္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးသည္ ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္တြင္စတင္လ်က္ရိွရာ ျမန္မာႏိုင္ငံအား ဖြံ႕
ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို ခုန္ေက်ာ္ေရာက္ရိွႏိုင္ေသာ အခြင့္အလမ္းကိုေပးေနေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။
ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းကိုဦးတည္ေသာ ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္ပံု ေျပာင္းလဲေရး၏ အေရးႀကီးပံု၊
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ၿမိဳ႕ျပအသြင္ေျပာင္းလဲမႈကို

ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ေရးႏွင့္

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၊

ဆိုင္းငံ့ထားၿပီး
ကုန္သြယ္ေရးႏွင့္

ယင္းအတြက္

အလ်င္အျမန္

လူအခ်င္းခ်င္းတို႔မွတစ္ဆင့္

ကမာၻ႔စီးပြားေရးသို႔ လ်င္ျမန္စြာ ျပန္လည္ခ်ိတ္ဆက္ေရးတို႔ကို အေလးေပးေဆြးေႏြးထားသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ ရင္ဆိုင္ရမည့္ လုပ္ငန္းတာ၀န္သည္ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ
ေထာင့္ေပါင္းစံုသမိုင္းတြင္မည့္ အထိမ္းအမွတ္လုပ္ငန္းတာ၀န္ႀကီး ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။ ဤအစီ
ရင္ခံစာကို အစိုးရႏွင့္ ျပည္တြင္းျပည္ပ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ သက္ေရာက္မႈ အခ်ိဳ႕ကို
ေဆြးေႏြးထားျခင္းျဖင့္ အဆံုးသတ္ထားပါသည္။

စကၤာပူႏိုင္ငံ၌ မက္ကင္ဆီ ဒါ႐ိုက္တာ Heang Chhor ႏွင့္ ဆိုးလ္ၿမိဳ႕ေတာ္ရိွ

မက္ကင္ဆီႏွင့္ MGI ဒါ႐ိုက္တာ Richard Dobbs တုိ႔က ဂ်ီနီဗာရိွ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ Doan
Nguyen Hansen ႏွင့္ လန္ဒန္ရိွ MGI ထိပ္တန္းပညာရွင္ Fraser Thompson တို႔ႏွင့္အတူ
ဤသုေတသနကို ဦးေဆာင္ခဲ့ၾကပါသည္။ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ Nancy Shah က စီမံကိန္းအဖြဲ႕ကို
ဦးေဆာင္ၿပီး အဖြဲ႕တြင္ Kantala Karkum ၊ Stephanie Knight ၊ Meik Laufer ၊ Lukas Streiff
ႏွင့္ Christabel Su-Huey Sunmugam တို႔က MIG သုေတသနပညာရွင္ Tim McEvoy ၏
အကူအညီျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၾကပါသည္။

Jonathan Ablett ၊ Suvradipta Banerjee ၊ Timothy Beacom ၊ Shannon

Bouton ၊ Marco Breu ၊ Martin Checinski ၊ Nicola Chiara ၊ Musta Chironga ၊ Brian
Cooperman ၊ Dumitru Dediu ၊ Lucia Fiorito ၊ Michael Fleming ၊ Francois Godin ၊
Shishir Gupta ၊ Supriya Handa ၊ Johan Hesselse ၊ Eduardo Doryan Jara ၊ Martin
Joerss ၊ Karen Jones ၊ Priyanka Kamra ၊ Anushia Kandasamy ၊ Duncan Kauffman ၊
Tomas Koch ၊ Kinshuk Kocher ၊ Elif Kutsal ၊ Peter Lambert ၊ Cecile Lavrard ၊ Armin
Lohr ၊ Susan Lund ၊ Anu Madgavkar ၊ Laurie Mahon ၊ Alan Martin ၊ Tobias Meyer ၊
Jan Mischke ၊ Ellen Mo ၊ Sabrina Mustopo ၊ Derek Neilson ၊ Bettina Neuhaus ၊ Stagg
Newman ၊ Vivek Pandit ၊ Moira Pierce ၊ Herbert Pohl ၊ Ali Potia၊ Tamara Rajah ၊
Sree Ramaswamy ၊ Lou Rassey ၊ Markus Rebman ၊ Stefan Rehbach ၊ Jaana Remes
၊ Sunali Rohra ၊ Morten Rossé ၊ Lorraine Salazar ၊ Brain Salsberg ၊ Sunil Sanghvi ၊
Shirish Sankhe ၊ Halldor Sigurdsson ၊ Vivien Singer ၊ Pornnipa Srivipapattana ၊ Matt
Stone ၊ Jannifer Sternberg ၊ Tilman Tacke ၊ Nadia Terfous ၊ Asli Ucyigit ၊ Danny Van
Dooren ၊ Sergio Sandoval Villalba ၊ Jue Wang ၊ Jonathan Woetzel ႏွင့္ Haimeng Zhang
အပါအ၀င္ အႀကံဥာဏ္မ်ားႏွင့္ လိုအပ္သည္မ်ားကို ျဖည့္ဆည္းေပးခဲ့ၾကေသာ မက္ကင္ဆီ
အဖြဲ႕သားအားလံုးကို အထူးေက်းဇူးတင္ရိွပါသည္။

အဖြဲ႕အေနျဖင့္ တည္းျဖတ္မႈ အကူအညီမ်ား ေပးခဲ့ၾကေသာ MGI အႀကီးတန္းအယ္ဒီတာ

Janet Bush ႏွင့္ Roger Malone ၊ ျပင္ပဆက္ဆံေရး အကူအညီမ်ား ေပးခဲ့ၾကေသာ Penny

Burtt ႏွင့္ Rebeca Robboy တို႔အျပင္ MGI ၏ တည္းျဖတ္ထုတ္လုပ္ေရး မန္ေနဂ်ာ Julie Philpot
ႏွင့္ ႐ုပ္ပံုဂရပ္ဖစ္ ကြ်မ္းက်င္ပညာရွင္ Marisar Cardar တုိ႔ ထံမွလည္း အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားစြာ
ရရိွခဲ့ပါသည္။

ထုိ႔ျပင္ ဤစီမံကိန္းႏွင့္ပတ္သက္၍ အႀကံဥာဏ္မ်ား ေပးခဲ့ၾကေသာ ဘရြတ္ကင္းစ္

တကၠသိုလ္ Martin Baily၊ ဘရြတ္ကင္းစ္တကၠသိုလ္ စီးပြားေရးေပၚလစီဌာနမွ ဥကၠ႒ Bernard
L.Schwartz၊

Richard

Coopen၊

ဟားဗတ္တကၠသိုလ္

ႏိုင္ငံတကာစီးပြားေရးပညာဌာန

ပါေမာကၡ Maurits C.Boas ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ သီးျခားလြတ္လပ္စြာေလ႔လာသူ Richard
Horsey၊ ႏိုဘယ္ဆုရွင္ A.Micheal Spence ၊ Leonard N.Stern စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေက်ာင္း၊
စီးပြားေရးပညာႏွင့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း ပါေမာကၡႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈေကာ္မရွင္ဥကၠ႒ William
R.Berkley တုိ႔အျပင္ ဆစ္ဒနီၿမိဳ႕ မက္ကြာရီတကၠသိုလ္၊ စီးပြားေရးပညာ ပါေမာကၡ Sean
Turnell တို႔အား အလြန္႔အလြန္ ေက်းဇူးတင္ရိွပါေၾကာင္း မွတ္တမ္းတင္ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ ကမာၻ႔တ၀ွမ္းမွ ပညာေရး၊ အစိုးရႏွင့္

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းနယ္ပယ္မ်ားရိွ

ကြ်မ္းက်င္သူမ်ားကလည္း တန္ဖိုးမျဖတ္ႏိုင္ေသာ လမ္းၫႊန္မႈႏွင့္ အႀကံဥာဏ္မ်ားကို ပံ့ပိုးေပး
ခဲ့ၾကပါသည္။ အိုးေ၀ကုမၸဏီလီမိတက္ပိုင္ရွင္ႏွင့္ အမႈေဆာင္အရာရိွခ်ဳပ္ ဦးေနေအာင္၊အမ်ိဳးသား
စီမံကိန္းႏွင့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ ၀န္ႀကီးဌာနမွ ဒုတိယ၀န္ႀကီး ဦးစက္ေအာင္၊

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္

ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ေကာ္မတီ၊ ၿမိဳ႕ျပစီမံကိန္း႐ံုး ဌာနႀကီးမွဴး ဦးတိုးေအာင္။ UNDP အစီအစဥ္ အႀကံေပးပုဂၢိဳလ္
Elinor Bajrakthari ။ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ EU မစ္ရွင္၊ ကုန္သြယ္ေရးႏွင့္ စီးပြားေရး ဌာနခြဲ ႀကီးမွဴး
Antonio Berenguer ။ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္၊ ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကြ်မ္းက်င္သူအႀကီးအကဲ၊ Sharad
Bhandari ။ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ဂ်ာမနီသံ႐ံုး၊ ေကာင္စစ္၀န္ႏွင့္အဖြဲ႕ ဒုတိယအႀကီးအကဲ Oliver
Bientzle ။ Vriens & Partners ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ႐ံုး မန္ေနဂ်င္းဒါ႐ိုက္တာ Romin Caillaud ။
လြတ္လပ္ေသာ ႐ုပ္ရွင္ထုတ္လုပ္သူ Aela Callan။ ျမန္မာႏိုင္ငံသတင္းစီမံခန္႔ခြဲေရးဌာန (MIMU)
မန္ေနဂ်ာ Shon Campbell ။ Jebsen & Jessen အမႈေဆာင္အဖြဲ႕ ဒုတိယဥကၠ႒ Alex Chan။
လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားေရးေဆြးေႏြးမႈ

HD

စင္တာ၊

ျမန္မာႏိုင္ငံဌာေနကိုယ္စားလွယ္

Adam Cooper ။ ဟားဗာ့ဒ္ကေနဒီေက်ာင္း၊ ဒီမိုကရက္တစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ
Ash Center ပါေမာကၡ ၊ David Dapice ။ IMF ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာမစ္ရွင္အႀကီးအကဲ Matt
Davies ။ Proximity Designs ဒါ႐ိုက္တာေဒၚဒက္ဘီေအာင္ဒင္။ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ၿဗိတိသွ်သံ႐ံုး၊
ရန္ကုန္၊ စီးပြားေရး၊ ဆက္ဆံေရးႏွင့္ ကုန္သြယ္ေရးအႀကီးအကဲ Fergus Eckersley ။ ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံ၊
ႏိုင္ငံျခားႏွင့္ ဓနသဟာယ႐ံုး၊ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ သံတမန္ဆက္ဆံေရး အႀကီးအကဲ Jeff Glekin ။
ႏိုင္ငံတကာစီမံခန္႔ခြဲေရးအဖြဲ႕ (IMG)၊ ေရႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္မႈ အႀကံေပးပုဂၢိဳလ္ Andy Hall ။ JJ-Pun
Limitted အေထြေထြမန္ေနဂ်ာ Phillip Hoffmann ။ ျမန္မာႏိုင္ငံဖြံ႕ၿဖိဳးေရး သုေတသန (MDR)
သုေတသီ အန္းမိုဟုန္ ။ လြယ္ဟိန္းအုပ္စု ဥကၠ႒

ဦးစိုင္းစံထြန္း ။ Jebsen & Jessen ဥကၠ႒

Heinrich Jessen ၊ အာရွ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္ ျမန္မာႏုိင္ငံတိုးခ်ဲ႕လုပ္ငန္း ဥကၠ႒ Putu Kamayana ။
My Republic ၊ Jong-Inn Kim ႏွင့္ အဖြြဲ႕သားမ်ား။ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္၊ စြမ္းအင္ကြ်မ္းက်င္သူ
အႀကီးအကဲ

Jong-Inn

Kim

အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္

စားနပ္ရိကၡာ

လံုၿခံဳေရးရန္ပံုေငြအဖြဲ႕ (LIFT)၊ ရန္ပံုေငြဒါ႐ိုက္တာ Ardew Kirkwood။ M.Invest စီမံခန္႔ခြဲမႈအဖြဲ႕၀င္
Morten Kvammen။ ျမန္မာႏိုင္ငံခရီးသြားလုပ္ငန္းအဖြဲ႕ ဒုတိယဥကၠ႒ ဦးေအာင္ျမတ္ေက်ာ္။
ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးႏွင့္ စက္မႈလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအဖြဲ႕(UMFCCI)၊
ဦးေမာင္ေမာင္ေလး။ ကေမာၻဇဘဏ္ ဒုတိယဥကၠ႒ ဦးသန္းလြင္၊ ႏိုင္ငံတကာ အလုပ္သမားအဖြဲ႕
(ILO)၊ ဆက္ဆံေရးအရာရိွ Steve Marshall ။ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ၾသစေၾတးလ်သံအမတ္ႀကီး
Bronte Moules ။ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ႏိုင္ငံဆိုင္ရာမန္ေနဂ်ာ Nikolas Myint ။ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ႐ံုး၊
စီးပြားေရးအႀကံေပးအဖြဲ႕အႀကီးအကဲ ဦးျမင့္ ။ အမ်ိဳးသားစီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးအႀကံေပးေကာင္စီ
(NESAC)အဖြဲ႕၀င္ႏွင့္ ရန္ကုန္႐ိုးရာယဥ္ေက်းမႈ အေမြအႏွစ္အဖြဲ႕ ဥကၠ႒ဦးသန္႔ျမင့္ဦး။ UMFCCI
တြဲဘက္အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴးႏွင့္

ျမန္မာရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈေကာ္မရွင္

(MIC)

အဖြဲ႕၀င္၊

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ေဒၚခိုင္ခိုင္ႏြယ္။ ႏိုင္ငံတကာအင္တာပ႐ိုက္စ္၊ စကၤာပူ၊ ရန္ကုန္စင္တာဒါ႐ိုက္တာ Cheong
Yew Ng။ ေဆာက္လုပ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန၊ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးႏွင့္ အိုးအိမ္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈဦးစီးဌာန၊
ဒုတိယၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ေဒၚလိႈ္င္ေမာ္ဦး။ အမ်ိဳးသားစီမံကိန္းႏွင့္ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၀န္ႀကီးဌာန၊
ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ကုမၸဏီစီမံခန္႔ခြဲေရးဦးစီးဌာန၊ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္၊ ဦးေအာင္ႏိုင္ဦး။ NESAC
ဥကၠ႒ ဦးတင္ထြတ္ဦး။ ျမန္မာႏိုင္ငံဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအရင္းအျမစ္ဌာန၊ အမႈေဆာင္ဒါ႐ိုက္တာ
ဦးေဇာ္ဦး။ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာဥေရာပသမဂၢ ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕၊ ႏိုင္ငံေရးအႀကံေပးပုဂၢိဳလ္၊
Isabell Poppelbaum ။ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ၿဗိတိန္သံ႐ံုး၊ ဒုတိယအတြင္းေရးမွဴး Anthony
Preston ။ Serge Pun & Associates (Myanmar) Limitted ဥကၠ႒၊ ဦးဆာေဂးဖန္း။
ျမန္မာ့ထြက္ရပ္လမ္း၊ အမႈေဆာင္အရာရိွခ်ဳပ္၊ ေဒၚခင္မိုးဆန္း။ ကုလသမဂၢလက္ေထာက္အတြင္းေ
ရးမွဴးခ်ဳပ္၏ အထူးအၾကံေပးပုဂၢိဳလ္ႏွင္ ကုလသမဂၢစီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရး ေကာ္မရွင္ အမႈေဆာင္
အတြင္းေရးမွဴး ဦးေ၀လင္းေစာ။ Jebsen & Jessen အမႈေဆာင္အဖြဲ႕ ဒုတိယဥကၠ႒၊ Graf von der
Schalenberg ။ ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကးပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးအဖြဲ႕၊ ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ဒါ႐ိုက္တာ Charles
Schneider ။ Tata Internal ႏိုင္ငံဆိုင္ရာအႀကီးအကဲ Sunil Seth ။ ကမာၻ႔ဘဏ္ ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ
မန္ေနဂ်ာ Kanthan Shankar ။ UMFCCI ဒုတိယဥကၠ႒ႏွင့္ ျမန္မာ့ထြက္ရပ္လမ္း ဒုတိယဥကၠ႒၊
ဦးလွေမာင္ေရႊ။ UN-HABITAT အႀကံေပးပုဂၢိဳလ္၊ Michael Slingsby ။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု
သံ႐ံုး၊ စီးပြားေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးဌာနအႀကီးအမွဴး Doug Sonnek ။ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ႐ံုး၀န္ႀကီး
ဦးစိုးသိန္း။ UMFCCI ဒုတိယဥကၠ႒ ဦးေက်ာ္သိန္း။ NESAC အဖြဲ႕၀င္ႏွင့္ ျမန္မာ့ထြက္ရပ္လမ္း ဥကၠ႒
ဦးတင္ေမာင္သန္း။ သမၼတ႐ံုး၀န္ႀကီးဌာန၀န္ႀကီး၏လက္ေထာက္၊ ဦးေ၀ယံမိုးသိန္းသန္း။ Thiha
Group အမႈေဆာင္အရာရိွခ်ဳပ္ ဦးေအးသီဟ။ MDR အမႈေဆာင္အရာရိွခ်ဳပ္၊ ေဒၚျမသီသစၥာ။ MDR
တြဲဘက္အမႈေဆာင္အရာရိွခ်ဳပ္၊ ေဒၚျမတ္သက္သစၥာ။ M-Invest စီမံခန္႔ခြဲမႈအဖြဲ႕၀င္ Matthew
Tippets ။ West Indochina တည္ေထာင္သူႏွင့္စီမံခန္႔ခြဲေရး Luc de Waegh ။ ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံ
ကုန္သြယ္ေရးႏွင့္ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈဒါ႐ိုက္တာ Lisa Weedon ။ MIMU အခ်က္အလက္အရာရိွ၊
ဦးဥာဏ္၀င္းႏွင့္ ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံ၊ ႏိုင္ငံတကာ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးဌာနအႀကီးအကဲ Paul Wittingham
တို႔အားလည္း အထူးေက်းဇူးတင္ရိွပါသည္။

ဤအစီရင္ခံစာအတြက္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားတိုက္႐ိုက္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈဆိုင္ရာ ကြင္းဆင္းေလ့လာမႈႏွစ္ရပ္တြင္ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၾကသူမ်ားကိုလည္း
ေက်းဇူးတင္ရိွပါသည္။ ႏိုင္ငံျခားတိုက္႐ိုက္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေလ့လာေရးကို CIMB ASEAN
Research Institute မွ ပံ့ပိုးကူညီေပးခဲ့ပါသည္။

ဤအစီရင္ခံစာသည္ ကမာၻ႔ေခါင္းေဆာင္မ်ားအေနျဖင့္ ကမာၻ႔စီးပြားေရး အသြင္ေျပာင္း

လဲေစသည့္ အားအင္မ်ားကို နားလည္သေဘာေပါက္ေစရန္ မဟာဗ်ဴဟာက်ေသာ တည္ေနရာ
မ်ားကို

ခြဲျခားသတ္မွတ္ႏိုင္ေစရန္ႏွင့္

ထားႏိုင္ေစရန္ဟူေသာ MGI၏
သုေတသနအားလံုးကဲ့သို႔ပင္

ေနာက္လာမည့္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈလိႈင္းအတြက္

လုပ္ငန္းတာ၀န္မ်ားကို

ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္

ျဖည့္ဆည္းေပးပါသည္။ MGI၏

ဤသုေတသနသည္အမီွအခိုကင္းၿပီး

မည္သည့္စီးပြားေရး

လုပ္ငန္း၊ မည္သည့္အစိုးရ၊ မည္သည့္အဖြဲ႕အစည္းကမွ် တာ၀န္ေပးေစခိုင္းျခင္း
ကမကထျပဳျခင္း မဟုတ္ေၾကာင္း ကို ကြ်ႏု္ပ္တို႔ အေလးအနက္ ေဖာ္ျပအပ္ပါသည္။
Richard Robbs
ဒါ႐ိုက္တာ၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း
ဆိုးလ္ၿမိဳ႕။
James Manyika
ဒါ႐ိုက္တာ၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း
ဆန္ဖရန္ဆစၥကိုၿမိဳ႕။
၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ေမလ။

သို႔မဟုတ္

စိနေ
္ ခၚမႈ ႏွင့္ ...

ေဒၚလာ-၁၅၀၀

ယေန႔ျမန္မာႏိင
ု င
္ ံ
လုပသ
္ ားတစ္ဥးီ ၏
ပ်မ္းမွ်ကုနထ
္ တ
ု စ
္ မ
ြ း္ အားသည္
အာရွႏင
ုိ င
္ မ
ံ ်ား၏ စံႏန
ႈ း္ ေအာက္
(၇၀%) ေလ်ာ့နည္းသည္။

၄ - ႏွစ္

ျမန္မာႏိင
ု င
္ ၏
ံ ပ်မ္းမွ်ေက်ာင္းတက္မႈ
(ကုလသမဂၢ ဖြ႕ံ ၿဖိဳးမႈအစီအစဥ္၊ လူသားဖြ႕ံ ၿဖိဳး
တိးု တက္မႈ အစီရင္ခစ
ံ ာ ၂၀၁၃-ခုႏစ
ွ )္

၁၀ - သန္း

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္၌ ထပ္မံေနထိုင္
မည့္ လူဦးေရ

ေဒၚလာ ၆၅၀ ဘီလယ
ီ ံ
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အလားအလာကို
အေထာက္အကူျပဳရန္ စုစုေပါင္းရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ။
အေျခခံ အေဆာက္အဦ က႑၏ တစ္ခုတည္း
တြင္ပင္ ေဒၚလာ ၃၂၀-ဘီလီယံ လိုအပ္မည္။

... အ ခြင့္ အ လမ္း
ေအာင္ျမင္မည့္
အလားအလာ

ေဒၚလာဘီလယ
ီ ံ ၂၀၀ +

၂၀၃၀-ျပည္ႏ
့ စ
ွ ္ GDP သည္ ယေန႔ကာလထက္ ၄-ဆ ျမင့တ
္ က္မည္
သုးံ စြမ
ဲ သ
ႈ ည္
၃ ၅ ဘီလယ
ီ ရ
ံ ရ
ိွ ာမွ
၁၀၀ ဘီလယ
ီ အ
ံ ထိ
သုးံ ဆတိးု လာႏိင
ု ၿ္ ပီး

၁၉ သန္း

စားသံးု ႏိင
ု ေ
္ သာ လူတန္းစားသည္ ၂၀၁၀-ျပည္ႏ
့ စ
ွ တ
္ င
ြ ္
၂.၅ သန္းရိရ
ွ ာမွ ၂၀၃၀-ျပည္ႏ
့ စ
ွ တ
္ င
ြ ္
သံးု စြမ
ဲ အ
ႈ လားအလာသည္ ၃-ဆ တိးု ကာ

ဖန္တီးႏိုင္မည့္
အလားအလာ

သန္း ၅၀၀
ျမန္မာႏိင
ု င
္ ႏ
ံ င
ွ ့္ နယ္နမ
ိ တ
ိ ျ္ ခင္း ထိစပ္ေနေသာ ႏိင
ု င
္ မ
ံ ်ားႏွင့္
တ႐ုတႏ
္ င
ွ ့္ အိႏယ
ၵိ တိ၏
႔ု အနီးစပ္ဆးုံ ေဒသမ်ားတြင္
ေနထိင
ု သ
္ လ
ူ ဥ
ူ းီ ေရ။ ႀကီးမားေသာေစ်းကြကအ
္ လားအလာ။

၁၀ သန္း
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

စိုက္ပ်ိဳးေရးမဟုတ္ေသာ
ေနာက္ထပ္အလုပ္အကိုင္

မာတိကာ

အႏွစ္ခ်ဳပ္

1၁

၁။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေျခလွမ္းသစ္

18၁၆

၂။ ေဒၚလာ ဘီလီယံ ၂၀၀ အခြင့္အလမ္းရိွေသာ္လည္း စိတ္ပ်က္ဖြယ္ အလားအလာ

40၃၈

၃။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အလားအလာမ်ားကို ဖြင့္ထုတ္ႏိုင္ေသာ အဓိကေသာ့ခ်က္ ၄-ခု

65၆၃

၄။ အစိုးရႏွင့္ ပုဂၢလိက က႑တို႔အတြက္ ပါ၀င္ပတ္သက္မႈမ်ား

136
၁၃၆

ေနာက္ဆက္တြဲ ။

146
၁၄၆

က်မ္းကိုးစာရင္း

။နည္းပညာဆိုင္ရာ မွတ္ခ်က္မ်ား

164
၁၆၅

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အႏွစ္ခ်ဳပ္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အခ်က္အခ်ာက်စြာ အေရးႀကီးသည့္အခိုက္အတန္႔သို႔ ေရာက္ရိွ

ေနေလၿပီ။ 1ဆယ္စုႏွစ္မ်ားၾကာသည္အထိ အာဏာရွင္စနစ္ က်င့္သံုးခဲ့ၿပီးေနာက္ အစိုးရက
ႏိုင္ငံေရးႏွင့္

စီးပြားေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ

လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို

ဦးေဆာင္ဦးရြက္ျပဳခဲ့သည္။

ေပၚေပါက္ဆဲ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုမ်ား ပဋိပကၡမ်ားႏွင့္ ရပ္ရြာအတြင္း အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကို
ေျဖရွင္းရန္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္သည္လည္း ျပန္လည္သက္၀င္လႈပ္ရွားလာၿပီျဖစ္သည္။
ထိုျပင္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာတိုင္ သီးျခားကင္းကြာခဲ႔ရၿပီးေနာက္ ပြင့္လင္းေသာ ေစ်းကြက္စီးပြားေရး
အေျခခံအုတ္ျမစ္မ်ားကိုလည္း ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွသည္။

ေဆာင္ရြက္ရန္အရာရာသည္ ရွိေနေသာ္လည္း စိတ္ပ်က္ဖြယ္လည္း ရိွေနႏိုင္သည္။

မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ေျပာင္းလဲမႈႏွင့္ ပြင့္လင္းမႈလုပ္ငန္းစဥ္ကို
ေထာက္ခံရန္ ထက္သန္ေနေသာ ႏိုင္ငံတကာအသိုက္အ၀န္းတစ္ခုထံမွ စိတ္ဆႏၵေကာင္းမ်ား
ရရိွခံစားေနေပသည္။ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားကလည္း ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထမရိွဘဲ ေပၚေပါက္လာႏိုင္
ေသာ ခိုင္မာသည့္ေစ်းကြက္အလားအလာကို သေဘာေပါက္စြာ စိတ္၀င္စားလ်က္ရိွၾကသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ကမာၻ႔အျမင့္ဆံုး

ႀကီးထြားလာေသာေဒသ၏

ဗဟိုခ်က္တြင္တည္ရိွေနၿပီး

ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္တြင္ စတင္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲလ်က္ရိွသည္။ ရာစုႏွစ္တစ္ခုနီးပါးမွ် စီးပြားေရး
ရပ္တန္႔ခဲ့ၿပီးေနာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အလြန္အမင္းနိမ့္က်မႈေၾကာင့္ အေျခခံစိန္ေခၚမႈမ်ား
ႀကံဳေတြ႕လာရသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ GDP မွာ အာရွ GDP၏ (၀.၂) ရာႏႈန္းမွ် ရွိပါသည္။
သို႔ရာတြင္ ထိုစိန္ေခၚမႈမ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံအား စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အလယ္အလတ္အဆင့္မ်ားကုိ
ခုန္ေက်ာ္သြားရင္း

ေျမလြတ္ေျမ႐ိုင္းမ်ားကို

အသံုးျပဳႏိုင္သည့္

အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္ကို

ေပးသည့္အျပင္ ျပည္သူမ်ား၏ ျမင့္မားေသာ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မ်ားကို ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ရန္
လံုေလာက္ေသာ အလုပ္အကိုင္မ်ားကိုလည္း ဖန္တီးလာႏိုင္ေစေပသည္။

မ်ားစြာေသာ မေသခ်ာမေရရာမႈမ်ားလည္း က်န္ရိွေနဆဲျဖစ္သည္။ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူ

မ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံကို တက္တက္ႂကြႂကြစဥ္းစားလ်က္ရိွၾကေသာ္လည္း အမ်ားအျပားကမူ
အစိုးရက တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုႏွင့္ လူမ်ိဳးစုအခ်င္းခ်င္း အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားကို ေျဖရွင္းႏိုင္ၿပီး
ႏိုင္ငံေရးႏွင့္

စီးပြားေရးျပန္လည္ျပဳျပင္ေရးႏွင့္

တည္ၿငိမ္ေရးဆီသို႔

ဦးတည္ေသာလက္ရိွ

အရိွန္ကုိထိန္းသိမ္းကာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားအေပၚ ကန္႔သတ္မႈမ်ားကုိ ေျဖေလွ်ာ႔အာမခံခ်က္
ေပးေစလိုၾကသည္။

ဤကဲ့သုိ႔ေသာႏိုင္ငံေရးႏွင့္

စီးပြားေရးေရြးခ်ယ္မႈမ်ားက

ေျပာင္းလဲမႈ

အဆက္မျပတ္ ျဖစ္ေပၚေရးႏွင့္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူႏွင့္ ေထာက္ခံအားေပးသူမ်ား၏ စိတ္၀င္စားမႈ
အဆင့္ကို ျပ႒ာန္းသည္။ ဤသုိ႔ျဖင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးအသြင္ေျပာင္းမႈကုိ ေအာင္ျမင္ေစပါမည္။

က႑မ်ိဳးစံု ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေစျခင္းအားျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ စီးပြားေရး

ပမာဏကို ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေလးဆေက်ာ္တိုးကာ ေဒၚလာဘီလီယံ ၂၀၀ေက်ာ္အထိ
ရရိွႏိုင္ေသာ အလားအလာရိွသည္။ သို႔ရာတြင္ ထက္ျမက္ေသာ စီးပြားေရးစီမံကိန္းတစ္ရပ္
ေရးဆြဲကာ ထိေရာက္စြာ အေကာင္အထည္မေဖာ္ႏိုင္ခဲ့လွ်င္မူ မ်က္ေမွာက္ကာလ၏ နာမည္
ေကာင္းရရိွမႈႏွင့္ သတိႏွင့္ယွဥ္ေသာ အေကာင္းျမင္ေနမႈတို႔သည္လည္း လ်င္ျမန္စြာေပ်ာက္
ကြယ္သြားေပလိမ့္မည္။
1

အာဏာရစစ္အစိုးရသည္ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္တြင္ ဘားမားဟူေသာ အဂၤလိပ္အသံုးအႏႈန္းမွ ျမန္မာႏိုင္ငံဟူေသာ

အသံုးအႏႈန္းသို႔ ေျပာင္းလဲခဲ့သည္။ ထိုအမည္ကို လက္ရိွအခ်ိန္အထိ တရား၀င္သံုးစြဲလ်က္ရိွသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ျပည္တြင္းျပည္ပအဖြဲ႕အစည္းမ်ားက ထိုသို႔ အမည္ေျပာင္းလဲျခင္းကို အသိအမွတ္မျပဳေသာ္လည္း

အစီရင္ခံစာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံဟူေသာ အမည္ကိုသာ ေရြးခ်ယ္ သံုးႏႈန္းထားသည္။

2

ဤအစီရင္ခံစာတြင္မက္ကင္ဆီႏွင့္ကုမၸဏီ၏

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းႏွင့္

စီးပြားေရး

သုေတသနလက္႐ံုးျဖစ္ေသာ မက္ကင္ဆီဂလိုဘယ္အင္စတီက်ဴ(MGI)က ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ
ေခတ္သစ္အတြင္းသို႔ ခုန္ပ်ံ၀င္ေရာက္ေရးအတြက္ ယေန႔ကာလ၏ အခြင့္အလမ္းျပတင္းေပါက္
ကို အရင္ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ေစရန္ မည္သို႔ကမ္းလွမ္းရွာေဖြမည္ ဟူေသာ စီးပြားေရးအလားအလာကို
ဆန္းစစ္ထားသည္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ ကနဦးအဆင့္တြင္
ရိွေနသည့္တိုင္ မျငင္းႏိုင္ေသာ အခြင့္အလမ္းေကာင္းအခ်ိဳ႕ ရိွေနသည္။”

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အလြန္ႀကီးမားေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၊ ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားႏွင့္

အာရွတေလွ်ာက္ ျပန္႔ပြားေနေသာ ဆင္းရဲမြဲေတမႈတို႔ႏွင့္ အႀကီးအက်ယ္ လြဲေခ်ာ္ခဲ့ရသည္။
သို႔ရာတြင္ ျပန္လည္ျပဳျပင္ေရးႏွင့္ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး လမ္းေၾကာင္းေပၚတြင္ ရပ္တည္
ေနသည့္ ကာလပတ္လံုး ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ထိုလမ္းေၾကာင္းကို တည္ေဆာက္ႏိုင္ေသာ ပင္ကုိယ္
သဘာ၀အရင္းအျမစ္ အေျမာက္အျမားႏွင့္ ျမင့္မားစြာ ေထာက္ခံေသာ ျပင္ပ၀န္းက်င္တစ္ရပ္
ရိွေနသည္။

“ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ စီးပြားေရးရပ္တန္႔ေနၿပီးေနာက္
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္အာရွတြင္ ေနာက္က်က်န္ခဲ့သည္။”

၁၉၀၀ ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္အၾကား ကမာၻ႔စီးပြားေရးသည္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ (၃%) ရရိွလာကာ ေရွ႕သို႔ တိုးတက္လာခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမွာ
တဟုန္ထိုးက်ဆင္းလာကာ

ခန္႔မွန္းေျခအားျဖင့္

တစ္ႏွစ္လွ်င္

(၁.၆%)

သာ

ရိွသည္။

အဆိုပါကာလအတြင္း ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ လူတစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP သည္ ေလးဆျမင့္တက္ခဲ့ၿပီး
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူတစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP မွာ စင္စစ္အားျဖင့္ ရပ္တန္႔ေနခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ ၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္ကတည္းက ျမင့္တက္လာခဲ့ေသာ္လည္း

အာရွတေလွ်ာက္၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းထက္ မ်ားစြာနည္းပါးေနေသးသည္။ ၁၉၉၀ ႏွင့္ ၂၀၁၀
ျပည့္ႏွစ္အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ GDP သည္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ပ်မ္းမွ် (၄.၇%) တိုးတက္သည္ဟု
ခန္႔မွန္းသည္။ ထိုႏႈန္းသည္ ယင္း၏ အာရွအိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ား၏ ႏွစ္စဥ္ပ်မ္းမွ်တိုးတက္မႈ
(၆%)ခန္႔ထက္ ေလ်ာ့နည္းေနဆဲျဖစ္သည္။ အာရွတြင္ လူတစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP တိုးတက္မႈ
ပ်မ္းမွ် (၄.၂%) ႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္ပါက ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ႏွစ္စဥ္တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP တိုးတက္မႈသည္
(၂.၇%) သာရိွသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP နည္းပါးေနျခင္းသည္ အာရွ၏ ထင္ရွားေသာ

ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

တိုးတက္မႈႏွင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံက

လြဲေခ်ာ္ေနေသာေၾကာင့္

ျဖစ္သည္။

ပ်မ္းမွ်အားျဖင့္ ျမန္မာလုပ္သားတစ္ဦး၏ တစ္ႏွစ္ပတ္လည္ အလုပ္သည္စီးပြားေရး တန္ဖိုးကို
ေဒၚလာ ၁,၅၀၀ ခန္႔သာ ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ၿပီး အျခားေသာ အာရွ (၈)ႏိုင္ငံ၏ ပ်မ္းမွ်ထက္
(၈၀%) ေလ်ာ့နည္းေနေပသည္။ (ျပကြက္ E-1)

3

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက္ E1
ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္းစီ ျပည္တြင္းအသားတင္ ထုတ္လုပ္မႈတန္ဖုိးမခုိင္မာျခင္းသည္ လုပ္သားကုန္ထုတ္
စြမ္းအားနိမ့္ပါးမႈေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။
လူတစ္ဦးခ်င္းစီ ျပည္တြင္းအသားတင္ ထုတ္လုပ္မႈ ျပတ္ယြင္းျခင္း (အစစ္အမွန္)၊ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္
တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ ျပည္တြင္းအသားတင္

၂၀၁၀ ေဒၚ လာေထာငေ
္ ပါငး္

%

၂၀၁၀ ေဒၚ လာေထာငေ
္ ပါငး္

ထင
ို း္

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ စြမ္းအား

အလုပ္အကုိင္/ လူဦးေရ

ထုတ္လုပ္မႈတန္ဖုိး

4.8

တရတ
ု ္

57

4.4

အငဒ
္ န
ို းီရာွး

3.0

သရ
ီ လ
ိ ကာၤ
ဖလ
ိ စပ
္ င
ို ္

2.0

အိႏၵိယ

57

×

36

6.8
5.5

40

3.6

1.2
0.8

ျမနမ
္ ာ

6.5

33

1.4

ဗယ
ီ ကန
္ မ္

7.8

45

=

၂2.3

8.4

55

2.2

50
+7%

-69%

1.5

-71%

Ø 47

Ø 2.5

Ø 5.3

မတ
ွ ခ
္ ်က။္အခ်ဳိးက် (စေကးကက
ုိ )္ မဟတ
ု ပ
္ ါ။အနးီစပဆ
္ းုံယထ
ူ ားသညအ
့္ တက
ြ ေ
္ ပါငး္လက
ုိ လ
္ ်ွငက
္ က
ုိ ခ
္ ်ငမ
္ က
ွ က
ုိ ပ
္ ါမည။္

လြန္ခဲ့ေသာ

ႏွစ္ေပါင္း

၂၀-ေက်ာ္က

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအရိွန္

အသင့္အတင့္တုိးတက္ရျခင္းမွာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား တိုးတက္မႈထက္ လူဦးေရတိုးတက္လာမႈက
ပိုမိုက်ယ္ျပန္႔လာေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ေလ်ာ့နည္းမႈက ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
လူတစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP နိမ့္က်မႈကုိ ျဖစ္ေစပါသည္။ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ကြာဟမႈသည္
က႑အားလံုးတစ္ေလ်ာက္တြင္

ျဖစ္ေနေသာ္လည္း

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စီးပြားေရးသည္

ႏိုင္ငံအမ်ားစုတြင္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားနိမ့္က်ေသာက႑ျဖစ္သည့္ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ေပၚတြင္
အားျပဳမီွခို ေနရျခင္းေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ေပသည္။ စင္စစ္အားျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ GDP ၌
စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ေ၀စုသည္
(၄၄ရာခိုင္ႏႈန္း)အထိ

၁၉၆၅ခုႏွစ္တြင္

(၃၅ရာခိုင္ႏႈန္း)ရိွရာမွ

ျမင့္တက္လာခဲ့သည္။

ထိုစဥ္တြင္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

အျခားအာရွႏိုင္ငံမ်ားသည္

ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈက႑မ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးလာခဲ့သျဖင့္ ယင္းတို႔၏ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ေ၀စု
ထိုးက်လာခဲ့သည္။ အာရွတြင္ က်န္ေသာႏိုင္ငံမ်ားတြင္ GDP၏ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ ပ်မ္းမွ်ေ၀စုမွာ
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ (၁၂ရာခိုင္ႏႈန္း)သာ ရိွခဲ့သည္။

ကမာၻ႔က်န္ေသာ

အစိတ္အပိုင္းမ်ားတြင္

စိတ္တိုင္းက်

ဆံုးျဖတ္၀ယ္ယူႏိုင္ေသာ

ကုန္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ားအျပင္ မရိွမျဖစ္လိုအပ္မႈမ်ားတြင္ ေငြေၾကးသံုးျဖဳန္းႏိုင္ရန္
တစ္ေန႔၀င္ေငြ

(၁၀)ေဒၚလာေက်ာ္

(PPP)

ရရိွၾကသည့္

စားသံုးသူ

လူတန္းစားမ်ားျဖင့္

စည္ကားလ်က္ရိွသည္။ သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ကား ယင္း၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေႏွးေကြးသည့္
သမိုင္းေၾကာင္းရွည္ၾကာမႈေၾကာင့္ အလြန္ဆင္းရဲသည့္ ႏိုင္ငံအျဖစ္ က်န္ရိွေနဆဲျဖစ္သည္။
မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္

ကမာၻ႔လူဦးေရ၏

လူတန္းစား၀င္မ်ားျဖစ္ေသာ္လည္း

(၃၅ရာခိုင္ႏႈန္း)သည္

ျမန္မာ့လူဦးေရ၏

ကမာၻ႔စားသံုးႏိုင္ေသာ

(၄ရာခိုင္ႏႈန္း)သာလွ်င္

ထိုလူတန္း

စားတြင္ ပါ၀င္ေပသည္။ ကမာၻ႔စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစား ၂.၅ ဘီလီယံတြင္ (၄၀ရာခိုင္ႏႈန္း)
သို႔မဟုတ္ ၁ ဘီလီယံ သည္ အာရွတြင္ ေနထိုင္ၾကသည္။

4

“သို႔ရာတြင္ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္မျငင္းပယ္ႏိုင္ေသာ အားသာခ်က္မ်ားရိွသည္”

အဓိကစိန္ေခၚမႈမ်ားႏွင့္

ႀကံဳေတြ႕ရသည့္ၾကားမွပင္

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ပင္ကိုယ္

စြမ္းအားမ်ားရိွသည္။ ယင္း၏ တည္ေနရာသည္ကံေဖးမမႈတစ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္တြင္
စတင္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲျခင္းသည္လည္း အလားအလာေကာင္းတစ္ရပ္ပင္ ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ပင္ကိုယ္စြမ္းအားမ်ားမွာ

ေသာႏွင့္တစ္စိတ္တစ္ပိုင္း

အဖိုးတန္ေသာ

အရင္းအျမစ္ပေဒသာပင္ႀကီးမ်ားပင္
ျမန္မာႏိုင္ငံက

(၉၀ရာခိုင္ႏႈန္း)

ထိပ္တန္းႏိုင္ငံမ်ားတြင္လည္း

ဓါတ္ေငြ႕သိုက္ႀကီး

ေရနံႏွင့္

အဖိုးတန္

ေက်ာက္မ်က္ရတနာမ်ားပါ၀င္ေသာ

ျဖစ္သည္။

ပါ၀င္သည့္ျပင္

ကမာၻ႔ေက်ာက္စိမ္း
ပတၱျမား၊

ျမန္မာႏိုင္ငံပါ၀င္သည္။

သဘာ၀

ထုတ္လုပ္မႈတြင္

နီလာထုတ္လုပ္ေသာ

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ကမာၻ႔

၂၅-ႏိုင္ငံေျမာက္

ထြန္ယက္စိုက္ပ်ိဳးေျမ အက်ယ္ျပန္႔ဆံုးျဖစ္သည့္ျပင္ လူတစ္ဦးခ်င္းစီ၏ ေရသံုးစြဲမႈသည္လည္း
တ႐ုတ္ႏွင့္ အိႏိၵယႏိုင္ငံတို႔ထက္ ၁၀-ဆ မ်ားျပားသည္။ ထို႔ျပင္ ခန္႔မွန္းေျခလူဦးေရ စုစုေပါင္း
သန္း (၆၀)ခန္႔တြင္ အလုပ္လုပ္ႏိုင္ေသာ အသက္အရြယ္ရိွ (၁၅ ႏွစ္မွ ၄၅ ႏွစ္) လူဦးေရမွာ
၄၆-သန္းခန္႔မွ် ရိွသည္။ ႏိုင္ငံျခားတြင္ အလုပ္လုပ္ကိုင္သူဦးေရသည္ ၃-သန္း မွ ၅-သန္း
ခန္႔အထိရိွၿပီး ၎တို႔သာ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ျပန္လာပါက ၎တို႔၏ အေတြ႕အႀကံဳမ်ားက ႏိုင္ငံကို
အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစႏိုင္ေပလိမ့္မည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

တို႔အၾကား

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊

လမ္းဆံုမ်ားတြင္

အဆိုပါႏိုင္ငံမ်ားသည္

တ႐ုတ္၊

အိႏၵိယ၊

တည္ရိွေနျခင္းကလည္း

ကမာၻ႔လူဦးေရ၏

လာအိုႏွင့္

ထိုင္းႏိုင္ငံ

အားသာခ်က္တစ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး

(၄၀ရာခိုင္ႏႈန္း)ရိွကာ

ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ေသာ

ေစ်းကြက္အလားအလာမ်ားလည္း ရိွသည္။ ၿခံဳ၍ဆိုရေသာ္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ စားသုံးသူဦးေရ
ဘီလီယံ၀က္ေက်ာ္၏ ေစ်းကြက္ႀကီးႏွင့္ နီးကပ္လ်က္ရိွေပသည္။2 ထိုသို႔ေသာအာရွ၏ စီးပြား
ေရးမ်ားသည္ လ်င္ျမန္စြာ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေန႐ံုမွ်မက ထိုေဒသအတြင္း စီးပြားေရး ေပါင္းစည္းမႈသည္
အရိွန္ျဖင့္စုစည္းလ်က္ရိွရာ
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အဆိုပါျဖစ္စဥ္တြင္

၂၀၁၄-ခုႏွစ္တြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံလည္း

ပါ၀င္ေနေပသည္။

အေရွ႕ေတာင္အာရွႏိုင္ငံမ်ားအသင္းႀကီး

(ASEAN)

၏ အလွည့္က်ဥကၠ႒အျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ရမည္ ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ အဖြဲ႕အစည္းေပါင္းစံုႏွင့္
အလွဴရွင္မ်ားထံမွ

ႀကီးမားလာေသာ

ပိတ္ဆို႔မႈမ်ားကိုလည္း

ဖယ္ရွားေပးခဲ့ၿပီး

အေထာက္အပံ့မ်ား

ရရိွေနေပသည္။

ႏိုင္ငံျခားအစိုးရမ်ားကလည္း

အေရးယူ

ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ

သံရုံးမ်ားမထားဘဲေနခဲ့ၿပီးေနာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ သံ႐ံုးမ်ားဖြင့္လွစ္ လာၾကသည္။ အလား
အလာေကာင္းေသာ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား၏ စိတ္၀င္စားမႈကို ေဖာ္ၫႊန္းသည့္အေနျဖင့္ ယမန္ႏွစ္
တစ္ႏွစ္တည္းတြင္ပင္ ကုန္သြယ္ေရး ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႕ ဒါဇင္ေပါင္းမ်ားစြာ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔
လာေရာက္ခဲ့ၾကသည္။

ထိုမွ်မကေသးဘဲ

အေမြခံအေျခခံအေဆာက္အဦး

နည္းပါးေသာ

ျမန္မာႏိုင္ငံ

သည္ဘဏ္လုပ္ငန္း၊ လက္လီလုပ္ငန္း၊ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈႏွင့္ စိုက္ပ်ိဳး
ေရးက႑မ်ားႏွင့္

တည္ေဆာက္မႈႏွင့္စီမံခန္႔ခြဲမႈတြင္

ကုန္က်စရိတ္သက္သာေစရန္

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာကိုလည္း အသံုးျပဳႏိုင္သည္။ ေ၀းလံေခါင္ပါး ေက်းလက္ေဒသမ်ားရိွ
အဆင္းရဲဆံုး

ရပ္ရြာမ်ားတြင္

လုပ္ငန္းမ်ားကိုလည္း

စီးပြားေရးအခြင့္အလမ္းႏွင့္

တန္းတူညီမွ်

ရရိွခံစားေစႏိုင္ေသာ

အမ်ားျပည္သူ၀န္ေဆာင္မႈ
ဆက္သြယ္မႈမ်ားကိုလည္း

တည္ေဆာက္ႏိုင္သည္။

2

အိႏိၵယျပည္၏ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ သန္းေခါင္စာရင္းမွ ရရိွေသာ အိႏိၵယျပည္နယ္မ်ား၏ လူဦးေရမွလြဲ၍
ကိန္းဂဏန္း အားလံုးသည္ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္အတြက္ျဖစ္ၿပီး ထိုကိန္းဂဏန္းမ်ားကို ကုလသမဂၢႏွင့္
တ႐ုတ္အမ်ိဳးသားစာရင္းအင္း ဗ်ဴ႐ိုတို႔မွ ရရိွသည္။

5

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးသည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၄-ဆ
ဖြံ႕ၿဖိဳးႏိုင္စြမ္းရွိေသာ္လည္း အခက္အခဲ ႀကံဳေတြ႕ရဦးမည္

လက္ရိွလူဦးေရေျပာင္းေရႊ႕မႈလမ္းေၾကာင္းမ်ားအတိုင္း

ဆက္လက္ေပၚေပါက္ေနၿပီး

ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္လည္း လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္ (၂၀)က အတိုင္းပင္ ရိွေနဦးမည္ဆိုပါက
ႏွစ္စဥ္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈသည္ (၃.၇%) ထက္ပင္ နိမ့္က်ေနေပဦးမည္။ သို႔ရာတြင္
ျမန္မာႏိုင္ငံ

စီးပြားေရး၏

အဓိကက႑

ထုတ္ယူအသံုးခ်ႏိုင္ေအာင္
ႏွစ္စဥ္

(၈%)အထိ

၇-ခု၏

ေဆာင္ရြက္လွ်င္

လ်င္ျမန္စြာ

အလားအလာမ်ားကို

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္

ေရာက္ရိွလာေပလိမ့္မည္။

စက္ရုံအလုပ္ရုံမွကုန္ထုတ္လုပ္မႈ၊

စုိက္ပ်ဳိးေရး၊

ျပည့္၀စြာ

၄င္းက႑

(၇)ခုတုိ႔မွာ

အေျခခံအေဆာက္အအုံ၊

စြမ္းအင္ႏွင့္

သတၲဳ၊ ခရီးသြားလုပ္ငန္း၊ ဘ႑ာေရးဝန္ေဆာင္မႈႏွင့္ တယ္လီဖုန္းဆက္သြယ္မႈတုိ႔ ျဖစ္ၾကပါ
သည္။ ထိုက႑ ၇-ခုအား ခ်ဲ႕ထြင္ျခင္းျဖင့္ စီးပြားေရးပမာဏသည္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္
ေဒၚလာ

၄၅ဘီလီယံ

ရိွရာမွ

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

ေဒၚလာဘီလီယံ

(၂၀၀)ေက်ာ္အထိ

၄-ဆမွ် တိုးတက္လာႏိုင္သည့္အျပင္ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP သည္လည္း ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္
၀ယ္အားႏႈန္းျပည့္ (PPP) ေဒၚလာ (၁၃၀၀)မွ သည္ ၂၀၃၀- ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ (၅၁၀၀)
အထိ

ေရာက္ရိွလာႏိုင္ေပသည္။

ထိုသို႔ျဖင့္

ဆင္းရဲတြင္းမွ လြတ္ေျမာက္လာႏိုင္ေပသည္။

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္
3

ျပည္သူ

၁၈-သန္းခန္႔

(တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ ၀င္ေငြသည္ တစ္ေန႔လွ်င္

၁.၂၅ ေဒၚလာေက်ာ္ ရိွလာမည္။)

အျခားဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား၏ မၾကာေသးမီ အေတြ႕အႀကံဳမ်ားအရ ျမန္မာႏိုင္ငံဖြံ႕ၿဖိဳး

တိုးတက္မႈတြင္

ထိုသုိ႔ေသာ

အလားအလာရိွသည္ဟု
သမိုင္းတြင္မႀကံဳဖူးေအာင္

အရိွန္ရရိွရန္

အႀကံျပဳၾကသည္။
လ်င္ျမန္စြာ

ခက္ခဲလိမ့္မည္ျဖစ္ေသာ္လည္း

ျဖစ္ႏိုင္ေသာ

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္

၀င္ေငြသည္

ျမင့္တက္လာလ်က္ရိွသည္။

ကမာၻလံုးဆိုင္ရာအရ

တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP ကို PPP ေဒၚလာ (၁,၃၀၀)မွ (၂,၆၀၀)အထိ ႏွစ္ဆျမင့္တက္ေရးအတြက္
ပ်မ္းမွ်ၾကာျမင့္ခ်ိန္ သည္ ၁၉၆၀-ျပည့္ႏွစ္မတိုင္မီက ၄၇-ႏွစ္ ရိွရာမွ ၂၀၀၀-ျပည့္ႏွစ္ကတည္းက
၁၇-ႏွစ္ အထိ ေလ်ာ့က်လာခဲ့သည္။ အင္ဒိုနီးရွားသည္ ယင္း၏ တစ္ဦးခ်င္း GDP (PPP)
ကို ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ မ်က္ေမွာက္ကာလအဆင့္မွ ၄-ဆျမင့္တက္ေရး အတြက္ ၁၄-ႏွစ္မွ်သာ
အခ်ိန္ယူခဲ့ရၿပီး

ထိုင္းႏိုင္ငံက

၁၃-ႏွစ္သာ

အခ်ိန္ယူခဲ့ရသည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက

တစ္ဦးခ်င္း GDP ကို ၁၂-ႏွစ္အတြင္း ၄-ဆ ျမင့္တက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။

အမွန္တကယ္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ႏွစ္စဥ္

ႏွစ္စဥ္ကုန္ထုတ္

GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းကို

ယင္း၏

4

(၈%)ေအာင္ျမင္ေရးအတြက္

စြမ္းအားတိုးတက္မႈကို

(၂.၇ရာခိုင္ႏႈန္း)

မွသည္

(၇ရာခိုင္ႏႈန္း)အထိ ရရိွေအာင္ အရိွန္အဟုန္ျမႇင့္ရန္ လိုအပ္သည္။ (ျပကြက္E-2)။ ထို႔ျပင္
ထိုသို႔ေသာ

အရိွန္သည္

ခက္ခဲလိမ့္မည္ျဖစ္ေသာ္လည္း

မျဖစ္ႏိုင္ဟု

ေျပာ၍မရေၾကာင္း

အျခားအာရွစီးပြားေရး ႏိုင္ငံမ်ား၏ အေတြ႕အႀကံဳမ်ားအရ သိရိွရသည္။ ဥပမာ - တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္မွ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္အထိ ႏွစ္စဥ္ (၇ရာခိုင္ႏႈန္း)တိုးတက္ခဲ့ၿပီး

3

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ၂၀၁၀ ႏွင့္ ၂၀၃၀ ျပည့္ႏွစ္ၾကား GDP (၈ရာခိုင္ႏႈန္း) တိုးတက္လာလွ်င္ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP တိုးတက္မည့္

ပမာဏအတိုင္း တ႐ုတ္၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ သီရိလကၤာႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတို႔ကလည္း ယင္းတို႔ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP ျမႇင့္တင္ပါက

ျဖစ္ေပၚလာမည့္ ဆင္းရဲမြဲေတမႈ ပ်မ္းမွ်ေလ်ာ့ခ်ရန္ႏႈန္းကို မူတည္ကာ တြက္ခ်က္ျခင္းျဖစ္သည္။ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP (PPP)

အတြက္ IFM တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ တစ္ေန႔၀င္ေငြ ၁.၂၅ ေဒၚလာ ေအာက္ရရိွလွ်င္ ဆင္းရဲမႈဟု ဖြင့္ဆိုသည္။ အခ်က္အလက္မ်ားႏွင့္

4

ဆင္းရဲမြဲေတမႈအခ်ိဳးအတြက္ ကမာၻ႔ဘဏ္မွ အခ်က္အလက္မ်ားကို အသံုးျပဳ ထားသည္။
IMF တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP (PPP) ကို အသံုးျပဳထားသည္။

6

ထိုကာလအတြင္း ယင္း၏ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို ေဒၚလာ (၃,၆၀၀)မွ ေဒၚလာ (၆,၈၀၀)
(PPP) အထိ ၂-ဆ နီးပါး ျမႇင့္တက္ႏိုင္ခဲ့သည္။ အလားတူစြာပင္ ထိုင္းႏိုင္ငံကလည္း ယင္း၏
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို ၁၉၈၂ ခုႏွစ္မွ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္အၾကား ႏွစ္စဥ္ (၆.၅-ရာခိုင္ႏႈန္း)တိုးျမႇင့္ကာ
ေဒၚလာ (၄,၈၀၀)မွသည္ ေဒၚလာ (၁၀,၈၀၀)အထိ ျမႇင့္တင္ႏိုင္ခဲ့သည္။5

ျပကြက္ E2
ႏွစ္စဥ္ျပည္တြင္းအသားတင္ထုတ္လုပ္မႈတန္ဖိုး (ဂ်ီဒီပ)ီ ၈ % တိုးတက္ေစရန္

ကန
ု ထ
္ တ
ု စ
္ မ
ြ း္အား

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကိုႏွစ္ဆမကတိုးျမႇင့္ရန္လိုသည္။

တးုိတကမ
္ မ
ႈ ရဘ
ွိ ဲ
GDP ဖ႕ံြ ၿဖဳိးမႈ (၃.၇%)

ႏွစ္စဥ္ GDP ဖြ႕ံ ၿဖိဳးမႈႏႈန္းအမွန္ %
8.0

1.0
7.0

~2x

လိုအပ္ေသာျဖည့္စြက္
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားစု
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

2.7

GDP ဖ႕ံြ ၿဖဳိးမႈ

တးုိျမင
ႇ ထ
့္ ားေသာလပ
ု အ
္ ား

လပ
ု သ
္ ားအငအ
္ ားစု

စခ
ံ ်န
ိ တ
္ ငက
္ န
ု ထ
္ တ
ု ္

ရညမ
္ န
ွ း္ခ်က္

သင
ြ း္အားစမ
ု ေ
ွ မ်ွာမ
္ န
ွ း္ဖ႕ံြ ၿဖဳိး

မလ
ွ အ
ုိ ပေ
္ သာ

စမ
ြ း္အားစတ
ု းုိတကမ
္ ႈ

မႈ
၂၀၁၀-၃၀

ဖ႕ံြ ၿဖဳိးမ၂၀၁၀-၃၀

၂၀၀၅-၁၀၂

၂၁၀-၃၀

မတ
ွ ခ
္ ်က။္လမ
ႊ း္ၿခဳံထားေသာေၾကာငက
့္ န
ိ း္ဂဏနး္မ်ားကအ
ုိ က်ဥး္မခ်ဳပႏ
္ င
ုိ ပ
္ ါ။
(၁) ၂၀၁၀-ခႏ
ု စ
ွ ရ
္ ပ
ွိ ါ၀ငေ
္ ဆာ င ရ
္ က
ြ မ
္ ႏ
ႈ င
ွ အ
့္ လပ
ု အ
္ ကင
ုိ ႏ
္ န
ႈ း္အဆငမ
့္ ်ား
(၂) ၁၉၉၀ခႏ
ု စ
ွ မ
္ ွ၂၀၁၀ခႏ
ု စ
ွ အ
္ ထက
ိ န
ု ထ
္ တ
ု စ
္ မ
ြ း္အားစဖ
ု ႕ံြ ၿဖဳိးမက
ႈ အ
ုိ သးုံျပဳလ်ွငဖ
္ ႕ံြ ၿဖဳိးမသ
ႈ ည္ (၂.၅%) ထကအ
္ စဥေ
္ လ် ာ က
့ ်ေနမည။္
သတငး္အရငး္အျမစ။္ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာ ေ င ေ
ြ ၾကးရနပ
္ ေ
ုံ ငအ
ြ ဖဲြ႕အာရဖ
ွ ံြ႕ၿဖဳိးေရးဘဏစ
္ န
ိ ေ
္ ဌး၏ျမနမ
္ ာစ
့ းီပာြးေရးသုံးသပခ
္ ်က္၂၀၀၅၀၆ခႏ
ု စ
ွ ။္ျမနမ
္ ာရ
့ နပ
္ ေ
ုံ င။ြျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ ဗ
ံ ဟစ
ုိ ာရငး္အငး္ဌာန။ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ျပကြက္E3

က႑ခုနစ္ရပ္က၂၀၃၀ျပည့္ႏွစ္တြင္စီးပြားေရးထုတ္လုပ္မႈကိုေဒၚလာသန္းေထာင္ေပါင္း၂၀၀အထိတိုးျမႇင့္ေပးႏိုင္သည္။
က႑အလိုက္အမွန္ GDP ပမာဏတြက္ခ်က္ျခင္း

ႏွစ္ထပ္တိုးႏွစ္စဥ္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္း
၂၀၁၀-၃၀

၂၀၁၀-ခုႏွစ္ေစ်းႏႈန္းမ်ားျဖင့္ေဒၚလာသန္းေထာင္ေပါင္း

ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ ႈ

စမ
ြ း္အင္/သတၳဳ
ခရးီသာြးလပ
ု င
္ နး္

69.4

9.8

စက
ုိ ပ
္ ်ဳိးေရး
အေျခခအ
ံ ေဆာကအ

21.2
10.5

စစ
ု ေ
ု ပါငး္

10

49.1

4

48.8

8
5

21.7

8.0

17

14.1

0.6

ေငေ
ြ ၾကးလပ
ု င
္ နး္မ်ား 0.2
ဆကသ
္ ယ
ြ ေ
္ ရး

%

၂၀၃၀

၂၀၁၀

23

11.1

23

6.4

0.1
50.4

220.6

8

အ ဆပ
ုိ ါက႑၇-ရပမ
္ ွ GDP ျဖညဆ
့္ ညး္မခ
ႈ နမ
႔္ န
ွ း္ခ်ကသ
္ ညအ
္ စးုိရ၏၂၀၁၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္ GDP
ျဖညဆ
့္ ညး္မအ
ႈ ခ ် ကအ
္ လကမ
္ ်ားႏင
ွ က
့္ ာြျခားသည။္အေၾကာငး္မက
ူ ်ြႏပ
္ု တ
္ ႔က
ုိ က႑တစခ
္ ခ
ု ်ငး္အားေအာကေ
္ ျခမအ
ွ ေပၚ သုိ႔ဆနး္စစျ္ခင္းေၾကာငျ့္ဖစသ
္ ည။္ဥပမာ ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ အ
ႈ ခ ် ကအ
္ လကမ
္ ် ာ ကေ
ုိ စ်းကက
ြ တ
္ နဖ
္ ုိးျဖငေ
့္ ျမာႇကျ္ခငး္။
သတငး္အရငး္အျမစ။္ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

5

IMF မွ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP (PPP) ကို အသံုးျပဳထားၿပီး IHS Global Insight မွ အလုပ္အကိုင္ အေရအတြက္မ်ားကို

အသံုးျပဳထားသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွ အခ်က္အလက္မ်ားသည္ ၁၉၉၄ မွ ၂၀၀၆ ခုႏွစ္အထိျဖစ္ၿပီး ထိုင္းႏိုင္ငံမွ

အခ်က္အလက္မ်ားမွာ ၁၉၈၂ မွ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္အထိ ျဖစ္သည္။

7

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ေဆြးေႏြးမႈ

အေျမာက္အျမားျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး

စြမ္းအင္ႏွင့္သတၳဳက႑တို႔၏

အလား

အလာေကာင္းမ်ားအတြက္ စိတ္လႈပ္ရွားဖြယ္ေကာင္းေနခ်ိန္တြင္ ျမန္မာႏိုိင္ငံသည္ အတား
အဆီးမဲ့ေသာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကိ ု ျဖည့္ဆည္းေပးေတာ့မည္ဆိုပါက စီးပြားေရးက႑တစ္ခု သို႔မဟုတ္
ႏွစ္ခုေပၚတြင္သာ အျမင္က်ဥ္းစြာ မီွခိုအားထားမေနႏိုင္ေပ။ ပို၍အမ်ိဳးအစား စံုလင္ကြဲျပား
ေသာ စီးပြားေရးကို လိုအပ္ေပလိမ့္မည္။ သို႔ရာတြင္စီးပြားေရး၏ အဓိကက႑မ်ား၏ အလား
အလာမ်ားကို အျပည့္အ၀ထုတ္ယူ အသံုးျပဳျခင္းျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ GDPကို ၂၀၃၀-ျပည့္
ႏွစ္တြင္ ေဒၚလာဘီလီယံ (၂၀၀)ေက်ာ္ ျမႇင့္တင္ႏိုင္လိမ့္မည္ဟု ယံုၾကည္သည္။ (ျပကြက္
E-3)။သို႔ျဖင့္ ၂၀၃၀-ျပည့္တေလွ်ာက္ အလုပ္အကိုင္ေပါင္း ၁၀-သန္းေက်ာ္ကို ဖန္တီးေပးႏိုင္
ေပလိမ့္မည္။

စုစုေပါင္းစီးပြားေရး အခြင့္အလမ္း၏ (၈၅%) နီးပါးကို အတူတကြ ေပၚေပါက္ေစေသာ

စိုက္ပ်ိဳးေရး၊

ကုန္ပစၥည္းထုတ္လုပ္ေရး၊

စြမ္းအင္ႏွင့္

သတၳဳတူးေဖာ္ေရးႏွင့္

အျခား

အေဆာက္အဦက႑တို႔သည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၏ ဦးေဆာင္က႑မ်ားျဖစ္သည္ဟု ဆန္းစစ္ခ်က္က
အႀကံျပဳသည္။
စိ ု က ္ ပ ်ိ ဳ းေရး။

n

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ကမာၻ႔စုစုေပါင္း အက်ယ္အ၀န္းတြင္ အဆင့္(၃၈)

ရိွသည့္ႏိုင္ငံျဖစ္ေသာ္လည္း ထာ၀ရသီးႏွံမ်ား စိုက္ပ်ိဳးျဖစ္ထြန္းႏိုင္ေသာ ေျမအက်ယ္အ၀န္း
အဆင့္တြင္ ကမာၻ႔အဆင့္ (၂၅)ရိွကာ ထိုေျမဧရိယာ ဟက္တာ (၁၂.၂၅)သန္းခန္႔ ပိုင္ဆိုင္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရအရင္းအျမစ္ႏွင့္ စိုက္ပ်ိဳးေျမမ်ား အလွ်ံပယ္ ႂကြယ္၀ေသာ္လည္းျမန္မာ့စိုက္
ပ်ိဳးေရးက႑၏ ထုတ္လုပ္မႈသည္ နိမ့္က်ဆဲျဖစ္သည္။ ျမန္မာ့လယ္ယာလုပ္သားတစ္ဦး၏
တစ္ႏွစ္ထုတ္လုပ္မႈတန္ဖိုးသည္ ေဒၚလာ (၁,၃၀၀)သာရိွၿပီး ထိုင္းႏွင့္ အင္ဒိုနီးရွားတို႔တြင္
ေဒၚလာ (၂,၅၀၀)ခန္႔ ရိွသည္။ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ ထုတ္လုပ္မႈနိမ့္က်ျခင္းႏွင့္ မ်ိဳးေစ့မ်ား၊
ဓါတ္ေျမၾသဇာမ်ား၊ ေရႏွင့္ စက္ပစၥည္းမ်ား၏ သြင္းအားစုပမာဏနည္းပါးေနျခင္းက ျမန္မာႏိုင္ငံ
တြင္

တုိး၍

စိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္ႏိုင္ေသးေၾကာင္းကို

ေဖာ္ျပေနသည္။

သစ္သီး၀လံမ်ား၊

ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ား၊ ေကာ္ဖီ၊ စားအုန္းဆီႏွင့္ ရာဘာကဲ့သို႔ေသာ တန္ဖိုးျမင့္ သီးႏွံမ်ားအျပင္
ငါး၊ ပုဇြန္ထုတ္လုပ္ေရးတို႔၏ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားျမင့္တက္လာေစမည့္ ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ေသာ
အလားအလာမ်ားလည္း

ရိွေနသည္။

စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းသည္

အလုပ္အကိုင္ရရိွေရး၏

(၅၂%)ကို လက္ရိွ ျဖည့္ဆည္းေပးလ်က္ရွိရာ စိုက္ပ်ိဳးေရး၏ အျပည့္အ၀ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ
အလားအလာကို ဆုပ္ကိုင္ထားျခင္းသည္ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ ေသခ်ာေစေရးအတြက္
အဓိကက်ေပသည္။
n

စြ မ ္ း အင္ ႏ ွ င ္ ့ သတၳ ဳ တူ း ေဖာ္ ျ ခင္ း ။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

အေရးႀကီးေသာပို႔ကုန္မ်ား

ျဖစ္သည့္ ေရနံႏွင့္ ဓါတ္ေငြ႕သိုက္မ်ားအျပင္ ပတၱျမား၊ နီလာႏွင့္ ေက်ာက္စိမ္းကဲ့သို႔ေသာ
အဖိုးတန္ေက်ာက္မ်က္ရတနာ ပေဒသာပင္မ်ားလည္း ရိွသည္။ ဥပမာ - ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
ေတြ႕ရိွၿပီး ဓါတ္ေငြ႕သိုက္မ်ား၏ ပမာဏအရ လက္ရိွအားျဖင့္ ကမာၻ႔အဆင့္ (၄၆)တြင္ရိွေနၿပီး
ရွာေဖြျခင္း မျပဳရေသးေသာ ဓါတ္ေငြ႕သိုက္မ်ား၏ ပမာဏမွာ ပို၍ပင္ မ်ားျပားႏိုင္ေသာ
အလားအလာရိွေနသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေက်ာက္စိမ္းသည္ အာရွတြင္ တန္ဖိုးျမင့္မားၿပီး
ကမာၻ႔ေက်ာက္စိမ္းထုတ္လုပ္မႈ

(၉၀%)ကို

ျမန္မာႏိုင္ငံက

ပိုင္ဆိုင္ထားသည္။

အဆိုပါ

သဘာ၀သယံဇာတအရင္းအျမစ္မ်ားအနက္ အမ်ားစုမွာ က်ယ္ျပန္႔စြာေဖာ္ထုတ္ျခင္း မျပဳရ
ေသးပါ။

မ်က္ေမွာက္

ေခတ္မီနည္းပညာမ်ားျဖင့္

ေဖာ္ထုတ္ပါက

ေတြ႕ရိွမည့္

အလား

အလာသည္ လက္ရိွခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားထက္ အလြန္႔အလြန္မ်ားျပားႏိုင္သည္။
n

ကု န ္ ထ ု တ ္ လ ု ပ ္ မ ႈ ။

ယေန႔ကာလတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

လုပ္အားခကုန္က်

စရိတ္သည္သက္သာလ်က္ရိွၿပီး အထည္အလိပ္၊ အ၀တ္အစား၊သားေရထည္၊ ပရိေဘာဂႏွင့္
ကစားစရာကဲ့သို႔ အလုပ္သမားအမ်ားစု အသံုးျပဳသည့္ ကုန္ထုတ္ေရးက႑တြင္ ထုတ္လုပ္

8

ကုန္ျမႇင့္တင္ႏိုင္မည့္
အဆိုပါ

အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္ကို

က႑ရိွ

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားမွာလည္း

ဖန္တီးေပးေနေပသည္။

သို႔ရာတြင္

ေလ်ာ့နည္းေနေသးသည္။

ထိုက႑၌

ျမန္မာအလုပ္သမားတစ္ဦး၏ ထုတ္လုပ္မႈသည္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၌ ဗီယက္နမ္တြင္ထုတ္လုပ္မႈ၏
(၇၀%)၊ တ႐ုတ္ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ (၂၀ %)ႏွင့္ မေလးရွားတြင္ (၁၅%)ပင္ မျပည့္တတ္ေပ။
ထိုေဒသအတြင္း ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ေရးအတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား တိုးျမႇင့္ရန္
လိုအပ္ေပသည္။ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား တိုးျမႇင့္ျခင္းကို ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္ မေလးရွားအပါအ၀င္ အျခား
အာရွစီးပြားေရးႏိုင္ငံမ်ားကို နမူနာယူကာ ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး ပို၍ ျမင့္တက္ေစေသာက႑မ်ားတြင္
ေဆာင္ရြက္ရေပမည္။
အေျခခံ အ ေဆာက္ အ ဦမ်ား ။

n

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား

သည္ ျမင့္မားေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲစက္မႈက႑မ်ားအျပင္ ၿမိဳ႕ျပအသြင္ေျပာင္းလဲလာေသာ
လူဦးေရတို႔၏

ေတာင္းဆိုမႈမ်ားကို

လံုေလာက္မႈမရိွေတာ့ေပ။
အၾကား

အေထာက္အကူေပးရန္

ဆန္းစစ္မႈမ်ားအရ

ျမန္မာ့စီးပြားေရးသည္

၂၀၁၀

မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္

ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္

၂၀၃၀

ျပည့္ႏွစ္တို႔

တစ္ႏွစ္လွ်င္(၈%)ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာမည္

ဆိုပါက

ယင္း၏အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားတြင္ ေဒၚလာဘီလီယံ (၃၂၀) ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံရန္ လိုအပ္မည္
ျဖစ္ေၾကာင္း
ကို

သိရိွရသည္။

အိုးအိမ္ႏွင့္

အေျခခံအေဆာက္အဦးတြင္

စီးပြားရးအိမ္ၿခံေျမမ်ားတြင္

ဓါတ္အားေပးစက္႐ံုမ်ား၊

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား၏

အသံုးျပဳရန္

လိုအပ္မည္ျဖစ္ေသာ္လည္း

ေသာက္သုံးေရရရိွေရးလုပ္ငန္းမ်ားအျပင္

ခ်ိတ္ဆက္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြင္လည္း

(၆၀%)

လမ္းႏွင့္

ပမာဏႀကီးမားမ်ားျပားေသာ

ရထားလမ္း

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈလည္း

လိုအပ္ေပလိမ့္မည္။

ပုဂၢလိကက႑မ်ားအတြက္

ပစ္မွတ္ထားရမည့္

သိသာထင္ရွားေသာ

စားသံုးသူ

အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္လည္း ရိွေနသည္။ စိတ္တိုင္းက် ၀ယ္ယူႏိုင္ေရးအတြက္ ၀င္ေငြလံု
ေလာက္သည့္

စားသံုးသူလူတန္းစားကို

ပိုင္ဆိုင္မည့္ဦးေရသည္

မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္

၂.၅ သန္းရိွရာမွ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၁၉ သန္းအထိ ျမင့္တက္လာႏိုင္ၿပီး စားသံုးသူမ်ား၏
သံုးစြဲမႈတန္ဖိုးသည္လည္း ေဒၚလာ ၃.၅ ဘီလီယံမွ ၁၀၀ ဘီလီယံအထိ တိုးတက္လာဖြယ္ရိွသည္။

အဆိုပါ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေအာင္ျမင္ေရးသည္ လြယ္ကူမည္ေတာ့မဟုတ္ေပ။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ေရွ႕ခရီး၌ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရမည့္ အလြန္ၾကီးမားေသာ လုပ္ငန္းတစ္ရပ္ ရိွေနေပသည္။
ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရန္
ယံုၾကည္မႈကို

ကတိက၀တ္ကို

ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းထားရန္

ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို
ႏိုင္ငံ၏

အာမခံထားေသာ

လိုအပ္သည္။

စီမံခန္႔ခြဲႏိုင္စြမ္းရိွေၾကာင္းကိုလည္း

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈသည္

ျပသျခင္းျဖင့္
ထို႔ျပင္

ႏိုင္ငံတကာ၏
ျမန္မာအစိုးသည္

ျပသရန္လိုအပ္သည္။

သက္တမ္းႏုေနေသးၿပီး

ျမန္မာ

လက္ရိွေဆာင္ရြက္ေနေသာ

ေျပာင္းလဲမႈ၏ အရိွန္ႏွင့္ လမ္းေၾကာင္းကို ထိန္းသိမ္းရန္ သတၱိရွိရိွေဆာင္ရြက္ရန္ လိုအပ္
သည့္အျပင္

အစိုးရအတြင္း

အစိုးရအဖြဲ႕၀င္အမ်ားစု၏

စြမ္းေဆာင္ရည္မ်ားကိုလည္း

မေမာမပန္း

တည္ေဆာက္ရန္လိုသည္။

ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈမ်ားေၾကာင့္

ႀကီးမားေသာတိုး

တက္မႈသည္လည္း ႐ုပ္လံုးေပၚလာခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံက ႀကံဳေတြ႕လ်က္ရိွေသာ
လုပ္ငန္းတာဝန္တစ္ခုမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရွ႕လမ္းခရီးတြင္ တည္ရိွေနေသာစိန္ေခၚမႈ ေျမာက္
ျမားစြာကို ေက်ာ္ျဖတ္ရန္လမ္းျပထိန္းေက်ာင္းႏိုင္မည့္ ကၽြမ္းက်င္မႈျပည့္၀ၿပီး စြမ္းရည္ထက္
ျမက္ေသာ အမာခံအရာရိွမ်ားကုိ လ်င္ျမန္စြာ ေမြးထုတ္ေပးေရးပင္ ျဖစ္သည္။

9

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အေျခခံအခြင့္အေရးအားလံုး ရရိွရန္လိုအပ္ၿပီး
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးေသာ့ခ်က္ (၄)ရပ္ကို အသံုးျပဳရန္ လိုသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ ခိုင္မာေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြက္ ႀကီးမားက်ယ္

ျပန္႔ေသာ အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္ ရိွသည္။ သို႔ရာတြင္ ေရွ႕လမ္းခရီးကား မလြယ္ကူလွေပ။
စင္စစ္အားျဖင့္

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္

အုပ္ခ်ဳပ္မႈတို႔၏

နယ္ပယ္တိုင္းတြင္

လုပ္ေဆာင္ၾကရန္ မရိွမျဖစ္လိုအပ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈမ်ားကို
ဦးစားေပးအစီအစဥ္ ခ်မွတ္ရမည္ျဖစ္ၿပီး ထိုအစီအစဥ္အတိုင္း ေဆာင္ရြက္ရမည္။

စီပြားေရးမ်က္ႏွာစာတြင္

စီးပြားေရးတစ္ရပ္လုံး

တည္ၿငိမ္ေအာင္

ထိန္းသိမ္းေရး၊

ယင္း၏ ကၽြမ္းက်င္မႈမ်ား ကြာဟခ်က္မရိွေစရန္ ပညာေရးႏွင့္ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းသင္တန္း
မ်ားတြင္ တိုးျမႇင့္ျမႇဳပ္ႏွံေရး၊ အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ားတြင္ ႀကီးမားစြာ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံေရး၊
စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား
ေငြေၾကးစနစ္

ေဆာင္ရြက္ရာတြင္

အဆင္ေျပမႈ

ခိုင္မာေတာင့္တင္းေစေရးတို႔ကို

တိုးတက္ေစေရးႏွင့္

ယင္း၏

ေဆာင္ရြက္ရန္လိုအပ္သည္။

ျပဳျပင္

ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းစဥ္ကို အဖြဲ႕အစည္းအားလံုးက ဆက္လက္တာ၀န္ယူၿပီး ျပည္တြင္း
ႏိုင္ငံေရးတည္ၿငိမ္မႈႏွင့္ လံုၿခံဳမႈရိွမွသာ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားမွ တိုက္႐ိုက္
ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ (FDI)တို႔သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျဖစ္ထြန္းလာေပမည္။ ေရွ႕ဆက္မည့္ လမ္းခရီး
တြင္ မလြဲမေသြ အခိုင္အမာႀကံဳေတြ႕ရမည့္ သာမန္ထက္ ထူးျခားေသာ႐ႈပ္ေထြးသည့္ လုပ္ငန္း
မ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ လိုအပ္သည့္ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ဖြဲ႕စည္းပံုမ်ားႏွင့္ စြမ္းေဆာင္ရည္မ်ား
ျဖစ္ေပၚလာေရးဟူသည့္ ႀကီးမားမ်ားျပား လွေသာ စိန္ေခၚမႈမ်ားလည္း ရိွေနေပသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံက ႀကံဳေတြ႕ေနရေသာ စီးပြားေရး၊ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးျပႆနာမ်ားကို

က်ယ္ က်ယ္ျ ပန္ ႔ျ ပန္ ႔ အ သိ အ မွ တ္ျ ပဳထားၾကသည္ ။ သို ႔ ရာတြ င္ ဖြံ ႕ ၿဖိဳးတိုး တက္ေ ရးလမ္းေၾကာင္း
ကို ဖြင့္လွစ္ရန္ သိပ္အေလးမထားၾကေသာ အျခားေသာ့ခ်က္ ၄-ရပ္ ရိွေနပါသည္။

အဆိုပါ

က႑တြင္ သက္၀င္လႈပ္ရွားလာမႈသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏွင့္ တိုးတက္မႈလုပ္ငန္းစဥ္ကို
ခိုင္မာစြာ အေထာက္အကူျပဳႏိုင္ပါလိမ့္မည္။
ဒီ ဂ ်စ္ တ ယ္ သ ိ ု ႔ ခု န ္ ပ ်ံ ေ ရာက္ ရ ိ ွ ျ ခင္ း ။ မိုဘိုင္းႏွင့္

n

အင္တာနက္နည္းပညာအသံုးျပဳ

ႏိုင္စြမ္း ျမင့္မားလာေသာအခ်ိန္၌ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္တြင္ ယင္း၏စီးပြားေရး
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈခရီးစဥ္ကိုစတင္ခရီးႏွင္လ်က္ရိွသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံကခ်မွတ္ႏိုင္ေသာ

အေရးႀကီးဆံုး မဟာဗ်ဴဟာဆံုးျဖတ္ခ်က္တစ္ရပ္မွာ ယင္း၏ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ စီမံကိန္းမ်ား၏
ဗဟိုစင္ျမင့္အျဖစ္ ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာကို ျမႇင့္တင္ႏိုင္မည့္ နည္းလမ္းရွာေဖြေရးပင္ ျဖစ္
သည္။

ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတေလွ်ာက္

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာသည္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို

အရွိန္အဟုန္ျမင့္တက္လ်က္ရိွသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံကမူ ထိုနည္းပညာ၏ စြမ္းအားကို ထုတ္ယူ
အသံုးျပဳကာစပင္

ရိွေသးသည္။

နည္းပညာ၊

ဆန္းသစ္တီထြင္မႈႏွင့္

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

တို႔အၾကားတြင္အျပန္အလွန္ အေၾကာင္းအက်ဳိးဆက္သြယ္မႈရွိပါသည္။ ၀င္ေငြနည္းႏွင့္ ၀င္ေငြ
အသင့္အတင့္ ႏိုင္ငံေပါင္း (၁၂၀)ကို ေလ့လာခဲ့ရာတြင္ ၁၉၈၀-ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၀၂-ခုႏွစ္တို႔အၾကား
ဘေရာ့ဘန္း

ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈ

(၁၀%)ျမင့္တက္လာသျဖင့္

GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္

(၁.၃၈%) ထပ္မံ ျမင့္မာခဲ့ေၾကာင္း ကမာၻ႔ဘဏ္က ေတြ႕ရိွခဲ့သည္။6 အင္တာနက္ သံုးစြဲလိုစိတ္

6

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ သတင္းႏွင့္ဆက္သြယ္ေရး “ဘေရာ့ဘန္း၏ စီးပြားေရးသက္ေရာက္မႈမ်ား” ၂၀၀၉။ C. Z. Qiang
ႏွင့္ C. M. Rossotto တိုးခ်ဲ႕ေရာက္ရိွမႈႏွင့္ ျမင့္တက္လာေသာ သက္ေရာက္မႈ။ ကမာၻ႔ဘဏ္။ ၂၀၀၉။

10

ျပင္းျပေသာႏိုင္ငံ7 အုပ္စုတစ္စု၏ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ အင္တာနက္ေၾကာင့္ လြန္ခဲ့ေသာ
၅-ႏွစ္ခန္႔ကထက္ (၁၂%) တိုးတက္လာခဲ့ေၾကာင္း မက္ကင္ဆီ အဆင့္ျမင့္နည္းပညာသင္တန္း
၂၀၁၂-ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလတြင္ ခန္႔မွန္းခဲ့သည္။ အစိုးရ၊ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ၊
ဘဏ္လုပ္ငန္း၊ လက္လီလုပ္ငန္းတို႔ကဲ့သို႔ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ အဓိကစီးပြားေရး က႑ ၆-ခု
အျပင္

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑သည္ပင္

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာျဖင့္

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲ

သြားႏိုင္

ေပသည္။ နည္းပညာသည္ ၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားအား စရိတ္သက္သာစြာျဖင့္ ျပည္သူလူထု
အမ်ားစုထံ ျဖန္႔က်က္ ေပးႏိုင္စြမ္းရိွေပသည္။ ဥပမာအားျဖင့္ ပညာေရးကို နမူနာယူႏိုင္သည္။
မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻေပၚ၌ ပ်မ္းမွ်ေက်ာင္းေနသည့္ ႏွစ္အနည္း
ဆံုးႏိုင္ငံတစ္ခုျဖစ္သည္။ ဆရာႏွင့္ ေက်ာင္းသား၏ အခ်ိဳးမွာ ဆရာတစ္ဦးလွ်င္ ေက်ာင္းသား
(၃၀)ဦးျဖစ္ၿပီး ထိုႏႈန္းသည္ အင္ဒိုနီးရွား၏ ဆရာတစ္ဦးလွ်င္ ေက်ာင္းသား (၁၇)ဦးႏွင့္
မေလးရွားတြင္ ဆရာတစ္ဦးလွ်င္ ေက်ာင္းသား (၁၃)ဦးႏႈန္းတို႔ႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္လွ်င္ မ်ားစြာ
ျမင့္မားေနေပသည္။8 သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ေက်ာင္းေနအရြယ္ ကေလးငယ္ ပမာဏ
အေျမာက္အျမားႏွင့္

အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းသင္တန္းမ်ား၌

အရြယ္ေရာက္ၿပီးသူမ်ားကို

ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ယေန႔ျမင္ေတြ႕ေနရသကဲ့သို႔ အဆင့္ျမင့္ပညာသင္ယူေရးအတြက္ပင္
အီး-ပညာေရးကို ျဖန္႔ျဖဴးေရးအတြက္ မိုဘိုင္းနည္းပညာကို အသံုးျပဳလွ်င္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲ
မႈမ်ား လ်င္ျမန္စြာျဖစ္ထြန္းလာႏိုင္ေပသည္။ ထိုအခြင့္အလမ္းကို အမိအရဆုပ္ကိုင္ေရးမွာ
လြယ္ကူမည္မဟုတ္ေပ။ ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ အပူတျပင္းျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ေသာ တယ္လီကြန္ျမဴနီ
ေကးရွင္း အေျခခံအေဆာက္အဦစီမံကိန္းကို အခိုင္အမာအေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ လိုအပ္
ေပလိမ့္မည္။
n

ဖြ ဲ ႕ စည္ း ပံ ု ဆ ိ ု င ္ ရ ာ က႑ေျပာင္ း လဲ မ ႈ ။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားအၾကားတြင္

လံုး၀ျခားနားေသာႏိုင္ငံျဖစ္သည္။

အေၾကာင္းမူကား ယင္း၏စီးပြားေရး

အေရာအစပ္ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာအတြင္း မေျပာင္းလဲသေလာက္ရွိခဲ့ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။
အခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံမ်ားသည္
ေျပာင္းလဲေနစဥ္တြင္

စိုက္ပ်ိဳးေရးမွဖယ္ခြာ၍
ျမန္မာႏိုင္ငံက

ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္၀န္ေဆာင္မႈက႑မ်ားသို႔

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ေပၚတြင္သာ ဆက္လက္မီွခိုလ်က္

ရိွသည္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားစြာက ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွေသာ ဖြဲ႕စည္းပံုဆိုင္ရာေျပာင္းလဲမႈပမအ
ဆင့္မွာ က႑တိုင္း၏ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားႏွင့္ အလုပ္အကိုင္ရရိွေရးတြင္ ႀကီးမားေသာ အက်ိဳး
အျမတ္မ်ားေပၚထြန္းေစႏိုင္သည့္အလားအလာရိွေသာထုတ္လုပ္ေရးဖက္သို႔ ေျပာင္းလဲျခင္းပင္
ျဖစ္သည္။

ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းသည္

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑မွ

ေျပာင္းေရႊ႕လာေသာ

ပညာ

နည္းပါးသည့္ အလုပ္သမားမ်ားအတြက္ တန္ဖိုးျမင့္အလုပ္မ်ားကို ျဖည့္ဆည္းေပးသည္။

ယေန႔ကာလျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ထုတ္လုပ္မႈက႑သည္ ေသးငယ္လွၿပီး ဗီယက္နမ္၏

ထုတ္လုပ္မႈက႑၏

ထက္၀က္မွ်ပင္မရိွေခ်။

သို႔ရာတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ထုတ္လုပ္မႈ

က႑သည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္စြမ္းအင္ႏွင့္ သတၱဳက႑ကို ေက်ာ္လြန္ကာ
အႀကီးမားဆံုးက႑ ျဖစ္လာႏိုင္ေပသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကာယလုပ္အားအမ်ားအျပား
အသံုးျပဳရေသာ ထုတ္လုပ္မႈကို တိုးခ်ဲ႕ရန္ လက္ရိွႏိႈင္းယွဥ္တန္ဖိုး အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားကို
အသံုးခ်၍ကာလတို
တိုးတက္ေစရန္

အာ႐ံုစူးစိုက္ကာ

ယင္း၏

ထုတ္လုပ္ေရး

အဆင့္လိုက္စဥ္းစားႏိုင္ေပသည္။

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈက႑ကို

အစားအစာႏွင့္

အေဖ်ာ္ယမကာ၊

ဓါတ္သတၳဳအေျချပဳထုတ္ကုန္မ်ား၊ အ၀တ္အထည္၊ ဖိနပ္အသံုးအေဆာင္မ်ား၊ ပရိေဘာဂမ်ား၊

7

ရည္မွန္းခ်က္ႀကီးမားေသာ ႏိုင္ငံမ်ားဆိုသည္မွာ ခိုင္လံုေသာ ကာလသတ္မွတ္ခ်က္တစ္ရပ္အတြင္း ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီးႏိုင္ငံမ်ား

ျဖစ္လာႏိုင္ရန္ ရွင္သန္ထက္ျမက္ေသာစြမ္းအားႏွင့္ လံုေလာက္ေသာ ထင္ရွားမႈမ်ားရိွသည့္ ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္သည္။

ရွင္သန္ထက္ျမက္ေသာ စြမ္းအား ဆိုသည္မွာ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ ပံုမွန္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးႏႈန္းသည္ ၂၀၀၅ မွ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္အတြင္း

(၃-ရာခိုင္ႏႈန္း) တိုးတက္ျခင္းကို ဆိုလိုသည္။ အြန္လိုင္းႏွင့္ မက္ကင္ဆီ အဆင့္ျမင့္ နည္းပညာသင္တန္း၊ ၂၀၀၉ ၏

8

ရည္မွန္းခ်က္ႀကီးမားေသာ ႏိုင္ငံမ်ားအေပၚ အင္တာနက္၏ သက္ေရာက္မႈကိုလည္း ၾကည့္ပါ။
မူလတန္းဆရာႏွင့္ ေက်ာင္းသားအခ်ိဳး ၂၀၀၉။ ကမာၻ႔ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ၫႊန္းကိန္းမ်ား၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ၂၀၀၉။

11

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

လက္၀တ္ရတနာမ်ား၊ ကစားစရာမ်ားႏွင့္ ရာဘာႏွင့္ ပလပ္စတစ္ ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ိဳးစံုတို႔သည္
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လက္ရိွစြမ္းေဆာင္ႏိုင္မႈမ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီေသာ စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ား ျဖစ္ၾကၿပီး
ျပည္တြင္း၀ယ္လိုအား

ျမင့္မားမႈေၾကာင့္

တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပင္

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအလားအလာ

အဓိကစက္မႈလုပ္ငန္း

အနည္းငယ္ကို

အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားစြာ
ျမင့္မားၿပီး

ျဖစ္ထြန္းႏိုင္သည္။

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားျမင့္မားသည့္

စတင္လည္ပတ္နိုင္ေစျခင္းျဖင့္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္

ဆန္းသစ္တီထြင္မႈကို အားေပးကာ ေအာင္ျမင္စြာ ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္သည့္ စြမ္းရည္မ်ား ေရရွည္တြင္
ဖြံ႕ၿဖိဳးလာႏိုင္ေပသည္။
ပစၥည္းမ်ားႏွင့္

ထိုသို႔

အလားအလာရိွေသာ

တပ္ဆင္မႈမ်ား၊

ဓါတုပစၥည္းမ်ား၊

စက္မႈက႑အနည္းငယ္တြင္

ေရနံခ်က္စက္ရုံမ်ား၊

ကား

လွ်ပ္စစ္ဆိုင္ရာ

စက္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးပစၥည္းကိရိယာမ်ားပါ၀င္ၿပီး ထိုလုပ္ငန္းအားလံုးသည္ပင္
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏွင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ျမင့္မားၾကေပသည္။
ၿမိ ဳ ႕ျပအသြ င ္ ေ ျပာင္ း လဲ ျ ခင္ း ။

n

ျမန္မာႏိုင္ငံသားအမ်ားစုသည္

ေက်းလက္

တြင္ ေနထိုင္ေနဆဲျဖစ္ေသာ္လည္း လ်င္ျမန္ေသာအရိွန္၊ ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ေသာ စေကးျဖင့္
ဆက္လက္ေျပာင္းလဲဖြယ္လည္း
ရိွေသာ

ျမန္မာၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္

(၁၃ရာခိုင္ႏႈန္း)ခန္႔သာရိွရာမွ

ရိွေနေပသည္။

ေနထိုင္သူဦးေရ

ေနထိုင္သူမ်ား၏

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

(၂၀၀,၀၀၀)အထက္

အခ်ိဳးအစားသည္

ႏွစ္ဆတိုးလာဖြယ္ရိွၿပီး

စုစုေပါင္းလူဦးေရ၏ ၄-ပံု ၁-ပံုရိွလာမည္ဟု ခန္႔မွန္းရသည္။ အဆိုပါ
အသစ္ေျပာင္းေရႊ႕

ေနထုိုင္သူ

ယေန႔ကာလတြင္

၁၀သန္းခန္႔ရိွမည္ျဖစ္ၿပီး

ထိုဦးေရသည္

ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ပင္

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕

ပမာဏမွ်ရိွေသာ

ၿမိဳ႕သစ္ ၂-ၿမိဳ႕ သို႔မဟုတ္ မႏၲေလးၿမိဳ႕ ပမာဏမွ်ရိွေသာ ၿမိဳ႕သစ္ ၁၀-ၿမိဳ႕ခန္႔ ရိွလာေပမည္။
ယင္းသည္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ေရႊြ႕ေျပာင္းေနထိုင္မႈ

သမိုင္းတြင္

အထင္ရွားဆံုးမွတ္တိုင္

တစ္ခုျဖစ္လာႏိုင္ၿပီး ထိုေျပာင္းလဲမႈက လာမည့္ဆယ္စုႏွစ္မ်ားအတြင္း ျမန္မာ့စီးပြားေရးႏွင့္
လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအား

အေျခခံျပဳျပင္

ေျပာင္းလဲမည့္

အလားအလာကို

ျဖစ္ေပၚေစေပ

လိမ့္မည္။ ထိုၿမိဳ႕ျပႀကီးမ်ားသည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၏ (၅၄%)
စာအထိ ျမႇင့္တင္ေပးႏိုင္ေပလိမ့္မည္။ (ျပကြက္ E-4)။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အျခားႏိုင္ငံမ်ား၏
ေအာင္ျမင္မႈႏွင့္
ႏိုင္ငံက

ဆံုး႐ံႈးမႈမ်ားမွ

သင္ခန္းစာရယူႏိုင္ေသာ

ေဆာင္ရြက္ရန္လိုအပ္သည့္

အေတြ႕အႀကံဳမ်ားက

အေျခခံလုပ္ငန္း

ေဖာ္ျပလ်က္ရိွသည္။

အခြင့္အလမ္းရိွသည္။
၃-ရပ္ရိွေၾကာင္း

ပထမအခ်က္အျဖစ္

ျမန္မာ

ထိုႏိုင္ငံမ်ား၏

ေခတ္မီစီမံကိန္းေရးဆြဲေရး

စနစ္တစ္ရပ္ႏွင့္အတူ ယင္း၏ ၿမိဳ႕ျပတိုးခ်ဲ႕မႈအတြက္ စတင္စီမံလ်ာထားရန္ လိုအပ္သည္။
ဒုတိယအခ်က္အျဖစ္

ေခ်ာေမြ႕စြာလည္ပတ္ေရးႏွင့္

ႏိုင္ငံသားမ်ား၏

လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို

ျဖည့္ဆည္းေပးေရးဟူေသာ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား၏ လိုအပ္ခ်က္ျဖစ္သည့္ အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားတြင္
ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံရန္ လိုအပ္သည္။ တတိယအခ်က္မွာ ထိုၿမိဳ႕ျပႀကီးမ်ား၏ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကို စဥ္းစား
ဆံုးျဖတ္ရန္ျဖစ္သည္။ ကမာၻအ၀ွမ္းရိွ ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ားတြင္ (လန္ဒန္၊ ဂ်ိဳဟန္ နက္စ္ဘာ့ဂ္ႏွင့္
ကိုလ္ကတၱားအပါအ၀င္)

ထိေရာက္မႈရိွေသာ

ေရြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ျခင္းျဖစ္ၿပီး

ပံုစံတစ္ရပ္မွာ

၎၏စီရင္ပိုင္ခြင့္သည္

ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္တစ္ဦးကို

ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီး

တစ္ခုလံုးကို

လႊမ္းၿခံဳမိကာ ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္သည္ ၿမိဳ႕ျပစီမံကိန္းမ်ားႏွင့္ မူ၀ါဒမ်ားကို အေကာင္ အထည္ေဖာ္ေသာ
ကၽြမ္းက်င္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္

ေဆာင္ရြက္ျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။9

ထိုစနစ္သည္ ရန္ကုန္ႏွင့္

မႏၲေလးကိုအုပ္ခ်ဳပ္ေသာ ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ ၂ဦးႏွင့္ ေနျပည္ေတာ္နယ္ေျမကို အုပ္ခ်ဳပ္ ေသာ
ၿမိဳ႕ေတာ္၀န္ ၁ဦးသာ ရိွသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ အထူးအသံုး၀င္ေပလိမ့္မည္။

9

အိႏၵိယ၏ ၿမိဳ႕ျပႏိုးၾကားလာျခင္း။ ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ားအပါအ၀င္ တည္ေဆာက္မႈ။ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊ ခိုင္မာမႈ။

မက္ကင္ဆီ ကမာၻ႔လုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္ ဧၿပီလ။

12

ျပကြက္E4
လူဦးေရ၂၀၀,၀၀၀အထက္ရိွေသာျမန္မာႏိုင္ငံၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ေနထိုင္သည့္လူဦးေရသည္၁၃-ရာခိုင္ႏႈန္းမွ်သာရိွရာမွ၂ဆတိုးကာ၂၀၃၀ျပည့္ႏွစ္တြင္ရိွမည့္လူဦးေရ၏ေလးပံုတစ္ပံုရိွလာေပမည္။
လူဦးေရ၂၀၀,၀၀၀အထက္ရိွေသာၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ေနထိုင္သည့္လူဦးေရ၏ႏိုင္ငံ့လူဦးေရတြင္ပါ၀င္မႈ
လူဦးေရ၂၀၀,၀၀၀ေက်ာ္
ေနထိုင္ေသာၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား

%, 2010
85

77
ဤျမငတ
့္ ကမ
္ ေ
ႈ ၾကာင့္

48

္ ာၿ့မဳိ႕ႀကးီမ်ားတင
ြ ္
ျ မနမ
ေနထင
ုိ သ
္ ဥ
ူ းီေရသည္
၂၀၃၀ျပညႏ
့္ စ
ွ ၌
္ ၁၀-

43
35

သန္းေက်ာ္ရလ
ွိ ာသည္

ပ်မး္မ်ွ။၃၉ရာႏန
ႈ း္

33
26

~25
18

ေတာင္
ကးုိရးီယား

ဂ်ပန္

တ႐တ
ု ္

အငဒ
္ န
ုိ းီရာွး မေလးရာ
ွ း

ဖလ
ိ စပ
္ င
ုိ ္

ထင
ုိ း္

16

အႏ
ိ ယ
ၵိ

13

11

၂၀၀၉

ၻ ယ
ီ ား
ဗယ
ီ ကန
္ မ္ ကေမာဒ

၂၀၃၀

ျမန္မာ

47

51

710

118

16

33

32

228

15

1

10

~25

မတ
ွ ခ
္ ်က။္လဥ
ူ းီေရ၂၀၀,၀၀၀ေက်ာေ
္ န ထင
ုိ ေ
္ သာၿမဳိ႕ႀကးီမ်ားလဥ
ူ းီေရ၏ႏင
ုိ င
္ ံ လဥ
ူ ီးေရတြငပ
္ ါ ၀ငမ
္ ႏ
ႈ န
ႈ း္သညၿ္မဳိ႕ျပအသင
ြ ေ
္ ျပာငး္လမ
ဲ ႏ
ႈ န
ႈ း္ႏင
ွ မ
့္ တည
ူ ပ
ီ ါ။
သတင္းအရင္းအျမစ္။ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း၊ ၿမိဳ႕ျပျမင္ကြင္း ၂.၀ ေဒတာေဘ့စ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံေဆာက္လုပ္ေရး၀န္ႀကီးဌာန၊ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးႏွင့္ အိုးအိမ္ဦးစီးဌာန
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

n

ကမာၻ လ ံ ု း အတိ ု င ္ း အတာဆက္ ႏ ြ ယ ္ သ ည္ ့ စ ီ း ပြ ာ းေရး။

ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ

ကမာၻႀကီးႏွင့္

။ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အဆက္အသြယ္ျပတ္ခဲ့ၿပီးေနာက္

ဆယ္စု

ကမာၻႏွင့္ဆက္သြယ္ရန္

လိုအပ္လာၿပီး ကမာၻ႔စီးပြားေရး၏ အစိတ္အပိုင္းတစ္ရပ္အျဖစ္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၊ ကုန္သြယ္မႈ
ႏွင့္ ျပည္သူအခ်င္းခ်င္း ဆက္သြယ္ရန္လည္း လိုအပ္သည္။ အျခားအာရွႏိုင္ငံမ်ား၏ အေတြ႕
အႀကံဳေပၚတြင္

အေျခခံကာ

က႑စံုရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၌

ယင္း၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအလားအလာကို

ေဒၚလာဘီလီယံ

(၆၅၀)လိုအပ္ေပမည္။

စီးပြားေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ

အေစာပိုင္းကာလ

ႏိုင္ငံျခားေငြလံုးေငြရင္းႏွင့္

ကုန္သြယ္မႈအေပၚတြင္

လိုအပ္ေပလိမ့္မည္။

လိုအပ္ေသာ

ႏွစ္မ်ားတြင္

ေဒၚလာသန္းေထာင္ေပါင္း(ဘီလီယံ)

ဦးေဆာင္သည့္
ေငြေၾကး

အဆိုပါ

အလြန္႔အလြန္

ရရိွေရးအတြက္

ေမွ်ာ္မွန္းရင္းႏီွးေငြရရိွေရး

၀န္ေဆာင္မႈမ်ားအတြက္

မီွခိုအားထားရန္

ျပည္တြင္းစုေဆာင္းေငြ

ႏိုင္ငံျခားေငြလံုးေငြရင္း
ေငြလံုးေငြရင္းပမာဏကို

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈျမႇင့္တင္ရန္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားႏွင့္

ကြာဟမႈက်ဥ္းေျမာင္းေစရန္

လိုအပ္ဖြယ္ရိွသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

အႀကီးအက်ယ္

အလားအလာမ်ားအၾကား
ဆြဲေဆာင္ရန္

ေအာင္ျမင္ေရးအတြက္

ျမန္မာႏိုင္ငံ

အေနျဖင့္
(၁၇၀)ေက်ာ္ကို

ျမင့္မားလွေသာ

ရရိွရန္ေမွ်ာ္မွန္းထားေသာ
မဟာဗ်ဴဟာကို

ႏိုင္ငံျခား

ေအဂ်င္စီက

ခ်မွတ္ရန္လိုအပ္ၿပီး

စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ားအပါအ၀င္

ဥပမာ-

ယင္း၏တိုးတက္ေသာ

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားအား ဦးစားေပးမႈအစီအစဥ္ ခ်မွတ္ရန္ လိုအပ္သည္။ ယေန႔အခ်ိန္
အခါတြင္

ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ

ၾကာျမင့္ခဲ့ေသာ

အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ားေၾကာင့္

ကုန္သြယ္မႈ

ပမာဏသည္ နိမ့္က်ေနၿပီး အမ်ဳိးအစားမစုံလင္ဘဲ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈရပ္တန္႔ေနဆဲျဖစ္သည္။ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံသည္

ကုန္သြယ္ဘက္မ်ားတိုးခ်ဲ႕ျခင္းျဖင့္

အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းႏိုင္သည္။

ထိုသို႔

ကုန္သြယ္မႈတိုးခ်ဲ႕ေရး

တိုးခ်ဲ႕ရာတြင္

အထူးသျဖင့္

အခြင့္အလမ္းမ်ားမွ

ျမန္မာႏိုင္ငံကိုယ္တိုင္က

ကမာၻ႔ေရာင္းအားကြင္းဆက္၏ အစိတ္အပိုင္းတစ္ရပ္အျဖစ္ ပါ၀င္လာေစရန္ တည္ေထာင္
ရမည္။ သို႔ျဖင့္ အလားအလာအရွိဆုံးေသာ ကုန္သြယ္ေရး လမ္းေၾကာင္းမ်ား
ေသာ

ကုန္သြယ္ေရးသေဘာတူစာခ်ဳပ္မ်ား

ခ်ဳပ္ဆိုႏိုင္မႈပင္ျဖစ္ၿပီး

လြတ္လပ္

အဓိကႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္

ဆက္ဆံေသာအာဆီယံ၏ တည္ရိွဆဲ လြတ္လပ္ေသာကုန္သြယ္ေရးအဖြဲ႕၀င္အျဖစ္ အထက္ပါ

13

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

သေဘာတူစာခ်ဳပ္မ်ိဳးကို

အမ်ားဆံုးခ်ဳပ္ဆိုႏိုင္ရန္

ႀကိဳးပမ္းရမည္။

အထူးအေလးေပးေသာ

စီးပြားေရးအစိတ္အပိုင္းမ်ား

ထို႔ျပင္

ႏိုင္ငံမ်ားက

မ်ားျပားလာသည္ႏွင့္အမွ်

ျမန္မာ

ႏိုင္ငံက ယင္း၏ စီးပြားေရးႏွင့္ လုပ္ငန္းမ်ားကို မည္သည့္ ကမာၻ႔စီးပြားေရးအစိတ္အပိုင္း
မ်ားတြင္ ပါ၀င္ရမည္ကို ဆန္းစစ္လိုေပလိမ့္မည္။10 ထိုသို႔ ဆန္းစစ္ၿပီးပါက သယ္ယူပို႔ေဆာင္
ေရး၊

တယ္လီကြန္ျမဴနီေကးရွင္း၊

ေငြေရးေၾကးေရးႏွင့္

အာမခံလုပ္ငန္းကဲ့သို႔ေသာအေျခခံ

အေဆာက္အဦ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ားကို ထိုက္သင့္သည့္ ေစ်းႏႈန္းျဖင့္ ရရွိေအာင္ေဆာင္ရြက္ရန္
အရးႀကီးသည္။ လူအမ်ား ၀င္ထြက္စီးဆင္းမႈသည္လည္း အေရးႀကီးသည္။ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ
ကင္းကြာခဲ့ရၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား ပံုမွန္၀င္ေရာက္မႈလမ္းေၾကာင္းကို
လက္ခံႀကိဳဆိုျခင္းႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ားအား ႏိုင္ငံရပ္ျခားသို႔ ေလ့လာေရးခရီးေစလႊတ္
ျခင္း၊

စီးပြားေရးလုပ္ကိုင္ေစျခင္း

သို႔မဟုတ္

ကမာၻ႔အျခားအစိတ္အပိုင္းမ်ားသို႔

စူးစမ္း

ေလ့လာေစျခင္းတို႔သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကၽြမ္းက်င္မႈမ်ား တည္ေဆာက္ေရးကို အေထာက္
အကူျပဳႏိုင္ၿပီး စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးလာသည္ႏွင့္အမွ် ေဆာင္ရြက္ရန္ လိုအပ္လာေသာအေရးႀကီး
က႑မ်ားျဖစ္သည့္

အသိပညာႏွင့္

နည္းပညာလႊဲေျပာင္းေရးကိုလည္း

လံႈ႕ေဆာ္ေပးႏိုင္

ေပသည္။ ခရီးသြားလုပ္ငန္းသည္ အဓိကစီးပြားေရး အခြင့္အလမ္းတစ္ခုျဖစ္ႏိုင္သည္သာမ
က ကမာၻႀကီးအား ျပသသည့္ ျမင္သာပြင့္လင္းမႈႏွင့္ ဆက္သြယ္မႈတို႔၏ အျပဳသေဘာေဆာင္
ေသာပံုရိပ္ကိုပါ ခိုင္မာေတာင့္တင္းေစပါသည္။

ဤသို႔ ျဖစ္ေပၚလာေစေရးတြင္ အစိုးရႏွင့္ ပုဂၢလိကက႑တို႔က ယင္းတို႔၏
ခ်ဥ္းကပ္နည္းမ်ားကို ျပန္လည္ စဥ္းစားရန္ လိုအပ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အလားအလာသည္ လြန္စြာႀကီးမားသကဲ့သို႔ ထိုသို႔ေသာ အလား

အလာသည္ပင္ စိန္ေခၚမႈမ်ား ျဖစ္ေနျပန္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈလမ္းေၾကာင္းသည္
လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားက ျမင္ေတြ႕ခဲ့ရ ေသာ အျမန္ဆံုးစီးပြားေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈတစ္ရပ္
ျဖစ္လာႏိုင္သလို

အလြန္ႀကီးမားေသာ

အခက္အခဲတစ္ရပ္လည္း

ျဖစ္လာႏိုင္ေပသည္။

အေစာပိုင္းက ေဖာ္ျပခဲ့ေသာ စီးပြားေရးအလားအလာမ်ား အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးသည္
လာမည့္လမ်ားႏွင့္ ႏွစ္မ်ားအတြင္း ျမန္မာ့ေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ျပည္သူပိုင္ႏွင့္ပုဂၢလိကပိုင္က႑
မ်ား၏ ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈ အတိုင္းအတာေပၚတြင္ အဓိအားျဖင့္ မူတည္ေပလိမ့္မည္။

အစိုးရ

အစိုးရသည္ ယင္း၏စြမ္းရည္၊ ဘ႑ာေရးႏွင့္ အခ်ိန္တို႔အရ အလြန္အမင္း ၾကပ္တည္း
က်ဥ္းေျမာင္းသည့္ အေျခအေနတြင္ လုပ္ငန္းလည္ပတ္ေနရသည္။ အနာဂတ္အတြက္ အဓိက
ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည့္ အခ်က္မ်ားတြင္ ယင္း၏ႏိုင္ငံသားမ်ားက ျပည္တြင္းစီးပြားေရးလုပ္ငန္း
မ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာေကာ္ပိုေရးရွင္မ်ာႏွင့္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ား၏ ယံုၾကည္ကိုးစားမႈကို ထိန္း
သိမ္းမည့္ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္စီးပြားေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို ေဆာင္ရြက္ရန္ကိစၥရပ္မ်ား ပါ
၀င္ပါသည္။ထို႔ျပင္ အဓိကက်ေသာ ဥပေဒျပဳမႈမ်ားလည္း အစိုးရကျပဳလုပ္ရန္ လိုအပ္ေပ
သည္။ အက်ိဳးရိွမည့္ အျခားအဆင့္တစ္ခုမွာ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးႏွင့္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံေရးတို႔အတြက္ မျဖစ္
မေန အေကာင္အထည္ေဖာ္ရမည့္ မဟာဗ်ဴဟာစီမံကိန္းတစ္ရပ္ ခ်မွတ္ေရးပင္ျဖစ္သည္။
ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအၾကား လက္ရိွစီးပြားေရးအေပၚ စိတ္၀င္စားမႈမ်ားသည္ အမွန္တကယ္

10

အ လ ယ္ အ လ တ္ စား ကု န္ ပ စ ၥ ည္း မ်ား ကု န္ သြ ယ္ေ ရး ဆ န္း စ စ္ ခ် က္ န ည္း လ မ္း ကို ကု လ သ မ ဂၢ ၏ “ က် ယ္ျ ပ န္ ႔ေ သာ

စီးပြားေရးအမ်ိဳးအစား” မ်ားတြင္ အသံုးျပဳရန္ျဖစ္သည္။ ထိုအမ်ိဳးအစားသည္ အမွန္တကယ္ အသံုးျပဳမည့္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားျဖစ္ၿပီး
စားသံုးမႈ၊ ေငြလံုးေငြရင္းႏွင့္ အလယ္အလတ္စား ကုန္ပစၥည္းမ်ားမွာ မ်ားစြာျခားနားသည္။ အေရွ႕အာရွရိွ ကုန္သြယ္ေရးပံုစံမ်ားႏွင့္
ကမာၻ႔တန္ဖိုးကြင္းဆက္မ်ား၊ ကုန္ပစၥည္းမ်ား ကုန္သြယ္မႈမွ လုပ္ငန္းမ်ား ကုန္သြယ္မႈ WTO ႏွင့္ IDE-JETO (ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲစီးပြားေရးမ်ား
တကၠသိုလ္ -ဂ်ပန္ျပည္ပကုန္သြယ္ေရး)၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္ကို ၾကည့္ပါ။

14

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား
ျဖစ္လာမည္ဟူေသာအာမခံခ်က္မရိွေပ။
ထို႔ေၾကာင့္
ျမန္မာႏိုင္ငံက
ျပတ္သားေသာ စီးပြားေရးအခန္းက႑ကို ရွင္းလင္းပီျပင္စြာ ေဖာ္ထုတ္ရန္လိုသည္။ ယင္းတြင္
ပြင့္လင္းျမင္သာေသာ အနာဂတ္စည္းကမ္းထိန္းခ်ဳပ္ေရး၀န္းက်င္ အေျခခံအေဆာက္အဦ
မ်ား၊ စြမ္းရည္တည္ေဆာက္ေရး ႏွစ္ရွည္စီမံကိန္းႏွင့္ ကၽြမ္းက်င္မႈမ်ားတည္ေဆာက္ေရး အစီ
အစဥ္တို႔ ပါ၀င္သည္။

အေကာင္အထည္ေဖာ္ေဆာင္ရြက္မႈကို တြန္းအားေပးေရးအတြက္ အစိုးရ၏ လုပ္ငန္း
ေဆာင္ရြက္ေစသည့္ အစီအစဥ္တစ္ရပ္ကို ခ်မွတ္ရန္လည္း စဥ္းစားေကာင္းစဥ္းစား ႏိုင္ပါသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သို႔ အစိုးရ၏ စြမ္းရည္ထိန္းခ်ဳပ္မႈမ်ား ရိွေနေသာ အလားတူႏိုင္ငံမ်ားတြင္ပင္
လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ေစေရး
အစီအစဥ္မ်ား
ေအာင္ျမင္လ်က္ရိွသည္။
အစိုးရမ်ားသည္
သာမန္ထက္ထူးျခားေသာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ားကို စီမံခန္႔ခြဲၾကသည္။ အေၾကာင္းမူ ၎တို႔
သည္ ေကာင္းစြာပံုစံျပဳမႈကို အေလးထားၿပီး အေကာင္းဆံုး အေလ့အက်င့္ပံုစံ (၇)မ်ိဳးကို
အသံုးခ်ႏိုင္ေသာ ျဖန္႔ေ၀ေရးအစီအစဥ္ကို စီမံေဆာင္ရြက္ၾကေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ပထမ
တစ္မ်ဳိးမွာ ဆင္းရဲမႈေလ်ာ့ခ်ေရးႏွင့္ ပညာဆည္းပူးေရးကဲ့သို႔ေသာ မတူညီသည့္ က႑မ်ား၌
ဦးစားေပးျဖန္႔ေ၀ရမည့္ ရလဒ္မ်ားကို ရွင္းလင္းစြာ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိျုခင္းပင္ ျဖစ္ပါသည္။
ဒုတိယအေနျဖင့္
အေကာင္အထည္ေဖာ္
ေဆာင္ရြက္သူအားလံုး
စုစည္းက်စ္လစ္ၿပီး
အခ်ိန္ျပည့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မည့္အေကာင္ထည္ေဖာ္ေရး အစီအစဥ္မ်ားကို ထူေထာင္
သည္။ တတိယမွာ ဦးစားေပးမႈမ်ားအရ ျပည္သူ႔ရန္ပံုေငြမ်ားႏွင့္ ပုဂၢလိကရန္ပံုေငြတို႔ကို
ပိုမိုျဖန္႔ေ၀သည္။ စတုတၳအားျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ရမည့္ ျပည္တြင္းျပည္ပဖိအားမ်ားကို တိုး
ျမွင့္ျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ရည္မွန္းခ်က္မ်ားထားရွိ၍ အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈကို သုံးသပ္ကာ
ထိုသို႔ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ပဥၥမမွာလုပ္ပိုင္ခြင့္ျမင့္မားသည့္ ျဖန္႔ေ၀ေရးအဖြဲ႔ကို ဖြဲ႔စည္း
ပါသည္။ ထိုအဖဲြဲ႕အစည္းက ျပႆနာမ်ားအားလံုးကို ေျဖရွင္းေရးႏွင့္ အစိုးရတေလွ်ာက္
ေျပာင္းလဲမႈအား အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးကို တြန္းအားေပးရန္ ရည္ရြယ္သည္။11 ဆ႒မ
အခ်က္မွာ ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္မ်ားထံမွ ကမကထျပဳမႈကို ေသခ်ာေအာင္ ေဆာင္ရြက္
သည္။ ေနာက္ဆံုးအခ်က္မွာ ၎တို႔သည္ အေကာင္အထည္ေဖာ္သူအားလံုးႏွင့္ ထိေတြ႕
ဆက္ဆံျခင္းပင္ ျဖစ္ပါသည္။

ပုဂၢလိကက႑

ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ ကုမၸဏီမ်ားသည္ လာမည့္ႏွစ္မ်ားအတြင္း ႀကီးမားေသာ ေျပာင္းလဲမႈ

ကာလတစ္ရပ္ကို ေတြ႕ႀကံဳရေပေတာ့မည္။ အဆိုပါ၀န္းက်င္တြင္ ရွင္သန္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္
အျပန္အလွန္ခ်ိတ္ဆက္ေနေသာ မလုပ္မေနရ ကိစၥ ၃-ခု ကို ေဆာင္ရြက္ရန္ လိုအပ္ေပသည္။
ပထမကိစၥမွာ ေစ်းကြက္မ်ိဳးစံုမွ ရႏိုင္ေသာ အခြင့္အလမ္းမ်ားႏွင့္ ၿပိဳင္ဘက္မ်ား၏ မဟာ
ဗ်ဴဟာမ်ားအား

နားလည္သေဘာေပါက္တည္ေဆာက္ကာ

ျပည္တြင္းေရာ

ျပည္ပတြင္ပါ

ၿပိဳင္ဆိုင္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ရမည္။ ဒုတိယကိစၥမွာ ၎တို႔၏ ကုန္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္
၀န္ေဆာင္မႈမ်ားအတြက္

အရည္အေသြးႏွင့္

ေစ်းႏႈန္းကို

ႏိုင္ငံတကာစံႏႈန္းမ်ားသို႔

လ်င္

ျမန္စြာ ေရာက္ရိွေအာင္ ေဆာင္ရြက္ရန္လိုသည္။ တတိယလုပ္ငန္းမွာ ေငြလံုးေငြရင္းႏွင့္
အသိပညာအရင္းအျမစ္အျဖစ္ ႏိုင္ငံရပ္ျခားလုပ္ေဖာ္ကိုင္ဘက္မ်ားအား စူးစမ္းရွာေဖြရန္ႏွင့္
ကမၻာ႔ျဖန္႕ျဖဴးေရးကြင္းဆက္ႏွင့္ ဆက္သြယ္ရန္လိုအပ္သည္။

11

အလယ္အလတ္စားကုန္ပစၥည္းမ်ား ကုန္သြယ္ေရးဆန္းစစ္ခ်က္နည္းလမ္းကို ကုလသမဂၢ၏ “က်ယ္ျပန္႔ေသာ စီးပြားေရး
အမ်ိဳးအစား”မ်ားတြင္ အသံုးျပဳရန္ျဖစ္သည္။ ထိုအမ်ိဳးအစားသည္ အမွန္တကယ္ အသံုးျပဳမည့္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားျဖစ္ၿပီး
စားသံုးမႈ၊ ေငြလံုးေငြရင္းႏွင့္ အလယ္အလတ္စား ကုန္ပစၥည္းမ်ားမွာ မ်ားစြာ ျခားနားသည္။ အေရွ႕အာရွရိွ ကုန္သြယ္ေရး
ပံုစံမ်ားႏွင့္ ကမာၻ႔တန္ဖိုးကြင္းဆက္မ်ား၊ ကုန္ပစၥည္းမ်ား ကုန္သြယ္မႈမွ လုပ္ငန္းမ်ားကုန္သြယ္မႈ WTO ႏွင့္ IDE-JETO
(ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲစီးပြားေရးမ်ား တကၠသိုလ္ - ဂ်ပန္ျပည္ပကုန္သြယ္ေရး)၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္ကို ၾကည့္ပါ။

15

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီမ်ားအတြက္

ဦးစြာ

၎တို႔သည္

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ထည့္သြင္းစဥ္းစားရန္
ေရရွည္စီးပြားေရး

အခ်က္အမ်ိဳးမ်ိဳးရိွသည္။

ဆက္ဆံမႈမ်ားကို

ပထမဆုံး

တည္ေဆာက္ၿပီး၎က႑မ်ား၌ ဦးေဆာင္မႈအေနအထား ရရိွေရးအတြက္ ေစ်းကြက္ရွယ္ယာ
မ်ား

ထူေထာင္လိုလွ်င္

၎တို႔အေနျဖင့္

အျမန္လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ရန္လိုသည္။

ဒုတိယ

အခ်က္မွာ ကုမၸဏီမ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေရရွည္လုပ္ကိုင္ေရးႏွင့္ စီးပြားေရး၀န္းက်င္တစ္ရပ္
ထူေထာင္ေရးႏွင့္ အလုပ္သမားမ်ားအား ေလ့က်င့္ေရးတို႔တြင္ ပါ၀င္ေရးအတြက္ ႀကိဳတင္
ျပင္ဆင္ထားသင့္ပါသည္။ တတိယအခ်က္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစု(၁၃၅)
မ်ိဳးရိွၿပီး

ထိုလူမ်ိဳးစု၊

လူနည္းစုမ်ားသည္

ႏိုင္ငံအ၀ွမ္း

ျပန္႔က်ဲေနကာ

ေဒသမ်ားအၾကား

ဆက္သြယ္ေရး အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားမွာ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားရိွဆဲ ျဖစ္သည္။ ကြဲထြက္
ေနမည့္ ေစ်းကြက္တြင္ အခြင့္အလမ္းရရိွေရးအတြက္ ျမင့္မားစြာ ေပါ့ပါးျပဳျပင္လြယ္ေသာ
ျပည့္စံုၿပီး အေသးစိတ္သည့္ ခ်ဥ္းကပ္နည္းကို ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ရန္ လိုသည္။ ေနာက္ဆံုး
အဆင့္မွာ ေဒသခံကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ျခင္းအားျဖင့္ ပို၍ျမန္ဆန္စြာ ဖြ႕ံၿဖိဳး
ႀကီးထြားရန္ အေျခစိုက္စခန္းတစ္ခုကို ရရွိေစႏိုင္ၿပီး ေဒသခံအစြမ္းအစရွိသူမ်ားတို႔

တိုး၍

လက္လွမ္းမီေစႏိုင္ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏



ဒီမိုကေရစီသို႔

ေရွ႕႐ႈေသာ

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသို႔

ဦးတည္ေသာ

ေစ်းကြက္စီးပြားေရးကို ေမွ်ာ္မွန္းေသာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး (၃)ခုသည္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံက
ေဆာင္ရြက္ရန္

ေမွ်ာ္မွန္းထားသလိုပင္

အင္အားစိုက္ထုတ္ရသည့္

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး

အစီအစဥ္ပင္ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ အလားအလာမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္ၿပီး
ႂကြယ္၀ခ်မ္းသာ၍ အားလုံးပါ၀င္သည့္လူ႔အဖြဲ႕အစည္းတစ္ရပ္ကို ဖန္တီးေတာ့မည္ ဆိုလွ်င္
ေဆာင္ရြက္ရမည့္ လုပ္ငန္းအေျမာက္အျမား ရိွေနေပသည္။ အခန္း (၁)တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
အတိတ္ကာလ စီးပြားေရးေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားကို စီစစ္ကာ အနာဂတ္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို ျမႇင့္တင္
ေပးႏိုင္ေသာ အလားအလာေကာင္းသည့္ အားသာခ်က္မ်ားကို အကဲျဖတ္ထားသည္။ အခန္း
(၂)တြင္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ စီးပြားေရးအဓိကက႑မ်ား၏ အလားအလာကို ၾကည့္ကာ
GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအရိွန္ျမႇင့္ရန္

အလားအလာမ်ားကို

ဆန္းစစ္ထားသည္။

အခန္း(၃)တြင္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ပတ္သက္၍ အေရးႀကီးမည့္ က႑ (၄)ရပ္ကို စစ္ေဆးထားသည္။ သို႔ရာတြင္
ထိုက႑မ်ားကို ယေန႔ကာလအခ်ိန္အထိ အေလးမထားၾကဟု ယူဆပါသည္။ နိဂံုးခ်ဳပ္အားျဖင့္
အခန္း (၄)တြင္ အစိုးရႏွင့္ ပုဂၢလိက က႑မ်ားအတြက္ ပါ၀င္ပတ္သက္မႈမ်ားအေပၚ ေဆြးေႏြး
မႈျဖင့္ အဆံုးသတ္ထားပါသည္။

16

၁။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေျခလွမ္းသစ္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ထင္ရွားေသာေျပာင္းလဲမႈ၏ အႀကိတ္အနယ္ အခ်ိန္အခါအတြင္း
ေရာက္ရိွေနေလၿပီ။12 အာဏာရွင္စနစ္က ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး
တို႔ကို ျပဳလုပ္ရန္ အေလွ်ာ႔ေပးခဲ့သည္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္တစ္ရပ္သည္ ဆယ္စု
ႏွစ္မ်ားစြာ ၾကာျမင့္ေနၿပီျဖစ္ေသာ ျပည္တြင္းစစ္ကို နိဂံုးခ်ဳပ္ေစႏိုင္သည္။ ထို႔ျပင္ အစိုးရသည္
ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အထီးက်န္ျဖစ္ၿပီးေနာက္ ယင္း၏စီးပြားေရးကို ကမာၻသို႔ေရာက္ ေအာင္
ဖြင့္လ်က္ရိွသည္။ အာရွ၏ဗဟိုခ်က္တြင္ တည္ရိွေသာ ျပည္သူသန္း(၆၀)ေက်ာ္ရွိသည့္
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻတြင္ ေနရာတစ္ေနရာရေအာင္ ႀကိဳးပမ္းလိုေသာဆႏၵ ျပင္းျပလ်က္
ရိွၾကသည္။ ကမာၻအ၀ွမ္းရိွ ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းႏွင့္ စီးပြားေရး၀န္းက်င္မ်ားသည္
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ မည္သည္ကို ရယူေအာင္ျမင္မည္နည္းဆိုသည္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ အျပင္းအထန္
စိတ္လႈပ္ရွားလ်က္ရိွၾကသည္။ သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရွ႕ခရီးသည္ ရွည္လ်ားၿပီး စိန္ေခၚမႈ
ရိွေနမည္ကို မည္သည့္၀န္းက်င္ကမွ် သံသယရိွလိမ့္မည္ မဟုတ္ေပ။ ျမန္မာႏိုင္ငံက ထိုအခါ
သမယကို ဆုပ္ကိုင္ထားႏိုင္ရန္ လိုသည္။

သက္ဆိုင္သူအားလံုးက ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအစီအစဥ္ကို ဆက္လက္ တာ၀န္
ယူလ်က္ တိုင္းရင္းသား လူမ်ိဳးစုႏွင့္ ဘာသာေရးအုပ္စုမ်ားအၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ အမ်ိဳးသား
ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္ ေအာင္ျမင္ကာ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ပြဲသည္
ေနာက္ထပ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေသာ ႏိုင္ငံေရးအကူးအေျပာင္းကို အထင္အရွားျဖစ္ေစလွ်င္ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံတြင္ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ FDI တို႔သည္ ျဖစ္ထြန္းလာေပလိမ့္မည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
ေခါင္းေဆာင္မ်ားသည္ ေျပာင္းလဲမႈ၏ အႏၲရာယ္မ်ားေသာ အရိွန္ကို ထိန္းသိမ္းႏိုင္ျခင္း ရိွ/
မရိွ အျပင္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကို ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ျခင္း ရိွ/မရိွ တို႔ႏွင့္ပတ္သက္၍
ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား အပါအ၀င္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တိုးတက္မႈကို ေလ့လာေနသူမ်ားအၾကား ႀကီးမား
ေသာ မေသခ်ာမေရရာမႈအျပင္ စိတ္မသက္သာမႈမ်ားပင္ ရိွေနဆဲျဖစ္သည္။ (အကြက္ - ၁ ရိွ
“ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမ်ား ယခုအထိ ေရာက္ရွိေနသည္” ကို ၾကည့္ပါ)

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
ေရွ႕ခရီးတြင္
မဟာလုပ္ငန္းႀကီးတစ္ရပ္ရိွသည္။
ျမန္မာ့ျပဳျပင္
ေျပာင္းလဲမႈသည္ ကနဦးအဆင့္တြင္ရိွေသးရာ အျခားေသာ ထင္ရွားသည့္ အာရွစီးပြားေရး
ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္
အလွမ္းကြာဟမႈ
မရိွေစလိုပါက
ယင္း၏ေလွ်ာက္လွမ္းရမည့္ခရီးသည္
သိသာေလာက္ေအာင္ပင္ ေဝးပါသည္။ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာေစ်းကြက္မ်ား
တေလွ်ာက္ႏွင့္ အထူးသျဖင့္ အေရွ႕ေတာင္အာရွရိွ ျမန္မာ့အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားစြာတြင္
ႀကီးမားလွေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၊ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ စြမ္းအားႏွင့္ဆင္းရဲမြဲေတမႈေလ်ာ့ခ်ေရး
တို႔ကို ျဖည့္ဆည္းေပးလ်က္ရိွသည့္ စီးပြားေရးျပန္လည္ေခတ္ဆန္းခ်ိန္ႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံက
အႀကီးအက်ယ္ လြဲေခ်ာ္ခဲ့ရသည္။ သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ႏိုင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈႏွင့္
စီးပြားေရးအသြင္ေျပာင္းမႈ လမ္းေၾကာင္းေပၚတြင္ ကာလရွည္ၾကာႏိုင္သမွ်၊ ရွည္ၾကာစြာ
တည္ရိွသမွ် ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ႀကီးမားမ်ားျပားလွေသာ ပင္ကိုသဘာ၀ပိုင္ဆိုင္ ပစၥည္းမ်ားႏွင့္
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြက္ စႀကၤလမ္းအျဖစ္ အသံုးျပဳႏိုင္ေသာ အာရွ၏ ျမင့္မားစြာ အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းႏိုင္သည့္
ျပင္ပ၀န္းက်င္တစ္ရပ္ကုိပါ ပိုင္ဆိုင္ေနေပသည္။ စီးပြားေရးသည္ ကာလတစ္ခုအတြင္း
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာႏိုင္ၿပီး လူအမ်ားကို အံ့အားသင့္ေစႏိုင္သည့္ျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေမွ်ာ္မွန္း
ခ်က္မ်ားအေပၚ မယံုမရဲ ရိွေနမႈမ်ားသည္လည္း ၿငိမ္သက္စ ျပဳလာေပလိမ့္မည္။

12

အာဏာရစစ္အစုိးရသည္ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္တြင္ ဘားမားဟူေသာ အဂၤလိပ္အသုံးအႏႈန္းမွ ျမန္မာႏုိင္ငံဟူေသာ အသုံးအႏႈန္းသုိ႔

ေျပာင္းလဲခဲ့သည္။ ထုိအမည္ကုိ လက္ရွိအခ်ိန္အထိ တရားဝင္သုံးစြဲလ်က္ရွိသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ျပည္တြင္းျပည္ပအဖြဲ႔အစည္း

မ်ားက ထုိသုိ႔ အမည္ေျပာင္းလဲျခင္းကုိ အသိအမွတ္မျပဳေသာ္လည္း အစီရင္ခံစာတြင္ ျမန္မာႏုိင္ငံဟူေသာ အမည္ကုိသာ

ေရြးခ်ယ္ သုံးႏႈန္းထားသည္။

17

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အကြက္ (၁) ။
ယခုအထိ ေရာက္ရွိေနသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ သမိုင္းမ်က္ႏွာစာသစ္ကို ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ စတင္ဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။

ထိုအခ်ိန္မွစ၍ ႏိုင္ငံေရး၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ စီးပြားေရးမ်က္ႏွာစာမ်ားတြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈမ်ားစြာ
ရရိွခဲ့သည္။
ႏိ ု င ္ င ံ ေ ရးႏွ င ္ ့ အု ပ ္ ခ ်ဳပ္ ေ ရး
n

ရာစုႏွစ္၀က္အတြင္း ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ လႊတ္ေတာ္တစ္ရပ္ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္

ဖြဲ႕စည္းျခင္းႏွင့္အတူ ယခင္ စစ္ဘက္ပုဂၢိဳလ္ေဟာင္း ဦးသိန္းစိန္အား အရပ္သားသမၼတအျဖစ္
ေရြးခ်ယ္ခဲ့သည္။
n

ၿငိမ္းခ်မ္းေရး

ႏိုဘယ္ဆုရွင္

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား

ေနအိမ္အက်ယ္ခ်ဳပ္မွ

လႊတ္ေပးခဲ့ျခင္းႏွင့္အတူ အျခား ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား အမ်ားအျပားကိုလည္း လႊတ္ေပးခဲ့သည္။
ႏိုင္ငံေရးအတိုက္အခံမ်ားအား ႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ ျပန္လည္၀င္ေရာက္ခြင့္ ျပဳခဲ့သည္။ အဓိက
အတိုက္အခံပါတီျဖစ္ေသာ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (NLD) က၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ေရြး
ခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ပြဲမ်ားကို သပိတ္ေမွာက္ခဲ့သည္။ သမၼတဦးသိန္းစိန္သည္ NLD ႏွင့္ အစျပဳ
ေဆြးေႏြးခဲ့ရာ NLD ၏ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္မႈသည္ အထြတ္အထိပ္သို႔ေရာက္ရိွခဲ့ၿပီး ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊
ဧၿပီလ ၾကားျဖတ္ ေရြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္ပြဲမ်ားတြင္ ေအာင္ျမင္မႈရရိွခဲ့သည္။
n

ဥပေဒသစ္မ်ားက ဆင္ဆာလုပ္ငန္းကို ရပ္ဆိုင္းေစခဲ့ၿပီး ႏိုင္ငံေရးစု႐ံုးမႈမ်ားအေပၚ

ပိတ္ပင္တားဆီးမႈမ်ားကိုလည္း ပယ္ဖ်က္ေပးခဲ့သည္။
n

ျမင္သာပြင့္လင္းမႈ ျမင့္တက္လာျခင္းႏွင့္အတူ အုပ္ခ်ဳပ္မႈတိုးတက္လာသည္။ ၂၀၁၂-

ခုႏွစ္ ဘတ္ဂ်က္ကို ပထမဆံုး အႀကိမ္အျဖစ္ လႊတ္ေတာ္တြင္ အေခ်အတင္ ေဆြးေႏြးခဲ့ၿပီး
ပုဂၢလိကသတင္းစာမ်ားတြင္ ပံုႏိွပ္ေဖာ္ျပခဲ့သည္။
n

စာရင္းစစ္ခ်ဳပ္အား လြတ္လပ္စြာ လုပ္ပိုင္ခြင့္ အပ္ႏွင္းခဲ့သည္။

n

ျပည္သူလူထု၏

သေဘာထားအျမင္မ်ားသည္

ၾသဇာသက္ေရာက္လာကာ၊

က်န္းမာေရး

ႏွင့္

အစိုးရ၏

မူ၀ါဒအခ်ိဳ႕တြင္

ပညာေရးဘတ္ဂ်က္မ်ား

ျမင့္တက္လာၿပီး

အေျခခံအေဆာက္အဦဆိုင္ရာ အျငင္းပြားဖြယ္ စီမံကိန္းအခ်ိဳ႕ကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္သည္။
n

အစိုးရသည္

တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုႏွင့္

ဘာသာေရးလူနည္းစုမ်ားႏွင့္

အမ်ိဳးသား

ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ား ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။ SSA-South, UWSA, KNU,
KNPP ႏွင့္ NMSP တို႔ အပါအ၀င္၁ လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ အခ်ိဳ႕ႏွင့္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး
အသစ္မ်ားျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ သို႔မဟုတ္ အစီအစဥ္တက်ျဖစ္ေစခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ အဆိုပါ
အပစ္အခတ္ရပ္စဲမႈမ်ားသည္ ၿပိဳကြဲလြယ္ဆဲရိွၿပီး အျခားအဖြဲ႕ျဖစ္ေသာ KIO ႏွင့္ ပဋိပကၡသစ္မ်ား
ျဖစ္ပြားလ်က္ရိွသည္။
တည္ရိွဆဲျဖစ္သည္။

ျပင္းထန္ေသာ

ဂိုဏ္းဂဏႏွင့္

တိုင္းရင္းသားပဋိပကၡမ်ားလည္း

စီ း ပြ ာ းေရး

ျမန္မာ့ေငြေၾကး

က်ပ္ေငြကို

လဲလွယ္ရာတြင္ ႏႈန္းရွင္ျဖစ္ထားခဲ့သည္။

၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊

ဧၿပီလတြင္

ႏိုင္ငံျခားသံုးေငြျဖင့္

18

n

ျမန္မာႏိုင္ငံ ဗဟိုဘဏ္အား လြတ္လပ္စြာလုပ္ပိုင္ခြင့္ကို ပို၍ အပ္ႏွင္းခဲ့သည္။

n

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အျမတ္ခြန္

ကုန္ပစၥည္းအမ်ားစုအတြက္ ၅% အထိ

ဖ်က္သိမ္းျခင္းႏွင့္

ေရာင္း၀ယ္ခြန္အား

ေလွ်ာ့ခ်ေရး (အခ်ိဳ႕ပစၥည္းမ်ားတြင္ ၉၀%မွ)

အပါအ၀င္ အခြန္အေကာက္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကို စတင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။
n

ျပည္နယ္ႏွင့္ တိုင္းေဒသႀကီး ဘတ္ဂ်က္မ်ား ထားရွိျခင္းႏွင့္အတူ ဘ႑ာေရးမူ၀ါဒအား

ဗဟိုဦးစီးခ်ဳပ္ကိုင္မႈ ေလွ်ာ့ခ်ေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။
n

အျမတ္ေငြမ်ားအား

ႏိုင္ငံရင္းသို႔

ျပန္ေပးပို႔ျခင္းကို

လက္ခံေသာ္လည္း

အခ်ိဳ႕က႑မ်ား၌ ႏိုင္ငံျခားပိုင္ဆိုင္မႈႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားကို လႊတ္ေတာ္က
ထုတ္ျပန္ေၾကျငာခဲ့သည္။
n

အထူးစီးပြားေရးဇုန္ (SEZ) မ်ား စတင္ တည္ေဆာက္လ်က္ရိွသည္။

ရွမ္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္းတပ္ဖြဲ႕၊ စည္းလံုးေသာ ၀ ျပည္နယ္တပ္ဖြဲ႕၊ ကရင္အမ်ိဳးသားသမဂၢ၊
ကရင္အမ်ိဳးတိုးတက္ေသာပါတီႏွင့္ မြန္ျပည္သစ္ပါတီ။ ထိုစာရင္းသည္ အျပည့္အစံုမဟုတ္ပါ။

ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕၊ John Buchanan et al ၊ တိုးတက္လာေသာမညီမွ်မႈ၊ ျမန္မာ့နယ္စပ္ေဒသမ်ားတြင္
ေဒသဆိုင္ရာ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၊ ႏိုင္ငံကူးေျပာင္းတကၠသိုလ္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံဌာန၊ နယ္သာလန္၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီ -

ကိုၾကည့္ပါ။

၂၀၁၃-၁၄

ဘ႑ာေရးႏွစ္ကာလအတြက္

ျပည္ေထာင္စုသမၼတျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္

ၾကားျဖတ္မဟာဗ်ဴဟာမွတ္တမ္း၊

ႏိုင္ငံတကာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအဖြဲ႕ႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာ ေငြေၾကးပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ ၾကားျဖတ္မွတ္တမ္း၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလ
၃၀ ရက္။ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလအတြင္းရိွ ျမန္မာႏိုင္ငံ၊ အခြင့္အလမ္းမ်ားႏွင့္ စိန္ေခၚမႈမ်ား၊ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္၊
၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ။ ျမန္မာ၊ မိုးကုပ္စက္၀ိုင္းေပၚမွ မုန္တိုင္းတိမ္တိုက္မ်ား၊ ႏိုင္ငံတကာပဋိပကၡအဖြဲ႕၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊
ႏို၀င္ဘာလ ၁၂ ရက္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ စီးပြားေရးရပ္တန္႔မႈႏွင့္ ႏွစ္ေပါင္း ၁၀၀-ခန္႔
ႀကံဳေတြ႕ခဲ့ရသည္။

စီးပြားေရးေျပာင္းလဲမႈႏွင့္
တိုးတက္မႈအျမင္ျဖင့္ၾကည့္လွ်င္
၂၀-ရာစုႏွစ္သည္
လူ႔သမိုင္းတြင္ သက္၀င္လႈပ္ရွားမႈ အရွိဆုံးရာစုႏွစ္တစ္ခု ျဖစ္သည္။ ၁၉၀၀ ႏွင့္ ၁၉၉၀
ျပည့္ႏွစ္မ်ားအၾကားတြင္ ကမာၻ႔စီးပြားေရးသည္ ပ်မ္းမွ်ႏႈန္းအားျဖင့္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ (၃%)
တိုးတက္ခဲ့ၿပီး ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ GDP ကိုလည္း ေဒၚလာ (၁.၉) ထရီလီယံမွ (၂၇)
ထရီလီယံသို႔ ျမႇင့္တင္ေပးခဲ့သည္။12 ၁၉၈၁-ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္အၾကား ကမာၻ႔ဘဏ္က
ကမာၻ႔ဆင္းရဲမြဲေတမႈကို ေထာင့္စံုဘက္စံု ေစာင့္ၾကည့္စစ္ေဆးခဲ့ရာ လူဦးေရသန္းေပါင္း
၆၅၀-ခန္႔သည္ အလြန္အမင္း ဆင္းရဲမြဲေတလ်က္ရိွၿပီး တစ္ေန႔လွ်င္ (၁)ေဒၚလာပင္
မျပည့္ေသာ၀င္ေငြျဖင့္ ရွင္သန္ခဲ့ၾကရာ ၂၀-ရာစုတြင္ ထိုဦးေရမွ ထက္၀က္ခန္႔အထိ
ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ခဲ့သည္။13 ထိုရာစုႏွစ္ လမ္းေၾကာင္းတေလွ်ာက္ အသက္ရွင္သန္မႈသက္တမ္းသည္
၃၁-ႏွစ္မွ ၆၆-ႏွစ္အထိ ၂-ဆ ျမင့္တက္လာခဲ့သည္။15

13

14

14

15

၀ယ္ႏိုင္အားႏႈန္းျပည့္ (PPP) အေမရိကန္ေဒၚလာ။ Geary-Khamis, ၁၉၉၀။ ကမာၻ႔စီးပြားေရး၏ သမိုင္းတြင္ေသာ
စာရင္းအင္းမ်ား ၁-၂၀၀၈ AD ၊ Angus Maddison ကို ၾကည့္ပါ။
ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ စားသံုးမႈဆင္းရဲျခင္း၏ ကမာၻ႔ဘဏ္လက္ရိွခန္႔မွန္းခ်က္မ်ား၊ အက်ဥ္းခ်ဳပ္။ Shaohua Chen and
Martin Ravallion ၊ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈသုေတသနအဖြဲ႕၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။
ကမာၻ႔စီးပြားေရး၊ ေထာင္စုႏွစ္အျမင္။ Angus Maddison ၊ စီးပြားေရပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအဖြဲ႕ ၊
(OECD) ၂၀၁၁-ခုႏွစ္။
တ႐ုတ္ႏွင့္ အိႏိၵယ၏ ဆံုရပ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ အာရွ၏ လမ္းဆံုမ်ား၊ ဦးသန္းျမင့္၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္။

19

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

၁၉၃၀-ျပည့္လြန္ႏွစ္မ်ား မတိုင္မီက ဘားမားဟုေခၚေသာ ယခုျမန္မာႏိုင္ငံသည္
ဤကမာၻ႔စီးပြားေရး တိုးတက္မႈ၏ ျပည့္၀ေသာ အစိတ္အပိုင္းတစ္ရပ္ျဖစ္ခဲ့သည္။ ၁၉-ရာစု
ေႏွာင္းပိုင္းႏွင့္ ၂၀-ရာစု အေစာပိုင္းတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႔အျမန္ဆံုး စီးပြားေရးတိုး တက္
သည့္ႏိုင္ငံမ်ားအနက္တစ္ႏိုင္ငံျဖစ္ခဲ့ၿပီး အာရွတြင္ စီးပြားေရးအဖြံ႕ၿဖိဳးဆံုး ႏိုင္ငံမ်ားအနက္
တစ္ႏိုင္ငံလည္း ျဖစ္ခဲ့သည္။ (ျပကြက္ - ၁)။ ယခင္က ရန္းဂြန္းဟုေခၚၿပီး ယခု ရန္ကုန္ဟု
ေခၚေသာၿမိဳ႕ေတာ္သည္ ေဒသ၏ အေရးႀကီးဆံုး ဆိပ္ကမ္းၿမိဳ႕မ်ားအနက္တစ္ၿမိဳ႕ျဖစ္ခဲ့သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဘဏ္စနစ္မွာ အသင့္အတင့္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ကာ ထိုအခ်ိန္က ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္
ဆက္သြယ္ေရးကြန္ရက္မ်ားသည္လည္း အေတာ္အတန္ ေခတ္မီခဲ့သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
ဆန္စပါး၊ ကၽြန္းသစ္ႏွင့္ ေရနံထြက္ပစၥည္းအပါအ၀င္ ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို အဓိကတင္ပို႔သည့္ႏိုင္ငံ
ျဖစ္ခဲ့သည္။

16

ျပကြက၁

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရးသည္၂၀-ရာစုႏွစ္အေစာပိုင္းအထိအာရွအျခားစီးပြားေရးမ်ားႏွင့္တန္းတူျဖစ္ခဲ့ၿပီးအာရွစီးပြား
ဖြ႕ံ ၿဖိဳးလာခဲ့စဥ္တြင္ျမန္မာႏိုင္ငံ၏စီးပြားေရးရပ္တန္႔က်န္ခဲ့သည္။
တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP ၀ယ္ႏိုင္အားႏႈန္းျပည့္ (PPP)
၁၉၉၀-ခႏ
ု စ
ွ ႏ
္ င
ုိ င
္ တ
ံ ကာ Geary-Khamisေဒၚလာ
၁၈၇၀

၁၉၁၃

၁၉၅၀

၁၉၉၀

ျမနမ
္ ာ

504

685

396

786

အငဒ
္ န
ို းီရာွး

578

580

803

ထင
ို း္

608

841

817

တရတ
ု ္

530

552

448

မေလးရာွး

663

900

1,559

၂၀၁၁
1,399

1,543

4,666

2,910

9,398

8,387

796

4,799

16,240

သတငး္ရငး္ျမစ။္၁၈၇၀-၁၉၉၀ကန
ိ း္ဂဏနး္မ်ားမာွ Angus Maddison၏ “ကမာၻ႔စးီပာြးေရး၏သမင
ုိ း္တင
ြ ေ
္ သာစာရငး္အငး္မ်ား၊၁-၂၀၀၈ AD
ႏွင့္ ၁၉၉၀ႏွင့္ ၂၀၁၁ ကိန္းဂဏန္းမ်ားမွာ ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကးရန္ပုံေငြအဖြဲ႕ (PPP) ၊မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္မွျဖစ္သည္။

16

သမိုင္းတြင္ေသာ ႏႈိင္းယွဥ္အျမင္တြင္ ျမန္မာ့ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈေဘးအႏၲရာယ္ Anne Booth၊ ျမန္မာ့သုေတသနစာေစာင္၊
အတြဲ-၁၊ အမွတ္-၁၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ေႏြဦးရာသီ

20

သို႔ရာတြင္ ရာစုႏွစ္တစ္စု တိုးတက္ခဲ့မႈသည္ ဆံုး႐ံႈးပ်က္စီးေစေသာ ျဖစ္ရပ္မ်ား
ဆက္တိုက္ေပၚေပါက္ခဲ့မႈေၾကာင့္ ထူးျခားထင္ရွားေသာ စီးပြားေရးအေကာင္အထည္ေဖာ္မႈကို
အဟန္႔အတားျဖစ္ေစခဲ့သည္။၁၉၃၀ျပည့္လြန္ႏွစ္မ်ားတြင္ ဆန္စပါးေစ်းႏႈန္းမ်ား က်ဆင္းခဲ့မႈ
ေၾကာင့္ ေတာင္သူလယ္သမားမ်ား အထိနာေစျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးထုတ္ကုန္သည္အ
ႀကီးအက်ယ္ေလ်ာ့နည္းသြားခဲ့ရသည္။16 ထို႔ေနာက္ဒုတိယကမာၻစစ္မီးလွ်ံသည္ ျမန္မာ့နယ္နိမိ
တ္သို႔ကူးစက္ေလာင္ကၽြမ္းခဲ့ၿပီးႏိုင္ငံ၏အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားကို ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။17 ဒုတိ
ယကမာၻစစ္အၿပီးတြင္လြတ္လပ္ေရးရကာစႏိုင္ငံသည္ ျပည္တြင္းစစ္ႏွင့္အတူ ကိုယ္ပိုင္ျပ႒ာန္း
ေသာ စီးပြားေရးတို႔ျဖင့္ နပမ္းလံုးေနခဲ့ရသည္။18 ၁၉၅၀-ျပည့္လြန္ႏွစ္မ်ားအေစာပိုင္းကာလ
တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္းစီGDPသည္ ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္ ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံတို႔ထက္ သံုးပံုတစ္ပံု
ေလ်ာ့နည္းခဲ့သည္။19 ၁၉၆၂-ခုႏွစ္တြင္ တပ္မေတာ္က အာဏာသိမ္းယူခဲ့ၿပီးေနာက္ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံသည္ စစ္အာဏာရွင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္ လက္ေအာက္သို႔က်ေရာက္ခဲ့ၿပီး ကမာၻႀကီးႏွင့္
လည္း အဆက္ျပတ္ခဲ့ရေတာ့သည္။ စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းမွအပ အားလံုးေသာစီးပြားေရး လုပ္
ငန္းမ်ားကို ျပည္သူပိုင္ျပဳလုပ္ခဲ့ရာ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈမ်ား ရပ္တန္႔သြား
ေတာ့သည္။20

၁၉၀၀-ျပည့္ႏွစ္မွ ၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ ႏွစ္မ်ားကိုၿခံဳ၍ ၾကည့္လွ်င္ ကမာၻ႔စီးပြားေရး
တလိမ့္လိမ့္ တိုးတက္ လာစဥ္တြင ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးအားလံုးသည္ မတိုးတက္သေလာက္
ျဖစ္သည္။ ယေန႔ကာလရိွ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးအခ်က္အလက္မ်ားသည္ ျပည့္စံုမႈ
မရိွသကဲ့သို႔ အားထားႏိုင္ျခင္းလည္း မရိွေပ။ ထို႔ေၾကာင့္ စီးပြားေရးေရရွည္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ မွတ္
တမ္း၏ ျပည့္၀တိက်ေသာ အသြင္သ႑ာန္ကို ရရိွရန္ခက္ခဲသည္။ သို႔မဟုတ္ လက္ရိွ
လူဦးေရပမာဏႏွင့္ GDP (ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူဦးေရႏွင့္ GDP ကား အဘယ္နည္း။ အကြက္ - ၂
ကို ၾကည့္ပါ။) ကိုပင္ အတိအက် အျပည့္အ၀ ရရိွရန္ ခက္ခဲသည္။ သို႔ရာတြင္ ရႏိုင္သမွ်ေသာ
အခ်က္အလက္မ်ားက အဆိုပါ ႏွစ္ေပါင္း (၉၀) အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပ်မ္းမွ် GDP
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ၁.၆% သာရိွၿပီး ထိုႏွစ္မ်ားအတြင္း ကမာၻ႔ႏွစ္စဥ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ၃% ထက္
တစ္၀က္ခန္႔ ေလ်ာ့နည္းေနေၾကာင္း ေဖာ္ျပေနသည္။

အကြက္ - ၂ ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူဦးေရႏွင့္ GDP တို႔က အဘယ္နည္း။

ယခင္က ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အခ်က္အလက္ မွတ္တမ္းတင္မႈႏွင့္ ဆန္းစစ္မႈတို႔တြင္
ခိုင္မာေသာ ဓေလ့ထံုးစံ ရိွခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ မၾကာေသးမီ ရာစုႏွစ္တြင္ စီးပြားေရးႏွင့္
လူမႈေရးတရား၀င္အခ်က္အလက္မ်ား၏ တိက်မႈမွာ သံသယျဖစ္ဖြယ္ ေကာင္းလာခဲ့သည္။၁
လက္ရိွအစိုးရက
အခ်က္အလက္စုေဆာင္းျခင္း၊
အစီရင္ခံျခင္းႏွင့္
ဆန္းစစ္ျခင္းတို႔
တိုးတက္လာေစရန္ စတင္၀ီရိယစိုက္ ႀကိဳးပမ္းေနေသာ္လည္း စုစုေပါင္းလူဦးေရ GDP ႏွင့္
GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈတို႔ကဲ့သို႔ေသာ အေျခခံအက်ဆံုး စာရင္းအင္းမ်ားတြင္ပင္ တိက်ရွင္းလင္းမႈ
မရိွေသးေပ။ အဆုိပါ အေျခခံစာရင္းဇယားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ကၽြႏု္ပ္တုိ႔၏ ယူဆခ်က္မ်ားက၊
တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP ႏွင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ကဲ့သုိ႔ေသာ ဤအစီရင္ခံစာ၌ အသုံးထားသည့္
စာရင္းဇယားမ်ားကုိ ထိခုိက္ႏုိင္သည္ကုိ ကၽြႏု္ပ္တုိ႔က အသိအမွတ္ျပဳပါသည္။
လူဦးေရ ။
ေနာက္ဆံုးလူဦးေရ သန္းေကာင္စာရင္းကို ၁၉၈၃-ခုႏွစ္တြင္ ေကာက္ယူ
ခဲ့ၿပီး လက္ရိွလူဦးေရ ပမာဏ၏ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားမွာ မေသခ်ာမႈ ျမင့္မားလ်က္ရိွသည္။
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ရိွ လူဦးေရကို သန္း(၆၀)ခန္႔ဟု အစုိးရက ခန္႔မွန္းထားသည္။ အာရွ
ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္၊ (IMF) ၊ ကုလသမဂၢ လူဦးေရရန္ပံုေငြ (UNFPA) ႏွင့္ ကမာၻ႔ဘဏ္အပါအ၀င္
ႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႕အစည္းအမ်ားစုက အလားတူခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားကိုပင္ အသံုးျပဳၾကသည္။၂
သို႔ရာတြင္ က်န္းမာေရး ပညာရွင္မ်ား၏ ကြင္းဆင္းေလ့လာမႈမ်ားကို အသံုးျပဳ၍ က်န္းမာေရး
၀န္ႀကီးဌာနက ျပဳစုထားေသာ အေရအတြက္မွာ (၄၈)သန္း နီးပါးရိွသည္။၃
17

18

19
20

ကိုလိုနီအေမြခံရျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးက်႐ံႈးမႈကို ေျခရာေကာက္ျခင္း၊ Ian Brown ၊ စီးပြားေရးသမိုင္းသံုးသပ္ခ်က္၊
၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ ေဆာင္းရာသီ။
ကမာၻ႔ဘဏ္တြင္ ကိုးကားေသာ ျပည္ေထာင္စုသမၼတျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္၏ ၾကားျဖတ္မဟာဗ်ဴဟာ ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္၊
ဦးသန္းျမင့္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။
၎-။
ႏိုင္ငံတကာပဋိပကၡအဖြဲ႕၊ ျမန္မာ။ စီးပြားေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ ႏိုင္ငံေရး၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ။

21

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

၂၀၁၄-ခုႏွစ္တြင္

ေကာက္ယူမည့္

သန္းေကာင္စာရင္းကို

ထုတ္ျပန္ေၾကညာေတာ့မွသာ

အလြန္႔အလြန္ ရွင္းလင္းတိက်လာဖြယ္ရိွေပသည္။ ဤအစီရင္ခံစာပါ လူဦးေရ အခ်က္အလက္
ဆန္းစစ္ခ်က္အားလံုး အတြက္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ အစိုးရ၏ လူဦးေရခန္႔မွန္းခ်က္ျဖစ္ေသာ သန္း
(၆၀)ခန္႔ကိုသာ အသံုးျပဳထားသည္။ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ ကာလအတြင္း ကုလသမဂၢ လူဦးေရ၏
လ်ာထားခ်က္အရ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူဦးေရသည္ ႏွစ္စဥ္ပ်မ္းမွ် ၀.၉% တိုးတက္ၿပီး အဆိုပါ
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ (၇၂)သန္းခန္႔ ရိွလာမည္ဟု ယူဆရပါသည္။၄
GDP ႏွင့္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ။
ျဖစ္ဖြယ္

အဆိုပါကိန္းႏွစ္ခု၏ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားမွာ အလြန္႔အလြန္သံသယ

ေကာင္းလွသည္။

၂၀၁၀

အထိ

ဆယ္စုႏွစ္အတြင္း

ႏွစ္စဥ္ပ်မ္းမွ်

GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအမွန္ကို ၁၂% ဟု အစိုးရ၏ တရား၀င္ စာရင္းမ်ားတြင္ အစီရင္ခံခဲ့ေသာ္လည္း
မ်ားစြာေသာ

ေလ့လာပံုႏိွပ္ထုတ္ေ၀မႈမ်ားႏွင့္

ကမာၻ႔စီးပြားေရးအဖြဲ႕အစည္း

အမ်ားစုက

ေပၚထြက္လာခဲ့သည္။

ႏွင့္

ထိုခန္႔မွန္းအေရအတြက္အေပၚ

ျငင္းခ်က္မ်ား

တို႔က

ပုဂၢလိကစားသံုးမႈႏွင့္

ကုန္သြယ္ေရးပံုစံမ်ား၊

အျခားၫႊန္းကိန္းမ်ားႏွင့္

GDP

တရား၀င္ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားအေပၚ

တို႔အၾကား

IMF

IEU

စြမ္းအင္၀ယ္လိုအားတို႔ကဲ့သို႔ေသာ

ဆက္စပ္မႈကို

ေမးခြန္းထုတ္ခဲ့ၾကသည္။

စစ္ေဆးကာ
ေဒသတြင္း

GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

ကြ်မ္းက်င္သူမ်ား

အျပင္ IMF ၊ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္ႏွင့္ ကမာၻ႔ဘဏ္မွ အရာရိွမ်ားအား ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ေတြ႕ဆံု
ေမးျမန္းမႈမ်ားအရ အဆိုပါ ဆယ္စုႏွစ္အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ ဂဏန္း
၂-လံုး ျဖစ္ဖြယ္မရိွေၾကာင္း သိရိွရသည္။ ျမန္မာ့စီးပြားေရးသည္ ပိုမိုနိမ့္ေသာ အေျခခံမွ
အစျပဳသည္ကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားလွ်င္ေသာ္မွ လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္၏ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္
တ႐ုတ္ႏွင့္ အျခားေသာ အာရွစီးပြားေရး ႏိုင္ငံမ်ားထက္ ပိုမိုျမင့္မားစရာ အေၾကာင္းမရိွေပ။
IMF ႏွင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး သံုးသပ္ခ်က္တို႔မွ GDP ႏွင့္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ျပဳျပင္ၿပီး ခန္႔မွန္းေျခမ်ားကို
အသံုးျပဳလ်က္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ သမိုင္းတြင္ေသာ GDP ၏ အခ်ိန္ကာလအစဥ္မ်ားကို
ျပဳစုခဲ့ပါသည္။ ဤအစီရင္ခံစာ တခုလံုးတြင္ ၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္မွ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္အထိ GDP
အခ်က္အလက္မ်ားကို အသံုးျပဳၿပီး ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ကို အေျခခံထားကာ အမွန္အသံုးျပဳေသာ
ေဒၚလာႏွင့္ ၂၀၀၅-ခုႏွစ္ကို အေျခခံသည္။ ျပဳျပင္ထားေသာ ၀ယ္ႏိုင္အားႏႈန္းျပည့္ (PPP)
အေမရိကန္ ေဒၚလာဟူေသာ ယူနစ္ ၂ခုကို သတ္မွတ္ကာ

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ တေလွ်ာက္

ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္ထားပါသည္။ (ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏ နည္းစနစ္အတြက္ အေသးစိတ္ကို နည္းပညာ
ေနာက္ဆက္တြဲတြင္ ၾကည့္ပါ။)



ျမန္မာ့စီးပြားေရး။ ႏိႈင္းယွဥ္သံုးသပ္မႈ။ ဦးျမင့္၊ လံုၿခံဳေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးမူ၀ါဒတကၠသိုလ္။
၂၀၀၉-ခုႏွစ္။
စာရင္းအင္းဆိုင္ရာ ႏွစ္စဥ္စာအုပ္။ ဗဟိုစာရင္းအင္းဌာန၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္။
ၿမိဳ႕နယ္က်န္းမာေရးအတၳဳပၸတၱိအက်ဥ္း၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ က်န္းမာေရးစီမံကိန္းဌာန၊ က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာန။
ျပင္ဆင္တည္းျဖတ္ခ်က္-၂။အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု သန္းေကာင္စာရင္းဗ်ဴ႐ိုႏွင့္ ကုလသမဂၢလူဦးေရဌာနခြဲ။
ျမန္မာ့စီးပြားေရးအတြက္
အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ား
အလြန္ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မ်ားအား
အကဲျဖတ္ျခင္း။
လမ္းေၾကာင္းမွန္ ေရြးခ်ယ္မႈ။ ဒီမိုကရက္တစ္ အုပ္ခ်ဳပ္မႈႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ အာ့ရွ္စင္တာ၊
အစိုးရဟားဗာ့ဒ္ကေနဒီေက်ာင္း၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ႏိႈင္းယွဥ္သံုးသပ္မႈ၊ ဦးျမင့္။
လံုၿခံဳေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးမူ၀ါဒတကၠသိုလ္၊ ၂၀၀၉-ခုႏွစ္။

၁၉၀၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏ အေကာင္းဆံုးခန္႔မွန္းခ်က္

မ်ားမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူဦးေရသည္ ႏွစ္စဥ္ ႏွစ္ထပ္တိုးႏႈန္းျဖင့္ (၁.၅%) ရိွခဲ့ၿပီး ကမာၻ႔ပ်မ္းမွ်
လူဦးေရတိုးတက္မႈ

(၁.၄%)

ႏွင့္

နီးကပ္လ်က္ရိွသည္။

၀င္ေငြမ်ား

အတက္အက်ရိွရာ

ထိုကာလတစ္ခုလံုး ၿခံဳၾကည့္လွ်င္ ၀င္ေငြမ်ားက်ဆင္းခဲ့သည္။ တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP သည္
၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ မေျပာင္းလဲဘဲ ၁၉၀၀-ျပည့္ႏွစ္က ႏႈန္းျဖစ္ေသာ ႏွစ္စဥ္(၀.၁%) ျဖင့္သာ
တိုးတက္သည္

ဆို႐ံုမွ်သာ

ရိွခဲ့သည္။

ထိုႏႈန္းသည္

ကမာၻေပၚတြင္

အေႏွးေကြးဆံုးႏႈန္း

22

ျဖစ္သည္။ ကမာၻ႔ပ်မ္းမွ် တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP သည္ ႏွစ္စဥ္တိုးတက္မႈ ႏွစ္ထပ္တိုးႏႈန္းျဖင့္
ေလးဆျမင့္တက္ကာ (၁.၆%) ရိွေနရာ ကမာၻႏႈန္းႏွင့္ လံုး၀ ဆန္႔က်င္ဘက္ ျဖစ္ေနခဲ့သည္။
(ျပကြက္

-

၂။)

အတိုခ်ဳပ္အားျဖင့္

ကမာၻႀကီးတြင္မၾကဳံစဖူးၾကီးမားေသာ

အသြင္အျပင္

ေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္ေပၚေနခ်ိန္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံကမူ တုန္႔ေႏွးက်န္ေနခဲ့ေပသည္။

ျပကြက၂

၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ျမန္မာႏိုင္ငံ၏တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP သည္၁၉၀၀-ျပည့္ႏွစ္ GDP အဆင့္ခန္႔ပင္ရိွေသာ္လည္းထိုကာလအတြင္း
တြင္ပင္တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP သည္အာရွႏွင့္ကမာၻအ၀ွမ္း၄-ဆမကျမင့္တက္ခဲ့သည္။
ၫႊန္ျပေသာတစ္ဦးခ်င္းစီ GDP ၁၉၉၀ (PPP) ေဒၚလာ)

၁၀၀ = ၁၉၀၀

ႏွစ္ထပ္တိုးႏွစ္စဥ္
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္း၁၉၀၀-၉၀, %

450
400

အာရွ
ကမာၻ

1.6

ျမန္မာ

0.1

1.7

350
300
250
200
150
100
50
0
1900

1910

1920

1930

1940

1950

1960

1970

1980

1990

သတငး္အရငး္ျမစ။္ကမာစ
႔ၻ းီပာြးေရး၏သမင
ုိ း္တင
ြ ေ
္ သာစာရငး္အငး္မ်ား၁-၂၀၀၈ AD။
မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္၊ ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကးရန္ပုံေငြအဖြဲ႕။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ (၂၀)က
ဦးေမာ့လာခဲ့ေသာ္လည္း ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ျပန္လည္ရွင္သန္လာေသာ အာရွတြင္
ေနာက္က်က်န္ေနဆဲျဖစ္သည္။

၁၉၀၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ အာရွသည္ ကမာၻ႔ GDP(၃၀%) မွ်ရိွေသာ္လည္း ၁၉၅၀-

ျပည့္ ႏွစ္တြင္မူ (၂၀%) အထိ က်ဆင္းသြားခဲ့သည္။21 ယခုအခါ ကမာၻ႔စီးပြားေရးဆြဲအား
ဗဟိုခ်က္သည္ အာရွဆီသို႔ ခိုင္မာစြာ ျပန္လည္ေျပာင္းလဲ လာခဲ့ၿပီး မႀကံဳဖူးေသာ အရိွန္ႏွင့္
ႏႈန္းထားတို႔ျဖင့္ ေရြ႕လ်ားလ်က္ရိွသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးအသြင္ေျပာင္းမႈ သည္
ပထမအဆင့္

ၿမိဳ႕ျပႏိုင္ငံျဖစ္ေသာ

အဂၤလန္၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းထက္

ျမင့္မားၿပီးအရိွန္သည္ (၁၀)ဆေက်ာ္ ျမန္ဆန္ခဲ့သည္။

22

အဆ

(၁၀၀)ေက်ာ္

သို႔ေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အျခားအာရွႏိုင္ငံမ်ားတြင္ တိုးတက္လာေနေသာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားႏွင့္ ျမင့္တက္လာေနေသာ
၀င္ေငြတို႔ႏွင့္ သဟဇာတ မျဖစ္ခဲ့ေပ။ (၃.၂%) ကို ေက်ာ္လြန္ကာ

ႏွစ္စဥ္ပ်မ္းမွ် (၄.၇%)

တိုးတက္လာခဲ့သည့္တိုင္ အာရွအိမ္နီးခ်င္း ႏိုင္ငံမ်ား၏ ပ်မ္းမွ် (၆%) နီးပါးရိွေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏွင့္
မ်ားစြာအလွမ္းကြာေနဆဲ ျဖစ္သည္။23
21
22

23

ကမာၻ႔စီးပြားေရး၏ သမိုင္းတြင္ေသာ စာရင္းအင္းမ်ား၊ ၁-၂၀၀၈ AD ၊ Angus Maddison ။
ၿမိဳ႕ျပကမာၻ။ ၿမိဳ႕ျပႀကီးမ်ားႏွင့္ စားသံုးမႈအတန္းအစားျမင့္တက္လာမႈ၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊
၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ။
IMF ႏွင့္ ျမန္မာ့စီးပြားေရးသံုးသပ္ခ်က္၊ ၂၀၀၅-၂၀၀၆၊ စိန္ေဌး၊ ျမန္မာ့ရန္ပံုေငြ။ တို႔မွ ၁၉၉၀ မွ ၂၀၁၀အထိျပဳျပင္ေရးဆြဲၿပီး
GDP ႏွင့္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈပမာဏကို အသံုးျပဳကာ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ သမိုင္းတြင္ေသာ GDP အခ်ိန္ကာလအစဥ္မ်ားကို
ျပဳစုထားသည္။

23

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP အေနျဖင့္မူ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ က်န္ေသာအာရွႏိုင္ငံမ်ားေနာက္တြင္ မ်ားစြာ
အလွမ္းေ၀း က်န္ေနခဲ့ေပသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP သည္ ႏွစ္စဥ္ ႏွစ္ထပ္တိုးျဖင့္
(၂.၇%) တိုးတက္လာၿပီး ကမာၻ႔တိုးတက္မႈႏႈန္း (၁.၉%) ထက္ေက်ာ္လြန္သည့္တိုင္ အာရွ၏
စံျပဳရေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၏ ပ်မ္းမွ်ႏႈန္း (၄.၂%) (ျပကြက္ - ၃) ထက္ နိမ့္က်ေနေပသည္။ ဥပမာ အဆိုပါ ႏွစ္ (၂၀) ကာလအတြင္း အင္ဒိုနီးရွား၏ တစ္ဦးခ်င္း GDP သည္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ (၃.၂%)
ကေမာၻဒီးယားက (၅.၂%) ႏွင့္ ဗီယက္နမ္က (၅.၉%) ရိွေနခဲ့ၾကသည္။

ထိုကာလအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ အသင့္အတင့္

အားနည္းရျခင္းမွာ

လူေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ

လႈပ္ခတ္မႈမ်ားႏွင့္

သဘာ၀ေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ

လႈပ္ခတ္မႈမ်ားေၾကာင့္ဟု ယူဆႏိုင္ေပသည္။ ၂၀၀၃-ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဘဏ္စနစ္
မတည္မၿငိမ္မႈတစ္ရပ္ ႀကံဳေတြ႕ကာ ထိုႏွစ္၏ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို သုညအဆင့္ထိ က်ဆင္းေစခဲ့သည္။
ဘဏ္မ်ား

ျပန္လည္လည္ပတ္ႏိုင္ေရးအတြက္

ဘဏ္မွေငြမ်ား

ျပန္လည္ထုတ္ယူမႈအေပၚ

တင္းၾကပ္သည့္ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားကို ျမန္မာႏိုင္ငံေတာ္ဗဟိုဘဏ္က ခ်မွတ္ခဲ့ၿပီး ဘဏ္မ်ားအား
ေငြေခ်းယူသူမ်ားထံမွ ေခ်းယူေငြမ်ားကို ျပန္လည္ေပးသြင္းေစရန္ ဖိအားေပးခဲ့သည္။ ထိုမူ၀ါဒက
ျမန္မာ့ေငြေၾကးေစ်းကြက္မ်ားကို ေအးစက္ေစခဲ့ၿပီး ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကိုလည္း ရပ္တန္႔သြားေစခဲ့သည္။
၂၀၀၈-ခုႏွစ္၊ ေမလတြင္ နာဂစ္ ဆိုက္ကလုန္းမုန္တိုင္းေၾကာင့္ လူေပါင္း ၁၄၀,၀၀၀ ခန္႔
ေသဆံုးခဲ့ၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္ စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားကို ပ်က္စီးေစခဲ့သည့္အျပင္ ႏိုင္ငံ၏ အားနည္း
ေနေသာ အေျခခံအေဆာက္အဦ အစိတ္အပိုင္းအေတာ္မ်ားမ်ားကိုလည္း ဖ်က္ဆီးခဲ့သည္။
ဆိုက္ကလုန္းမုန္တိုင္းသည္ ေနာက္ႏွစ္ရိွ GDP ၏ (၃%) ေက်ာ္ကို ၀ါးမ်ိဳခဲ့ၿပီး စီးပြားေရးတန္ဖိုး
ေဒၚလာ ၄-ဘီလီယံခန္႔ ဆံုး႐ံႈးေစခဲ့သည္။24

ျပကြက၄

ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္းစီ ျပည္တြင္းအသားတင္ ထုတ္လုပ္မႈတန္ဖုိးမခုိင္မာျခင္းသည္ လုပ္သားကုန္ထုတ္
စြမ္းအားနိမ့္ပါးမႈေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။

လူတစ္ဦးခ်င္းစီ ျပည္တြင္းအသားတင္ ထုတ္လုပ္မႈ ျပတ္ယြင္းျခင္း (အစစ္အမွန္)၊ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္
တစ္ဦးခ်င္းစီ၏
ျပည္တြင္းအသားတင္
ထုတ္လုပ္မႈတန္ဖုိး

4.8

တရတ
ု ္
3.0

သရ
ီ လ
ိ ကာၤ

၂2.3

ဖလ
ိ စပ
္ င
ို ္

ဗယ
ီ ကန
္ မ္
ျမနမ
္ ာ

2.0
1.4

7.8

57

=

6.5

45

×

33
36

6.8
5.5
3.6

40

1.2
0.8

8.4

57

4.4

အငဒ
္ န
ို းီရာွး

အိႏၵိယ

၂၀၁၀ ေဒၚ လာေထာငေ
္ ပါငး္

%

၂၀၁၀ ေဒၚ လာေထာငေ
္ ပါငး္

ထင
ို း္

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ စြမ္းအား

အလုပ္အကုိင္/ လူဦးေရ

55

-69%
Ø 2.5

50
+7%
Ø 47

2.2
1.5

-71%
Ø 5.3

မတ
ွ ခ
္ ်က။္အခ်ဳိးက် (စေကးကက
ုိ )္ မဟတ
ု ပ
္ ါ။အနးီစပဆ
္ းုံယထ
ူ ားသညအ
့္ တက
ြ ေ
္ ပါငး္လက
ုိ လ
္ ်ွငက
္ က
ုိ ခ
္ ်ငမ
္ က
ွ က
ုိ ပ
္ ါမည။္
သတင္းအရင္းအျမစ္၊ စီးပြားေရးသတင္းဌာန၊ စုစုေပါင္းစီးပြားေရးေဒတာဘ့စ္ညီလာခံဘုတ္အဖြဲ႕၊ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

24

ျမန္မာ့စီးပြားေရး၊ ၂၀၀၉။ ေဘးအႏၲရာယ္ နလန္ထူေရးႏွင့္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး။ Sean Turnell ၊ Wylie Bradford ႏွင့္ Alison
Vicary ။ မာကြာရီးတကၠသိုလ္၊ ၾသစေၾတးလ်၊ ၂၀၀၉-ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလ။

24

မည္သို႔ပင္ျဖစ္ေစ အဆိုပါ လႈပ္ခတ္မႈမ်ားသည္ ၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္

အၾကား

ျမန္မာ့အားနည္းေသာ

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသမိုင္း၏

တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းမွ်သာျဖစ္ၿပီး

ပို၍

အေျခခံက်ေသာ အေၾကာင္းရင္းမွာ ျမန္မာ့စီးပြားေရးသည္ ၀ိုင္းပယ္ခံရျခင္းႏွင့္ ထိေရာက္မႈ
မရိွေသာ စီးပြားေရးမူ၀ါဒတို႔ပင္ ျဖစ္သည္။25

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အာရွတြင္
ေနာက္က်က်န္ေနခဲ့သည္။

အလုပ္အကိုင္ႏႈန္း

နိမ့္က်ျခင္းထက္

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ

စြမ္အားနည္းပါးျခင္းက

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္း GDP အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈ အားနည္းမႈကိုျဖစ္ေစေပသည္။26
ျမန္မာႏိုင္ငံ စုစုေပါင္းလူဦးေရ၏ (၅၀%) သည္ အလုပ္လုပ္လ်က္ရိွသည္ဟု တရား၀င္
အခ်က္အလက္မ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားရာ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ား၏ အလုပ္အကိုင္ႏႈန္း

(၄၅%)

အထက္ အနည္းငယ္ပင္ ျမင့္မားေနေပသည္။ အဆိုပါအလုပ္အကိုင္ အခ်က္အလက္မ်ား
မွန္/ မမွန္ စစ္ေဆးရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေသာ္လည္း အိမ္ေထာင္စုအမ်ားစုသည္ အလုပ္၀င္ေရာက္
လုပ္ကိုင္ရန္
မ်ားတြင္

စီးပြားေရး

ဖိအားေပးမႈမ်ားႏွင့္

၀င္ေရာက္လုပ္ကိုင္ၾကရျခင္းေၾကာင့္

ႀကံဳေတြ႕ရၿပီး

စိုက္ပ်ိဳးေမြးျမဴေရးလုပ္ငန္း

ထိုသို႔အနည္းငယ္ျမင့္မားေနေသာႏႈန္းသည္

က်ိဳးေၾကာင္းဆီေလ်ာ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပေနသည္။ သို႔ရာတြင္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားသည္
အလြန္နိမ့္က်လ်က္ရိွသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အလုပ္သမားတစ္ဦး တစ္ႏွစ္ပတ္လည္ လုပ္အား
သည္ စီးပြားေရးတန္ဖိုးအားျဖင့္ ေဒၚလာ ၁,၅၀၀ သာရိွၿပီး အျခားေသာ အာဆီယံ အဖြဲ႕၀င္
(၇)ႏိုင္ငံ၏ ပ်မ္းမွ် ထက္ (၂၀%) ခန္႕နည္းပါးေနေပသည္။ (ျပကြက္ - ၄)။

၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္

တိုးတက္ရျခင္းမွာ

အဓိကအားျဖင့္

မ်ားျပားလာျခင္းေၾကာင့္
ထိုလူဦးေရတြင္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား

ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

ျဖစ္သည္။

ပါ၀င္ေသာ

ျမန္မာ့GDP

ျမင့္မားျခင္းထက္

ထိုကာလအတြင္း

အလုပ္လုပ္ကိုင္ႏိုင္သည့္

အသင့္အတင့္သာ

လူဦးေရ

လူဦးေရ

ျမင့္တက္ျခင္းႏွင့္

အသက္အရြယ္ဦးေရသည္

GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၏ (၆၄%)သာရိွၿပီး GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၏ (၅%)မွာ လုပ္ငန္းခြင္တြင္ ပါ၀င္မႈအေျပာင္းအလဲႏွင့္
အလုပ္အကိုင္ႏႈန္းမ်ား
သာ

ရရိွသည္။

ေျပာင္းလဲျခင္းမွ

(ျပကြက္

-

၅)။

ရရိွၿပီး

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမွ

အဆိုပါကာလတြင္

(၃၁%)

အျခားအာရွစီးပြားေရးႏိုင္ငံမ်ားႏွ

င့္ ႏိႈင္းယွဥ္ပါက လံုး၀ဆန္႔က်င္ဘက္ ျဖစ္ေနခဲ့သည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတြင္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၏
(၉၀%)သည္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားမွ ရရိွသည္။ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ (၇၂%)၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တြင္
(၅၉%)၊ မေလးရွားတြင္ (၅၅%) ႏွင့္ ကေမာၻဒီးယားတြင္ (၅၂%) အသီးသီး ရရိွၾကသည္။
၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ျမန္မာ၏ကုန္ထုတ္စြမ္းအားဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ (၁.၄%)သည္
ထိုေဒသအတြင္း ဒုတိယ အားအနည္းဆံုးျဖစ္ၿပီး ထိုကာလအတြင္း အားအနည္းဆံုးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမွာ

25
26

ျမန္မာ့စီးပြားေရး၊ ခက္ထန္ေသာေရြးခ်ယ္မႈမ်ား ကမာၻ႔စီးပြားေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၊ လုပ္ငန္းစာတမ္း ၅၁၊ Lex Rieffel ၊
ဘရြတ္ကင္းစ္ တကၠသိုလ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။
ျမန္မာ့စီးပြားေရး၊
Lex

Rieffel

ခက္ထန္ေသာေရြးခ်ယ္မႈမ်ား
ဘရြတ္ကင္းစ္

ပ်မ္းမွ်အလုပ္လုပ္သူတစ္ဦး၏
တြက္ခ်က္ႏိုင္သည္။
သို႔မဟုတ္

ကမာၻ႔စီးပြားေရးႏွင့္
၂၀၁၂-ခုႏွစ္။

တစ္ႏွစ္တာလုပ္ငန္း၏

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားကို

စြမ္းရည္ျပည့္လုပ္အားကို

ႏိႈင္းယွဥ္ခ်က္အားလံုးအတြက္
တစ္ဦးခ်င္းစီ

တကၠသိုလ္၊

GDPသည္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၊

ႏိုင္ငံတစ္ခု၏GDP

စီးပြားေရးတန္ဖိုးျဖစ္ေသာ
လုပ္အားထည့္၀င္မႈအေပၚ

ကို

အေမရိကန္ေဒၚလာကို

အသံုးျပဳတြက္ခ်က္သည္။

ႏိုင္ငံ၏လူဦးေရ

ပါ၀င္မႈကို

၅၁၊

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားျဖင့္ေျမႇာက္၍
စီးပြားေရးထြက္ကုန္၏

ထိေရာက္စြာအသံုးျပဳမႈဟူ၍အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုသည္။

အလုပ္အကိုင္တြင္

လုပ္ငန္းစာတမ္း

အလုပ္လုပ္ေသာလူဦးေရအား
အခ်ိဳး

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအား

အလားတူစြာပင္

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားျဖင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
ေျမႇာက္ျခင္းျဖင့္

ယုတ္ေလ်ာ့သြားေစႏုိင္မည္။ ကမာၻ႔စီးပြားေရးသမိုင္းတြင္ေသာ စာရင္းအင္းမ်ား၊ ၁-၂၀၀၈ AD ၊ Angus Maddison ၊ ၂၀၀၄ခုႏွစ္။

25

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက၅

ဖြ႕ံ ၿဖိဳးမႈကိုထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားထက္လုပ္အားသြင္းအားစုမ်ားကက်ယ္ျပန္႔စြာတြန္းအားေပးသည္။
အမွန္ GDP, ၁၉၉၀ - ၂၀၁၀
၂၀၁၀-ေဒၚလာဘီလီယံ
GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသို႔ပါ၀င္မႈ%

64

5

31

9
17

1

လဥ
ူ းီေရ

အလပ
ု အ
္ ကင
ုိ ္
သကေ
္ ရာကမ
္ ႈ

45

18

GDP, ၁၉၉၀

ကန
ု ထ
္ တ
ု စ
္ မ
ြ း္အား
သကေ
္ ရာကမ
္ ႈ

GDP, ၂၀၁၀

လပ
ု အ
္ ားသင
ြ း္အားစု
၁။စစ
ု ေ
ု ပါငး္လဥ
ူ းီေရတင
ြ လ
္ ဥ
ူ းီေရတးုိတကမ
္ ႏ
ႈ င
ွ အ
့္ လပ
ု လ
္ ပ
ု ေ
္ သာ (၁၅-၁၆ႏစ
ွ )္ လဥ
ူ းီေရ
၂။လပ
ု သ
္ ားအငအ
္ ားပါ၀ငေ
္ ဆာငရ
္ က
ြ မ
္ တ
ႈ င
ြ ေ
္ ျပာငး္လမ
ဲ မ
ႈ ်ားႏင
ွ အ
့္ လပ
ု အ
္ ကင
ုိ ႏ
္ န
ႈ း္မ်ားအပါအ၀င္
၃။အလပ
ု သ
္ မားတစဥ
္ းီခ်ငး္စ၏
ီ အမန
ွ ္ GDP ျဖငတ
့္ င
ုိ း္တာေသာကန
ု ထ
္ ပ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ စ
ႈ မ
ြ း္အားဖ႕ံြ ၿဖဳိးမသ
ႈ ည္
ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ စ
ႈ မ
ြ း္အားသကေ
္ ရာကမ
္ ျႈဖစသ
္ ည။္
သတငး္အရငး္ျမစ။္ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာေငေ
ြ ၾကးရနပ
္ ေ
ုံ ငအ
ြ ဖ႕ဲြ ၊အာရဖ
ွ ႕ံြ ၿဖဳိးေရးဘဏ၊္ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ျပကြက၅

ဖြ႕ံ ၿဖိဳးမႈကိုထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားထက္လုပ္အားသြင္းအားစုမ်ားကက်ယ္ျပန္႔စြာတြန္းအားေပးသည္။
အမွန္ GDP, ၁၉၉၀ - ၂၀၁၀
၂၀၁၀-ေဒၚလာဘီလီယံ
GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသို႔ပါ၀င္မႈ%

64

5

31

9
17

1

လဥ
ူ းီေရ

အလပ
ု အ
္ ကင
ုိ ္
သကေ
္ ရာကမ
္ ႈ

45

18

GDP, ၁၉၉၀

ကန
ု ထ
္ တ
ု စ
္ မ
ြ း္အား
သကေ
္ ရာကမ
္ ႈ

လပ
ု အ
္ ားသင
ြ း္အားစု
၁။စစ
ု ေ
ု ပါငး္လဥ
ူ းီေရတင
ြ လ
္ ဥ
ူ းီေရတးုိတကမ
္ ႏ
ႈ င
ွ အ
့္ လပ
ု လ
္ ပ
ု ေ
္ သာ (၁၅-၁၆ႏစ
ွ )္ လဥ
ူ းီေရ
၂။လပ
ု သ
္ ားအငအ
္ ားပါ၀ငေ
္ ဆာငရ
္ က
ြ မ
္ တ
ႈ င
ြ ေ
္ ျပာငး္လမ
ဲ မ
ႈ ်ားႏင
ွ အ
့္ လပ
ု အ
္ ကင
ုိ ႏ
္ န
ႈ း္မ်ားအပါအ၀င္
၃။အလပ
ု သ
္ မားတစဥ
္ းီခ်ငး္စ၏
ီ အမန
ွ ္ GDP ျဖငတ
့္ င
ုိ း္တာေသာကန
ု ထ
္ ပ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ စ
ႈ မ
ြ း္အားဖ႕ံြ ၿဖဳိးမသ
ႈ ည္
ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ စ
ႈ မ
ြ း္အားသကေ
္ ရာကမ
္ ျႈဖစသ
္ ည။္
သတငး္အရငး္ျမစ။္ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာေငေ
ြ ၾကးရနပ
္ ေ
ုံ ငအ
ြ ဖ႕ဲြ ၊အာရဖ
ွ ႕ံြ ၿဖဳိးေရးဘဏ၊္မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

GDP, ၂၀၁၀

26

(၁.၀၆%) သာရိွေသာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံတြင္ျဖစ္ေသာ္လည္း ဂ်ပန္၏ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ စြမ္းအားမွာ
အလြန္ျမင့္မားေနၿပီး ျဖစ္သည္။27

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လုပ္သားအင္အားျမင့္တက္မႈသည္ GDPဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြက္ ဆက္လက္

အေထာက္အကူျပဳေနသည္ကို ေတြ႕ျမင္ရေသာ္လည္း ၂၀၃၀-ျပည့္ကာလတြင္ အရိွန္ႏႈန္း
က်ဆင္းသြားဖြယ္

ရိွေပသည္။

၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား

အလုပ္လုပ္

ကိုင္ႏိုင္ေသာ အသက္အရြယ္ရိွ လူဦးေရတိုးပြားလာမႈေၾကာင့္သာ အလုပ္အကိုင္ ႏႈန္းသည္
တစ္ႏွစ္လွ်င္ (၃.၂%) တိုးတက္ခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ ထိုသို႔ အလုပ္လုပ္ကိုင္ႏိုင္သူဦးေရသည္
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ၾကားတြင္ အားနည္းလာဖြယ္ရိွၿပီး ပ်မ္းမွ်အားျဖင့္ (၁.၀%)
ခန္႔သာရိွမည္ဟု ခန္႔မွန္းရသည္။ 28 ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို
သႏၷိ႒ာန္ခိုင္မာစြာ ျမႇင့္တင္ေပးရန္ အေရးႀကီးလာေပသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား အားနည္းျခင္းသည္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား
နည္းပါးေသာက႑မ်ား၏ ထုတ္ကုန္မ်ားအေပၚ အေလးထားေနျခင္းႏွင့္
က႑မ်ားအတြင္း ကုန္ထုတ္စြမ္းအား က်ဆင္းလာျခင္း တို႔ေၾကာင့္ျဖစ္သည္။

ၿခံဳ၍ၾကည့္လွ်င္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္

ထိုင္း၊

အင္ဒိုနီးရွား၊

ဗီယက္နမ္၊ တ႐ုတ္ႏွင့္ အိႏၵိယတို႔၏ ပ်မ္းမွ်ထက္ပင္ နည္းေနေသးသည္။ ထိုသို႔ နည္းရ
ျခင္းတြင္ အေၾကာင္းရင္းႏွစ္ရပ္ရိွသည္။ ပထမအေၾကာင္းရင္းမွာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား နိမ့္က်
ေသာစိုက္ပ်ိဳးေရးက႑မွ

စက္မႈကုန္ပစၥည္းထုတ္လုပ္မႈႏွင့္

၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားသို႔

ထင္ရွားစြာ ေျပာင္းလဲမႈမျပဳျခင္းျဖစ္သည္။ ဒုတိယအေၾကာင္းရင္းမွာ အျခားအာရွႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္
ႏိႈင္းယွဥ္ပါက စီးပြားေရးတြင္ ပုဂၢလိကက႑မ်ားအတြင္းရိွ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို တိုးတက္
ေအာင္ေဆာင္ရြက္မႈ မရိွျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။

ျမန္မာ့စီးပြားေရးသည္ စိုက္ပ်ိဳးေရးတြင္ ႀကီးစြာမီွခိုအားထားေနဆဲ
ျဖစ္သည္။

ျမန္မာ့စီးပြားေရးသည္ လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းမွသည္ စီးပြားေရးခိုင္မာေစေသာ

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားသို႔ ေျပာင္းလဲျခင္းမျပဳေသးေပ။ ထို႔ျပင္ လယ္ယာ
စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းေပၚတြင္သာ အထူးမီွခို အားထားေနဆဲ ျဖစ္သည္။ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ စိုက္ပ်ိဳးေရးသည္ GDP ၏ (၄၄%)ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ ျမႇင့္တင္ေပးခဲ့သည္။
အျခားအာရွႏိုင္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရးဖြဲ႕စည္းပံုသည္ ဆန္႔က်င္ဘက္လားရာသို႔ ေျပာင္းလဲကာ
GDP သို႔ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ ျဖည့္ဆည္းမႈသည္ ထိုင္းႏိုင္ငံ၊ ဖိလစ္ပို္င္၊ အင္ဒိုနီးရွားႏွင့္
မေလးရွားတို႔တြင္ (၁၅%)ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ သို႔မဟုတ္ (၁၅%)ရာခိုင္ႏႈန္း ေအာက္က်ဆင္းခဲ့ၿပီး
ထိုႏိုင္ငံမ်ား၏ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား၏ GDP သို႔ ျဖည့္ဆည္းေပးမႈက
တိုးတက္လာခဲ့သည္။
27

ႏိုင္ငံတစ္ခု၏

GDPကို

စီးပြားေရးတန္ဖိုးျဖစ္ေသာ

(ျပကြက္

-

၆။)

အလုပ္လုပ္ေသာလူဦးေရအား
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားျဖင့္ေျမႇာက္၍

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

အလုပ္အကိုင္မ်ားကို

ပ်မ္းမွ်အလုပ္လုပ္သူတစ္ဦး၏
တြက္ခ်က္ႏိုင္သည္။

တစ္ႏွစ္တာလုပ္ငန္း၏
ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားကို

လုပ္အားထည့္၀င္မႈအေပၚ စီးပြားေရးထြက္ကုန္၏အခ်ိဳး သို႔မဟုတ္ စြမ္းရည္ျပည့္လုပ္အားကို ထိေရာက္စြာ အသံုးျပဳမႈ ဟူ၍
အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုသည္။ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအား ႏိႈင္းယွဥ္ခ်က္အားလံုးအတြက္ အေမရိကန္ေဒၚလာကို အသံုးျပဳတြက္ခ်က္
သည္။

အလားတူစြာပင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏တစ္ဦးခ်င္းစီ

GDP

သည္

အလုပ္အကိုင္တြင္

ႏိုင္ငံ၏လူဦးေရပါ၀င္မႈကို

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားျဖင့္ ေျမႇာက္ျခင္းျဖင့္ ယုတ္ေလ်ာ့သြားေစႏုိင္မည္။ ကမာၻ႔စီးပြားေရးသမိုင္းတြင္ေသာ စာရင္းအင္းမ်ား၊
28

၁-၂၀၀၈ AD ၊ Angus Maddison ၊ ၂၀၀၄-ခုႏွစ္။
ဤကိန္းဂဏန္းမ်ားကို အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု သန္းေခါင္စာရင္းဗ်ဴ႐ို၊ ကုလသမဂၢလူဦးေရဌာန၊ ျပင္ဆင္တည္းျဖတ္ခ်က္
- ၂ မွ အလုပ္လုပ္ေသာ အသက္အရြယ္ရိွ လူဦးေရအတြက္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းမ်ားကို အသံုးျပဳတြက္ခ်က္သည္။ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္
အလုပ္အကိုင္ႏွင့္ လုပ္သားအင္အား ပါ၀င္မႈႏႈန္းကိုလည္း တသမတ္တည္း ခန္႔မွန္းထားသည္။

27

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရးက

လႊမ္းမိုးထားၿပီး

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္

(၅၂%) ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔မွာ ထိုက႑မွ ျဖစ္သည္။ (ျပကြက္ - ၇)

အလုပ္အကိုင္အားလံုး၏
29

ဆန္႔က်င္ဘက္အားျဖင့္

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑မွပါ၀င္သည့္ ထိုင္းႏိုင္ငံ၏ အလုပ္အကိုင္အခ်ိဳးသည္ ၁၉၉၄-ခုႏွစ္၌ (၅၀%)
ရာခိုင္ႏႈန္းသာရိွခဲ့ၿပီး ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ (၃၈%) ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ က်ဆင္းသြားခဲ့သည္။

ျပကြက၆

၀နေ
္ ဆာငမ
္ ႈ

ျမန္မာ့စီးပြားေရးတြင္စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းကဆက္လက္လႊမ္းမိုးထားေသာ္လည္းအျခား

စကမ
္ ႈ

ႏိုင္ငံမ်ားသည္စက္မႈလုပ္ငန္းႏွင့္၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားဆီသို႔ေျပာင္းလဲလ်က္ရိွသည္

စက
ုိ ပ
္ ်ဳိးေရး

GDP တြင္ပါ၀င္ေသာက႑

%

ျမန္မာ
18

31

38

52
38

မေလးရွား

ဖိလစ္ပိုင္

44

42

45

23

49

39

43

55

59

32
15
၁၉၆၅ ၂၀၁၀

41
29

12
၁၉၆၅ ၂၀၁၀

21

31

27
45

56

၁၉၆၅ ၂၀၁၀

ေတာင္ကိုရီးယား

35
47

44

တ႐ုတ္
27

43

13

13

35

ထိုင္း

အင္ဒိုနီးရွား

၁၉၆၅ ၂၀၁၀

39

38

27
10

47

33

12
၁၉၆၅ ၂၀၁၀

39

10
၁၉၆၅ ၂၀၁၀

3
၁၉၆၅ ၂၀၁၀

မတ
ွ ခ
္ ်က။္အေရအတက
ြ မ
္ ်ားကျုိပညစ
္ စ
ုံ ာြေဖာျ္ပထားသျဖငအ
့္ က်ဥး္ခ်ဳပ၍
္ မရႏင
ုိ ပ
္ ါ။
သတငး္အရငး္ျမစ။္ကမာဖ႕
႔ၻ ံြ ၿဖဳိးမၫ
ႈ န
ႊ း္ကန
ိ း္မ်ား၊၂၀၁၀ျမနမ
္ ာႏင
ုိ င
္ ၊ံကမာဘ
႔ၻ ဏ။္ျမနမ
္ ာႏင
ုိ င
္ ဗ
ံ ဟစ
ုိ ာရငး္အငး္အဖ႕။
ဲြ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ျပကြက္7
စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑မွေျပာင္းလဲလုပ္ကိုင္ျခင္းသည္ကုန္ထုတ္စြမ္းအားပိုမိုျမင့္မားေအာင္စြမ္းေဆာင္ႏိုင္သည္။
ကုန္ထုတ္လုပ္အားႏွင့္အလုပ္အကိုင္ပါ၀င္မႈတို႔အရျမန္မာ့စီးပြားေရး၏က႑မ်ားအလုပ္အကိုင္ပါ၀င္မႈ

စက
ုိ ပ
္ ်ဳိးေရး
စကမ
္ လ
ႈ ပ
ု င
္ နး္
၀နေ
္ ဆာငမ
္ ႈ
လပ
ု င
္ နး္

၂၀၁၀ (အမွန္)၊အျပည့္အစံု
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားစု
၂၀၁၀-ေဒၚလာ (အမန
ွ )္
သတဳၳတးူေဖာေ
္ ရး (ေဒၚလာ၁၀,၅၉၀၊၂%)

ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ ႈ (ေဒၚလာ၅,၅၅၀၊၆%)
ပ႔ုိေဆာငေ
္ ရ းႏ င
ွ ဆ
့္ ကသ
္ ယ
ြ ေ
္ ရး (ေဒၚလာ၅,၅၅၀၊၉%)
ျပညသ
္ ႔၀
ူ နေ
္ ဆာငမ
္ ႈ (ေဒၚလာ၃,၆၃၀၊၁%)
ေဆာကလ
္ ပ
ု ေ
္ ရး (ေဒၚလာ၁,၇၂၀၊၄%)
ေငေ
ြ ၾကး၀နေ
္ ဆာငမ
္ ႈ
(ေဒၚလာ၅၉၀၊၀.၂%)

စက
ုိ ပ
္ ်ဳိးေရး၁ (ေဒၚလာ၁,၂၇၀၊၅၂%)

အလုပ္အကိုင္၀န္ေဆာင္မႈ
၁။အမလ
ဲ က
ုိ ျ္ခငး္၊သစေ
္ တာလပ
ု င
္ နး္ႏင
ွ င
့္ ါးဖမး္ျခငး္တ႔အ
ုိ ပါအ၀င္

%

သတငး္အရငး္ျမစ။္စးီပာြးေရးပညာဌာန။ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာေငေ
ြ ၾကးရနပ
္ ေ
ုံ ငအ
ြ ဖ႕ဲြ ၊အာရဖ
ွ ႕ံြ ၿဖဳိးေရးဘဏ။္စစ
ု ေ
ု ပါငး္စးီပာြးေရးေဒတာေဘစ
့ က
္ န
ြ ဖ
္ ရငဘ
့္ တ
ု ။္
UNDP ၊အိ

29

ုံ

ထာငစ
္ လ
ု ေ
ူ နမအ
ႈ ေျခအေနမ်ားေလလ
့ ာမ။ႈ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ျပည့္စံုေသာလူေနမႈ အေျခအေနမ်ား ေလ့လာမႈ၊ (၂၀၀၉-၂၀၁၀)၊ UNDP et al ၊ ၂၀၀၁-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ။

28

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စို္းမိုးလ်က္ရွိေသာ

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ရိွ

အလုပ္သမားကုန္ထုတ္

စြမ္းအားသည္ အလုပ္သမားတစ္ဦးလွ်င္ ေဒၚလာ ၁၃၀၀ ခန္႔သာ ရိွသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးအသြင္သ႑ာန္ကို စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑မွ ထြက္ခြာ၍ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား
ပိုမိုျမင့္မားေသာက႑မ်ားဆီသို႔ ျဖည္းျဖည္းႏွင့္မွန္မွန္ ကူးေျပာင္းႏိုင္လွ်င္ပင္ အလုပ္သမား
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားထူးျခားစြာ တိုးတက္လာေပလိမ့္မည္။

မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္းသည္ (MGI)က စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းမွသည္

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားဆီသို႔ ကူးေျပာင္းျခင္းႏွင့္ ေက်းလက္စီးပြားေရးမွ
ၿမိဳ႕ျပစီးပြားေရးသို႔ လိုက္ေလ်ာညီစြာ ကူးေျပာင္းျခင္းတို႔သည္ ႏိုင္ငံအမ်ားစု၌ အေရးႀကီး
ဆံုးေသာ စီးပြားေရးေမာင္းႏွင္အားတစ္ရပ္ျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႕ရိွခဲ့သည္။30 ကုန္ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္
၀န္ေဆာင္မႈတစ္ခုစီတို႔၏ GDP ျဖည့္ဆည္းမႈကို (၁၅%)ရာခိုင္ႏႈန္းစီ ျမင့္တက္ေစ႐ံုမွ်ျဖင့္
တစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP ကို ႏွစ္ဆျမင့္တက္လာေစေပလိမ့္မည္။31

ဗီယက္နမ္ကို ၾကည့္လွ်င္

လုပ္သားမ်ား၏ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑မွအျခားက႑မ်ားသို႔ေျပာင္းေရႊ႕ျခင္းေၾကာင့္ ၂၀၀၅-ခုႏွစ္ႏွင့္
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ဗီယက္နမ္၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈတြင္ သံုးပံုတစ္ပံုခန္႔ အက်ဳိးျပဳပါ၀င္ခဲ့သည္။
၂၀၀၀-ျပည့္ႏွစ္မွ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ လယ္ယာက႑တြင္ အလုပ္လုပ္ေသာ ဗီယက္နမ္
အလုပ္သမားမ်ား၏

ႏႈန္းသည္

၀န္ေဆာင္မႈက႑တို႔တြင္

(၁၃%)ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ

အလုပ္သမားမ်ားပါ၀င္မႈသည္

က်ဆင္းခဲ့ရၿပီး

စက္မႈက႑ႏွင့္

(၉.၆%)ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္

(၃.၄%)

ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ အသီးသီး ျမင့္တက္လာခဲ့သည္။ အလားတူကာလတြင္ပင္ ဗီယက္နမ္၏
တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP (PPP) သည္ ၂-ဆေက်ာ္ တိုးတက္ခဲ့သည္။ မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္
ဗီယက္နမ္၏

စက္မႈက႑ရိွ

ပ်မ္းမွ်အလုပ္သမားကုန္ထုတ္

စြမ္းအားသည္

စိုက္ပ်ိဳးေရး

က႑ထက္ ၆-ဆနီးပါး ျမင့္မားလ်က္ရိွသည္။ ၀န္ေဆာင္မႈက႑၏ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားမွာ
၄-ဆ

ျမင့္မားသည္။

ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

ျမင့္တက္လာသည္ႏွင့္အမွ်
၁၉၉၅-ခုႏွစ္တြင္

ဗီယက္နမ္၏

(၄၀%)ရာခိုင္ႏႈန္း

GDP

ရိွရာမွ

သာရိွကာ ထက္၀က္ က်ဆင္းသြားခဲ့သည္။

ျမင့္မားေသာ

32

တြင္

က႑မ်ား၏

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏

၂၀၁၀-ျပည့္နွစ္တြင္

(၂၀%)

ပါ၀င္မႈအခ်ိဳး
ပါ၀င္မႈသည္
ရာခိုင္ႏႈန္း

အလားတူႏွစ္မ်ားအတြင္း ဗီယက္နမ္၏ GDP

အမွန္မွာ တစ္ႏွစ္လွ်င္ (၇%)ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္ကာ ေဒၚလာ ၃၈-ဘီလီယံမွ ေဒၚလာ
၁၀၆-ဘီလီယံအထိ တိုးတက္ရရိွခဲ့သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ က႑မ်ားတြင္ အျခားေသာ အာရွႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္
သိသာထင္ရွားေသာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ကြာဟမႈမ်ား ရိွသည္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လုပ္သားအင္အားစုမွာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားနိမ့္က်ေသာ က႑မ်ားတြင္

စုစည္းေနရုံမွ်

သာမက

အျခားအာရွႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္

ႏိႈင္းယွဥ္ပါက

အလုပ္သမားကုန္ထုတ္

လုပ္မႈစြမ္းအားသည္လည္း က႑အားလံုးတြင္ နိမ့္က်လ်က္ရွိသည္။33

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အဓိကက႑အားလံုးရိွ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္ ေဒသတြင္းရိွ ယင္းႏွင့္တန္းတူ ႏိုင္ငံမ်ားထက္
ေနာက္က်က်န္ေနရစ္ခဲ့သည္ကို ရသမွ်ေသာ အခ်က္အလက္မ်ားက ေဖာ္ျပေနသည္။ ဥပမာ
ျမန္မာ ႏိုင္ငံ၏ ထုတ္လုပ္ေရးက႑ရိွ အလုပ္သမားကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္ တ႐ုတ္၊ အိႏိၵယ၊
30

ဗီယက္နမ္၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးခိုင္မာမႈ၊ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားမ်ားစိန္ေခၚမႈ၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊

ေဖေဖာ္၀ါရီလ။ ၿမိဳ႕ျပကမာၻၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ားႏွင့္ စားသံုးမႈလူတန္းစား ျမင့္တက္လာျခင္း။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔

31

32
33

အစည္း၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ။
ျခေသၤ့မ်ားလႈပ္ရွားလာၿပီ။ အာဖရိကႏိုင္ငံမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ အလားအလာမ်ား။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊
၂၀၁၀-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ။
ဗီယက္နမ္၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးခိုင္မာမႈ၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီလ။
အေၾကာင္းမူ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ က႑အလိုက္အလုပ္လုပ္ကိုင္ရာတြင္ တရားမ၀င္အလုပ္သမားမ်ား ပါ၀င္ေန၍ ျဖစ္သည္။

အျခားႏိုင္ငံမ်ား၏ ကိန္းဂဏန္းမ်ားႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္ေသာအခါ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏က႑မ်ားရိွ တရားမ၀င္အလုပ္သမားမ်ားႏွင့္

လုပ္အား ထုတ္လုပ္မႈကို (ဥပမာ-စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ေဆာက္လုပ္ေရး) ျပည့္စံုစြာေဖာ္ျပထားျခင္းမရိွပါ။ သို႔ရာတြင္ ေတြ႕ဆံု

ေမးျမန္းမႈမ်ားႏွင့္ ေအာက္ေျခမွအထက္သို႔ ဆန္းစစ္ခ်က္မ်ားအေပၚတြင္ အေျချပဳ၍ စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္

ေဆာက္လုပ္ေရးက႑တို႔တြင္ပင္ လုပ္အား ထုတ္လုပ္မႈ နည္းပါးေနသည္။

29

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အင္ဒိုနီးရွား၊ ထိုင္းႏွင့္ ဗီယက္နမ္ တို႔၏ ခ်ိန္ဆထားေသာ ပ်မ္းမွ်ႏႈန္းထက္ (၅၀) မွ (၇၀)
ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ နိမ့္က်ေနသည္။34 အလုပ္သမား ကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္ စိုက္ပ်ဳိးေရး႑တြင္
အနည္းငယ္တိုးျမွင့္လာမႈေၾကာင့္ ယင္းက႑ရိွ မ်ားျပားလွေသာ လုပ္သားအေရအတြက္အရ
ႀကီးစြာေသာ စီးပြားေရး သက္ေရာက္မႈရိွလာေပလိမ့္မည္။ ဤအခ်က္က ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္
ေက်းလက္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး၏ အေရးႀကီးမႈကို ေဖာ္ျပေနေပသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အဓိကစီးပြားေရး
က႑မ်ားႏွင့္

အျခားအာရွႏိုင္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရးက႑မ်ားအၾကား အလုပ္သမားကုန္ထုတ္

စြမ္းအားကြာဟခ်က္ကို

ပိတ္ပင္ျခင္းသည္

က႑မ်ားတေလွ်ာက္

စီးပြားေရးယွဥ္ၿပိဳင္မႈကို

အဆမတန္ တိုးတက္ေစေပလိမ့္မည္။

ကမာၻ႔စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစားအဖြဲ႕၀င္ဦးေရ (၃၅%)ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္
ႏိႈင္းယွဥ္လွ်င္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစားအဖြဲ႕၀င္ဦးေရ
(၄%)ရာခိုင္ႏႈန္းသာ ရိွသည္။

မၾကာေသးမီ

ဆယ္စုႏွစ္မ်ားအတြင္း

ျဖစ္ထြန္းလာေသာ

ေစ်းကြက္မ်ား၌

စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစား ျမင့္တက္လာျခင္းက အေရးပါေသာ အသြင္သဏၭာန္ေျပာင္းလဲမႈႏွင့္
စီးပြားေရးတိုးတက္မႈအတြက္
လူတန္းစားတြင္

အရင္းအျမစ္

တစ္ရပ္ပင္

စားေရးႏွင့္ေနေရးအတြက္

ျဖစ္သည္။

လိုအပ္ေသာ

စားသံုးႏိုင္ေသာ

ပစၥည္းမ်ားကိုသာမက

စိတ္တိုင္းက်ကုန္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈမ်ားအတြက္ပါ သံုးစြဲကုန္က်ခံႏိုင္ေသာ PPP ကို
အေျခခံတြက္ခ်က္သည့္ တစ္ေန႔လွ်င္ ၀င္ေငြ ၁၀-ေဒၚလာထက္ပို၍ ရရိွသူမ်ားပါ၀င္သည္။
သိပ္မၾကာေသးေသာ ၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ကမာၻ႔လူဦးေရ စုစုေပါင္း အၾကမ္းဖ်င္း ၅-ဘီလီယံခန္႔
အနက္

၁-ဘီလီယံခန္႔သည္

အမ်ားစုမွာ

စားသံုးႏိုင္ေသာ

ေျမာက္အေမရိက၊

သို႔ရာတြင္

လြန္ခဲ့ေသာႏွစ္

စားသံုးသူ

လူတန္းစားအား

ဥေရာပအေနာက္ပိုင္းႏွင့္

(၂၀)ေက်ာ္က
၂-ဆ

လူတန္းစား၀င္မ်ားျဖစ္ၿပီး

ယင္းတို႔အနက္

ဂ်ပန္တို႔မွ

ျဖစ္ၾကသည္။

တစ္လိမ့္လိမ့္ျမင့္တက္လာေသာ

ျမင့္တက္လာေစကာ

၂.၄-ဘီလီယံအထိ

၀င္ေငြသည္
ရိွလာခဲ့ၿပီး

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၌ ကမာၻ႔လူဦးေရ၏ (၃၅%) ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ ရိွလာခဲ့သည္။ ထုိႏွစ္တြင္ အဆိုပါ
စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစားဦးေရ ၁-ဘီလီယံသည္ အာရွတြင္ ေနထိုင္ၾကသည္။35 အဆိုပါ
စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစားဦးေရသည္ ၂၀၂၅-ခုႏွစ္တြင္
ႀကိဳတင္ခန္႔မွန္းထားေသာ

ကမာၻ႔လူဦးေရ

၇.၉-ဘီလီယံ၏

၄.၂-ဘီလီယံေက်ာ္ သို႔မဟုတ္
ထက္၀က္ေက်ာ္ရိွလာမည္ဟု

MGI သုေတသနက အဆိုျပဳထားသည္။ ထိုသို႔ေသာ စားသံုးသူမ်ားတြင္ ၂.၅-ဘီလီယံသည္
အာရွတြင္ ေနထိုင္ၾကမည္ဟု ေမွ်ာ္မွန္းထားသည္။36

ကမာၻႏွင့္အ၀ွမ္းႏွင့္

ထြန္းသစ္စစီးပြားေရးမ်ား၌

ျမင့္တက္လာျခင္းသည္

စားသံုးမႈႏွင့္

ေမာင္းႏွင္အားတစ္ရပ္

ျဖစ္ေပသည္။

စားသံုးႏိုင္ေသာ

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြက္
သို႔ရာတြင္

အဆိုပါ

လူတန္းစား

အေရးႀကီးေသာ
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၏

အသီးအပြင့္ကို ျမန္မာႏိုင္ငံက ခံစားရျခင္းမရိွေသးေပ။ ႏွစ္တစ္ရာခန္႔ စီးပြားေရးဖြဲ႕စည္းပံု
ရပ္တန္႔ေနျခင္းေၾကာင့္

လက္ရိွအေျခအေန၌

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

စားသံုးႏိုင္ေသာ

လူတန္းစားဦးေရသည္ အလြန္နည္းေနၿပီး ၂.၅-သန္းခန္႔မွ်သာ ရိွကာ တစ္ႏိုင္ငံလံုးလူဦးေရ၏

34

ျမန္မာႏိုင္ငံ ဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕၊ HS Global Insight ႏွင့္ ILO မွ ကိန္းဂဏန္းမ်ားကို အသံုးျပဳပါသည္။

35

မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊ ၿမိဳ႕ျပျမင္ကြင္း ၂.၀ ေဒတာေဘ့စ္။

36

၎ - ၊ ၿမိဳ႕ျပကမာၻ၊ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားႏွင့္ အသံုးခ်ႏိုင္မႈ လူတန္းစားျမင့္မားလာမႈ၊ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊

၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ။

30

(၄%)ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔မွ်သာရွိသည္။37

၂၀၀၆-ခုႏွစ္တြင္

ျမန္မာ့အိမ္ေထာင္စုမ်ားသည္

စားနပ္ရိကၡာႏွင့္ အေဖ်ာ္ယမကာ အေျခခံလိုအပ္မႈမ်ားတြင္ ၎တို႔ ၀င္ေငြမွ အျမင့္ဆံုးအျဖစ္
(၇၁%)ရာခိုင္ႏႈန္း

သံုးစြဲခဲ့ၾကသည္။38

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက

စီးပြားေရးေစ်းကြက္မဖြင့္မီ

၁၉၈၅-ခုႏွစ္တြင္ ကမာၻ႔စားနပ္ရိကၡာႏွင့္ အေဖ်ာ္ယမကာအတြက္ တ႐ုတ္အိမ္ေထာင္စုမ်ား၏
သံုးစြဲမႈသည္

(၆၂%)ရာခိုင္ႏႈန္းရိွခဲ့ၿပီး

ယေန႔ကာလတြင္မူ

ေလ်ာ့က်သြားခဲ့သည္။

ဗီယက္နမ္တြင္လည္း

အိမ္ေထာင္စုမ်ား၏

သံုးစြဲမႈသည္

စားနပ္ရိကၡာႏွင့္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

(၂၇%)ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ
အေဖ်ာ္

ယမကာအတြက္

(၄၄%)ရာခိုင္ႏႈန္းသာရိွခဲ့ၿပီး

အင္ဒိုနီးရွားတြင္ ၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ (၆၃%)ရာခိုင္ႏႈန္းရိွရာမွ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ (၄၈%)
အထိ ေလ်ာ့ခ်ခဲ့သည္။39

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ပင္ကိုယ္ ့စြမ္းအားမ်ား၊ ႏွစ္လိုဖြယ္ျပင္ပပတ္၀န္းက်င္ႏွင့္
ေျမလြတ္ေျမ႐ိုင္း အားသာခ်က္မ်ား ရိွသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈသည္

အာ႐ုဏ္ဦးအဆင့္တြင္ပင္ရိွေနၿပီး

ေရွ႕တြင္ စိန္ေခၚမႈမ်ားစြာ ႀကိဳလင့္ေနသည့္တိုင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအရိွန္ ျမႇင့္ႏိုင္မည့္ မျငင္းႏိုင္ေသာ
အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္ ရိွေနသည္။ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ရပ္တန္႔ၿပီး ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ နိမ့္က်သည့္တိုင္
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ပင္ကိုယ္အရည္အေသြးျပည့္ စြမ္းအားမ်ား အေျမာက္အမ်ားရိွေန သည္။ ထို႔ျပင္
ျပင္ပပတ္၀န္းက်င္ကလည္း ႏွစ္လိုဖြယ္ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံက အဖြဲ႕၀င္အျဖစ္ ပါ၀င္ေသာ
ASEAN

သည္

ႏိုင္ငံတကာ

ေပါင္းစည္းမႈ၏

ရွင္သန္လႈပ္ရွားေစေသာအဆင့္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားၾကားတြင္

မႈတစ္ရပ္လည္း

ရိွေနသည့္ျပင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ

အား

လက္ရိွအေျခအေနတြင္

သို႔ေရာက္ရွိေနသည္။

အျပင္းအထန္စိတ္၀င္စား

ျမန္မာႏိုင္ငံအား

အျပည့္အ၀

ေထာက္ခံမႈေပးေနေသာ ႏိုင္ငံတကာဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဘက္မ်ားလည္း
ရိွေနျပန္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ စက္႐ံုအလုပ္႐ံု မ်ား ေဆာက္လုပ္ႏိုင္သည့္ ေျမလြတ္ေျမ႐ိုင္းမ်ား
ေပါမ်ားေသာ အားသာခ်က္ရိွသည္။ စီးပြားေရးသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ရန္ ႀကိဳးပမ္းမႈမ်ား၏
ကနဦးအဆင့္တြင္ပင္ ရိွေနေသးေသာေၾကာင့္ စီးပြားေရးေျပာင္းလဲမႈျဖစ္စဥ္၏ ၾကားခံအဆင့္
အခ်ိဳ႕သို႔

ခုန္ေက်ာ္ေရာက္ရိွႏိုင္ေသာ

ျမင့္မားၿပီး

ျပည့္စံုလံုေလာက္ေသာ

ေဆာင္ႏိုင္မည့္အခါေကာင္းလည္း

အခြင့္အလမ္းရိွေနသည့္ျပင္

ထုတ္လုပ္အား

အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ားကိုလည္း
ရိွေနေပသည္။

ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္တြင္

ပိုမို

ဦးတည္ေဖာ္
ျမန္မာႏိုင္ငံက

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးလမ္းခရီးကို ေလွ်ာက္လွမ္းေနသည္ျဖစ္ရာ ေ၀းလံေခါင္ပါးဆံုးရပ္ရြာမ်ားမွ
အဆင္းရဲဆံုး မိသားစုမ်ားပင္ ပါ၀င္ႏိုင္ေစေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအရိွန္ျမႇင့္တင္ႏိုင္မည့္ အခြင့္ေကာင္း
ျဖစ္ေနသည္မွာ သံသယျဖစ္ဖြယ္မရိွေပ။

37

၀င္ေငြျဖန္႔ေ၀မႈရာႏႈန္းကို မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊ ၿမိဳ႕ျပျမင္ကြင္း ၂.၀ ေဒတာေဘ့စ္မွ အခ်က္အလက္မ်ား

ကို အသံုးျပဳၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕၏ ႏွစ္ပတ္လည္ စာရင္းအင္းစာအုပ္ ၂၀၁၀-၂၀၁၁မွ လူဦးေရစုစုေပါင္းကို

အထက္ပါ ရာႏႈန္းျဖင့္ တြက္ခ်က္သည္။ “စားသံုးႏိုင္ ေသာ လူတန္းစား” ကို တစ္ဦးလွ်င္ တစ္ႏွစ္၀င္ေငြ ေဒၚလာ ၃,၆၀၀

အထက္ (တစ္ေန႔ ၁၀- ေဒၚလာ) ၂၀၀၅ PPP ရရိွမႈျဖင့္ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုပါသည္။

38

ႏွစ္ပတ္လည္စာရင္းအင္းစာအုပ္၊ ၂၀၀၉-ခုႏွစ္။ ဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ။

39

E/U

31

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ပင္ကိုယ္အရည္အေသြးျပည့္ စြမ္းအားမ်ားရိွသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္တြင္းျဖစ္ စြမ္းအားမ်ားတြင္ ယင္း၏တည္ေနရာသည္ အာရွ၏

ဗဟိုခ်က္တြင္ရိွေနျခင္း၊

သဘာ၀အရင္းအျမစ္ပေဒသာပင္ႀကီးမ်ား

ေပါႂကြယ္၀ျခင္းႏွင့္

က်ယ္ျပန္႔စြာ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေနေသာ လုပ္သားအင္အားစုရိွေနျခင္းတို႔ ပါ၀င္သည္။40

အာရွ ဗ ဟိ ု ခ ်က္ ရ ိ ွ မဟာဗ်ဴဟာတည္ ေ နရာ

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ကာလရွည္ၾကာစြာ

ႏိုင္ငံေရး၊

စီးပြားေရးႏွင့္

ျဖတ္ေတာက္ခံခဲ့ရၿပီး

ကုန္သြယ္ေရးဆက္ဆံမႈမ်ားမွ

ေဒသဆိုင္ရာ

ေပါင္းစည္းမႈတြင္

ပါ၀င္ျခင္း

မျပဳႏိုင္သည့္ျပင္ ကမာၻ႔စီးပြားေရး အျမန္ဆံုးဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာ ေဒသ၏ ဗဟိုခ်က္တြင္ ရိွေနသည့္
ယင္း၏ အေနအထားကို အက်ိဳးရိွေအာင္ အသံုးမျပဳႏိုင္ေသးေပ။ ယခုအခါ ျမန္မာ့စီးပြားေရး
ကို

လမ္းဖြင့္လိုက္ၿပီျဖစ္ရာ

၀ယ္လိုအားခိုင္မာၿပီး

အထူးသျဖင့္

လ်င္ျမန္စြာ

စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေနေသာ

စားနပ္ရိကၡာထုတ္ကုန္မ်ားကို

ယင္း၏ေဒသဆိုင္ရာ

အိမ္နီးခ်င္း

ႏိုင္ငံမ်ားစြာသို႔ အဓိကတင္ပို႔ႏိုင္မည့္ အလားအလာ ရိွေနေပသည္။ ထိုသို႔ တင္ပို႔ႏိုင္မည့္
အလားအလာရိွေသာ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ကမာၻ႔လူဦးေရ၏ (၄၀%)ရာခိုင္ႏႈန္းရိွၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္
ထိစပ္ေနေသာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ တ႐ုတ္၊ အိႏိၵယ၊ လာအိုႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတို႔ ပါ၀င္ပါသည္။41
ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ တစ္ႏိုင္ငံတည္းတြင္ပင္ လူဦးေရသန္း (၁၅၀) ရိွၿပီး ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္ လာအို
ႏွစ္ႏိုင္ငံေပါင္း လူဦးေရ ၇၅-သန္း ေက်ာ္ရိွ သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အေရွ႕ေျမာက္ဘက္ရိွ
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ယူနန္ျပည္နယ္တြင္ပင္ လူဦးေရ ၄၆-သန္းေက်ာ္ ရိွသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္
ထိစပ္ေနေသာ အိႏိၵယျပည္နယ္မ်ားအျပင္ အန္ဒမန္ပင္လယ္တစ္ေလွ်ာက္ရိွ ျပည္နယ္မ်ား
တြင္

လူဦးေရသန္း

(၂၄၀)ေက်ာ္

ဘီလီယံ၀က္ခန္႔ရိွေသာ

ရိွသည္။

ေစ်းကြက္ႏွင့္

ၿခံဳ၍ဆိုပါက

နီးကပ္လ်က္ရိွၿပီး

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

၂၀၂၅ခုႏွစ္တြင္

လူဦးေရ

စားသုံးႏိုင္သူ

၂.၅-ဘီလီယံခန္႔ရိွေသာ ေစ်းကြက္မွ ေလယာဥ္ျဖင့္ ၅-နာရီခရီးအတြင္းတြင္ တည္ရိွပါသည္။42

ဤပို႔ကုန္အလားအလာအျပင္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အာရွလမ္းဆံုမ်ားတြင္

ကုန္သြယ္ေရး အခ်က္အခ်ာေဒသ တစ္ခုျဖစ္လာႏိုင္သည္ဟု ေလ့လာသူမ်ားက
ထားသည္။

သို႔ရာတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔

ျဖတ္ေက်ာ္သည့္

သံုးသပ္

လမ္းမႀကီးမ်ားသည္

ကုန္သြယ္ေရး ယာယီၾကားစခန္းအျဖစ္ အခိုင္အမာအျဖစ္ ဆြဲေဆာင္ႏိုင္မႈ ရိွ/မရိွ
သံသယျဖစ္ဖြယ္ရိွသည္။
ပင္လယ္ကမ္းေျခေဒသတြင္
သိသာထင္ရွားစြာ

အေၾကာင္းမူ

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏

တည္ရွိေလ့ရိွၿပီး

ေစ်းသက္သာေသာေၾကာင့္

ေဒသ
အေပၚ

၀ယ္လိုအားဗဟိုခ်က္မ်ားသည္

ပင္လယ္ေရေၾကာင္း သယ္ယူပို႔ေဆာင္မႈက
ျဖစ္သည္။

ဥပမာ-ခ်န္ႏိုင္းမွ

ရွန္ဟိုင္းသို႔

ကုန္ခ်ိန္ ၁-တန္ကို သေဘၤာျဖင့္ သယ္ေဆာင္စရိတ္သည္ ထိုကုန္ပစၥည္းအား ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔
သေဘၤာျဖင့္တင္ပို႔ကာ ထိုမွတစ္ဆင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံကုိ ျဖတ္ေက်ာ္၍ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံအေရွ႕ပိုင္း
ပင္လယ္ကမ္း႐ိုးတန္းသို႔ ထရပ္ကားမ်ားျဖင့္ သယ္ေဆာင္ေသာ ကုန္က်စရိတ္ထက္ ၁၀-ဆ
သက္သာသည္။43
40
41
42

43

E/U ၊ ျမန္မာ့အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလ၊ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ။
ကုလသမဂၢ၊ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးရာဌာန၊ လူဦးေရဌာနခြဲ။
၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ အိႏိၵယသန္းေခါင္စာရင္းမွ အိႏိၵယျပည္နယ္မ်ား၏ လူဦးေရမွလြဲ၍ ၂၀၁၀-ခုႏွစ္အတြက္ ကိန္းဂဏန္း
အားလံုးသည္ ကုလသမဂၢႏွင့္ တ႐ုတ္အမ်ိဳးသားစာရင္းအင္းဗ်ဴ႐ိုတို႔မွ ျဖစ္ပါသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ရွန္ဟိုင္းသို႔ ထရပ္ကားျဖင့္ သယ္ယူမည့္အစား မီးရထားျဖင့္သယ္ယူျခင္းသည္ သယ္ယူစရိတ္ကို ပင္လယ္

ေရေၾကာင္းမွ သယ္ယူ၍ ၁၀-ဆသက္သာသည့္ ႏႈန္းထက္ ၄-ဆ ပိုမိုသက္သာေစသည္။ ခ်င္းႏိုင္မွ ရွန္ဟိုင္းသို႔

ျမန္မာႏိုင္ငံမွျဖတ္ကာ ပင္လယ္ေရေၾကာင္းႏွင့္ ကုန္းေၾကာင္း သယ္ယူစရိတ္ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္မႈတြင္ ခ်င္းႏိုင္မွ ရန္ကုန္သို႔

သေဘၤာျဖင့္ ကုန္ခ်ိန္ ၁-ကီလို မီတာလွ်င္ ၀.၀၃ ေဒၚလာျဖင့္ ၁-တန္ႏႈန္း၊ ရန္ကုန္မွ ရွန္ဟိုင္းသို႔ မူဆယ္/႐ိုင္လီ ကုန္းလမ္းမွ

ထရပ္ကားျဖင့္ ၀.၀၅ ေဒၚလာ ႏႈန္းျဖင့္ မီးရထားျဖင့္ ၀.၀၂ ေဒၚလာႏႈန္းတို႔ ပါ၀င္သည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ စံႏႈန္းျဖင့္ ခရီးတစ္ခုလံုးစရိတ္ကို တြက္ခ်က္သည္။ ဒဂူးရီသေဘၤာတင္ပို႔မႈအႀကံေပးမ်ား၊

တ႐ုတ္မီးရထားႏွင့္ တ႐ုတ္ပစၥည္း၀ယ္ယူစုေဆာင္းေရး ဖက္ဒေရးရွင္းတို႔မွ အခ်က္အလက္မ်ားကို အသံုးျပဳပါသည္။

32

သဘာ၀အရင္ း အျမစ္ ပ ေဒသာပင္ မ ်ား ေပါႂကြ ယ ္ ၀ မႈ

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ႏိုင္ငံပို႔ကုန္၀င္ေငြ၏

သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားစြာ

အေရးႀကီးဆံုး

ရိွသည္။

ရင္းျမစ္ျဖစ္သည္။

သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕သည္

ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ

ခိုင္မာေသာ

ဓါတ္ေငြ႕သိုက္ႀကီးမ်ား၏ ပမာဏသည္ စုစုေပါင္း ၇.၈-ထရီလီယံ ကုဗေပရိွေၾကာင္း BP က
ခန္႔မွန္းထားရာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကမာၻ႔အဆင့္ကို (၄၆)သို႔ ေရာက္ရိွေစခဲ့သည္။ တန္ဖိုးအားျဖင့္
မသိသာလွေသာ္လည္း

ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ရတနာႏွင့္

ေက်ာက္မ်က္ကုန္ၾကမ္းမ်ားလည္း

ထင္ရွားလွသည္။ ျမန္မာ့ ေက်ာက္စိမ္းထုတ္လုပ္မႈသည္ ကမာၻ႔ေက်ာက္စိမ္းထုတ္လုပ္မႈ၏
(၉၀%)ရာခိုင္ႏႈန္းရိွၿပီး

ပတၱျမားႏွင့္

နီလာတို႔ကဲ့သို႔ေသာ

ေက်ာက္မ်က္ရတနာမ်ား

ထုတ္လုပ္မႈတြင္လည္း ကမာၻ႔ထိပ္တန္းႏိုင္ငံမ်ား အဆင့္၌ ရပ္တည္လ်က္ရိွသည္။44

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

စိုက္ပ်ိဳးေျမ

အရင္းအျမစ္မ်ားရိွသည္။

၃၈-ႏိုင္ငံေျမာက္
စိုက္ပ်ိဳးႏိုင္ေသာ
ပ်ိဳးေျမ

စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းအတြက္
ကမာၻ႔စုစုေပါင္း

အက်ယ္ဆံုးျဖစ္ၿပီး
ေျမဧရိယာ

ဧရိယာအတြင္း

စိုက္ပ်ိဳးႏိုင္ေသာ

၁၂.၂၅-သန္းရိွေသာေၾကာင့္

အက်ယ္ျပန္႔ဆံုးႏိုင္ငံျဖစ္သည္။

45

အႀကိဳက္ဆံုးရာသီဥတုႏွင့္

အတိတ္ကာလက

ေျမႏွင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
ထာ၀ရသီးႏွံမ်ား

၂၅-ႏိုင္ငံေျမာက္

ကမာၻ႔စိုက္

ျမန္မာႏိုင္ငံအား

အာရွ၏

စပါးက်ီဟု လူသိမ်ားေသာ္လည္း ယင္း၏ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ ထြက္ကုန္မွာ ရရိွႏိုင္ေသာ
အလားအလာထက္

မ်ားစြာနိမ့္က်ခဲ့သည္။

ထိုက႑

ျပန္လည္ရွင္သန္လာေရး

ႀကိဳးပမ္း

မႈမ်ားကို ကမာၻ႔ရိကၡာ၀ယ္လိုအား ျမင့္တက္မႈအေပၚ အခြင့္ေကာင္းယူေရးအတြက္ အခ်ိန္ယူ
ေဆာင္ရြက္ရေပမည္။ ကမာၻ႔ရိကၡာ၊ အစားအစာႏွင့္ ေလာင္စာ၀ယ္လိုအားသည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္
တြင္ ေနာက္ထပ္ သီးႏွံစိုက္ပ်ိဳးေျမ ဟက္တာ ၁၇၅-သန္းမွ သန္း ၂၂၀ အထိ လိုအပ္မည္ဟု
မၾကာေသးမီက ထုတ္ျပန္ေသာ MGI သုေတသနက ခန္႔မွန္းထားသည္။46

ကမာၻအ၀ွမ္းရိွ

ႏိုင္ငံေပါင္းမ်ားစြာတို႔တြင္

တိုး၍အေရးႀကီးလာေနေသာ

အရင္း

အျမစ္တစ္ရပ္ျဖစ္ေသာ ေရကို ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အလံုအေလာက္ ရရိွသံုးစြဲႏိုင္ေသာ အေျခ
အေနတြင္ရိွသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လူတစ္ဦးခ်င္း၏ ေရသံုးစြဲမႈသည္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ၂၄,၁၆၄
ကုဗမီတာခန္႔ရိွၿပီး တ႐ုတ္ႏွင့္ အိႏိၵယတို႔၏ တစ္ဦးခ်င္းစီ သံုးစြဲမႈထက္ ၁၀-ဆ ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္
ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံတို႔ထက္ ၄-ဆ ႏွင့္ ဗီယက္နမ္၊ အင္ဒိုနီးရွား သို႔မဟုတ္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ တို႔ထက္
၂-ဆခန္႔ ပိုမိုသံုးစြဲသည္။47 ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရအရင္းအျမစ္သည္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ က်ယ္ျပန္႔စြာ
ထုတ္လုပ္သံုးစြဲႏိုင္ေလာက္ေအာင္

မ်ားျပားလွသည့္

အလားအလာရိွသည္။

ေရအားသည္

လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား ထုတ္လုပ္ႏိုင္ေသာ စြမ္းအား၏ ေလးပံုသံုးပံုရိွသည့္တိုင္ အဆိုပါ စြမ္းအား
အရင္းအျမစ္တြင္ လူမႈေရးႏွင့္ ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ စိန္ေခၚမႈမ်ား ရိွေနေပသည္။48

44

ကြ်မ္းက်င္မႈႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းမႈ၊ စတီဖင္၀က္ဘ္ႏွင့္ ေရာဘတ္အီဒဲလ္၊ အာရွပစိဖိတ္သတၳဳလုပ္ငန္း၊ တရား၀င္သံုးသပ္ခ်က္
ျမန္မာ (ဘားမား)၊ DLA ။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ ၃၁ ရက္။

45

စားနပ္ရိကၡာႏွင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရးအဖြံ႕ႀကီး၏ “စိုက္ပ်ိဳးႏိုင္ေသာေျမ” ႏွင့္ “အၿမဲတမ္းသီးႏွံမ်ား”

အမ်ိဳးအစားပမာဏကိုအသံုးျပဳသည္။ အရင္းအျမစ္ ေတာ္လွန္ေရး။ ကမာၻ႔စြမ္းအင္၊ ႐ုပ္၀တၳဳမ်ား၊ စားနပ္ရိကၡာႏွင့္

ေရလိုအပ္ခ်က္မ်ား ေတြ႕ႀကံဳရျခင္း၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻ႔လုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္းႏွင့္ မက္ကင္ဆီ တည္ၿငိမ္မႈႏွင့္ အရင္းအျမစ္

46

ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားသင္တန္း၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ ႏို၀င္ဘာလ။
-

47
48

၎-။
AQUASTAT ေဒတာေဘ့စ္၊ FAO ၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္။

- ၎ - ။ ျမန္မာ့အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလ၊ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ။

33

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အလု ပ ္ လ ု ပ ္ ေ သာ အသက္ အ ရြ ယ ္ ရ ိ ွ သ ူ မ်ားျပားေသာ လူ ဥ ီ း ေရႏွ င ္ ့
ထူ း ျခားမ်ားျပားသည္ ့ အတန္ အ သင္ ့ က ြ ် မ္ း က်င္ ေ သာ
ေနရပ္ ေ ျပာင္ း ေရႊ ႕ လု ပ ္ သ ားဦ း ေရ

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ေရရွည္အားျဖင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈလမ္းေၾကာင္းကို ဆက္လက္ခ်ီတက္ရန္

အျပဳသေဘာရွိသည့္ လူဦးေရေျပာင္းေရႊ႕မႈ စာရင္းေပၚတြင္ အားထားရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေသာ္လည္း
အလုပ္လုပ္ေသာ အသက္အရြယ္ရိွ လူဦးေရလမ္းေၾကာင္းသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို အျပဳသေဘာ
ျဖည့္ဆည္းသူမ်ားအျဖစ္
အားသာခ်က္ရိွသည္။
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

49

အနည္းဆံုး

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ

ဆက္လက္

တည္ရိွေနမည့္

ယင္းသည္ သက္ႀကီးရြယ္အိုဦးေရ ျမင့္တက္ လာမႈေၾကာင့္ GDP

ဟန္႔တားေနသည့္

ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္

ဆန္႔က်င္ဘက္ျဖစ္ေနသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

အလုပ္လုပ္ေသာ အသက္အရြယ္ရိွ လူဦးေရ အေရအတြက္ကို ၄၆-သန္း သို႔မဟုတ္ စုစုေပါင္း
လူဦးေရ၏ (၇၆%)ရာခိုင္ႏႈန္းရိွမည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။50 ထိုႏႈန္းသည္ ASEAN တြင္ ရာခိုင္ႏႈန္း
အျမင့္ဆံုးျဖစ္သည္။51 ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားအရ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အလုပ္လုပ္ေသာ အသက္အရြယ္ရိွ
လူဦးေရသည္ ႏွစ္စဥ္ပ်မ္းမွ် (၁%)ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္ေနၿပီး ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၅၇-သန္း
အထိ ေရာက္ရိွမည္ဟု သိရိွရသည္။52

ကမာၻအ၀ွမ္းပ်ံ႕ႏွံ႔ေရာက္ရိွေနေသာ

ကြ်မ္းက်င္သူအေျမာက္အျမားႏွင့္

လက္တေလာ

အားျဖင့္ ႏိုင္ငံရပ္ျခားတြင္ အလုပ္လုပ္ေနၾကေသာမ်ားျပားလွသည့္ လုပ္သားမ်ားကိုႏိုင္ငံသို႔ျပန္
လာေစရန္ ဆြဲေဆာင္ျခင္းျဖင့္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ အက်ိဳးေက်ဇူးမ်ား ထပ္မံျဖစ္ထြန္းမည့္
အလားအလာရိွႏိုင္သည္။

ထိုအင္အားသည္

၃-သန္းႏွင့္

၅-သန္းၾကား

သို႔မဟုတ္

လက္ရိွ

ျမန္မာ့လုပ္သားဦးေရ၏ (၁၀%)ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ရိွသည္။ ထိုလုပ္သားအမ်ားစုသည္ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္
အလုပ္လုပ္ေနၾကသည္ဟု
လုပ္သား

ယူဆရေသာ္လည္း

၅၃၇,၀၀၀ခန္႔ကိုသာ
53

သတင္းေပးခဲ့သည္။

ထိုင္းအာဏာပိုင္မ်ားကမူ

ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ားအျဖစ္

ျမန္မာႏိုင္ငံမွ

အတည္ျပဳၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ႏိုင္ငံေရႊ႕ေျပာင္း လုပ္သားမ်ားအား လုပ္သားအင္အား

အမ်ားအျပား လိုအပ္ေသာကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း၊ ပင္လယ္စာ ထုတ္လုပ္ေရးလုပ္ငန္း၊ သေဘၤာ
ကုန္တင္ကုန္ခ်လုပ္ငန္း၊ ေဆာက္လုပ္ေရး၊ စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္ ေစ်းဆိုင္မ်ား၊ စားေသာက္ဆိုင္မ်ား၊
ဟိုတယ္မ်ားႏွင့္ အိမ္တြင္း၀န္ေဆာင္မႈကဲ့သို႔ေသာ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားတြင္ အလုပ္ၾကမ္း
ႏွင့္ အတန္အသင့္ ကြ်မ္းက်င္ေသာ အဆင့္မ်ား၌သာ အဓိကခန္႔ထားၾကသည္ဟု ပါးစပ္သတင္း
မ်ားအရ

သိရိွရသည္။54

လုပ္သားမ်ားထက္
ရိွၾကသည္။

အဆိုပါ

သာလြန္ေအာင္

လုပ္သားအမ်ားအျပားတြင္
စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေသာ

စီးပြားေရးအခြင့္အလမ္းမ်ားကို

ပိုမိုရရိွႏိုင္ၿပီး

ျမန္မာ့ျပည္တြင္း

အသံုး၀င္သည့္
ျမန္မာႏိုင္ငံေရး

လူဦးေရရိွ

ကၽြမ္းက်င္မႈမ်ား
တည္ၿငိမ္ေစမည့္

အာမခံခ်က္ရိွလွ်င္ ႏိုင္ငံျခားတြင္ အေျခခ်ေနထိုင္သူႏွင့္ ႏိုင္ငံေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားအမ်ားစုတို႔
သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ျပန္လာရန္သာေရြးခ်ယ္ ၾကေပလိမ့္မည္။ ၎တို႔၏ ကၽြမ္းက်င္မႈမ်ားသည္
ျဖစ္ထြန္းလာေသာက႑မ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေရး တြင္ အဖိုးတန္အရင္းအျမစ္မ်ား ျဖစ္လာေပလိမ့္မည္။

49

50

ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္မႈႏွင့္ အလုပ္အကိုင္ႏႈန္းသည္ ၂၀၁၀-ခုႏွစ္အတိုင္း တည္ရိွေနမည္ဟု ယူဆသည္။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု
သန္းေခါင္စာရင္း ဗ်ဴ႐ို/ ကုလသမဂၢလူဦးေရဌာနခြဲ၊ ျပင္ဆင္တည္းျဖတ္ခ်က္ - ၂ မွ စာရင္းအင္းမ်ားကို အသံုးျပဳသည္။
ျမန္မာ့လူဦးေရ၏ ၇၇%သည္ အလုပ္လုပ္ေသာ အသက္အရြယ္ဟူသည္ကို IEU ႏွင့္ ကမာၻ႔ဘဏ္တို႔က အလုပ္လုပ္ေသာ
အသက္အရြယ္အား ၁၅-ႏွစ္ သို႔မဟုတ္ ၁၅-ႏွစ္ အထက္ဟု ရည္ၫႊန္းသည္။

51

အလုပ္လုပ္ေသာ အသက္အရြယ္လူဦးေရသည္ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ ၅၅-သန္း၊ ေတာင္ကိုရီးယားတြင္ သန္း ၄၀ ႏွင့္

မေလးရွားတြင္ သန္း ၂၀ ျဖစ္သည္။ ကိန္းဂဏန္းအားလံုးကို အာရွႏွင့္ ပစိဖိတ္ေဒသအတြက္ ကုလသမဂၢစီးပြားေရးႏွင့္

52
53

လူမႈေရးေကာ္မရွင္ (UNESLAP) ၏ ၂၀၁၀-အခ်က္ အလက္မ်ားမွ ျဖစ္သည္။
အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု သန္းေခါင္စာရင္းဗ်ဴ႐ို/ ကုလသမဂၢလူဦးေရဌာနခြဲ၊ ျပင္ဆင္တည္းျဖတ္ခ်က္-၂။
ႏိုင္ငံေျပာင္းေရႊ႕မႈႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ။ အသစ္စုေဆာင္းမႈ ခ်န္နယ္မ်ားဆိုင္ရာ စူးစမ္းေလ့လာေရး အစီရင္ခံစာ။ အင္ဒီေဟာလ္။
မဟီေဒါလ္ႏိုင္ငံ ေရႊ႕ေျပာင္းစင္တာ၊ ထိုင္းႏိုင္ငံ။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ။

54

ႏိုင္ငံေျပာင္းေရႊ႕မႈႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ။ အသစ္စုေဆာင္းမႈ ခ်န္နယ္မ်ားဆိုင္ရာ စူးစမ္းေလ့လာေရး အစီရင္ခံစာ။ အင္ဒီေဟာလ္။

မဟီေဒါလ္ႏိုင္ငံ ေရႊ႕ေျပာင္းစင္တာ၊ ထိုင္းႏိုင္ငံ။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ။

34

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္ပဆက္စပ္မႈသည္ ျမင့္မားစြာ
အေျခအေနေကာင္းပါသည္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အင္အားႀကီးမားေသာ

ျပည္ပမွတူရာလမ္းေၾကာင္းကို

အခြင့္

ေကာင္းယူႏိုင္သည္။ ASEAN ေပါင္းစည္းမႈသည္ တက္ႂကြသည့္ အဆင့္သို႔ ၀င္ေရာက္
လ်က္ရိွရာ

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား

အစိုးရမဟုတ္ေသာ
ျပင္းထန္ေသာ

ကုမၸဏီမ်ားအျပင္

အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအၾကား

စိတ္၀င္စားမႈမ်ား

ႏိုင္ငံျခားအစိုးရမ်ားႏွင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ေပၚေပါက္လ်က္ရိွသည္။

ႏိုင္ငံတကာ

အလားအလာမ်ားအေပၚ
ႏိုင္ငံအမ်ားအျပားတို႔သည္

ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ အဆက္အသြယ္ျပတ္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ သံ႐ံုးမ်ား ထူေထာင္
လာၾကသည္။ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လတြင္ ကမာၻ႔စီးပြားေရးဖိုရမ္ကိုလည္းေကာင္း ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊
ဒီဇင္ဘာလတြင္

အေရွ႕ေတာင္အာရွ

အားကစားပြဲေတာ္ကိုလည္းေကာင္း၊

အိမ္ရွင္အျဖစ္

လက္ခံက်င္းပမည့္အျပင္ ၂၀၁၄-ခုႏွစ္တြင္ ASEAN ဥကၠ႒အျဖစ္ တာ၀န္ယူမည္ ျဖစ္ေသာ
ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ႏိုင္ငံတကာတြင္ ထင္ရွားလာေပေတာ့မည္။

ASEAN ၏ ေပါင္းစည္းမႈ ရွင္သန္ႏိုးၾကားေသာအဆင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပြင့္လင္းမႈလမ္းေၾကာင္းသစ္သည္ ၂၀၁၅-ခုႏွစ္ကုန္ပိုင္းတြင္ ASEAN

စီးပြားေရးအသိုက္အ၀န္း

(AEC)၏

အခြင့္ေကာင္းယူႏိုင္မည့္
သတ္မွတ္ခ်က္မတိုင္မီ
ျမႇဳပ္ႏံွမႈမ်ားအေပၚ

လြတ္လပ္ေသာ

အခ်ိန္အခါေကာင္းပင္
ေဒသဆိုင္ရာ

ကုန္သြယ္မႈဇုန္တည္ေထာင္မႈကို
ျဖစ္သည္။

ဆက္သြယ္မႈႏွင့္

စည္းၾကပ္မႈမ်ားအား

၂၀၁၅-ခုႏွစ္ကာလ

၀န္ေဆာင္မႈမ်ားႏွင့္

ေလွ်ာ့ေျဖေပးမႈတိုးတက္ေရး

ရင္းႏီွး

အစီအမံမ်ားသည္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး တည္ေဆာက္မႈ အရိွန္ျမင့္တက္ေရးကို အေထာက္အကူ
ျပဳေပလိမ့္မည္။

အလယ္အလတ္ကာလတြင္

စည္း႐ံုးႏိုင္သည့္ျပင္

အာရွတစ္ေလွ်ာက္

ျမန္မာ့ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ

စုေဆာင္းေငြမ်ားကို

လိုအပ္ခ်က္မ်ားအတြက္

အရင္းအျမစ္အျဖစ္

အေထာက္အကူျပဳႏိုင္ေသာ

အစပ်ိဳးမႈႏွင့္

ေခ်းေငြအမာခံႏွင့္

ASEAN

+

3

ရန္ပံုေငြမ်ား၏

အာရွေငြေၾကးစာခ်ဳပ္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈအေထာက္အကူတို႔ကဲ့သို႔ေသာ

အစပ်ိဳးမႈမ်ားမွတစ္ဆင့္

ေငြေၾကးပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ၊

ဆက္ဆံေရးမ်ားေၾကာင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံအဘို႔

ကုန္သြယ္ေရးႏွင့္

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ

အက်ိဳးေက်းဇူးျဖစ္ထြန္းႏိုင္ေပသည္။

ASEAN

သည္ အသံုး၀င္သည့္ တစ္ခုတည္းေသာ ေဒသဆိုင္ရာ ဖိုရမ္မဟုတ္ေပ။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
မဟာမဲေခါင္ေဒသခဲြအဖြဲ႕၀င္အျဖစ္

ကာလရွည္ၾကာစြာ

ရပ္တည္ေနခဲ့သည္။

အဆိုပါ

ဖိုရမ္သည္ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး စြမ္းအင္၊ ႀကိဳးမဲ့ေၾကးနန္း၊ ဆက္သြယ္ေရး၊ ပတ္၀န္းက်င္ႏွင့္
စိုက္ပ်ိဳးေရးတို႔တြင္ ဦးစားေပးမႈ ျမင့္မားေသာ ေဒသခြဲစီမံကိန္းမ်ားကို အေထာက္အကူျပဳရန္
ရည္ရြယ္ေသာ စီးပြားေရးပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈဖိုရမ္တစ္ခု ျဖစ္သည္။

အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းမႈမ်ားကို

ေစ်းကြက္ေပါင္းစည္းေရးသည္
ကုမၸဏီမ်ားအတြက္

အာမခံခ်က္
ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ

အလြန္ႀကီးမားသည့္

မေပးႏိုင္ပါ။

ASEAN

ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ေသာ

အလားအလာကို

က႑မ်ားႏွင့္

ထိန္းခ်ဳပ္ထားေသာ္လည္း

ထိုေပါင္းစည္းမႈမတိုင္မီ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္မႈျပဳလုပ္ၿပီး ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္လာေစရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ
ဖိအားေပးမႈမ်ားလည္း

ျမင့္တက္လာေပလိမ့္မည္။

တြင္

အျခားႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္အတူ

ပါ၀င္လာခဲ့ေသာ

၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္ကတည္းက
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

AEC

ASEAN

ဖြဲ႕စည္းပံုတြင္

ခ်မွတ္ခဲ့ေသာ ရည္မွန္းခ်က္မ်ားကို ျဖည့္ဆည္းရန္ ပို၍ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီးေသာ ASEAN ၆-ႏိုင္ငံထက္ပို၍
အခ်ိန္ရခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ ရည္မွန္းခ်က္မ်ား အေကာင္အထည္ေဖာ္ျခင္မျပဳမီ လိုအပ္ေသာ
ယွဥ္ၿပိဳင္မႈစံႏႈန္းမ်ားကို ျဖည့္ဆည္းရန္ဆုိသည္မွာ ကာလသတ္မွတ္ခ်က္ တိုးျမႇင့္သည့္တုိင္
စိန္ေခၚမႈမ်ား က်န္ရိွေနဆဲ ျဖစ္သည္္။

35

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ရင္ း ႏီ ွ း ျမႇ ဳ ပ္ ႏ ွ ံ သ ူ မ ်ားထံ မ ွ ခိ ု င ္ မ ာေသာ စိ တ ္ ၀ င္ စ ားမႈ

ႏိုင္ငံစံု ေကာ္ပိုေရးရွင္းႀကီးမ်ားႏွင့္ အာရွစီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား အပါအ၀င္ ႏိုင္ငံတကာ

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားသည္

ဥပေဒျပ႒ာန္းျခင္း၊

ထုတ္ျပန္ျခင္းတို႔ကဲ့သို႔ေသာ

အစိုးရ၏

အခြန္ႏွင့္

အေရးယူ

ဘ႑ာေရး

စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ား

ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားအေပၚ

အနီးကပ္

ေလ့လာေစာင့္ၾကည့္လ်က္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ အေလးအနက္ စိတ္၀င္စားမႈရိွေၾကာင္း ျပသ
လာၾကသည္။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ား ေလွ်ာ့ခ်ေပးမႈ တိုးတက္လာ

ျခင္းႏွင့္ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ တြင္ ဥေရာပသမဂၢ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ားအေပၚ တစ္ႏွစ္ဆိုင္းငံ့
ေပးျခင္းတို႔ေၾကာင့္
လာေစခဲ့သည္။

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား၏

၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊

ျမန္မာႏိုင္ငံ

ဧၿပီလတြင္

အေပၚ

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ယုံၾကည္မႈကို

ျမင့္တက္

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္း

စဥ္ကို ရည္ၫႊန္းကာ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ားကို ဆက္လက္ေလွ်ာ့ခ်ေပးခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္
ႀကီးမားေသာ မေသခ်ာမႈ မ်ား က်န္ရိွေနဆဲျဖစ္သည္။ (အကြက္ - ၃၊ “အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ား”
ကို ၾကည့္ပါ။)

အကြက္ - ၃ ။ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ား

အေမရိကန္ ဦးေဆာင္ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားစြာတို႔သည္ ဒီမိုကေရစီ လိုလားသူမ်ား၏

ဆန္႔က်င္ကန္႔ကြက္မႈမ်ားကို
တံု႔ျပန္ေသာအားျဖင့္

ၿဖိဳခြဲၿပီး

စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး

၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္မွ

ျပန္လည္ထူေထာင္ျခင္းကို

အစျပဳကာ

ျမန္မာႏိုင္ငံ

အေပၚ

အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈေပါင္းစံုကို အဆင့္အမ်ိဳးမ်ိဳးတြင္ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀-ေက်ာ္ ခ်မွတ္ခဲ့သည္။၁
ထိုအေရးယူ ပိတ္ဆို႔ မႈမ်ားတြင္ အခ်ိဳ႕ေသာ ပို႔ကုန္သြင္းကုန္မ်ားႏွင့္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားအား
တားျမစ္ပိတ္ပင္ျခင္းအျပင္
ပိုင္ဆိုင္ပစၥည္းမ်ားအား

၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္း

ပိတ္ပင္ျခင္း၊

မ်ား

ျဖည့္ဆည္းမႈကို

ကန္႔သတ္ျခင္း၊

အေထာက္အပံ့အကူအညီမ်ားအား

ကန္႔သတ္ျခင္း၊

စစ္အစိုးရႏွင့္ ဆက္သြယ္သူမ်ားအား ႏိုင္ငံျခားသို႔ ခရီးသြားခြင့္ ပိတ္ပင္ျခင္းတို႔ ပါ၀င္သည္။
အေရးယူ

ပိတ္ဆို႔မႈမ်ားေၾကာင့္

အခက္အခဲေတြ႕ေစခဲ့သည္။

ႏိုင္ငံအတြင္း

သြင္းကုန္ကို

ျပည္တြင္းထုတ္ကုန္ေပၚတြင္သာ

စီးပြားေရးလုပ္ငန္း

ေဆာင္ရြက္ရာတြင္

တားျမစ္ပိတ္ပင္ျခင္းေၾကာင့္

လံုးလံုးလ်ားလ်ား

ေရာင္းအားသည္

မီွခိုေနရေလ့ရိွသည္။

ပို႔ကုန္အား

တားဆီးပိတ္ပင္ထားျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေျခစိုက္ လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ေရာင္းအား
အလားအလာကို

ေလ်ာ့နည္းေစသည္။

ပံုစံမ်ိဳးစံုျဖင့္

အေရးယူပိတ္ဆို႔ျခင္းေၾကာင့္

စီမံအုပ္ခ်ဳပ္မႈစရိတ္ ျမင့္တက္ကာ ပိုမိုလံု႔လစိုက္အားထုတ္ႀကိဳးပမ္းရန္ လိုအပ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လတ္တေလာ တိုးတက္မႈမ်ားေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတကာ အသိုက္အ၀န္းႏွင့္

ဆက္ဆံေရးမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးလာကာ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ား ေလွ်ာ့ခ်ေရးတြင္လည္း တိုးတက္
လာခဲ့သည္။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလတြင္ EU က လက္နက္ကုန္သြယ္မႈ ပိတ္ပင္ ျခင္းမွအပ
အေရးယူကန္႔သတ္မႈအားလံုးကို

ဆိုင္ငံ့ေပးခဲ့ၿပီး

၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊

ဧၿပီလတြင္

အၿမဲတန္း

ရပ္ဆိုင္းေပးလိုက္သည္။ (လက္နက္ကုန္သြယ္မႈကိုမူ ပိတ္ပင္ထားဆဲ ျဖစ္သည္။) ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊
ေမလတြင္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈမ်ားအေပၚ
အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ားကို
မ်ားကို

ရပ္ဆိုင္းေပးလိုက္ေသာ္လည္း

ဆက္လက္ထားရိွသည္။

အေမရိကန္ႏိုင္ငံက

အျခားအေရးယူ

ပိတ္ဆို႔မႈ

အထူးသတ္မွတ္ထားေသာ

ႏိုင္ငံ

သားမ်ားစာရင္းပါ ပုဂၢလိကအခ်ိဳ႕ႏွင့္ ကုမၸဏီအခ်ိဳ႕တို႔အား စီးပြားေရးဆက္ဆံခြင့္ ပိတ္ပင္
ထားျခင္းကိုလည္းေကာင္း၊ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေဒၚလာ ၅၀၀,၀၀၀ ေက်ာ္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံထားသည့္
အေမရိကန္ကုမၸဏီမ်ားအတြက္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကိုလည္းေကာင္း၊ ထူးျခားစြာ ေျဖေလွ်ာ့ေပး
ခဲ့သည္။

ယခုအခါ

ကေနဒါႏိုင္ငံကလည္း

ယင္း၏

အေရးယူ

ပိတ္ဆို႔မႈအမ်ားစုကို

36

ပယ္ဖ်က္ေပးလ်က္ရိွသည္။

ၾသစေၾတးလ်ႏိုင္ငံသည္လည္း

ကုန္သြယ္ေရးဆက္ဆံမႈမ်ား

ပံုမွန္ ေရာက္ရိွေရးကို ဦးတည္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွသည္။၂အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ားထပ္မံေျဖ
ေလွ်ာ့ေပးမႈသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဆက္လက္ေဆာင္ရြက္မည့္ ႏိုင္ငံေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေပၚ
တြင္ မူတည္ေနေပသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၏ အေရးယူ ပိတ္ဆို႔မႈမ်ား၊ လႊတ္ေတာ္ဆိုင္ရာ သုေတသန၊
မိုက္ကယ္ မာတင္။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလ (၁၉)ရက္၊ “ေကာင္စီစည္းမ်ဥ္းဥပေဒ (EC)”

-

၎ -။ အေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ား အာဏာသက္ေရာက္မႈ (အပိုဒ္ ၂၁၅ TFEU)၊ ဥေရာပေကာ္မရွင္၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊
ေဖေဖာ္၀ါရီလ (၂၁)ရက္။

က႑မ်ားစြာတို႔သည္

ေဆာင္လ်က္ရိွၾကသည္။

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားထံမွ

၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊

စိတ္၀င္စားမႈကို

ဇြန္လတြင္

ပုဂၢလိက

ျမင့္မားစြာ

ဆြဲ

ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္း

မ်ားအတြက္ လိုင္စင္ ၂-ခု ခြင့္ျပဳေပးရန္ အစိုးရက စီစဥ္ခဲ့သည္။ ထိုဆံုးျဖတ္ခ်က္ မတိုင္မီ
တြင္ပင္

ပုဂၢလိက

(၉၁)ဦးက

အရည္အခ်င္းျပည့္သည့္

ပုဂၢလိက

စိတ္၀င္စားေၾကာင္း

ေဖာ္ျပတင္သြင္းခဲ့ၾကေသာ္လည္း

လုပ္ငန္းခြင္စာရင္းမွာ

နည္းပါးလွသည္။

ေငြေၾကး

၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားက႑သည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမ်ားစြာ ေနာက္က်က်န္ေနဆဲျဖစ္ၿပီး ၂၀၁၅ခုႏွစ္ကုန္တြင္ ASEAN ေပါင္းစည္းေရးအတြက္ ႀကိဳတင္ လုပ္ေဆာင္သည့္အေနျဖင့္ ျမ
န္မာႏိုင္ငံေငြေၾကးအဖြဲ႕အစည္းမ်ား

ဥပေဒကို

ျပ႒ာန္း

ၿပီးမွသာ

ႏိုင္ငံျခားဘဏ္မ်ားက

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လုပ္ငန္းလည္ပတ္ခြင့္ရမည္ ျဖစ္ေပ သည္။ ထိုဥပေဒသည္ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္
ေႏြဦးရာသီအထိ

မူၾကမ္းအဆင့္တြင္ပင္

မၾကာမီျပ႒ာန္းဖြယ္ရိွၿပီး

ရိွေနစဥ္တြင္

စီးပြားေရးဘဏ္လုပ္ငန္းကို

ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုဘဏ္ဥပေဒကို

စတင္ျပဳျပင္

ေျပာင္းလဲႏိုင္ေၾကာင္း

ကြ်ႏ္ုပ္တို႔၏ ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းမႈမ်ားအရ သိရိွရသည္။ အဆိုပါ အခြင့္အလမ္းသစ္ကို ေမွ်ာ္မွန္း
ကာ

ႏိုင္ငံျခားဘဏ္

၁၇-ခုတို႔က

ကိုယ္စားလွယ္႐ံုးမ်ားကို

ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ တည္ေထာင္ဖြင့္လွစ္ခဲ့ၾကသည္။

၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊

ဧၿပီလတြင္

55

ဖြ ံ ႕ ၿဖိ ဳ းတိ ု း တက္ မ ႈ လု ပ ္ ေ ဖာ္ က ိ ု င ္ ဘ က္ မ ်ား၏ တာ၀န္ ခ ံ ေ သာ အကူ အ ညီ

ကမာၻအ၀ွမ္းရွိ

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ႏိုင္ငံမ်ားအနက္သံတမန္ဆက္ဆံေရးမ်ား

တစ္ဖန္ျပန္လည္၍

အျပည့္အ၀

ပံုမွန္ေရာက္ရိွလာခဲ့ျခင္း

ပါ၀င္ထိေတြ႕လာၾကျခင္းတို႔က

ဖြံ႕ၿဖိဳး

တိုးတက္မႈ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဘက္မ်ားသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လ်င္ျမန္ေသာတိုးတက္မႈ အလား
အလာကို

ျမႇင့္တင္ေပးၾကေပလိမ့္မည္။

ဤအစီရင္ခံစာျပဳစုေနခ်ိန္တြင္ပင္

ႏိုင္ငံတကာ

အသိုက္အ၀န္းက ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကို တညီတညြတ္တည္း ေထာက္ခံ
အားေပးလ်က္ရိွၾကသည္။
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ

အလွဴရွင္မ်ားကလည္း

လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဘက္အစီအစဥ္မွတစ္ဆင့္

ေပါင္းစပ္ညႇိႏိႈ္င္းရန္
ခုႏွစ္၊

ကမာၻ႔အႏွံ႔အျပားရိွ

ဇန္န၀ါရီလ၌

တာ၀န္ခံၿပီးျဖစ္သည္။

ထိုအစီအစဥ္

လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ေသာ

ခိုင္မာေသာ

၎တို႔၏

လုပ္ငန္းမ်ားကို

အေသးစိတ္ကို

ထိေရာက္ေသာ

၂၀၁၃-

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ

ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရး ေနျပည္ေတာ္သေဘာတူစာခ်ဳပ္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

55

ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ အေသးစားေငြေၾကးက႑ ဆန္းစစ္ခ်က္၊ ႏိုင္ငံတကာ ေငြေၾကးပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈႏွင့္
ဆင္းရဲေသာႏိုင္ငံမ်ားအား အကူအညီေပးေရး ပစိဖိတ္ႏွင့္ အႀကံေပးအဖြဲ႕၊ Eric Duflos et al ၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။

37

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္ႏွင့္ ကမာၻ႔ဘဏ္တို႔သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စာရင္းရွင္းလင္းရန္

က်န္ရိွေနေသာ ေခ်းေငြက်န္မ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ သေဘာတူညီမႈရရိွခဲ့ၾကသည္။ ထိုသေဘာ
တူညီမႈသည္

ပါရီကလပ္၊

ဂ်ပန္ႏွင့္

ေနာ္ေ၀တို႔က

ေနာက္ထပ္သက္သာခြင့္မ်ားေပးရန္

အာမခံခ်က္ရရိွေရး လမ္းပြင့္သြားေစခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊
ဇန္န၀ါရီလတြင္ ေႂကြးၿမီစုစုေပါင္း ေဒၚလာ ၆-ဘီလီယံ သက္သာခြင့္ရရိွခဲ့သည္။ ဇန္န၀ါရီလ
၂၅-ရက္ေန႔တြင္ ပါရီကလပ္ႏွင့္ေတြ႕ဆံုခဲ့ၿပီး ေႂကြးက်န္မ်ား၏ ထက္၀က္ကို အဆင့္ႏွစ္ဆင့္ျဖင့္
ပယ္ဖ်က္ေပးရန္ သေဘာတူညီမႈ ရရိွခဲ့ၿပီး က်န္ေသာေႂကြးက်န္မ်ားကို ၇-ႏွစ္ ဆိုင္းငံ့ၿပီးေနာက္
၁၅-ႏွစ္အတြင္း

ျပန္လည္ေပးဆပ္ရမည္ဟု

ခုႏွစ္၊

ဇန္န၀ါရီလတြင္

ထုတ္

ေခ်းရန္ေၾကညာၿပီး

ေၾကညာခဲ့သည္။

56

ျမန္မာအစိုးရက

အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္က

ျမန္မာႏိုင္ငံအား

ကမာၻ႔ဘဏ္ကလည္း

ထိုကာလအတြင္းတြင္ပင္

ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ေဒၚလာ

ေဒၚလာ

သန္း

၄၄၀

ကမာၻ႔ဘဏ္အုပ္စု၏

၂၀၁၃-

၅၁၂-သန္း
ထုတ္ေခ်းရန္

အဖြဲ႕တစ္ခုျဖစ္ေသာ

ႏိုင္ငံတကာေငြေၾကး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈအဖြဲ႕က ၂၀၂၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ လူေပါင္း ၂၀၀,၀၀၀
ေက်ာ္ကို

ေငြထုတ္ေခ်းႏိုင္ေရးအတြက္

ACLEDA

Bank

PLCတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ေဒၚလာ

အေသးစားေခ်းေငြ
၂-သန္း

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအား

လုပ္ငန္းသစ္ထူေထာင္ရန္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမည္ဟု

ေၾကညာခဲ့သည္။57

ေငြေၾကးဆံုး႐ံႈးမႈ

အာမခံခ်က္ေပးရန္

အျပန္အလွန္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈေပါင္းစံု ေအဂ်င္စီအဖြဲ႕၀င္ျဖစ္လာေရးအတြက္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ား
ျပဳလုပ္လ်က္ရိွသည္။58

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေျမလြတ္ေျမ႐ိုင္းေပါမ်ားေသာ အားသာခ်က္ရိွသည္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

လက္ရိွဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ

အေျခအေနသည္

ႀကီးမားေသာ

စိန္ေခၚမႈတစ္ရပ္ ျဖစ္ေနသည္မွာ သံသယျဖစ္ဖြယ္ မလိုေပ။ သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအား
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအဆင့္မ်ား၏ ၾကားခံဆင့္တို႔ ကို ခုန္ေက်ာ္၀င္ေရာက္ခြင့္ျပဳၿပီး ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအရိွန္
ျမႇင့္တင္ေပးလွ်င္ အင္အားႀကီးမားေသာ အက်ိဳးေက်းဇူး ရရိွႏိုင္မည္မွာ ေသခ်ာေပသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ အိမ္နီးခ်င္းအာရွႏိုင္ငံအခ်ိဳ႕ထက္ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာ ေနာက္က်
ၿပီးမွ အသြင္ေျပာင္းလဲေရးကို စတင္ျခင္းသည္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားမွ ေကာင္းေသာ အေတြ႕အႀကံဳ
မ်ားႏွင့္

ဆိုးေသာအေတြ႕အႀကံဳမ်ားကိုပါ

ယင္း၏ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို

သင္ယူႏိုင္ေပသည္။

ထို႔ျပင္

အင္တာနက္ေလာကေခတ္လြန္ကာလတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
စတင္ျခင္းျဖစ္ရာ

ဒီဂ်စ္တယ္ နည္းပညာကို အသံုးျပဳ၍ ျပည္သူလူထု ၀န္ေဆာင္မႈမ်ားႏွင့္ စီးပြားေရး၀န္ေဆာင္မႈမ်ား
ျဖန္႔ျဖဴးႏိုင္ေသာ မတူညီသည့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ျမင့္မားမႈကို ရရိွႏိုင္ေပသည္။ ယခုအခါ
မွန္ကန္ေသာ

ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ား

ခ်မွတ္ျခင္းသည္

လာမည့္

ဆယ္စုႏွစ္မ်ားအတြက္

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားျမင့္မားမႈ၊ စြမ္းေဆာင္ရည္ျမင့္ေသာ စြမ္းအင္စနစ္မ်ားႏွင့္ အေျခခံ အေဆာက္
အဦမ်ားဆီသို႔ လမ္းဖြင့္ေပးႏိုင္ေပသည္။

ႀကိဳတင္ေငြရသည့္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ျဖစ္ေသာ္လည္း

ပိုမိုျမင့္မားေသာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားႏွင့္ စြမ္းေဆာင္ရည္ျပည့္၀မႈတို႔က ေဆာင္ရြက္ဆဲလုပ္ငန္း
လည္ပတ္စရိတ္မ်ားကို

သက္သာေစႏိုင္ၿပီး

ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ

အဟန္႔အတားမ်ားကို

ေပၚေပါက္လာမည့္

ေငြေၾကး၊

ႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏိုင္ဖြယ္

လူမႈေရးႏွင့္
ရိွေပသည္။

က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ၊ ပညာေရး၊ ဘဏ္လုပ္ငန္း၊ ေစ်း၀ယ္ျခင္းႏွင့္ အျခား၀န္ေဆာင္မႈ
လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္

56
57
58

ေ၀းလံေခါင္ပါးဆံုးေဒသရိွ

လူမ်ားကိုပင္

ဆက္သြယ္ေပးႏိုင္ေသာ

အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးေရးဘဏ္၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ပါရီကလပ္ႏွင့္ ျမန္မာအစိုးရတို႔၏ သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္။

IFC သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္။

ကမာၻ႔ဘဏ္သတင္းထုတ္ျပန္ခ်က္။

38

နည္းပညာသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျပည္သူလူထု ဗဟိုျပဳဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၏ မ႑ိဳင္ျဖစ္ေသာ
လူမႈေရးႏွင့္ စီးပြားေရးေပါင္းစည္းမႈအတြက္ စြမ္းအားတစ္ရပ္ ျဖစ္လာႏိုင္ေပသည္။


ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ ႐ႈပ္ေထြးေသာသမိုင္းေၾကာင္းတြင္ အခ်က္အခ်ာေနရာ

တစ္ခုသို႔

ေရာက္ရိွေနေပၿပီ။

ယင္းသည္

ကမာၻ႔ရွင္သန္သက္၀င္ဆံုးေဒသ၏

ဗဟိုခ်က္

တြင္ တည္ရိွေနေသာ္လည္း ႏွစ္ေပါင္း ၁၀၀ ခန္႔ စီးပြားေရး ရပ္တန္႔ေနခဲ့ၿပီးေနာက္ ယင္း၏
စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈျဖစ္စဥ္၏

အစဦးအေျခအေနတြင္ပင္

ရိွေနဆဲျဖစ္သည္။

ယခုအခါ

အစိုးရမ်ား၊ ႏိုင္ငံစံုအဖြဲ႕အစည္းမ်ား၊ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားႏွင့္ ကုမၸဏီမ်ားအျပင္ ကမာၻအ၀ွမ္းရိွ
ႏိုင္ငံသားမ်ားထံမွ

စိတ္ေကာင္းေစတနာမြန္မ်ားျဖင့္

ေ၀ဆာေနေပၿပီ။

ဤသည္မွာ

က်ဥ္းေျမာင္းဖြယ္ရိွေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံက အမိအရ ဆုပ္ကိုင္ရမည့္ အခြင့္အလမ္း ျပတင္း
တံခါးတစ္ခ်ပ္ပင္ ျဖစ္ေနေပသည္။

ေနာက္လာမည့္အခန္းတြင္ မည္သို႔ျဖစ္ႏိုင္သည္၊ GDP မည္သို႔ အက်ဳိးျပဳႏိုင္သည္၊

စီးပြားေရးအခ်က္အခ်ာ က႑မ်ားတြင္ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္းမည္သို႔ရွိႏိုင္သည္ ဆိုသည္
တို႔အတြက္ လမ္းညႊန္အျဖစ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာ ႏို္င္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရးအေတြ႕အႀကဳံမ်ားကုိ
ေလ့လာပါက

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

အရွိန္ရေနေသာ

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတိုင္းအတာကို

ကၽြႏု္ပ္တို႔က

ေလ့လာထားပါသည္။

၂။
ေဒၚလာ ဘီလီယံ ၂၀၀ အခြင့္အလမ္းရိွေသာ္လည္း စိတ္ပ်က္ဖြယ္
အလားအလာ

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ လက္ရိွ ကုန္ထုတ္လုပ္အား ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းကို ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္ရုံသာ

ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္ၿပီး လူဦးေရအလားအလာသည္လည္း လတ္တေလာေမွ်ာ္မွန္းထားသည့္
အတိုင္း ျဖစ္ေပၚပါလွ်င္ ႏွစ္စဥ္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ ယေန႔ ျမင့္မားေသာေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မ်ားကို
စိတ္ပ်က္စရာျဖစ္ေစသည္အထိ (၄%)ရာခိုင္ႏႈန္းေအာက္သာ ရရိွႏိုင္ေပလိမ့္မည္။ သို႔ရာတြင္
အျခားႏိုင္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရးမ်ားကို ေလ့လာခ်က္မ်ားအရ ရွည္ၾကာေသာ ကာလတစ္ရပ္အတြင္း
ကုန္ထုတ္စြမ္းအား လ်င္ျမန္စြာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေအာင္ျမင္ရန္ႏွင့္ ျမင့္မားေသာ ႏွစ္စဥ္ GDP ကို ရရိွရန္
ျဖစ္ႏိုင္ေျခရိွသည္ဟု အႀကံျပဳထားၾကသည္။ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားတြင္ တစ္ဆင့္ေျပာင္းလဲမႈ
ေအာင္ျမင္လွ်င္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ိဳးစံုကို ဖန္တီးႏိုင္လွ်င္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားက ယံုၾကည္မႈ
ရွိေအာင္ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္လွ်င္ႏွင့္ အုပ္ခ်ဳပ္မႈစြမ္းရည္ တည္ေဆာက္ႏိုင္လွ်င္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
စီးပြားေရးသည္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ (၈%)ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္မည့္ အလားအလာရိွႏိုင္ေပသည္။59
စီးပြားေရး၏ အဓိကက႑ ၇-ရပ္မွ အလားအလာမ်ားကို အျပည့္အ၀ ထုတ္ယူသံုးစြဲျခင္းျဖင့္
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

GDP

ကို

ေဒၚလာဘီလီယံ

၂၀၀

ေက်ာ္အထိ

ျမႇင့္တင္ႏိုင္မည့္ အျပင္ စိုက္ပ်ိဳးေရးမဟုတ္ေသာက႑မွ အလုပ္အကိုင္ ၁၀-သန္းေက်ာ္ကို
ဖန္တီးႏိုင္လိမ့္မည္ဟု ယံုၾကည္ပါသည္။

59

ဖြံ႔ျဖဳိးမႈအစီရင္ခံစာ၊ ခုိင္မာေသာဖြံ႔ျဖဳိးမႈႏွင့္ ေပါင္းစည္းေသာ ဖြ႔ံျဖဳိးမႈ။ ဖြံ႔ျဖဳိးမႈတုိးတက္ေရးေကာ္မရွင္၊ ကမၻာဘဏ္၊

၂၀၀၈-ခုႏွစ္။ ၁၃ ႏုိင္ငံမွာ ေဘာ့စ္ဝါနာ၊ ဘရာဇီး၊ တရုတ္၊ ေဟာင္ေကာင္၊ အင္ဒုိနီးရွား၊ ဂ်ပန္၊ မေလးရွား၊ ေမာ္လ္တာ၊ အုိမန္၊

စကၤာပူ၊ ေတာင္ကုိးရီးယား၊ ထုိင္ဝမ္ႏွင့္ ထုိင္းႏုိင္ငံတုိ႔ျဖစ္သည္။

39

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ အရိွန္ျမႇင့္တင္ႏိုင္သည္ဟု
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈျမင့္မားေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၏ အေတြ႕အႀကံဳက ေဖာ္ျပေနသည္

ႏိုင္ငံမ်ားသည္

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို
ျပေနေပသည္။

အမီလိုက္လိုေသာ

ရရိွႏိုင္ေၾကာင္း

စိတ္ဓာတ္ျပင္းျပလွ်င္

အျခားႏိုင္ငံမ်ား၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား၏

၀င္ေငြသည္

အလွမ္းက်ယ္သည့္

အေတြ႕အႀကံဳမ်ားက
ယခင္ကထက္

သက္ေသ

ပိုမိုလ်င္ျမန္စြာ

ျမင့္တက္လာေနေပသည္။ (ျပကြက္ - ၈)။ ကမာၻႏွင့္အ၀ွမ္း ယေန႔ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အဆင့္
ျဖစ္ေသာ တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP (PPP) ေဒၚလာ ၁၃၀၀ မွ ေဒၚလာ ၂၆၀၀ အထိ ႏွစ္ဆ
ျဖစ္လာေစရန္

အသံုးျပဳရေသာ

ပ်မ္းမွ်အခ်ိန္သည္

၁၉၆၀-ျပည့္ႏွစ္မတိုင္မီ

၄၇-ႏွစ္မွ

ေထာင္စုႏွစ္သစ္၏ ပထမရာဆယ္အတြင္း ၁၇-ႏွစ္အထိ ျဖည္းျဖည္းခ်င္း က်ဆင္းလာခဲ့သည္။
အာရွစီးပြားေရးႏိုင္ငံမ်ားက ထိုပ်မ္းမွ်ႏႈန္းကို ခ်ိဳးႏွိမ္ႏိုင္ခဲ့သည္။ ယင္းတို႔အနက္ အမ်ားစုမွာ
တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP ကို ပ်မ္းမွ် ၁၃.၅-ႏွစ္အတြင္း ေဒၚလာ ၂၆၀၀ မွ ေဒၚလာ ၅၂၀၀ အထိ
ျမႇင့္တင္ႏိုင္ခဲ့ရာ ကမာၻ႔ပ်မ္းမွ်ႏႈန္းမွာ ၃၆-ႏွစ္ ျဖစ္သည္။60

ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ ႏိႈင္းယွဥ္ေလ့လာမႈတစ္ရပ္တြင္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ပ်မ္းမွ် GDP (၇%)

ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္ၿပီး ႏွစ္ေပါင္း ၂၅-ႏွစ္ သို႔မဟုတ္ ထိုထက္မကေသာ ကာလအထိ
ႏိုင္ငံ၏

စီးပြားေရးကို

ဆယ္စုႏွစ္တိုင္း

ႏွစ္ဆ

တိုးလာမည့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးေကာ္မရွင္က ေရြးခ်ယ္သတ္မွတ္ခဲ့သည္။
သည္

ယေန႔

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ေတြ႕ရိွရေသာ

61

ႏိုင္ငံေပါင္း

၁၃-ႏိုင္ငံကို

အဆိုပါ ႏိုင္ငံ အမ်ားအျပား

၀င္ေငြအဆင့္ႏွင့္

တစ္ဦးခ်င္းစီ

GDP

အလားတူအဆင့္မွပင္ အစျပဳခဲ့ၾက ျခင္း ျဖစ္သည္။ အဆိုပါ ၁၃-ႏိုင္ငံအနက္အမ်ားစုကို
သယံဇာတ အရင္းအျမစ္မ်ားက တြန္းအားေပးၿပီး အိုမန္ႏိုင္ငံသည္ ေရနံေၾကာင့္လည္းေကာင္း၊
ေဘာ့စ္၀ါနာႏိုင္ငံသည္
ဗီယက္နမ္

စိန္ေၾကာင့္လည္းေကာင္း

အပါအ၀င္

ဖြံ႕ၿဖိဳးလာခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ႏိုင္ငံေပါင္းေျမာက္ျမားစြာတို႔သည္

ပိတ္ဆို႔ထားရာမွာ

ယင္းတို႔၏

အင္ဒိုနီးရွားသည္

၁၉၆၇-ခုႏွစ္မွ

အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကို
၁၉၈၈-ခုႏွစ္အထိ

တ႐ုတ္ႏွင့္

စီးပြားေရးအႀကီးအက်ယ္
စတင္ခဲ့ၾကျခင္းျဖစ္သည္။

တင္းၾကပ္ေသာ

မူ၀ါဒမ်ားျဖင့္

အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့သည္။ ထိုႏိုင္ငံ ၁၃-ႏိုင္ငံလံုးသည္ တိုးတက္လာေသာငယ္ရြယ္သည့္ လူဦးေရ၏
GDP ျဖည့္ဆည္းမႈမွ အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားကို ရရွိခဲ့သည္။

ထိုႏိုင္ငံမ်ား၏ အေတြ႕အႀကံဳကို အေျချပဳကာ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္လည္း ႏွစ္စဥ္ GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

(၈%)ရာခိုင္ႏႈန္း

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ရရိွေအာင္

ယေန႔ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းမွ

ေမွ်ာ္မွန္းႏိုင္ေပလိမ့္မည္။
ထိုႏႈန္းကို

(၈%)ရာခိုင္ႏႈန္းထားကို

ေအာင္ျမင္ေစရန္

ေလွ်ာက္လွမ္းရမည့္

ခရီးအကြာအေ၀းအား ထင္ဟက္ေဖာ္ျပကာ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္တစ္ရပ္အျဖစ္ ေဖာ္ျပထားပါသည္။
GDP သည္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ (၈%)ရာခိုင္ႏႈန္း တိုတးက္မည္ဆိုပါက ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ GDP သည္
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၄၅ ဘီလီယံရိွရာမွ ေလးဆတိုးကာ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ
ဘီလီယံ ၂၀၀ ေက်ာ္ ရရိွလာေပလိမ့္မည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP သည္လည္း
စစ္မွန္ေသာ ကာလအတြင္းတြင္ပင္ ခန္႔မွန္းေျခ ေဒၚလာ ၇၆၀ မွ ၃.၅ဆ တိုးကာ ေဒၚလာ ၂,၉၅၀
အထိ ျမင့္တက္လာေပမည္။62 ထိုအေျခအေနေၾကာင့္ တစ္ေန႔လွ်င္ ၁.၂၅ ေဒၚလာေအာက္

60

-

61

၄င္း - ။ဖြံ႔ျဖဳိးမႈအစီရင္ခံစာ၊ ဖြံ႔ျဖဳိးတုိးတက္ေရးေကာ္မရွင္၊ ၂၀၀၈-ခုႏွစ္။

- ၄င္း - ။ဖြံ႔ျဖဳိးတုိးတက္မႈအစီရင္ခံစာ၊ ဖြံ႔ျဖဳိးတုိးတက္ေရးေကာ္မရွင္၊ ၂၀၀၈-ခုႏွစ္။=

62

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ GDP ေဒၚလာ ၂.၂ ဘီလီယံကို ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ GDP သည္ ၂၀၁၀ မွ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ ႏွစ္စဥ္ (၈%)

တိုးတက္မႈျဖင့္ ခန္႔မွန္း ထားသည္။ ေဒၚလာ ၂၁၂ ဘီလီယံကို ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ ေစ်းႏႈန္းမ်ားျဖင့္ တြက္ခ်က္ထားသည္။

၂၀၀၅-ခုႏွစ္ PPP ေဒၚလာေစ်းႏႈန္းအရ ၂၀၀၅-ခုႏွစ္ PPP ေဒၚလာေစ်းႏႈန္းအရ တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP သည္ ေဒၚလာ ၁၃၀၀ မွ

ေဒၚလာ ၅၁၀၀ အထိ ျမင့္တက္လာမည္။

40

ျပကြက၈

ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား၏၀င္ေငြမ်ားသည္သမိုင္းတေလွ်ာက္ႀကံဳေတြ႕ခဲ့ရေသာႏႈန္းမ်ားထက္အဆမတန္မ်ားျပားကာ
ပိုမိုလွ်င္ျမန္ေသာႏႈန္းျဖင့္ျမင့္တက္ေနသည္
တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP ႏွစ္ဆတိုးလာေစရန္ၾကာေသာႏွစ္
ႏွစ္

ႏုိင္ငံ

1700

1750

1800

ျဗတ
ိ န
ိ ္

1850

1900

1950

2000

154

အေမရက

53
65

ဂ်ာမဏီ
ဂ်ပန္

33
48

မေလးရာွး
ထုိင္း

16

အင္ဒုိနီးရွား

19

တရုတ္

12
16

အိႏၵိယ
ဗီယက္နမ္

11

၁။တစဥ
္ းီခ်ငး္စီ GDP (PPP ျဖင)့္ ေဒၚလာ၁၃၀၀မွ၂၆၀၀အထျိမငတ
့္ ကရ
္ နၾ္ကာျမငခ
့္ ်န
ိ ္
သတငး္ရငး္ျမစ။္ကမာစ
႔ၻ းီပာြးေရး၏သမင
ုိ း္တင
ြ ေ
္ သာစာရငး္အငး္မ်ား၊ 1-2008 AD ။ Angus Maddison၊ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ရရိွေသာ ျမန္မာျပည္သူ
ခန္႔မွန္းသည္။

၁၈-သန္းခန္႔သည္

ဆင္းရဲတြင္းမွ

လြတ္ေျမာက္လာလိမ့္မည္ဟု

63

ကုန္ထုတ္လုပ္အား ျမင့္တက္လာမႈကို လမ္းေဟာင္းအတိုင္း
ထိန္းသိမ္းထားျခင္းသည္ စိတ္ပ်က္ဖြယ္ေကာင္းေသာ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို
ဦးတည္ေပလိမ့္မည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

တစ္ႏွစ္လွ်င္

ပ်မ္းမွ်

အခ်က္အလက္မ်ားအရ

GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္

(၄.၇%)

၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္

ရာခိုင္ႏႈန္းရွိရာမွ

ျမန္မာ့စီးပြားေရးသည္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား

အရွိန္ရလ်က္ရိွသည္။

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

IMF

(၅.၃%)ရာခိုင္ႏႈန္း

တိုးတက္ခဲ့ၿပီး ၂၀၁၁-ခုႏွစ္တြင္ ခန္႔မွန္းေျခ (၅.၅%)ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္ေၾကာင္း သိရိွရသည္။
လတ္တေလာ

စီးပြားေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈႏွင့္

သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားႏွင့္

ကုန္ပစၥည္း

ျပည္ပတင္ပို႔မႈမ်ားတြင္ ႏိုင္ငံျခား ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ျမင့္တက္လာမႈတို႔၏ အက်ိဳးဆက္အျဖစ္
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းသည္ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္တြင္ (၆%)ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွလာမည္ဟု IMF က
ခန္႔မွန္းထားသည္။64

63

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ (၈%)သည္ ၂၀၁၀ ႏွင့္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ေအာင္ျမင္ခဲ့လွ်င္ ျမင့္တက္လာမည့္ တစ္ဦးခ်င္းစီ

GDP ႏႈန္းအတိုင္း တ႐ုတ္၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ သီရိလကၤာႏွင့္ ထိုင္းတို႔၏ အလားတူ ျမင့္တက္လာမည့္ တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP ႏႈန္းကို

ယူကာ ထိုႏိုင္ငံမ်ား၏ ဆင္းရဲမြဲေတမႈ ေလွ်ာ့ခ်ေရးပ်မ္းမွ်ရာႏႈန္းျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဆင္းရဲမြဲေတမႈ ေလွ်ာ့ခ်ႏႈန္းကို တြက္ခ်က္

64

ပါသည္။
အပိုဒ္ ၄၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္ ေဆြးေႏြးမႈအတြက္ ၀န္ထမ္းအစီရင္ခံစာ။ IMF ႏိုင္ငံအစီရင္ခံစာ၊ ၁၂/၁၀၄၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေမလ။

41

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

သို႔ရာတြင္

တာရွည္ခံမည္

အဆိုပါ

မဟုတ္ေပ။

ႀကိဳတင္ခန္႔မွန္းထားေသာ
ျမန္မာႏိုင္ငံက

ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းထားလွ်င္ျဖစ္ေစ၊

၂၀၁၃-ခုႏွစ္ရိွ

ကုန္ထုတ္လုပ္အားကို

အလုပ္လုပ္ေသာ

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္

လမ္းေဟာင္းအတိုင္း

အသက္အရြယ္ရိွ

လူဦးေရ

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ လတ္တေလာ ေမွ်ာ္မွန္းထားသည့္အတိုင္း တိုးတက္လွ်င္ျဖစ္ေစ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
ႏွစ္စဥ္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ (၃.၇%)ရာခိုင္ႏႈန္း သာရိွမည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။ (၈%)ရာခိုင္ႏႈန္း
ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးေအာင္ျမင္ေစရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ၂၀၀၅-ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ရရိွခဲ့ေသာ
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားထက္ ႏွစ္ဆတိုးကာ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ ႏွစ္စဥ္ (၇%)ရာခိုင္ႏႈန္း ရရိွရန္
လိုအပ္သည္။ (ျပကြက္ -၉)။

အျခားအာရွႏိုင္ငံမ်ားသည္

အဆိုပါ

ကုန္ထုတ္လုပ္အား

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းထက္မက

ေရာက္ရိွၾကၿပီး တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP မွာ ၃.၅-ဆ ျမင့္တက္လာခဲ့ၾကသည္။ တစ္ဦးခ်င္း GDP
(PPP ျဖင့္) (၇%)ရာခိုင္ႏႈန္း ရရိွေအာင္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ ျဖတ္သန္းရမည့္
ကာလတြင္ပင္

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံက

ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

(၇%)ရာခိုင္ႏႈန္း

ဖြံ႕ၿဖိဳးေနခဲ့သည္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို ေဒၚလာ ၃၆၀၀ မွ ၆၈၀၀ အထိ ႏွစ္ဆ တိုးတက္ခဲ့သည္။
အဆိုပါ ကာလသတ္မွတ္ခ်က္အတြင္းတြင္ပင္ ထိုင္းႏိုင္ငံက ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို ႏွစ္စဥ္
(၆.၅%)ရာခိုင္ႏႈန္း ျမႇင့္တင္ႏိုင္ခဲ့ၿပီး ကုန္ထုတ္လုပ္အား ေဒၚလာ ၄,၈၀၀ မွ ၁၀,၈၀၀ အထိ
ႏွစ္ဆ ျမႇင့္တင္ႏိုင္ခဲ့သည္။65

အျခားေသာအာရွႏိုင္ငံမ်ားသည္

ထိုသို႔ေသာကုန္ထုတ္စြမ္းအားစု

တိုးတက္မႈႏွင့္

ထိုထက္ပင္ပိုသည့္ တိုးတက္မႈတို႔ ကို ရရွိခဲ့ၾကသည္။ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ထပ္မံတိုးတက္ေစရန္
က႑မ်ားအတြင္း

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို

အတားအဆီးမ်ားကိုလည္း

ဖယ္ရွားေပးရန္

လႈံ႕ေဆာ္ေပးကာ
လိုအပ္သည္။

က႑အလိုက္

ယင္းတို႔တြင္

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၏

အရင္းအႏီွးမ်ား

အသံုးျပဳျခင္း၊ ဆန္းသစ္တီထြင္ျခင္း၊ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈ ျမင့္မားေစျခင္းႏွင့္ လုပ္ငန္းစြမ္းေဆာင္ရည္
ျပည့္၀ေစျခင္းတို႔ ပါ၀င္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ေရရွည္တည္တံ့သည့္ လ်င္ျမန္ေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြက္
မ်ိဳးစံုမ်ိဳးကြဲ စီးပြားေရး အေျခခံမ်ား လိုအပ္သည္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ျပည္ပပတ္၀န္းက်င္တို႔သည္
တစ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး

ပိုင္ဆိုင္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္
အေကာင္းျမင္၀ါဒ

ေရရွည္တည္တံ့သည့္

အေထာက္အပံ့ျပဳေသာ

ေပၚေပါက္ေစသည့္

လ်င္ျမန္ေသာ

အေၾကာင္းအရင္း

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအတြက္

ေရွးကျဖစ္ခဲ့ဖူးသည့္ အစဥ္အလာမ်ားလည္း တည္ရိွဆဲျဖစ္သည္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအလားအလာကို
ခန္႔မွန္းခ်င့္တြက္ရျခင္းသည္

မည္သည့္စီးပြားေရးတြင္မဆို

လြယ္ကူမည္မဟုတ္ေပ။

သို႔ရာတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရးတြင္ ပို၍ပင္ ခက္ခဲသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္
လက္ရိွစီးပြားေရးက႑မ်ား၏

အရြယ္ပမာဏသည္

ရွင္းလင္းတိက်မႈမရိွသည့္ျပင္

အားကိုးအားထားျပဳေလာက္ေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကိုလည္း မရရိွေပ။ ထိုအခက္အခဲမ်ားကို
ေက်ာ္လႊားၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စီးပြားေရး႐ုပ္ပံုလႊာႏွင့္ ယင္း၏ အလားအလာကို တတ္ႏိုင္သမွ်
ရွင္းလင္းစြာခန္႔မွန္းႏိုင္ရန္

ကုန္က်စရိတ္

သို႔မဟုတ္

၀င္ေငြခ်ဥ္းကပ္နည္းထက္

ထုတ္လုပ္မႈအျမင္ကို ရယူကာ အဓိက က႑ ၇-ခု၏ အလားအလာကို MGI က အၾကမ္းဖ်င္း
ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္ထားသည္။

အဆိုပါက႑တစ္ခုခ်င္းစီ၏

မ်က္ေမွာက္ကာလ

GDP

ျဖည့္ဆည္းမႈႏွင့္ အလုပ္အကိုင္ (၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ အခ်က္အလက္မ်ားကို အေျခခံ၍) အျပင္

65

တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP (PPP) ကို IMF မွလည္းေကာင္း၊ အလုပ္အကိုင္အေရအတြက္ကို IHS Global Insight မွလည္းေကာင္း

ရယူအသံုးျပဳသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ အခ်က္အလက္မ်ားသည္ ၁၉၉၄ မွ ၂၀၀၆-ခုႏွစ္အထိ အတိတ္ျဖစ္ၿပီး ထိုင္းႏိုင္ငံ၏ အခ်က္

အလက္မ်ားမွ ၁၉၈၂ မွ ၁၉၉၅-ခုႏွစ္ အထိ ျဖစ္သည္။

42

ျပကြက၉

ႏွစ္စဥ္ျပည္တြင္းအသားတင္ထုတ္လုပ္မႈတန္ဖိုး (ဂ်ီဒီပ)ီ ၈ % တိုးတက္ေစရန္
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကိုႏွစ္ဆမကတိုးျမႇင့္ရန္လိုသည္။

ကန
ု ထ
္ တ
ု စ
္ မ
ြ း္အား
တးုိတကမ
္ မ
ႈ ရဘ
ွိ ဲ
GDP ဖ႕ံြ ၿဖဳိးမႈ (၃.၇%)

ႏွစ္စဥ္ GDP ဖြ႕ံ ၿဖိဳးမႈႏႈန္းအမွန္ %

8.0

1.0
7.0

~2x လိုအပ္ေသာျဖည့္စြက္
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားစု
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

2.7

GDP ဖ႕ံြ ၿဖဳိးမႈ
ရညမ
္ န
ွ း္ခ်က္
၂၁၀-၃၀

တးုိျမင
ႇ ထ
့္ ားေသာလပ
ု အ
္ ား

လပ
ု သ
္ ားအငအ
္ ားစု

စခ
ံ ်န
ိ တ
္ ငက
္ န
ု ထ
္ တ
ု ္

သင
ြ း္အားစမ
ု ေ
ွ မ်ွာမ
္ န
ွ း္

မလ
ွ အ
ုိ ပေ
္ သာ

စမ
ြ း္အားစတ
ု းုိတကမ
္ ႈ

ဖ႕ံြ ၿဖဳိးမႈ
၂၀၁၀-၃၀

ဖ႕ံြ ၿဖဳိးမ၂၀၁၀-၃၀

၂၀၀၅-၁၀၂

မတ
ွ ခ
္ ်က။္လမ
ႊ း္ၿခဳံထားေသာေၾကာငက
့္ န
ိ း္ဂဏနး္မ်ားကအ
ုိ က်ဥး္မခ်ဳပႏ
္ င
ုိ ပ
္ ါ။
(၁) ၂၀၁၀-ခႏ
ု စ
ွ ရ
္ ပ
ွိ ါ၀ငေ
္ ဆာငရ
္ က
ြ မ
္ ႏ
ႈ င
ွ အ
့္ လပ
ု အ
္ ကင
ုိ ႏ
္ န
ႈ း္အဆငမ
့္ ်ား
(၂) ၁၉၉၀ခႏ
ု စ
ွ မ
္ ၂၀၁၀

ခႏ
ု စ
ွ အ
္ ထက
ိ န
ု ထ
္ တ
ု စ
္ မ
ြ း္အားစဖ
ု ႕ံြ ၿဖဳိးမက
ႈ အ
ုိ သးုံျပဳလ်ွငဖ
္ ႕ံြ ၿဖဳိးမသ
ႈ ည္ (၂.၅%) ထကအ
္ စဥေ
္ လ်ာက
့ ်ေနမည။္
ခႏ
ု စ
ွ ။္
သတငး္အရငး္အျမစ။္ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာေငေ
ြ ၾကးရနပ
္ ေ
ုံ ငအ
ြ ဖ႕ဲြ အာရဖ
ွ ႕ံြ ၿဖဳိးေရးဘဏစ
္ န
ိ ေ
္ ဌး၏ျမနမ
္ ာစ
့ းီပာြးေရးသးုံသပခ
္ ်က၂၀၀၅-၀၆

ျမနမ
္ ာရ
့ နပ
္ ေ
ုံ င။ြျမနမ
္ ာႏင
ုိ င
္ ဗ
ံ ဟစ
ုိ ာရငး္အငး္ဌာန။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္
အေရအတြက္ကို
ပညာေရး၊

ရရိွမည့္

GDP

တြက္ခ်က္ပါသည္။

က်န္းမာေရးႏွင့္

ကန္႔သတ္ခ်က္ရွိသည့္အျပင္

ျဖည့္ဆည္းမႈႏွင့္

အလုပ္အကိုင္အလားအလာတို႔၏

ျပည္သူ႔စီမံခန္႔ခြဲေရး၊

စီးပြားေရး၀န္ေဆာင္မႈမ်ား၊

လူမႈေရးလုပ္ငန္းက႑မ်ား၏
စုစည္းမႈမရိွေသာ

အခ်က္အလက္ရရိွမႈ

သဘာ၀ေၾကာင့္

ထိုက႑မ်ား၏

အရြယ္ပမာဏကိုျဖစ္ေစ အလားအလာကို ျဖစ္ေစ ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္ျခင္း မျပဳပါ။

ဤသို႔ေဆာင္ရြက္မႈက

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္

က႑တစ္ခုတည္းျဖင့္သာ

ျဖစ္ေပၚ

မလာေၾကာင္း ရည္ၫႊန္းပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ သည္ ယင္း၏ စီးပြားေရးကို အမ်ိဳးအမည္
စံုလင္ေအာင္

ေဆာင္ရြက္ရန္

သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားကို
ေရရွည္တည္တံ့ေသာ

လိုအပ္သည္။

ႏိုင္ငံ၏

ျမန္မာႏိုင္ငံက

ျမင့္မားသည့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

အက်ိဳးစီးပြားအတြက္

ယင္း၏

အသံုးျပဳႏိုင္စြမ္းရိွႏိုင္ေသာ္လည္း
ရရိွေစရန္

အျခားက႑မ်ားကိုလည္း

စံုလင္ေအာင္ေဆာင္ရြက္ေရးကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားသင့္သည္။ စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ စြမ္းအင္ႏွင့္သတၳဳ၊
ကုန္ထုတ္လုပ္မႈႏွင့္

အေျခခံအေဆာက္အဦတည္းဟူေသာ

က႑

၄-ခုသည္

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

တြန္းအားေပးေရးအတြက္ အေရးႀကီးသည္ဟု သံုးသပ္သည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ က႑
၇-ခုကို ဆန္းစစ္ရာတြင္ ထိုက႑ ၄-ခု၏ စုစုေပါင္း ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအခြင့္အလမ္းသည္ (၈၅%)
ရာခိုင္ႏႈန္း နီးပါးရိွေနေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ အလုပ္အကိုင္ အလားအလာႏွင့္ပတ္သက္၍
ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ၊ အေျခခံအေဆာက္အဦႏွင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းတို႔သည္လည္း အေရးပါဆံုး
က႑မ်ား ျဖစ္ဖြယ္ရိွၿပီး က႑ ၇-ခုတြင္ အလုပ္အကိုင္ အလားအလာ (၉၂%)ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ
ရိွသည္။

ၿခံဳ၍ဆိုလွ်င္ အဆိုပါက႑ ၇-ခုလံုးသည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို ေဒၚလာ

ဘီလီယံ ၂၀၀-ေက်ာ္ ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ၿပီး လယ္ယာလုပ္ငန္းမဟုတ္ေသာ အလုပ္အကိုင္

43

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

၁၀-သန္းေက်ာ္ကို ထပ္မံဖန္တီးေပးႏိုင္မည့္ အလားအလာရိွေပသည္။66 (ျပကြက္ ၁၀ ႏွင့္
၁၁) ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ကာလအထိ ႏွစ္စဥ္ (၈%)ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းသည္ စိန္ေခၚမႈျဖစ္သကဲ့သို႔ပင္
အမွန္တကယ္လည္း ျဖစ္လာႏိုင္သည္ကို က႑ ၇-ခုရိွ အခြင့္အလမ္းမ်ားက ေဖာ္ျပေနသည္။
ယခုဆက္လက္၍ က႑တစ္ခုခ်င္းစီကို အလွည့္က် ေဆြးေႏြးသြားပါမည္။

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑

ျမန္မာ့စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏

ကြဲလြဲႏိုင္ေသာ္လည္း

အရြယ္အစားႏွင့္

တန္ဖိုးခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္မႈမ်ားသည္

ႏိုင္ငံ၏ အက်ယ္ျပန္႔ဆံုးက႑ ျဖစ္သည္မွာကား ေသခ်ာေပသည္။

အစိုးရ၏ အဆိုအရ သီးႏံွမ်ား၊ ေမြးျမဴေရးႏွင့္ သစ္ေတာအပါအ၀င္ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑သည္
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ GDP ၏ (၄၄%)ရာခိုင္ႏႈန္းကို ျဖည့္ဆည္းေပးေၾကာင္း သိရိွရသည္။67
ဖက္စံုေသာ ေလ့လာမႈတစ္ရပ္တြင္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၏ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑တြင္ အလုပ္သမား
အားလုံး၏(၅၂%)ရာခိုင္ႏႈန္း

လုပ္ကိုင္ခဲ့ရာ

လူဦးေရ

၁၅.၆-သန္းသည္

အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းျပဳသည့္ သေဘာကို ေဖာ္ျပထားသည္။

68

ထိုက႑တြင္

လတ္တေလာတြင္ ျမန္မာ

ႏိုင္ငံ၏ တန္ဖိုးအားျဖင့္ အႀကီးမားဆံုးသီးႏွံမွာ စပါး (မႀကိတ္ရေသးေသာ ဆန္ စပါး)၊
ပဲမ်ိဳးစံုႏွင့္ ဆီထြက္သီးႏွံတို႔ ျဖစ္သည္။ ရိတ္သိမ္းၿပီးေသာ သီးႏွံတစ္မ်ိဳးခ်င္းစီ၏ အေသးစိတ္
ဆန္းစစ္ခ်က္ကို

အသံုးျပဳၿပီး

သီးႏွံတစ္မ်ိဳးစီ၏

ထြက္ကုန္ကို

ေစ်းကြက္ေပါက္ေစ်းျဖင့္

ေျမႇာက္ၾကည့္ရာ လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရးက႑သည္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၏ GDP ကို ေဒၚလာ ၂၁.၂
ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ေၾကာင္း ခန္႔မွန္းရသည္။

သစ္ေတာ႑မပါ၀င္သည့္

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑သည္

ႏွစ္စဥ္ႏွစ္ထပ္တိုးသည့္

အတိုးႏႈန္းျဖင့္ (၄.၃%)ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္ကာ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ထက္ ၂-ဆ ေက်ာ္လြန္ၿပီး
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ GDP အား စုစုေပါင္း ေဒၚလာ ၄၉.၁ ဘီလီယံအထိ ျဖည့္ဆည္း
ေပးႏိုင္ေပလိမ့္မည္။ (ျပကြက္ - ၁၂)။ ဤမွ် ခိုင္မာေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အလားအလာရိွသည့္တိုင္
ထိုက႑ရိွ အလုပ္အကိုင္သည္ အေျပာင္းအလဲမရိွဘဲ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၁၅.၆-သန္းခန္႔အထိ
ရိွေနဦးမည္ဟု ခန္႔မွန္းရသည္။ တ႐ုတ္၊ အိႏိၵယ၊ ထိုင္းႏွင့္ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံတို႔၏ တစ္ဦးခ်င္းစီ
GDP သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ရိွ တစ္ဦး ခ်င္းစီ GDP ႏွင့္ အလားတူအဆင့္တြင္
ရိွေနစဥ္ကတည္းက ထိုႏိုင္ငံမ်ား၏ လယ္ယာက႑ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္ ပ်မ္းမွ် (၄.၃%)
ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္လာခဲ့သည္။69 ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ျမင့္တက္လာျခင္းႏွင့္ လုပ္အားသြင္းအားစု
အစားထိုးျခင္းတို႔ေၾကာင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ GDP ျဖည့္ဆည္းမႈတိုးတက္ေနလွ်င္ေသာ္မွ
ထိုက႑၏

အလုပ္အကိုင္ကို

တည္ၿငိမ္ေအာင္

ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းထားေပလိမ့္မည္။

(အကြက္ - ၄။ “ျမန္မာ့စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ အလားအလာ ေအာင္ျမင္ေရး” ကို ၾကည့္ပါ။)
66

67
68

69

က႑တစ္ခုခ်င္းစီ၏ အေသးစိတ္မွတ္ခ်က္မ်ားကို နည္းပညာေနာက္ဆက္တြဲတြင္ ၾကည့္ပါ။ အျခားႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္
ႏိႈင္းယွဥ္ေသာ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာ စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ား၏ အရြယ္ပမာဏဆန္းစစ္မႈႏွင့္ စီးပြားေရးႀကိမ္ႏႈန္းအတြက္ အေမရိကန္
ေဒၚလာကို အသံုးျပဳပါသည္။ က႑ ၇-ခုမွ GDP ျဖည့္ ဆည္းမႈအေပၚ ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏ ခန္႔မွန္းခ်က္သည္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ အစိုးရ၏
GDP ျဖည့္ဆည္းမႈအခ်က္အလက္မ်ားႏွင့္ ကြာျခားပါသည္။ အေၾကာင္းမူ ကြ်ႏု္ပ္တို႔က ထိုက႑တစ္ခုခ်င္းစီကို အေျခခံမွ
အထက္သို႔ ဆန္းစစ္ ထားပါသည္။ ဥပမာ ထုတ္လုပ္မႈအခ်က္အလက္မ်ားကို ခြဲျခားသတ္မွတ္၍ ယင္းတို႔ကို
ေစ်းကြက္ေပါက္ေစ်းျဖင့္ ေျမႇာက္ျခင္း။ အမ်ားျပည္သူရရိွႏိုင္ေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ခြဲထုတ္၍ မရပါ။ ထို႔ေၾကာင့္
ပိုမိုတိက်စြာ ဆန္းစစ္၍ မရႏိုင္ပါ။ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ က႑ ၇-ခုရိွ ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏ အလုပ္အကိုင္ခန္႔မွန္းခ်က္သည္လည္း
အစိုးရ၏ ကိန္းဂဏန္းမ်ားႏွင့္ ကြဲလြဲ ပါသည္။ အလုပ္ အကိုင္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျပည့္စံုေသာတရား၀င္အခ်က္အလက္မရိွပါ။
အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အလုပ္သမားဦးစီးဌာန၏ အနီးကပ္ ဆံုး လုပ္သား အင္အားေလ့လာမႈကို ၁၉၉၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္
ေဆာင္ရြက္ခဲ့၍ ျဖစ္သည္။ က႑အမ်ိဳးမ်ိဳးရိွ အလုပ္အကိုင္မ်ားအတြက္ အေကာင္းဆံုး ခန္႔မွန္းခ်က္မွာ “ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
ေပါင္းစည္းေသာအိမ္ေထာင္စု လူေနမႈအေျခအေနမ်ား (၂၀၀၉-၂၀၁၀)ပင္ ျဖစ္သည္။ ကြ်ႏ္ုပ္တို႔၏ အလုပ္အကိုင္
ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားတြင္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားမွ ေလ့လာေတြ႕ရိွေသာ စံႏႈန္းမ်ားကို အသံုးျပဳထားသည္။ (အလုပ္သမား
မ်ိဳးစံုတစ္ဦးခ်င္းစီ၏ GDP ျဖည့္ဆည္းမႈ) က႑အဆင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ခန္႔မွန္းရာတြင္ ႐ႈတ္ေထြးမႈႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
က႑အဆင့္ အလုပ္အကိုင္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားကို ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ က႑အဆင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား
တိုးတက္မႈကို ေဖာ္ျပရန္ အသံုးမျပဳသင့္ပါ။
ႏွစ္ပတ္လည္ စာရင္းအင္းစာအုပ္၊ ၂၀၁၀။ ဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ။
၎ -။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ေပါင္းစည္းေသာ အိမ္ေထာင္စုလူေနမႈ အေျခအေနမ်ား ေလ့လာခ်က္။ UNDP et al ၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊
ဇြန္လ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕၊ ႏွစ္ပတ္လည္စာရင္းအင္းစာအုပ္၊ ၂၀၁၀-၂၀၁၁ ခုႏွစ္အရ၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ အလုပ္
အကိုင္စုစုေပါင္းသည္ ၉.၈၇-သန္း ျဖစ္သည္။
ထိုကိန္းဂဏန္းမ်ားကို IHS Global Insight မွ GDP အခ်က္အလက္မ်ားႏွင့္ ကမာၻ႔ဘဏ္မွ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑တြင္ပါ၀င္ေသာ
လုပ္သားအင္အားႏွင့္ အလုပ္အကိုင္ဆိုင္ရာ အခ်က္အလက္မ်ားကို အေျခံ၍ တြက္ခ်က္သည္။

44

ျပကြက၁
္ ၀

က႑ခုနစ္ရပ္က၂၀၃၀ျပည့္ႏွစ္တြင္စီးပြားေရးထုတ္လုပ္မႈကိုေဒၚလာသန္းေထာင္ေပါင္း၂၀၀အထိတိုးျမႇင့္ေပး
ႏိုင္သည္။

ႏွစ္ထပ္တိုးႏွစ္စဥ္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္း
၂၀၁၀-၃၀

က႑အလိုက္အမွန္ GDP ပမာဏတြက္ခ်က္ျခင္း
၂၀၁၀-ခုႏွစ္ေစ်းႏႈန္းမ်ားျဖင့္ေဒၚလာသန္းေထာင္ေပါင္း

ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ ႈ

%

၂၀၃၀

၂၀၁၀

21.2

အေျခခအ
ံ ေဆာကအ
္ ဦ

စမ
ြ း္အင/္ သတဳၳ
ခရးီသာြးလပ
ု င
္ နး္

10.5

4

48.8

8
5
17

14.1

0.6

23

11.1

23

6.4

0.1

စစ
ု ေ
ု ပါငး္

49.1

21.7

8.0

ေငေ
ြ ၾကးလပ
ု င
္ နး္မ်ား 0.2
ဆကသ
္ ယ
ြ ေ
္ ရး

10

69.4

9.8

စက
ုိ ပ
္ ်ဳိးေရး

8

220.6

50.4

အဆ ပ
ုိ ါက႑၇-ရပမ
္ ွ GDP ျဖညဆ
့္ ညး္မခ
ႈ နမ
႔္ န
ွ း္ခ်ကသ
္ ညအ
္ စးုိရ၏၂၀၁၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္ GDP
ျဖညဆ
့္ ညး္မအ
ႈ ခ်ကအ
္ လကမ
္ ်ားႏင
ွ က
့္ ာြျခားသည။္အေၾကာငး္မက
ူ ်ြႏပ
္ု တ
္ ႔က
ုိ က႑တစခ
္ ခ
ု ်ငး္အားေအာကေ
္ ျခမအ
ွ ေပၚ သဆ
႔ုိ နး္စစျ္ခငး္ေၾကာငျ့္ဖစသ
္ ည။္ဥပမာ
- ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ အ
ႈ ခ်ကအ
္ လကမ
္ ်ာကေ
ုိ စ်းကက
ြ တ
္ နဖ
္ းုိျဖငေ
့္ ျမာႇကျ္ခငး္။
သတငး္အရငး္အျမစ။္ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ျပကြက၁
္ ၁

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈအေျခခံအေဆာက္အဦႏွင့္ခရီးသြားလုပ္ငန္းက႑တိ႔သ
ု ည္
အလုပ္အကိုင္ဖန္တီးေရး၏ေမာင္းႏွင္အားမ်ားျဖစ္လာႏိုင္သည္

၂၀၁၀

အလုပ္အကိုင္
လဥ
ူ းီေရသနး္ေပါငး္

အလ ပ
ု အ
္ ကင
ုိ သ
္ စ္
(သနး္ေပါငး္)

စိုက္ပ်ိဳးေရး
15.6 15.6

စြမ္းအင္/သတၳဳ

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း

၂၀၃၀

အေျခခံအေဆာက္အဦ

0.0

7.6

0.1

0.3

0.2

0.5

0.2

ဆက္သြယ္ေရး

0

5.8

1.8
ေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈ

0.2

0

0.4

ခရီးသြားလုပ္ငန္း

0.4

သတငး္အရငး္ျမစ။္ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

0.3

2.3

2.3

စုစုေပါင္း 28.6
18.2

2.0

1.8

10.4

45

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက၁
္ ၂

တန္ဖိုး၏အဓိကအရင္းျမစ္၆-ခုကိုဆုပ္ကိုင္ထားႏိုင္လွ်င္ျမန္မာႏိုင္ငံစိုက္ပ်ိဳးေရးက႑
GDP သည္ႏွစ္ဆတိုးကာ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ေဒၚလာ၄၉-ဘီလီယံေက်ာ္ရရိွႏိုင္မည္။

ငါးလပ
ု င
္ နး္
ေမးြျမဴေရး
လပ
ု င
္ နး္

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ GDP ျဖည့္ဆည္းမႈ၊၂၀၁၀-ႏွင့္၂၀၃၀
၂၀၁၀။ေဒၚ လာဘလ
ီ ယ
ီ ေ
ံ ပါငး္

သးီႏမ
ံွ ်ား
တန္ဖိုးအျမတ္

၂၀၁၀-ရိွ GDP

5.0 1.8

14.5

တြင္ပါ၀င္မႈ

21.2

%

သးီႏထ
ံွ က
ြ ႏ
္ န
ႈ း္ျမငတ
့္ ကျ္ခငး္

37

10.4

တနဖ
္ းုိျမငသ
့္ းီႏမ
ံွ ်ား

19

5.3

ေျပာငး္ေရ႕ႊ စက
ုိ ပ
္ ်ဳိးျခငး္
စက
ုိ ပ
္ ်ဳိးေျမခ ႕ဲ် ထင
ြ ျ္ခငး္

9

2.4

ေမးြျမဴေရးထတ
ု က
္ န
ု ္
ျမငတ
့္ ကျ္ခငး္

9

2.4

ငါးလပ
ု င
္ နး္ထတ
ု က
္ န
ု ္

6.0

ျမငတ
့္ ကျ္ခငး္
ေလလင
ြ ဆ
့္ းုံ႐းႈံမေ
ႈ လ်ွာခ
့ ်ျခငး္

0.2
၂၀၃၀ရိွအလားအလာ

11.2

4.2

1.1 1.4

22
5

49.1

33.7
4.3% p.a.

မတ
ွ ခ
္ ်က။္အေရအတက
ြ မ
္ ်ားကလ
ုိ မ
ႊ း္ၿခဳံထားသျဖငစ
့္ စ
ု ေ
ု ပါငး္ေဖာျ္ပ၍မရပါ။
သတငး္အရငး္ျမစ။္ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

အကြက္ - ၄ ။

ျမန္မာ့စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ အလားအလာ ေအာင္ျမင္ေရး

ျမန္မာ့စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑တြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြက္ အဓိကအလားအလာရွိသည္။ အိမ္

နီးခ်င္းေဒသမ်ားတြင္ ေနထိုင္သူ ဘီလီယံ၀က္ခန္႔သို႔ တင္ပို႔ႏိုင္ေသာ စိုက္ပ်ိဳးေရးထြက္ကုန္မ်ား
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အသင့္ရိွေနၿပီး ျဖစ္ေနသည္။ လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္တစ္ခုတည္းတြင္ပင္
ေရာင္းလိုအားနည္းၿပီး

၀ယ္လိုအားျမင့္တက္လာသျဖင့္

(၁၃၅%)ရာခိုင္ႏႈန္းအထိတိုးတက္သြားခဲ့သည္။

ကမာၻ႔စားေသာက္ကုန္ေစ်းႏႈန္းမ်ား

၀င္ေငြမ်ားျမင့္မားလာၿပီး

၂၀၁၀-

ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား (အခန္း-၃ ရိွ ၿမိဳ႕ျပ အသြင္ေျပာင္းလဲမႈ ေဆြးေႏြး
ခ်က္ကို ၾကည့္ပါ။) ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ေနထိုင္သူ ဦးေရသည္ ၁၀-သန္းခန္႔အထိ တိုးတက္
လာဖြယ္ရိွရာ စားနပ္ရိကၡာထုတ္ကုန္မ်ားအတြက္ ျပည္တြင္း၀ယ္လိုအားသည္လည္း ျမင့္တက္
လာေပလိမ့္မည္။

သို႔ရာတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္

ထိုအခြင့္ေကာင္းကို

ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္

၀ယ္လိုအားမ်ားၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ကို အသြင္ေျပာင္းရန္ အစပ်ိဳးႏိုင္ေသာ ထြက္ကုန္မ်ားကို
ထုတ္လုပ္ရန္ေသခ်ာဖို႔ လိုအပ္သည္။ ႏိုင္ငံတြင္ ၾသဇာေကာင္းေသာ ေျမယာႏွင့္ ေရတို႔
အလွ်ံပယ္ရိွေသာ္လည္း စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္ နည္းပါးၿပီး အလုပ္

46

သမားတစ္ဦးလွ်င္ တစ္ႏွစ္ေဒၚလာ ၁၃၀၀-ခန္႔သာရိွၿပီး ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္ အင္ဒိုနီးရွားတို႔၌ ေဒၚလာ
၂၅၀၀ ခန္႔ ထုတ္လုပ္ႏိုင္သည္။

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑အား

ေပးႏိုင္စြမ္းရိွ႐ံုသာမက
ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

ဆင္းရဲမြဲေတမႈကိုလည္း

ပိုမိုက်ယ္ျပန္႔စြာ

အေထာက္အကူ

ေလ်ာ့ပါးႏိုင္စြမ္းရိွေစေသာ

လ်င္ျမန္စြာတိုးတက္မႈရေစမည့္

စိုက္ပ်ိဳးေရး

နည္းလမ္းမ်ားကို

MGI

က

အႀကံျပဳထားပါသည္။

ပထမနည္းလမ္းမွာ

ဆည္ေျမာင္းစနစ္မ်ား၊
ကဲ့သို႔ေသာ

သီးႏွံအထြက္တိုးေအာင္

စိုက္ပ်ိဳးေရးစနစ္မ်ားႏွင့္

သြင္းအားစုမ်ားအျပင္

ေဆာင္ရြက္ေရးပင္

မ်ိဳးေကာင္းမ်ိဳးသန္႔မ်ား၊

ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ

ျဖစ္သည္။
ေျမၾသဇာမ်ား

လုပ္ငန္းသံုးပစၥည္းမ်ားႏွင့္

စက္ပစၥည္းကိရိယာမ်ားကို တိုးတက္ေစျခင္းျဖင့္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ သီးႏွံအထြက္တိုးမႈသည္
ပ်မ္းမွ်အားျဖင့္
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

(၇၀%)ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ
အသားတင္

ျမင့္တက္လာႏိုင္မည္ဟု

စိုက္ပ်ိဳးႏိုင္ေသာ

ေျမဧရိယာ၏

ခန္႔မွန္းပါသည္။

(၂၀%)ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔သာ

ဆည္ေျမာင္းမ်ား သြယ္ထားၿပီးျဖစ္သည္။ ဆည္ေျမာင္းစနစ္မ်ား၌ ပုဂၢလိက ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို
အေထာက္အပံ့ေပးျခင္းႏွင့္

အေသးစားဆည္ေျမာင္းမ်ားကို

ထိန္းခ်ဳပ္အသံုးျပဳျခင္းတို႔

အပါအ၀င္ နည္းလမ္းမ်ိဳးစံုျဖင့္ စိုက္ပ်ိဳးႏိုင္ေသာ ေျမဧရိယာအားလံုးကို လႊမ္းၿခံဳႏိုင္ပါသည္။
ျမန္မာ့စိုက္ပ်ိဳးေရး တိုးခ်ဲ႕ေရးလုပ္ငန္းသည္ ေခတ္မီလာေစႏိုင္ၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေျမအနည္းငယ္
ပိုင္ဆိုင္သူမ်ားအတြက္
ျဖစ္လာေစပါသည္။
ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးႏွင့္

ကြ်မ္းက်င္မႈရရိွလာေစေသာ
သို႔ရာတြင္

အဆိုပါ

အသံုး၀င္သည့္

အရင္းအျမစ္

တိုးခ်ဲ႕ေရးလုပ္ငန္းအဖြဲ႕သည္

ေငြေၾကးေက်ာေထာက္ေနာက္ခံတို႔

အေျခခံ

လိုအပ္ပါသည္။

ဥပမာ-

စိုက္ပ်ိဳးေျမတိုးခ်ဲ႕လုပ္ငန္း အလုပ္သမားမ်ား၏ ေန႔စဥ္လုပ္အားခသည္ ၁၅-က်ပ္ သို႔မဟုတ္
အေမရိကန္ ေငြေၾကး ၂-ဆင့္သာ ရိွသည္။၂ လယ္သမားမ်ားသည္လည္း ပိုမိုလံုေလာက္ေသာ
စိုက္ပ်ိဳးစရိတ္ ေခ်းေငြမ်ား ရရိွႏိုင္သည္။ ကုန္သြယ္မႈ၊ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈႏွင့္ ထုတ္လုပ္မႈ အေျခခံအ
ေဆာက္အဦးမ်ားကိုတိုးတက္ေစျခင္းျဖင့္ သြင္းအားစုမ်ားႏွင့္စက္ပစၥည္းကိရိယာေစ်းႏႈန္းမ်ား
ကိုလည္း ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းႏွင့္ေလ်ာ္ညီ သုေတသနႏွင့္
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ (R & D) ကို ျမင့္မားလာေစျခင္းျဖင့္ ထင္ရွားေသာ အလားအလာမ်ား
ေပၚထြက္လာႏိုင္ေပသည္။ ဓါတ္ေျမၾသဇာကဲ့သို႔ေသာ ပုဂၢလိက ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို အားေပး
ျခင္းျဖင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို ထိခိုက္ေစေသာ္လည္း (R & D) တြင္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံ မႈက
(၁၅၁%)ရာခိုင္ႏႈန္းတြင္ ရင္းႏီွျမႇဳပ္ႏွံမႈအေပၚ ျပန္ရသည့္ အက်ိဳးအျမတ္ (၄၃%) မွ (၁၅၁ %)
အထိ ရိွသည္ဟု ကမာၻ႔ဘဏ္၏ သုေတသနမ်ားတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။၃

ဒုတိယနည္းလမ္းမွာ

နည္းပညာအသံုးျပဳမႈ

တိုးခ်ဲ႕ျခင္းျဖစ္သည္။

လယ္ယာ

စိုက္ပ်ိဳးေရးတြင္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ပိုမိုျမင့္မားေရးကို ခုန္ေက်ာ္ေရာက္ရိွမည့္နည္း လမ္းမွာ
ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာပင္ ျဖစ္သည္။ အိႏိၵယႏိုင္ငံတြင္ လယ္ယာစုိက္ပ်ိဳးေသာ ေက်းရြာမ်ားတြင္
႐ိုးရာလူထု စုေ၀းၾကသည့္ေနရာတို႔တြင္ မီဒီယာစံု ပုဂၢိဳလ္ေရး ကြန္ပ်ဴတာမ်ားကို ဆက္လိုက္ျဖင့္
ခ်ိတ္ဆက္ထားေသာ

သာမန္ကြန္ပ်ဴတာကို

အသံုးျပဳေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွသည္။၄

ထို

ကြန္ပ်ဴတာမ်ားက ေဒသဆိုင္ရာ မိုးေလ၀သ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ား၊ အနီးအနားေစ်းကြက္မ်ားရိွ
သီးႏွံေစ်းႏႈန္းမ်ားႏွင့္
သတင္းမ်ားကို

ေနာက္ဆံုးေပၚ

ပိုမိုလြယ္ကူစြာ

တိုးတက္လာေသာ

ရရိွေစသည္။

နည္းစနစ္မ်ားကဲ့သို႔ေသာ

ေက်းရြာခံမ်ားအား

ကြန္ပ်ဴတာ

အသံုးျပဳ

နည္းသင္တန္းကို ပို႔ခ်ေပးၿပီး ထိုေက်းရြာခံမ်ားမွာ ရပ္ရြာက ေလးစားခံရသည့္ စာတတ္ေသာ
လယ္သမားမ်ား ျဖစ္ၾကသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ လယ္ယာေျမ အနည္းငယ္ပိုင္ဆိုင္သူမ်ားႏွင့္ စီးပြားျဖစ္လုပ္ကိုင္ေသာ

လယ္ယာေျမ

ႏွစ္ရပ္စလံုးပင္

ပိုမိုထုတ္လုပ္အားေကာင္းလာႏိုင္ေသာ္လည္း

၎တို႔သည္

47

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အလားတူ

ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး

အတားအဆီးမ်ားကို

ႀကံဳေတြ႕ၾကရသည္။

ထိုအခက္အခဲမ်ားတြင္

မလံုေလာက္ေသာ ထိန္းသိမ္းမႈ၊ညံ့ဖ်င္းေသာ ဆည္ေျမာင္းစနစ္မ်ားႏွင့္ စက္ပစၥည္း ကိရိယာမ်ား၊
သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္

အေျခခံအေဆာက္အဦေဟာင္းမ်ား၊

အထြက္မေကာင္းေသာ

မ်ိဳးေစ့ေဟာင္းမ်ား၊ အလတ္တန္းစား လယ္ယာစီမံခန္႔ခြဲမႈ၊ ကန္႔သတ္ထားေသာ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံေငြ
ရရိွခြင့္ႏွင့္

ျပည္ပသို႔

တင္ပို႔ႏိုင္ေသာ

သီးႏွံမ်ား၏

ၿပိဳင္ဆိုင္မႈကို

က်ဆင္းေစေသာ

ျမန္မာက်ပ္ေငြ၏ ခိုင္မာမႈတို႔ ပါ၀င္သည္။ ထိုအခက္အခဲမ်ားႏွင့္အတူ ေျမယာပိုင္ဆိုင္ခြင့္မ်ားႏွင့္
အိမ္ၿခံေျမေစ်းကစားမႈတို႔၏ စိန္ေခၚမႈကို ခ်က္ခ်င္းေျဖရွင္းေဆာင္ရြက္ရန္ လိုသည္။ သို႔မွသာ
ျမန္မာ့စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ အလားအလာသည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ေရာက္ခ်ိန္တြင္ ႏွစ္စဥ္ေဒၚလာ
ဘီလီယံ ၅၀ သို႔ေရာက္ရိွႏိုင္ေပမည္။

အရင္းအျမစ္ေတာ္လွန္ေရး၊ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္းႏွင့္ မက္ကင္ဆီ ေရရွည္တည္တံ့ခိုင္ၿမဲမႈႏွင့္

အရင္းအျမစ္ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအား အေလ့အက်င့္၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ ႏို၀င္ဘာလ။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ စိုက္ပ်ိဳးေရး ျပန္လည္ရွင္သန္လာျခင္း David Dapice et al ။ အတားအဆီးမ်ားကို ခ်ိဳးဖ်က္၍ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈလမ္း
ေၾကာင္း တည္ေဆာက္ျခင္း ၊ ဒီမိုကရက္တစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ Ash Centre၊ ဟားဗာ့ဒ္ကေနဒီေက်ာင္း

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ။
စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ ျပည္သူ႔အသံုးစရိတ္ႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊ Enrique Blanco Armas et al ။ ကမာၻ႔ဘဏ္မူ၀ါဒ သုေတသနလုပ္ငန္း
စာတမ္း အမွတ္ 5977, ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီလ။
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအတြက္ သတင္းႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ အလားအလာသည္ အထူးႀကီးမားသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္

ထိုက႑ကို နိမ့္ေသာအဆင့္မွ စတင္ရျခင္းလည္း ပါ၀င္ေသာေၾကာင့္ဟု ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ယံုၾကည္
ပါသည္။ ဥပမာ - မ်ိဳးေစ့မ်ား၊ ဓါတ္ေျမၾသဇာမ်ား၊ ေရ၊ စက္ပစၥည္းကိရိယာႏွင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား
အပါအ၀င္ လက္ရိွသြင္းအားစုအဆင့္မ်ားသည္ အလြန္နည္းပါသည္။

ကုလသမဂၢ ကမာၻ႔စားနပ္ရိကၡာအဖြဲ႕ႀကီး (FAO)ႏွင့္ အသံုးခ်စနစ္မ်ား ဆန္းစစ္မႈ

ႏိုင္ငံတကာတကၠသိုလ္ (IIASA) တို႔၏ နမူနာျဖစ္ေသာ ကမာၻ႔စိုက္ပ်ိဳးေရး ေဂဟေဗဒဆိုင္ရာ
ဇုန္မ်ားကို အသံုးျပဳ၍ သီးႏွံအထြက္တိုးမႈကို ခန္႔မွန္းရာတြင္ သီးႏွံအထြက္ႏႈန္းျမင့္တက္ျခင္းအား
ျဖင့္ GDPအား ေနာက္ထပ္ ေဒၚလာ ၁၀.၄-ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပး ႏိုင္မည္ဟု ယူဆပါသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ လယ္သမားမ်ားသည္ သစ္သီး၀လံ၊ ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊ ေကာ္ဖီ၊ ဆီအုန္းႏွင့္
ေရာ္ဘာကဲ့သို႔ေသာ တန္ဖိုးျမင့္ သီးႏွံမ်ားကို တိုး၍ စိုက္ပ်ိဳးႏိုင္လွ်င္ GDP ၌ ေနာက္ထပ္
ေဒၚလာ ၅.၃-ဘီလီယံ ျဖည့္စြက္ႏိုင္မည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။70

အျခားအဖိုးတန္က႑မ်ား

အထူးသျဖင့္ ငါးလုပ္ငန္း၏ ျမင့္တက္မႈကလည္း ၂၀၃၀-ျပည္ႏွစ္ေရာက္ခ်ိန္တြင္ ႏွစ္စဥ္ GDP
တြင္ ေဒၚလာ ၆.၀-ဘီလီယံ ထပ္မံျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ေပလိမ့္မည္။

စြမ္းအင္ႏွင့္ သတၳဳက႑

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စြမ္းအင္ႏွင့္ သတၳဳက႑သည္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ ေစ်းႏႈန္းမ်ားျဖင့္ အမွန္

GDP ကို အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၈-ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပးၿပီး လူ ၉၀,၀၀၀ ကို အလုပ္အကိုင္
ရရိွေစခဲ့သည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ အဆိုပါက႑သည္ GDP သို႔ ေဒၚလာ

70

ကမာၻ႔စိုက္ပ်ိဳးေရးေဂဟေဗဒဆိုင္ရာဇုန္မ်ား (GAEZ VB.0)၊ အသံုးျပဳသူမ်ား၏ လမ္းၫႊန္၊ Géza Tóth ၊

Bartoxz Kozlowski ၊ Sylvia Prieler ႏွင့္ David Wiberg ။ IIASA ႏွင့္ FAO ၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေမလ။

48

ျပကြက္ - ၁၃

ျမန္မာ့ဓါတ္ေငြ႕ အရင္းအျမစ္မ်ားသည္ ကမာၻႏွင့္ယွဥ္လွ်င္ အသင့္အတင့္မွ် ရိွေသာ္လည္း
အာရွတြင္မူ ခိုင္မာေသာ ပမာဏရိွသည္။

Country (global rank)

အာရွရိွ ဓါတ္ေငြ႕သိုက္မ်ား
ကဗ
ု ေပ ထရလ
ီ ယ
ီ ေ
ံ ပါငး္
မေတြ႕ရိွရေသးေသာ ၊
၂၀၀၀

ေတြ႕ရိွၿပီး ၊ ၂၀၁၁
ၾသစေၾတးလ် (၁၁)
တ႐တ
ု ္ (၁၃)
အငဒ
္ န
ုိ းီရာွး (၁၄)
မေလးရာွး (၁၅)
အႏ
ိ ယ
ၵိ (၂၄)

108
105

ပ ါ ကစ တ
ၥ န္ (၂၉)
ဗယ
ီ ကန
္ မ္ (၃၀)
ပါပးူ၀ါးနယးူဂန
ီ ိ (၃၃)
ဘဂ လ
ၤ ားေဒရ
့ ္ွ (၃၆)
ဘ႐ႏ
ု င
ုိ း္ (၄၁)
ထင
ုိ း္ (၄၄)
ျမန္မာ (၄၆)

ကေမာဒ
ၻ းီယား
လာအုိ
နေ
ီ ပါလ္
ဖလ
ိ စပ
္ င
ုိ ္
ဘတ
ူ န္
သရ
ီ လ
ိ ကာၤ
ဂ်ပန္
ေတာငက
္ ရ
ုိ းီ
ယား
ထင
ုိ ၀မ္

Total world

0
0
0
0
0
0
0
0
0

28
22
16
13
10
10
8

44

86

133

ၾသစေၾတးလ် (၁၁)
အငဒ
္ န
ုိ းီရာွး (၁၅)
တ႐တ
ု ္ (၁၇)
မေလးရာွး (၁၈)
အႏ
ိ ယ
ၵိ (၃၁)
ပါကစတ
ၥ န္ (၃၄)

ဘဂလ
ၤ ားေဒရ
့ ္ွ (၃၇)
ျမန္မာ (၃၉)
ဘ႐ႏ
ု င
ုိ း္ (၄၄)
ထင
ုိ း္ (၄၈)
ဗယ
ီ ကန
္ မ္ (၆၂)
ကေမာဒ
ၻ ယ
ီ ား (၇၉)
ပါပးူ၀ါးနယးူဂန
ီ ီ
လာအုိ
နေ
ီ ပါလ္
ဖလ
ိ စပ
္ င
ုိ ္
ဘတ
ူ န္
သရ
ီ လ
ိ ကာၤ
ဂ်ပန္
ေတာငက
္ ရ
ုိ းီယား
ထင
ုိ ၀မ္

7,361

Total world

25
20
2
0
0
0
0
0
0
0
0
0

139
135

60
55
46
40

199
198

9

11,937

သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ေတြ႕ရၿွိပးီ ဓါတေ
္ င႕ြ သက
ုိ မ
္ ်ား BP ၏ ကမာၻစ
႔ မ
ြ း္အငစ
္ ာရငး္မ်ား သးုံသပခ
္ ်က၊္ ၂၀၁၂။ မေတြ႕ရရ
ွိ ေသးေသာ ဓါတေ
္ င႕ြ သက
ုိ မ
္ ်ား
အေမရက
ိ န္ ဘမ
ူ ေ
ိ ဗဒ ေလလ
့ ာေရး၊ ကမာၻေ
႔ ရနစ
ံ မ
ိ း္ အကျဲဖတခ
္ ်က၊္ ၂၀၀၀ ႏင
ွ ့္ BP စာရငး္အငး္မ်ား သးုံသပခ
္ ်က။္ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း
ဆန္းစစ္ခ်က္

၁.၇-ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပးၿပီး လူေပါင္း ၂၅၀,၀၀၀ ကို အလုပ္ အကိုင္ ရရိွေစမည္ဟု
ခန္႔မွန္းသည္။71

ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ခန္႔မွန္းေသာ ေဒၚလာ ၈-ဘီလီယံသည္ ထိုက႑အတြက္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ စီမံကိန္းေရးဆြဲေရး ဦးစီးႏွင့္ IMF စီးပြားေရးေပါင္းစံု GDP
ခန္႔မွန္းခ်က္အရ

လက္ရိွေဖာ္ျပေသာ

အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္

ထိုက႑၏

ေဒၚလာ

၅.၁-ဘီလီယံထက္

ပိုမိုမ်ားျပားပါသည္။

ေရနံစိမ္း၊

သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕၊

ေက်ာက္မီးေသြးႏွင့္

အဖိုးတန္ေက်ာက္မ်က္ရတနာမ်ား အပါအ၀င္ ထုတ္ကုန္တစ္ခုခ်င္းအား ယင္းတို႔၏ ေစ်းကြက္
ေပါက္ေစ်းျဖင့္ေျမႇာက္၍ တန္ဖိုးကို ခန္႔မွန္းထားျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ (အကြက္ - ၅။
ႂကြယ္၀ေသာ သဘာ၀အရင္းအျမစ္ ပေဒသာပင္မ်ားသည္ စီးပြားေရးအတြက္ စိန္ေခၚမႈမ်ား
ဖန္တီးႏိုင္ၿပီး ထိုစိန္ေခၚမႈမ်ားကို ေက်ာ္လႊားလြန္ေျမာက္မည့္နည္းလမ္းကို ေဆြးေႏြးထားေသာ
“ျမန္မာ့သယံဇာတမ်ား က်ိန္စာသင့္ျခင္းမွသည္ တိုးတက္ျခင္းသို႔” ကို ၾကည့္ပါ)

71

ခန္႔မွန္းႏွင့္ သိရိွၿပီး စြမ္းအင္ႏွင့္သတၳဳသိုက္မ်ား သတင္းအရင္းျမစ္အတြက္ FACTS ၊ Bloomberg ၊ World Bank ၊ US
စြမ္းအင္သတင္းစီမံခန္႔ခြဲ ေရး၊ လန္ဒန္သတၳဳဖလွယ္ေရး၊ US ဘူမိေဗဒေလ့လာေရး၊ စီးပြားေရးအျမင္တူညီမႈႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ
ဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕၊ ႏွစ္စဥ္စာရင္းအင္း စာအုပ္ ၂၀၁၀-၂၀၁၁ ခုႏွစ္တို႔ကို သံုးစြဲပါသည္။

49

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အကြက္ - ၅ ။

ျမန္မာ့ သယံဇာတမ်ား က်ိန္စာသင့္ျခင္းမွသည္ တိုးတက္ျခင္းသို႔

လာမည့္ ႏွစ္ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္တြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲ အဓိက ႏိုင္ငံမ်ား၏ အသြင္ေျပာင္းလဲေရး

လံႈ႕ေဆာ္မႈေၾကာင့္

သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕

အရင္းအျမစ္မ်ား၏

ကမာၻ႔၀ယ္လိုအားသည္

မႀကဳံဖူးေလာက္ေသာ ႏႈန္းျဖင့္ ျမင့္တက္လာဖြယ္ ရိွသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အရင္းအျမစ္
အေျချပဳ

ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။

စူးစမ္းရွာေဖြေရးႏွင့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးတြင္

အသင့္အတင့္

ကန္႔သတ္ထားသည့္ၾကားမွပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားသည္ မ်က္ေမွာက္
ကာလတြင္ အကန္႔အသတ္ျဖင့္သာေဆာင္ရြက္သည့္ ပို႔ကုန္မ်ား၏ (၅၅ %) ရာခိုင္ႏႈန္းထိ
ရိွေနဆဲျဖစ္သည္။၁ ျမန္မာႏိုင္ငံ စီးပြားေရးတြင္ သဘာ၀ အရင္းအျမစ္မ်ား၏ အခန္းက႑သည္
တစ္ႏွစ္လွ်င္ သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕ ကုဗမီတာ ၁၂-ဘီလီယံ ထုတ္လုပ္ရန္ စီစဥ္ ထားေသာ
ေရႊသဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕ပိုက္လိုင္း

ဆက္သြယ္ေရးအပါအ၀င္

ရည္မွန္းခ်က္ႀကီးမားသည့္

စီမံကိန္းႀကီးမ်ားႏွင့္ အတူ ပိုမိုျမင့္တက္လာဖြယ္ ရိွသည္။

သို႔ရာတြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊ တိုးတက္မႈႏွင့္ အလုပ္အကိုင္တို႔ကို အေထာက္အကူျပဳေစရန္

သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားေပၚတြင္သာ

အလြန္အမင္း

အားထားျခင္း

မျပဳရန္

သတိထား

သင့္ေပသည္။ ထိုက႑မွ ရရိွေသာ ၀င္ေငြမ်ားျဖင့္ လူမႈေရးႏွင့္ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို
ေရရွည္ႏွစ္စဥ္ပံ့ပိုးကူညီရန္
အခြန္ေငြမ်ား
ေငြေၾကး

ခက္ခဲေလ့ရိွသည္။

ေျပာင္းလဲမႈေၾကာင့္

လဲလွယ္မႈႏႈန္း

ပို႔ကုန္က႑မ်ား၏

စီးပြားေရးတစ္ရပ္လုံးသည္

ျမင့္မားျခင္းႏွင့္

ၿပိဳင္ဆိုင္မႈ

အရင္းအျမစ္တန္ဖိုးမ်ားႏွင့္

အေျပာင္းအလဲျမန္ျခင္း၊

ျပည္တြင္းတန္ဖိုး

ေလ်ာ့က်ျခင္းႏွင့္

ဘ႑ာေရး

ေဖာင္းပြျခင္းတို႔ေၾကာင့္

ဒီမိုကရက္တစ္

ဖြဲ႕စည္းမႈ

ၿပိဳပ်က္ရန္

အလားအလာမ်ားရိွျခင္း စသည့္ လမ္းေၾကာင္းမ်ားမွတစ္ဆင့္ ေပါႂကြယ္၀ေသာ အရင္းအျမစ္
ပေဒသာမ်ားသည္

စီးပြားေရးကို

အႏၲရာယ္က်ေရာက္ေစေသာ

အလားအလာမ်ား

ရိွလာႏိုင္သည္။ ထိုျပင့္ ကုန္ၾကမ္းမ်ားအား ျပည္တြင္းအသံုးျပဳမႈႏွင့္ ထိုသို႔ အသံုးျပဳမႈေၾကာင့္
သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ ျပင္ပသက္ေရာက္မႈမ်ားကို သတိမမူမိျခင္းတို႔ေၾကာင့္ အရင္း
အျမစ္ ပေဒသာပင္မ်ားသည္ စီးပြားေရးတြင္ ပုံပ်က္ပန္းပ်က္ျဖစ္မႈမ်ားကိုျဖစ္ေစႏိုင္ သည္။
အရင္းအျမစ္မ်ား ထုတ္လုပ္မႈသည္ အလုပ္အကိုင္ကို သိသာစြာ ျမႇင့္တင္မေပးႏိုင္သည္ ့ျပင္
သစ္ေတာမ်ား ပ်က္စီးျပဳန္းတီးလာျခင္းႏွင့္ ပတ္၀န္းက်င္

ညစ္ညမ္းျခင္းကဲ့သို႔ေသာ ႀကီးမား

သည့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ ပ်က္စီးမႈမ်ားကိုလည္း ေပၚထြက္လာေစႏိုင္သည္။

ျမန္မာအစိုးရအေနျဖင့္ သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားမွ အႀကီးမားဆံုး တန္ဖိုးကို ဆုပ္

ေရးကို င္ႏို င္ေ စရန္ စ ဥ္း စားဆံုးျဖတ္ ရာတြ င္ေ စတနာ့ ၀ န္ ထ မ္း အဖြဲ ႕ျဖစ္ သ ည့္ ထု တ္ လု ပ္ေ ရးစက္
မႈလုပ္ငန္းမ်ား ရွင္းလင္းပီျပင္ေရး ဦးေဆာင္မႈအဖြဲ႕ ကဲ့သို႔ေသာ
အေလ့အက်င့္မ်ားကို
ျပသလ်က္ရိွသည္။

ခ်မွတ္က်င့္သုံးရန္
သို႔ရာတြင္

သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားက

ျပင္းျပေသာ

စိန္ေခၚမႈမ်ားစြာ

ႏိုင္ငံတကာ အေကာင္းဆံုး

ဆႏၵရိွေၾကာင္း

က်န္ရိွေနဆဲျဖစ္သည္။

အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေသာ၊

ျမန္မာအစိုးရက

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

တစ္စည္းတစ္လံုးတည္းျဖစ္ေသာ၊

ဒဏ္ခံႏိုင္ေသာ စီးပြားေရးအျဖစ္ အေထာက္အကူျပဳ ဖန္တီးေပးမႈ ေသခ်ာေစရန္အတြက္
အရင္းအျမစ္ကို

မီွခိုအားထားရေသာ

အျခားႏိုင္ငံမ်ား၏

ေအာင္ျမင္မႈ၊

ဆံုး႐ံႈးမႈမ်ားကို

ေလ့လာသင္ယူရန္ လိုအပ္ေပသည္။

ကုန္သြယ္ေရးႏွင့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး

တိုးတက္မႈဆိုင္ရာ

ကုလသမဂၢညီလာခံ

(UNCTAD)၊

၂၀၁၀-ခုႏွစ္ရိွ

အရင္းအျမစ္

တင္ပို႔မႈစြမ္းအား UNCTAD စာရင္းအင္း။

ထိုေဆြးေႏြးခ်က္ႏွင့္

ပတ္သက္ေသာ

အေသးစိတ္

အခ်က္အလက္မ်ားကို

အရင္းအျမစ္

ပ်က္စီးေစသည့္

အေၾကာင္းရင္းမ်ားကို တိုက္ဖ်က္ျခင္း Erika Weinthal Pauline Jones Luong။ သယံဇာတ ႂကြယ္၀မႈ စီမံခန္႔ခြဲမႈအတြက္
ေရြးခ်ယ္ႏိုင္ေသာ အေျဖ၊ ၂၀၀၆-ခုႏွစ္ႏွင့္ သဘာ၀အရင္း အျမစ္မ်ား ပ်က္ဆီးမႈ၊ ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာမႈ ေလ့လာေရးႏွင့္
စည္းမ်ဥ္းဥပေဒ။ Jeffrey Frankel, ဟားဗာ့ဒ္တကၠသိုလ္ရိွ ႏိုင္ငံတကာ ဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္မႈဌာန၊ လုပ္ငန္းစာတမ္းအမွတ္

၂၃၃/ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။ တို႔ကိုၾကည့္ပါ။

စြမ္းအင္ သေဘာတူစာခ်ဳပ္မ်ားကို ျပန္လည္စဥ္းစားရမည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ။ Financial Times ၊ ၂၀၁၃၀ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ (၁၁)ရက္။

50

အနာဂတ္ကာလ

ေစ်းႏႈန္းအတက္အက်ရိွမႈမ်ား၊

ေရွးလ္ေက်ာက္

(ေခၚ)

ႏႈန္းေက်ာက္သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕ ထုတ္လုပ္မႈေၾကာင့္ ေစ်းကြက္ေျပာင္းလဲမႈႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ
သဘာ၀အရင္းအျမစ္သိုက္မ်ား၏

သဘာ၀အမွန္ေၾကာင့္

စြမ္းအင္ႏွင့္

သတၳဳက႑၏

အလားအလာတြင္ မေသခ်ာမႈမ်ားစြာ ၀န္းရံလ်က္ရိွသည္။ အဆိုပါ မေသခ်ာ မေရရာမႈမ်ား
ေၾကာင့္

ေစ်းႏႈန္းမ်ားသည္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္

ေစ်းႏႈန္းမ်ားအတိုင္း

တည္ရိွေနမည္ဟု

ခန္႔မွန္းပါသည္။ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ တြင္ စြမ္းအင္သည္ ယင္းက႑ GDP ၏ (၆၀ %)
ရာခိုင္ႏႈန္းကိုလည္းေကာင္း၊ က်န္ေသာ (၄၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္းကို သတၳဳကလည္းေကာင္း
ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္မည္ဟု ယူဆသည္။ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၏ အဓိကေစ်းကြက္၀င္ ထုတ္ကုန္
ပစၥည္းမ်ားမွာ

သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕၊

ေက်ာက္စိမ္း၊

ေရနံႏွင့္

ထံုးေက်ာက္တို႔ျဖစ္ရာ

ထိုထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ားအား စြမ္း အင္ႏွင့္ သတၳဳက႑ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားတန္ဖိုး၏ (၈၀
%) ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွခဲ့သည္။ ၂၀၃၀-ျပည္ႏွစ္တြင္လည္း ယင္းကုန္ ပစၥည္းမ်ားသည္ စြမ္းအင္ႏွင့္
သတၳဳက႑၏ အေရးႀကီး ကုန္ပစၥည္းမ်ားအျဖစ္ တည္ရိွေနဦးမည္ ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ရရိွထားၿပီး

သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႕တြင္

ကမာၻေပၚတြင္

အတည္

တြင္ ရပ္တည္လ်က္ရိွသည္။
၎ဓါတ္ေငြ႕သိုက္သည္

72

ျပဳၿပီး

ႏိႈင္းယွဥ္ေသာ

ဓါတ္ေငြ႕သိုက္မ်ား

အနက္အဆင့္

မေတြ႕ရွိေသးသည့္ ဓါတ္ေငြ႕သိုက္ကို

ပို၍ပင္

အေရးပါႏိုင္ပါသည္။

အားသာခ်က္ကို
(၄၆)

ခန္႔မွန္းခ်က္အရ

ျမန္မာ၏ဓါတ္ေငြ႕သိုက္သည္

ကမာၻအဆင့္တြင္ အသင့္အတင့္မွ်သာ ရိွေသာ္လည္း အာရွတြင္မူ အေရးပါေသာ အဆင့္၌
တည္ရိွသည္။

စူးစမ္းရွာေဖြမႈႏွင့္ ထုတ္ယူမႈစြမ္းအား တိုးတက္လာမႈမ်ားေၾကာင့္ ေရနံမွ စြမ္းအင္ႏွင့္

သတၳဳက႑အား ျဖည့္ ဆည္းေပးမႈ ျမင့္တက္လာမည္ဟု ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ ခန္႔မွန္းထားသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စီးပြားေရးကို

လမ္းဖြင့္လိုက္သည္ႏွင့္အညီ

ေခတ္မီတိုးတက္ေသာ

စူးစမ္းရွာေဖြမႈေၾကာင့္ ပိုမိုမ်ားျပားေသာ ေရနံႏွင့္ ဓါတ္ေငြ႕သိုက္မ်ားကိုေတြ႕ရွိ လာဖြယ္ရိွသည္။
ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကလည္း ျမင့္မားေသာ ေရနံအရင္းအျမစ္မ်ားရိွ မည္ကို
ၫႊန္ျပႏိုင္သည္။ ေရနံႏွင့္ ဓါတ္ေငြ႕ႏွစ္ခုလံုး၏ တိုးတက္ၿပီးျဖစ္ေသာ ထုတ္ယူမႈႏႈန္းမ်ားေၾကာင့္
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုး တက္မႈ၏ အက်ယ္ျပန္႔ဆံုး ေမာင္းႏွင္အားကို ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ေတြ႕ျမင္ေနရသည္။
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေရနံထုတ္ယူမႈႏႈန္းသည္

(၄.၄ %) ရာခိုင္ႏႈန္းသို႔လည္းေကာင္း၊

ဓါတ္ေငြ႕ထုတ္ယူမႈႏႈန္းသည္ (၂.၉ %) ရာခိုင္ႏႈန္းသို႔လည္းေကာင္း ျမင့္တက္လာမည္ဟု
ယူဆထားသည္။73 သတၱဳတူးေဖာ္ေရး အေနျဖင့္ ၂၀၂၀-ျပည့္ႏွစ္ ကာလအတြင္း ထုတ္လုပ္မႈ
(၄.၈ %) ရာခိုင္ႏႈန္း ျမင့္တက္ကာ၊ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအရ (၈ %) အထိကို
ဆက္လက္ျမင့္တက္လာမည္ဟု ခန္႔မွန္းသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ တစ္၀က္တစ္ပ်က္ အဖိုးထိုက္သည့္အာရွတြင္ တန္ဖိုးထားေသာ

ေက်ာက္စိမ္းကို ကမာၻ႔ထုတ္လုပ္မႈ၏ (၉၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္းမွ် ထုတ္လုပ္သည္။74 ၂၀၁၁-ခုႏွစ္တြင္
အစိုးရ၏ တရား၀င္ေလလံပြဲမ်ားမွ ေက်ာက္စိမ္းတစ္မ်ိဳးတည္း၏ ေရာင္းခ်ရေငြသည္ ေဒၚလာ

72
73
74

BP ၏ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ကမၻာ့စြမ္းအင္စာရင္းအင္းသုံးသပ္ခ်က္၊ BP ၊ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ။
ထုတ္ယူမႈႏႈန္းကုိ အတည္ျပဳျပီးအရန္သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ား၏ စုစုေပါင္းထုတ္လုပ္မႈအျဖင့္ အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆုိပါသည္။
အာရွပစိဖိတ္ေဒသ သတၳဳတူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္း။ တရား၀င္သံုးသပ္ခ်က္ - ျမန္မာ(ဘားမား)၊ DLA Piper ၊ Stephen Webb and
Rebert Edel ။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ ၃၁ ရက္။

51

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

၁.၇ ဘီလီယံအထိ ျမင့္တက္ခဲ့သည္။75

ထိုတန္ဖိုးတြင္ ယခုအထိ ႏိုင္ငံေရးၿငိမ္သက္မႈ

မရိွေသးေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ေျမာက္ဖ်ားေဒသ၌ တရားမ၀င္ေရာင္းခ်မႈမ်ား မပါ၀င္ေသးပါ။
ကြ်မ္းက်င္သူမ်ားႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းမႈမ်ားအရ ေက်ာက္စိမ္းေစ်းကြက္၏ အမွန္တန္ဖိုးသည္
တရား၀င္ေၾကညာေသာ တန္ဖိုးထက္ (၄၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္း ပိုမိုမ်ားျပားႏိုင္ေၾကာင္း သိရိွရသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ကမာၻ႔ေက်ာက္မ်က္ရတနာ

ထုတ္လုပ္ေသာ

ထိပ္တန္းႏိုင္ငံမ်ားတြင္

၂၀၀၅-ခုႏွစ္၌ ပတၱျမားထုတ္လုပ္မႈတြင္ ႏိုင္ငံအလိုက္ အဆင့္-၄ တြင္ရိွၿပီး နီလာ ထုတ္
လုပ္မႈတြင္ ႏိုင္ငံအလိုက္ အဆင့္-၉ ရိွခဲ့သည္။76

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အျခားထုတ္ကုန္တစ္မ်ိဳးမွာ

ထံုးေက်ာက္ျဖစ္ၿပီး ထိုထုတ္ကုန္သည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ထိုက႑၏ ကုန္ထုတ္ စြမ္းအားတြင္
(၁၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္း ပါ၀င္မည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ကုန္ထုတ္မႈက႑သည္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

GDP

သို႔

ေဒၚလာ ၉.၈-ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပးခဲ့ၿပီး လူေပါင္း ၁.၈-သန္းကို အလုပ္အကိုင္ ရရိွ
ေစခဲ့သည္ဟု ခန္႔မွန္းရပါသည္။ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ အဆိုပါက႑မွ ေဒၚလာ ၆၉.၄ဘီလီယံ
ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ၿပီး လူေပါင္း ၇.၆-သန္းကို အလုပ္အကိုင္ ရရိွေစႏိုင္ပါလိမ့္မည္။77 ၂၀၃၀ျပည့္ႏွစ္အလားအလာကို ခန္႔မွန္းရာတြင္ လက္ရိွကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑ GDP၏ ဖြဲ႕စည္းပံုသည္
အထည္အလိပ္လုပ္ငန္း

ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ေသာ

ပါကစၥတန္ႏွင့္

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တို႔၏

ဖြဲ႕စည္းပံုႏွင့္ အလားတူသည္ဟု ယူဆပါသည္။ လုပ္သားအင္အား အမ်ားအျပားသံုးစြဲေသာ
စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားသည္

ကြ်မ္းက်င္မႈနိမ့္က်ၿပီး

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားလည္း

နည္းပါးေလ့ရိွသည္။

ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး

နည္းပါးသည့္အျပင္

ႏိုင္ငံမ်ားသည္

လုပ္အားအမ်ားအျပား

သံုးစြဲေသာ လုပ္ငန္းမ်ားမွသည္ အရင္းအႏွီး ပိုမိုထည့္၀င္ရၿပီး ထပ္ဆင့္တန္ဖိုးမ်ားျပားသည့္
ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားသို႔ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ တန္ဖိုး ကြင္းဆက္ကို ေျပာင္းလဲလာၾကသည္။

ေဒၚလာ ၆၉-ဘီလီယံ GDP ခန္႔မွန္းခ်က္သည္ ဗီယက္နမ္ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတို႔၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈလမ္းေၾကာင္းကို
ထိုသို႔

ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္သည္ဟု

ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ေရးအတြက္

လုပ္သားထုကြ်မ္းက်င္မႈႏွင့္
ကုန္ထုတ္လုပ္အားကို

ယူဆပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

(ျပကြက္

အဓိက

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား

ႏွစ္ဆေက်ာ္ျမႇင့္တင္ရန္

လိုအပ္ေပလိမ့္မည္။

-

၁၄)။

စြမ္းအားမ်ားျဖစ္သည့္
တည္ေဆာက္ျခင္းျဖင့္
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကုန္ထုတ္ စြမ္းအားသည္ (၅၀ %) မွ (၇၅ %) အထိ တ႐ုတ္၊ အိႏိၵယ၊
အင္ဒိုနီးရွား၊ ထိုင္းႏွင့္ ဗီယက္နမ္ ႏိုင္ငံတို႔၏ ပ်မ္းမွ်ႏႈန္းထက္ နည္းပါးသည္။78 ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
လုပ္အားဗဟိုျပဳက႑မ်ားတြင္

သင့္တင္မွ်တေသာ

လက္ရိွေစ်းႏႈန္း

အားသာခ်က္အျပင္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ဗဟိုျပဳၿပီး ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး မ်ားျပားေသာ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားသို႔ ေျပာင္း
ေရႊ႕လုပ္ကိုင္ေစျခင္းျဖင့္ အနာဂတ္တြင္ အဆိုပါ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေပလိမ့္မည္။
(ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑ ေျပာင္းေရႊ႕ျခင္း၏ က်ယ္ျပန္႔ေသာ ေဆြးေႏြးခ်က္မ်ားကို အခန္း - ၃
တြင္ ၾကည့္ပါ။)

75

ျမန္မာ့ေက်ာက္စိမ္းစမ္းသပ္မႈ - ႏိုင္ငံတကာျဖတ္ေက်ာ္မႈ ကြန္ရက္၊ တ႐ုတ္ႏွင့္ Renaud Egreteau ႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အသြင္

ကူးေျပာင္းေရး ကာလတြင္ ႏိုင္ငံတကာအေရးယူပိတ္ဆို႔မႈမ်ားက ျမန္မာ့ေက်ာက္မ်က္ရတနာလုပ္ငန္းအေပၚ (ဆက္စပ္ေသာ)

သက္ေရာက္မႈမ်ား၊ တံခါး၀မ်ား၊ အခက္အခဲမ်ားႏွင့္ အခြင့္အလမ္းမ်ား၊ Nick Cheermman ၊ Monique Skidmore and

76

Trevor Wilson ၊ eds ။ ISEAS ထုတ္ေ၀မႈမ်ား (အေရွ႕ ေတာင္အာရွေလ့လာေရးတကၠသိုလ္)၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။
၁၉၉၅ မွ ၂၀၀၅ တေလွ်ာက္ ျမ၊ ပတၱျမား၊ နီလာႏွင့္ tanzanite ထုတ္လုပ္မႈအေလးခ်ိန္၊ Thomas R.Yager ၊ David Menxie
and Donald W.Olson ။ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ဘူမိေဗဒေလ့လာေရး၊ ၂၀၀၈-ခုႏွစ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဗီယက္နမ္ႏွင့္ ထိုင္းတို႔၏ ပံုစံအတိုင္း ေဆာင္ရြက္လွ်င္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ျဖစ္ေပၚလာမည့္ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ား

77
78

ျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕။ IHS Global Insight ႏွင့္ ILO
ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕။ IHS Global Insight ႏွင့္ ILO ။။

52

ျပကြက၁
္ ၄

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အထိျမန္မာႏိုင္ငံ၏ကုန္ထုတ္လုပ္မႈတြင္ျဖစ္ႏိုင္ေသာလမ္းေၾကာင္း

ျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ ၏
ံ ၂၀၃၀ျပညႏ
့္ စ
ွ အ
္ လားအလာ

အမ်ိဳးမ်ိဳးကိုအျခားဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား၏အေတြ႕အႀကံဳမ်ားကေဖာ္ျပေနသည္။
၂၀၁၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္
ေဒၚ လာဘလ
ီ ယ
ီ ေ
ံ ပါငး္

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ပံုစံ

ဗီယက္နမ္
ပံုစံ

10

ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု မ
္ ၊ႈ၂၀၁၀
ထပဆ
္ ငတ
့္ နဖ
္ းုိနညး္ေသာ
ထပဆ
္ ငတ
့္ နဖ
္ းုိအလယအ
္ လတ္
က႑ခမ
ဲြ ်ားမဖ
ွ ႕ံြ ၿဖဳိးမႈ

ထိုင္း
ပံုစံ

10

11

က႑မ်ားမဖ
ွ ႕ံြ ၿဖဳိးမႈ

မေလးရွား
ပံုစံ

10
16

9

ဖ႕ံြ ၿဖဳိးမေ
ႈ မ ာင ႏ
္ င
ွ အ
္ ားမ်ား

10
18

28

6
20

32

ထပဆ
္ ငတ
့္ နဖ
္ းုိျမငက
့္ ႑ခမ
ဲြ ်ား
မဖ
ွ ႕ံြ ၿဖဳိးမႈ

3

11

26

37

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ၊၂၀၃၀

33

65

73

84

ႏွစ္စဥ္ႏွစ္ထပ္တိုးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈနႈန္း
၂၀၁၀-၂၀၃၀

6

10

11

11

စုစုေပါင္း GDP တြင္ျဖည့္ဆည္းမႈ

16

33

37

42

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေမာင္ႏွင္အားမ်ား

အထညအ
္ လပ
ိ ္

စားေသာကက
္ န
ု ႏ
္ င
ွ ့္
အေဖ်ာယ
္ မကာ၊သတဳၳ
အေျချပဳထတ
ု က
္ န
ု မ
္ ်ား

စားေသာကက
္ န
ု ႏ
္ င
ွ ့္
အေဖ်ာယ
္ မကာ
ဆကသ
္ ယ
ြ ေ
္ ရးကရ
ိ ယ
ိ ာမ်ား

လ်ွပစ
္ စပ
္ စည
ၥ း္မ်ား
စကပ
္ စည
ၥ း္မ်ား

%
%

အ၀တအ
္ စား

ဓါတပ
ု စည
ၥ း္မ်ား

သတငး္အရငး္အျမစ။္ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာေငေ
ြ ၾကးရနပ
္ ေ
ုံ ငအ
ြ ဖ႕ဲြ ။အာရဖ
ွ ႕ံြ ၿဖဳိးေရးဘဏ။္ Total စးီပာြးေရးေဒတာေဘစ
့ ည
္ လ
ီ ာခအ
ံ ဖ႕။
ဲြ
IHS Global Insight ။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

အေျခခံ အေဆာက္အဦမ်ား (သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး၊ ေရႏွင့္
လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားစသည့္ သံုးစြဲမႈ ၀န္ေဆာင္လုပ္ငန္းႏွင့္
အိမ္ၿခံေျမေရာင္း၀ယ္ေရး)

အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ား တည္ေဆာက္ေရးႏွင့္ လည္ပတ္ေရး လုပ္ငန္းသည္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ GDP သို႔ ေဒၚလာ ၁၀.၅-ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပးခဲ့ၿပီး လူေပါင္း ၅၀၀,၀၀၀
အတြက္ အလုပ္အကိုင္ ရရိွေစခဲ့သည္။ ၂၀၃၀-ျပည့္ ႏွစ္တြင္ GDP သို႔ ေဒၚလာ ၄၈.၈-ဘီလီယံ
ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ၿပီး အလုပ္အကိုင္ ၂.၃-သန္းခန္႔ ရရိွေစလိမ့္မည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။ GDP သို႔
ျဖည့္ဆည္းမႈ အလားအလာကို တြက္ခ်က္ရာတြင္ အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား တည္ေဆာက္
ျခင္းႏွင့္ လည္ပတ္မႈ ႏွစ္ရပ္စလံုး - ဥပမာ - လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားေပးစက္႐ံု တည္ေဆာက္ျခင္းႏွင့္
တည္ေဆာက္ လည္ပတ္ေသာကုမၸဏီ၏ ၀င္ေငြမ်ားကိုပါ ထည့္သြင္းစဥ္းစားထားပါသည္။
အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား က႑ကို သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး၊ ေရႏွင့္သံုးစြဲမႈ၀န္ေဆာင္လုပ္ငန္း
၊ အိမ္ၿခံေျမေရာင္း၀ယ္ေရး လုပ္ငန္းဟူ၍ ၃-မ်ိဳးခြဲျခား ထားပါသည္။ (ျပကြက္ - ၁၅)။

53

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက၁
္ ၅
၂၀၁၀ႏွင့္၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကားအေျခခံအေဆာက္အဦက႑မွဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏွင့္အလုပ္အကိုင္အလားအလာ
အမ်ားဆံုးမွာအိမ္ၿခံေျမေရာင္း၀ယ္မႈျဖစ္သည္
၂၀၁၀-က႑အလိုက္ခန္႔မွန္းခ်က္
သယယ
္ ပ
ူ ေ
႔ုိ ဆာငေ
္ ရး
ေရႏင
ွ လ
့္ ်ွပစ
္ စစ
္ သည္

အမွန္ GDP

သးုံစမ
ဲြ ၀
ႈ နေ
္ ဆာငလ
္ ပ
ု င
္ နး္

ေဒၚ လာဘလ
ီ ီ
ယံ

အမ
ိ ၿ္ခေ
ံ ျမေရာငး္၀ယေ
္ ရး

၂၀၃၀-က႑အလိုက္အလားအလာ

2.5

11.9

2.5

11.8

5.4

စစ
ု ေ
ု ပါငး္

25.2
10.5

သယယ
္ ပ
ူ ေ
႔ုိ ဆာငေ
္ ရး
ေရႏင
ွ လ
့္ ်ွပစ
္ စစ
္ သည္
အလုပ္အကိုင္

သးုံစမ
ဲြ ၀
ႈ နေ
္ ဆာငလ
္ ပ
ု င
္ နး္

ေထာငေ
္ ပါငး္

အမ
ိ ၿ္ခေ
ံ ျမေရာငး္၀ယေ
္ ရး

48.8

130

590

130

590

240

စစ
ု ေ
ု ပါငး္

1,140
500

2,320

မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ျမန္မာႏိုင္ငံ

အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ားတြင္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ

လိုအပ္ခ်က္ႏွင့္

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ အေျခခံ အေဆာက္အဦမ်ား၏ စီးပြားေရးအက်ိဳး ျဖစ္ထြန္းမႈ အလားအလာကို
ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္ရာတြင္

ကြ်ႏ္ုပ္တို႔

ယူဆသည္မွာ

ရည္မွန္းခ်က္

ႀကီးမားေသာ

GDP

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္း (၈ %) ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္အညီ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားသည္လည္း
ျမင့္တက္လာမည္

ျဖစ္သည္။

ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ၏

သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး၊

သံုးစြဲမႈ၀န္ေဆာင္

လုပ္ငန္းႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားသည္ ထိုႏိုင္ငံ GDP ၏ (၇၀ %)
ရာခိုင္ႏႈန္းကို ျဖည့္ဆည္းေပး လ်က္ ရိွသည္ဟု MGI က ခန္႔မွန္းထားသည္။79 လက္ေတြ႕ေပၚတြင္
အေျခခံသည့္ သင့္တင္မွ်တစြာ တိက်ေသာ ဤ လမ္းၫႊန္သည္ အေျခခံအေဆာက္အဦဆိုင္ရာ
သမိုင္း၀င္ ဘက္စံုအသံုးစရိတ္ အခ်က္အလက္မ်ားကို ပိုင္ဆိုင္ပစၥည္း အမ်ိဳးအစားအလိုက္
ရရိွႏိုင္ေသာ ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၂-ႏိုင္ငံအတြက္ အၿမဲစံျပဳထားသည့္ ပံုစံကို အေျချပဳထားသည္။
အိမ္ၿခံ

ေျမလုပ္ငန္း၏

ခန္႔မွန္းမႈအတြက္

ႀကီးမားေသာ

ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား၏

ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ

ေဒတာေဘ့စ္ျဖစ္ေသာ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၏ ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ား ျမင္ကြင္း
၂.၀ ေဒတာေဘ့စ္ ကိုအသံုးျပဳထားသည့္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ရိွ ၿမိဳ႕ျပႀကီးမ်ား၏ ၾကမ္းခင္းဧရိယာကို
လိုအပ္ပါသည္။80 ျမန္မာႏိုင္ငံၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား၏ ၾကမ္းခင္းဧရိယာသည္ ႏိုင္ငံစုစုေပါင္း ဧရိယာ၏
(၆၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ ရိွမည္ျဖစ္ၿပီး အိမ္ၿခံေျမေဆာက္လုပ္ေရး ကုန္က်စရိတ္သည္လည္း
ဗီယက္နမ္ႏွင့္ အလားတူပင္ ျဖစ္လိမ့္မည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။

79
80

အေျခခံအေဆာက္အဦကုန္ထုတ္စြမ္းအား တစ္ႏွစ္လွ်င္ ေဒၚလာ ၁-ထရီလီယံကို မည္သို႔ေခြ်တာမည္နည္း။ မက္ကင္ဆီ
ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္းႏွင့္ မက္ကင္ဆီ အေျခခံအေဆာက္အဦအေလ့အက်င့္။ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။
၎ - ။ ၿမိဳ႕ျပကမာၻ၊ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားႏွင့္ သံုးစြဲႏိုင္ေသာလူတန္းစား ျမင့္တက္လာျခင္း။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊
၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။

54

ဤနည္းစနစ္ကို အသံုးျပဳကာ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္

အၾကား အေျခခံအေဆာက္အဦ စုစုေပါင္း ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ေဒၚလာ ၃၂၀-ဘီလီယံ လိုအပ္
မည္ဟု ခန္႔မွန္းသည္။ အထင္ရွားဆံုး ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈသည္ စုစုေပါင္း လိုအပ္ခ်က္၏ (၆၀ %)
ရာခိုင္ႏႈန္းျဖစ္ေသာ လူေနအိမ္ေျခႏွင့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း အိမ္ၿခံေျမ ေဆာက္လုပ္ေရးတြင္
ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။ ဓါတ္အားေပး စက္႐ံုမ်ား၊ ေရအားသံုးဓါတ္အားေပး စက္႐ံုမ်ား၊ လမ္းမ်ားႏွင့္
ရထားလမ္းမ်ားသည္လည္း

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ၌

ယခုအခ်ိန္အထိ

နည္းပါးေနေသးရာ

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေက်းလက္ ေဒသမ်ားႏွင့္ ၿမိဳ႕ငယ္ေလးမ်ားတြင္ ေနထိုင္သူလူဦးေရ (၈
%)ရာခိုင္ႏႈန္းအတြက္
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
မည္ဆိုလွ်င္

တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းအားျဖင့္

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ

အက်ိဳးသက္ေရာက္ပါသည္။

စီးပြားေရးႏွင့္

အေျခခံအေဆာက္အဦသစ္မ်ား

ၿမိဳ႕ျပအသြင္တို႔ကို

လိုအပ္မႈမ်ား

သို႔ရာတြင္

စတင္ေျပာင္းလဲ

ထပ္မံျမင့္တက္လာပါလိမ့္

မည္။(အခန္း - ၃ ရိွ ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္ ဆက္စပ္ေနသည့္
အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားအေၾကာင္း ပိုမိုက်ယ္ျပန္႔သည့္ ေဆြးေႏြးခ်က္ကို ၾကည့္ပါ။)81

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အေျခခံအေဆာက္အဦ၌

ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔စြာ

ႀကိဳတင္ရင္းႏီွး

ျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား လ်င္ျမန္စြာ ျပဳလုပ္လာခဲ့ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားကို နမူနာယူႏိုင္သည္။ ဥပမာအေနျဖင့္
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသည္

၂၀၀၄-ခုႏွစ္ႏွင့္

၂၀၁၂-ခုႏွစ္

အၾကား

ယင္း၏

လမ္းကြန္ရက္ကို

ကီလိုမီတာအားျဖင့္ (၅၉ %) ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ တိုးျမႇင့္ခဲ့ၿပီး မေလးရွားႏိုင္ငံက

(၁၇၉ %)

ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ျမႇင့္တင္ခဲ့သည္။ ၂၀၀၇-ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္ၾကားတြင္ အိႏိၵယႏိုင္ငံက
ယင္း၏ ရထားလမ္းကြန္ရက္ကို (၃၂ %) အထိ ျမႇင့္တင္ခဲ့သည္။ ေမာ္႐ိုကိုႏိုင္ငံကလည္း
ယင္း၏

ျပန္လည္ျပည့္ၿဖိဳးႏိုင္ေသာ

အရင္းအျမစ္မ်ားမွ

လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားထုတ္လုပ္မႈကို

၂၀၀၇-ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၀-ခုႏွစ္အၾကားတြင္ ၃.၅-ဆ အထိ ျမႇင့္တင္ႏိုင္ခဲ့သည္။82

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ေရးတြင္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံရန္

စြမ္းအား

ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးႏွင့္

လာေရာက္ထူေထာင္ရန္
ေမာင္းႏွင္အားတစ္ခု

လံုေလာက္ေသာ

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား

တည္ေဆာက္

စီစဥ္ဖို႔ အေရးႀကီးသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ကုန္ထုတ္
ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားႏွင့္
ဆြဲေဆာင္ေရးတို႔၌

ျဖစ္လာေသာေၾကာင့္ပင္

ကုမၸဏီမ်ားအား

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

အေျခခံအေဆာက္အဦက႑သည္
ျဖစ္သည္။

မ်က္ေမွာက္ကာလ၌

အဓိက
ျမန္မာ

ႏိုင္ငံ၏ အေျခခံအေဆာက္အဦတြင္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ နည္းပါးျခင္းေၾကာင့္ စီးပြားေရး အတြက္
ေျမလြတ္ေျမ႐ိုင္း အားသာမႈကို ရရိွေစေပသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ နည္းပညာေဟာင္းမ်ားႏွင့္
ခ်ဥ္းကပ္မႈေဟာင္းမ်ားကို

ေရွာင္ကြင္းကာ

ျမန္ႏႈန္းျမင့္

ရထားလမ္းမ်ားတြင္

အလတ္စား

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံျခင္း၊ အလိုအေလ်ာက္ဆိပ္ကမ္းစနစ္မ်ားႏွင့္ စြမ္းအင္ ထုတ္လုပ္ ေသာ စက္႐ံုမ်ား
တည္ေဆာက္ျခင္းတို႔ အပါအ၀င္ ေကာင္းစြာစီမံလ်ာထားၿပီး အကုန္အက် သက္သာသည့္ျပင္
ေရရွည္တည္တ့ံ ခိုင္ၿမဲေသာ အလားအလာရိွသည့္ အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားကို တည္
ေဆာက္ႏိုင္ေပသည္။

ဆက္သြယ္ေရး

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

ႀကိဳးမဲ့ေၾကးနန္း

ဆက္သြယ္ေရး

လုပ္ငန္းသည္

GDP

သို႔ ေဒၚလာ သန္း ၁၀၀ ျဖည့္ဆည္း ေပးႏိုင္ခဲ့ၿပီး အလုပ္အကိုင္ေပါင္း ၂၆,၀၀၀ ခန္႔
ရရိွေစခဲ့သည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ထိုက႑မွ GDP သို႔ ေဒၚလာ ၆.၄-

81

ကမာၻ႔လူဦးေရ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မ်ား၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ ျပင္ဆင္တည္းျဖတ္ခ်က္၊ ကုလသမဂၢစီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးရာဌာန၊
လူဦးေရဌာနခြဲ။ ကမာၻ႔ၿမိဳ႕ျပအသြင္ေျပာင္းလဲေရးေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မ်ား၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္ ျပင္ဆင္တည္းျဖတ္ခ်က္၊ ကုလသမဂၢ

82

စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးဌာန၊ လူဦးေရဌာနခြဲ။ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္။
ျမန္မာ-ထုတ္ယူအသံုးျပဳျခင္းမရိွေသးေသာ ဆက္သြယ္ေရးေစ်းကြက္ Nomura Equity Research၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ မတ္လ
၁၄ ရက္။

55

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ၿပီး အလုပ္အကိုင္ ၂၄၀,၀၀၀ ေက်ာ္ ရရိွႏိုင္မည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။
ထိုက႑၏

အလားအလာကို

တြက္ခ်က္ရာတြင္

ထိုက႑အား

ေရႊ႕ေျပာင္းႏိုင္ေသာ

ဆက္သြယ္ေရးပစၥည္း အိမ္ေထာင္စုတြင္ ပံုေသတပ္ဆင္ထားေသာ ဆက္သြယ္ေရးပစၥည္းႏွင့္
ကုမၸဏီတြင္

ပံုေသတပ္ဆင္ထားေသာ

ဆက္သြယ္ေရးပစၥည္ူဟူ၍

ခြဲျခားထားပါသည္။

အင္ဒိုနီးရွား၊ မေလးရွား၊ ဖိလစ္ပိုင္၊ ထိုင္းႏွင့္ ဗီယက္နမ္တို႔၏ စံႏႈန္းမ်ားကို အသံုးျပဳလ်က္
ထိုက႑၏

ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္ႏိုင္စြမ္းကို

ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္ၿပီး

ထိုက႑၏

GDP

ျဖည့္ဆည္းမႈႏႈန္းကို ယူနစ္တစ္ခုခ်င္းစီ၏ ပ်မ္းမွ် အခြန္ေငြ ထိုးေဖာက္မႈႏႈန္းျဖင့္ ေျမႇာက္ကာ
ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္ျခင္း ျဖစ္ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အျခားေသာ

အာဆီယံႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ယွဥ္လွ်င္

ဆက္သြယ္ေရး

အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ား ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈ အနည္းဆံုး ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။83

၂၀၁၁-

ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလတြင္ (၃ %) ရာခိုင္ႏႈန္း ထက္နည္းသည့္ ႏိုင္ငံသားမ်ားက မိုဘိုင္း
ဖုန္းသံုးစြဲႏိုင္ပါသည္။ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီလတြင္ တစ္မ်ိဳးသံုး SIM ကတ္ကို ရန္ကုန္တြင္
ေဒၚလာ ၂၅-၃၀ ျဖင့္ လက္လီ ေရာင္းခ်ခဲ့သည္။ သို႔ရာတြင္ ဧၿပီလ လယ္၌ ထိုကတ္၏
ေစ်းႏႈန္းသည္ ၂-ေဒၚလာအထိ

က်ဆင္းသြားရာ မိုဘိုင္းဖုန္း ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈႏႈန္း

က်ယ္ျပန္႔စြာ ျမင့္တက္လာေၾကာင္း ၫႊန္ျပေနပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အစပိုင္း ေႏွးေကြးမႈႏွင့္
အျခားႏိုင္ငံမ်ား၏

အေတြ႕အႀကံဳမ်ားက

လ်င္ျမန္လာလိမ့္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း

အဆိုျပဳခ်က္အရ

သိရိွရသည္။

(အခန္း

-

ထိုက႑၏
၃)

ရိွ

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္

ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္သို႔

ခုန္ေက်ာ္ေရာက္ရိွမႈတြင္ ဆက္သြယ္ေရးအေၾကာင္း ပိုမိုက်ယ္ျပန္႔ေသာ ေဆြးေႏြးခ်က္မ်ားကို
ၾကည့္ပါ။) ဗီယက္နမ္၌ မိုဘိုင္းဆက္သြယ္ေရး ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈသည္ ၂၀၀၃-ခုႏွစ္တြင္
(၃ %) ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွရာမွ ၂၀၀၇-ခုႏွစ္တြင္ (၄၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္း ခုန္တက္သြားခဲ့သည္။84
ဗီယက္နမ္ ႏိုင္ငံ၏ အေသးစားႏွင့္ အလတ္စား စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား (SMEs) အၾကား
မိုဘိုင္းဆက္သြယ္ေရးရရိွမႈသည္
တက္ေစခဲ့သည္။

85

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို

(၁၉

%)

ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ

ျမင့္

အင္တာနက္သည္လည္း GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၏ အင္အားႀကီးေသာ ေမာင္းႏွင္အား

ျဖစ္လာခဲ့သည္။ အင္တာနက္၏ ကမာၻ႔ GDP သို႔ စုစုေပါင္း ျဖည့္ဆည္းမႈသည္ စပိန္ႏွင့္
ကေနဒါတို႔၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈထက္ မ်ားျပားသည္ဟု MGI ၏ ယခင္သုေတသနက ေတြ႕ရိွခဲ့သည္။86

ေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းသည္ GDP သို႔ ေဒၚလာသန္း ၂၀၀

ျဖည့္ဆည္းေပးၿပီး အလုပ္အကိုင္ ၇၀၀၀-ခန္႔ ရရိွေစခဲ့သည္ဟု ခန္႔မွန္းသည္။ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္
GDP သို႔ ေဒၚလာ ၁၁.၁-ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ၿပီး အလုပ္အကိုင္ ၄၀၀,၀၀၀ ခန္႔
ဖန္တီးေပးႏိုင္မည္ဟု ခန္႔မွန္းသည္။ အင္ဒိုနီးရွား၊ မေလးရွား၊ ဖိလစ္ပိုင္၊ ထိုင္းႏွင့္ ဗီယက္နမ္
တို႔၏ ထိုးေဖာက္ႏိုင္မႈ အခ်ိဳးစံႏႈန္းမ်ားကိုယူ၍ ထိုက႑၏ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ အလားအလာကို
တြက္ခ်က္ျခင္းျဖစ္သည္။ ရပိုင္ခြင့္စီမံခန္႔ခြဲမႈ၊ ပုဂၢလိကဘ႑ာေရးႏွင့္ လကၠားဘ႑ာေရးတို႔မွ
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဘဏ္လုပ္ငန္း၀င္ေငြကို တြက္ခ်က္ရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဘဏ္လုပ္ငန္းရရန္ပိုင္ခြင့္
ရာႏႈန္းအျဖစ္ ညိႇႏိႈင္းၿပီး ဆံုး႐ံႈးမႈတြတ္ခ်က္ၿပီး ျပန္၍ရရိွသည့္ အက်ိဳးအျမတ္ကို ကေမာၻဒီယား
ႏွင့္ လာအိုတို႔တြင္ စုစုေပါင္း ရပိုင္ခြင့္ျဖင့္ စားသည့္နည္းကို အသံုးျပဳပါသည္။
83

- ၄င္း-

84
85

86

ကမၻာ့ Celluler သတင္းလုပ္ငန္း။
online ႏွင့္ အလားအလာ ဆႏၵျပင္းျပေသာ ႏိုင္ငံမ်ားအေပၚ အင္တာနက္၏ သက္ေရာက္မႈ မက္ကင္ဆီ အဆင့္ျမင့္နည္းပညာ
အေလ့အက်င့္၊ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ။
အင္တာနက္ အေၾကာင္းအရာမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အလုပ္အကိုင္မ်ားႏွင့္ ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာမႈတို႔တြင္ အင္တာနက္၏ အက်ိဳးသက္

ေရာက္မႈ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ေမလ။ အင္တာနက္ အေၾကာင္းအရာမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

အလုပ္အကိုင္မ်ားႏွင့္ ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာမႈတို႔တြင္ အင္တာနက္၏ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း

၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ေမလ။

56

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အစိုးရပိုင္ဘဏ္ႀကီး ၄-ခုႏွင့္ ျပည္တြင္း ပုဂၢလိကဘဏ္ ၁၉-ခု

ရိွေသာ္လည္း ဘဏ္လုပ္ငန္း၏ ထိုးေဖာက္မႈမွာ လက္ရိွတြင္ နိမ့္က်ေနဆဲျဖစ္သည္။ 87 ဘဏ္တြင္
ေငြစာရင္း ဖြင့္ထားႏိုင္ေသာ လူဦးေရ၏ အရြယ္ပမာဏကို တိက်စြာ ဆန္းစစ္ေရးအတြက္
ကိန္းဂဏန္း

အခ်က္အလက္မ်ား

မရရိွေသာ္လည္း

ဘဏ္စာရင္း

ဖြင့္လွစ္ထားႏိုင္ေသာ

လူဦးေရ အခ်ိဳးအစားသည္ အျခား ASEAN ႏိုင္ငံမ်ားထက္ ေကာင္းစြာနိမ့္က်ေနမည္ဟု
ယူဆပါသည္။ ေငြေခ်းသူမ်ားႏွင့္ ေငြလႊဲလုပ္ငန္းမ်ား အပါအ၀င္ ႀကီးမားေသာ တရားမ၀င္
ဘဏ္လုပ္ငန္းတစ္ရပ္ တည္ရိွေနၿပီး အဆိုပါ တရားမ၀င္ ဘဏ္ကြန္ရက္စနစ္အား ျမန္မာႏိုင္ငံမွ
ႏိုင္ငံျခားသို႔ သြားေရာက္လုပ္ကိုင္သူေပါင္း ၃-သန္းခန္႔မွ ၅-သန္းအထိ အပါအ၀င္ ျပည္တြင္းႏွင့္
ႏိုင္ငံတကာ လႊဲေျပာင္းပို႔ေငြမ်ား အဆင္ေျပေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးလ်က္ရိွသည္။88 အဆိုပါ
တရားမ၀င္ ေငြေခ်းသူမ်ားက တစ္လလွ်င္ (၁၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္းမွ (၂၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္း အထိ
အလြန္ျမင့္မားေသာ ေငြတိုးႏႈန္းကို ရယူၾကေၾကာင္း သိရိွရသည္။ ထိုသို႔ ေငြေၾကးမ်ားကို
ႏိုင္ငံအတြင္းသို႔ လြယ္ကူစြာ လႊဲေျပာင္းေပးပို႔ျခင္း မျပဳႏိုင္မႈကလည္း ေငြလံုးေငြရင္း စီးဆင္းမႈ
လမ္းေၾကာင္းကို အလြန္အမင္း ပိတ္ဆို႔ထားေလသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

လမ္းဖြင့္မႈက

ႏိုင္ငံျခားႏွင့္

ျပည္တြင္းဘဏ္မ်ား

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

အာမခံခ်က္ေပးထားေသာ္လည္း ဘဏ္လုပ္ငန္း စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ားကို အပ်က္အစီးဘ၀မွေန၍
ဖန္တီးရမည္ျဖစ္ေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဥပေဒျပဳ လႊတ္ေတာ္အမတ္မ်ားအတြက္ ႀကီးမားေသာ
စိန္ေခၚမႈ

ျဖစ္ေနေပသည္။

၂၀၁၅-ခုႏွစ္မတိုင္မီ

ႀကိဳတင္ေမွ်ာ္မွန္းတြက္ဆကာ

ႏိုင္ငံျခားဘဏ္

ကိုယ္စားလွယ္႐ံုးမ်ား ထူေထာင္ၿပီး ျဖစ္သည္။

89

အာဏာတည္မည့္

အနည္းဆံုး

၁၇-ခုက

ဘဏ္ဥပေဒကို
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

၂၀၁၂-ခုႏွစ္တြင္ ဗီဇာႏွင့္ မာစတာကတ္မ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ၀င္ေရာက္စဥ္တြင္ ေငြေပးေခ်မႈအတြက္ ၿမီစား၊ ၿမီရွင္ကတ္မ်ားကို အသုံးျပဳမႈမွာ
အကန္႔အသတ္သာရွိေသးသည္။

အခ်ိဳ႕ဟိုတယ္မ်ားတြင္

ၿမီစား၊

ၿမီရွင္ကတ္မ်ားကို

လက္ခံေသာ္ လည္း အပိုေၾကး (၄ %) ရယူၾကသည္။

စီးပြားေရးတစ္ခုလုံး

တည္ၿငိမ္ေရးအတြက္သာမက

ဥာဏ္အေျမာ္အျမင္ရွိသည့္

ေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈအတြက္ပါ ေသေရးရွင္ေရးတမွ်စာ အေရးႀကီးသည့္ ကိစၥရပ္မ်ားတြင္
သင့္ေတာ္ေသာအတိုးႏႈန္းကိုယူကာ

စြန္႔စားမႈကို

ေထာက္လွမ္း၍

စိစစ္မႈျပဳထားသည့္

ေကာင္းမြန္ေသာေငြေၾကးတစ္ရပ္ရွိရန္ႏွင့္ ၿမီစာကတ္ႏွင့္ ၿမီရွင္ကတ္တို႔ကို ပိုမိုသုံးစြဲသည့္
ေငြေပး ေငြယူစနစ္တစ္ရပ္ရွိရန္ႏွင့္ ေငြလုံးေငြရင္းေစ်းကြက္တစ္ရပ္ရွိရန္ တို႔ပါ၀င္ပါသည္။
ကမာၻ႔ဘဏ္၏
မ်ား

စီးပြားေရးလုပ္ငန္း

ျပန္လည္ရရိွႏိုင္မႈသည္

အျပည့္အ၀

လည္ပတ္ႏိုင္ေသာ

ေဆာင္ရြက္ေနမႈအဆင့္

သတ္မွတ္ခ်က္တြင္

အဓိကၫႊန္းကိန္းမ်ားအနက္တစ္ခု
ဘဏ္လုပ္ငန္းစနစ္သည္

ျဖစ္သည္။

ပုဂၢလိက

က႑

ေႂကြးၿမီ
ထို႔ျပင္
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

လံႈ႕ေစာ္ေပးရာတြင္ အေထာက္အကူ ျပဳေပသည္။ ေငြလုံးေငြရင္းစီးဆင္းမႈ ျမင့္မားေရးအတြက္
ေနာက္ထပ္အေရးႀကီးေသာ

ျမႇင့္တင္အားတစ္ရပ္မွာ

ေငြေၾကးလက္မွတ္လဲလွယ္မႈတစ္ရပ္

ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေရးပင္ ျဖစ္သည္။ လက္ရိွတြင္ ေငြေၾကးလက္မွတ္(အစုရွယ္ယာလက္မွတ္)မ်ားကို
ကုမၸဏီမ်ားႏွင့္ ဘဏ္မ်ားက ထုတ္ေ၀ထား ေသာ္လည္း ယင္းတို႔ကိုအေရာင္းအ၀ယ္လုပ္၍၊
ဖလွယ္၍

အသံုးမျပဳႏိုင္ေပ။

ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုဘဏ္၊

တိုက်ိဳစေတာ့

အိတ္ခ်ိန္းDaiwa

ေငြေၾကးလက္မွတ္ေရာင္း၀ယ္ေရးတို႔က စေတာ့အိတ္ခ်ိန္းတစ္ရပ္ ျဖစ္ထြန္းလာေစေရးဆိုင္ရာ
အသိပညာမွ်ေ၀ေရးနည္းလမ္းမ်ားကို ေဆြးေႏြးထားသည္။90

87

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အေသးစား ေငြေခ်းလုပ္ငန္း ႏိုင္ငံတကာ ေငြေၾကး ပူးေပါင္းေဆာက္ရြက္ေရးႏွင့္ ဆင္းရဲသားမ်ား အကူအညီ
ေပးေရး၊ ပစိဖိတ္ႏွင့္ အႀကံေပးအဖြဲ႕ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ဇန္န၀ါရီလ။

88

၄င္း

89

၄င္း

90

၄င္း

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ခရီးသြားလုပ္ငန္း

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ သဘာ၀အေမြအႏွစ္မ်ား စည္ပင္ေပါမ်ားမႈႏွင့္ သဘာ၀ဆြဲေဆာင္မႈမ်ား
သည္ ႀကီးမားေသာ အင္အားမ်ားျဖစ္ၿပီး ခရီးသြားလုပ္ငန္း၏ ထင္ရွားမ်ားျပားေသာ အလား
အလာမ်ား ျဖစ္သည္။ အထူးသျဖင့္ အာရွရိွ စားသံုးႏိုင္သူ လူတန္းစား ျမင့္တက္လာျခင္းကို
ထည့္သြင္းစဥ္းစားလွ်င္ ပို၍ပင္ အလားအလာ ေကာင္းေနေပသည္။
အာရွခရီးသြား
လုပ္ငန္းသည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ကမာၻလွည့္ခရီးေပါင္း ၅၂၅-သန္း ရိွလာမည္ဟု
ခန္႔မွန္းသည္။ ထို အေရအတြက္မွ သန္း ၂၀၀-ခန္႔သည္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံတည္းမွပင္
ျဖစ္လိမ့္မည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ထိုခရီး သြားလုပ္ငန္းေစ်းကြက္၏ အပိုင္းအစတစ္စမွ်ကိုသာ
ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ေစေရးအတြကသည္ပင္လွ်င္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း အေျခခံအေဆာက္ အဦမ်ားတြင္
အလံုး အရင္းျဖင့္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံရမည့္အျပင္ ထိုလုပ္ငန္းအတြက္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံေရးကို ဆြဲေဆာင္
ရန္လည္း လိုအပ္ေပလိမ့္မည္။

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ခရီးသြားလုပ္ငန္းသည္ GDP သို႔ ေဒၚလာသန္း ၆၀၀-ခန္႔
ျဖည့္ဆည္းေပးၿပီး အလုပ္ အကိုင္ ၂၇၀,၀၀၀ ခန္႔ ဖန္တီးေပးႏိုင္ခဲ့သည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ GDP သို႔ ေဒၚလာ ၁၄.၁-ဘီလီယံ ျဖည့္ဆည္းေပးၿပီး အလုပ္အကိုင္ ၂.၃သန္း ဖန္တီးေပးႏိုင္ေပလိမ့္မည္။ ခရီးသြားက႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို ထပ္မံဖြံ႕ၿဖိဳးေစမည့္ အျပဳသေဘာ
အျမင္တစ္ရပ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ခရီးသြားက႑သည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အတြက္ ခန္႔မွန္းသည့္
အလားအလာထက္ ၂-ဆ၊ ၃-ဆ ပိုမို ျမင့္တက္လာဖြယ္ရိွျခင္း ျဖစ္သည္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအေပၚ
ကန္႔သတ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္မႈမ်ားသည္ ၀ယ္လိုအားေၾကာင့္မဟုတ္ဘဲ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ လိုအပ္ေသာ
အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားကို တည္ေဆာက္ ႏိုင္သည့္ ႏႈန္းထားေၾကာင့္ပင္ျဖစ္သည္။

ေမွ်ာ္မွန္းထားေသာ ခရီးသည္ ေရာက္ရိွမည့္ဦးေရကို တည္းခိုမည့္ ပ်မ္းမွ်ၾကာျမင့္
ခ်ိန္ျဖင့္ ေျမႇာက္ၿပီး တစ္ေန႔လွ်င္ ပ်မ္းမွ်အသံုးစရိတ္ျဖင့္ ထပ္ေျမႇာက္ကာ၊ ခရီးသြားက႑၏
အလားအလာကို ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္ျခင္း ျဖစ္သည္။ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ စတင္ေသာ ပထမ
၆-ႏွစ္အတြက္ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ခရီးသည္ေရာက္ရိွမႈသည္ (၂၇ %) ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္ၿပီး
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ တစ္ႏွစ္လွ်င္ (၁၈ %) ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္မည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။91

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ASEAN ႏိုင္ငံမ်ားအနက္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ခရီးသည္ေရာက္ရိွမႈ
အေရအတြက္ အနည္းဆံုး ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ လာေရာက္လည္ပတ္သည့္
ခရီးသည္ဦးေရမွာ ၃၁၁,၀၀၀ ဦးသာရိွၿပီး လာအိုသို႔ လာေရာက္ေသာ ခရီးသည္ဦးေရ၏
ေလးပံုတစ္ပံုခန္႔သာ ရိွပါသည္။92 သို႔ရာတြင္ ၂၀၁၀-ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္အၾကား ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔
ႏိုင္ငံတကာလာေရာက္မႈ (၂၇ %) ရာခိုင္ႏႈန္းတိုးလာရာ အေရွ႕ေတာင္အာရွတြင္ အျမင့္မား
ဆံုးႏႈန္းျဖစ္သည္။93
မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္ပင္ ခရီးသည္မ်ား၏ ပ်မ္းမွ်တည္းခိုမႈႏွင့္
သံုးစြဲမႈ သည္ ျမင့္မားေနဆဲျဖစ္ရာ ကမာၻလွည့္ ခရီးသည္လာေရာက္မႈတြင္ အလယ္အလတ္
ႏွင့္အျမင့္ဆံုး တည္းခိုမည့္ ခရီးသည္မ်ားကို ဆြဲေဆာင္လ်က္ေၾကာင္း ၫႊန္ျပပါသည္။
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ တစ္ညတာ တည္းခိုစရိတ္သည္ အင္ဒိုနီးရွားထက္ ေလ်ာ့က်ေသာ္လည္း
ဖိလစ္ပိုင္ႏွင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တို႔ထက္ ျမင့္မားပါသည္။94 ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံသည္
ပ်မ္းမွ် ၇-ညတာ တည္းခိုေနထိုင္ၿပီး တစ္ညလွ်င္ ၁၄၅ ေဒၚလာ သံုးစြဲမည့္ ကမာၻလွည့္ခရီးသည္
၁၃.၅ သန္း လာေရာက္မည္ဟု ခန္းမွန္းသည္။95 ယေန႔ကာလ ခရီးသြားလုပ္ငန္းက႑ကို
91

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းသည္ ၂၀၁၀ ႏွင့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ၾကားတြင္၂၇ % ရွိသည္။ ထိုဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို ၂၀၁၈ ခုႏွစ္အထိ

ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္သည္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္း ၁၈ % သည္ ၂၀၀၀ ႏွင့္ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္အၾကား ကမာၻဒီးယား၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္းႏွင့္ တူညီသည္။ ၂၀၃၀ ျပည့္ႏွစ္အထိ က်န္ေသာကာလမ်ားတြင္လည္း ထိုႏႈန္းအတိုင္း တည္ရွိမည္ဟု

92

93
94
95

ခန္႔မွန္းသည္။
ကုလသမဂၢ ကမာၻခရီးသြား လုပ္ငန္းအဖြဲ႕အစည္း၏ အဆိုအရ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ တစ္ညအိပ္ တည္းခိုသူဦးေရ မွာ
၃၁၁,၀၀၀ ဦးျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။
၂၀၁၁ ခုႏွစ္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း၏ ထင္ရွားမႈမ်ား ကုလသမဂၢ ကမာၻ႕ခရီးသြား လုပ္ငန္းအဖြဲ႕အစည္း ၂၀၁၂ ခုႏွစ္။
ကုလသမဂၢ ကမာၻ႕ခရီးသြား လုပ္ငန္းအဖြဲ႕အစည္းႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ ကိုယ္စာလွယ္ႏွင့္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း။
ပ်မ္းမွ် ၇ ညတာ တည္းခိုႏႈန္းျဖင့္ အဆံုးထိထားသည္။ လြန္ခဲ့ေသာ ကာလမ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ပွ်မ္းမွ်ရွည္ၾကာေသာ

တည္းခိုမႈ ၈ ည ႏွင့္ စံနမႈနာယူႏိုင္ေသာ ႏိုင္ငံမ်ား (ကမာၻဒီးယားတြင္ ၇ ည၊ ထိုင္းတြင္ ၉ ည) ကို

အေျချပဳထားျခင္းျဖစ္သည္။

57

58

အလယ္အလတ္ႏွင့္

အဆင့္ျမင့္ဆံုး

ခရီးသြားမ်ားကို

ဆက္လက္အေလးထားလွ်င္

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ အက်ိဳးစီးပြားျဖစ္ထြန္း လာႏိုင္ဖြယ္ရိွပါသည္။

ထိုက႑၏ အလားအလာကို လမ္းပြင့္လာေစရန္ အစိုးရသည္ စြမ္းေဆာင္ႏိုင္စြမ္းရိွၿပီး

ေပါင္းစပ္

ညိႇႏိႈင္းေပးေသာက႑မွ

ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္သည္။

ဦးစားေပးမႈမ်ားအနက္

ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည့္ အေရးအရာမ်ားမွာ သယ္ယူပို႔ေဆာင္မႈက႑တြင္ ေျဖေလ်ာ့ေရးႏွင့္
ဗီဇာ၀င္ေရာက္ခြင့္အတြက္ လိုအပ္ခ်က္မ်ား ေလွ်ာ့ေျဖေပးေရး၊ ဟိုတယ္မ်ားႏွင့္ ေလဆိပ္မ်ား
တိုးခ်ဲ႕မႈကို
စသည့္

အေထာက္အကူျပဳသည့္

အေျခခံ

ေလေၾကာင္း၊

အေဆာက္အဦမ်ား

ေရေၾကာင္း၊

ရထားလမ္းႏွင့္

ေဆာက္လုပ္မႈေသခ်ာေစေရး၊

လမ္း

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို

အဟန္႔အတားျဖစ္ေစေသာ ဗ်ဴ႐ိုကရက္တစ္ အတားအဆီးမ်ားကို ဖယ္ရွားေရးႏွင့္ ကမာၻလွည့္
ခရီးသြားမ်ားကို ဆြဲေဆာင္ရနျ္ဖစ္ေသာ အမ်ိဳးသားေစ်းကြက္ ျမႇင့္တင္ေရး လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို
စီစဥ္ေရးတို႔ပင္ ျဖစ္ေပသည္။

၂၀၃၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ သံုးစြဲႏိုင္ေသာ လူတန္းစားသည္ ၁၉
သန္း ေက်ာ္သည္အထိ ၇-ဆ မွ် ဖြံ႕ၿဖိဳး လာႏိုင္သည္

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ဘီလီယံ ၂၀၀ ေက်ာ္ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာမည့္ စီးပြားေရး

အလားအလာကို ျဖည့္စြမ္းျခင္း ႏွင့္ အလုပ္အကိုင္ ၁၀ သန္းေက်ာ္ကို ဖန္တီးျခင္းတို႔သည္
ႏိုင္ငံအ၀ွမ္းရိွ

၀င္ေငြမ်ားကို

သိသာထင္ရွားစြာ

ျမႇင့္တင္ေပးႏိုင္ၿပီး

ႏိုင္ငံတြင္း၌လည္း

စားသုံးမႈက ေမာင္းႏွင္သည့္ GDP ဖြ႕ံျဖဳိးမႈကို ျဖစ္ေစပါလိမ့္မည္။ တစ္ေန႔လွ်င္ တစ္ဦးကို
၁၀-ေဒၚလာေက်ာ္

၀င္ေငြရရိွျခင္းအား

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

သံုးစြဲႏိုင္ေသာ

လူတန္းစားဟု

အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုထားရာ မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္ ထိုအေရအတြက္သည္ ၂.၅ သန္းမွ်သာရိွၿပီး
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၁၉ သန္းအထိ ေရာက္ရိွႏိုင္ေပလိ့မ္မည္။ (ျပကြက္ - ၁၆)။ ထိုအေျခအေနႏွင့္
ဆက္စပ္လွ်င္
စားသံုးႏိုင္ေသာ
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
ရာခိုင္ႏႈန္းသာ

ယင္းသည္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္က

လူတန္းစား
သံုးစြဲႏိုင္ေသာ
ရိွရာမွ

အေရအတြက္ႏွင့္

မေလးရွား
ညီမွ်ေပသည္။

လူတန္းစားဦးေရသည္

လူဦးေရ

စုစုေပါင္း၏

သို႔မဟုတ္
96

ဖိလစ္ပိုင္ရိွ

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္

ေလးပံုတစ္ပံုခန္႔

(၄

%)

ျဖစ္လာေပလိမ့္မည္။

သံုးစြဲကုန္က်မႈ ပမာဏသည္လည္း လတ္တေလာတြင္ ေဒၚလာ ၃၅ ဘီလီယံရွိရာမွ ေဒၚလာ
ဘီလီယံ ၁၀၀ အထိ ၃-ဆခန္႔ ျမင့္တက္လာဖြယ္ရိွသည္။97

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာေသာ

ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အတန္အသင့္ ႀကီးမားေသာ စားသံုးသူေစ်းကြက္မ်ားေပၚ
ထြန္းလာဖြယ္ရိွသည့္

ေနာက္ဆံုးႏိုင္ငံမ်ားအနက္ တစ္ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။ အဆိုပါေစ်းကြက္၏

ယခုအေစာပိုင္းကာလတြင္

ထိေရာက္စြာေရာက္ရွိၾက၍

လုပ္ေဆာင္ၾကေသာစီးပြားေရးလုပ္

ငန္းမ်ားသည္ ေစ်းကြက္တြင္ေရရွည္ ဦးေဆာင္မႈကို ထူေထာင္ႏိုင္ၾကပါလိမ့္မည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏

96
97

စားသံုးသူေစ်းကြက္သည္

စားသံုးသူေစ်းကြက္

သည္

မည္သည့္

အလားတူအဆင့္မွ

ပံုေပၚေလမည္နည္း။
တျဖည့္ျဖည္း

ဆင့္ကဲ

မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ား ျမင္ကြင္း ၂.၀ ေဒတာေဘ့စ္။
စားသံုးသူမ်ား၏ အသံုးစရိတ္ပါ၀င္မႈကို ျမန္မာႏိုင္ငံ ဗဟိုစာရင္းရံုး ၂၀၁၀-၁၁ ႏွစ္ပတ္လည္ စာရင္းအင္းစာအုပ္ကို

အသံုးျပဳၿပီး ယင္းကို IMS ၏ ၂၀၁၀ DDC ျဖင့္ အသံုးခ်ပါသည္။ တရုတ္ႏိုင္ငံ၏ ၁၉၈၅ မွ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္အထိ စားသံုးသူမ်ား၏

အသံုးစရိတ္ ႏႈန္းကို အသံုးျပဳေသာအခါ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၌ အလားတူ ေျပာင္းလဲမႈျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႕ရွိရသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ေမွ်ာ္မွန္းထားေသာ စားသံုးသူ၀င္ေငြ၏ အသံုးစရိတ္ကို တြက္ခ်က္ရန္အတြက္ တရုတ္ႏိုင္ငံ၏ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ စားသံုးသူ၀င္ေငြ၏

သံုးစြဲမႈကို အသံုးျပဳပါသည္။

59

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက၁
္ ၆
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ သံုးစြဲႏိုင္ေသာ လူတန္းစားသည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏစ
ွ ္တြင္ ၇-ဆေက်ာ္ ဖြ႕ံ ၿဖိဳကာ ၁၉ သန္း
ခန္႔အထိ ရိွလာႏိုင္သည္။
စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစား၏ အရြယ္ပမာဏ၁
လဥ
ူ းီေရ - သနး္ေပါငး္

71.8

71.8

59.8

52.7

62.9
57.3

သးုံစႏ
ဲြ င
ုိ မ
္ မ
ႈ ရေ
ွိ သာ လတ
ူ နး္စား

သးုံစႏ
ဲြ င
ုိ ေ
္ သာလတ
ူ နး္စား၁

၂၀၁၀
သံုးစြဲႏိုင္ေသာလူတန္းစားတြင္
ပါ၀င္သူဦးေရ

4

(%)

19.0

8.8

2.5

1

၂၀၃၀ တင
ြ ္ GDP
ဖ႕ၿံြ ဖဳိးမႈ (၄%)ေအာက္

၂၀၃၀ တင
ြ ္ GDP
ဖ႕ၿံြ ဖဳိးမႈ (၈%)၂

12

27

2

၁ သးုံစႏ
ဲြ င
ုိ ေ
္ သာ လတ
ူ နး္စားအဓပ
ိ ာၸယက
္ ုိ ႏွစစ
္ ဥ္ အသားတင္၀ငေ
္ ငြ ၂၀၀၅-ခႏ
ု စ
ွ ္ PPP ၌ ေဒၚလာ ၃,၆၀၀ ႏင
ွ ့္အထကရ
္ ရေ
ွိ သာ
လတ
ူ နး္စားဟု ဖင
ြ ဆ
့္ သ
ုိ ည္။ တစ္၀ကတ
္ စပ
္ ် က္ လအ
ုိ ပမ
္ မ
ႈ ်ားႏင
ွ ့္ ဆင္ျခငသ
္ းုံစရ
ဲြ ေသာ ကစ
ိ မ
ၥ ်ားတင
ြ ္ ျမင္မ
့ ားစာြ သးုံစႏ
ဲြ င
ုိ ေ
္ သာ
၀ငေ
္ ငသ
ြ ည္ ႏင
ို င
္ အ
ံ ၀မ
ွ း္ အလမ
ွ း္ေ၀းကာြလန
ြ း္သည။္
၂ ၂၀၁၀-၃၀ ၏ ႏွစစ
္ ဥ္ (၈ %) GDP ဖ႕ၿံြ ဖဳိးမက
ႈ ုိ အေျခခပ
ံ ါသည္။

သတင္းအရင္းအျမစ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဗဟိုစာရင္းစစ္အဖြဲ႕၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ားျမင္ကြင္း၊ ၂.၀ ေဒတာေဘ့စ္၊
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ေျပာင္းလဲလာျခင္းကို ေလ့လာၾကည့္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စားသံုးမႈ သည္လည္း အလားတူ
ဆင့္ကဲေျပာင္းလဲတိုးတက္လာသည္ဟု ယူဆပါက စားသံုးသူမ်ား သံုးစြဲ ကုန္က်စရိတ္၏
(၈၀ %)ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ တစ္၀က္တစ္ပိုင္း လိုအပ္သည့္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္ ဆင္ျခင္သံုးစြဲရမည့္
ကုန္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္
အေျခခံ

၀န္ေဆာင္မႈမ်ားတြင္

လိုအပ္မႈျဖစ္ေသာ

သံုးစြဲကုန္က်ႏိုင္ၿပီး
အ၀တ္အစားႏွင့္

စားနပ္ရိကၡာ

အိုးအိမ္၊
က်န္းမာေရး

တိုးလာေပလိ့မ္မည္။

ျဖစ္ဖြယ္ရိွေပသည္။
ကုန္က်စရိတ္သည္

ေရႏွင့္

လွ်ပ္စစ္၊
သံုးပံုတစ္ပံုမွာ

သံုးပံုတစ္ပံုခန္႔အထိ

အိမ္အသံုးအေဆာင္ပစၥည္း၊

ေစာင့္ေရွာက္မႈစရိတ္တို႔သည္

ေနာက္ဆံုးက်န္ေသာ

အသုံးစရိတ္တြင္

ေနာက္ထပ္သံုးပံုတစ္ပံု

အပမ္းေျဖမႈ၊

ယဥ္ေက်းမႈ၊

ပညာေရး၊ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးစေသာ ဆင္ျခင္သံုးစြဲရမည့္ စရိတ္မ်ား
ျဖစ္ေပလိ့မ္မည့္။ (ျပကြက္ - ၁၇)။

သံုးစြဲႏိုင္ေသာ

အလားအလာၾကားမွပင္

လူတန္းစားႏွင့္

ထိုလူတန္းစား၏

ျမန္မာႏိုင္ငံလူဦးေရ၏

စားသံုးမႈ

ေလးပံုသံုးပံုသည္

ျမင့္တက္လာမည့္
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

တစ္ေန႔လွ်င္ ၀င္ေငြ ၁၀-ေဒၚလာေအာက္တြင္ ဆက္လက္ တည္ရိွေနဦးမည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။

60

ျပကြက၁
္ ၇

ဆင္ျခငသ
္ းုံစရ
ဲြ ေသာ ပစည
ၥ း္

စားသံုးသူေစ်းကြက္မ်ားသည္ ဆင္ျခင္သံုးစြဲရေသာ အသံုးစရိတ္မ်ား အျမင့္ဆံုး ဖြ႕ံ ၿဖိဳး
လာသည္ႏွင့္အတူ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေဒၚလာဘီလီယံ ၁၀၀ အခြင့္အလမ္းကို ကမ္း
လွမ္းေနသည္။
၀င္ေငြမွ
စုစုေပါင္းသံုးစြဲမႈ %

စားသံုးသူသံုးစြဲမႈ စုစုေပါင္း (အမွန္ GDP၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ေစ်းႏႈန္းမ်ား) ၁
% ၊ ေဒၚလာ ဘလ
ီ ယ
ီ ံ

100% =

1

2010

34

2

98
3

6

6

3

2

9

2030

ႏွစ္စဥ္ႏွစ္ထပ္တိုးျဖင့္
ဖြ႕ံ ၿဖိဳးမႈႏႈန္း ၂၀၁၀-၃၀
%

5.4
ပဂ
ု ဳိၢလေ
္ ရးပစည
ၥ း္မ်ား

13

သယယ
္ ပ
ူ ေ
႔ုိ ဆာငေ
္ ရး၊ ဆကသ
္ ယ
ြ ေ
္ ရး

14

အပမး္ေျဖမႈ၊ ပညာေရးႏင
ွ ့္
ယဥေ
္ က်းမႈ

6
8

တစ္၀ကတ
္ စပ
္ င
ုိ း္
အမန
ွ လ
္ အ
ုိ ပမ
္ မ
ႈ ်ား

14

30

9.6

15

33

9.4

71

37

2.0

အမ
ိ သ
္ းုံပစည
ၥ း္မ်ား
က်နး္မာေရးေစာငေ
့္ ရာွကမ
္ ႈ

10

အ၀တအ
္ စား

10

အးုိအမ
ိ ္၊ ေရႏင
ွ ့္ လ်ွပစ
္ စ္

37

စားနပရ
္ က
ိ ာၡ

71

2010

2030

မတ
ွ ခ
္ ်က္။ ကန
ိ း္ဂဏနး္မ်ားကုိ လးုံေပါငး္ထားသျဖင့္ အက်ယခ
္ ႕၍
ဲ် မရႏင
ုိ ပ
္ ါ။
၁ တ႐ုတ္ႏင
ုိ င
္ သ
ံ ည ္ ျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ ံ ၏ လကရ
္ ဖ
ွိ ႕ၿံြ ဖဳိးမႈ အလားတအ
ူ ဆင တ
့္ င
ြ ္ ရေ
ွိ နရာ တ႐ုတ္ႏင
ုိ င
္ ၏
ံ စားသးုံသူ အသးုံစရတ
ိ ႏ
္ င
ွ ့္ ၀ငေ
္ ငပ
ြ ါ၀ငမ
္ က
ႈ ုိ အသးုံျပဳ
ထားသည္။

သတင္းအရင္းအျမစ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဗဟိုစာရင္းစစ္အဖြဲ႕၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ားျမင္ကြင္း၊ ၂.၀ ေဒတာေဘ့စ္၊
မက္ကင္ဆီ။ Insights- တ႐ုတ္။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ထိုအေၾကာင္းအရာႏွင့္

ပတ္သက္၍

ျမန္မာ့စားသံုးသူ

ေစ်းကြက္ကို

၀န္ေဆာင္မႈေပးရန္

ႀကိဳးပမ္းေနေသာ ကုမၸဏီမ်ားသည္ ေစ်းႏႈန္းအေပၚ အကဲဆတ္ေသာ စားသံုးသူမ်ားအတြက္
အဆင္ေျပေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးရန္ လိုေပလိ့မ္မည္။ (အကြက္ - ၆ ။ ေခြ်တာေသာ
ဆန္းသစ္တီထြင္မႈကို ၾကည့္ပါ။)

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယံုၾကည္ကိုးစားမႈကို ဆက္လက္ထိန္းသိမ္းရန္ႏွင့္
ယင္း၏ ကိုယ္ပိုင္စြမ္းေဆာင္ရည္မ်ား တည္ေဆာက္ရန္ သို႔မဟုတ္
စိတ္ပ်က္စရာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ အႏၲရာယ္မ်ားကို အရဲစြန္႔ရန္ လိုအပ္သည္။

ကြ်ႏု္ပ္တို႔

ေဆြးေႏြးခဲ့ၿပီးသည့္အတိုင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ

အလားအလာ

ျမင့္မားစြာရိွေနေသာ္လည္း

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ႏိုင္ငံေရးႏွင့္

စီးပြားေရး

အရိွန္ျမႇင့္သည့္

ယင္းအလားအလာသည္

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမမ်ားကို

သႏၷိ႒ာန္

ခိုင္မာစြာခ်ထားသည့္အတုိင္း ဆက္လက္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးေပၚတြင္ တည္မီွေနေပ
သည္။ ယခုအခ်ိန္ထိတြင္ အကဲစပ္မိေသာ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား၏ စိတ္အားထက္သန္မႈက
အသြင္ကူးေျပာင္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္၏ အရိွန္အဟုန္ကုိရွင္းလင္းစြာ ထင္ဟပ္ေဖာ္ျပပါသည္။
သို႔ရာတြင္

က်ီးလန္႔စာစား

အေျခအေနမ်ားကား

ရိွေနဆဲပင္။

တိုးတက္မႈမရိွခဲ့လွ်င္

အစိုးရသည္ စီးပြားေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ၌ ခင္းက်င္းျပသခဲ့ေသာ အင္အားမ်ားကို ဆက္လက္
ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္မည္ေလာ။ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစု ပဋိပကၡမ်ားႏွင့္ ျပည္တြင္းတင္းမာမႈမ်ားကို
ေျဖရွင္းေနရဆဲ

ျဖစ္ေသာႏိုင္ငံသည္

ႏိုင္ငံေရးတည္ၿငိမ္မႈကို

ထိန္းသိမ္းထားပါမည္ေလာ။

တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးသည္လည္း အလုံအေလာက္အားရ စရာရွိႏိုင္ပါမည္ေလာ။
(အကြက္ - ၇။ “စည္းမ်ဥ္းဥပေဒ” ကို ၾကည့္ပါ။) ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ေဖာ္ျပခဲ့ေသာ ႀကီးမား
ထင္ရွားသည့္ အခြင့္အလမ္းကို အရအမိ ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ေစရန္ ေငြလံုးေငြရင္း၊ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏံွမႈႏွင့္

61

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ကုန္သြယ္မႈတို႔အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား၊ ႏိုင္ငံျခားအစိုးရမ်ားႏွင့္ ႏုိင္ငံစုံပါ
ဝင္သည့္အဖြဲ႕အစည္းမ်ားမွ ႏိုင္ငံတကာ အကူအညီေပၚတြင္ ႀကီးမားစြာ အားကိုးအားထားျပဳရန္
လိုေပသည္။ အဆိုပါ ႏိုင္ငံတကာ အသိုက္အ၀န္းမ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ျဖစ္ရပ္မ်ားကို အနီးကပ္
ေစာင့္ၾကည့္ေနၾကသည္။

ႏိုင္ငံတကာ အသိုက္အ၀န္း၏ ယံုၾကည္ကိုးစားမႈ ရရိွျခင္းသည္ အေရးႀကီးသည္။

သို႔ရာတြင္ ထိုမွ်ေလာက္ႏွင့္ပင္ မလံုေလာက္ေသးေပ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရအေနျဖင့္ ယင္း၏
အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကို

ပိုင္ႏိုင္စြာ

စီမံခန္႔ခြဲႏိုင္စြမ္း

ရိွေၾကာင္း

ျပသရန္လည္းလိုသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဒီမိုကေရစီေပၚထြန္းစႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး လက္ရိွ ေဆာင္ရြက္ေနေသာ ေျပာင္းလဲမႈ
လမ္းေၾကာင္းႏွင့္ အရိွန္ကိုသတၱိရိွစြာ ထိန္းသိမ္းထားရန္ လိုအပ္သည့္အျပင္ အစိုးရအဖြဲ႕အတြင္း
စြမ္း ေဆာင္ရည္မ်ား တည္ေဆာက္ရပါမည္။ အစိုးရဖြဲ႔ အဖြဲ႔အတြင္းရွိ ပုဂၢဳိလ္မ်ားအမ်ားအျပားက
မေမာမပန္း ႀကိဳးပမ္းမႈမ်ားေၾကာင့္ ထင္ရွားသိသာေသာ တိုးတက္မႈမ်ားလည္း ရရိွေနသည္။
သို႔ရာတြင္ မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္ ႀကံဳေတြ႕ေနရေသာ စိန္ေခၚမႈမ်ားကို ကိုင္တြယ္ ေျဖရွင္းရန္
ျပည္သူမ်ားအတြက္ ျပည့္စံုလံုေလာက္သည့္ ပုဂၢဳိလ္မ်ားမရွိပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ ကြ်မ္းက်င္မႈႏွင့္
စြမ္းရည္ျပည့္၀ေသာ အရာရိွေကဒါမ်ားကို လ်င္ျမန္စြာ တိုးခ်ဲ႕ေမြးထုတ္ေရးအတြက္လည္း
စဥ္းစားရန္ လိုအပ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ႏိုင္ငံတကာ ေထာက္ခံသူမ်ား၏ ယံုၾကည္ကိုးစားမႈ ေလ်ာ့က်

သြားလွ်င္ျဖစ္ေစ၊

အစိုးရသည္

ႏိုင္ငံ၏

ဖိအားေပးလ်က္ရိွေသာ

အေရးေပၚကိစၥမ်ားကို

ျပည့္စံုလံုေလာက္စြာ မေျဖရွင္းႏိုင္ေၾကာင္း ထင္ရွားလွ်င္ျဖစ္ေစ၊ ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ေဖာ္ျပခဲ့ေသာ
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္

စီးပြားေရးအလားအလာသည္

အလြန္႔အလြန္

အလွမ္းေ၀းေနဦးမည္

ျဖစ္ေပသည္။


စီးပြားေရး၏

စြမ္းအားရရိွေအာင္
ႏွစ္ထက္

ေသာ့ခ်က္က႑မ်ားတစ္ေလွ်ာက္
တြန္းအားေပးျခင္းသည္

ေလးဆေက်ာ္

GDPကုိ

တိုးျမႇင့္လာေစႏိုင္ေပသည္။

ျမင့္မားေသာကုန္ထုတ္

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္
အဓိကက႑ႀကီး

၂၀၁၀-ျပည့္

၇-ခု၏

စီးပြား

ေရးသည္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ GDP ကို ေဒၚလာဘီလီယံ ၂၀၀ ေက်ာ္ ျမႇင့္တင္ေပးႏိုင္ၿပီး
လယ္ယာလုပ္ငန္းမဟုတ္ေသာ
ေပလိမ့္မည္။
သမိုင္း၀င္

ယင္းသည္

အလုပ္အကိုင္

၁၀-

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္

အခြင့္အေရးႀကီးျဖစ္သည့္ျပင္

သန္းေက်ာ္

ထပ္မံဖန္တီး

ေရွ႕သို႔ခုန္ေက်ာ္ႏိုင္မည့္

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းႏွင့္

ေပးႏိုင္

ႀကီးမားေသာ

ႏိုင္ငံျခားရိွ

စီးပြားေရး

လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္လည္း အခြင့္ထူးႀကီး တစ္ရပ္ျဖစ္ေပသည္။

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို ၂-ဆေက်ာ္ ျမႇင့္တင္ေရးႏွင့္ မ်ိဳးစံုမ်ိဳးကြဲ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား

ဖန္တီးရန္ျဖစ္ေသာ

အစီအစဥ္သည္

ခိုင္မာသာ

အစီအစဥ္

တစ္ရပ္ျဖစ္ၿပီး

ကြ်ႏ္ုပ္တို႔

ေဖာ္ျပၿပီးခဲ့ေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏွင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား အလားအလာမ်ားသည္ ေကာက္႐ိုးမီးကဲ့သို႔
ျဖစ္သြားမည္ဟူ၍လည္း

မည္သူကမွ်

ကြ်ႏု္ပ္တို႔က

ဂရုစုိက္သင့္သည္ဟု

မခံရေသာ

က႑ေလးခုကို

သံသယရွိလိမ့္မည္မဟုတ္ေပ။
ယူဆထားသေလာက္
ေဆြးေႏြးထားပါသည္။

လာမည့္အခန္းတြင္
မ်ားစြာအေလးေပးျဖင့္

ထိုနယ္ပယ္ေလးရပ္တြင္

အာ႐ံုစိုက္အေလးေပးျခင္းသည္ ရည္မွန္းခ်က္ ႀကီးမားေသာ (၈ %) ရာခိုင္ႏႈန္းဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ေအာင္
ျမင္ေရးအခြင့္အလမ္းမ်ားကို ျမႇင့္တင္ေပးႏိုင္ပါလိမ့္မည္။

62

အကြက္ - ၆ ။ ၿခိဳးၿခံေခြ်တာေသာ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ

ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာေစ်းကြက္မ်ားတြင္

ၿခိဳးၿခံေခြ်တာေသာ

ဆန္းသစ္တီထြင္မႈသည္

စြမ္းအားႀကီးမားေသာ ခ်ဥ္းကပ္နည္းျဖစ္ေၾကာင္း သက္ေသျပလ်က္ရိွသည္။ ဆိုလိုသည္မွာ
႐ႈပ္ေထြးမႈႏွင့္ ကုန္က်စရိတ္တို႔ကို ေလွ်ာ့ခ်ၿပီး ေမွ်ာ္ျမင္ဆင္ျခင္၍ သုံးစြဲရန္ အလြန္အကန္႔အ
သတ္ရွိေသာစားသုံးသူမ်ားက ၀ယ္ယူႏိုင္ေသာ ကုန္ပစၥည္းမ်ိဳးကို ထုတ္လုပ္ရန္ပင္ျဖစ္သည္။
ထိုသုိ႔ ေဆာင္ရြက္ရန္ နည္းလမ္းေလးသြယ္ ရိွသည္။

ပထမအခ်က္မွာ - ကုမၸဏီမ်ားသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီးႏိုင္ငံမ်ားရိွ ေအာင္ျမင္ေသာ ေစ်းကြက္

မ်ားမွ စားသံုးသူမ်ားအတြက္ ေအာင္ျမင္ေသာ ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို ဖြံ႔ျဖဳိးဆဲႏုိင္ငံမ်ားရွိ
စားသုံးသူမ်ားအတြက္
ေရာင္းခ်ႏိုင္

ကိုက္ညီဆီေလ်ာ္ေအာင္

ပါသည္။

ဥပမာ

-

ျပဳလုပ္ကာ

အိႏိၵယႏိုင္ငံတြင္

အထုပ္ငယ္မ်ားျဖင့္

ေရာင္းခ်ေသာ

ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္

မ်ား၏ (၆၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ တစ္ခါသံုး အိပ္ကေလးမ်ားျဖစ္ၾကသည္။ သို႔မဟုတ္
ကုန္ပစၥည္းတစ္ခုကို

ျပန္လည္ပံုစံထုတ္ၿပီး

ပိုမိုေစ်းသက္သာေသာ

နည္းပညာမ်ား

ကို

အသံုးျပဳ ထုတ္လုပ္ျခင္း ျဖစ္သည္။ ဥပမာအားျဖင့္ Siemen’s Indian အင္ဂ်င္နီယာမ်ားက
သေႏၶသားႏွလံုးေစာင့္ၾကည့္ကိရိယာကို ပို၍ေရွး႐ိုးဆန္ၿပီး ပို၍ေစ်းႀကီးေသာ အနီေအာက္
ေရာင္ျခည္အစား မိုက္ခ႐ိုဖုန္းနည္းပညာကို အသံုးျပဳတီထြင္ခဲ့ၾကသည္။ သို႔ျဖင့္ ထိုပစၥည္းကို
ေဒသခံေဆး႐ံုမ်ားအတြက္ ထူးျခားစြာအလြယ္တကူ သံုးစြဲႏိုင္ေစခဲ့သည္။၁ ဒုတိယအခ်က္မွာ ကုမၸဏီမ်ားသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို ႐ႈတ္ေထြးမႈနည္းၿပီး ကုန္က်
စရိတ္သက္သာစြာျဖင့္ ပံုစံျပဳကာ “ေျပာင္းျပန္ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ” ကို ျပဳလုပ္ႏိုင္သည္။ ထိုသို႔
ျပဳလုပ္ျခင္းျဖင့္ ဦးတည္ သည့္ ေစ်းကြက္ႏွင့္ နီးကပ္မႈကို အခြင့္ေကာင္းယူကာ သုေတသနႏွင့္
ဖြံ႕ၿဖိဳးစရိတ္လည္း အတန္အသင့္ သက္သာေစ ႏိုင္ေပသည္။ အိႏိၵယမွ Codrej & Boyce က
စြမ္းအင္ (၅၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္း သက္သာၿပီး လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အားျပတ္ေတာက္ပါက အခက္အခဲ
မရိွေစေရးအတြက္ ဘက္ထရီကို အသံုးျပဳထားေသာ ေရခဲေသတၱာကို တီထြင္ခဲ့သည္။ ထို
ေရခဲေသတၱာတြင္ စံေရခဲေသတၱာ၏ အစိတ္အပိုင္း ဆယ္ပံုတစ္ပံုသာ ပါရွိသည္။ ၎ကို ေက်းရြာ
အမ်ိဳးသမီးမ်ား ႏွင့္ ပူးတြဲကာ ပံုစံထုတ္ျခင္းျဖစ္ၿပီး အေသးစား ေငြေၾကးအဖြဲ႕မ်ားမွတစ္ဆင့္
ေဒသခံရြာသူရြာသားမ်ားသို႔

ျဖန္႔ျဖဴးေပးသည္။၂

တတိယအခ်က္မွာ

-

ကုမၸဏီမ်ားသည္

ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ိဳးစံုသံုး ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို ဖန္တီးႏိုင္ၾကသည္။ ဥပမာ-တ႐ုတ္ႏိုင္ငံရိွ
Haier ကုမၸဏီက ဟင္းသီးဟင္းရြက္ႏွင့္ အ၀တ္အထည္မ်ားကိုပါ ေဆးေၾကာေလွ်ာ္ဖြပ္ႏိုင္ေသာ
အထူး တာရွည္ခံသည့္ စက္တစ္မ်ိဳးကို တီထြင္ခဲ့သည္။ စတုတၳအခ်က္မွာ ကုမၸဏီမ်ားသည္
စီးပြားေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားႏွင့္ နည္းပညာမ်ားကို တိုးတက္တီထြင္ႏိုင္ၾကသည္။

ထိုသို႔

ၿခိဳးၿခံေခြ်တာေသာ

ဆန္းသစ္တီထြင္မႈမ်ားကို

မူ၀ါဒမ်ားက

ကန္႔သတ္

ဟန္႔တားႏိုင္သလို အားေပးျခင္းလည္း ျပဳႏိုင္သည္။ ျပည္တြင္းဒီဇိုင္းႏွင့္ ကုန္ထုတ္ လုပ္ငန္း
ကုမၸဏီမ်ားတြင္

ႏိုင္ငံျခားရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို

ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ

ကန္႔သတ္

ပိတ္ပင္ထားရာ

အိႏိၵယက ထိုစည္းမ်ဥ္းဥပေဒကို အျမင္က်ယ္စြာ ေျဖေလွ်ာ့ ေပးခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ LG
Electronic

ကဲ့သို႔ေသာ

ေကာင္းမြန္ေသာ

ကုမၸဏီႀကီးမ်ားက

တယ္လီဗီရွင္း

ေစ်းႏႈန္းသက္သာၿပီး

မ်ားအပါအ၀င္

ထုတ္ကုန္ပစၥည္း

အိႏိၵယေစ်းကြက္အတြက္ တီထြင္ဖန္တီးေပးခဲ့ၾကသည္။


အသံအရည္အေသြး
အေျမာက္အျမားကို

“ၿခိဳးၿခံေခြ်တာေသာ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ၊ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းသစ္ နမူနာပံုစံ။” Navi Radjou and Jaideep
Prabhu ၊ Insead Knowledge ၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ ၁၀ ရက္။
မက္ကင္ဆီ အာရွဌာန။
“ေဒၚလာထရီလီယံ ၃၀ ဆယ္မ်ိဳးစံုၿပိဳင္ပြဲေအာင္ျမင္ေရး၊ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲေစ်းကြက္မ်ား၌ ေရႊရွာထြက္ျခင္း။” Yuval
Atsman et al ။ မက္ကင္ဆီ ၃ လပတ္။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ။

63

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အကြက္ - ၇ ။ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရး

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

စီးပြားေရးလုပ္ငန္း

ေဆာင္ရြက္ေရးအတြက္

အေရးႀကီးဆံုး

အခက္အခဲမွာ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရး၌ ေသခ်ာေရရာမႈႈမရိွျခင္း ျဖစ္သည္ဟု ကုမၸဏီမ်ားႏွင့္
အလားအလာရိွေသာ

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားက

မၾကာခဏ

ကိုးကားေျပာဆိုၾကသည္။

စိတ္အားထက္သန္ေသာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား မစတင္မီအခ်ိန္က သေဘာထားအျမင္မ်ား
ေပၚ အေျခခံေသာ ၫႊန္းကိန္းတစ္ရပ္မွာ အဆိုပါ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒႏွင့္ ပတ္သက္ေသာကိစၥတြင္
ကမာၻေပၚရိွ ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၇၆-ႏိုင္ငံအနက္၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အဆင့္သတ္မွတ္ခ်က္မွာ ၁၇၂
ျဖစ္သည္။၁ ဥပေဒမ်ားသည္ ခိုင္မာျပတ္သားၿပီး တသမတ္တည္း အာဏာတည္ရမည့္ျပင္
ယင္းဥပေဒမ်ားကို

မၾကာခဏ

ေျပာင္းလဲေနျခင္းသည္

ကုမၸဏီမ်ားအတြက္

အေျခမက်

ျဖစ္တတ္ၾကသည္ကို ကုမၸဏီမ်ားသိရိွရန္ လိုအပ္သည္။ ျမင္သာပြင့္လင္းၿပီး တိက် ျပတ္သား
ေသာ၊ အက်ယ္တ၀င့္ အဓိပၸာယ္ျပန္ဆိုရန္ မလိုေသာ အရည္အေသြးကုိ အကဲျဖတ္ရန္ မလုိ
ေသာ ဥပေဒမ်ားသည္ အက်င့္ပ်က္လာဘ္စားမႈ ပိတ္ပင္တားဆီးေရးကိုလည္း အေထာက္
အကူျပဳသည္။ ဥပေဒအာဏာ သက္ေရာက္မႈသည္လည္း တသမတ္တည္းျဖစ္ရန္ လိုအပ္သည္။
အရာရိွမ်ားလက္ထဲတြင္ ခုံသမာဓိလူၾကီး၏ ဆံုးျဖတ္ပိုင္ခြင့္အာဏာ အပ္ႏွင္းျခင္းသည္ ႏိုင္ငံ
ႏွင့္အ၀ွမ္း တသမတ္တည္း မရိွမႈမ်ားကို ေပၚေပါက္ေစသည္။

ဥပေဒ

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး

အၿမဲတမ္းေကာ္မရွင္သည္

အသံုး၀င္ေသာ

ဆန္းသစ္တီထြင္မႈတစ္ခု ျဖစ္ေပလိမ့္ မည္။ ထိုေကာ္မရွင္သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ တရားဥပေဒမ်ားကို
စစ္ေဆးၿပီး အခ်ိဳ႕ေသာ လက္ရိွျပႆနာမ်ားကို ေျဖရွင္း ေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္သည္။၂ လက္ရိွ
အစိုးရသည္ အခ်ိဳ႕ေသာတိုးတက္မႈမ်ား ရရိွေအာင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။၃ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ
ဦးသိန္းစိန္သည္ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလတြင္ ေျပာၾကားခဲ့ေသာ မိန္႔ခြန္းတစ္ရပ္၌ အက်င့္ပ်က္
လာဘ္စားမႈ ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈကို စတင္ခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ျပည္သူ႔၀န္ထမ္းမ်ား၏ လုပ္ခ
လစာမ်ား တုိးျမႇင့္ေပးေရး လႈပ္ရွားမႈသည္လည္း အက်င့္ပ်က္လာဘ္စားမႈ ဆန္႔က်င္ေရး
ႀကိဳးပမ္းမႈအတြက္ အက်ိဳးရိွေသာ လုပ္ငန္းတစ္ခုျဖစ္သည္။ တူးေဖာ္ထုတ္လုပ္သည့္ လုပ္ငန္း
မ်ား၏

ျမင္သာပြင့္လင္းေရးသည္လည္း

ေနာက္ထပ္အလားအလာရွိသည့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈတစ္ရပ္

ျဖစ္ေပသည္။

- ၎-

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဥပေဒအာဏာတည္မႈ။ စိန္ေခၚမႈမ်ားႏွင့္ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္မ်ား၊ ႏိုင္ငံတကာေရွ႕ေနမ်ားအသင္း၊ လူ႔အခြင့္အေရး
ဌာန။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ။

-

၎-

၃။ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အလားအလာမ်ားကို ဖြင့္ထုတ္ႏိုင္ေသာ ေသာ့ခ်က္ ၄-ခု

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအရိွန္ျမႇင့္ရန္ ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ေသာ အခြင့္အလမ္းတစ္

ရပ္ ရိွေနေသာ္လည္း က႑တိုင္းရိွ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရးစီမံခန္႔ခြဲမႈကို အေလးေပးရန္
လိုအပ္ေနပံုရသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ဦးစားေပးရန္ႏွင့္

အမွန္ျဖစ္ေအာင္

ေဆာင္ရြက္

ရန္ အခ်ဳိ႕ေသာကိစၥမ်ား ရိွေနပါသည္။ ထိုကိစၥအမ်ားစုကို အစိုးရကလည္း ေကာင္းစြာ
သိျမင္နားလည္ေနၿပီး

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ေပါ့ေပါ့ပါးပါးေဆြးေႏြးခန္းမ်ားႏွင့္

အစိုးရက

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဘက္မ်ား၊ ရင္းနွီးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားႏွင့္ ေဆြးေႏြးရာတြင္ ထိုကိစၥမ်ားသည္ အဓိက
ေဆြးေႏြးသည့္ အေၾကာင္းအရာမ်ား ျဖစ္ေနေပသည္။

ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏

အျမင္တြင္

“မျဖစ္မေနေဆာင္ရြက္ရမည့္”

ဦးစားေပးမႈမ်ားတြင္

စီးပြားေရးကို ထင္ရွားစြာ ျဖည့္ဆည္းပံ့ပိုးေပးႏိုင္သည့္ က႑မ်ားႏွင့္ အထူးသျဖင့္ GDP ကို
အမ်ားဆံုးျဖည့္ဆည္းေပးသည့္

က႑ေလးရပ္လည္း

ပါ၀င္သည္။

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑သည္

64

အျခားေသာက႑မ်ားထက္ ပိုလြန္ကာ အလုပ္အကိုင္ ၁၅ သန္းခန္႔ ဆက္လက္ဖန္တီး
ေပးႏိုင္ၿပီး

ဘက္စုံဖြ႔ံျဖဳိးေရးအတြက္

အေျခခံျဖစ္သည္။

ယေန႔ကာလတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၌

ထိုက႑အား အထူး အေလးေပးလ်က္ရိွၿပီး စိုက္ပ်ိဳးေရး ဆက္လက္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးကို
ေဆြးေႏြးလ်က္ရိွၾကသည့္ျပင္ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားစြာ တို႔က အေသးစိတ္ ကြင္းဆင္းေလ့လာကာ
သုေတသနလုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွၿပီး ရွာေဖြေတြ႕ရိွခ်က္မ်ားကို လာမည့္ႏွစ္တြင္
ခ်ိတ္ဆက္အသံုးျပဳရန္ ေမွ်ာ္မွန္းထားၾကသည္။98
ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးစီမံကိန္းမ်ားတြင္

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ရွင္းလင္းျပတ္သားေသာ

ဦးစားေပးမႈအျဖစ္

တည္ရိွေနမည္မွာ

သံသယျဖစ္ဖြယ္မရိွေပ။

စြမ္းအင္ႏွင့္ သတၱဳက႑သည္ ပို႔ကုန္မ်ားအတြက္ အေရးႀကီးသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

အလွ်ံပယ္ႂကြယ္၀ေသာ သဘာ၀ အရင္းအျမစ္အမ်ားစုကုိ ထုတ္ယူသုံးစြဲေရးသည္ ထင္ရွား
ေသာ ဦးစားေပးမႈျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အကန္႔အသတ္ျဖင့္သာရွိေသာ အေျခခံအေဆာက္
အဦးမ်ားဖြံ႔ျဖဳိးေစေရးသည္

စီးပြားေရးရွင္သန္ေရြ႕လ်ားလာေရးႏွင့္

သူမ်ား စီးပြားေရး လုပ္ကိုင္ႏိုင္ေရးတို႔တြင္ အေရးႀကီးသည္။

ႏိုင္ငံျခားရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံ

အျခားဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား၏

ဆင့္ကဲေျပာင္းလဲလာေသာ အေတြ႕အႀကံဳကို ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏ လမ္းျပအျဖစ္ အသံုးျပဳမည္ဆိုပါက
ထံုးစံဖြဲ႕စည္းပံုျဖစ္ေသာ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑မွ ကုန္ထုတ္လုပ္ေရက႑သို႔ ေျပာင္းလဲေရးသည္
ျမန္မာႏိုင္ငံ စီးပြားေရးအတြက္ မရိွမျဖစ္ လိုအပ္ခ်က္ပင္ျဖစ္ေပသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံက

အေရးေပၚေျဖရွင္းရန္

လိုအပ္သည့္

အျခားဦးစားေပးလုပ္ငန္းမွာ

မ်က္ေမွာက္ကာလရွိ ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ား မျပည့္စံုမႈကို ေက်ာ္လႊားေရးပင္ ျဖစ္သည္။ ပညာေရးႏွင့္
အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းသင္တန္းမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုး တက္မႈမွတစ္ဆင့္ ကြ်မ္းက်င္မႈဖြံ႕ၿဖိဳးေရး၌
ႀကီးမားစြာရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံျခင္းသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးခိုင္မာေရးအတြက္ လိုအပ္ေသာ ေငြလံုးေငြရင္း
ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈကို ျမန္မာႏိုင္ငံက ျမႇင့္တင္ႏိုင္ေၾကာင္း အာမခံရန္ မျဖစ္မေနေဆာင္ရြက္ရမည့္
လုပ္ငန္း

ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔

လာေရာက္ေသာ

ႏိုင္ငံျခားရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားသည္

၎တို႔လိုအပ္သည့္ ကြ်မ္းက်င္မႈႏွင့္ ျပည့္စံုေသာ လုပ္သားမ်ား လံုေလာက္စြာရွိေသာ ႏုိင္ငံမ်ား
သုိ႔ လာေရာက္ၾကပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ႏိုင္ငံတကာ

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားႏွင့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဘက္မ်ား၊

ျပည္တြင္းျပည္ပစီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ား၏ ယံုၾကည္မႈကို ထိန္းသိမ္းထားလိုလွ်င္ ႏိုင္ငံေရး
တည္ၿငိမ္မႈႏွင့္ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးတုိ႔ကို ထိန္းသိမ္းထားေရးမွာ ၾကဳိတင္လုိအပ္ခ်က္ တစ္ရပ္
ျဖစ္ေပသည္။

ေငြေၾကးစနစ္စီမန္ခန္႔ခြဲမႈ

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအပါအ၀င္

စည္းမ်ဥ္းဥပေဒ

နယ္ ပယ္မ်ားစြာတို႔၌ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း၀န္းက်င္ကို အာမခံႏိုင္ေသာ ေနာက္ထပ္တစ္ႏွစ္၊
ႏွစ္ႏွစ္အတြက္ အစီအစဥ္မ်ားကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားရန္ လိုအပ္သည္။

ကြ်ႏု္ပ္တို႔

အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုခဲ့ၿပီးေသာ

အမိအရဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ေစရန္

ပြင့္လင္းလာသည့္

အထက္ပါလုပ္ငန္းအားလံုးသည္

အခြင့္အလမ္းကို

ေနသားတက်ရွိရမည္ဟု

သံုးသပ္ပါသည္။ ထိုလုပ္ငန္းမ်ားသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံအားလံုး အေကာင္အထည္ေဖာ္ရမည့္
အေျခခံမ်ားပင္ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ႀကံဳေတြ႕ေနရေသာ ဦးစားေပးမႈမ်ားအနက္ ျမန္မာ့
စီးပြားေရးအနာဂတ္ဆိုင္ရာ အေခ်အတင္ေဆြးေႏြးမႈမ်ားတြင္ သီးျခားက႑ေလးခုကို အထူး
အေလးေပး ေဆြးေႏြးရမည္ဟု ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ယံုၾကည္သည္။ ထိုက႑ေလးခုသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံက
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအလားအလာကို အျပည့္အ၀ ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ေစရန္ ခိုင္မာေသာ ထူးျခားမႈကို ေပးႏိုင္
ေပသည္။

98

ျမန္မာႏုိင္ငံ စုိက္ပ်ဳိးေရးက႑အတြက္ အစီရင္ခံစာမ်ား ၾကဳိတင္ျပင္ဆင္ေနေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားအၾကားတြင္ ကမၻာ့ဘဏ္၊
FAO ႏွင့္ အသက္ေမြးဝမ္းေက်ာင္းလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ စားနပ္ရိကၡာ လုံျခဳံေရးရန္ပုံေငြအဖြဲ႔တုိ႔ ပါဝင္သည္။

65

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

n

ဒီ ဂ ်စ္ တ ယ္ န ည္ း ျဖင္ ့ ခု န ္ ေ က်ာ္ ေ ရာက္ ရ ိ ွ ေ ရး ။

မိုဘိုင္းႏွင့္ အင္တာနက္နည္းပညာသည္ တစ္ခ်ိန္တည္းတြင္ပင္ ေနရာအႏံွ႔အျပား

ေရာက္ရိွေနၿပီး ယခင္ႏွင့္မတူေအာင္ က်ယ္ျပန္႔စြာ သံုးစြဲႏိုင္စြမ္းရိွေနခိ်န္တြင္ ဒီဂ်စ္တယ္
ေခတ္၌

ျမန္မာႏိုင္ငံက

ျမန္မာႏိုင္ငံက

ယင္း၏

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေသာ

ေခတ္မီနည္းပညာအား

ယင္း၏

စတင္ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွသည္။

အေရးႀကီးဆံုးမဟာဗ်ဴဟာ
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ

ဆံုးျဖတ္ခ်က္တစ္ရပ္မွာ

စီမံကိန္းမ်ား၏

ဗဟိုခ်က္အျဖစ္

ျမႇင့္တင္မည့္နည္းလမ္းကို စူးစမ္းေလ့လာျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။ အဓိက နယ္ပယ္မ်ားျဖစ္ေသာ
အစိုးရ၊

ပညာေရး၊

မ်ားတေလွ်ာက္
ကမာၻေပၚတြင္

က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ၊

နည္းပညာေပါင္းစပ္
စီးပြားေရး၌

ဘဏ္လုပ္ငန္းႏွင့္

ညိႇႏိႈ္င္းထိန္းခ်ဳပ္ေပးျခင္းသည္

အျမန္ဆံုးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

လက္လီလုပ္ငန္း
ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္

အလားအလာရိွေသာႏိုင္ငံ

ျဖစ္လာေစ

ေပလိမ့္မည္။ ထိုအခြင့္အလမ္းကို ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ ေစရန္ ပို၍ျမင့္မားေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး
ခုန္ေက်ာ္ေရာက္ရိွမႈမ်ားကို နမူနာယူကာ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ မွန္ကန္ေသာ ဆက္သြယ္ေရး
အေျခခံ အေဆာက္အဦမ်ား တည္ေဆာက္ေရးအတြက္ ခိုင္မာသည့္ သႏၷိ႒ာန္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္
ရန္ လိုအပ္သည္။

n

ဖြ ဲ ႕ စည္ း တည္ ေ ဆာက္ ပ ံ ု ဆ ု ိ င ္ ရ ာ က႑ေျပာင္ း လဲ ေ ရး ။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားအၾကားတြင္ လံုး၀မတူညီဘဲ ယင္း၏ စီးပြားေရး

အေပါင္းအစပ္သည္ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာအတြင္း မေျပာင္းလဲသေလာက္ပင္ျဖစ္ခဲ့သည္။ အျခား
ႏိုင္ငံမ်ားက စိုက္ပ်ိဳးေရးမွ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈသို႔ျဖစ္ေစ၊ ၀န္ေဆာင္မႈက႑မ်ားသို႔ပင္ျဖစ္ေစ၊
ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္ပံုဆိုင္ရာ ေျပာင္းလဲမႈ အေတြ႕အႀကံဳရေနခ်ိန္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စိုက္
ပ်ိဳးေရးအေပၚ မီွခို အားထားမႈသည္ စင္စစ္အားျဖင့္ ပို၍ပင္ျမင့္တက္လာလ်က္ရိွသည္။ ဖြံ႕ၿဖိဳး
ဆဲႏိုင္ငံမ်ားက ေဆာင္ရြက္ေသာ ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္ပံု ေျပာင္းလဲမႈ၏ ပထမအဆင့္မွာ
ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းသို႔ စတင္ေျပာင္းလဲျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုက႑သည္ မည္သည့္က႑တြင္မဆို
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားႏွင့္

အလုပ္အကိုင္တြင္

ႀကီးမားေသာ

အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ား

ျဖစ္ထြန္း

ေစသည့္ျပင္ စိုက္ပ်ိဳးေရးမွ ေျပာင္းေရႊ႕လာေသာ ကြ်မ္းက်င္မႈနည္းပါးသည့္ အလုပ္သမားမ်ား
အတြက္ သဘာ၀နားခိုရာ ျဖစ္သည္။ ေခတ္သစ္ကမာၻတြင္ မည္သည့္ႏိုင္ငံမွ် ခိုင္မာေသာ
ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑ကို မတည္ေဆာက္ဘဲ လ်င္ျမန္စြာ တိုးတက္လာသည္ မဟုတ္ေပ။

n

ၿမိ ဳ ႕ျပအသြ င ္ ေ ျပာင္ း လဲ မ ႈ ။

ျမန္မာႏိုင္ငံသား အမ်ားစုသည္ ေက်းလက္ေဒသတြင္ပင္ ေနထိုင္ဆဲျဖစ္ေသာ္ လည္း

ယင္းသည္

လ်င္ျမန္ေသာအရိွန္ျဖင့္

ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔စြာ

ေျပာင္းလဲလာဖြယ္ရိွေပသည္။

၂၀၃၀-ျပည့္ ႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေနာက္ထပ္လူဦးေရ ၁၀-သန္းေက်ာ္သည္ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္
ေနထိုင္လာၾကလိမ့္မည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။ အျခားေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား ႀကံဳေတြ႕ရသည့္
ၿမိဳ႕ျပအသြင္ေျပာင္းလဲမႈ၏

ဖိစီးမႈမ်ားကို

ေရွာင္ၾကဥ္ႏိုင္ရန္

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္

ထိုသို႔

အသြင္ေျပာင္းမႈအတြက္ ႀကိဳတင္စီမံ လ်ာထားေဆာင္ရြက္ရန္ လိုအပ္သည္။ ၿမိဳ႕ျပလူဦးေရ
လိႈင္းဂယက္သည္
ေသာ

ႏိုင္ငံအ၀ွမ္း၌

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားဆီသို႔

ဘ႑ာေငြက်ခံမည့္ပံုစံ၊

လိွမ့္၍၀င္မလာမီ

လူမႈေရးေပါင္းစည္းမႈရိွၿပီး

လိုအပ္

စီးပြားေရးအရ

လႈပ္ခတ္ႏိုင္ေသာ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားအား စီမံအုပ္ခ်ဳပ္ေရးတို႔ကို ယခုကစ၍ စဥ္းစားထားလွ်င္ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံအတြက္ အက်ိဳးေက်းဇူးျဖစ္ထြန္းေပလိ့မ္မည္။

66

n

ကမာၻ အ ၀ွ မ ္ း ဆက္ စ ပ္ ေ သာ စီ း ပြ ာ းေရး ။
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ျဖစ္လာႏိုင္ေသာ
ေဆာင္ႏိုင္

ကမာၻစီးပြားေရးကို

အခြင့္အလမ္းရိွသည္။

စြမ္းရိွၿပီး

ခိုင္မာတည္တံ့ေသာ

လမ္းဖြင့္ၿပီး
ထိုသို႔

ျဖစ္လာႏိုင္ေစရန္

ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီမ်ားအား
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

ကမာၻ႔စီးပြားေရး၏

ျမန္မာႏိုင္ငံက

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

အေထာက္အကူေပးရန္

အစိတ္အပိုင္း
စြမ္း

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံခြင့္ျပဳကာ

ထိုျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားအား

ကူညီ

ျဖည့္ဆည္းေပးျခင္းျဖင့္ အက်ိဳးေက်းဇူး ရရိွခံစားႏိုင္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ား၊
အျပင္ကမာၻ႔စီးပြားေရးႏွင့္ ကုန္သြယ္မႈ ျမႇင့္တင္ႏိုင္သည့္ မဟာဗ်ဴဟာက်ေသာ တည္ေနရာ
အားသာခ်က္ရိွသည္။

ခရီးသြားလုပ္ငန္းႏွင့္

က်ယ္ျပန္႔စြာဆိုရလွ်င္

ျပည္တြင္းျပည္ပ

ကြ်မ္းက်င္သူမ်ားကို ၀င္ထြက္သြားလာခြင့္ျပဳေသာ လုပ္ငန္းသည္ ကမာၻ႔စီးပြားေရးတြင္ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံကိုယ္တိုင္ စူးနစ္ဝင္ေရာက္ေစႏိုင္ေသာ ေရသြယ္ႁပြန္ေပါက္မ်ား ျဖစ္ေပသည္။

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းျဖင့္ ခုန္ေက်ာ္ေရာက္ရိွေရး - နည္းပညာျဖင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ
အရိွန္ျမႇင့္တင္ျခင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ဒီဂ်စ္တယ္ေခတ္တြင္

ယင္း၏

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္္မႈ

ခရီးရွည္ႀကီးကို စတင္လ်က္ရိွ သည္။ ထိုအဓိပၸာယ္မွာ စီးပြားေရးအား မ်ားစြာအရိွန္ေကာင္းေသာ
လမ္းေၾကာင္းေပၚသို႔

၀ါးေထာက္ခုန္သကဲ့သို႔

ျမႇင့္တင္ေပးရန္၊

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာ၏

အစြမ္းအတြက္ စမ္းသပ္မႈတစ္ခု ျဖစ္ႏိုင္ေပသည္။ မိုဘိုင္းႏွင့္ အင္တာနက္ နည္းပညာသည္
တစ္ခ်ိန္တည္းတြင္ ေနရာအႏွံ႔အျပားတၿပိဳင္တည္း လြယ္ကူစြာသံုးစြဲႏိုင္သည့္အခ်ိန္အခါတြင္
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ စီးပြားေရး အသြင္ေျပာင္းလဲေရး လမ္းေၾကာင္းေပၚသို႔တက္လွမ္းေန
ပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံက ခ်မွတ္ႏိုင္ေသာ အေရးႀကီးဆံုးမဟာဗ်ဴဟာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္တစ္ရပ္မွာ

ယင္း၏ ျပည္သူလူထု ဗဟိုျပဳဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ စီမံကိန္းမ်ား၏ ဗဟိုစႀကၤလမ္းအျဖစ္ ေခတ္မီနည္းပညာ
ျမႇင့္တင္ေရးနည္းလမ္းကို

စူးစမ္းရွာေဖြေရးပင္

ျဖစ္သည္။

နည္းပညာအေကာင္အထည္

ေဖာ္ေဆာင္ရြက္မႈအားလံုး ေအာင္ျမင္မႈမရေသးသည့္ျပင္ အမ်ားစုမွာ လက္ေတြ႕စမ္းသပ္ဆဲ
အဆင့္တြင္ပင္ ရိွေနေသးသည့္တိုင္ သင့္တင့္ေလ်ာက္ပတ္စြာ အသံုးျပဳပါလွ်င္ နည္းပညာသည္
လႊမ္းၿခံဳမႈအတြက္

ထင္ရွားေသာ

အင္အားျဖစ္ေစၿပီး

ဓနႂကြယ္၀ေသာ

အစိုးရမ်ားအား

ေ၀းလံေခါင္ပါးဆံုးရပ္ရြာမ်ားရိွ အဆင္းရဲဆံုး မိသားစုမ်ားကိုပင္ ပညာေရးႏွင့္ က်န္းမာေရး
ေစာင့္ေရွာက္မႈကဲ့သို႔

လူမႈေရး၀န္ေဆာင္မႈမ်ားကို

ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္စြမ္းရိွေပသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ မ်က္ေမွာက္ကာလ အေျခအေနမ်ားက လမ္းဖြင့္ေပးေနေသာ
ခိုင္မာဆံုးျဖစ္သည့္ ခုန္ေက်ာ္ခြင့္ကုိျပဳလုပ္ရန္ အေမြခံစနစ္မ်ားကုိ ဆုပ္ကိုင္ထားရန္မလိုပါ။
ေရွ႕လာမည့္ႏွစ္မ်ားသည္

မွန္ကန္ေသာ

ေရြးခ်ယ္မႈမ်ားျပဳလုပ္ၿပီး

အျခားႏိုင္ငံမ်ားတြင္

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာမ်ားကို ထိန္းခ်ဳပ္ေစခိုင္းေနေသာ အေတြ႕အႀကံဳ အေျမာက္အျမားကို
သင္ခန္းစာယူရန္ ႏွစ္တစ္ရာတြင္မွ တစ္ႀကိမ္ေပၚေပါက္သည့္ အခြင့္အလမ္းျပတင္းေပါက္
တစ္ခုျဖစ္ေပသည္။
ကမာၻ႔ႏိုင္ငံမ်ားကို

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စီးပြားေရးသည္

အိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္

က်န္ေသာ

အမီလိုက္ႏိုင္ေစရန္ မည္သို႔႐ုန္းကန္ရမည္ သို႔မဟုတ္ ကမာၻႀကီးက

႐ႈျမင္ထားသလို စီးပြားေရး အျမန္ဆံုးဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာႏိုင္ငံတစ္ ႏိုင္ငံျဖစ္လာျခင္း ရိွ/ မရိွတို႔ကုိ
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ယေန႔ကာလ တံု႔ျပန္ေဆာင္ရြက္မႈမ်ားက အဆံုးအျဖတ္ျပဳေပလိမ့္မည္။

67

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာကို အသံုးျပဳျခင္းသည္ ကမာၻႏွင့္အ၀ွမ္း၌
စီးပြားေရးမူ၀ါဒခ်မွတ္ေရးတြင္ မ႑ိဳင္ျဖစ္လာေနသည္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးဆိုင္ရာတြင္ မိုဘိုင္းႏွင့္ အင္တာနက္ကို အျပည့္အ၀

ထိန္းခ်ဳပ္ေမာင္းႏွင္ျခင္း၏ သက္ေရာက္မႈ အတိအက်ကို ကိန္းဂဏန္းျဖင့္ေဖာ္ျပရန္ အခက္
အခဲရိွေသာ္လည္း

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ႏွစ္စဥ္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

(၈%)

ရာခိုင္ႏႈန္း

ေအာင္ျမင္ေရးတြင္

ယင္းနည္းပညာသည္ အဓိကက်ေသာ စြမ္းေဆာင္မႈ အေထာက္အကူျဖစ္သည္ ဟု ကြ်ႏု္ပ္တို႔
ယံုၾကည္သည္။ နည္းပညာဆန္းသစ္တီထြင္မႈႏွင့္ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈတို႔အၾကား အျပန္အလွန္
ဆက္စပ္လ်က္ရိွသည္။

ဥပမာ

-

၀င္ေငြနည္းေသာႏွင့္

၀င္ေငြအလယ္အလတ္ရိွေသာ

ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၂၀ ကို ေလ့လာမႈအရ ၁၉၈၀ -ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၀၂-ခုႏွစ္အၾကား ဘေရာ့ဘန္း
ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈ ၁၀%

ျမင့္တက္ျခင္းသည္ ေနာက္ထပ္ GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ (၁.၃၈ %)

ရာခိုင္ႏႈန္း ျဖည့္စြက္တိုးတက္ျခင္းႏွင့္ အျပန္အလွန္ ဆက္စပ္ေနေၾကာင္း ကမာၻ႔ဘဏ္က
ေတြ႕ရိွခဲ့သည္။99 ၂၀၁၁-ခုႏွစ္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ MGI သုေတသနအရလည္း ကမာၻ႔ GDP
၏ (၇၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္း တာ၀န္ယူေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီး ၁၃ -ႏိုင္ငံ၏ အင္တာနက္သံုးစြဲမႈသည္
GDP ၏ ပ်မ္းမွ် (၃.၄ %) ရာခိုင္ႏႈန္းကို ျဖည့္ဆည္းေပးေၾကာင္း ေတြ႕ရိွရသည္။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္
မက္ကင္ေဆး သုေတသနက ရည္မွန္းခ်က္ႀကီးမားေသာ ႏိုင္ငံမ်ားအားလံုးတြင္ GDP သို႔
အင္တာနက္က စုစုေပါင္း ျဖည့္ဆည္းကူညီမႈသည္ ေဒၚလာ ၃၆၆ ဘီလီယံ သို႔မဟုတ္ စုစုေပါင္း
GDP ေဒၚလာ ၁၉.၃ ထရီလီယံ၏ (၁.၉ %) ရာခိုင္ႏႈန္းရိွလိမ့္မည္။ အင္တာနက္သံုးစြဲမႈအရိွန္
ျမင့္လာသည္ႏွင့္အမွ် ယင္း၏ သက္ေရာက္မႈ စြမ္းအားျမင့္မား လာသည္ဟု ခန္႔မွန္းခဲ့သည္။100
လြန္ခဲ့ေသာ ၅-ႏွစ္က GDP ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအေပၚ အင္တာနက္ျဖည့္ဆည္း ကူညီေပးမႈသည္ (၁၂ %)
ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွခဲ့သည္။101

အင္တာနက္သည္

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

နည္းလမ္းမ်ားစြာျဖင့္

ျဖည့္ဆည္းကူညီ

ေပးသည္။ SMEs အေပၚ မက္ကင္ဆီ သုေတသနတစ္ရပ္အရ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ Web
နည္းပညာသည္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို ပ်မ္းမွ် (၁၁ %) ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ျမႇင့္တင္ေပးႏိုင္ေၾကာင္း
ေတြ႕ရိွရသည္။ အင္တာနက္က စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေသာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ရလာဒ္မ်ားသည္
ႀကီးမားေသာ အက်ိဳးအျမတ္မ်ားႏွင့္ အျပန္အလွန္ ဆက္စပ္ေနသည္။102 ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ား
တင္ပို႔ မႈႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားဆိုင္ရာ ဘေရာ့ဘန္း သံုးစြဲႏိုင္မႈ၏ သက္ေရာက္မႈကို
ေလ့လာေသာ အျခားဆန္းစစ္ခ်က္ တစ္ရပ္က အင္တာနက္သံုးစြဲႏိုင္ေသာ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းႏွင့္
ကုမၸဏီမ်ားသည္

ဘေရာ့ဘန္း၏

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းႏွင့္

စြမ္းေဆာင္ႏိုင္မႈ

ကုမၸဏီမ်ားထက္

တက္ခဲ့ေၾကာင္း ေတြ႕ရိွရသည္။

103

ႏိုင္ငံျခားသို႔

ေၾကာင့္

အင္တာနက္မသံုးစြဲေသာ

တင္ပို႔ေရာင္းခ်မႈ

၆%

ပိုမိုျမင့္

ထို၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ ဘေရာ့ဘန္းသံုးစြဲေသာ

ကုမၸဏီမ်ားက (၇.၅ %) ရာ ခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ (၁၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္းအၾကား ပိုမိုေရာင္းခ်ၾကရသည္။
ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ေလွ်ာ့ခ်ခဲ့ေသာအလုပ္အကိုင္ တိုင္း၌ အင္တာနက္က အလုပ္အကိုင္

99

ျမန္မာႏိုင္ငံစိုက္ပ်ိဳးေရးက႑အတြက္ အစီရင္ခံစာမ်ား ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ေနေသာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားအၾကားတြင္ ကမာၻ႔ဘဏ္၊

100

FAO ႏွင့္ အသက္ ေမြး၀မ္းေက်ာင္းလုပ္ငန္းမ်ား၊ စားနပ္ရိကၡာလံုၿခံဳေရးရန္ပံုေငြအဖြဲ႕ႏွင့္ ဘေရာ့ဘန္းစီးပြားေရးသက္ေရာက္
မႈမ်ား။ C.Z Qiang and C.M Rossotto ။ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ၂၀၀၉-ခုႏွစ္။
“ရည္မွန္းခ်က္ႀကီးမားေသာႏိုင္ငံမ်ား” ဟူသည္ သင့္တင့္ေလ်ာက္ပတ္ေသာ အခ်ိန္ကာလတစ္ရပ္အတြင္း ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီးႏိုင္ငံမ်ား
ျဖစ္လာရန္ လံုေလာက္ေသာ ရွင္သန္လႈပ္ရွားမႈႏွင့္ ထင္ရွားမႈရိွသည့္ ႏိုင္ငံမ်ားကို ဆိုလိုသည္။ “ရွင္သန္လႈပ္ရွားမႈ”

ဟူသည္ ပံုမွန္တစ္ဦးခ်င္းစီ GDP ရိွၿပီး၊ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ႏွစ္ထပ္တိုးႏႈန္းျဖင့္ ႏွစ္စဥ္ ၃% အထက္

ျမင့္တက္လာျခင္းကို ဆိုသည္။ “ထင္ရွားမႈ” ဟူသည္ ပံုမွန္တစ္ဦးခ်င္း GDP သည္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေဒၚလာ ၁၀၀၀ ႏွင့္

101
102

103

၂၀၀၀ ၾကားတြင္လည္းေကာင္း၊ အမည္ခံ GDP သည္ ေဒၚလာ ဘီလီယံ ၉၀ အထက္တြင္ လည္းေကာင္း ရရိွမႈကို ဆိုလိုသည္။
၎ - ။ အြန္လိုင္းႏွင့္ အလားအလာ။ မက္ကင္ဆီ နည္းပညာအေလ့အက်င့္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။
စီးပြားေရးတြင္ ဘေရာ့ဘန္း၏ သက္ေရာက္မႈ၊ မ်က္ေမွာက္ကာလႏွင့္ မူ၀ါဒျပႆနာမ်ား သုေတသန၊ ႏိုင္ငံတကာ
ဆက္သြယ္ေရးသမဂၢ (ITU)၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ။
“၀င္ေငြနည္းေသာႏွင့္ ၀င္ေငြအလယ္အလတ္ရိွေသာ ႏိုင္ငံမ်ားမွ ကုမၸဏီမ်ားအတြက္ အင္တာနက္က ပိုလိုမရိွ
ျမႇင့္တင္ေပးပါသလား” George R. Clarke ။ စီးပြားေရးႏွင့္ မူ၀ါဒသတင္း။ အတြဲ - ၂၀၊ အမွတ္ - ၁။ ၂၀၀၈-ခုႏွစ္။

68

(၃.၂) ခုကို ဖန္တီးေပးႏိုင္ခဲ့ၿပီး ဖြံ႕ၿဖိဳးျပီးႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ဆံုး႐ံႈးသြားေသာ အလုပ္အကိုင္တိုင္း၌
အင္တာနက္က အလုပ္အကိုင္ (၁.၆) ခု ဖန္တီးေပးႏိုင္ခဲ့သည္။

သတင္းႏွင့္

လုပ္ငန္းမ်ား၏

ဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာ

အရည္အေသြးႏွင့္

(ICT)အား

ထိုလုပ္ငန္းမ်ားအား

ျပည္သူ႔၀န္ေဆာင္မႈ

အလြယ္တကူ

ရယူသံုးစြဲႏိုင္ေရး

ျမႇင့္တင္မႈတို႔အျပင္ အမ်ိဳးသားၿပိဳင္ဆိုင္မႈမ်ား ျမႇင့္တင္မႈတို႔အတြက္ အေရးႀကီးေသာ ယႏၲရား
တစ္ရပ္အျဖစ္ အစိုးရမ်ားကတုိး၍ သိျမင္လာၾကသည္။ သို႔အတြက္ ႏိုင္ငံမ်ားစြာတို႔သည္
ဘေရာ့ဘန္းကို

တစ္ကမာၻလံုး

ျပဳလုပ္လ်က္ရိွသည္ကို
ေဂ်ာ္ဒန္၌

အတိုင္းအတာအထိ

ကြ်ႏ္ုပ္တို႔

“ေဂ်ာ္ဒန္ႏိုင္ငံသားမ်ား

စတင္ခဲ့သည္။

ထိုလုပ္ငန္းကို

ရယူသံုးစြဲႏိုင္ေရး

ေလ့လာသိရိွခဲ့သည္။

ဥပမာ-

အစီအမံမ်ား

၂၀၀၂-ခုႏွစ္တြင္

အခ်င္းခ်င္းဆက္သြယ္မႈရရွိေရး”

ျပည္သူပိုင္-ပုဂၢလိက

လုပ္ငန္းကို

အစုစပ္လုပ္ငန္းမ်ားမွ

တစ္ဆင့္

ပညာေရးျဖန္႔ျဖဴးမႈ တိုးတက္ေရး၊ နည္းပညာကို ထိေရာက္စြာ အသံုးျပဳျခင္းျဖင့္ အရည္
အေသြးမီ

ပညာေရးျမႇင့္တင္ေရး၊

ျပည္တြင္းနည္းပညာလုပ္ငန္း၏

စြမ္းေဆာင္ရည္

တည္ေဆာက္ေရးႏွင့္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ဆင့္ပြားပံုတူကူးႏိုင္ေသာ ကမာၻ႔ပညာေရးပံုစံ အစီ
အစဥ္ ဖန္တီးေရးစသည့္ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ားျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖစ္သည္။ ၂၀၀၄-ခုႏွစ္တြင္
မေလးရွားႏိုင္ငံ၏ စြမ္းအင္၊ ဆက္သြယ္ေရးႏွင့္ မီဒီယာေပါင္းစံု ၀န္ႀကီးဌာနက ႏိုင္ငံအတြက္
အမ်ိဳးသား

ဘေရာ့ဘန္းစီမံကိန္းကို

အစိုးရႏွင့္

ဆက္သြယ္ေရး

စတင္ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွေၾကာင္း

စက္မႈလုပ္ငန္းတို႔သည္

ေၾကညာခဲ့သည္။

အစပ်ိဳးေဆာင္ရြက္မႈကို

အနီးကပ္

အတူတကြ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ၿပီး ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ားမွာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ျမင့္မားေစျခင္းျဖင့္
အမ်ိဳးသားယွဥ္ၿပိဳင္မႈကို

ျမႇင့္တင္ရန္

ျပည္သူ႔၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ား

ေဆာင္ရြက္ရာတြင္

တိုးတက္ေစရန္၊ ဘ၀အရည္အေသြး ျမင့္တက္လာေစေသာ ေခတ္မီအသံုးခ်မႈမ်ား ရရိွေအာင္
စီစဥ္ေပးျခင္းျဖင့္ လူမႈစီးပြားေရးအေျခအေနမ်ား တိုးတက္လာေစရန္ႏွင့္ လူ႔အသုိင္းအဝန္းမ်ား
ပိုမိုေပါင္းစည္းမႈ ဖြံ႕ၿဖိဳးေစေရးအတြက္ ၿမိဳ႕ျပႏွင့္ ေက်းလက္အၾကား ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ား
ျမင့္မားလာေစရန္တို႔ပင္ ျဖစ္သည္။104

ထိုနည္းပညာမွ အက်ိဳးေက်းဇူးခံစားႏိုင္ေရးအတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ၾကဳိးပမ္းမႈသည္

မေစာလြန္း ေသးေၾကာင္း အာဖရိကႏိုင္ငံမ်ားက ျပသလ်က္ရိွသည္။ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ
အေစာပိုင္းအဆင့္တြင္

ေရာက္ရိွေနဆဲျဖစ္ေသာ

အာဖရိကႏိုင္ငံမ်ားသည္

နည္းပညာ၏ ႀကီးမားေသာအက်ိဳးသက္ေရာက္မႈကို အသံုးျပဳလ်က္ရိွၾကသည္။

105

ယခုအခါ
အာဖရိက

၏ GDP ကို ICT က႑က (၇ %) ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ တိုက္႐ုိက္ျဖည့္ဆည္း ကူညီေပးသည္။
မိုဘိုင္းဖုန္းမ်ားသည္ အာဖရိကလူမ်ိဳးတို႔ လူေနမႈဘဝလမ္းေၾကာင္းကို ေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈ
လုပ္ငန္းမ်ား၊
ေသာ

သတင္းစာမ်ား၊

၀န္ေဆာင္မႈ

မိုဘုိင္းဖုန္းမ်ားသည္

ကစားနည္းမ်ားႏွင့္ေဖ်ာ္ေျဖမႈမ်ားအပါအ၀င္

ပံုစံမ်ားအားအစားထိုးေပးျခင္းျဖင့္
က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ

အေထာက္အကူျပဳႏိုင္ေပသည္။

ရလာဒ္အားျဖင့္

အျခား

အသြင္ေျပာင္းလဲလာေစခဲ့သည္။

အလြယ္တကူ

ရရိွမႈျမင့္မားေရးကိုပင္

မိုဘုိင္းဖုန္း၏

အသံုး၀င္တန္ဖိုးသည္

ေနရာတိုင္းထက္ပို၍ အေရးပါေနသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အာဖရိကရိွ ဆက္သြယ္ေရး
၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားသည္ အျခားေသာ ၀န္ေဆာင္မႈက႑မ်ားတြင္ ေပါင္းစည္းပါ၀င္ေန၍
ျဖစ္သည္။106

104
105

ဘေရာ့ဘန္း။ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈစႀကႍ၊ ITU ၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၊ ေမလ။
အာဖရိကတြင္ သတင္းႏွင့္ နည္းပညာမ်ားအသြင္ေျပာင္းလဲသံုးစြဲမႈ။ Enock Yanazi et. al. ၊ ကမာၻ႔ဘဏ္ႏွင့္ အာဖရိက
ဖြံ႕ၿဖိးေရးဘဏ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။

106

၎-။

69

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာသည္ အဓိက၀န္ေဆာင္မႈ နယ္ပယ္ ၅-ခု
တေလွ်ာက္တြင္ စိတ္လႈပ္ရွားဖြယ္ေကာင္းေသာ သက္ေရာက္မႈရိွႏိုင္သည္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အစိုးရပညာေရး၊

လက္လီေရာင္းလုပ္ငန္းဟူေသာ

အဓိက

၀န္ေဆာင္မႈက႑မ်ားတေလွ်ာက္
အသံုးျပဳႏိုင္ေပသည္။
သတ္မွတ္ေသာ
ေစာေစာပုိင္းက
-

107

အစိုးရ၏လုပ္ငန္းမ်ား

-

၅-ခုတြင္

နည္းပညာအခ်ိဳ႕ထဲမွ

သက္ေရာက္မႈတုိ႔ကို

သက္ေရာက္မႈရိွၿပီး
နည္းပညာကို

လက္ေတြ႕စမ္းသပ္ဆဲျဖစ္ၿပီး

မေရာက္ရိွေသးသည့္တိုင္

၀န္ေဆာင္မႈမ်ားကို

ဘဏ္လုပ္ငန္းႏွင့္

စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေစရန္

နည္းပညာအမ်ားအျပားကို

ေအာင္ျမင္ခဲ့ေသာ
E

နယ္ပယ္

ဖြံ႕ၿဖိဳးေအာင္

စံခ်ိန္စံၫႊန္းအထိ

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

က်န္းမာေရး၊

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္

သင္ယူႏိုင္ေပသည္။

အသံုးျပဳျခင္းျဖင့္

ျမႇင့္တင္ႏိုင္သည္။

ဥပမာ

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားႏွင့္
ေ၀းလံေခါင္းပါးေဒသ၌

ေက်ာင္းသားမ်ားထံ လက္လွမ္းမီေရးႏွင့္ ဆရာႏွင့္တပည့္ဦးေရ အခ်ိဳးကို အေျခခံက်က်
ေျပာင္းလဲႏိုင္ေရးအတြက္ ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာကို အသံုးျပဳႏိုင္မည္။ မိုဘိုင္းဖုန္းမွတစ္ဆင့္
က်န္းမာေရး

ေျဖရွင္းေပးျခင္းျဖင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ

ဆရာ၀န္မ်ားက

ပို၍ေျမာက္ျမားေသာ

လူနာမ်ားကို ေစာင့္ေရွာက္ေပး ႏိုင္ေစသည္။ ႐ိုးရာေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈႏွင့္ လက္လီေရာင္းခ်မႈ
ကြင္းဆက္မ်ားကို တည္ေထာင္မည့္အစား ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ မိုဘိုင္းေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈႏွင့္
E

-

ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးသို႔

တိုက္႐ိုက္ကူးေျပာင္းႏိုင္ေပသည္။

အဆိုပါ

နယ္

ပယ္အားလံုးတြင္ ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာကို တၿပိဳင္တည္း တိုက္႐ိုက္ျမႇင့္တင္ေပးျခင္းသည္
အဓိက

အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္

စိန္ေခၚမႈတစ္ရပ္လည္း

ျဖစ္ႏိုင္ေသာ္လည္း၊

ျဖစ္လာႏိုင္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္

နည္းပညာျမႇင့္တင္မႈတြင္

အေရးပါေသာ
ေအာင္ျမင္သည့္

ဇာတ္လမ္းမ်ားရိွသလို ႐ံႈးနိမ့္သည့္ ဇာတ္လမ္းမ်ားလည္း ရိွေပသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္
ေအာင္ျမင္မႈသည္ လက္ရိွအေျခအေနတြင္ မည္သည့္နည္းပညာသည္ သက္ေရာက္မႈအရိွဆံုး
ျဖစ္ဖြယ္ရိွသည္ကို သတိႏွင့္ ဆင္ျခင္ဆံုးျဖတ္မႈအေပၚတြင္ မူတည္ေပသည္။ ထိုနည္းပညာ
မ်ားကို ပမာဏမ်ားျပားစြာႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လက္ရိွ ရည္ရြယ္ခ်က္မ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီေအာင္
ျဖန္႔က်က္ခ်ထားျခင္းလုပ္ငန္းသည္ အေတာ္အတန္ၾကီးသည့္ လုပ္ငန္းတစ္ခု ျဖစ္ေပသည္။
အစိ ု း ရလု ပ ္ င န္ း မ်ား ေဆာင္ ရ ြ က ္ မ ႈ ထိ ေ ရာက္ ေ ရးကိ ု ဒီ ဂ ်စ္ တ ယ္ န ည္ း ပညာက လ်င္ ျ မန္ စ ြ ာ
ျမႇ င ္ ့ တ င္ ေ ပးႏိ ု င ္ သ ည္

E - ၀န္ေဆာင္မႈမ်ားက အစိုးရမ်ားအတြက္ ကုန္က်စရိတ္ကို သိသိသာသာ ၿခိဳးၿခံ

ေခြ်တာေစႏိုင္မည့္အျပင္

လုပ္ငန္းစြမ္းေဆာင္ရည္လည္း

ျမင့္တက္လာေစသည္။

ယေန႔

ကာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ အလိုအေလ်ာက္ ေဆာင္ရြက္သည့္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား မရိွေသးရာ
ျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရအေနျဖင့္ ၀န္ေဆာင္မႈျပဳသည့္နည္းလမ္းကုိ ပုိ၍ေကာင္းေအာင္ျပဳလုပ္ရန္
မဟာအခြင့္အလမ္းႀကီးတစ္ရပ္ ရိွေနေပသည္။ အလိုအေလ်ာက္ ေဆာင္ရြက္သည့္ နည္း
လမ္းသည္

အက်င့္ပ်က္လာဘ္စားမႈကိုလည္း

“ဒီဂ်စ္တယ္ လမ္းေၾကာင္း” သည္

ေလ်ာ့ခ်ႏိုင္စြမ္း

ရရိွေစေပသည္။

ထို႔ျပင္

စရိတ္သက္သာၿပီး အစိုးရက ႏိုင္ငံသားမ်ားႏွင့္ စီးပြား

ေရးလုပ္ငန္းမ်ားအား ဆက္သြယ္ညႇိႏိႈင္းမႈ တိုးတက္ေရးကို သင့္တင့္ေလ်ာက္ပတ္စြာ လြယ္
ကူေစေသာ နည္းလမ္းျဖစ္သည္။ လက္ေတြ႕အားျဖင့္ အစိုးရသည္ မ်ားစြာေသာ မွတ္ပံုတင္
ျခင္းႏွင့္

လိုင္စင္ခြင့္ျပဳျခင္းလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကိုအြန္လိုင္းျဖင့္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ၿပီးအင္တာနက္ကို

အသံုးျပဳ၍ လူမႈေရးစရိတ္မ်ားကိုပင္ ေပးေခ်ႏိုင္သည္။ အစိုးရအတြင္း ႀကီးမားသည့္ စြမ္းရည္
ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ားရွိေနမႈအရဆုိပါလ်င္ e - အစိုးရ ဒီဂ်စ္တယ္မဟာဗ်ဴဟာတစ္ရပ္ကို ထည့္
သြင္းစဥ္းစားသင့္သည္။

107

စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ကိုလည္း ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာျဖင့္ အသြင္ေျပာင္းႏိုင္သည္။ သို႔ရာတြင္ အတန္းခြဲ၌ စိုက္ပ်ိဳးေရး

အေၾကာင္းကို အေလးေပး မထားပါ။

70

လက္ျဖင့္ေဆာင္ရြက္ရေသာ

လုပ္ငန္းစဥ္သည္

လူ၏လုပ္အားကို

အမ်ားအျပား

အသံုးျပဳရၿပီး အီလက္ထရြန္းနစ္လမ္းေၾကာင္းသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံအမ်ားစုတြင္ အရပ္ဘက္
၀န္ထမ္းမ်ားအား

အစိုးရ၏

က်ယ္ျပန္႔ေသာတန္ဖိုး

ဖန္တီးႏိုင္သည့္

လုပ္ငန္းမ်ားသို႔

ေျပာင္းေရႊ႕ျခင္းျဖင့္ အစိုးရလုပ္ငန္းမ်ား၏ စြမ္းရည္ျမင့္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေစေပသည္။
နည္းပညာသည္

စြမ္းေဆာင္ရည္

-အသံုးျပဳသူမ်ားအား

ျမႇင့္တင္ႏိုင္ေၾကာင္း

ခြဲျခားသတ္မွတ္ၿပီး

ေခတ္အမီဆံုး

ေငြေတာင္းခံလႊာမ်ားကို

ဥပမာတစ္ရပ္မွာ
ေရဒီယိုတုန္ႏႈန္း

ခြဲျခားမႈနည္းပညာ (RFID) ျဖင့္ အသံုးျပဳထားေသာ Salik ၿမိဳ႕၀င္ေၾကး၊ လမ္းတံတား၊
ဂိတ္ေၾကးမ်ားအားလံုး

အလိုအေလ်ာက္

ေကာက္ခံသည့္စနစ္ပင္

ျဖစ္သည္။

အီလက္

ထရြန္းနစ္လုပ္ငန္းစဥ္သည္ အစိုးရအား စရိတ္သက္သာသည့္ တည္ေနရာမ်ားသို႔ ေရႊ႕ေျပာင္း
႐ံုးစိုက္ႏိုင္ေစၿပီး အစိုးရ ႐ံုးစိုက္မည့္ေနရာတြင္ အက်ယ္အ၀န္းကိုပင္ ေလွ်ာ့ခ်ေစႏိုင္သည္။
ဒီဂ်စ္တယ္လုပ္ငန္းစဥ္ျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းသည္ အေထာက္အထားမ်ား သိမ္းဆည္းရမည့္
လိုအပ္ေသာ

႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ

ေနရာအက်ယ္အ၀န္းကို

မလုိအပ္ေတာ့ဘဲ

စာပို႔ခလည္း

ေခြ်တာရာေရာက္မည္။ လူေပါင္း ၁၂.၄-သန္းကို ေငြလႊဲပို႔ေပးေနေသာ ဘရာဇီး၏ Bolsa Familia
Programme သည္ အီလက္ထရြန္းနစ္ကတ္မ်ားအျဖစ္သို႔ ေျပာင္းလဲအသံုးျပဳလိုက္ေသာအခါ
ေငြလႊဲပို႔မႈ စီမံခန္႔ခြဲမႈ စရိတ္သည္ (၁၄.၇ %) ရာခိုင္ႏႈန္းရွိရာမွ (၂.၆ %) ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ
ေလ်ာ့က်သြားခဲ့သည္။108

အစိုးရက

နည္းပညာအသံုး

ျပဳျခင္းသည္

ကုန္က်စရိတ္ႏွင့္

၀န္ထမ္း ခန္႔ထားမႈတြင္ ေခြ်တာႏိုင္သည္သာမက ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်မွတ္မႈအရိွန္ ျမႇင့္တင္ျခင္းႏွင့္
ဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားခ်ႏိုင္သည့္

ခိုင္လံုေသာ

သတင္းအခ်က္အလက္မ်ား

ရရိွေရးအတြက္

အီလက္ထရြန္းနစ္ေဒတာမ်ားကို အသံုးျပဳျခင္းျဖင့္ စြမ္းရည္ကိုလည္း ျမႇင့္တင္ ေပးႏိုင္ေပသည္။

E - အစိုးရသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအား ႏိုင္ငံသားမ်ားႏွင့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားကို

ေစ့စပ္ေဆြးေႏြးရာတြင္ ထိေရာက္ေသာ လက္နက္ကိရိယာတစ္ခုအျဖစ္ ေပးစြမ္းႏိုင္သည္။
ၿဗိတိန္ႏိုင္ငံတြင္

အစိုးရသည္

အခ်က္အလက္

အေျမာက္အျမားကို

အတြက္

အြန္လိုင္းတပ္ဆင္ခြင့္

ႏိုင္ငံသားမ်ားဖတ္႐ႈႏိုင္
အြန္လိုင္းတြင္

ေလွ်ာက္ထားမႈမ်ားကို

ေစရန္

အမ်ားျပည္သူဆိုင္ရာ

တပ္ေပးထားၿပီး

စမတ္ဖုန္းမ်ား

ခြင့္ျပဳေပးထားသည္။

ဥပမာ

-

ျပည္သူမ်ားက ၎တို႔အိမ္နီးခ်င္းမ်ား၏ ျပစ္မႈမွတ္တမ္းမ်ားအား ၾကည့္႐ႈခြင့္ေပးထားျခင္းမ်ိဳး
ျဖစ္သည္။ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းမ်ားအတြက္ ၿဗိတိန္၏ Directgov ၀က္ဘ္ဆိုက္တြင္ အစိုးရ
E-၀န္ေဆာင္မႈမ်ားအားလံုးကို တစ္ထိုင္တည္း ၾကည့္႐ႈေလ့လာႏိုင္သည္။ စကၤာပူႏိုင္ငံတြင္
ႏိုင္ငံသားမ်ားသည္ ပတ္စ္ပို႔သစ္လဲလွယ္ျခင္းမ်ားႏွင့္ လမ္းခြန္အသစ္ေဆာင္ျခင္းမ်ားအျပင္
အစိုးရက

ေခၚယူေသာတင္ဒါမ်ား

အားလံုးကို

အခ်ိန္ႏွင့္တေျပးညီ

ပုဂၢိဳလ္ေရး

သတိေပးခ်က္မ်ားကို ၀က္ဘ္ဆိုက္တစ္ခုမွ ထုတ္လႊင့္ေပးသည္။ အာဖရိကတြင္ ကင္ညာ
ႏိုင္ငံသည္ လြတ္လပ္ေသာ အခ်က္အလက္ ၀င္ေပါက္တစ္ခုကို ဖြင့္ေပးထားေသာ ပထမဆံုး
ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။ ကင္ညာႏိုင္ငံသားမ်ားအား ေထာက္ပံ့ျဖည့္တင္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္ကို သိျမင္
ေစရန္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖင့္ အစိုးရသည္ ႏွစ္စဥ္ေဒၚလာ ၁-ဘီလီယံ ေခြ်တာႏိုင္ခဲ့သည္ဟု
ကင္ညာႏိုင္ငံသတင္းႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး၀န္ႀကီးက ခန္႔မွန္းခဲ့သည္။

108

အစိုးရေငြေပးေခ်မႈ အစီအစဥ္မ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ အေထြေထြလမ္းၫႊန္ခ်က္မ်ား။ ကမာၻ႔ဘဏ္။
၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ။

71

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္ မ ာႏိ ု င ္ င ံ ၏ ပညာေရး ျဖန္ ႔ ျ ဖဴးမႈ မ ်ား အရိ ွ န ္ ျ မႇ င ္ ့ တ င္ ေ ရးအတြ က ္
လ်င္ ျ မန္ ေ သာနည္ း လမ္ း မွ ာ e - ပညာေရး ျဖစ္ လ ာႏိ ု င ္ သ ည္

မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ (၄) ႏွစ္မွ် ေက်ာင္းေနသည့္ ဦးေရသည္ ကမာၻ

ေပၚတြင္ ပ်မ္းမွ်ေက်ာင္းေနမႈ အနိမ့္ဆံုးႏိုင္ငံျဖစ္ၿပီး ႏိုင္ငံ၏ လူမႈေရးႏွင့္ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို
ထင္ရွားစြာ အဟန္႔ အတား ျပဳေနေပသည္။109 ပညာေရးစနစ္တစ္ရပ္လံုး ျမင့္မားလာေစေရး
အတြက္ ေဆာင္ရြက္ရန္မ်ားရိွေနသည့္တိုင္ အလြယ္တကူ သင္ယူႏိုင္ခြင့္၊ အလြယ္တကူ
ရရိွႏိုင္ခြင့္ႏွင့္ အကဲျဖတ္မႈမ်ားတြင္ ခုန္ေက်ာ္ေရာက္ရိွေစေရးအတြက္ E - ပညာေရးကို အသံုးျပဳ
ႏိုင္ပါသည္။ အျခား ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ယေန႔ေတြ႕ျမင္ေနသကဲ့သို႔ ေက်ာင္းေနအရြယ္ကေလးမ်ား၊
အသက္ေမြး
အဆင့္ျမင့္

၀မ္းေက်ာင္း
ပညာ

E-ပညာေရးကို

ပညာသင္ၾကားေနေသာ

သင္ၾကားေနသူမ်ား

ျဖန္႔ျဖဴးေပးလွ်င္

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား

အရြယ္ေရာက္ၿပီးသူမ်ားအျပင္

အေရအတြက္ကို

လ်င္ျမန္စြာ

မိုဘိုင္းဖုန္းနည္းပညာသံုး၍

ေျပာင္းလဲလာႏိုင္ေပသည္။

လြယ္ကူစြာအသံုးျပဳခြင့္ရရန္

အဟန္႔အတား

႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ
မ်ားရိွေသာအခါ

E - ပညာေရးက အလွမ္းကြာဟမႈကို ေပါင္းကူးတံတားသဖြယ္ အေထာက္အကူျပဳသည္ကို
အျခားႏိုင္ငံမ်ားရိွ

လက္ေတြ႕စမ္းသပ္မႈမ်ားက

သက္ေသျပေနေပသည္။

စာသင္ခန္း

သေဘာသက္ေရာက္ေသာ ပံုစံမ်ားမွတစ္ ဆင့္ ဆရာမ်ားကိုလည္း အလြယ္တကူရရိွႏိုင္သည္။
ယေန႔ကာလတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၌

ေက်ာင္းသား

၃၀-တြင္

ဆရာ

တစ္ဦးသာရိွျခင္းမွာ

ဆရာမ်ားကို နည္းနည္းႏွင့္ က်ဲက်ဲ၀ိုင္းထားသည့္ သေဘာသက္ေရာက္ေနသည္။ အခ်ိဳ႕ေသာ
ေက်းလက္ေဒသမ်ားတြင္ ဆရာအေျမာက္အျမားမွာ ေက်ာင္းတြင္အျမဲတမ္းရွိခ်င္မွရွိတတ္ၾက
ပါသည္။ အင္ဒိုနီးရွားတြင္ ဆရာႏွင့္ေက်ာင္းသား အခ်ိဳးမွာ ဆရာတစ္သီးလွ်င္ ေက်ာင္းသား
၁၃-ဦးရိွၿပီး မေလးရွားတြင္ ဆရာတစ္ဦးလွ်င္ ေက်ာင္းသား ၁၃ ဦးျဖစ္ကာ ဗီယက္နမ္တြင္
ဆရာတစ္ဦးလွ်င္

ေက်ာင္းသား

၂၀ဦးရိွသည္။

ပညာျဖန္႔ျဖဴးေရးတြင္

အသံုးျပဳျခင္းသည္

ဆရာမ်ားက

ပိုမိုမ်ားျပားေသာ

ေက်ာင္းသားမ်ားကို

နည္းပညာကို
ထိေရာက္

စြာ

အလွမ္းမီေစသည္။ ကိုယ့္ကိုယ္တုိင္ ၫႊန္ၾကားသင္ယူျခင္းႏွင့္ အကဲျဖတ္ျခင္းမ်ားကိုလည္း
အစိုးရက ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖင့္ ေ၀းလံေခါင္းပါးေသာ လယ္ယာလုပ္ငန္းခြင္မွ လူဦးေရမ်ားကိုပင္
ပညာသင္ၾကားမႈ ေရာက္ရိွေစႏိုင္သည္။

အခြင့္အလမ္းပံုစံမ်ားကို

တင္ျပထားသည့္

နမူနာမ်ားအား

ျမန္မာႏိုင္ငံက

ရယူေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေပသည္။ မိုဘိုင္းအေျချပဳ အစီအစဥ္တစ္ခုမွာ MoMaths ဟုေခၚသည့္
သခ်ၤာတြက္မိုဘုိ င္းျဖင့္ သင္ယူေရးစီမံခ်က္ပင္ ျဖစ္သည္။ ထို အစီအစဥ္ကို ႏိုကီယာကုမၸဏီက
ေတာင္အာဖရိက

အစိုးရႏွင့္

ဖက္စပ္ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖစ္သည္။110

MoMaths

သည္

ေက်ာင္းေပါင္း ၃၀ တြင္ ၁၀ တန္း သခ်ၤာေက်ာင္းသား ၄၀၀၀ ကို သင္ၾကားေပးလ်က္ရိွသည္။
ထုိ႔ေနာက္ ၁၀ တန္း၊ ၁၁တန္း၊ ၁၂တန္းအထိ ေက်ာင္းေပါင္း ၂၀၀ တြင္ တုိးခ်ဲ႕ပုိ႔ခ်ခဲ့သည္။
Mxit ဟုေခၚ ေသာ ေတာင္အာဖရိကတစ္၀ိုက္ လူငယ္သန္းေပါင္းမ်ားစြာ အသံုးျပဳေနေသာ
မိုဘိုင္းလူမႈေရး

နက္တ္၀က္ခ္ကိုသံုး၍

ျပန္လွန္ေလ့က်င့္ခန္းမ်ားကို
ေလ့က်င့္ခန္းမ်ားအတြက္

ေက်ာင္းသားမ်ားက

ေဆာင္ရြက္ႏိုင္သည္။
အေျဖကိုလည္း

အိမ္စာေလ့က်င့္ခန္းမ်ားႏွင့္

အမွားအမွန္

ေရြးခ်ယ္သည့္

ေက်ာင္းသားမ်ားခ်က္ခ်င္းျပန္လည္ရရိွ

သည္။ ထို႔ျပင္ ေက်ာင္းတြင္းရိွ အတန္းေဖာ္မ်ား၊ အျခားျပည္နယ္မ်ားႏွင့္ တစ္ႏိုင္ငံလံုးရိွ
အတန္းေဖာ္မ်ားႏွင့္လည္း အေျဖမ်ားကို ႏိႈင္းယွဥ္ေလ့လာ ၾကည့္ႏိုင္သည္။ ႀကီးမားေသာ
အားသာခ်က္မွာ ထိုစီမံခ်က္ကို ေက်ာင္းသားအခ်င္းခ်င္း စကားစျမည္ေျပာရာတြင္ အသံုး
ျပဳသည့္ လူမႈေရးနက္တ္၀က္ခ္၌ အခိုင္အမာထည့္သြင္းထားျခင္း ျဖစ္သည္။ အက်ိဳးရလဒ္မွာ
အလားအလာေကာင္းပါသည္။
109
110

ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံတြင္

Text2Teach

ကို

အသံုးျပဳသည္။

လူသားဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအစီရင္ခံစာ၊ UNDP ၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္။
သင္ယူေရး၊ ပိရမစ္အေျခရိွပညာေရး အခြင့္အလမ္းမ်ားအတြက္ စႀကႍလမ္း။ Group Special Mobile Association
(GSMA) ၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၊ ႏို၀င္ဘာလ။

72

ယင္းသည္ 3G ကိရိယာကို အသံုးျပဳထားၿပီး ဆရာမ်ားက ဗီဒီယိုကို မိုဘိုင္းကိရိယာတြင္
ေဒါင္းလုပ္ဒ္လုပ္ကာ စာသင္ခန္းအတြင္း စကရင္မ္ျဖင့္ ျပသႏိုင္သည္။

ပါကစၥတန္တြင္ မိုဘုိင္းကုမၸဏီ Mobilink သည္ UNESCO ႏွင့္ အစိုးရမဟုတ္ေသာ

အဖြဲ႕အစည္းျဖစ္္သည့္ Banyad တို႔ႏွင့္ ပူးေပါင္းကာ ေတာင္ပိုင္းပန္ဂ်ပ္ျပည္နယ္ ေက်း
လက္ေဒသတစ္ခုတြင္
အမ်ိဳးသမီးမ်ားႏွင့္

ေရွ႕ေျပးစီမံကိန္းတစ္ခု
မိန္းကေလးမ်ားအား

အေျခခံစာေပသင္ၾကားရန္ျဖစ္သည္။

ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။

ရည္ရြယ္ခ်က္မွာ

ႀကိဳတင္ေပးေခ်ထားေသာ

အသံုးျပဳသူမ်ားက

မိုဘိုင္းဖုန္းျဖင့္

ဘာသာေရး၊

က်န္းမာေရးႏွင့္

အာဟာရအပါအ၀င္ အေၾကာင္းအရာမ်ားကို မိုဘိုင္းမက္ေဆ့ခ်္ျဖင့္ ရရိွၿပီး ထိုမက္ေဆ့ခ်္ကို
အေရးအဖတ္ေလ့က်င့္ကာ
ၾကသည္။

111

၎တို႔၏

SMS

မွတစ္ဆင့္

ျပန္လည္တင္ျပ

၁၉၉၇-ခုႏွစ္၌ တည္ေထာက္ခဲ့ေသာ African Virtual University မွာ

အဆင့္ျမင့္ပညာေရးအတြက္ျဖစ္ၿပီး
ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးရန္ပံုေငြ၏
ရန္ပံုေငြသည္

ဆရာမ်ားအား
ယခုအခါ

ေထာက္ပံ့ေငြေဒၚလာ

အာဖရိကႏိုင္ငံမ်ား၏

ယင္း၏ဒုတိယအဆင့္ကို

၁၅.၆

သန္းျဖင့္

အာဖရိက

တိုးခ်ဲ႕လ်က္ရိွသည္။

အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ားႏွင့္

ထို

အစီအစဥ္မ်ား

တိုးတက္ေစရန္ႏွင့္ ယင္းတို႔၏ ပညာေရးမူ၀ါဒမ်ားႏွင့္ မဟာဗ်ဴဟာမ်ားတြင္ ICT ဆိုင္ရာ
နည္းပညာအကူအညီေပးရာတြင္

အာဖရိကႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္

တကၠသိုလ္မ်ားက

ပါ၀င္

ေဆာင္ရြက္ႏိုင္စြမ္း ရိွလာေစရန္ ရည္ရြယ္သည္။ ထို႔ျပင္ ထုိရန္ပုံေငြကုိ သုေတသနႏွင့္
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို အေထာက္အကူျပဳမည့္ျပင္ ပညာေရးအရင္းအျမစ္မ်ား လမ္းဖြင့္ေပးကာ သိပၸံ
ပညာအစီအစဥ္မ်ားတြင္ အမည္စာရင္းသြင္းထားေသာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအား ပညာသင္ဆု ခ်ီး
ျမႇင့္ေပးျခင္းျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးကိုလည္း ေဆာင္ရြက္ ေပးသြားမည္ျဖစ္သည္။112

က်န္ း မာေရးေစာင္ ့ ေ ရွ ာ က္ မ ႈ သ ည္ အျခားေသာျပည္ သ ူ ႔ ၀ န္ ေ ဆာင္ မ ႈ
လု ပ ္ င န္ း တစ္ ခ ု ျ ဖစ္ ၿ ပီ း မိ ု ဘ ိ ု င ္ း နည္ း ပညာကိ ု အသံ ု း ျပဳျခင္ း ျဖင္ ့ လ်င္ ျ မန္ စ ြ ာ
ျဖန္ ႔ ျ ဖဴးေပးႏိ ု င ္ သ ည္ ့ ျ ပင္ ကု န ္ က ်စရိ တ ္ လ ည္ း သက္ သ ာေစႏိ ု င ္ ေ သာ
ေနာက္ ထ ပ္ ျ ပည္ သ ူ ႔ ဝ န္ ေ ဆာင္ မ ႈ လု ပ ္ င န္ း တစ္ ခ ု ျ ဖစ္ သ ည္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

က်န္းမာေရးအသံုးစရိတ္၌

ကမာၻေပၚတြင္

အနည္းဆံုးျဖစ္ကာ

၂၀၁၁-ခုႏွစ္က GDP ၏ (၂.၀ %) ရာခိုင္ႏႈန္းကိုသာ အသံုးျပဳခဲ့သည္။ ႏိႈင္းယွဥ္ၾကည့္ပါက
ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ GDP ၏ (၃.၉ %) ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ဗီယက္နမ္ တြင္ (၆.၈ %) ရာခိုင္ႏႈန္း၊
ကေမာၻဒီယားတြင္ (၅.၆ %) ရာခိုင္ႏႈန္း သံုးစြဲခဲ့ၾကသည္။113

ေ၀းလံေခါင္ပါးေဒသမ်ားႏွင့္

ေက်းလက္ေဒသမ်ားတြင္ ေနထိုင္သူလူဦးေရ မ်ားျပားလွေသာ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ကြ်မ္းက်င္ေသာ
က်န္းမာေရး ၀န္ေဆာင္မႈျဖန္႔ျဖဴးေပး ေရးသည္ ခက္ခဲလွသည္။ ၂၀၀၆-ခုႏွစ္ ကမာၻ႔က်န္းမာေရး
အဖြဲ႕ႀကီး၏ အစီရင္ခံခ်က္အရ အေရွ႕ေတာင္အာရွ၌ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္သူ ၁-ဦးလွ်င္
ေစာင့္ေရွာက္မႈခံယူသူ

၂၆၉-ဦးရိွၿပီး

အေမရိကေဒသတြင္

က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္သူ

၁-ဦးလွ်င္ ေစာင့္ေရွာက္ခံယူသူ ၇၀-ဦးႏွင့္ ဥေရာပတြင္ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္သူ ၁-ဦးလွ်င္
ေစာင့္ေရွာက္မႈ ခံယူသူ ၇၆ ဦးရိွေၾကာင္း ႏိႈင္းယွဥ္ျပထားသည္။114

111

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္မူ

- ၎ - ။
- ၎ - ။ အာဖရိကတြင္ သတင္းႏွင့္ နည္းပညာမ်ားအသြင္ေျပာင္းလဲသံုးစြဲမႈ။ Enock Yanazi et. al. ၊ ကမာၻ႔ဘဏ္ႏွင့္

အာဖရိက ဖြံ႕ၿဖိးေရးဘဏ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။
113
ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးအသံုးစရိတ္၊ ကမာၻ႔ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ၫႊန္းကိန္းမ်ား၊ ကမာၻ႔ဘဏ္။ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္။
114
က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္သူမ်ားႏွင့္ ေစာင့္ေရွာက္ခံျပည္သူမ်ား၏ အခ်ိဳးကို အေရွ႕ေတာင္အာရွႏွင့္ အေနာက္ပိုင္းပစိဖိတ္၏

ပထ၀ီ၀င္မ်ားကို ေပါင္းစပ္တြက္ခ်က္ပါသည္။ ကမာၻ႔က်န္းမာေရး အစီရင္ခံစာ ၂၀၀၆ ကိုၾကည့္ပါ။ က်န္းမာေရးအတြက္

အတူအကြ ေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ၂၀၀၆-ခုႏွစ္။
112

73

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္သူ ၁-ဦးလွ်င္ ေစာင့္ေရွာက္မႈခံယူသူ၁၇၀၀-ဦးရိွရာ က်န္းမာေရး
ေစာင့္ေရွာက္သည့္ လုပ္သားမ်ား အလြန္အမင္းနည္းပါးလ်က္ ရိွေပသည္။115

မိုဘိုင္းဖုန္းတယ္လီဖုန္းမ်ားသည္ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈစနစ္မ်ား ေကာင္းစြာ

ထူေထာင္ထားျခင္း မရိွသည့္အျပင္ ဘတ္ဂ်က္ကန္႔သတ္မႈမ်ားရိွေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၌ က်န္းမာေရး
ေစာင့္ေရွာက္မႈကို က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ၀န္ေဆာင္မႈေပးႏိုင္ေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံက သင္ခန္းစာ
ယူႏုိင္ပါသည္။ ဥပမာ - မာလာ၀ီႏိုင္ငံသည္ မိုဘိုင္းဖုန္းမ်ားကို အသံုးျပဳကာ ကေလးငယ္မ်ား
အာဟာရခ်ိဳ႕တဲ့မႈ

သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို

ရယူစုေဆာင္းသည္။

က်န္းမာေရး

လုပ္သားမ်ားက ၎တို႔လူနာမ်ား၏ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို မိုဘိုင္းဖုန္းမွတစ္ဆင့္
SMS ဆာဗာသို႔ သတင္းေပးပို႔ၿပီး ထိုသတင္းအခ်က္အလက္သည္ ေဒတာေဘ့စ္တစ္ခုသို႔
ေရာက္ရိွသည္။ ထိုေဒတာေဘ့စ္သည္ ကေလးငယ္၏ ေဆး၀ါးဆိုင္ရာ ေနာက္ေၾကာင္းကို
ႏိႈင္းယွဥ္ႏိုင္႐ံုသာမက ေနာက္ဆက္တြဲ ေစာင့္ေရွာက္ရမည့္အမႈအျဖစ္ ႀကိဳတင္သတ္မွတ္ေသာ
စံမ်ားႏွင့္အညီ ႏိႈင္းယွဥ္စစ္ေဆးႏိုင္သည္။ ေနာက္ထပ္ အေလးေပးအာ႐ံုစိုက္ရမည့္ လိုအပ္
ခ်က္ကို SMS မွတစ္ဆင့္ က်န္းမာေရးလုပ္သားထံသို႔ ျပန္လည္သတင္းေပးပို႔သည္။ မာလီ
ႏွင့္ ဆီနီေဂါတို႔တြင္ ေဆးပညာအေတြ႕အႀကံဳမရိွေသာ သာမန္ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးသည္ပင္ ကေလး
ငယ္၏ အေလးခ်ိန္ကိုခ်ိန္ကာ ဆရာ၀န္ထံသို႔ မိုဘိုင္းဖုန္းျဖင့္ သတင္းပို႔ပါသည္။ ဂ်ာဗား
အစီအစဥ္တစ္ခုက ေပးပို႔ေသာတက္စ္မက္ေဆ့ခ်္ကို

အေလးခ်ိန္ဇယားသို႔

ေျပာင္းလဲကာ

စံႏႈန္းမ်ားႏွင့္ တိုက္ဆိုင္ကိုက္ညႇိေပးသည္။ ထို႐ိုးရွင္းေသာ အစီအစဥ္က ဆရာ ၀န္တစ္ဦးအား
ကေလးငယ္ ၂၀၀၀ အထိ ႀကီးၾကပ္ေစာင့္ၾကည့္ေပးႏိုင္ေစသည္။116

ယူဂန္ဒါတြင္ ကေလး ၅-ဦးတြင္ ၁-ဦးစီးသာလွ်င္ ေမြးစာရင္းမွ မွတ္ပံုတင္ျပဳလုပ္သည္။

သို႔ရာတြင္ ၂၀၁၄-ခုႏွစ္ တြင္ UNICEF က မိုဘိုင္းဖုန္းျဖင့္ မွတ္ပံုတင္ျခင္းကို အသံုးျပဳျပီး
ကေလး ၅-ဦးတြင္ ၄-ဦးကို ေမြးစာရင္းမွတ္ပံုတင္ ႏိုင္ရန္ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိသည္။ Mobile
VRS ဟုေခၚေသာ ထိုေျဖရွင္းနည္းသည္ လက္ရိွေဆာင္ရြက္ေနေသာ လႏွင့္ခ်ီ၍ၾကာသည့္
ေမြးစာ ရင္းမွတ္ပံုတင္ျခင္းကို မိနစ္ပိုင္းအတြင္း ၿပီးေစႏိုင္သည္။ ေမြးစာရင္း မွတ္ပံုတင္ျခင္းကို
ေျခရာခံျခင္းျဖင့္ အစိုးရသည္ ကေလးအလုပ္သမားေစခုိင္းျခင္း၊ အရြယ္မေရာက္ေသးေသာ
ကေလးမ်ားအား

စစ္မႈထမ္းေစျခင္းႏွင့္

အရြယ္မေရာက္မီ

လက္ထပ္ျခင္းတို႔ကို

ႀကိဳတင္

ကာကြယ္ရန္ ရည္ရြယ္သည္။ အျခားအာဖရိကႏိုင္ငံမ်ားကဲ့သို႔ပင္ ယခုအခ်ိန္တြင္ ယူဂန္ဒါ
ႏိုင္ငံက က်န္းမာေရးဌာန ၉၀၀ ႏွင့္ ရပ္ရြာအဆင့္ က်န္းမာေရးလုပ္သား ၄,၀၀၀ တို႔ထံမွ
SMS က်န္းမာေရး အစီရင္ခံ စာမ်ား ရရိွေအာင္ က်ယ္ျပန္႔စြာ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွသည္။117
ဟားဗာဒ္တကၠသိုလ္၏ အစိတ္အပိုင္းတစ္ခု ျဖစ္ေသာ Engineering Social Systems သည္
ကင္ညာႏိုင္ငံတြင္

ငွက္ဖ်ားေရာဂါစတင္ျဖစ္ပြားရာ

အေရးႀကီးေနရာမ်ားကို

ကာကြယ္ျခင္းျဖင့္ ထိုေရာဂါတိုက္ဖ်က္ရန္ ႀကိဳးပမ္းလ်က္ရိွသည္။

အိႏိၵယႏိုင္ငံတြင္

လူနာမ်ားသည္

က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္သူထံ

ပုဂၢလိက

ႀကိဳတင္ပံုစံျပဳ

118

သို႔မဟုတ္

တိုက္႐ိုက္ဆက္သြယ္ႏိုင္သည္။

အမ်ားသံုးဖုန္းမွ
ထို၀န္ေဆာင္မႈကို

၂၀၀၇-ခုႏွစ္ကတည္းက စတင္ခဲ့ရာ ေခၚဆိုမႈအႀကိမ္ သန္း ၅၀ ရိွခဲ့ၿပီး လူနာသန္း ၂၀ ေက်ာ္ကို
ျပဳစုကုသေပးႏိုင္ခဲ့သည္။119

115

117
118

119

လူနာမ်ားေခၚဆိုမႈ

အႀကံေပးလိုင္းတစ္ခုကို

ေရာဂါ

၁၆၅

ယင္းသည္ စုစုေပါင္းလူဦးေရအတြက္ က်န္းမာေရးလုပ္သားမ်ား၊ ဆရာ၀န္မ်ား၊ သူနာျပဳမ်ားႏွင့္ သားဖြားဆရာမမ်ား၏
အေရအတြက္ျဖစ္သည္။ အေပၚအၫႊန္းကို ၾကည့္ပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕၊ ႏွစ္ပတ္လည္စာရင္းအင္းမ်ား
စာအုပ္၊ ၂၀၁၀-၂၀၁၁ ခုႏွစ္။

116

Engineering Social Website (www.hsph_harvard_edu/ess/)။

UNICEF ၊ ယူဂန္ဒါ။ (www.unicef.org/ugand/9903.htm/)။
“ငွက္ဖ်ားေရာဂါဆိုင္ရာ လူသားေရႊ႕ေျပာင္းေရး သက္ေရာက္မႈအေရအတြက္ ေဖာ္ျပခ်က္” A.Wesolwski et al ၊ သိပၸံပညာ၊
အတြဲ ၃၃၈၊ နံပါတ္ ၆၀၁၄၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလ ၁၂ရက္။
က်န္းမာေရးစီမံခန္႔ခြဲမႈႏွင့္ သုေတသနတကၠသိုလ္၀က္ဘ္ဆိုက္ (www.hmri.in)

74

မ်ိဳးကို ေရြးထုတ္ႏိုင္ေသာ ေဖာက္သည္စိတ္ႀကိဳက္ ဖန္တီးထားသည့္ အေလာ့ဂရစ္သမ္ကို
အသံုးျပဳ၍ ေကာင္းစြာေလ့က်င့္ထားသည့္ ေအာ္ပေရတာမ်ားက တည္ၿငိမ္၊ ျပင္းထန္ႏွင့္
အေရးေပၚဟူ၍

သံုးဆင့္ခြဲျခား

မွတ္တမ္းတင္ထားသည္။

ထို၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းက

ေခၚဆိုသည့္အႀကိမ္ တစ္ေန႔လွ်င္ ၅၀,၀၀၀ ခန္႔အား ဆရာ၀န္ႏွင့္ က်န္းမာေရးမွဴး ၄၀၀
ေက်ာ္ တို႔က ျပန္လည္ေျဖၾကားေပးမႈကို အေထာက္အပံ့ေပးခဲ့သည္။120 ထိုသို႔ မိုဘိုင္းဖုန္းမွ
တစ္ဆင့္ေဆြးေႏြးေျဖရွင္းေသာ ေဆးကုသမႈလုပ္ငန္း တစ္ႀကိမ္လွ်င္ ကုန္က်စရိတ္မွာ ေဒၚလာ
၀.၀၂ မွ ၁.၀ ေဒၚလာ အထိ ကြဲျပားသည္။ ယင္းသည္ က်န္းမာေရး၀န္ေဆာင္မႈ တုိးျမႇင့္
ရရိွေနလင့္ကစား မိုဘိုင္းဖုန္းနည္းပညာက ကုန္က်စရိတ္ ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္သည့္
တစ္ခုပင္ ျဖစ္သည္။

သာဓက

121

ျမန္ မ ာႏိ ု င ္ င ံ သ ည္ မိ ု ဘ ိ ု င ္ း ႏွ င ္ ့ အင္ တ ာနက္ ေငြ ေ ၾကး၀န္ ေ ဆာင္ မ ႈ က ိ ု
ခု န ္ ေ က်ာ္ ေ ရာက္ ရ ိ ွ ေ ရးအတြ က ္ ခိ ု င ္ မ ာေသာႏိ ု င ္ င ံ ျဖစ္ သ ည္

စြမ္းရည္ျပည့္၀ေသာ လံုၿခံဳေသာ အားကိုးႏိုင္ေသာ ေငြေပးေခ်မႈ စနစ္တစ္ရပ္သည္

ကုန္ပစၥည္းဖလွယ္ေရးႏွင့္

၀န္ေဆာင္မႈမ်ား၏

ကုန္က်စရိတ္ကို

ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္သည္။

ထိုစနစ္သည္ နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္ ေငြေၾကးစီးဆင္းမႈ အပါအ၀င္ ေငြအသြင္းအထုတ္လုပ္ငန္း
ပံုစံအားလံုးကုိေျဖရွင္းေရးအတြက္

အားထားရေသာ

ထိုစနစ္

E

တစ္ရပ္

ဘဏ္မ်ားႏွင့္

ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးတြင္

-

ေပးေခ်မႈစနစ္အတြက္

ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ား

ျဖစ္သည္။122

လမ္းေၾကာင္းလည္း

အတူတကြ

စံႏႈန္းမ်ားခ်မွတ္ေရးႏွင့္

ေဆာင္ရြက္ႏိုင္စြမ္းကို

ပံ့ပိုးသည့္

စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ား သတ္မွတ္ေရးတို႔ လိုအပ္ပါသည္။ ေငြလႊဲေျပာင္းမႈမ်ားကို မ်ားေသာအားျဖင့္
ေငြသားျဖင့္သာ ေဆာင္ရြက္ေလ့ရိွေသာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လူအမ်ားစု၏ စုေဆာင္းေငြမ်ားကို
ေငြေၾကး စနစ္ အတြင္းသို႔ ၀င္ေရာက္လာေအာင္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖင့္ ထိုေငြေၾကးမ်ားကို
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအတြင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံသားမ်ား၏

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံရန္

အလြန္နည္းပါးေသာ

အသံုးျပဳႏိုင္ေစပါသည္။

အခ်ိဳးအစားသာလွ်င္

ယခုကာလတြင္

ဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ားသုိ႔

လက္လွမ္းမီၾကပါသည္။ သို႔ရာတြင္ အျခားဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားအား အသြင္ေျပာင္းလဲေစေသာ
မိုဘိုင္းႏွင့္

အင္တာနက္ဘဏ္လုပ္ငန္း

လ်င္ျမန္စြာ ေျပာင္းလဲလာႏိုင္သည္။

ေပၚထြန္းလာသည္ႏွင့္အညီ

ဤအေျခအေနသည္

123

မိုဘိုင္းဘဏ္စနစ္ေၾကာင့္ အသြင္ေျပာင္းလဲေသာ သက္ေရာက္မႈအျဖစ္ထင္ရွားေသာ

ဥပမာမွာ ကင္ညာႏိုင္ငံရိွ Safaricom မွ Africasm-Pesa မိုဘိုင္းေငြေၾကး ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္း
ျဖစ္သည္။ ထိုစနစ္သည္ မိုဘိုင္းဖုန္း သံုးစြဲႏိုင္သူ အားလံုးအတြက္ ႐ိုးရွင္းေသာ ဘဏ္
၀န္ေဆာင္မႈစနစ္ကို
ေငြလႊဲလုပ္ငန္းမ်ား၊

ေပးႏိုင္ပါသည္။

M-Pesa

သီးျခားအေၾကာင္းအရာ

သည္

သို႔မဟုတ္

စုေဆာင္းေငြမ်ား၊

ျပည္တြင္း

ပစၥည္းတစ္ခုအတြက္

ေရဒီယို/

တီဗီြတို႔မွ ထုတ္လႊင့္ခြင့္ျပဳခ်ိန္ ၀ယ္ယူျခင္းမ်ားႏွင့္ ကန္႔သတ္ထားေသာ ႁခြင္းခ်က္ မ်ားျဖင့္
ေငြေပးေခ်မႈမ်ားအတြက္

သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးယာဥ္သဖြယ္

ျဖည့္ဆည္းေပးၿပီး

ATMsႏွင့္

သာမန္ ေခ်းေငြမ်ားအတြက္ ကဒ္ျပားမလိုဘဲ ထုတ္ယူႏိုင္ေရးကို တိုးခ်ဲ႕ေဆာင္ရြက္ လ်က္
ရိွသည္။ M-Pesa သည္ ကင္ညာႏိုင္ငံရိွ အရြယ္ေရာက္ၿပီးသူ (၇၀ %) ေက်ာ္ အတြက္
ဘဏ္လုပ္ငန္း
120

၀န္ေဆာင္မႈေပးလ်က္ရိွသည္ဟု

IMF၏

အဆိုအရ

သိရိွရသည္။124

က်န္းမာေရးေစ်းကြက္ဆန္းသစ္တီထြင္မႈဌာန ၀က္ဆိုက္ (http//knowledge.wharton.upenn.edual)
ပင္ဆယ္လ္ေဗးနီးယားတကၠသိုလ္ ၀က္ဘ္ဆိုက္ (http//knowledge.wharton.upenn.edul/)
122
ေငြေပးေခ်မႈစနစ္မ်ားအျမင္။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ကမာၻ႔ဘဏ္။
123
- ၎ - ။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေသးစားေငြေၾကးလုပ္ငန္း၊ ဆင္းရဲသားမ်ားအား အကူအညီေပးေရး IFC ႏွင့္ ပစိဖိတ္ႏွင့္

အႀကံေပးအဖြဲ႕၊ Eric Duflos et al ။ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။
124
ေဒသဆိုင္ရာ စီးပြားေရးအျမင္။ ဆာဟာရေဒသခြဲ၊ အာဖရိက၊ ကမာၻ႔မေရရာမႈမ်ားၾကားတြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈခိုင္မာေရး၊ IMF ၊

၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ။
121

75

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ထို၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းတြင္

သံုးစြဲသူေဖာက္သည္

၁၄-သန္းေက်ာ္ရိွၿပီး

ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာ

ေစ်းကြက္မ်ားတြင္ တယ္လီဖုန္းကုမၸဏီႏွင့္ ဘဏ္မ်ား ၁၀၈-ခုတို႔၌လည္း မိုဘိုင္း ေငြေၾကးစနစ္
အသံုးျပဳရန္ ႀကိဳးပမ္းလ်က္ရိွသည္။

125

သို႔ရာတြင္ မိုဘိုင္းဘဏ္စနစ္အားလံုးသည္ m-Pesa ၏ ေအာင္ျမင္မႈအဆင့္ကဲ့သို႔ပင္

ေရာက္ရိွမည္ မဟုတ္ပါ။ ပါကစၥတန္ရိွ Telenor ၊ ယူဂန္ဒါရိွ MTN ႏွင့္ တန္ဇန္းနီယားရွိ
Vodacom

ကဲ့သို႔ေသာ

ေစ်းကြက္တြင္
အဆင့္ကို

လက္တစ္ဆုပ္စာ

လည္ပတ္ေနၾကသည့္

ေရာက္ရိွေနၾကပါသည္။

မိုးဘိုင္းဘဏ္

လုပ္ငန္း

၁၀၀

စနစ္မ်ားသာ

ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာ

ေက်ာ္အနက္

မိုဘုိင္းဘဏ္စနစ္သည္လည္း

ေအာင္ျမင္ေသာ
၃-ႏွစ္မွ

၅-ႏွစ္

ၾကာျမင့္မည္ဆုိပါလွ်င္သာ အျမတ္အစြန္း ရရွိႏုိင္မည္ဆုိပါလွ်င္ ကိုယ္စားလွယ္ကုမၸဏီမ်ား၏
အရြယ္ပမာဏ စံမီေသာကြန္ရက္၊ အေစာပိုင္းႏွစ္မ်ားအတြင္း အေလးေပးထားေသာ ၀န္ေဆာင္
မႈလုပ္ငန္းအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ ပုဂၢလိကက႑မွ ဘဏ္လုပ္ငန္းတစ္ခု၏ ေရရွည္ တာ၀န္ခံမႈစသည္တို႔သည္
ေအာင္ျမင္မႈအလားအလာကို ျမင့္တက္ေစပါသည္။

သမ႐ိုးက်ဘဏ္မ်ားသည္လည္း

အင္တာနက္ဘဏ္လုပ္ငန္းကို

126

၎တို႔၏

အက်ိဳးအျမတ္အတြက္

အသံုးျပဳႏိုင္စြမ္းရိွၿပီး

မိုဘိုင္းႏွင့္

နည္းပညာျဖင့္

ျဖန္႔ၾကက္

လႊမ္းမိုးႏိုင္ပါသည္။ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံအစိုးရသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအႏွံ႔ ေငြေၾကးလႊဲေျပာင္းမႈကို အေထာက္
အကူျပဳေစရန္ ေဒၚလာ ၃၄၈-သန္းတန္ ျမန္ႏႈန္းျမင့္ ဘဏ္လုပ္ငန္းနက္၀က္ခ္ တစ္ခုကို
ျမန္မာႏုိင္ငံဗဟုိဘဏ္အား

အကူအညီေပးလ်က္ရိွသည္။

ထိုနက္၀က္ခ္သည္

ေနျပည္ေတာ္၊ ရန္ကုန္ႏွင့္ မႏၲေလးတို႔ကို ခ်ိတ္ဆက္မည္ ျဖစ္သည္။
႐ိုးရာအတိုင္း

လည္ပတ္ေနေသာ

ဘဏ္မ်ားအား

ထူးျခားစြာ

127

ကနဦးတြင္
ထိုစနစ္သည္

အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစႏိုင္ၿပီး

ေဖာက္သည္မ်ားထံ ေရာက္ရိွေစေရးအတြက္ အင္တာနက္ ဘဏ္စနစ္ကဲ့သို႔ေသာ ေငြေၾကး
လမ္းေၾကာင္း အမ်ိဳးမ်ိဳးကို အေထာက္အကူျပဳႏိုင္ေပသည္။ အင္တာနက္ ဘဏ္လုပ္ငန္းသည္
စြမ္းေဆာင္ရည္ ျမင့္တက္လာေစၿပီး စရိတ္ကို အနည္းဆံုးေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ကာ တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပင္
ဘဏ္၏အျမတ္ကိုလည္း တိုးတက္လာေစေပသည္။ 128 ဥပမာ - ဂါနာ ႏိုင္ငံရိွ ဘဏ္တစ္ခုသည္
ယင္း၏ဘဏ္ခြဲတစ္ခုကို ျဖည့္စြက္ရန္အတြက္ အင္တာနက္ ဘဏ္စနစ္ကို အသံုးျပဳခဲ့သည္။
ဘဏ္ခြဲမ်ားကို အႀကံျပဳထားေသာ ေနရာမ်ားတြင္ ဖြင့္လွစ္ၿပီး ထိုဘဏ္ခြဲမ်ားက ေဖာက္
သည္မ်ားအား အင္တာနက္ ဘဏ္စနစ္ အသံုးျပဳျခင္းႏွင့္ပတ္သက္ေသာ နမူနာႏွင့္ လမ္းၫႊန္
မ်ားသဖြယ္

ပံ့ပိုးေပးသည္။

အင္တာနက္ဘဏ္လုပ္ငန္းတြင္

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံရန္

ေရြးခ်ယ္

လိုက္ျခင္းျဖင့္ ထိုဘဏ္သည္ ဘဏ္ခြဲအေဆာက္အဦမ်ား ေဆာက္လုပ္ေရးႏွင့္ ATMs မ်ား တပ္
ဆင္ေရးအတြက္ စရိတ္သက္သာသြားခဲ့သည္။

125
126

129

- ၎-။

127
128

129

- ၎ - ။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေသးစားေငြေၾကးလုပ္ငန္း၊ ဆင္းရဲသားအား အကူအညီေပးေရး IFC ႏွင့္ ပစၥဖိတ္ႏွင့္ အႀကံေပးအဖြဲ႕၊
Eric Duflos et al. ၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။
-၎-။
ဘဏ္ခြဲအေဆာက္အဦမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ အင္တာနက္ဘဏ္လုပ္ငန္း၏ သက္ေရာက္မႈ၊ တူရကီ၏ ျဖစ္ရပ္။ Ceylon
Onay and Emre 0Z50Z။ ေငြေၾကးလုပ္ငန္း သုေတသနဂ်ာနယ္။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။
ဂါနာႏိုင္ငံ ဘဏ္တစ္ခုရိွ e-ဘဏ္လုပ္ငန္းစြမ္းရည္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊ ပမာဏသင္ခန္းစာမ်ား။ Richard Boateng and Alemayehu

Molla ။ အင္တာနက္ ဘဏ္လုပ္ငန္းႏွင့္ ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးဂ်ာနယ္။ အတြဲ ၁၁ ၊ အမွတ္စဥ္ - ၂။ ၂၀၀၆-ခုႏွစ္၊

ၾသဂုတ္လ။

76

လက္ လ ီ လ ု ပ ္ င န္ း ဖြ ံ ႕ ၿဖိ ဳ းေစရန္ E - ကူ း သန္ း ေရာင္ း ၀ယ္ ေ ရးသည္
ျမန္ မ ာႏိ ု င ္ င ံ အ တြ က ္ ေနာက္ ထ ပ္ အ ခြ င ္ ့ အ လမ္ း တစ္ ခ ု ျဖစ္ သ ည္

E

၀ယ္ယူရာတြင္

-

ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးသည္
အထူးသျဖင့္

ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား၏

ကုန္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္
ျပင္ပ၌၀ယ္ယူရာတြင္

၀န္ေဆာင္မႈမ်ား
စားသံုးသူမ်ားအား

ေရြးခ်ယ္ခြင့္ရရိွေစ႐ံုသာမက အြန္လိုင္းႏွင့္ အြန္လိုင္းျပင္ပ ၂-ရပ္စလံုး လက္လီေစ်းႏႈန္းမ်ား
သတ္မွတ္မႈႏွင့္ ေစ်းႏႈန္းမ်ား ပြင့္လင္းျမင္သာမႈတို႔တြင္ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈမ်ားကိုပါ ျဖစ္ေပၚေစသည္။
အြန္လိုင္းသုေတသနမ်ားကလည္း

အြန္လိုင္းျပင္ပမွ

၀ယ္ယူျခင္းကို

ပိုမိုႏွစ္သက္ေသာ

စားသံုးသူမ်ားအား ပိုမိုအေမွ်ာ္အျမင္ရိွေသာ ၀ယ္ယူေရးဆံုးျဖတ္ခ်က္မ်ားကို ခ်မွတ္ေစႏိုင္
ေစသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ E - ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးႏွင့္ အြန္ လိုင္းလက္လီလုပ္ငန္းသည္

လတ္တေလာအားျဖင့္

အလြန္ပင္

အကန္႔အသတ္ျဖင္သာရွိေသးသည္။

အဓိကအားျဖင့္

အီလက္ထရြန္းနစ္ ေပးေခ်မႈမ်ား၏ ေခတ္မီစနစ္တစ္ရပ္ မရိွေသာေၾကာင့္ျဖစ္ သည္။ သို႔ရာတြင္
ၿမီးစားကဒ္ႏွင့္ ၿမီရွင္ကဒ္မ်ား အသံုးျပဳမႈ ျမင့္မားလာၿပီး လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရေသာ အြန္လိုင္းေငြေပးေခ်မႈ
စနစ္ေပၚေပါက္လာရာ

မၾကာေသာကာလတြင္

အြန္လိုင္းလက္လီလုပ္ငန္းသည္

၂၀၃၀-

ျပည့္ႏွစ္တြင္ စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစားဦးေရ ၁၉-သန္းအထိ ေရာက္ရိွလာမည့္ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံ၏ စားသံုးသူလူတန္းစား လက္ထဲသို႔ ေရာက္ရိွလာေစ ႏိုင္သည့္

အေရးႀကီးေသာ

နည္းလမ္းတစ္ရပ္ ျဖစ္လာႏိုင္ေပသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အျခားဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား၏ အဆို
ပါ လက္လီလုပ္ငန္းလမ္းေၾကာင္း ေဆာင္ရြက္ပံုကို ေလ့လာႏိုင္ေသာ အားသာခ်က္ရိွသည္။
ထိုႏိုင္ငံမ်ားစြာတို႔သည္လည္း
ေတြ႕ႀကံဳရပါသည္။
E

-

ျမန္မာႏိုင္ငံ

သို႔မဟုတ္

ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး

အဘယ့္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္

ေတြ႕ႀကံဳရမည့္

ေတြ႕ႀကံဳခဲ့ရၿပီး

ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။

အလားအလာတြင္

အြန္လိုင္းမွ

အလားတူအခက္အခဲမ်ားကို
ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံ၏

အဟန္႔အတားမ်ား

ေစ်း၀ယ္ယူျခင္းသည္

လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရမႈ

ရိွေနသည္။
မရိွမည္ကို

စိုးရိမ္ေန၍ ျဖစ္သည္။ အင္တာနက္သံုးစြဲသူ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံသား ထက္၀က္ခန္႔က အြန္လိုင္း
မွေစ်း၀ယ္ျခင္းသည္ ထုတ္ကုန္ပစၥည္းအမ်ိဳးမ်ိဳးကို ခ်ဥ္းကပ္ေလ့လာခြင့္ ရႏိုင္ေသာ္လည္း
ယင္းတို႔အနက္ ၁၃ % ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔သာ လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရသည္ဟု ေျပာၾကားသည္။

130

ၿခံဳ၍ဆိုရေသာ္ E-ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲကမာၻ၌ ယင္း၏တိုးတက္မႈ

သည္

အသင့္အတင့္ေစာသည့္

အဆင့္တြင္ရွိေနေသးသည့္တိုင္

အလြန္လ်င္ျမန္စြာ

တိုးတက္လာလ်က္ရိွသည္။ ရည္မွန္းခ်က္ႀကီးမားေသာ အာဂ်င္တီးနား၊ ဘရာဇီး၊ တ႐ုတ္၊
ဟန္ေဂရီ၊ အိႏၵိယ၊ မေလးရွား၊ မကၠဆီကို၊ ပိုလန္၊ ရုရွား၊ ထိုင္၀မ္ႏွင့္ ဗီယက္နမ္ဟူေသာ ႏိုင္ငံ
၁၁-ႏိုင္ငံတို႔တြင္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းထံမွ စားသံုးသူသို႔ E - ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးသည္
၂၀၀၅-ခုႏွစ္မွစ၍ ႏွစ္စဥ္ ၃၁ % ရာခိုင္ႏႈန္း ဖြံ႕ၿဖိဳးလာခဲ့ၿပီး ထိုႏိုင္ငံမ်ား၏ သံုးပံုတစ္ပံုရိွ
E-ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး
က်ယ္ျပန္႔လာခဲ့သည္။

ေစ်းကြက္ပမာဏသည္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

သံုးဆခန္႔

131

မေလးရွားႏိုင္ငံတြင္

E-ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရးသည္

၂၀၀၅-ခုႏွစ္ႏွင့္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ေဒၚလာ ၁.၃ ဘီလီယံ ေရာက္ရိွသည္အထိ ႏွစ္စဥ္ပ်မ္းမွ် ၁၆ %
ရာခိုင္ႏႈန္း ဖြံ႕ၿဖိဳးခဲ့သည္။ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၅-ခုႏွစ္အၾကား ႏွစ္စဥ္ ၁၀ % ရာခိုင္ႏႈန္း
ဆက္လက္တိုးတက္မည္ဟု ခန္႔မွန္းထားသည္။ မေလးရွားတြင္ E - ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး

130

131

သတင္းအခ်က္အလက္ေကာ္ပိုးေရးႏွင္း၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္။ အြန္လိုင္းႏွင့္အလားအာ။ မက္ကင္ဆီ အဆင့္ျမင့္နည္းပညာ
အေလ့အက်င့္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။
- ၎ - ။

77

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ေအာင္ျမင္ေနရျခင္း၏ အေၾကာင္းရင္းတစ္ခုမွာ စားသံုးသူမ်ားက အြန္လိုင္းျဖင့္ ေငြေၾကး
ေပးေခ်မႈကို ႏွစ္သက္ၾကၿပီး ဥပေဒေၾကာင္းအရ ျမင့္မားေသာအဆင့္မ်ားျဖင့္ ကာကြယ္ေပး
ထားေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။132

ႏိုင္ဂ်ီးရီးယားတြင္

အြန္လိုင္းလက္လီ

လုပ္ငန္းရွင္မ်ားက

အဟန္႔အတားမ်ားကို

ေက်ာ္ျဖတ္ႏိုင္ေသာ ပါးနပ္သည့္ နည္းလမ္းမ်ားကို ေတြ႕ရိွခဲ့ၾကသည္။ ႏိုင္ဂ်ီးရီးယားတြင္
ေငြသားမပါဘဲ

ေငြေပးေခ်မႈမ်ားကို

စာအုပ္ဆိုင္ျဖစ္ေသာ

Booksng.com

၀ယ္ယူခြင့္ေပးျခင္းျဖင့္

လူသိနည္းသည္။
က

ထိုအခက္အခဲကို

သို႔ရာတြင္

ေဖာက္သည္မ်ားကို

ထိုႏိုင္ငံ၏

ပထမဆံုး

ATM ကဒ္ျဖင့္

ေရွာင္ကြင္းႏိုင္ခဲ့သည္။

စာအုပ္

အျခားေသာ

E

-

လက္လီလုပ္ငန္းျဖစ္သည့္ 234 world. com သည္ သတ္မွတ္ထားေသာ ဘဏ္ ၃-ခု၏
ႏွစ္သက္ရာဘဏ္ခြဲ တြင္

ႀကိဳတင္ေငြအပ္ႏွံျခင္းျဖင့္

အြန္လိုင္းေပးေခ်မႈကို

ခြင့္ျပဳခဲ့သည္။

ထိုကုမၸဏီ၏ ၀က္ဘ္ဆိုက္တစ္ခုက ေဖာက္သည္မ်ားအား ထုတ္ကုန္ပစၥည္းတစ္ခုအတြက္
ေရာင္းခ်သူႏွင့္ ေစ်းညိႇႏႈိင္းျခင္းကို “eHaggle” မွ တစ္ဆင့္ ခြင့္ျပဳေပးခဲ့သည့္ျပင္ ေဖာက္သည္၏
အႀကိဳက္ကိုလည္း

ေျပာၾကားႏိုင္ေစခဲ့သည္။133

အြန္လိုင္းေငြေခ်မႈ

လုပ္ငန္းမ်ားရိွ

မကၠဆီကိုႏိုင္ငံ

ေဖာက္သည္မ်ားအၾကား

စာပို႔လုပ္ငန္းႏွင့္

ယံုၾကည္မႈနည္းပါးျခင္းကို

ေက်ာ္လႊားႏိုင္ေစရန္ E - လက္လီလုပ္ငန္းျဖစ္ေသာ Plaza VIP က ေဖာက္သည္မ်ားက
ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို

အြန္လိုင္းမွ

၀ယ္ယူခြင့္ေပးကာ

ႏိုင္ငံအႏွံ႔ရိွ

ကုမၸဏီပိုင္စတိုးမ်ားရိွ

ႏွစ္သက္ရာ လုပ္ငန္းခြဲမ်ားတြင္ ေငြေပးေခ်ေစၿပီး ကုမၸဏီက အဆိုပါေငြမ်ားကို လိုက္လံ
သိမ္းဆည္းသည္။

မကၠဆီကိုႏိုင္ငံသည္လည္း

အေႂကြးကဒ္

ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈ၌

ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သို႔ပင္ အတန္ငယ္နည္းပါးသည္။ သို႔ရာတြင္ Plaza VIP က ထိုျပႆနာကို
ေဖာက္သည္ မ်ား၏ ၀ယ္ယူမႈအား တယ္လီဖုန္းစရိတ္တြင္ သြင္းေငြရိွေနသမွ် ကာလပတ္လံုး
ဖုန္းစရိတ္တြင္ ထည့္သြင္းခြင့္ျပဳေသာ Telmex ႏွင့္ အစုစပ္ျပဳလုပ္ကာ ေျဖရွင္းႏိုင္ခဲ့သည္။134

အာရွတြင္လည္း E - ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး စတင္ေဆာင္ရြက္ရာတြင္ ထင္ရွား

ၿပီး

လ်င္ျမန္စြာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၌

နမူနာယူရမည့္

ႏိုင္ငံမွာ

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံပင္

ျဖစ္သည္။

ထို႔ျပင္

အျခား ေသာ အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားအတြက္ စံျပဳရမည့္ ႏိုင္ငံလည္း ျဖစ္လာေပလိမ့္မည္။
ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ ေန႔ခ်င္းညခ်င္းျပီးဆုိသလုိ ထင္ရေလာက္ေအာင္ လ်င္ျမန္လြန္းသျဖင့္္ တ႐ုတ္
ႏိုင္ငံသည္

အြန္လိုင္းလက္လီ

ေစ်းကြက္၌

ကမာၻ႔ဒုတိယအႀကီးဆံုးႏိုင္ငံ

ျဖစ္လာခဲ့ၿပီး

၂၀၁၂-ခုႏွစ္တြင္ ၀င္ေငြေဒၚလာ ၁၉၉-ဘီလီယံေက်ာ္ ရရိွခဲ့ သည္။ ၂၀၀၃-ခုႏွစ္မွစ၍ E
- လက္လီလုပ္ငန္း၏ ႏွစ္စဥ္ႏွစ္ထပ္တိုးျဖင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈသည္ ၁၂၀ % ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွခဲ့သည္။
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသို႔ ဘေရာ့ဘန္း၏ ထိုးေဖာက္မႈသည္ ၃၀ % ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔သာ ရိွေနေသာ္လည္း
ထိုမွ်အလြန္အကြ်ံ ဖြံ႕ၿဖိဳးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ MGI အစီရင္ခံစာအရ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏
E - လက္လီလုပ္ငန္းသည္ လက္ေတြ႕ကုိင္တြယ္၍ လက္လီေရာင္းခ်သူမ်ား၏ ပ်မ္းမွ်အျမတ္
ႏႈန္းထက္ အနည္းငယ္ ျမင့္မားေၾကာင္း ေတြ႕ရိွရမည္။135

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ E - လက္လီေရာင္းလုပ္ငန္း၏ အသြင္သ႑န္ႏွစ္မ်ိဳးရိွၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

အသံုး၀င္ေသာ နမူနာမ်ားျဖစ္ႏိုင္ေပသည္။ ပထမအသြင္သ႑န္မွာ ကုန္ထုတ္လုပ္သူမ်ား၊
လက္လီေရာင္းခ်သူမ်ားႏွင့္

132
133

၀န္ေဆာင္မႈမ်ားကို

အြန္လိုင္းမွ

မေလးရွားစားသံုးသူမ်ား၏ ဘ၀ပံုစံ။ ယူ႐ိုေမာ္နီတာအင္တာေနရွင္နယ္၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ။
- ၎ - ။ အြန္လိုင္းႏွင့္ အလားအလာ။ မက္ကင္ဆီ အဆင့္ျမင့္နည္းပညာအေလ့အက်င့္။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။

134
135

ပုဂၢလိကထုတ္ကုန္မ်ားႏွင့္

အြန္လိုင္းႏွင့္ အလားအလာ။ မက္ကင္ဆီ အဆင့္ျမင့္နည္းပညာအေလ့အက်င့္။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ e-လက္လီလုပ္ငန္းေတာ္လွန္ေရး။ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ ဓာတ္ကူပစၥည္းျဖစ္ေသာ အြန္လိုင္းေစ်း၀ယ္ျခင္း။
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္း၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ မတ္လ။

78

တစ္ဆင့္ စားသံုးသူမ်ားသို႔ ေၾကာ္ျငာသည့္ေစ်းကြက္မ်ားတြင္ တရုတ္၏ E - လက္လီလုပ္ငန္း
၉၀ % ရာခိုင္ႏႈန္းပါဝင္ခဲ့သည္။136 ထိုနည္းသည္ toe Boy သို႔မဟုတ္ Amazon Marketplave
ႏွင့္တူညီၿပီး အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ အေနာက္ဥေရာပႏွင့္ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံတို႔တြင္ လႊမ္းမိုးေသာ
ပံုစံႏွင့္ျခားနားသည္။

အဆိုပါေဒသမ်ားတြင္

လက္လီေရာင္းခ်သူမ်ားက
ဒုတိယအသြင္သ႑န္မွာ

ေစ်းကြက္၏

၇၀

ကိုယ္ပိုင္၀က္ဘ္ဆိုက္မ်ားျဖင့္
E

-လက္လီ

%

ရာခိုင္ႏႈန္းကို

E

-

အသံုးျပဳေဆာင္ရြက္ၾကသည္။

ေရာင္းခ်မႈသည္

စားသံုးသူမ်ား၀ယ္ယူမႈအတြက္

အြန္လိုင္းမဟုတ္ေသာ လက္ေတြ႕ေရာင္းခ်မႈကို အစားထိုးျခင္း မဟုတ္ေပ။ ထိုလုပ္ငန္းသည္
စားသံုးမႈကိုအရစ္က် တိုးပြားမ်ားျပားလာေစမည္။ မည္သည့္ လက္လီဆိုင္မွ တည္ေထာင္မႈမရိွ
ေသးေသာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈနိမ့္က်သည့္ ဆင္းရဲေသာၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ပင္ ယခင္က
မရဖူးေသးေသာ ထုတ္ကုန္မ်ားႏွင့္ အမွတ္တံဆိပ္မ်ားကို အြန္လိုင္းမွ ၀ယ္ယူခြင့္ရိွေနရာ E လက္လီေရာင္းခ်မႈ ပုိ၍ပင္ျမင့္မားလာသည္။

စားသံုးမႈ ျမင့္တက္လာသည့္အျပင္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၌ E - လက္လီလုပ္ငန္းသည္

လက္လီေစ်းႏႈန္းမ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ခဲ့ၿပီး အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁၃ ဘီလီယံတန္ဖုိးရွိေသာ ဝန္
ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းကုိ အရွိန္ျမန္ေစခဲ့သည္။ ၄င္းဝန္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းတြင္ အြန္လိုင္းေၾကာ္ျငာ
လုပ္ငန္းႏွင့္ ေစ်းကြက္ရွာေဖြျခင္းလုပ္ငန္း ေငြေပးေခ်မႈစနစ္မ်ား၊ ကုန္ပစၥည္းသိုေလွာင္မႈမ်ား၊
အျမန္ျဖန္႔ေ၀မႈမ်ားႏွင့္

IT

၀န္ေဆာင္မႈမ်ား

ပါဝင္ပါသည္။137 E

-

လက္လီလုပ္ငန္း

ခိုင္မာစြာ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာျခင္းသည္ အိမ္ၿခံေျမ ေရာင္း၀ယ္မႈ ၀ယ္လိုအားကုိ နိမ့္က်သြားေစၿပီး
နည္းပညာဆန္းသစ္တီထြင္ေရး ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈအတြက္ မက္လံုးေပးမႈမ်ား ဖန္တီး ေပးပါသည္။

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာအရ ခုန္ေက်ာ္ဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ေစေရးအတြက္
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ဆက္သြယ္ေရး အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳး
တိုးတက္ရန္ လိုအပ္သည္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ျမႇင့္တင္ႏိုင္မွသာ

ဆက္သြယ္ေရး

ကြ်ႏ္ုပ္တို႔

ေဖာ္ျပခၿပီးေသာ

၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ား
မေရတြက္ႏိုင္သည့္

ထိုးေဖာက္မႈ

နည္းလမ္းမ်ားတြင္

အက်ိဳးေက်းဇူး ျဖစ္ထြန္းႏိုင္ေပလိမ့္မည္။ မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္ အဆိုပါ ထိုးေဖာက္မႈႏႈန္း
နည္းပါးေနေသးသည္။

138

ကမာၻ႔ဘဏ္၏ အစီရင္ခံစာအရ အင္တာနက္ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္

မႈတြင္ ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၈၇ - ႏိုင္ငံ၌ ဒုတိယအနိမ့္ဆံုးျဖစ္ၿပီး မိုဘိုင္းထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈတြင္
ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၈၉ - ႏိုင္ငံ၌ အနိမ့္ဆံုးျဖစ္ေၾကာင္း သိရိွရသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ အစိုးရသည္ မိုဘိုင္းဖုန္း ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈအား ၂၀၁၁-ခုႏွစ္မွ

၂၀၁၆-ခုႏွစ္အထိ ၃ % ရာ ခိုင္ႏႈန္းမွ ၇၅ % ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ျမင့္တက္လာေစရန္
ႀကီးမားေသာ ရည္မွန္းခ်က္မ်ား ခ်မွတ္ထားရာ (ျပကြက္-၁၇)။ လက္ရိွခန္႔မွန္းေျခမွာ ၂၀၁၂ခုႏွစ္ ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈသည္ ၉ % ရာခိုင္ႏႈန္း ျမင့္တက္လ်က္ရိွေၾကာင္း သိရိွရ သည္။
139

ထိုေဒသတြင္ ဗီယက္နမ္တစ္ႏိုင္ငံတည္းသာလွ်င္ ၅-ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း အဆိုပါ

လ်င္ျမန္ေသာႏႈန္းျဖင့္
၂၀၀၈-ခုႏွစ္အၾကား

ျမင့္တက္ခဲ့ၿပီး
လူေနက်ဲၿပီး

ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံႏွင့္
တစ္ဦးခ်င္း

GDP

ႏိႈင္းယွဥ္ပါက
နည္းပါးသည့္

၂၀၀၃-ခုႏွစ္ႏွင့္
ျမန္မာႏိုင္ငံအဖို႔

ဗီယက္နမ္၏ႏႈန္းကို အတုယူရန္ ခက္ခဲေပလိမ့္မည္။ ရည္မွန္းခ်က္ကို ေပါက္ေျမာက္ေရး
136
137
138
139

- ၎ - ။
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏ e-လက္လီလုပ္ငန္းေတာ္လွန္ေရး၊ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္း၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္။
ကမာၻ႔ဆယ္လူလာသတင္းလုပ္ငန္း၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။

ျမန္မာ့သတင္းစာ အစီရင္ခံခ်က္မ်ား။

79

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အတြက္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ မိုဘိုင္းဖုန္း သံုးစြဲႏိုင္မႈျမင့္မားရန္ႏွင့္ ယွဥ္ျပဳိင္ႏုိင္သည့္ ေစ်းႏႈန္းရွိရန္
လိုအပ္ေပသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ပံုေသႏွင့္

ဆက္သြယ္ေရးလိုအပ္ခ်က္မ်ား

ေရြ႕လ်ားမိုဘိုင္းနည္း

ႏိုင္ေပသည္။

ႏိုင္ငံအတြင္း

အခ်ိန္ယူရပါက

ပံုေသႏွင့္

ပညာႏွစ္ရပ္စလံုးကို

ပံုေသတပ္ဆင္မႈ
WiFi

ေျပလည္ေစေရးအတြက္
အမ်ဳိးမ်ဳိးေပါင္းစပ္ျဖန္႔က်က္

ကြန္ရက္သည္စရိတ္မ်ားၿပီး

ျဖန္႔က်က္မႈမ်ားကို

ျဖန္႔ျဖဴးေရး

စဥ္းစားသင့္သည္။

အမ်ိဳးသား

ဘေရာ့ဘန္းနက္၀က္ခ္ ျဖန္႔ ျဖဴးေရးသည္ စရိတ္စက ျမင့္မားေသာေၾကာင့္ ေပၚထြန္းလာေသာ
ေစ်းကြက္မ်ားတြင္

လူမ်ားအတြက္

အင္တာနက္

သံုးစြဲေရး၌

မိုးဘိုင္းဖုန္းသည္

အဓိကက်သည္ဟု အကဲျဖတ္သူမ်ားက ယူဆၾကသည္။ စင္စစ္အားျဖင့္ မိုဘိုင္းနည္းပညာ
သည္ အသံႏွင့္ SMS ကို ျဖည့္ဆည္းေပးေသာ အတည္ၿငိမ္ဆံုးႏွင့္ ေစ်းအသက္သာဆံုး
2G

နည္းပညာမ်ားမွတစ္ဆင့္

အခ်က္အလက္မ်ားရယူႏႈန္း

ပိုမိုျမန္ဆန္ေသာ္လည္း

ဟန္းဆက္မ်ားေစ်းႀကီးၿပီး ဓာတ္ခဲမ်ားတာရွည္မခံသည့္ 3G မိုဘိုင္းဖုန္းမ်ားသို႔ ဆင့္ကဲတိုးတက္
ေျပာင္းလဲလာျခင္းျဖစ္သည္။ လတ္တေလာ အခ်ိန္တြင္ပင္ ျမန္ႏႈန္းျမင့္ စတုတၳမ်ိဳးဆက္
မိုဘိုင္းနည္းပညာ ေပၚထြန္းလာခဲ့ေသာ္လည္း ဟန္းဆက္မ်ားသည္ ေစ်းႀကီးေနဆဲျဖစ္သည္။
အမ်ဳိးမ်ဳိးေသာနည္းပညာမ်ားကုိ ေရြးခ်ယ္ခြင့္ရရိွေနေသာေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏
မိုဘိုင္းထိုး ေဖာက္၀င္ေရာက္မႈ ရည္မွန္းခ်က္မ်ား ေအာင္ျမင္ေစေရးအတြက္ သံုးစြဲသူမ်ားက
ပိုင္ဆိုင္ႏိုင္ရန္ ေစ်းသက္သာၿပီး အလြယ္တကူရႏိုင္ေသာ အသင့္ေတာ္အျမန္ဆံုး မိုဘိုင္းနည္း
ပညာကို စဥ္းစားဆံုးျဖတ္သင့္ေပသည္။

ျပကြက္- ၁၈
မဘ
ုိ င
ုိ း္ဖန
ု း္ထး္ုိေဖာက္

အစိုးရ၏ ၂၀၁၆-ခုႏွစ္တြင္ မိုဘိုင္းဖုန္း ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈ ၇၅% ျမႇင့္တင္မည္။

၀ငေ
္ ရာကမ
္ ႈ ရ ာခ င
ုိ ႏ
္ န
ႈ း္
(%)

မိုဘိုင္းထိုးေဖာက္ ၀င္ေရာက္မႈနွစ္မ်ား၏ ခန္းမွန္းအေရအတြက္ ၃% မွ ၇၅%

2000 01

02

03

04

05

06

07

08

09

ျမန္မာ

10

2011

(ရည္မွန္းခ်က္)

ဗယ
ီ ကန
္ မ္

2003

3

လာအို

2003

3

11

12

3

14

15

16 2017

5

81 2008

5
8

73 2011

ကေမၻာဒးီယား 2001

2

9

78 2010

အငဒ
္ န
ို းီရာွး

3

9

85 2010

2001

13

ဘဂလ
ၤ ားေဒရ
့ ွ္

2004

3

9

81 2013

ဘတ
ူ န္

2004

3

9

80 2013

သတင္းအရင္းအျမစ္။ကမာၻဆယ္လူလာ သတင္းလုပ္ငန္း၊ ကမာၻဘဏ္၊ အမ်ဳိးသားအစိုးရမ်ား၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

75 2016

80

၂၀၁၃-ခုႏွစ္ အေစာပိုင္းတြင္ လုပ္ငန္းလိုင္စင္ ၂-ခုအတြက္ ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီမ်ားမွ

တင္ဒါမ်ားကို လက္ခံရရိွ ၿပီး ေလလံဆြဲ ၀ယ္ခြင့္ရသူမ်ားကို ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ ၂၇ ရက္ေန႔တြင္
ေၾကညာမည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ထားခဲ့သည္။

140

ယခင္ကမူ ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြင္

ႏိုင္ငံျခားကုမၸဏီမ်ားအား ေဆာင္ရြက္ခြင့္ မျပဳခဲ့ေပ။ အဓိက ေဆာင္ရြက္ သူမွာ အစိုးရပိုင္စာတိုက္၊
ေၾကးနန္းႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး ၀န္ႀကီးဌာနပင္ျဖစ္သည္။ အဆိုပါ တင္ဒါဆံုးျဖတ္မႈ၏ အစိတ္
အပိုင္းတစ္ခုအျဖစ္ ဆက္သြယ္ေရးမူ၀ါဒ ဆံုးျဖတ္ခ်က္အမ်ားအျပားကို ခ်မွတ္ၿပီးျဖစ္သည္။
သို႔မဟုတ္ ခ်မွတ္ရန္ စီစဥ္ဆဲျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ ရည္မွန္းခ်က္မ်ား ျပည့္မီ
မႈခိုင္မာေစေရးအတြက္

အစိုးရႏွင့္

စည္းမ်ဥ္းခ်သူတုိ႔က

ကုန္က်စရိတ္

ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ၿပီး

လႊမ္းၿခံဳမႈက်ယ္ျပန္႔ေစမည့္ ျပည့္စံုေသာစည္းမ်ဥ္း ဥပေဒဆိုင္ရာ မူ၀ါဒတစ္ရပ္ကို ခ်မွတ္
အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ လိုေပလိမ့္မည္။

မူ၀ါဒေရြးခ်ယ္မႈမ်ားသည္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

သီးျခားအေျခအေနႏွင့္

ကိုက္ညီရန္

လိုအပ္သည့္တိုင္ အစိုးရအေနျဖင့္ ဆက္သြယ္ေရးက႑မ်ားတြင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီးျဖစ္ေသာ ႏိုင္ငံ
မ်ား၏

အေတြ႕အႀကံဳမ်ားကို

နမူနာယူႏုိင္ေပသည္။

အစိုးရ၏

၀င္ေငြရည္မွန္းခ်က္မ်ား၊

စားသံုးသူမ်ား၏ အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားႏွင့္ ပုဂၢလိဆက္သြယ္ေရးက႑တို႔အၾကား အေပးအယူ
အေလွ်ာ့အတင္း

ညိႇႏိႈင္းစရာမ်ားစြာ

ရိွပါသည္။

ပုဂၢလိကက႑၏

မက္လံုးေပးမႈမ်ားႏွင့္

အစိုးရ ရည္မွန္းခ်က္မ်ား တစ္သားတည္းျဖစ္ေစေသာ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ားသည္ ထိုက႑
ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ ႀကိဳတင္စီမံရမည့္ လုပ္ငန္းမ်ား ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ယင္း၏

ဆက္သြယ္ေရး

141

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား

ဖြံ႕ၿဖိဳး

တိုးတက္ေရးကို ေဆာင္ရြက္ရာ၌ ထည့္သြင္းစဥ္းစားရမည့္ အဓိက မူ၀ါဒနယ္ပယ္ ေလးခု
ရိွသည္ဟု ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ဆန္းစစ္ခ်က္က အႀကံျပဳထားပါသည္။ ယင္းတို႔မွာ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈအဆင့္၊
အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ား

တုိးပြားလာမႈ၊

အျပန္အလွန္ဆက္သြယ္ျခင္းႏွင့္

အလြယ္

တကူ မွတ္သားႏိုင္ေသာ နံပါတ္မ်ားအျပင္ ကမာၻအ၀ွမ္းသို႔ ခ်ိတ္ဆက္ႏိုင္ခြင့္ႏွင့္ လူတုိင္း
လက္လွမ္းမီခြင့္တို႔ပင္ ျဖစ္သည္။

ၿပိ ဳ င္ ဆ ိ ု င ္ မ ႈ အ ဆင္ ့ အ တန္ း

ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံတြင္

လိုအပ္ေသာ

အတိုင္းအတာသို႔

ကုန္က်စရိတ္သက္သာေစေရးတို႔အတြက္

ပံုေသႏွင့္

အၾကား

အဆင့္ရွိေစရန္

လံုေလာက္ေသာ

ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းတြင္

ၿပိဳင္ဆိုင္မႈ၊

ရင္းႏွီးမတည္ေငြမ်ားျပားျပီး

ေရာက္ရိွေအာင္ျမင္ေရးႏွင့္
ေရြ႕လ်ားဖုန္းလုပ္ငန္းရွင္မ်ား
ေဆာင္ရြက္ရ

ေပမည္။

ၾကဳိတင္ေငြသြင္းရမႈမ်ားရွိေသာေ

ၾကာင့္ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္လုိသူ အမ်ားရွိျခင္းထက္ အနည္းအက်ဥ္းပါဝင္လုပ္ေဆာင္ျခင္းက
ပုိ၍ေကာင္းသည့္ ရလာဒ္အျဖစ္သုိ႔ ေရွ႕ရႈေစႏုိင္ပါသည္။142

အိႏၵိယႏွင့္ ဖိလစ္ပိုင္တို႔သည္

စိတ္၀င္စားဖြယ္ေကာင္းေသာ္လည္း

မွန္ကန္ရန္

ျပသေနေသာ
တယ္လီဖုန္းမ်ား

140

ဆန္႔က်င္ဘက္
ငွားရမ္းသံုးစြဲသူ

စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ား
နမူနာမ်ားပင္
သန္း

ျဖစ္သည္။

၉၀၀-ခန္႔ရိွရာ

143

အေရးႀကီးမႈကို
အိႏၵိယႏိုင္ငံတြင္

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံၿပီးလွ်င္

ကမာၻတြင္

- ၎ - ။

141

ကမာၻ႔စီးပြားေရး ဖိုရမ္။ “ေလွ်ာ့ေျဖေပးျခင္း။ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ား၌ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ားက မိုင္ဘိုင္းလုပ္ငန္း

အက်ိဳးအစီးပြားကို မည္သို႔ျမႇင့္တင္ ႏိုင္သနည္း” Soumitra Dutta and Irene Mia. eds ကမာၻ႔သတင္းနည္းပညာ

142
143

အစီရင္ခံစာ၊ ၂၀၀၈-၂၀၀၉ ခုႏွစ္။ နက္၀က္ခ္ကမာၻရိွ ေရႊ႕ေျပာင္း ႏိုင္မႈ၊ ကမာၻ႔စီးပြားေရး ဖိုရမ္၊ ၂၀၀၉-ခုႏွစ္။
မူရင္းတြင္ footnote မပါပါ။
ႀကိဳးမဲ့ပထ၀ီ၀င္အခ်က္အလက္မ်ား။ ကမာၻ႔ဆယ္လူလာ သတင္းလုပ္ငန္း၊
အိႏိၵယႏိုင္ငံ ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရး ဥပေဒျပဳအာဏာပိုင္။

81

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

တယ္လီဖုန္းငွားရမ္းသံုးစြဲမႈ

ေစ်းကြက္ျဖစ္သည္။144

ဒုတိယအမ်ားဆံုး

၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊

ဇန္န၀ါရီလတြင္ အိႏၵိယ၏ ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရးက႑တြင္ ထိပ္တန္းလုပ္ငန္းရွင္ ၄-ဦးက
တယ္လီဖုန္း ငွားရမ္းသူအားလံုး၏ ၆၅ % ရာခိုင္ႏႈန္းကို ပိုင္ဆိုင္ထားေသာ္လည္း လုပ္ငန္းရွင္
၁၃-ဦးအထိ

မ်ားျပားလာခဲ့သည္။145

မိုဘိုင္းဖုန္းလုပ္ငန္းရွင္

အေသးစားမ်ားသည္

အျမတ္ပို္၍ရသည့္ ၿမိဳ႕ျပနယ္ေျမမ်ားကို ပို၍အာ႐ံုစိုက္ၾကၿပီး ေက်းလက္ေဒသသို႔ ေျခဆန္႔ရန္
အရင္းအျမစ္မရိွၾကေပ။ ထို႔ေၾကာင့္ ယင္းက႑၏ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈသည္ အထူးမ်ားျပားလွသည့္
တစ္စစီျပန္႔က်ဲေနေသာ လုပ္ငန္းရွင္ အေသးစားမ်ားေၾကာင့္ ယိုးယြင္းအားနည္းလာသည္။
3G ကို သုံးစြဲမႈ ေႏွးေကြးၿပီး ယခုအခ်ိန္အထိ ငွားရမ္း သံုးစြဲသူ ၃၅-သန္းခန္႔သာ ရိွသည္။
3G ကို တစ္ႏိုင္ငံလံုး တစ္ဦးတည္း ေဆာင္ရြက္ခြင့္လိုင္စင္ပင္ မရိွေသးေပ။ အိႏၵိယႏိုင္ငံတြင္
ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရး အသံုးျပဳမႈ ထိုးေဖာက္လာျခင္းသည္ ၈၆ % ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွသည္။
ထိုအခ်ိန္တြင္ ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံ၌ မိုဘိုင္းလိုင္စင္ ၈-ခု စတင္ခြင့္ျပဳေပးခဲ့ေသာ္လည္း ပြင့္လင္းေသာ
ေစ်းကြက္ယွဥ္ၿပိဳင္မႈက ေစ်းကြက္ေပါင္းစည္းက်စ္လစ္မႈကိုသာျဖစ္ေစၿပီး အဓိက ယွဥ္ၿပိဳင္ဘက္
ကုမၸဏီႏွစ္ခုသာ က်န္ရိွေတာ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ 3G ေစ်းႏႈန္း သက္သာၿပီး လႊမ္းၿခံဳမႈ ၈၀ %
ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွလာသည္။ ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရးအတြက္ ဖိလစ္ပိုင္ႏိုင္ငံတြင္ သြက္လက္ေသာ
အသံုးျပဳသူ ထိုးေဖာက္ယွဥ္ၿပိဳင္မႈသည္ လက္ရိွအားျဖင့္ ၉၉ % ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွသည္။146

ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းတြင္ ယွဥ္ၿပိဳင္မႈ အေကာင္းဆံုးအဆင့္ကို စဥ္းစားရာတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ စဥ္းစားသင့္ေသာ စိတ္၀င္စားဖြယ္ ပံုစံတစ္ခုမွာ ပံုေသတပ္ဆင္ေသာ
သို႔မဟုတ္

ေရြ႕လ်ားေသာ

ကြန္ရက္လုပ္ငန္းရွင္ႏွင့္

ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရး

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္

ကြန္ရက္ကို

တည္ေဆာက္သည့္

စားသံုးသူမ်ားသို႔

ဆက္သြယ္

ေရး

၀န္ေဆာင္မႈမ်ားေပးေသာ လုပ္ငန္းလည္ပတ္သည့္ ကုမၸဏီမ်ားအၾကား ဖြဲ႕စည္းပံုအရသီးျခားစီ
ခြဲျခားထားေရးပင္

ျဖစ္သည္။

အဆိုပါ

သီးျခားဖြဲ႕စည္းပံု

ပံုစံကို

ပံုေသတပ္ဆင္ေသာ

ဘေရာ့ဘန္းကို ျဖန္႔က်က္ရာ၌ ၾသစေၾတးလ်၊ ကာတာ ႏွင့္ စကၤာပူတို႔၌ အသံုးျပဳသည္။
ထိုျဖစ္ရပ္မ်ားတြင္
ဆိုင္သည္။

ဘေရာ့ဘန္းျဖန္႔က်က္ေရး

သို႔မဟုတ္

မကၠဆီကိုႏိုင္ငံက

ကြန္ရက္လုပ္ငန္းမ်ားကို

ရန္ပံုေငြအေျမာက္အျမား

သီးျခား

က်ခံေပးသည္။

လကၠားေရာင္းခ်ေသာ

အစိုးရက

ပိုင္

မၾကာေသးမီကလည္း

ႀကိဳးမဲ့ဘေရာ့ဘန္းကို

ဖန္တီးၿပီး

ယင္းကို ျပည္သူပိုင္ပုဂၢလိက ဖက္စပ္ရန္ပံုေငြျဖင့္ က်ခံထူေထာင္မည္ဟု ေၾကညာခဲ့သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံျဖစ္ရပ္တြင္လည္း
ေလလံတင္ရာမွ

ရေငြမ်ား၊

ရန္ပံုေငြက်ခံႏိုင္ေလသည္။

အစိုးရအေနျဖင့္

လိုင္စင္မွရရိွေသာ

အလွဴရွင္က်ခံေငြမ်ားအျပင္
အျခားေသာ

ေခ်းေငြမ်ားျဖင့္

ေရြးခ်ယ္မႈမ်ားတြင္

အခြန္ေငြမ်ား၊
ထိုလုပ္ငန္းကို

လကၠားေရာင္းကြန္ရက္ျဖင့္

ျဖန္႔က်က္ႏိုင္ေသာ ပုဂၢလိကဘ႑ာေငြျဖင့္ ထူေထာင္သည့္လုပ္ငန္း သို႔မဟုတ္ ျပည္သူပိုင္
ပုဂၢလိက ဖက္စပ္ထူေထာင္ေသာ ကြန္ရက္လုပ္ငန္းမ်ား ပါ၀င္သည္။ ေနာင္တြင္ ထိုလုပ္ငန္းက
၀န္ေဆာင္မႈေပးေသာ ကုမၸဏီမ်ားထံသုိ႔ ပံုေသ သုိ႔မဟုတ္ မိုဘိုင္းစြမ္းေဆာင္မႈကုိ လကၠား
ေရာင္းခ်ႏိုင္ပါသည္။

144

ကမာၻ႔ဆက္သြယ္ေရးေဒတာေဘ့စ္၊ ႀကိဳးမဲ့ပထ၀ီ၀င္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။
- ၎ - ။
146
ႀကိဳးမဲ့ပထ၀ီ၀င္အခ်က္အလက္မ်ား၊ ကမာၻ႔ဆယ္လူလာသတင္းလုပ္ငန္း။
145

82

အေျခခံ အ ေဆာက္ အ ဦမ်ား ဆန္ ႔ ထ ု တ ္ ျ ခင္ း

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္တည္ရိွဆဲ ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရး အေဆာက္အဦမ်ားသည္ အကန္႔

အသတ္ျဖင့္သာ ရွိေသာေၾကာင့္ ေနာက္ထပ္အဆင့္ျမွင့္တင္ေရးအတြက္ အေလ်ာ့အတင္းျပဳ
လုပ္ေဆာက္လုပ္ျခင္း ေနစဥ္တြင္ပင္ ယင္း၏ လက္ရိွလိုအပ္ခ်က္မ်ား ကုိျဖည့္ဆည္းေပးေသာ
အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားကို တုိးခ်ဲ႕သင့္သည္။ ေငြလံုးေငြရင္း အသံုးစရိတ္ကို တုိးျမွင့္ႏိုင္ရန္
လွ်ပ္စစ္၀ါယာႀကိဳးမ်ားႏွင့္

ဖိုင္ဘာေကဘယ္လ္ႀကိဳးမ်ားကို

တစ္ခ်ိန္တည္းဆက္သြယ္ပါက

အဓိပၸါယ္ရွိႏုိင္သည္။ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အထိ ႀကိဳးမဲ့ ဆက္သြယ္ေရးတြင္ တိုးပြားမ်ားျပားလာမည့္
အေျခခံအေဆာက္အဦးအတြက္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ စုစုေပါင္းသည္ ေဒၚလာ ၄၅ ဘီလီ ယံ မွ ၅၀
ဘီလီယံအထိ ကုန္က်မည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။147

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားအား

တုိးခ်ဲ႕သည့္

ခ်ဥ္းကပ္နည္းသည္

တုိးခ်ဲ႕မည့္

နယ္ေျမသည္ ေက်း လက္၊ ၿမိဳ႕ျပဆင္ေျခဖံုး သို႔မဟုတ္ ၿမိဳ႕ျပ ဟုတ္-မဟုတ္ႏွင့္ ျမန္မာ့လူဦးေရ၏
လိုအပ္ခ်က္မ်ားအေပၚတြင္ မူတည္၍ ကြဲျပားပါလိမ့္မည္။ (ျပကြက္ - ၁၉)။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
ေက်းလက္ေဒသမ်ားစြာတို႔တြင္
ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္မႈကို

2G

ကြန္ရက္၏

အေကာင္းဆံုး

ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ပါလိမ့္မည္။

ကနဦး

ၿမိဳ႕ျပႏွင့္

လႊမ္းၿခံဳမႈႏွင့္

ၿမိဳ႕ျပဆင္ေျခဖံုး

ေဒသအမ်ားစုတြင္ မိုဘိုင္း 3G နွင့္ 4G ႀကိဳးမဲ့ဘေရာ့ဘန္းသည္ ပို၍ ႏွစ္သက္ေသာ
ေရြးခ်ယ္မႈျဖစ္ႏုိင္ပါသည္။ သို႔ရာတြင္ ေခတ္မီ႐ံုး သို႔မဟုတ္ စက္မႈဇုန္အတြက္ လိုအပ္ေသာ
အက်ယ္အျပန္႔ႏွင့္

အျမန္ႏႈန္းကို

ျဖည့္ဆည္းေပးေရးအတြက္

ပံုေသတပ္ဆင္ထားေသာ

ဘေရာ့ဘန္းသည္ အေကာင္းဆံုးေရြးခ်ယ္မႈ ျဖစ္ေနပါေသးသည္။ ျဂဳိလ္တုဘေရာ့ဘန္း သည္
ေ၀းလံေခါင္းပါးေဒသမ်ားအတြက္ အျခားေသာေရြးခ်ယ္မႈ တစ္ရပ္ျဖစ္ေသာ္လည္း ယင္းသည္
အလြန္စရိတ္စက

မ်ားေသာလုပ္ငန္းျဖစ္ရာ

ပံုမွန္အားျဖင့္

ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံအျဖစ္

အရံထားသင့္သည္၊ သို႔မဟုတ္ ေတာင္ကုန္းအလြန္ထူထပ္ေသာေဒသမ်ားတြင္ အသံုးျပဳသင့္
သည္။148

ဥပမာအားျဖင့္

မေလးရွားႏိုင္ငံသည္

စားသံုးသူမ်ား၏

လိုအပ္ခ်က္မ်ား

၎တို႔၏၀င္ေငြႏွင့္ ႏိုင္ငံ၏ လမ္းပန္းအဆက္အသြယ္ေျမမ်က္ႏွာျပင္ အေနအထားအလုိက္
ေရြ႕လ်ားမိုဘိုင္းနည္းပညာအမ်ဳိးမ်ဳိးမ်ားကို
စတင္ေပၚေပါက္သည့္အဆင့္တြင္

တပ္ဆင္အသုံးျပဳခဲ့သည္။

ရိွေသးသည့္တိုင္

Fibre,

3G

LTE
ႏွင့္

စနစ္သည္
Worldwide

Inzeroperability for Microwave Access (WiMax) တို႔ကို ၿမိဳ႕ျပအဆင့္ျမင့္ေသာဧရိယာ
မ်ားႏွင့္ စီးပြားေရးဇုန္တုိ႔တြင္လည္းေကာင္း၊ DSL, 3G ႏွင့္ WiMax တို႔ကို ၿမိဳ႕ဆင္ေျခဖံုးႏွင့္
ေက်းလက္ေဒသမ်ားတြင္လည္းေကာင္း ျဖန္႔က်က္ထားသည္။

147

ဘရာဇီး၊ တ႐ုတ္၊ အိႏၵိယ၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ ပိုလန္၊ ရုရွားႏွင့္ ေတာင္အာဖရိကတို႔၏ ၁၉၉၂ မွ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္အထိ

အေျခခံအေဆာက္အဦ စေတာ့ေပၚ တြင္ အေျခခံ၍ ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရးအေျခခံ အေဆာက္အဦစေတာ့ကို ခန္႔မွန္းသည္။

ထို႔ျပင္ GDP ျမင့္တက္လာမႈႏွင့္အတူ တိုးခ်ဲ႕ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံ မႈကိုလည္း အေျခခံတြက္ခ်က္သည္။

148

ၾသစေၾတးလ်၊ ဘေရာ့ဘန္း စီမံကိန္း။

83

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက္ ၁၉
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရး အေၿခခံအေဆာက္အဦမ်ားကို သတင္းႏွင့္
နည္းပညာလိုအပ္သည့္ အျခားေဒသမ်ားတြင္ ျဖန္႔က်က္တပ္ဆင္ရန္ လိုအပ္သည္
သင့္ေတာ္ေသာ နည္းပညာမ်ားႏွင့္ ေဖာ္ျပခ်က္မ်ား
ေက်းလက္ေဒသမ်ား

ၿမိဳ႕ျပဆင္ေျခဖံုးႏွင့္ ၿမိဳ႕ျပေဒသမ်ား
Mobile-3G-4G သို႔မဟုတ္
ႀကိဳးမဲ့ဘေရာ့ဘန္း

Mobile voice–2G–3G
အေျခခက
ံ ်ဆးုံ ရရိွႏင
ုိ သ
္ ည့္

2G 3G

3G 4G

မဘ
ုိ င
ုိ း္၀နေ
္ ဆာငမ
္ ။ႈ

3G

တပဆ
္ ငမ
္ ႈ

Mobile-4G သို႔မဟုတ္

သည္။

ႀကိဳးမဲ့ဘေရာ့ဘန္း

4G

အေျခခအ
ံ ေဆာကအ
္ ဥႏ
ီ င
ွ ၀
့္ ယယ
္ ူ
သးုံစႏ
ဲြ င
ုိ မ
္ တ
ႈ ႔ေ
ုိ ၾကာင့္ 3G-4G LTE
အရန
ွိ ပ
္ ၍
ုိ

ျမန္ႏင
ုိ ္

ျမနႏ
္ န
ႈ း္သည္

ႀကဳိးျဖင့္

ဆကသ
္ ယ
ြ ေ
္ သာ
ဘေရာဘ
့ နး္
ေလာက္ မျမနသ
္ ျဖင့္ ႐းုံမ်ားထက္

ျမနႏ
္ န
ႈ း္ျမင့္ အခ်ကအ
္ လက္
၀နေ
္ ဆာငမ
္ က
ႈ ုိ ရရေ
ွိ စသည္။

အမ
ိ မ
္ ်ားႏင
ွ ပ၍
့္ ုိ သင္ေ
့ တာသ
္ ည္။

ဘေရာဘ
့ နး္ ၀နေ
္ ဆာငမ
္ ရ
ႈ ရရ
ွိ န္
အခ်ိဳ႕ေက်းလကေ
္ နအမ
ိ မ
္ ်ားႏင
ွ ့္
သင့္ေတာသ
္ ည္။
ဆက္တ္လိုက္ဘေရာ့ဘန္း

ႀကိဳးယွက္ဆက္သြယ္ေသာ
ဘေရာ့ဘန္း

ေျမျပငတ
္ င
ြ ္ အေျခခအ
ံ ေဆာက္

ဖင
ုိ ဘ
္ ာ (သ႔)ုိ ေၾကးနနး္ႀကဳိးျဖင့္
ဆကသ
္ ယ
ြ ရ
္ နလ
္ သ
ုိ ည္။ ႐းုံမ်ား
တင
ြ လ
္ အ
ုိ ပေ
္ သာ အလန
ြ အ
္ ရန
ွိ ္

အဥေ
ီ ဆာကရ
္ နမ
္ လသ
ုိ ျဖင့္
ေ၀းလေ
ံ ခါငး္ပါးဆးုံေဒသမ်ား
တင
ြ ရ
္ ရေ
ွိ စႏင
ုိ သ
္ ည္။

ျမင့္သည့္ အငတ
္ ာနကအ
္ သးုံျပဳ
ႏင
ုိ ေ
္ ရးအတက
ြ ္ အေရးႀကးီသည္။

သတင္းအရင္းအျမစ္။ ႀကိဳးမဲ႔ပထ၀ီ၀င္၊ ပိရမစ္သုေတသန၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကၿပီးေသာ

နည္းပညာဆန္းသစ္

တီထြင္မႈမ်ားစြာတုိ႔ကုိထူေထာင္

ထားျပီ ျဖစ္ၿပီး 2G ကြန္ရက္တြင္ ဆက္လက္အလုပ္လုပ္လ်က္ ရိွၾကသည္။ 2G သည္
တည္ၿငိမ္ခိုင္မာၿပီး ေစ်းႏႈန္းႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈအခ်ိဳး ေကာင္းမြန္၍ ေစ်းမႀကီးလွပါ။ အတန္အသင့္
ကုန္က်စရိတ္ သက္သာသည့္ ဖရီကြင္ဆီႏွင့္ လႈိင္းအက်ယ္အဝန္းကုိ သုံးထာားပါသည္။
ထို႔ျပင္

2G

ဟန္းဆက္မ်ားသည္

ေကာင္းစြာဝယ္ယူသုံးစြဲႏုိင္သည့္

ေစ်းႏႈန္းရွိသည့္ျပင္

ခိုင္မာေသာ တစ္ပတ္ရစ္ေစ်းကြက္လည္းရိွရာ 2G ကို ျဖန္႔က်က္ရန္ ပို၍ပင္ လြယ္ကူေပသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ 2G နက္၀က္ခ္ျဖင့္ စတင္ႏိုင္သည္။ ျမင့္မားေသာ တုန္ႏႈန္းလိုအပ္သည့္
ေဒသမ်ားႏွင့္

အေျခအေနမ်ားတြင္

3G

သို႔မဟုတ္

4G

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား

ျဖန္႔က်က္ျခင္းကို ေသခ်ာစြာ စဥ္းစားသင့္သည္။ အခ်ိန္တိုကာလတြင္ 4G နက္၀က္ခ္ ႏွင့္
တြဲဘက္ေနေသာ

ဟန္းဆက္မ်ားျဖန္႔က်က္သည့္

တည္ရိွေနေသးသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္

စရိတ္စကသည္

စိန္ေခၚမႈမ်ားအျဖစ္

ခ်ဥ္းကပ္မႈအလားအလားမွာ

အရိွန္ျမင့္မားစြာ

လိုအပ္ေသာ ေဒသမ်ားတြင္ ၇၀၀/ ၈၀၀/ ၉၀၀/ MHZ တုိ႔တြင္ 2G ႏွင့္ 4G မ်ားကို
အၿပိဳင္ျဖန္႔က်က္ေရးပင္

ျဖစ္သည္။

အမ်ိဳးအစားေပါင္းစံု

အေျချပဳေသာစခန္းမ်ားကို

အသံုးျပဳ၍ 2G ျဖန္႔က်က္သည့္ ကုန္က်စရိတ္ႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္လွ်င္ 4G အေျခခံအေဆာက္အဦ
ျဖန္႔က်က္သည့္ စရိတ္မွာ အလြန္နည္းသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ဟိုင္းဘရစ္ 2G ကို 4G
ႏွင့္ေပါင္း၍ ျဖန္႔က်က္ပါက အသံဆက္သြယ္မႈႏႈန္း ျမင့္မားျခင္း ရိွ-မရိွ ႏွင့္ အင္တာနက္ကို
ခ်ိတ္ဆက္ႏိုင္စြမ္း ရိွ-မရိွ ဆန္းစစ္သင့္သည္။ အဆိုပါ မဟာဗ်ဴဟာသည္ မွန္ကန္သည့္
အမ်ဳိးမ်ဳိးေသာ မူ၀ါဒႏွင့္ တြဲဖက္အသံုးျပဳပါက တြက္ေခ်ကိုက္ႏိုင္ေပလိမ့္မည္။

84

n

စပက္ ထ ရမ္ အ သံ လ ႈ ိ င ္ း စဥ္ စီ မ ံ ခ န္ ႔ ခ ြ ဲ မ ႈ အ တြ က ္ ထိ ေ ရာက္ ေ သာ မူ ၀ ါဒမ်ား

သတ္ မ ွ တ ္ ပ ါ။

အသံလိႈင္းႏွင့္

ႀကိမ္ႏႈန္းကို

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား

စစ္ေဆးသည့္

ျဖန္႔က်က္ရာတြင္

စပက္ထရမ္စီမံခန္႔ခြဲမႈသည္

သာတူညီမွ်ျဖစ္ေသာ

ကစားကြင္း

တစ္ခုျဖစ္ေစေရးႏွင့္ စြမ္းရည္ျပည့္၀မႈ ရရိွေရးတို႔ကို အေထာက္အကူျပဳႏုိင္ပါသည္။ ထို႔ျပင္
ေတာင့္တင္းခိုင္မာေသာ

မိုဘိုင္းက႑ကို

ႀကိမ္ႏႈန္းမ်ားျဖန္႔ေ၀မႈျပဳေသာ

ထိန္းသိမ္းထားႏိုင္ေရးအတြက္

ခိုင္မာေစသည့္

တိက်ေသာမူ၀ါဒႏွင့္အတူ

သင့္တင့္ေသာ
ၿပိဳင္ဆိုင္မႈရိွၿပီး

ျမင္သာပြင့္လင္းေသာ အသံလိႈင္းႏွင့္ ႀကိမ္ႏႈန္းခြင့္ျပဳမႈလည္း လိုအပ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေန
ျဖင့္ ျဖန္႔က်က္မႈကုန္က်စရိတ္ သက္သာေစရန္ ႀကိမ္ႏႈန္းနည္းေသာ စပက္ထရမ္ကို အမ်ား
အျပား

ခြင့္ျပဳေရးအတြက္

လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအား

စဥ္းစားႏုိင္ပါသည္။

အနည္းငယ္မွ်ေသာ

ႀကိမ္ႏႈန္းနည္းေသာ

ဆဲလ္စခန္းမ်ားကုိသာ

စပက္ထရမ္သည္

ထူေထာင္ရန္

လိုအပ္

ေစသည္။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ဆဲလ္စခန္းတစ္ခုသည္ ဧရိယာအေတာ္မ်ားမ်ားကို ထုတ္
လႊတ္ေပးႏိုင္စြမ္းရိွ၍ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ႏိုင္ငံတကာ ႀကိဳးမဲ့ေၾကးနန္းသမဂၢ၏ ႏႈန္း
စံမ်ားကို လိုက္နာရန္ လိုအပ္သည္။ ထိုမွ်မကေသး ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အိမ္နီးခ်င္းမ်ား၏
စပက္ထရမ္ဘန္း စီမံကိန္းမ်ားကို ေလ့လာသင့္သည္။ အထူးသျဖင့္ အာရွပစိဖိတ္ တယ္လီ
ကြန္ျမဴနတီ၏ 4G အတြက္ 700 HMZ ဘန္းအား အသံုးျပဳမႈ အဆိုျပဳခ်က္မ်ားကို ေလ့လာ
သင့္သည္။ ေဒသတြင္းအျခားေနရာမ်ား၌ သိရိွၿပီးျဖစ္ေနေသာ စပက္ထရမ္စီမံကိန္းကုိ ခ်မွတ္
က်င့္သုံးျခင္းအားျဖင့္

ပိုမိုႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ေသာ

ပစၥည္းကိရိယာအစံုမ်ားႏွင့္

ဟန္းဆက္

ေဂဟစနစ္၏ အားသာခ်က္ကို ရယူကာ အနာဂတ္တြင္ နက္၀က္ခ္ျဖန္႔က်က္ရာ၌ ကုန္က်မည့္
အသံုးစရိတ္ကို ေလွ်ာ့ခ်ေစႏိုင္သည္။

n

နက္ ၀ က္ ခ ္ ဖ လွ ယ ္ ေ သာ မူ ၀ ါဒမ်ားခ်မွ တ ္ ပ ါ။

နက္၀က္ခ္ခ်င္းဖလွယ္ေသာ

ရွင္မ်ားအတြက္

မူ၀ါဒမ်ားခ်မွတ္ျခင္းသည္

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား

ျဖန္႔က်က္မႈႏွင့္

ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္း

လုပ္ငန္းလည္ပတ္မႈတို႔တြင္

စရိတ္အကုန္အက် သက္သာေစသည္။ ကြန္ရက္ဖလွယ္ျခင္းသည္ ကမာၻႏွင့္အ၀ွမ္း ေခတ္
စားလာေနသည္။

အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္

ယင္းစနစ္သည္

နက္၀က္ခ္ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ

အသံုးစရိတ္ကို ၄၀ % ရာခိုင္ႏႈန္း ေခြ်တာေစႏိုင္၍ ျဖစ္သည္။ မေလးရွားတြင္ မိုဘိုင္း
လုပ္ငန္းရွင္မ်ားသည္

သြက္လက္ေသာ

ကြန္ရက္ဖလွယ္မႈလုပ္ငန္းတြင္

ပါ၀င္ၾကသည္။

အေၾကာင္းမူ အခ်က္အလက္မ်ားအတြက္ ေတာင္းဆိုမႈႏွင့္ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒဆိုင္ရာ လိုအပ္
ခ်က္မ်ား

ျမင့္မားလာ၍

လႊမ္းၿခံဳမႈတြင္ထက္
ထိုယွဥ္ၿပိဳင္မႈသည္

ျဖစ္သည္။

လုပ္ငန္းရွင္မ်ားက

၀န္ေဆာင္မႈအရည္အေသြးတြင္
4G

ျဖန္႔က်က္မႈႏွင့္အတူ

အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ားႏွင့္

ယွဥ္ၿပိဳင္ရန္

ေမွ်ာ္လင့္လာၾကသည္။

ဆက္လက္ေပၚေပါက္ေနဦးမည္

ျဖစ္သည္။

အိႏၵိယႏိုင္ငံတြင္ ေႏွးေကြးေနေသာ အျပဳခံကြန္ရက္ဖလွယ္မႈလုပ္ငန္းအား လုပ္ငန္းရွင္မ်ားက
အသံုးစရိတ္ ေလွ်ာ့ခ်လိုေသာေၾကာင့္ လ်င္ျမန္စြာ ေဆာင္ရြက္လာၾကရာ အိႏိၵယရိွ နက္၀က္ခ္
လုပ္ငန္းရွင္မ်ားသည္ ကမာၻေပၚတြင္ တြက္ေခ်အကိုက္ဆံုး ပုဂၢိဳလ္မ်ား ျဖစ္လာၾကသည္။
အသံုးျပဳသူ တစ္ဦးခ်င္းစီ ေပးေဆာင္ရသည့္ အခြန္ေငြဝင္ေငြ ေလ်ာ့က်လာသည္ႏွင့္အမွ်
လုပ္ငန္းရွင္ အမ်ားစုသည္ အသံုးစရိတ္ကို ထိန္းခ်ဳပ္ရန္ တာဝါတုိင္ ခြဲေဝသုံးခ်ေရးသေဘာ
တူညီခ်က္မ်ားတြင္ ပါ၀င္လာၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ကြန္ရက္ဖလွယ္ေရး မူ၀ါဒမ်ားကို ေစာစီး
စြာ ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ျခင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ အဆုိပါ အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားစြာကုိ ျဖစ္
ထြန္းေစႏိုင္ေပမည္။

85

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

အျပန္ အ လွ န ္ ဆက္ သ ြ ယ ္ ျ ခင္ း ႏွ င ္ ့ အလြ ယ ္ တ ကူ မွ တ ္ သ ားႏိ ု င ္ ေ သာ
နံ ပ ါတ္ မ ်ား

အျပန္အလွန္

ဆက္သြယ္ျခင္းႏွင့္

အလြယ္တကူမွတ္သားႏိုင္ေသာ

ဆုိင္ရာမူ၀ါဒမ်ားသည္

ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရး

ၿပိဳင္ဆိုင္မႈကုိျဖစ္ေစၿပီး

အမွန္တကယ္

အျပန္အလွန္

ဆက္သြယ္မႈသည္

ဆက္သြယ္ေစႏိုင္သည္။

လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအၾကား

နံပါတ္မ်ား

သန္႔ရွင္းေသာ

သံုးစြဲသူအတြက္လည္းအက်ိဳးရွိေစ

လူႏွစ္ဦးကိုမတူညီေသာ

ထိေရာက္ေသာ

ႏိုင္သည္။

နက္၀က္ခ္မ်ားမွ

အခ်င္းခ်င္း

အျပန္အလွန္ဆက္သြယ္မႈစနစ္သည္

ယွဥ္

ၿပိဳင္မႈအရ ၾကားေနသေဘာသက္ေရာက္မႈ စီးပြားေရးအရ လုပ္ငန္းရွင္အခ်င္းခ်င္းထိေရာက္
ေသာ

အျပန္အလွန္

တုိ႔ကို
တူ

ေပးေလ်ာ္မႈႏွင့္

ျဖစ္ေစသင့္ပါသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံသည္

ယွဥ္ၿပဳိင္ႏုိင္မႈရွိေစရန္၊

အားထုတ္မည္ဆုိပါက

အေသးစားစည္းမ်ဥ္းဆိုင္ရာ

အခ်ဳိးညီေသာ

ၾကားဝင္ေျဖရွင္းရမႈ

လုပ္ငန္းရွင္အသစ္မ်ားတြင္

အခြင့္အေရး

အျပန္အလွန္ဆက္သြယ္မႈႏႈန္း

အတြက္

အလားအလာရိွေပလိမ့္မည္။

ထို႔ျပင္

မိုဘိုင္းဖုန္းလုပ္ငန္းရွင္

အေျပာင္းအလဲလုပ္ေသာအခါ ငွားရမ္းသံုးစြဲသူမ်ားအား ခြင့္ျပဳထားေသာ ဖုန္းနံပါတ္မ်ားကို
ထိန္းသိမ္းခြင့္ျပဳရန္
ေစျခင္းသည္
ေစ်းဆစ္

စဥ္းစားသင့္သည္။

စားသံုးသူမ်ားအတြက္

ႏုိင္ေသာေၾကာင့္

မိုဘိုင္းဖုန္းနံပါတ္မ်ား
အခက္အခဲကို

ေျပာင္းေရႊ႕ရမႈ

ေလ်ာ့ပါးေစၿပီး

သန္႔ရွင္းေသာၿပိဳင္ဆိုင္မႈကို

လြယ္ကူ

ပုိ၍ေကာင္းရန္

ျဖစ္လာေစပါသည္။

အေရး

ႀကီးဆံုးမွာ E - ၀န္ေဆာင္မႈ အားလံုးႏွင့္ပတ္သက္၍ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦး၏ မိုဘိုင္းဖုန္းနံပါတ္သည္
ဘဏ္စာရင္းနံပါတ္ သို႔မဟုတ္ ပုဂၢိဳလ္ေရး ID နံပါတ္အျဖစ္ မရိွမျဖစ္ ျဖစ္လာႏိုင္ပါသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ မွတ္သားရလြယ္ကူေသာ ဖုန္းနံပါတ္မ်ားျဖစ္ေရးကို ႀကိဳးမဲ့
ဆက္သြယ္ေရးအားလံုး၏

အစိတ္အပိုင္းတစ္ရပ္အျဖစ္

အစဦးကပင္

ေဆာင္ရြက္ထားရန္

အေရးႀကီးေပသည္။

လူ တ ု ိ င ္ း လက္ လ ွ မ ္ း မီ ေ ရး

အင္ဒိုနီးရွား၊ မေလးရွား၊ ထိုင္းႏွင့္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားစြာတို႔တြင္ လူတိုင္းလက္လွမ္းမီ

ႏိုင္ေရး မူ၀ါဒမ်ားရွိၾကျပီး ျဖစ္ေသာ္္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေဒသအႏွံ႔အျပား ျပန္႔ႀကဲေနၾကေသာ
လူဦးေရက
- ၂၀)။

149

ထုိရည္မွန္းခ်က္သို႔

ေရာက္ရိွေစရန္

ပိုမိုစိန္ေခၚလ်က္ရိွသည္။

(ျပကြက္

ျမန္မာႏိုင္ငံလူဦးေရ၏ ၁၁ % ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ ၁၈ % ရာခိုင္ႏႈန္း ၾကားတြင္

မိုဘိုင္းဖုန္း၀န္ေဆာင္မႈကို စီးပြားေရးဆန္ဆန္ ျဖည့္ဆည္းေပးရန္ လတ္တေလာတြင္ မျဖစ္
ႏိုင္ေသးဟု ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ခန္႔မွန္းပါသည္။150 သို႔ရာတြင္ လူတိုင္း လက္လွမ္းမီျခင္းအားျဖင့္
က်ယ္ေျပာလွေသာ
လူတိုင္း

လူမႈေရးအက်ိဳးေက်းဇူးခံစားရမည့္

လက္လွမ္းမီႏိုင္မႈသည္

အလားအလာမ်ား

အေ၀းမွသင္ယူျခင္းမွတစ္ဆင့္

ရိွေနပါသည္။

ပညာေရးတိုးတက္မႈ၊

ဖြင့္ဟမေျပာႏိုင္သူမ်ားအား အခြင့္အာဏာအပ္ႏွင္းျခင္းျဖင့္ တန္းတူညီမွ်မႈအျပင္ အေ၀းမွ
ေရာဂါရွာေဖြေထာက္လွမ္းျခင္းျဖင့္

149
150

က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္ေရး

တိုးတက္မႈဟူေသာ

ၾသစေၾတးလ်၊ ဘေရာ့ဘန္း စီမံကိန္း။ Universal access ၊ GSMA ၊၂၀၀၆ - ခုႏွစ္။
ႏွစ္စဥ္ ေငြလံုးေငြရင္းႏွင့္ လုပ္ငန္းလည္ပတ္စရိတ္ကို ၁၀-ႏွစ္တာကာလအတြင္း ျဖည္းျဖည္းခ်င္းေပးဆပ္ပါမည္။

ႀကိမ္ႏႈန္းနိမ့္ႏွင့္ ႀကိမ္ႏႈန္းျမင့္ ဧရိယာႏွစ္ခုစလံုးအတြက္ လႊမ္းၿခံဳသည္။ ဧရိယာကို စတုရန္းကီလိုမီတာ ျဖင့္လည္းေကာင္း၊

တည္ေဆာက္မႈျဖစ္ႏိုင္ေခ်ရရိွေစရန္ ငွားရမ္းသံုးစြဲသူဦးေရကို ဆဲလ္စခန္းတစ္ခုခ်င္းစီ ျဖင့္လည္းေကာင္း တြက္ခ်က္ပါသည္။

ျမန္မာအစိုးရထံမွ လူဦးေရ အခ်က္အလက္မ်ာကို အသံုးျပဳ၍ တစ္စတုရန္းကီလိုမီတာတြင္ လူဦးေရ ၃၆ ဦးထက္

နည္းပါးေသာ သိပ္သည္းမႈတြင္ ေနထိုင္သူ ၁၁% ႏွင့္ တစ္စတုရန္းကီလိုမီတာတြင္ ၆၇-ဦးထက္ နည္းပါးေသာ

သိပ္သည္းမႈတြင္ ေနထိုင္သူ ၁၈% ရိွသည္ဟု ခန္႔မွန္းသည္ အဆိုပါေဒသမ်ား၏ လူဦးေရသိပ္သည္းမႈနည္းပါးျခင္းသည္

၎တို႔အား စီးပြားျဖစ္မိုဘိုင္း ဆက္သြယ္ေရးျဖင့္ ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္မည္မဟုတ္ဟု ဆိုေပလိမ့္မည္။

86

ရရိွေၾကာင္းေတြ႕ရိွရသည္။151

အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ား
စြာတို႔သည္လည္း

အျခားေသာဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံေပါင္းမ်ား

အလားတူလက္လွမ္းမွီေရးျပႆနာမ်ားကို

ႀကံဳေတြ႔ခဲ့ရၿပီး

ယင္းတို႔ကို

ေက်ာ္လႊားလြန္ေျမာက္ခဲ့ၾကသည္။

လုပ္ငန္းရွင္မ်ားက ေက်းလက္ေဒသ ေစ်းကြက္မ်ားတြင္၀န္ေဆာင္မႈ ေသခ်ာေစရန္

အစိုးရအတြက္

နည္းလမ္း

၂-သြယ္ရိွသည္။

ယင္းတို႔မွာ

လူတိုင္းအတြက္၀န္ေဆာင္မႈ

ရန္ပံုေငြႏွင့္ အစီအစဥ္ခ်၍တည္ေဆာက္မႈတို႔ပင္ ျဖစ္သည္။ University Service Fund
ႏွင့္ေဆာင္ရြက္လွ်င္ ေက်းလက္အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားကို ေအာ္ပေရတာမ်ား၊ အစိုးရႏွင့္
အျခား အလွဴရွင္မ်ား ထည့္၀င္ေသာ ရန္ပံုေငြမွက်ခံသည္။ ထိုခ်ဥ္းကပ္နည္းသည္ ေက်းရြာ
အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ားတည္ေဆာက္မႈအတြက္ အျပည့္၀ဆံုး စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေသာ္လည္း
အစိုးရက

ေက်းလက္အေျခခံအေဆာက္အဦးမ်ားကို

ေစာင့္ၾကည့္

ႀကီးၾကပ္ရန္လိုသည္။

Schedule build-outs တြင္ ေအာ္ပေရတာ သို႔မဟုတ္ လုပ္ငန္းရွင္မ်ားက လိုင္စင္ရရိွေရးႏွင့္
အခြန္ေလ်ာ့ေပါ့ေရး၊ ေစ်းသက္သာေသာ စပက္ထရမ္မ်ားကဲ့သို႔ေသာ မက္လံုးေပးမႈမ်ားအတြက္
အျပန္အလွန္အားျဖင့္

ေက်းလက္ေဒသ၏

လုပ္ငန္းခြဲမ်ားအတြက္

သတ္မွတ္ထားေသာ

အခ်ိန္ဇယားအတိုင္း ျဖန္႔က်က္ရသည္။ ေက်းလက္ေဒသ ၀န္ေဆာင္မႈ ျဖည့္ဆည္းေပးရန္
အျခားကုမၸဏီတစ္ခုအတြက္

ရန္ပံုေငြထည့္၀င္ရေသာ

ဆက္သြယ္ေရးကုမၸဏီ

မ်ားသည္

ေက်းလက္ေဒသ build-out စနစ္ကို မေရြးဘဲေနႏုိင္ပါသည္။ ဖိလစ္ပိုင္ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံမ်ား
ကဲ့သို႔ပင္

built-out

အစီအစဥ္ကို

အစိုးရက

ပုဂၢလိကက႑အား

ဆံုးျဖတ္ခြင့္ျပဳရန္

ဆံုးျဖတ္ႏိုင္သည္။ Group Spéciale Mobile Assosiation (GSMA) ၏ အဆိုအရ Universal
Access Fund သည္ ဖိလစ္ပိုင္ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတို႔၏ လႊမ္းၿခံဳမႈတြင္ အကန္႔အသတ္ျဖင့္သာ
ပါ၀င္လ်က္ရိွေၾကာင္း သိရိွရသည္။ ထိုႏွစ္ႏိုင္ငံစလံုးပင္ Universal Service Funds ကို ဥပေဒျဖင့္
ထူေထာင္ခဲ့ေသာ္လည္း လည္ပတ္ႏိုင္ပံုမေပၚေပ။ သို႔မဟုတ္ ၾသဇာသက္ေရာက္ေသာ လႊမ္းၿခံဳမႈ
ရိွပံုမေပၚေပ။152

ဖိလစ္ပိုင္တြင္ မၾကာေသးမီက မိုဘိုင္းလႊမ္းၿခံဳမႈသည္ ယင္း၏လူဦးေရ

၁၀၂-သန္းအနက္ ၉၉ % ရာ ခိုင္ႏႈန္းအထိ ေရာက္ရိွခဲ့သည္။153 ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ မိုဘုိင္းကုမၸဏီ
၅-ခုက ယင္းႏိုင္ငံရိွ လူဦးေရ၏ ၉၇ % ရာခိုင္ႏႈန္းကို လႊမ္းၿခံဳႏိုင္ခဲ့ၿပီး ထိုႏႈန္းသည္ အလားတူ
၀င္ေငြရရိွေသာ အျခားႏိုင္ငံမ်ား၏ ပ်မ္းမွ်ႏႈန္းထက္ အနည္းငယ္ျမင့္မားလ်က္ ရိွသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ဒီဂ်စ္တယ္နည္းပညာကို

အသံုးျပဳျခင္းမွတစ္ဆင့္

ယင္း၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို အရိွန္ျမႇင့္ႏိုင္ေသာ စိတ္လႈပ္ရွားဖြယ္ အခြင့္အလမ္းတစ္ရပ္ ရိွသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

မွန္ကန္ေသာ

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံေရးႏွင့္

ႏိုင္ငံ၏

ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရး
အေျခအေနႏွင့္

အေျခခံ

အေဆာက္အဦမ်ားတြင္

ကိုက္ညီေသာ

အလားအလာရိွသည့္

စီးပြားေရး လုပ္ငန္းပံုစံကို ေရြးခ်ယ္ေရးအတြက္ စဥ္းစားရန္ လိုအပ္ေပလိမ့္မည္။ ထိုသို႔
ေဆာင္ရြက္လွ်င္ ႀကိဳးမဲ့ဆက္သြယ္ေရး လုပ္ငန္း ေဆးကုသေရး၊ E - ကူးသန္းေရာင္း၀ယ္ေရး၊
အြန္လိုင္းပညာေရး၊ လူမႈေရးနက္၀က္ခ္
ငန္းမ်ားကဲ့သို႔ေသာ
အလားအလာ

ဆန္းသစ္တီထြင့္သည့္

အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားကို

ထိုအျခင္းအရာမ်ား

151

ခ်ိတ္ဆက္ေရးႏွင့္ မိုဘိုင္းေငြေၾကး ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္

အားလံုးတြင္

၀န္ေဆာင္မႈမ်ားမွ

ရိတ္သိမ္းရယူႏိုင္ေသာ

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

အရိွန္ျမႇင့္ႏိုင္ေသာ

မေရတြက္ႏိုင္ေသာ

အခြင့္အလမ္းရိွေပသည္။
အလားအလာမ်ားရိွၿပီး

bandwidth ၏ လူမႈစီးပြားေရးသက္ေရာက္မႈ။ ဥေရာပေကာ္မရွင္၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္။ အမ်ိဳးသား ဘေရာ့ဘန္းစီမံကိန္းႏွင့္

ပတ္သက္၍ Universal Service

ပံုႏိွပ္ထုတ္ေ၀မႈ၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။

မူ၀ါဒမ်ား။ A.G Calvo, OECD ဒီဂ်စ္တယ္စီးပြားေရးစာတမ္း အမွတ္ ၂၀၃၊ OECD

152

bandwidth ၏ လူမႈစီးပြားေရးသက္ေရာက္မႈ။ ဥေရာပေကာ္မရွင္၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္။ အမ်ိဳးသား ဘေရာ့ဘန္းစီမံကိန္းႏွင့္

ပတ္သက္၍ Universal Service မူ၀ါဒမ်ား။ A.G Calvo, OECD ဒီဂ်စ္တယ္စီးပြားေရးစာတမ္း အမွတ္ ၂၀၃၊ OECD

153

ပံုႏိွပ္ထုတ္ေ၀မႈ၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။ Universal access, GSMA ၊ ၂၀၀၆-ခုႏွစ္။
ႀကိဳးမဲ့ပထ၀ီ၀င္ အဆက္အသြယ္မ်ား၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္။

87

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက္ ၂၀
ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ ၀န္ေဆာင္မႈ ျဖည့္ဆည္းေပးျခင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ လူေနသိပ္သည္းမႈနည္းသျဖင့္
အခက္အခဲမရိွမည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံမ်ားစြာက ထိုအခက္အခဲကို ေက်ာ္လႊားခဲ့ၾကၿပီးျဖစ္သည္
လူဦးေရ သိပ္သည္းမႈ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္

2G လႊမ္းၿခံဳမႈ၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္

၁-စတရ
ု နး္ကလ
ီ မ
ုိ တ
ီ ာရွိ လဥ
ူ းီေရ

%

ဘဂလ
ၤ ားေဒရ
့ ွ္

1,059

အိႏၵိယ

99

383

ဖလ
ိ စပ
္ င
ို ္

86

321

ဗယ
ီ ကန
္ မ္

99

270

အငဒ
္ န
ို းီရာွး1

97

128

ျမန္မာ

98

90

Ø 96
Ø 375

၁။ ၂၀၁၁၊ အခ်ကအ
္ လက ္

သတင္းအရင္းအျမစ္။ ႀကိဳးမဲ႔ပထ၀ီ၀င္၊ THS Global Insight၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ထိုနည္းသည္

ႏိုင္ငံအ၀ွမ္းရိွ

ျပည္သူမ်ား၊

ေက်းလက္ေဒသေန

ျပည္သူမ်ားႏွင့္

၀င္ေငြနည္းသူမ်ားပင္ ပါ၀င္လာေစႏိုင္ၿပီး ၎တို႔အား စီးပြားေရးအခြင့္အလမ္းသစ္မ်ားႏွင့္
လူမႈေရး၀န္ေဆာင္မႈမ်ားကို ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ေပသည္။

ဖြဲ႕စည္းတည္ေဆာက္ပံုဆိုင္ရာ က႑ေျပာင္းေရႊ႕မႈ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းသို႔ ကူးေျပာင္းျခင္း

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ တစ္မူထူးျခားေနေပသည္။ အေၾကာင္းမူ

ယင္း၏ စီးပြားေရးအသြင္ သ႑ာန္သည္ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာ မေျပာင္းမလဲရိွေနခဲ့၍ ျဖစ္သည္။
လယ္ယာစိုက္ပ်ိဳးေရးမွ

အေျခခံစီးပြားေရးအရ

လမ္းခြဲရန္

ပထမဆံုးနည္းလမ္းျဖစ္ေသာ

စက္မႈကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားသို႔ သိသာထင္ရွားစြာ ေျပာင္းလဲျခင္း
မရိွေသးေပ။154

စင္စစ္အားျဖင့္ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားကိုပင္

ေျပာင္း ေရႊ႕လုပ္ကိုင္ေနၿပီျဖစ္ေသာ
ျဖည့္ဆည္းမႈက်ဆင္းေနခ်ိန္တြင္

အာရွႏိုင္ငံမ်ားတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းမွ

စိုက္ပ်ိဳးေရး

လုပ္ငန္းမွ

GDP

သို႔

ျဖည့္ဆည္းမႈက

ျမင့္တက္လ်က္ရိွသည္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ အရိွန္ျမႇင့္တင္ေရး၊ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ျမင့္မားေရးႏွင့္ အလုပ္
အကိုင္အခြင့္အလမ္းမ်ား
လမ္းခြဲကာ

စက္မႈလက္မႈကုန္ထုတ္လုပ္မႈသို႔

ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပံုျပ
ေရးတြင္
154

ဖန္တီးေရးတို႔အတြက္

မ်ဥ္းေကြးမ်ားက

ခိုင္မာေတာင့္တင္းေသာ

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းမွ

ေျပာင္းေရႊ႕ရန္

လိုအပ္ေနေၾကာင္းကို

ေဖာ္ျပေနသည္။

155

ေခတ္မီတိုးတက္ေသာ

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑သည္

စီပြား

လစာ၀င္ေငြေကာင္းေသာ

ကမာၻ႔ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈၫႊန္ကိန္းမ်ား ကမာၻ႔ဘဏ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံဗဟိုစာရင္းအင္းအဖြဲ႕ ႏွစ္ပတ္လည္စာရင္းအင္းစာအုပ္၊
၂၀၁၀-၂၀၁၁ ခုႏွစ္။

155

ကမာၻ႔စီးပြားေရး၌ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ၏ အခန္းက႑အေပၚ က်ယ္ျပန္႔ေသာ ေဆြးေႏြးခ်က္ကို ကုန္ထုတ္လုပ္မႈသည္

အနာဂတ္။ ကမာၻ႔ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ၏ ေနာင္လာမည့္ ေခတ္။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာ အဖြဲ႔အစည္း၊

၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ႏို၀င္ဘာလ။

88

အလုပ္မ်ားဖန္တီးေပးၿပီး

နည္းပညာဆန္းသစ္တီထြင္မႈကို

ေမာင္းႏွင္ေပးေပသည္။

ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းသည္ စီးပြားေရး ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၏ စြမ္းအားျပည့္၀ေသာ
အင္ဂ်င္ျဖစ္ႏိုင္သည္။
အတြက္

ဆင္းရဲျခင္းမွ

အလုပ္အကိုင္မ်ား

လြတ္ေျမာက္ရန္

စိုက္ပ်ိဳးေရးအားျပဳေသာ

ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္ေပသည္။

ထုတ္ကုန္မ်ားကို

လူဦးေရ

ႏုိင္ငံျခားသို႔

တင္ပို႔ျခင္းမွ တစ္ဆင့္ ၎တို႔အားကမာၻ ႀကီးႏွင့္ အဆက္အသြယ္ရရိွေစပါသည္။

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း၏

အလုပ္အကိုင္

ျဖည့္ဆီးေပးမႈသည္

စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

အထြတ္အထိပ္သို႔ မေရာက္မီ အစဦးပိုင္းတြင္ ျမင့္တက္ေလ့ရိွၿပီး စီးပြားေရးသည္ ၀န္ေဆာင္မႈ
လုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္
လုပ္ငန္းမ်ားသို႔

လုပ္သားအင္အား

အနည္းအက်ဥ္းသာ

ေျပာင္းလဲလာေသာအခါ

အသံုးျပဳရေသာ

က်ဆင္းသြားတတ္သည္။

ကုန္ထုတ္

(ျပကြက္

-

၂၁)။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၌ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းတြင္ ပါ၀င္ေသာ အလုပ္အကိုင္မွာ

%

ရာခိုင္ႏႈန္းသာ

ရိွသည္။

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

အလုပ္အကိုင္ကို

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းက ၂၀ % ရာခိုင္ႏႈန္း ျဖည့္ဆည္းေပးမည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။156

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းသည္

အကူေပးေသာ

ႏိုင္ငံ၏

က႑ျဖစ္သည္။

စီးပြားေရးတန္ဖိုးကို

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

ထင္ရွားစြာ

အေထာက္

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းသည္

ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲ

ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္ေသာ တ႐ုတ္၊ ေတာင္ကိုရီးယားႏွင့္ အင္ဒိုနီးရွားတို႔ ၏ GDP ကို ၃၃ % ရာခိုင္ႏႈန္း၊
၂၈ % ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ ၂၅ % ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ အသီးသီး အက်ယ္ျပန္႔ဆံုး ျဖည့္ဆည္း ေပးခဲ့သည္။
သို႔ရာတြင္

အဆိုပါက႑သည္

က်ယ္ျပန္႔စြာ

ဖြံ႕ၿဖိဳးၿပီးျဖစ္ေသာ

ႏိုင္ငံႀကီးမ်ားတြင္လည္း

အေရးႀကီးေသာ စီးပြားေရး ေမာင္းႏွင္အားျဖစ္ၿပီး ဂ်ာမနီ၏ GDP ကို ၁၉ % ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္
အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၏

GDP

ကို

၁၂

%

ရာခိုင္ႏႈန္း

ျဖည့္ဆည္းေပးခဲ့သည္။157

ျပကြက္ ၂၁

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း၏ စုစုေပါင္း အလုပ္အကိုင္အတြက္ ျဖည့္ဆည္းမႈသည္ စီးပြားေရး
္ လာသည္ႏွင့္အမွ် က်ဆင္းလာကာ U ပံုသ႑ာန္သို႔ ေျပာင္းသြားသည္
ပိုမိုႂကြယ၀

ၿ ဗတ
ိ န
ိ ္

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း အလုပ္အကိုင္/ စုစုေပါင္း အလုပ္အကိုင္

ဂ်ပန္

္ လက ္
၁။ ၂၀၁၁၊ အခ်ကအ

% ရာခင
ုိ ႏ
္ န
ႈ း္

ေတာငက
္ ရ
ုိ းီယား
အေမရက
ိ န္ျပညေ
္ ထာငစ
္ ု

ထင
ုိ ၀မ္

40

မကဆ
ၠ က
ီ ုိ

35

အႏ
ိ ယ
ၵိ
ဂ်ာမနီ

30

အငဒ
္ န
ုိ းီရာွး

25

ထင
ုိ း္

20

ဗယ
ီ ကန
္ မ္

2030

15

မေလးရာွး
ျ မနမ
္ ာ

10
5
0

2010

0

5,000

10,000

15,000

20,000

25,000

30,000

35,000

တစ္ဦးခ်င္း GDP

၁၉၉၀ PPP ညိႇႏင
ႈိ း္ျပဳျပင္ၿပးီ ေဒၚလာ ၁ 1
၁ ၁၉၉၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္ ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာေဒၚ လာကုိ ရရရ
ွိ န္ Geary-Khamis နညး္စနစက
္ ုိ အသးုံျပဳကက
ုိ ည
္ သ
ိႇ ည္။ ေငေ
ြ ၾကးလလ
ဲ ယ
ွ ႏ
္ န
ႈ း္ႏင
ွ ့္ PPP တ႔ုိအတက
ြ ္ ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာႏင
ႈိ း္ယဥ
ွ မ
္ မ
ႈ ်ား ျပဳႏင
ုိ သ
္ ည့္
ျဖစ္ႏင
ုိ ေ
္ ခ် ကက
ုိ ည
္ ေ
ိႇ ငေ
ြ ၾကးယန
ူ စ္ ျ ဖစသ
္ ည္။
သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ GGDC 10-Sector Database: Marcel Timmer and Gaaitzen J.De Vries.
“အာရႏ
ွ င
ွ ့္ လကတ
္ ငအ
္ ေမရက
ိ တုိ႔၏ ဖ႕ဲြ စညး္ပေ
ုံ ျပာငး္လမ
ဲ ႏ
ႈ င
ွ ့္ ဖ႕ၿံြ ဖဳိးမႈ။ က႑အလက
ုိ ္ အခ်ကအ
္ လကသ
္ စမ
္ ်ား။” Cliometrica ၊ အတဲြ-၃၊ ၂၀၀၉-ခႏ
ု စ
ွ ။္ Total စးီပာြးေရး
ေဒတာေဘစ
့ ္ ညလ
ီ ာခ ဘ
ံ တ
ု အ
္ ဖဲြ႕။ ၂၀၁၂-ခႏ
ု စ
ွ ၊္ ဇနန
္ ၀ါရလ
ီ ။ ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာ အလပ
ု သ
္ မားအဖဲြ႕။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

156

အလုပ္အကိုင္က႑အခ်က္အလက္မ်ား၊ - ၎ - ။ ေပါင္းစည္းေသာ အိမ္ေထာင္စုေနထိုင္မႈ အေျခအေနမ်ားေလ့လာခ်က္။

UNDP et al. ။ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ။ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အတြက္ ခန္႔မွန္းခ်က္ႏွင့္ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း အလုပ္အကိုင္ကို

စုစုေပါင္း ခန္႔မွန္းေသာ အလုပ္အကိုင္ျဖင့္ စား၍ တြက္ခ်က္သည္။

157 - ၎ - ။ ထုတ္လုပ္မႈသည္ အနာဂတ္။ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္း၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ႏို၀င္ဘာလ။

89

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ထိုအသြင္သ႑ာန္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ မည္သည့္အသြင္သ႑ာန္၌ ရပ္တည္ေနသနည္း။
အစိုးရ၏ တရား၀င္စာရင္းအင္းမ်ားအရ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း
သည္ GDP သို႔ ၂၀ % ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ ျဖည့္ဆည္းေပးသည္ဆိုျခင္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံႏွင့္
အလားတူ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအဆင့္တြင္ပင္ ရိွေသးေသာႏိုင္ငံမ်ားထက္ အလြန္မ်ားျပားေနေပသည္။158

ယခုအခ်ိန္တြင္ လုပ္အားခနည္းပါးျခင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကုန္ထုတ္
လုပ္ငန္းအတြက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ေသာ အားသာခ်က္ ျဖစ္ေနေသာ္လည္း
ကုန္ထုတ္စြမ္းအားမွာမူ အားနည္းေနဆဲ ျဖစ္သည္

စင္စစ္အားျဖင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းသည္

ႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္လွ်င္ ေသးငယ္ပါသည္။

159

အျခားေသာ

ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲ

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ထိုက႑၏ ထုတ္ကုန္

သည္ ေဒၚလာ ၉-ဘီလီယံယာရိွၿပီး ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ထြက္ကုန္ပမာဏ၏ ၅၇ % ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္
ဗီယက္နမ္၏ ၄၇ % ရာခိုင္ႏႈန္း ပမာဏမွ်သာ ရိွသည္။160 အဆိုပါ ေဒသအတြင္း မည္သည့္
ေနရာတြင္မဆို ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑သည္ အာရွကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း ႏိုင္ငံ
ႀကီးမ်ားထက္

မ်ားစြာနိမ္႔က်ေနေပသည္။

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

ျမန္မာႏုိင္ငံကုန္ထုတ္

လုပ္ငန္းက႑၏ပမာဏသည္ ထုိင္းနုိင္ငံပမာဏ၏ ၉ % ရာခိုင္ႏႈန္း၊ အိႏၵိယ၏ ၄ %
ရာခိုင္ႏႈန္းမွ်သာ႐ွိၿပီး၊ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ၏ ပမာဏ၏ ၁%ရာခိုင္ႏႈန္းထက္ပင္ ေလ်ာ့နည္းေနေသး
သည္။

ထုိ႔ျပင္

လက္႐ွိအေျခအေန၌

အထည္အလိပ္၊

အ၀တ္အစား၊

ျမန္မာႏုိင္ငံ၏

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း

အသင့္စားသုံးကုန္ပစၥည္းမ်ား၊

အမ်ားစုသည္

အေဖ်ာ္ယမကာမ်ား၊

သစ္ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ားႏွ႔င္ တြင္းထြက္သတၳဳမ်ား ကဲ့သုိ႔ေသာ ထပ္ဆင္႔တန္ဖုိးနည္းသည့္
က႑မ်ားကုိသာ

အေလးေပးလ်က္႐ွိသည္။

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈ

အမ်ားအျပား

အသုံးျပဳေသာ

လုပ္ငန္းတြင္ပင္လွ်င္ တပ္ဆင္ေရးလုပ္ငန္းကဲ့သုိ႔ေသာ ထပ္ဆင့္တန္ဖုိးနည္းသည့္ လုပ္ငန္း
မ်ားကုိ ဦးစားေပးလုပ္ကုိင္ေနသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ေခတ္သစ္စီးပြားေရးသို႔

စတင္အသြင္ကူးေျပာင္းေနေပရာ

ေစ်းသက္သာေသာ အလုပ္သမားမ်ား အလြယ္တကူ ရ႐ိွႏုိင္ျခင္းသည္ ၿပဳိင္ဆုိင္ႏုိင္ေသာ
အားသာခ်က္တစ္ရပ္ ျဖစ္ေနသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ႐ွိ စက္႐ုံလုပ္အားခအတြက္ ပ်မ္းမွ်ကုန္က်
စရိတ္သည္ ထုိေဒသအတြင္းတြင္ အနည္းဆုံးျဖစ္္သည္။ ဥပမာ - ျမန္မာႏုိင္ငံစက္႐ုံ အလုပ္သမား
တစ္ဦး၏ တစ္ေန႔ပ်မ္းမွ် လုပ္အားခသည္၊ ၃-ေဒၚလာခန္႔သာ႐ွိၿပီး ေဒသတြင္းႏုိင္ငံမ်ားႏွင့္
ႏႈိင္းယွဥ္ပါက၊ အင္ဒုိနီး႐ွားတြင္ ၄-ေဒၚလာ၊ ဗီယက္နမ္တြင္ ၅-ေဒၚလာ၊ တ႐ုတ္ႏွင့္ထုိင္းတု႔ိတြင္
၁၈-ေဒၚလာ ျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႕႐ွိရသည္။ ထု႔ိျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အလုပ္လုပ္ႏုိင္ေသာ
အသက္အရြယ္႐ွိ
နည္းပါးသည္။

လူဦးေရသည္
ျမန္မာႏုိင္ငံ၏

စုိက္ပ်ဳိးသီးႏွံမ်ားစသည့္

ႀကီးမားက်ယ္ျပန္႔ၿပီး၊
ေရနံ၊

ဓါတ္ေငြ႕၊

ထုိင္းႏုိင္ငံထက္

ေရ၊

သဘာ၀သယံဇာတမ်ားစြာ

အနည္းငယ္သာ

ေက်ာက္မ်က္ရတနာ႐ုိင္းမ်ားႏွင့္

ႂကြယ္၀မႈသည္

ထပ္ဆင့္တန္ဖုိးျမင့္

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း၏ အေျခခံအျဖစ္ အေထာက္အကူ ျပဳႏုိင္ေပသည္။

မည္သုိ႔ပင္ျဖစ္ေစ၊ ျမန္မာႏုိင္ငံ လုပ္အားခစရိတ္သည္ နည္းႏုိင္သလိုပင္ လုပ္သား

တစ္ဦးျခင္း၏

ထုတ္လုပ္မႈသည္

အလြန္အားနည္းသည္။

သို႔ရာတြင္

အရပ္ရပ္ဆိုင္ရာ

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္ အျခားေသာအာရွႏုိင္ငံမ်ားတြင္ထက္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ သိသိသာသာ
နိမ့္က်ပံုရပါသည္။

159

ထို႔ေႀကာင့္

- ၎ - ။

160

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ ေဒၚလာအမွန္ျဖစ္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ကုန္က်စရိတ္အရ

အားသာခ်က္သည္

90

လုပ္အားခ

ကုန္က်စရိတ္ကြာျခားခ်က္အရျဖစ္ေသာ

နိမ့္က်ဖြယ္ရာရွိသည္။

ထို႔ေႀကာင့္ပင္

အေရးသာခ်က္ထက္

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္

သိသိသာသာ

လုပ္အားအဓိကျဖစ္ေသာ

ကုန္ထုတ္က႑တြင္ ကုန္က်စရိတ္အရ အေရးသာမႈကုိ ထိန္းထားလိုပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
အနည္းဆံုးလုပ္ခအဆင့္ကို တိုးျမွင့္မႈျပဳတိုင္းတြင္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားတိုးတက္မႈက ကပ္၍
လိုက္ပါလိုက္လာရန္ အလြန္အေရးႀကီးပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ ယင္း၏
ခ်ဥ္းကပ္နည္းကို ထိန္းေက်ာင္းရန္ ႏိုင္ငံတကာ အေတြ႕အႀကံဳမ်ားကို
အသံုးျပဳႏိုင္သည္

အထည္အလိပ္၊ အ၀တ္အစား၊ သားေရ၊ ပရိေဘာဂႏွင့္ ကစားစရာတို႔အပါအ၀င္

လုပ္အားအမ်ားအျပား
လယ္ယာေျမမ်ားမွ

အသံုးျပဳရၿပီး

ၿမိဳ႕ျပႀကီးမ်ားသို႔

အကိုင္မ်ားရွာေဖြသည့္

ထပ္ဆင့္တန္ဖိုးနည္းေသာ
ေျပာင္းေရႊ႕ကာ

လုပ္သားမ်ားအတြက္

လမ္းတစ္ခုျဖစ္ေပသည္။

161

လိုအပ္ေသာ

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းသည္

လုပ္အားချမင့္မားေသာ

သဘာ၀ကေပးေသာ
ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ားမွာ

အလုပ္

ေနာက္ထပ္

နည္း

စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္ငန္းက

လိုအပ္ေသာ ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ားထက္ အနည္းငယ္မွ်သာျမင့္မားေနရာ ၿမိဳ႕ျပသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕
လုပ္ကိုင္သူမ်ားအတြက္ ပိုမိုလြယ္ကူေစေပသည္။

ျပကြက္ ၂၂
လုပ္အားခကုန္က်စရိတ္ သက္သာမႈသည္ ျမန္မာ့ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္္းအား ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ေသာ အားသာခ်က္
အလားအလာေပးသည့္တိုင္ လုပ္အားကုန္ထုတ္လုပ္မႈ နည္းပါးျခင္းေၾကာင့္ အားေလ်ာ့ေစႏိုင္သည္

ျမနမ
္ ာ
ဗယ
ီ ကန
္ မ္

စက္႐ံုလုပ္သားတစ္ဦးအတြက္ေန႔စဥ္

စုစုေပါင္းစီးပြားေရးတြင္ ႏွစ္စဥ္လုပ္အား ထုတ္လုပ္မႈ၊

လုပ္အားခစရိတ္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္။

တစရ
္ က္ - ေဒၚလာ

လပ
ု သ
္ ားတစဥ
္ းီ-ေဒၚ လာေထာငေ
္ ပါငး္၊ ၂၀၁၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ။္

3.2

1.5

5.3

2.2

တရတ
ု ္

17.7

ထင
ို း္

18.3

မေလးရာွး

7.7
9.0
25.4

11.0

သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာ ေ င ေ
ြ ၾကးရနပ
္ ေ
ုံ ငအ
ြ ဖဲြ႕။ ျမနမ
္ ာစ
့ းီပာြးေရး သးုံသပခ
္ ်က္။ ၂၀၀၅-၂၀၀၆ ခုႏစ
ွ ၊္ စန
ိ ေ
္ ဌး၊ ျမနမ
္ ာရ
့ နပ
္ ေ
ုံ ငြ။ ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာ အ လပ
ု သ
္ မားအဖဲြ႕။
စးီပာြးေရးပညာရင
ွ ္၊ IHS Global Insight ။ ရနက
္ န
ု ရ
္ ိွ သံ႐ုံးကန
ု သ
္ ယ
ြ ေ
္ ရ း ကယ
ုိ စ
္ ားလယ
ွ မ
္ ်ားႏင
ွ ့္ ေတြ႕ဆေ
ုံ မးျမနး္မမ
ႈ ်ား။

မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

161

ထပ္ဆင့္တန္ဖုိးနည္းျခင္းသည္ အဝတ္အစားႏွင့္ ပရိေဘာဂကဲ့သုိ႔ လုပ္အားအေျမာက္အမ်ား အသုံးျပဳရေသာ ကုန္ထုတ္

လုပ္ငန္းကုိ ဆုိလုိသည္။ ထပ္ဆင့္တန္ဖုိးအလတ္စားဟူသည္ အစားအစာ၊ အေဖ်ာ္ယမကာ၊ အေျခခံသတၲဳပစၥည္း

ထုတ္လုပ္ေသာ လုပ္ငန္းကုိ ဆုိလုိသည္။ ထပ္ဆင့္တန္ဖုိးျမင့္ဆုိသည္မွာ ကားႏွင့္ေဆးဝါးကဲ့သုိ႔ေသာ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈႏွင့္

သုေတသန ဖြ႔ံျဖဳိးလုပ္ငန္းမ်ားကုိ ဆုိလုိသည္။

91

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံက

ေတြ႕ႀကံဳေနရေသာ

စိန္ေခၚမႈမ်ားကို

ေလွ်ာ့မတြက္သင့္သည့္

အခ်ိန္တြင္ပင္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားက အလားတူ အခက္အခဲမ်ားကို ေက်ာ္လႊားခဲ့ၿပီး ျဖစ္ရာ
၎တို႔၏ အေတြ႕အႀကံဳမ်ားကို လမ္းၫႊန္အျဖစ္ အသံုးျပဳႏိုင္ေပသည္။ မၾကာေသးေသာ
ဆယ္စုႏွစ္မ်ားက
မ်ားတြင္

အထူးသျဖင့္

အမ်ိဳးစံုေအာင္

လုပ္ငန္းမ်ားဆီသို႔

အာရွႏိုင္ငံမ်ားသည္

လ်င္ျမန္စြာ

၎တို႔၏

ေျပာင္းလဲၾကၿပီး

ဦးတည္ခဲ့ၾကသည္။(ျပကြက္-၂၃)

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းက႑

ထပ္ဆင့္တန္ဖိုးျမင့္မားေသာ
ခိုင္မာေသာ

ျပည္တြင္း

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑တြင္ ေအာင္ျမင္စြာ ေဆာင္ရြက္ေနၾကေသာ ႏိုင္ငံမ်ားသည္ ႏိႈင္းရ
အက်ိဳးအတြက္

တိက်ျပတ္သားေသာ

အလားအလာရိွသည့္

နယ္ပယ္မ်ားကို

သတိ

ႏွင့္ယွဥ္ကာ ခြဲျခားစိစစ္သတ္မွတ္လ်က္ စတင္ခဲ့ႀကသည္။ ဥပမာ - မေလးရွားသည္ ယင္း

ထူးျခားေသာ

ေရနံႏွင့္

သဘာ၀ဓာတ္ေငြ႕သိုက္မ်ားကို

အခြင့္အေကာင္းယူရန္

ေရြး

ခ်ယ္ခဲ့သကဲ့သို႔ စကၤာပူသည္လည္း ႏိုင္ငံတကာေရေၾကာင္း ပို႔ေဆာင္ေရးလမ္းေႀကာင္းတြင္
မဟာဗ်ဴဟာက်သည့္ အခြင့္အလမ္းကို ရယူခဲ့သည္။ ထိုသို႔ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားသည္ ယင္းတို႔၏
ႏိႈင္းရအခြင့္သာခ်က္ကို ျမႇင့္တင္ႏိုင္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး ပိုမိုျမင့္မားသည့္ ကုန္ထုတ္
လုပ္ငန္းႏွင့္

၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားဆီသို႔

အာရွႏိုင္ငံအမ်ားစုသည္

ျဖည္းျဖည္းခ်င္း

၎တို႔၏စက္မႈလုပ္ငန္းကို

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားအျဖစ္

ေျပာင္းေရႊ႕ခဲ့ၾကသည္။

ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး

ပိုမိုျမင့္မားေသာ

အမ်ိဳးအစားစံုလင္ေအာင္ေဆာင္ရႊက္ခဲ့ရာ

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ

က႑တြင္ အမ်ားစုျဖစ္လာသည္။

ထိုင္းႏိုင္ငံသည္ တာရွည္ခံစားေသာက္ကုန္မ်ား၊ အထည္အလိပ္၊ လက္မႈပညာႏွင့္

ပရိေဘာဂတို႔ကဲ့သို႔ေသာ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းမ်ားအား ပံ့ပိုးမည့္ ကုန္ၾကမ္းမ်ားအတြက္
ယင္း၏

လယ္ယာစီးပြားေရးကို

အသံုးျပဳကာ

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

မ်က္ေမွာက္ကာလႏွင့္

အလားတူ အေျခခံမွပင္ စတင္ခဲ့ရသည္။ ထိုအခ်ိန္၌ အာရွ၏ ဦးေဆာင္ကုန္ထုတ္လုပ္သည့္
ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္ေသာ

ဂ်ပန္ႏွင့္

ေတာင္ကိုရီးယားတို႔ထက္

လုပ္အားခသက္သာမႈကို

အခြင့္

ေကာင္းယူခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ လုပ္အားခသက္သာမႈကို အခြင့္
ေကာင္းယူကာ ျပည္တြင္း၀ယ္လိုအားအရ သိသာထင္ရွားေသာ က႑မ်ားေပၚတြင္ အာ႐ံု
စူးစိုက္ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္။ အက်ိဳးေက်းဇူးအေနျဖင့္ ၂၀၀၅ မွ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္ အၾကား
ဗီယက္နမ္၏

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑သည္

ႏွစ္စဥ္ႏွစ္ထပ္တိုးျဖင့္

၉.၃

%

ရာခိုင္ႏႈန္း

တိုးတက္ခဲ့ၿပီး ကုန္ထုတ္စြမ္းအားသည္လည္း တစ္ႏွစ္လွ်င္ ၃.၁ % ရာခိုင္ႏႈန္း ျမင့္တက္
ခဲ့သည္။ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း၏ က႑ခြဲအမ်ိဳးမ်ိဳးကိုၾကည့္လွ်င္ ဗီယက္နမ္၏ ကားထုတ္လုပ္ေရး၌
အဓိကအားျဖင့္

ျပည္တြင္းတြင္

တပ္ဆင္ေရာင္းခ်ေရးအတြက္

ေလွ်ာ့ေစ်းျဖင့္

ရရိွသည့္

စက္ပစၥည္းကိရိယာ အစိတ္အပိုင္းမ်ား ထုတ္လုပ္မႈသည္ အဆိုပါ ၅-ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း
၁၆%

ရာခိုင္ႏႈန္း

တိုးတက္လာခဲ့ၿပီး

အသင့္ခ်ဳပ္ၿပီး

အ၀တ္အစားမ်ား

ထုတ္လုပ္မႈ

၁၂.၉% ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္းကိရိယာမ်ား ထုတ္လုပ္မႈ ၁၂.၀ % ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ
အသီးသီး ျမင့္တက္လာခဲ့သည္။162

ဗီယက္နမ္၏ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း တိုးတက္ရျခင္းမွာ

အစိုးရစည္းမ်ဥ္းဥပေဒက အေထက္အကူေပးျခင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံျခားႏွင့္ ျပည္တြင္းရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံ
သူမ်ားအတြက္ အတားအဆီးမ်ားကို ဖယ္ရွားေပးျခင္းတို႔ေၾကာင့္ပင္ ျဖစ္သည္။163 ဗီယက္နမ္
သည္

သြင္းကုန္မ်ားဆိုင္ရာ

ပိတ္ပင္တားဆီးမႈမ်ားကို

ေျဖေလွ်ာ့ေပးသည့္

မူ၀ါဒမ်ားကို

အေကာင္ အထည္ေဖာ္ခဲ့ၿပီး ျပည္တြင္းပုဂၢလိက စြန္႔ဦးတီထြင္သူမ်ားကို အားေပးမည့္ ဥပေဒ
မ်ားကိုလည္း ျပ႒ာန္းေပးခဲ့သည္။ ထို႔အတူ အစိုးရပိုင္ လုပ္ငန္းႀကီးမ်ား (SOE) အား အစိုးရ၏
ထိန္းခ်ဳပ္မႈကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးျခင္း သို႔မဟုတ္ ဖယ္ရွားေပးျခင္းတို႔ကို ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။
162

163

Vietnam autos အစီရင္ခံစာ Q 1 ၂၀၁၂-ခုႏွစ္။ ႏိုင္ငံတကာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း ေစာင့္ၾကည့္ေရး၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္။ - ၎ - ။
ခိုင္မာေသာ ဗီယက္နမ္၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ၊ မက္ကင္ဆီ ကမာၻ႔လုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႔အစည္း၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေဖေဖာ္၀ါရီလ။
ဗီယက္နမ္၏ စက္မႈလုပ္ငန္းမူ၀ါဒ ေရရွည္ခိုင္မာေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈတြင္ မူ၀ါဒေရးဆြဲျခင္း၊

Dwight Perkins and Vu Thanh Tu Anh ။ ဒီမိုကရက္တစ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈအတြက္

Ash Center ဟားဗာဒ့္ကေနဒီေက်ာင္း၊ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။

92

မေလးရွား၊

ယင္းတို႔၏

ေတာင္ကိုးရီးယား

ကနဦးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအဆင့္

ထိုင္၀မ္ႏွင့္

ၿပီးဆံုးေသာအခါ

ထိုင္းကဲ့သို႔ေသာ
စီးပြားေရးကို

ႏိုင္ငံမ်ားသည္

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းႏွင့္

၀န္္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းမ်ားသို႔ ဦးတည္ခဲ့ၾကသည္။ ထိုလုပ္ငန္းမ်ား သည္ ပို၍ေခတ္မီဆန္းျပားၿပီး
အေရာင္အေသြးစံုလင္ကာ ျမင့္မားေသာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားႏွင့္ ႀကီးမားေသာ ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ား
လိုအပ္ၿပီး မ်ားျပားလွသည့္ တန္ဖိုးကိုလည္း ဖန္တီးေပးခဲ့ေပသည္။ ဥပမာ - ၁၉၈၅-ခုႏွစ္
ေနာက္ပိုင္းတြင္

ထိုင္းႏိုင္ငံသည္

ထိုမဟာဗ်ဴဟာသည္
တန္ဖိုးရိွသည့္

မဟာဗ်ဴဟာတစ္ရပ္ကို

ပို႔ကုန္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားကို

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းက႑

အတြက္လည္း

လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား၏

အဆင့္ျမင့္ပညာေရးကိုလည္း

ဦးစားေပးၿပီး

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

တက္ႂကြစြာျမႇင့္တင္ခဲ့သည္။
ျမင့္မားေသာ

ထပ္ဆင့္

အေထာက္အကူျပဳသည္။

ရွင္းလင္းေသာ

မူ၀ါဒ

စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမ်ား

တိုးတက္ေစခဲ့သည္။

ရလဒ္အားျဖင့္

ပါ၀င္ၿပီး

ထိုင္းႏိုင္ငံသည္

တပ္ဆင္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြက္ ဆြဲေဆာင္မႈရိွေသာ တည္ေနရာတစ္ခု ျဖစ္လာခဲ့သည္။ အထူး
သျဖင့္ ဂ်ပန္ႏွင့္ ေတာင္ကိုရီးယား ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းရွင္မ်ားအတြက္ စက္မႈလုပ္ငန္းႏွင့္
သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးတြင္ အသံုးျပဳေသာ လွ်ပ္စစ္ပစၥည္း တပ္ဆင္ေရးလုပ္ငန္း၏ အခ်က္အခ်ာ
ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ၏ ဤသို႔ေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ အဆင့္အတြင္း ယင္း၏ စက္မႈ
အေျခစိုက္ လုပ္ငန္းမ်ားသည္ စက္ပစၥည္းအစိတ္အပိုင္းမ်ား၊ ကြန္ပ်ဴတာမ်ားႏွင့္ ကြန္ပ်ဴတာ
အစိတ္အပိုင္းမ်ား၊ ကားမ်ားႏွင့္ ကားအစိတ္အပိုင္းမ်ား၊ ဆားကစ္မ်ား ထည့္သြင္းထားေသာ
လွ်ပ္စစ္အသံုးအေဆာင္မ်ား အပါအ၀င္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပိုမိုမ်ားျပားၿပီး ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး ပိုမို
ႀကီးမားသည့္ က႑မ်ားသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕လုပ္ကိုင္ခဲ့သည္။

စက္မႈလုပ္ငန္း မဟာဗ်ဴဟာ၏ အသြင္အျပင္အားလံုး ေအာင္ျမင္သည္ေတာ့ မဟုတ္

ေပ။ ႏိုင္ငံအားလံုးလိုလို ပင္ အခ်ိဳ႕ေသာ အမွားမ်ားကို ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကေပသည္။ သို႔ရာတြင္
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ထိုႏိုင္ငံမ်ား၏

ပညာေရးမူ၀ါဒအေပၚ

အေလးထားမႈႏွင့္

ႏိုင္ငံတကာ

ယွဥ္ၿပိဳင္မႈမ်ားတြင္ ျပည္တြင္းကုမၸဏီမ်ားအား ပါ၀င္ယွဥ္ၿပိဳင္ေစျခင္းျဖင့္ တန္းတူယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္
ေသာ

အဆင့္သို႔ေရာက္ေအာင္

စြမ္းေဆာင္ႏိုင္မႈတို႔ကို

သင္ခန္းစာရယူႏိုင္ေပသည္။

ျပကြက္ ၂၃
အာရွႏိုင္ငံမ်ားသည္ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းကို ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး ပိုမိုျမင့္မားေသာ ေဆာင္ရြက္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားသို႔
ေျပာင္းလဲလာခဲ့ၾကၿပီး က႑ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို ၂၅% မွ ၃၀% အထိ ရရိွခဲ့သည္
အသြင္ကူးေျပာင္းေရး ကာလမ်ားအတြင္း ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ လုပ္ငန္းက႑ ဖြဲ႕စည္းပံ၁ု

ထ ပဆ
္ ငတ
့္ နဖ
္ းုိနညး္ေသာစကမ
္ လ
ႈ ပ
ု င
္ နး္မ်ား
ထပဆ
္ င့္တနဖ
္ းုိအလယအ
္ လ တရ
္ ွိေသာ စကမ
္ လ
ႈ ပ
ု င
္ နး္မ်ား

%; ၂၀၁၀-ခႏ
ု စ
ွ ္ ေဒၚ လာဘလ
ီ ယ
ီ ံ
တ႐ုတ္

မေလးရွား

7
7

100% =

21
7

49
66

43
26
1980
စုစုေပါင္း GDP
ဖြံၿဖိဳးမႈတြင္ ကုန္ထုတ္

1990
38

ထ ပဆ
္ ငတ
့္ နဖ
္ းုိျမင့္မားေသာ စကမ
္ လ
ႈ ပ
ု င
္ နး္မ်ား

အိႏိၵယ

339

1,124

11

12

55

48

40

35

2006

1994
32

ထိုင္း

အင္ဒိုနီးရွား

228
8

103
14

73

143

12

ဗီယက္နမ္

5
6

22

41

4

21

19

22

23

56

57

26

22

21

1995

1999

50
57

65

49

23

29

41

29

2010

1997
14

56

85

9

1988

2002
30

1982
27

2010
28

လုပ္ငန္း၏ ျဖည့္ဆည္းမႈ
(%)
၁ ႏင
ုိ ေ
္ သာ အခ်ကအ
္ လကမ
္ ်ားအရ ၂၀၁၀ မွ ၂၀၃၀-ျပညႏ
့္ ွစအ
္ ၾကား ျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ ႏ
ံ င
ွ ့္အလားအလာတေ
ူ သာ တစဥ
္ းီခ်ငး္စီ GDP ခရးီစဥႏ
္ စ
ွ မ
္ ်ား။ ျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ ၏
ံ ၂၀၁၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္
ဖ႕ၿံြ ဖဳိးမအ
ႈ ဆငက
့္ ုိ မေလးရာွးက ၁၉၈၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ မ
္ တင
ုိ မ
္ ီ ေရာကရ
္ ေ
ွိ နခသ
့ဲ ည္။ အႏ
ိ ယ
ၵိ ႏင
ွ ့္ ဗယ
ီ ကန
္ မတ
္ ုိ႔သည္ ျမနမ
္ ာ ႏင
ုိ င
္ ၏
ံ ၂၀၃၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္ GDP အလားအလာကုိ မေရာကရ
္ ေ
ွိ သးပါ။
သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ IHS Global Insight ။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

93

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

လုပ္ငန္းခြင္အႏၲရာယ္

ကင္းရွင္းေရးႏွင့္

အလုပ္သမားမ်ားအား

အကာ

အကြယ္ေပးေရးတို႔ကိုလည္း ထည့္သြင္းစဥ္းစားရေပမည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို တြန္းအားေပးရန္
အဆင့္လိုက္ ခ်ဥ္းကပ္နည္းကို ထည့္သြင္းစဥ္းစားျခင္းျဖင့္
အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းႏိုင္သည္

အျခားႏိုင္ငံမ်ားက ခိုင္မာေတာင့္တင္းေသာ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑ တည္ေဆာက္

ရာတြင္ မည္သို႔ ေအာင္ျမင္ခဲ့သည္ကို နားလည္သေဘာေပါက္ျခင္းအားျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၏ အေရးႀကီးေသာ အဆင့္မ်ားျဖင့္ ကိုယ္ပိုင္တိုးတက္မႈကို အရိွန္ျမႇင့္တင္
ႏိုင္ေပသည္။

ေရတိုတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံ၏ လမ္းေၾကာင္းအတိုင္း ျပည္တြင္း

၀ယ္လိုအားေကာင္းၿပီး၊ ငုပ္လွ်ိဳးေနေသာ အလားအလာရိွသည့္ ပို႔ကုန္မ်ားကို အေထာက္
အပံ့ျပဳသည့္ စက္မႈလုပ္ငန္းမ်ားကို အေလးေပးႏိုင္သည္။ အစားအေသာက္ႏွင့္ အေဖ်ာ္ယမကာ၊
တြင္းထြက္သတၳဳ အေျချပဳထုတ္ကုန္မ်ား၊ အထည္အလိပ္၊ အ၀တ္အစား၊ ဖိနပ္၊ ပရိေဘာဂ၊
ေက်ာက္မ်က္ရတနာ၊ ကစားစရာ၊ ေရာဘာႏွင့္ ပလပ္စတစ္ပစၥည္းကဲ့သုိ႔ေသာ ပစၥည္းမ်ားသည္
လက္ရိွစြမ္းေဆာင္ရည္မ်ားႏွင့္ ကိုက္ညီၿပီး ျမင့္မားေသာ ျပည္တြင္း ၀ယ္လိုအားေၾကာင့္
အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းႏိုင္ေပသည္။

ထို႔ျပင္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

တပ္ဆင္ေရး

လုပ္ငန္းႏွင့္

အပို

ပစၥည္းငယ္မ်ား ထုတ္လုပ္မႈသို႔ အင္တိုက္အားတိုက္ ေျပာင္းေရႊ႕လုပ္ ကိုင္ျခင္းျဖင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးစ
ေမာ္ေတာ္ကားလုပ္ငန္းကို

အေထာက္အကူျပဳႏိုင္ေပသည္။

အျခားေသာ

ASEAN

ႏိုင္ငံ

မ်ားမွာကဲ့သို႔ပင္ Suzuki ကဲ့သို႔ေသာ ႏိုင္ငံတကာ ကားကုမၸဏီမ်ားက ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္
တပ္ဆင္ေရးလုပ္ငန္းမ်ား
ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္

ထူေထာင္ရန္

ျပည္တြင္း

စိတ္၀င္စားေၾကာင္း

ေမာ္ေတာ္ကားလုပ္ငန္းကို

ဖြင့္ဟလာခဲ့ၾကသည္။

ျပဳစုပ်ိဳး

ေထာင္ရန္

အဆို

ပါ ကမာၻ႔ကားကုမၸဏီႀကီးမ်ားထံမွ နည္းပညာႏွင့္ ဗဟုသုတ လႊဲေျပာင္းရယူသည့္ အခြင့္
ေကာင္းကို အက်ိဳးရိွစြာ အသံုးျပဳႏိုင္ေပသည္။ လက္ရိွႏႈိင္းရအက်ိဳးမ်ားေပၚ အေျခခံ၍ ပို႔ကုန္
ျမင့္မားသည့္

အလားအလာရိွေသာ

လုပ္ငန္းမ်ားတြင္

အထည္အလိပ္၊

အ၀တ္အစားႏွင့္

သစ္သားထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ား ပါ၀င္သည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ

အလားအလာ

ျမင့္မားၿပီး

ကုန္ထုတ္စြမ္းအားလည္း

ျမင့္မားေသာ အဓိကလုပ္ငန္း အနည္းငယ္ကို ေအာင္ျမင္စြာယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္စြမ္းရည္မ်ားလည္း ဖြံ႕
ၿဖိဳးႏိုင္သည့္လုပ္ငန္းမ်ားကို ေဆာင္ရြက္မည္ဆိုပါက အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းပါလိမ့္မည္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ၏
အေတြ႕အႀကံဳကို အေျချပဳ၍ ထို အဓိက လုပ္ငန္းအခ်ိဳ႕တြင္ ဓါတုပစၥည္းမ်ား၊ သန္႔စင္ၿပီးေရနံ၊
လွ်ပ္စစ္ဆိုင္ရာစက္ပစၥည္းမ်ားႏွင့္

ဆက္သြယ္ေရးပစၥည္း

ကိရိယာမ်ား

ပါ၀င္ႏိုင္ပါသည္။

ယင္းတို႔သည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေရာ ကုန္ထုတ္စြမ္းအားပါ ျမင့္မားသည့္လုပ္ငန္းမ်ား ျဖစ္ေပသည္။
(ျပ

ကြက္-၂၄)။

ထိုလုပ္ငန္းမ်ားတြင္

ႏိုင္ငံျခားရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ

ရရိွေအာင္ႀကိဳးစားျခင္းျဖင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ အက်ိဳးျဖစ္ ထြန္းေစႏိုင္သည္။ ၁၉၈၂ မွ ၁၉၉၅-ခုႏွစ္အထိ ကာလအတြင္း
ထိုင္းႏိုင္ငံ၏ အက်ယ္ျပန္႔ဆံုးႏိုင္ငံျခား ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈသည္ လွ်ပ္စစ္အသံုးအေဆာင္ ပစၥည္းမ်ား၊
ဓါတုပစၥည္းမ်ား၊ သတၳဳထုတ္ကုန္မ်ားႏွင့္ ေရနံထြက္ကုန္ပစၥည္းမ်ားတြင္ ျဖစ္သည္။164

164

၁၉၈၂ မွ ၁၉၉၅ အထိ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားမွ FDI အတြက္ ထိုင္းဘဏ္၏ အခ်က္အလက္မ်ားကို အသံုးျပဳသည္။

94

အလားတူ

စတင္သည့္

အေနအထားမ်ားတြင္

အာရွႏိုင္ငံမ်ားက

ယင္းတို႔၏

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ က႑မ်ားအား ဆင့္ကဲဖြံ႕ၿဖိဳးရန္ စီမ့ခန္႔ခြဲပံုကို ေလ့လာသကဲ့သို႔ ျမန္မာ
ႏိုင္ငံအေနျဖင့္ မည္သည့္က႑ခြဲအား ေထာက္ပံ့ကူညီရန္ ထိုက္တန္မႈခိုင္မာေစရန္၊ ကုန္ထုတ္
လုပ္ငန္း

ထုတ္ကုန္မ်ားအတြက္

ကမာၻ႔၀ယ္လိုအားကိုအက်ိဳးရိွစြာ

အကဲခတ္ႏိုင္ေပသည္။

ကံအားေလ်ာ္စြာပင္ ထိုင္းႏိုင္ငံက အေလးထား ေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံတြက္လည္း
ေဆာင္ရြက္ရန္ အႀကံျပဳေသာ က႑ခြဲမ်ားသည္ ဆက္လက္ ခိုင္မာေနေသာ ကမာၻ႔၀ယ္လိုအားမွ
အက်ိဳးအျမတ္ ရရိွမည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရသည္။165 ဥပမာ - ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ကမာၻ႔ေစ်းကြက္ကို
ဓါတုပစၥည္းမ်ားအတြက္ ေဒၚလာ ၈.၅ ထရီလီယံ ဆက္သြယ္ေရးပစၥည္း ကိရိယာမ်ားအတြက္
ေဒၚလာ ၆.၇ ထရီလီယံ၊ ကားအတြက္ ေဒၚလာ ၅.၈ ထရီလီယံႏွင့္ သန္႔စင္ၿပီးေရနံ အတြက္
ေဒၚလာ ၅.၁ ထရီလီယံ ခန္႔မွန္းထားသည္။

အရင္းအျမစ္မ်ား အေရာင္းအ၀ယ္ ေကာင္းလာသည့္ ကာလအတြင္း ကုန္ထုတ္

လုပ္မႈက႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ျခင္းသည္ အရင္းအျမစ္ ၀င္ေငြမ်ားမွ မ်ားျပားေသာ ေငြလံုး
ေငြရင္းစီး၀င္မႈအျဖစ္ ေငြေၾကးလဲလွယ္ႏႈန္း ျမင့္တက္လာမႈေၾကာင့္ ထုတ္ကုန္တင္ပို႔ျခင္းအေပၚ
ဆန္႔က်င္သက္ေရာက္သည့္ Dutch disease စြန္႔စားမႈႏွင့္ ႀကံဳရဖြယ္ရိွေပသည္။ သို႔ရာတြင္
ႏိုင္ငံေပါင္းမ်ားစြာတို႔က Dutch disease ကို ေရွာင္လႊဲခဲ့ၾကသည္။ ေနာ္ေ၀ႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏
ေရနံက႑မွ ေငြေၾကးအေပၚ သက္ေရာက္မႈကို ေလ်ာ့ပါးေစရန္ လြတ္လပ္ေသာ ဓနရန္ပံုေငြကို
ထူေထာင္ခဲ့သည္။ မေလးရွားႏိုင္ငံကလည္း ပို႔ကုန္ဦးေဆာင္ေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမဟာဗ်ဴဟာကို
ေအာင္ျမင္စြာခ်မွတ္ခဲ့သည္။

ထိုမဟာဗ်ဴဟာသည္

သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ားမွ

ရရိွသည့္

မေမွ်ာ္လင့္ေသာ စီးပြားေရးအခြင့္အလမ္းမ်ားေၾကာင့္ ယင္း၏ ထုတ္လုပ္ထားေသာ ပို႔ကုန္
မ်ားကို ေနရာမရ မျဖစ္ေစေရးအတြက္ ျဖစ္သည္။ မေလးရွားသည္ ယင္း၏ ပို႔ကုန္မ်ားအား
ကာကြယ္တားဆီးသည့္ အခက္အခဲကို ဖယ္ရွားရန္ သယံဇာတအရင္းအျမစ္မွ ၀င္ေငြမ်ားအား
ေငြေၾကးစီးပြားေရးအမ်ိဳးမ်ိဳးတြင္ အသံုးျပဳျခင္း၊ ေစ်းကြက္ဖြင့္စီးပြားေရးကို ထိန္းသိမ္းျခင္းႏွင့္
တင္းၾကပ္ေသာ ေငြေၾကးမူ၀ါဒ စီမံခန္႔ခြဲမႈကို ေဆာင္ရြက္ျခင္းတို႔ျဖင့္ ေျဖရွင္းနိုင္ခဲ့သည္။
အစိုးရမူ၀ါဒသည္
မွတ္ျခင္း၊

အခြန္ေငြေပးေဆာင္ျခင္းမွ

တန္ဖိုးေလွ်ာ့

ကင္းလြတ္ခြင့္ ျပဳသည့္

လ်ာထားေငြမ်ားသတ္မွတ္ျခင္း၊

ကာလမ်ား

သတ္

အရင္းအျမစ္မွ၀င္ေငြမ်ားအား

စက္မႈလုပ္ငန္းစုမ်ားႏွင့္ လြတ္လပ္ေသာ ကုန္သြယ္ေရးဇုန္မ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးတို႔တြင္ ေဆာင္ရြက္
ေပးျခင္းျဖင့္

ပို႔ကုန္ေရွး႐ႈေသာ

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားကို

တိုးတက္ျမင့္မားလာေစသည္။

တစ္ခ်ိန္တည္းမွာပင္ မေလးရွားသည္ လြတ္လပ္ပြင့္လင္းေသာစီးပြားေရး၊ ျဖည္းျဖည္း ခ်င္း
ေျဖေလ်ာ့မႈႏွင့္

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားအတြက္

တိုက္႐ိုက္ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ(FDI)

ကို

ေထာက္ပံ့ျခင္းတို႔ျဖင့္

ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ခဲ့သည္။

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းက႑တေလွ်ာက္ႏွင့္

166

ႏိုင္ငံ

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အရင္းအျမစ္က႑တို႔၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

ျခားမွ
ယင္း၏

ဟန္ခ်က္

ညီေအာင္ ႀကိဳးပမ္းမည္ဆိုပါက မေလးရွားႏိုင္ငံ၏ နမူနာက အသံုး၀င္ေၾကာင္း သက္ေသ
ျပႏိုင္ေပလိမ့္မည္။

165
166

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ ကမာၻ႔စားသံုးသူ၀ယ္လိုအား။ IHS Global Insight ၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ။
Paul Collier and Anthony J. Venables, eds ။ လုယက္ခံရေသာ ႏိုင္ငံမ်ား၊ သဘာ၀အရင္းအျမစ္မ်ား ထုတ္ယူရာ၌
ေအာင္ျမင္မႈမ်ားႏွင့္ ဆံုး႐ံႈးမႈမ်ား၊ Palgrave Macmillan ၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊

95

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက္ ၂၄

ေရရွည္ကာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ စားသံုးသူ၀ယ္လိုအား ခိုင္မာၿပီး ဖြ႕ံ ၿဖိဳးမႈျမန္၍
ကုန္ထုတ္စြမ္းအား ျမင့္မားေသာ လုပငန္းမ်ားကို ရည္ရြယ္ရန္ စဥ္းစားသင့္သည္

အႀကျံပဳထားေသာ လပ
ု င
္ နး္မ်ား
ေရရည
ွ က
္ ာလ အေလးေပးရန္
ေရတက
ုိ ာလ အေလးေပးရန္

လုပ္အားထုတ္လုပ္မႈ စြမ္းအား၁
အလပ
ု သ
္ မားတစဥ
္ းီအတက
ြ ္ ယူ႐ို - ေထာငေ
္ ပါငး္

240

သန္႔စင္ၿပးီ
ေရနံ

ဓါတပ
ု စည
ၥ း္မ်ား

100

ကန
ြ ပ
္ ်ဴတာႏင
ွ ့္ ႐းုံသးုံ စကက
္ ရ
ိ ယ
ိ ာ

90
80

အေျခခသ
ံ တၳဳမ်ား

70
60

သတၳဳအေျချပဳ
ထတ
ု က
္ န
ု မ
္ ်ား

50
40

ေ ရ ာဘ
္ ာႏ င
ွ ့္ ပလပစ
္ တစ္

လ်ွပစ
္ စဆ
္ င
ုိ ရ
္ ာ
စကက
္ ရ
ိ ယ
ိ ာ
ဆကသ
္ ယ
ြ ေ
္ ရး
ပစည
ၥ း္ကရ
ိ ယ
ိ ာ

ေဆာကလ
္ ပ
ု ေ
္ ရးသးုံသတၳဳမ်ား
အ၀တအ
္ စ ား

အစားအစာႏင
ွ ့္
အေဖ်ာယ
္ မကာ

30

ကား

အျခားပုိေ
႔ ဆာငေ
္ ရး
ပစည
ၥ း္ကရ
ိ ယ
ိ ာ

စကပ
္ စည
ၥ း္၊ ကရ
ိ ယ
ိ ာတနဆ
္ ာပလာႏင
ွ ့္ အသးုံအေဆာငပ
္ စည
ၥ း္မ်ား

ပႏ
ုံ ပ
ွိ ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု ေ
္ ရး

ပရေ
ိ ဘာဂ
ေက်ာကမ
္ ်ကရ
္ တနာ
ကစားစရာမ်ား

အထညအ
္ လပ
ိ ္
သားေရဖန
ိ ပ္

20
10
0
0

5

6

7

9

8

10

11

12

13

14

15

16

18

17

19

20

21

22

23

24

25

26

27

50

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအလားအလာ၂ ႏွစထ
္ ပတ
္ းုိျဖင့္ ႏွစစ
္ ဥဖ
္ ံြ႕ၿဖဳိးမႏ
ႈ န
ႈ း္ %

၁ တးုိတကေ
္ သာ စးီပာြးေရးတစရ
္ ပတ
္ င
ြ ္ ထပဆ
္ ငတ
့္ နဖ
္ းုိျမင့္ ကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု င
္ နး္မ်ား၏ နမန
ူ ာအျဖစ္ ဂ်ာမနီ စာရငး္အငး္မ်ားကုိ အသးုံျပဳသည္။
၂ ၁၉၈၂ မွ ၁၉၉၅-ခႏ
ု ွစ အ
္ ထိ ထင
ုိ း္ႏင
ုိ င
္ ၏
ံ ပ်မး္မွ်တစဥ
္ းီခ်ငး္ GDP သည္ ျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ က
ံ ၂၀၁၀ႏင
ွ ့္ ၂၀၃၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္ အၾကားေရာကရ
္ မ
ွိ ည့္ တစဥ
္ းီခ်ငး္ GDP ခန္မ
႔ န
ွ း္ေခ်ႏင
ွ ့္ တည
ူ သ
ီ ည္။

သတငး္အရငး္ျမစ္။ IHS Global Insight ။ EU KLEMS ။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္
ဆန္းသစ္တီထြင္မႈတို႔အတြက္
ခိုင္မာေသာ အေျခခံမ်ားႏွင့္ အေထာက္အကူမ်ား လိုအပ္သည္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ေတြ႕ႀကံဳလာရမည့္

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑

စိန္ေခၚမႈမ်ားကို

ေလွ်ာ့၍

တိုးတက္ရန္

မတြက္သင့္ေပ။

ႀကိဳးပမ္းလ်က္ရိွရာ

ျမန္မာႏိုင္ငံအစိုးရသည္

ထိုက႑အတြက္ လိုအပ္ေသာ ခိုင္မာသည့္ အေျခခံအုတ္ျမစ္မ်ား ခ်မွတ္ေရးႏွင့္ ရင္းႏီွး
ျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈတို႔အတြက္ အေထာက္အကူျပဳေသာ ပတ္၀န္းက်င္ ဖန္တီး
ေရးတို႔တြင္ ရွင္သန္ထက္ျမက္ေသာ က႑မွ ပါ၀င္ရမည္္ကို ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းမႈမ်ားက
အႀကံျပဳေနပါသည္။

ျမန္ မ ာႏိ ု င ္ င ံ သ ည္ ယင္ း ၏ကု န ္ ထ ု တ ္ လ ု ပ ္ မ ႈ က ႑ ဖြ ံ ႕ ၿဖိ ဳ းတိ ု း တက္ မ ႈ ျမန္ ဆ န္ ေ စမည္ ့
ခိ ု င ္ မ ာေသာ အေျခခံ မ ်ား ဖန္ တ ီ း ရန္ လိ ု အ ပ္ သ ည္

ယေန႔

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

တည္ေဆာက္ေရး၌

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ားသည္

အခက္အခဲေပါင္းမ်ားစြာ

လုပ္ငန္းလည္ပတ္မႈ

ႀကံဳေတြ႕ေနရသည္။

ထိုက႑ကို

တည္ေဆာက္ရန္ ရည္မွန္းထားပါက ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ထိုအခက္ အခဲမ်ားကို ကုမၸဏီမ်ားက
ေက်ာ္လႊားႏိုင္ေစရန္ တက္ႂကြစြာ အကူအညီေပးရေပမည္။ ကြ်ႏု္ပ္တို႔ သုေတသနလုပ္ငန္း

အစိတ္အပိုင္းတစ္ရပ္အျဖစ္

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း
ကုမၸဏီအမ်ားစုသည္

၃၀

တို႔ကို

ကြင္းဆင္းမႈမ်ားႏွင့္

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးရိွ

ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းခဲ့သည္။

ေထာက္ပံ့ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္

ထိုသို႔

ျပည္တြင္း

ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းရာ၌

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား၊

ကြ်မ္းက်င္

မႈမ်ားႏွင့္ ပညာေရးကြာဟမႈမ်ား၊ မလံုေလာက္ေသာ ေျမေနရာခ်ထားေပးမႈမ်ား၊ တိုင္းထြာမႈ
စနစ္၌္ စိန္ေခၚမႈမ်ားႏွင့္ စီမံခန္႔ခြဲမႈ အရည္အေသြးတို႔ အပါအ၀င္ အလားတူ အခက္အခဲမ်ား
ႀကံဳေတြ႕ေနရေၾကာင္း သိရိွခဲ့ရသည္။

96

ေထာက္ပံ့ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္ အေျခခံအေဆာက္အဦ

၂၀၁၂-ခုႏွစ္တြင္

ႏိုင္ငံေပါင္း

၁၅၅

ကမာၻ႔ဘဏ္၏

ႏိုင္ငံတြင္

ေထာက္ပံ့ပို႔ေဆာင္ေရးလုပ္ငန္း

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အဆင့္

၁၂၉

အာရွအိမ္နီးခ်င္းႏိုင္ငံမ်ားထက္ ပို၍အဆင့္နိမ့္ေၾကာင္း သိရိွရသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ား၏

167

အရည္အေသြး

ၫႊန္းကိန္းအရ
ရပ္တည္ေနၿပီး

လက္ရိွအေျခအေန၌
(ဥပမာ-ဆိပ္ကမ္းမ်ား၊

ရထားလမ္းမ်ား၊ လမ္းမ်ား၊ IT) ႏွင့္ ေထာက္ပံ့ပို႔ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းမ်ား၏ စြမ္းေဆာင္ရည္တို႔
အပါအ၀င္ ေထာင့္စံု ဘက္စံုတြင္ ေနာက္က်က်န္ရစ္လ်က္ရိွသည္။ အဆိုပါ အတိုင္းအတာအရ
ျမန္မာႏိုင္ငံ ႀကံဳေတြ႕ေနရေသာ စိန္ေခၚမႈမ်ားကို ရွင္းလင္းသိသာေစရန္ နမူနာတစ္ခုကို
စဥ္းစားၾကည့္ပါ။

အေျခခံအားျဖင့္

ေထာက္ပံ့ပို႔ေဆာင္ေရးႏွင့္

အေျခခံအေဆာက္အဦ

ညံ့ဖ်င္းမႈတို႔ေၾကာင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံနယ္စပ္မွ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕အထိ ကြန္တိန္နာတစ္ခုအား တင္ပို႔
စရိတ္သည္ ေဒၚလာ ၂၀၀၀ ျဖစ္ေသာ္လည္း အလားတူ ကြန္တိန္နာကိုပင္ ထိုင္းနယ္စပ္မွ
ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕အထိ တင္ပို႔္စရိတ္သည္ ေဒၚလာ ၅၀၀ မွ်သာရိွသည္။ ယင္းစရိတ္သည္
နယ္စပ္ရိွ စတင္ထြက္ခြာသည့္အရပ္ေပၚ မူတည္၍ ေနာက္ထပ္ ၃၅ % ရာခိုင္ႏႈန္း မွ ၅၅ %
ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ကြာျခားသြားႏိုင္သည္။168

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

လည္ပတ္ႏိုင္ေသာ

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ

က႑သည္

သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးက႑ႏွင့္

ပိုမိုက်ယ္ျပန္႔ၿပီး

ပိုမိုလုပ္ငန္း

ေထာက္ပံ့ပို႔ေဆာင္ေရး

အေျခခံ

အေဆာက္အဦမ်ား လိုအပ္သည္။ ေကာင္းစြာ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ တည္ ေဆာက္ထားေသာ
လမ္းမ်ား၊ ရထားလမ္းမ်ား၊ ေရေၾကာင္း လမ္းမ်ား၊ ပင္လယ္ဆိပ္ကမ္းမ်ားႏွင့္ ေလဆိပ္မ်ား သည္
ကုန္ပစၥည္းထုတ္လုပ္မႈႏွင့္ ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ား ျဖန္႔ျဖဴးမႈတို႔ကို လြယ္ကူေခ်ာေမြ႕ေစသည္။
သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားသည္လည္း

ေခတ္မီဆန္းျပားေသာ

ေထာက္ပံ့ေရးကြင္းဆက္မ်ားကို စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေစျခင္းႏွင့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းငယ္မ်ားႏွင့္
စားသံုးသူမ်ားအား ေရာင္းခ်မႈ ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေစျခင္းတို႔ျဖင့္ သြယ္၀ိုက္ေသာ အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ား
ခံစားရသကဲ့သို႔

ရပ္ရြာဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ၊

အလုပ္အကိုင္ရရိွမႈ၊

ေစ်း၀ယ္လြယ္ကူေစမႈႏွင့္

အပမ္းေျဖမႈ အခြင့္ အလမ္းမ်ားႏွင့္ ဆက္ႏြယ္ေနသည့္ လူမႈေရး အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ားကိုလည္း
ရရိွေစႏိုင္သည္။ အဆိုပါ နယ္ပယ္မ်ားတြင္ မည္သည့္ ျပည္သူပိုင္ႏွင့္ ပုဂၢလိကပိုင္ ရင္းႏီွး
ျမႇဳပ္ႏွံသူမဆို ေရရွည္တာ၀န္ခံေဆာင္ရြက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ရန္ လိုအပ္သည္။

လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား တည္ၿငိမ္မႈသည္လည္း ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း စီးပြားေရးအတြက္

ႀကိဳတင္ေဆာင္ရြက္ထားရမည့္
လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား
မျပဳႏိုင္ေပ။

လုပ္ငန္းတစ္ခုျဖစ္သည္။

ျဖန္႔ျဖဴးမႈသည္

လံုေလာက္မႈမရိွသည့္ျပင္

အဓိကၿမိဳ႕ေတာ္ႀကီးမ်ားတြင္

လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား

သို႔ရာတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

မီွခိုအားထားႏိုင္ျခင္းလည္း
ျဖန္႔ေ၀မႈႏႈန္း

ျမင့္မားေသာ္

လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံလူဦးေရ၏ ၁၃ % ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔သာ လွ်ပ္စစ္ဓါတ္အား သံုးစြဲႏိုင္ၾကသည္။
အျခားႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ႏိႈ္င္းယွဥ္ပါက ကေမာၻဒီးယားတြင္ ၂၄ % ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တြင္
၄၁ % ရာခိုင္ႏႈန္း၊ အင္ဒိုနီးရွားတြင္ ၆၅ % ရာခိုင္ ႏႈန္း၊ ဗီယက္နမ္တြင္ ၉၈ % ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္
တ႐ုတ္၊
167

မေလးရွားႏွင့္

ထိုင္းတို႔တြင္

၉၉

%

ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ

သံုးစြဲႏိုင္ၾကသည္။169

အျမင့္ဆံုးအဆင့္ႏိုင္ငံမွာ စကၤာပူျဖစ္ၿပီး အနိမ့္ဆံုးမွာ ဘူရန္ဒီႏိုင္ငံျဖစ္သည္။

168

ျမန္မာႏိုင္ငံ စက္မႈလုပ္ငန္းမူ၀ါဒ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး။ Dwight Perkins ။ ဒီမိုကရက္တစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္

ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ၊ Ash Centre ။ ဟားဗာ့ဒ္ကေနဒီေက်ာင္းနွင့္ အာရွ Rajawali Foundation Institutien ၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊

ဧၿပီလ။ အကြာအေ၀းကို Google ေျမပံုမ်ား၏ အကြာ အေ၀းတြက္ခ်က္မႈျဖင့္ တိုင္းတာသည္။ Pitch Pongsawat

မွလာေသာ နယ္စပ္ၿမိဳ႕မ်ားအေၾကာင္း သတင္းအခ်က္အလက္၊ နယ္စပ္တစ္စိတ္ တစ္ပိုင္းႏိုင္ငံသားျဖစ္မႈ၊

နယ္စပ္ၿမိဳ႕မ်ားႏွင့္ ထိုင္း-ျမန္မာ နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ။ ထိုင္းနယ္စပ္ၿမိဳ႕မ်ားရိွ ျဖစ္ရပ္မ်ားေလ့လာမႈမ်ား။

169

ကယ္လီဖိုးနီးယားတကၠသိုလ္၊ ဘာ့ကဲေလး၊ ၂၀၀၇-ခုႏွစ္။
ျမန္မာႏိုင္ငံလွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား။ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ ေပ်ာက္ဆံုးေနေသာ ႀကိဳတင္လိုအပ္ခ်က္မ်ား။

David Dapice ။ ဒီမိုကရက္တစ္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ၊ Ash Centre ၊ ဟားဗာ့ဒ္ကေနဒီေက်ာင္းႏွင့္ အာရွ

Rajawali Foundation Institute ၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေမလ။

97

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ကြ်ႏု္ပ္တို႔

ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းခဲ့သူ

စက္႐ံုပိုင္ရွင္မ်ားအနက္

လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားလိုင္းမွ

ဓာတ္အားျပတ္ေတာက္မႈ မရိွေသာ စက္႐ံုပိုင္ရွင္တစ္ဦးမွ် မရိွေပ။ အမ်ားစုသည္ ဓာတ္အား
လိုင္းမွ ျဖန္႔ျဖဴးေသာ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားကို တစ္ေန႔ လွ်င္ ၄ နာရီ ၅ နာရီမွ်သာ ရရိွၿပီး
ထပ္မံလိုအပ္ေသာ ၄ နာရီ ၅ နာရီအတြက္ ဓာတ္အားေပးစက္မ်ား အသံုးျပဳျဖည့္စြက္
ေပးရသျဖင့္ မလိုအပ္ေသာ အသံုးစရိတ္မ်ား ကုန္က်ျခင္း၊ ပိုင္ဆိုင္သည့္ကုန္ထုတ္ပစၥည္း
အသံုးျပဳမႈနည္းပါးျခင္းႏွင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား နည္းပါးျခင္းတို႔ေပၚေပါက္လာကာ လုပ္အားခ
သက္သာျခင္းမွ ရရိွေသာ
ေရာက္ေပသည္။

ယွဥ္ၿပိဳင္မႈအခြင့္သာခ်က္ အားလံုးကို တိုက္စားၿဖိဳဖ်က္ပစ္ရာ

ေန႔ဆိုင္းတစ္ဆိုင္းသည္

နာရီမွ

နာရီသာျဖစ္ၿပီး

ကုန္

ထုတ္

စြမ္းအားျပည့္မီေရးအတြက္ တစ္ေန႔လွ်င္ ဆိုင္း ၂ ဆိုင္းမွ ၃ ဆိုင္းအထိ ထပ္မံတိုးခ်ဲ႕မႈႏွင့္
ႏႈိင္းယွဥ္ပါက ကုန္ထုတ္စြမ္းအားကို အားနည္းေစပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ
ဓာတ္အားလိုင္းမွ ယင္း၏ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ား၊ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားႏွင့္ အိမ္ေထာင္စု
မ်ားသို႔ အားကိုးထိုက္ၿပီး အဆက္မျပတ္ပဲ တည္ၿငိမ္ေသာဓာတ္အားကို အေကာင္းဆံုးျဖန္႔ျဖဴး
ေပးႏိုင္မည့္ နည္းလမ္းအား စဥ္းစားရန္ လိုအပ္သည္။

ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ားႏွင့္ ပညာေရးကြာဟမႈမ်ား

ေစ်းေပါၿပီး

ငန္းကို

ကြ်မ္းက်င္မႈနည္းေသာလုပ္အားသည္

႐ုတ္တရက္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ကုန္ထုတ္လုပ္

ခ်က္ခ်င္းျမင့္တက္လာေစႏိုင္ေသာ္လည္း

အနာဂတ္ကာလတြင္

ကြ်မ္းက်င္လုပ္သားမ်ား ျဖတ္ေတာက္ျခင္း၊ အထူးသျဖင့္ ထိုက႑သည္ ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး
ျမင့္မားသည့္ဂရပ္မ်ဥ္းေကြးသို႔
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

ျမင့္တက္လာျခင္းေၾကာင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံ

အလုပ္သမားမ်ား၏

ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈထိုင္းသြားႏိုင္ ေပသည္။

%

ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔သာလွ်င္

အဆင့္ျမင့္ပညာႏွင့္ အေျခခံပညာအထက္တန္း ေအာင္ျမင္သူမ်ားျဖစ္ၿပီး ၁၅ % ရာခိုင္
ႏႈန္းခန္႔သာ

အေျခခံပညာအလယ္တန္း

ေအာင္ျမင္သူမ်ားျဖစ္ၾကသည္။

အျခားေသာ

အာရွဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲ တန္းတူႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ႏိႈင္းယွဥ္ပါက အလြန္နိမ့္ေသာ စံခ်ိန္ျဖစ္သည္။ ဥပမာ
ဗီယက္နမ္ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတို႔တြင္ အလုပ္သမားမ်ား၏ ၃၀ % ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ အလယ္
တန္းပညာ ေအာင္ျမင္ၿပီးသူမ်ား ျဖစ္သည္။ အင္ဒိုနီးရွားတြင္ ၅၀ % ရာခိုင္ႏႈန္းနီးပါး၊ တ႐ုတ္
ႏွင့္ မေလးရွားတို႔တြင္ ၆၀ % ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ ရိွၾကသည္။170

အလုပ္သမားအမ်ားစုသည္

အလုပ္အတြက္

အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းႏွင့္

ေကာင္းစြာႀကိဳတင္ျပင္ဆင္မႈ

မရိွၾကျခင္းႏွင့္

နည္းပညာသင္တန္းတက္မႈ နည္းပါးျခင္းကို အလုပ္ရွင္မ်ားက ျငီးတြားၾကသည္။ ေရွ႕ေန
မ်ားႏွင့္ စာရင္းကိုင္မ်ား ကဲ့သို႔ေသာ ကြ်မ္းက်င္သည့္ နည္းပညာလုပ္သားမ်ားႏွင့္ ၀န္ေဆာင္
မႈ ကြ်မ္းက်င္သူမ်ား အထူးရွားပါးသည္။ ထိုကုမၸဏီမ်ား၏ ၁၅ %ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔တြင္သာ မဟာ
ဘြဲ႕ရေသာ လုပ္သားမ်ားရိွေၾကာင္း ေလ့လာေတြ႕ရိွရသည္။

အစိုးရသည္ ပညာေရးစနစ္၏ ပညာတတ္ထြက္ရွိမႈကုိ ျမႇင့္တင္ျခင္း၊ အလုပ္အကိုင္

ဖန္တီးေရးအတြက္ အတားအဆီးမ်ားကို ဖယ္ရွားေပးျခင္း အထူးသျဖင့္ ကြ်မ္းက်င္မႈနည္းေသာ၊
တစ္၀က္တစ္ပ်က္
မ်ားကို

ကြ်မ္းက်င္လုပ္သားမ်ားကို

ဖယ္ရွားေပးျခင္းႏွင့္

ေျပာင္းေရႊ႕ေသာ

ခန္႔ထားသည့္က႑မ်ားတြင္

အတားအဆီး

အလုပ္သစ္၀င္သူမ်ားအတြက္အျပင္လမ္းခုလတ္၌

အလုပ္သမားမ်ားအတြက္ပါ

အေထာက္အကူျပဳေစေသာ

အလုပ္

အသက္ေမြး

၀မ္းေက်ာင္း သင္တန္းမ်ားကို ဖန္တီးေပးျခင္းတို႔ျဖင့္ ကြ်မ္းက်င္လုပ္သားမ်ား လိုအပ္မႈကို

170

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်က္အလက္မ်ားႏွင့္ ႏိႈ္င္းယွဥ္ေသာ ႏိုင္ငံအားလံုး၏ အခ်က္အလက္မ်ားကို ကမာၻ႔ဘဏ္၏ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၊
ကမာၻ႔ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ၫႊန္းကိန္းမ်ားမွ အသံုးျပဳပါသည္။ ပညာဆည္းပူးသူ လူဦးေရ ရာခိုင္ႏႈန္း။

98

ေရရွည္ျမႇင့္တင္ေပးေရးတြင္ အစိုးရက အဓိက က႑မွ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္သည္။ ပညာေရးက႑၏
ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

ျမင့္တက္လာေစရန္

ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ

လိုအပ္ၿပီး

ထိုနည္းအားျဖင့္

ရွားပါးသည့္ ပညာတတ္အရင္းအျမစ္မ်ားကို အမ်ားဆံုးေရာက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္သည္။
(အကြက္ - ၈ ။ “ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ား ကြာဟမႈ” ကို ၾကည့္ပါ။)

မလံုေလာက္ေသာ ေျမေနရာမ်ားခ်ထားေပးမႈမ်ား

ယေန႔ကာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ စက္မႈဆိုင္ရာ ေျမေနရာမ်ား ေစ်းႀကီးမႈေၾကာင့္

ျပည္တြင္းျပည္ပ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းရွင္မ်ား တြက္ေခ်မကိုက္ေပ။ အထူးသျဖင့္ သီလ၀ါႏွင့္
ထား၀ယ္ကဲ့သို႔ေသာ အထူးစီးပြားေရးဇုန္မ်ား ပတ္လည္ရွိ ေျမယာမ်ားသည္ တျဖည္းျဖည္း
ေစ်းတက္လာခဲ့ရာ သီလ၀ါတြင္ ၀ယ္လိုအားမ်ားမႈေၾကာင့္ ၅-ဆ ျမင့္တက္လ်က္ ရိွသည္။171
ထိုေစ်းႏႈန္းျမင့္တက္မႈမ်ားသည္ ေျမမ်ားကို ေစ်းသက္သာစြာ၀ယ္ယူၿပီးျမင့္မားေသာ ေစ်းႏႈန္း
ျဖင့္ ျပန္လည္ ေရာင္းခ်ေသာ ေစ်းကစားသူမ်ား၏ လုပ္ရပ္ကုိ ထင္ဟပ္ေဖာ္ျပသည္။ ေျမ
ကြက္အေျမာက္အျမားကို

ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးတည္းက

ပိုင္ဆိုင္ကာ

လက္၀ါးႀကီးအုပ္သည့္

အေျခအေနမ်ားကို ဖန္တီးသည့္ သေဘာပင္ျဖစ္သည္။ ယခုအခါ ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ လက္ရိွ
စက္မႈဇုန္မ်ားကို စတုရန္း ၁-မီတာလွ်င္ ၀.၂၀ ေဒၚလာမွ ၀.၃၀ ေဒၚလာအထိ သက္သာေသာ
ေစ်းႏႈန္းမ်ားျဖင့္ ငွားရမ္းလ်က္ရိွသည္။172

ဗီယက္နမ္တြင္ စတုရန္း

၁-မီတာလွ်င္ ၀.၁၀

ေဒၚလာႏႈန္းရိွရာ ဗီယက္နမ္ထက္ အနည္းငယ္ေစ်းမ်ားေသာ္လည္း အင္ဒုိနီးရွားတြင္ ၃.၉၀ေဒၚလာ၊ တ႐ုတ္တြင္ ၄.၀၀ ေဒၚလာႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ ၆.၉၀ ေဒၚလာႏႈန္းတို႔ႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္လွ်င္
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ငွားရမ္းႏႈန္းက မ်ားစြာသက္သာေပသည္။173

သို႔ရာတြင္ ေစ်းကစားမႈမ်ား

ဆက္လက္ေပၚေပါက္ေနပါက ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေစ်းႏႈန္းသည္လည္း မၾကာမီ ျမင့္တက္လာဖြယ္
ရိွသည္။

အကြက္ - ၈ ။

ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ားကြာဟမႈ

မၾကာေသးမီက

MGIမွ

ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ

ကမာၻ႔လုပ္အားေစ်းကြက္၊

အျခား

ႏိုင္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရး ေလ့လာမႈႏွင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ျပဳလုပ္ေသာ ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏ ေဆြးေႏြး
မႈမ်ားႏွင့္
ေသာ

သုေတသနျပဳခ်က္တုိ႔အရ
လုပ္သားမ်ားႏွင့္

၆-သန္းနီးပါးရိွရာမွ
ခန္႔မွန္းပါသည္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ကြ်မ္းက်င္ေသာ

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္
သို႔ရာတြင္

တြင္

တစ္၀က္တစ္ပ်က္

လုပ္သားဦးေရသည္
ႏွစ္ဆတိုးကာ

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္

၁၂-သန္းခန္႔

ျပည္သူ႔ပညာေရးကုိအစိုးရကတုိး၍

ကြ်မ္းက်င္
ရိွလာမည္ဟု

အာရုံစူးစုိက္မည္ဟု

ယူဆထားေသာ ၄င္းခန္႔မွန္းခ်က္မ်ားအရ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေမွ်ာ္မွန္းထားေသာ လုပ္သား
လိုအပ္ခ်က္ထက္ ၁၃-သန္းခန္႔ ေလ်ာ့နည္းေနပါမည္။ (ျပကြက္ - ၂၅)။ ကြ်ႏု္ပ္တို႔ ခန္႔မွန္း
ခ်က္မ်ားအရ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ တြင္ အဆင့္ျမင့္ကြ်မ္းက်င္ေသာ လုပ္သားလိုအပ္ခ်က္ ၂၆-

171

172

173

“ အခ်ိဳ႕ေသာစက္မႈဇုန္ေျမေစ်းႏႈန္းမ်ားသည္ ကမာၻ႔အျမင့္ဆံုးေစ်းႏႈန္းတြင္ ပါ၀င္သည္။ Eleven Media Group ၊
၂၀၁၃-ခုႏွစ္၊ ဇန္န၀ါရီလ။

အာရွႏွင့္ သမုဒၵရာရိွ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ဆက္စပ္ေသာ တန္ဖိုးမ်ား၏ ၂၂-ႀကိမ္ေျမာက္ေလ့လာေရး။
ဂ်ပန္ျပည္ပကုန္သြယ္ေရးအဖြဲ႕၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ။

- ၎ - ။

99

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

သန္း ရိွပါမည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑မွ ထပ္ဆင့္တန္ဖိုး ပိုမိုျမင့္မားေသာ
လုပ္ငန္းမ်ားသို႔
မူတည္ကာ၊

မည္သည့္

အတိုင္းအတာအထိ

ကြ်မ္းက်င္မႈနည္းပါးေသာ

လိုအပ္သည္ထက္

က်ဆင္းႏိုင္ပါသည္။

မည္မွ်

ျမန္ျမန္ေျပာင္းလဲႏိုင္မႈအေပၚ

လုပ္သားမ်ား

အေရအတြက္သည္လည္း

သို႔ရာတြင္

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

လုပ္သားအင္အား၌

ကြ်မ္းက်င္မႈနည္းေသာ လုပ္သားမ်ားပါ၀င္မႈသည္ ၈၀ % ရာခိုင္ႏႈန္းမွ ၆၉ % ရာခိုင္ႏႈန္းအထိ
က်ဆင္းသြားမည္ဟု

ကြ်ႏု္ပ္တို႔ခန္႔မွန္းေသာ္လည္း

အဆိုပါ

ကြ်မ္းက်င္မႈနည္းပါးသည့္

လုပ္သား ဦးေရသည္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၂၄-သန္းရိွရာမွ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ၂၆-သန္းအထိ
ျမင့္တက္လာဖြယ္ရိွေပသည္။၂ ဆိုလိုသည္မွာ ကြ်မ္းက်င္မႈနည္းေသာ လုပ္သား ၁၁-သန္းခန္႔
သို႔မဟုတ္ အဆိုပါ လုပ္သားအင္အား စုစုေပါင္း၏ ထက္၀က္သည္ အလုပ္လက္မဲ့ျဖစ္ေနဦး
မည္ဟူ၍ျဖစ္ပါသည္။

ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ား ကြာဟမႈကို အဆံုးသတ္ေရးသည္ အစိုးရက ပုဂၢလိကက႑ႏွင့္

အစုစပ္ျပဳလုပ္ကာ အေရးပါေသာ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈတို႔ လိုအပ္ေပလိမ့္မည္။
ဥပမာ - ၂၀၁၁-ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပညာေရး ဆိုင္ရာ ျပည္သူ႔အသံုးစရိတ္သည္ GDP
၏ ၁ % ရာခိုင္ႏႈန္း ပင္မရိွေပ။ အျခားႏိုင္ငံမ်ားႏွင့္ ႏိႈ္င္းယွဥ္လွ်င္ လာအိုႏွင့္ ကေမာၻဒီယား
၂-ႏိုင္ငံစလံုးတြင္ ၃ % ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ ၄ % ရာခိုင္ႏႈန္း ရိွခဲ့သည္။၃ျမန္မာႏိုင္ငံသည္
ပညာေရးစနစ္ အဆင့္တိုင္းရိွ ေက်ာင္းမ်ားတြင္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ လိုအပ္သည္မွာ ရွင္းေနေပသည္။
သို႔ေသာ္ တစ္ခ်ိန္ တည္းမွာပင္ ပညာေရး အရည္အေသြးသည္လည္း တိုးတက္ရန္လိုေပသည္။
ႏိုင္ငံတကာ ပညာေရးျပဳျပင္ေျပာင္လဲေရး အေတြ႕အႀကံဳမ်ားမွ ေပၚထြက္ေသာ သင္ခန္း
စာမ်ားတြင္

ပိုမိုအံ၀င္ခြင္က်ျဖစ္ၿပီး

ဆရာ့တန္ဖိုးကို

ပိုမိုျမတ္ႏိုးရန္

ဖန္တီးေပးျခင္းျဖင့္

သင္ၾကားမႈ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းလုပ္ငန္းကို ခံုမင္လာေစျခင္း၊ ဆရာမ်ားအတြက္ လုပ္
ငန္းခြင္မ၀င္မီ

အႀကိဳသင္တန္းႏွင့္

ေနာက္ဆံုးတြင္

လုပ္ငန္းခြင္သင္တန္းမ်ား

တိုးတက္လာေစျခင္းႏွင့္

ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ားအရ

လုိအပ္ခ်က္မ်ားႏွင့္အညီ

ပညာေရးစနစ္ကို

ျပကြက္ ၂၅
ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ တစ္၀က္တစ္ပ်က္ ကြ်မ္းက်င္ေသာ လုပ္သားမ်ားအလြန္နည္းပါးၿပီး
ကြ်မ္းက်င္မႈ နည္းပါးေသာ လုပ္သားမ်ားအတြက္ အလုပ္အကိုင္လံုေလာက္မႈ မရိွေပ
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္ ခန္႔မွန္းခ်က္မ်ား
လုပ္သားထုျဖည့္ဆည္းမႈႏွင့္ လိုအပ္မႈ
အ လပ
ု သ
္ မား - သနး္ေပါငး္
ပညာေရးဆိုင္ရာ
ကြ်မ္းက်င္ႏွင့္
တစ္၀က္တစ္ပ်က္
ကြ်မ္းက်င္လုပ္သား

ေအာင္ျမင္မႈ

38

အဆငျ့္မင့္

4

အ လယတ
္ နး္

8

40
5

ကြ်မ္းက်င္ႏွင့္ တစ္၀က္တစ္ပ်က္

21

ကြ်မ္းက်င္ေသာလုပ္သားမ်ား
၁၃-သန္းခန္႔၏ ေလ်ာ့နည္းေသာ
ျဖည့္ဆည္းမႈ ကြ်မ္းက်င္မူ နည္းပါး
ေသာ လုပ္သား ၁၁-သန္း၏

ကြ်မ္းက်င္မႈ
နည္းပါးေသာ

မလ
ူ တနး္ႏင
ွ ့္
ေအာက္

26

လုပ္သား

15

ျဖည္ဆ
့ ညး္မႈ

မတ
ွ ခ
္ ် က္ ။

ပိုလွ်ံေသာျဖည့္ဆည္းမႈ

လအ
ုိ ပမ
္ ႈ

အ ေ ရ အ တက
ြ မ
္ ်ားကုိ လးုံေပါငး္ထား၍ အက်ယမ
္ ခ ဲ်႕သငပ
့္ ါ။

သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ ျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ ံ ဗ ဟစ
ုိ ာရငး္အငး္အဖဲြ႕၊ ကလ
ု သမ ဂ လ
ၢ ဥ
ူ းီေရးဌာနခဲြ၊ ကလ
ု သမဂၢ သနး္ေခါငစ
္ ာရငး္ဗ်ဴ႐။ုိကမာၻ႔ဘဏ္။
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

100

ကိုက္ညႇိေပးျခင္းတို႔ ပါ၀င္သည္။ ထိုကိစၥတြင္ ပုဂၢလိက က႑က တန္ ဖိုးရိွေသာ သြင္းအားစုမ်ား
ျဖည့္ဆည္းေပးႏိုင္မည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ရသည္။၄ တစ္ခ်ိန္တည္းတြင္ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း
သင္တန္းသည္

အလုပ္လုပ္ေနေသာ္လည္း

ပညာေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ

အသီးအပြင့္ကို

မခံစားၾကရသည့္အျပင္ ကြ်မ္းက်င္မႈတိုးတက္ရန္ လိုအပ္ေနေသးသည့္ ဦးေရမ်ားျပားေသာ
လုပ္သား လိုအပ္ခ်က္ကုိ စီမံျဖည့္ဆည္းေပးရန္လိုသည္။

အလယ္တန္းႏွင့္
အဆင့္ျမင္ပညာေရး
ေအာင္ျမင္ၿပီးသူမ်ားကို
“တစ္၀က္တစ္ပ်က္ကြ်မ္းက်င္”ႏွင့္
“ကြ်မ္းက်င္” လုပ္သားမ်ားဟု ဖြင့္ဆိုပါသည္။ လုပ္ငန္းကမာၻ။ လူဦးေရ ၃.၅ ဘီလီယံအတြက္
အလုပ္အကိုင္မ်ား၊ လစာႏွင့္ ကြ်မ္းက်င္မႈမ်ား။
မူလတန္းပညာေရးႏွင့္ ယင္းအဆင့္ေအာက္ ေအာင္ျမင္သူမ်ားကို “ကြ်မ္းက်င္မႈနည္းေသာ” လုပ္သားမ်ားဟု
ဖြင့္ဆိုပါသည္။
ပညာေရးဆိုင္ရာ ျပည္သူ႔အသံုးစရိတ္ကို စုစုေပါင္း (GDP ၏ ရာခိုင္ႏႈန္း)၊ ကမာၻ႔ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ
ၫႊန္းကိန္းမ်ား၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္။
ကြ်န္စုစီးပြားေရး၊ အင္ဒိုနီးရွား၏ အလားအလာပြင့္အန္မႈ၊ မက္ကင္ဆီ ကမၻာလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္း၊ ၂၀၁၂ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလ။

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈကို ဟန္႔တားေသာ အျခားေျမယာျပႆနာတစ္ခုမွာ ျပည့္စံုမႈမရိွေသာ

ပိုင္ဆိုင္ခြင့္မ်ားႏွင့္ ပိုင္ ရွင္ျဖစ္မႈ မွတ္ပံုတင္ျခင္းမ်ားပင္ ျဖစ္သည္။ ေျမပိုင္ရွင္ျဖစ္မႈ မေသခ်ာေသာ
ညံ့ဖ်င္းသည့္

မွတ္တမ္းမ်ားႏွင့္

စည္းမ်ဥ္ဥပေဒမ်ားအျပင္

ေက်းလက္ေရာၿမိဳ႕ျပတြင္ပါ

လုံေလာက္မႈမရိွေသာ အိမ္ရာမ်ားက လံုေလာက္ေသာ အေဆာက္အဦေနရာ မ်ား ရွာေဖြရန္
ႀကိဳးစားေနသည့္ ကုမၸဏီမ်ားအတြက္ အခက္အခဲမ်ား ႀကံဳေတြ႕ရေစေပသည္။ ထို႔ျပင္ ေျမယာႏွင့္
ပတ္ သက္သည့္ အျငင္းပြားမႈမ်ား ေပၚေပါက္လာလွ်င္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ လတ္တေလာအားျဖင့္
အဓိပၸာယ္ျပည့္၀ေသာ တရား ဥပေဒဆိုင္ရာ အရင္းျမစ္မရိွသည့္အျပင္ တရားစီရင္ေရးကုိ
လြယ္ကူေစမည့္အမ်ိဳးသား တရားဥပေဒအကူအညီ အစီအစဥ္လည္းမရိွေပ။174 တရားမွ်တ၍
သာတူညီမွ်ျဖစ္ေသာ

နည္းလမ္းျဖင့္

ေျမယာပုိင္ဆုိင္ခြင့္ကုိ

ေထာက္ခံခ်က္ေပးေရးသည္

ေခတ္မီစီးပြားေရးျဖစ္လာေစရန္ အသြင္ကူးေျပာင္းေနေသာ အျခား ႏိုင္ငံမ်ားအတြက္ အဓိကစိ
န္ေခၚမႈႏွင့္ရင္းႏွီးၿပီးသား ျပႆနာလည္း ျဖစ္ေပသည္။175 အထူးသျဖင့္ ဓေလ့ထုံးတမ္းအရႏွင့္
အမ်ားသုံးေျမယာမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ ကိစၥတုိ႔တြင္ ျဖစ္ၾကပါသည္။

မည္သည့္

ေျမယာျပဳျပင္

ေျပာင္းလဲမႈတြင္မဆို

ေျမယာခြန္သတ္မွတ္ျခင္း

ေျမယာတန္ဖိုးသတ္မွတ္ျခင္းႏွင့္ နယ္ေျမသတ္မွတ္ျခင္းတို႔ကို ေျဖရွင္းေပးရန္ လိုအပ္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ေျမယာခြန္သတ္မွတ္ေရးစနစ္သစ္သည္ ပထမအခ်က္အေနျဖင့္ ေစ်း
ကစားမႈကို ထိန္းခ်ဳပ္ျခင္းႏွင့္ ဒုတိယအခ်က္အေနျဖင့္ ေျမခြန္ျမႇင့္တင္ျခင္းတို႔ကို အေလးေပး
ႏိုင္သည္။ ေျမယာတန္ဖိုး အကဲျဖတ္မႈအတြက္ ပံုစံမ်ိဳးစံုရိွပါသည္။ အာရွ၏ ႏိုင္ငံမ်ားစြာတို႔က
လြတ္လပ္ေသာ

ေျမယာတန္ဖိုး

အေဆာက္အဦမ်ားအတြက္
ေစ်းကြက္တန္ဖိုးကို

အကဲျဖတ္သူမ်ားကို

ငွားရမ္းႏိုင္ေသာတန္ဖိုးႏွင့္

အသံုးျပဳေလ့ရိွသည္။

ထိုစနစ္

အသံုးျပဳၾကသည္။

စကၤာပူတြင္

ေျမယာဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈအတြက္

ႏွစ္ရပ္လံုးပင္

တည္ေနရာအတြင္းရိွ

လံုေလာက္ေသာ အေရာင္းအ၀ယ္ အေရအတြက္ရိွမႈအေပၚတြင္ မူတည္ေလရာ ျမန္မာႏိုင္ငံ
အတြက္ စိန္ေခၚမႈျဖစ္ႏိုင္ေပသည္။ မေလးရွားႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ Quit Rent Tax အတြက္
ေဆာင္ရြက္သကဲ့သို႔ ေျမ ဧရိယာ၊ ေျမႏွင့္ အေဆာက္အဦပံုစံႏွင့္ ေျမအတန္းအစားတို႔အေပၚ
အေျခခံ၍

ပံုေသနည္းတစ္ရပ္

ခ်မွတ္အသံုးျပဳသည့္နည္းကို

ေရြးခ်ယ္ရေပလိမ့္မည္။176

174

HLP လမ္းဆံုမ်ားရိွ ျမန္မာႏိုင္ငံ။ လူမ်ားအား ကာကြယ္ေရးွင့္ ေရရွည္တည္တံ့ခိုင္ၿမဲေသာ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို

ေပးစြမ္းေသာ တိုးတက္ေသာ အိမ္ရာ၊ ေျမယာႏွင့္ ပစၥည္းပိုင္ဆိုင္ခြင့္ လုပ္ငန္းစဥ္ခ်မွတ္ေရးအတြက္ အဆိုျပဳခ်က္မ်ား။

175
176

ေနရာေရႊ႕ေျပာင္းမႈ ေျဖရွင္းခ်က္မ်ား။ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလ။

- ၎ - ။ ကြ်န္းစုစီးပြားေရး။ မက္ကင္ေဆးကမာၻ႔တကၠသိုလ္၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလ။
Pejabat Daerah & Tanah Jasin website (www.pdtjasin.gov.mg/en/online-services/e-calculator/computation_
of_yearly_land _tax_rate_html)။

101

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံက

ေျဖရွင္းရန္လိုအပ္သည့္

အျခားေျမယာျပႆနာတစ္ခုမွာ

နယ္ေျမပိုင္းျခား

သတ္မွတ္ျခင္းပင္ျဖစ္သည္။ ရွင္းလင္းတိက်ေသာ နယ္ေျမပိုင္းျခား သတ္မွတ္မႈစနစ္သည္
စက္မႈလုပ္ငန္းဆိုင္ရာ

အသံုးျပဳေရးအတြက္

ေျမယာခြင့္ျပဳသည့္

ထိေရာက္ေသာ

နည္း

လမ္းျဖစ္သကဲ့သို႔ စက္မႈဇုန္မ်ားႏွင့္ အထူးစီးပြားေရးဇုန္မ်ားအတြက္လည္း နယ္ေျမ သတ္မွတ္
ေပးႏိုင္ေသာစနစ္ ျဖစ္သည္။

အတိုင္းအတာအရ စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းရွင္

အမ်ားစုသည္

အလုပ္သမား

၁၀-ဦး

သို႔မဟုတ္ ၁၀-ဦးထက္နည္းေသာ ကုမၸဏီငယ္ေလးမ်ားျဖစ္ရာ ျမန္မာႏိုင္ငံ၌ ထိုက႑သည္
မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္ အတုိင္းအတာပမာဏအရ အခြင့္သာခ်က္မ်ားကို မခံစားရသည့္ျပင္
ေငြလံုးေငြရင္း ပိုင္ဆိုင္ခြင့္လည္း နည္းပါးသည့္သေဘာ သက္ေရာက္သည္။ ထိုသေဘာ
သက္ေရာက္မႈအတြက္

ပို၍ေခတ္မီေသာ

ပစၥည္းကိရိယာမ်ား

နည္းပါးျခင္းက

သက္ေသ

ခံေနသည္။ အသံုးျပဳေနေသာ စက္ပစၥည္းကိရိယာမ်ား၏ ၈၀ % သည္ အဓိကအားျဖင့္
တ႐ုတ္၊ အိႏၵိယ၊ ဂ်ပန္၊ စကၤာပူ၊ ေတာင္ကိုရီးယား၊ ထိုင္၀မ္ႏွင့္ ထိုင္းႏိုင္ငံတို႔မွ တင္သြင္းျခင္း
ျဖစ္သည္ကိုလည္းေကာင္း၊ ထိုပစၥည္းကိရိယာမ်ား၏ ထက္၀က္ခန္႔သည္ ၁၀-ႏွစ္ေက်ာ္မွ ႏွစ္ ၂၀
ေက်ာ္ သက္တမ္းၾကာျမင့္ေနၿပီး တစ္ခါမွ် ေခတ္မီေအာင္ျပဳျပင္ျခင္း မရိွသည္ကိုလည္းေကာင္း
ကြ်ႏု္ပ္တို႔၏

ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းမႈမ်ားအရ

သိရိွရသည္။

ႀကီးမားေသာ

စီးပြားေရးလုပ္ငန္း

အလားအလာရိွၿပီး ကားပိုပစၥည္းမ်ားႏွင့္ တပ္ဆင္ျခင္း၊ ဓာတုပစၥည္းမ်ား၊ ဆက္သြယ္ေရး
ပစၥည္းကိရိယာမ်ားႏွင့္ လွ်ပ္စစ္ဆိုင္ရာ စက္ပစၥည္းမ်ားကဲ့သို႔ေသာ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏံွမႈမ်ားျပားသည့္
စီးပြားေရးလုပ္ငန္းတြင္ ႏိုင္ငံျခားရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို ဆြဲေဆာင္ျခင္းသည္ ေငြလံုးေငြရင္း
ပိုင္ဆိုင္ခြင့္ရရိွ႐ံုသာမက

ကြ်မ္းက်င္မႈဖြံ႕ၿဖိဳးေရးႏွင့္

နည္းပညာလႊဲေျပာင္းရယူေရးကို

ေထာက္ အကူျပဳသည့္ျပင္ ေငြလံုးေငြရင္း ထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားကိုလည္း တိုးတက္ေစေသာ
ထိေရာက္သည့္ နည္းလမ္းတစ္ခု ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။

စီမံခန္႔ခြဲမႈ အရည္အေသြး

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

စက္မႈကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑

စီမံခန္႔ခြဲမႈအရည္အေသြးသည္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ရန္ လိုအပ္ပါေသးသည္။ ထုတ္ကုန္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈႏွင့္ စက္မႈအတတ္ပညာ၊
လမ္းေၾကာင္းစီမံခန္႔ခြဲမႈႏွင့္
ခိုင္မာေသာ

လုပ္ငန္းလည္ပတ္မႈတို႔ကဲ့သို႔ေသာ

အေကာင္းဆံုးအေလ့အက်င့္

နည္းပညာမ်ားကို

နယ္ပယ္မ်ားတြင္
အကန္႔အသတ္ျဖင့္သာ

အသုံးျပဳသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရိွ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ား၏ ေန႔စဥ္ပွ်မ္းမွ် အလုပ္လုပ္ခ်ိန္သည္
အျခားေသာ အာရွႏိုင္ငံမ်ား၏ ၄၀ % ရာခိုင္ႏႈန္း မွ်သာရိွပါသည္။ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား
မလုံေလာက္မႈကဲ့သုိ႔ေသာ

ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

စီမံခန္႔ခြဲမႈကြာဟမႈမ်ားႏွင့္

အေျခခံ

အေဆာက္အဦးဆုိင္ရာ ထစ္ဆုိ႔မႈမ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္ပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္း
အမ်ားစုသည္

အလုပ္ဆိုင္းတစ္ဆိုင္းျဖင့္သာ

က်န္ႏိုင္ငံမ်ားတြင္
ထို႔ေၾကာင့္

အလုပ္ဆိုင္းႏွစ္ဆိုင္းမွ

ပိုင္ဆိုင္ပစၥည္းအသံုးခ်မႈ

သံုးဆိုင္းအထိ

ေလ်ာ့နည္း

ကုမၸဏီမ်ား၏

စက္႐ံုထက္၀က္ခန္႔သည္

ရာခိုင္ႏႈန္း

မျပည့္မီေသာဧရိယာကိုသာ

သံုးပံုတစ္ပံုထက္နည္းေသာ

(ျပကြက္

-

၂၆)။

အဆိုပါ

အေကာင္အထည္ေဖာ္ျခင္းျဖင့္

စက္႐ံုစုစုေပါင္း

ထို႔ျပင္

ၾကမ္းခင္းဧရိယာ၏

လုပ္ငန္းလည္ပတ္ေရးအတြက္

နယ္ပယ္မ်ားတြင္

အဆိုပါ
၅၀

%

အသံုးျပဳၿပီး

သီးသန္႔ကုန္ေလွာင္ရုံမ်ားရွိၾကသည္
အေကာင္းဆံုး

တည္ရိွဆဲစြမ္းအားကို

အဆိုင္းတစ္ဆိုင္းလွ်င္ ၈-နာရီခန္႔ ပါ၀င္သည္။

ေဒသအတြင္းရိွ

လည္ပတ္ေလ့ရိွၾကသည္။177

ရျခင္းျဖစ္သည္။

စက္ရုံမ်ားတြင္သာ

သိသာထင္ရွားစြာ တိုးတက္လာမည္။
177

လည္ပတ္ေလ့ရိွၾကၿပီး

အသံုးျပဳ၍

အေလ့အက်င့္မ်ားကို
ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

102

ျပကြက္ ၂၇
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ တည္ရိွဆဲလုပ္အားပမာဏကို ေကာင္းစြာအသံုးျပဳျခင္းျဖင့္ ကုန္ထုတ္စြမ္းအား တိုးတက္လာႏိုင္သည္
ကုမၸဏီ ၃၀ အား ေလ့လာခဲ့သည့္ ပ်မ္းမွ်
စက္႐ံုမ်ားရိွ အလုပ္လုပ္ခ်ိန္

စက္႐ံုမ်ားရိွ အလုပ္လုပ္ခ်ိန္

နာရီ/ ေန႔ အေရအတက
ြ ္

နာရီ/ ေန႔ အေရအတက
ြ ္
လစ လ
္ ပေ
္ သာ ဧ ရ ယ
ိ ာ

20

အလုပ္ဆိုင္း

8

Myanmar

တစ္ဆိုင္းသာ၁

50

အာရွ

သေ
ုိ လာွငမ
္ ႈ

အျခားႏိုင္ငံမ်ားက

ႏင
ႈိ း္ယဥ
ွ ္

20

ႏင
ုိ င
္ မ
ံ ်ား၏

လပ
ု င
္ နး္လည္
ပ တသ
္ ည့္
ဧရယ
ိ ာ

30

အလုပ္ဆိုင္းတစ္ဆိုင္း
လွ်င္ ၈နာရီျဖင့္ ၂ဆိုင္း
-၃ဆိုင္း လည္ပတ္

ပ်မး္မွ်၂

သည္

2

တိုးတက္ဆံုးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆံုးႏိုင္ငံမ်ားတြင္
လုပ္ငန္း လည္ပတ္မႈအတြက္ ဧရိယာကို
ရာႏႈန္းျပည့္ အသံုးျပဳေနသည္

၁ အလပ
ု ဆ
္ င
ုိ း္မ်ားစာြ လညပ
္ တရ
္ န္ လ်ွပစ
္ စဓ
္ ါတအ
္ ား မလေ
ုံ လာက္၍ ျမနမ
္ ာႏင
ုိ င
္ တ
ံ င
ြ ္ စက္႐လ
ုံ ညပ
္ တခ
္ ်န
ိ ္ ကန္သ
႔ တထ
္ ားသည္။
၂ ႏင
ႈိ း္ယဥ
ွ ္ႏင
ုိ င
္ မ
ံ ်ားတင
ြ ္ တ႐ုတ္၊ အႏ
ိ ယ
ၵိ ၊ အငဒ
္ န
ုိ းီရာွး၊ မေလးရာွး၊ ထင
ုိ း္ႏင
ွ ့္ ဗယ
ီ ကန
္ မတ
္ ႔ပ
ုိ ါ၀ငၿ္ပးီ မကက
္ ငေ
္ ဆး က်ြမး္က်ငသ
္ မ
ူ ်ား ႏင
ွ ေတြ
့္
႕ဆေ
ုံ မးျမနး္မအ
ႈ ေပၚ
အေျခခသ
ံ ည္။
သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ ျမနမ
္ ာကန
ု ထ
္ တ
ု လ
္ ပ
ု င
္ နး္ ကမ
ု ဏ
ၸ မ
ီ ်ား၏ ဗဟျုိပဳအပ
ု စ
္ ု ၂၀၁၃-ခႏ
ု စ
ွ ။္ ဧၿပလ
ီ ။ ႏင
ုိ င
္ တ
ံ ကာ အလပ
ု သ
္ မားအဖ႕။
ဲြ
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

SME ႏွ င ္ ့ SEZ မ်ားကိ ု အေထာက္ ပ ံ ့ ျ ခင္ း သည္ ရင္ း ႏီ ွ း ျမႇ ဳ ပ္ ႏ ွ ံ မ ႈ ႏ ွ င ္ ့ ဆန္ း သစ္ တီ ထ ြ င ္ မ ႈ တ ု ိ ႔ အ တြ က ္
လံ ႈ ႕ ေဆာ္ မ ႈ က ိ ု အေထာက္ အ ကူ ျ ပဳသည္

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္

ကုန္ထုတ္စြမ္းအား

ျမင့္မားသည့္က႑မ်ားသို႔

အသြင္

ကူးေျပာင္ျခင္းကို အားေပးရန္ ႀကိဳး ပမ္းေနသကဲ့သို႔ ႏိုင္ငံ၏ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္ ဆန္းသစ္တီထြင္မႈ
စြမ္းရည္ျမင့္မားေအာင္ ေဆာင္ရြက္မည့္ နည္းလမ္းကို လည္း စဥ္းစားရန္ လိုအပ္သည္။
ယွဥ္ၿပိဳင္မႈရိွေသာ

ကုန္သြယ္ေရးမူ၀ါဒမ်ား

ခ်မွတ္ျခင္းႏွင့္

ကုန္သြယ္ေရး

လုပ္ငန္းစဥ္

မ်ားအား ရွင္းလင္းလြယ္ကူေအာင္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းတို႔သည္ အေရးႀကီးသည္။ (ဤအခန္း၏
ေနာက္ပိုင္းရိွ ကမာၻအ၀ွမ္း ဆက္သြယ္ေသာ စီးပြားေရး၏ ေဆြးေႏြးခ်က္မ်ားကို ၾကည့္ပါ)
SME မ်ားႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိိဳးစ SEZ မ်ားကို ေထာက္ပံ့ရန္ အေလးေပးျခင္းသည္ ထိေရာက္မႈရိွေၾကာင္း
သက္ေသျပႏိုင္ပါသည္။

အျခားႏိုင္ငံမ်ားသည္ SME မ်ားအား ေငြေၾကးရယူႏိုင္ခြင့္ရိွေစျခင္း၊ စြန္႔ဦးတီထြင္မႈႏွင့္

စီမံခန္႔ခြဲမႈ အရည္အေသြးမ်ား ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ အစီအစဥ္မ်ားကုိခ်မွတ္ျခင္းႏွင့္ ခိုင္မာေသာ
SMEက႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ ရွင္းလင္းလြယ္ကူေသာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း ၀န္းက်င္ရရိွေစျခင္း
တို႔ကုိေဆာင္ရြက္လ်က္ရိွသည္။
စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား
သတ္မွတ္ခံထားရေသာ

စည္းမ်ဥ္းဥပေဒသည္လည္း

ေဆာင္ရြက္ရန္
ႏိုင္ငံမ်ားသည္

လြယ္ကူေခ်ာေမြ႕မႈ၌
စည္းမ်ဥ္းဥပေဒမရိွေသာ

အထူးအေရးႀကီးပါသည္။
အဆင့္ျမင့္ဆံုးအျဖစ္
ႏိုင္ငံမ်ား

မဟုတ္ေပ။

သို႔ရာတြင္ ထုိႏိုင္ငံမ်ားရိွ အစိုးရမ်ားက ပုဂၢလိကက႑၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို မလိုအပ္ဘဲ
ဟန္႔တားျခင္းမျပဳဘဲ အျပန္အလွန္ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈ ေခ်ာေမြ႕ေစသည့္ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကို
သာ ဖန္တီးေၾကာင္း ကမာၻ႔ဘဏ္က ေတြ႕ရိွခဲ့သည္။178

178

စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ျခင္း၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္။ အေသးစားႏွင့္အလတ္စား စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားတြင္
ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း မ်ား၊ ကမာၻ႔ဘဏ္၊ ၂၀၁၃-ခုႏွစ္

103

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ေကာင္းစြာစီမံထားေသာ

စက္မႈဇုန္မ်ားသည္

တ႐ုတ္၊

အိႏၵိယ၊

အင္ဒုိနီးရွား၊

မေလးရွား၊ ေတာင္ကိုရီးယား၊ စကၤာပူ၊ ထိုင္၀မ္၊ ထိုင္းႏိုင္ငံႏွင့္ ဗီယက္နမ္တို႔ အပါအ၀င္
ႏိုင္ငံေပါင္းမ်ားစြာတို႔ရိွ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑၏ ေအာင္ျမင္ေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈတြင္ ေပါင္းစည္း
ပါ၀င္ေသာ အစိတ္အပိုင္းတစ္ရပ္ျဖစ္သည္။ စက္မႈကြင္းဇုန္မ်ားသည္ ထံုးစံအားျဖင့္ တာ၀န္ခြဲ
ေ၀

သတ္မွတ္ထားေသာ

အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားရိွသည့္

စက္မႈဆိုင္ရာ

အုပ္စုတြဲ

ကေလးမ်ားပင္ျဖစ္သည္။ SEZ မ်ား သည္လည္း အေကာက္ခြန္ ကင္းလြတ္ခြင့္အပါအ၀င္
အက်ိဳးရိွေသာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္း ထိန္းခ်ဳပ္သည့္ ၀န္းက်င္ကို ေဖာ္ေဆာင္ေပးႏိုင္သည္။
ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ထိုလုပ္ငန္း ၂-ခုအနက္၊ မည္သည့္လုပ္ငန္းကိုပင္ ဦးစားေပးသည္
ျဖစ္ေစ၊

ထိုလုပ္ငန္း

၂-ခုစလံုးကပင္

တန္ဖိုးဆက္စပ္မႈတစ္ရပ္လံုးကို

ေရာက္ရိွေစေသာ

ယင္းတို႔၏ ငွားရမ္းသံုးစြဲသူမ်ား ႏွင့္ စီးပြားေရးကြန္ရက္ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈမ်ားအတြက္
စီးပြားေရးစံႏႈန္းကို ဖန္တီးရန္ အေထာက္အကူျပဳေပသည္။

ျမန္ မ ာႏိ ု င ္ င ံ သ ည္ SEZ အမ်ားအျပားကိ ု တည္ ေ ထာင္ ရ န္ စီ စ ဥ္ လ ်က္ ရ ိ ွ ၿ ပီ း ထိ ု SEZ
မ်ား ေအာင္ ျ မင္ ေ သာ ဖြ ံ ႕ ၿဖိ ဳ းမႈ က ု ိ ခ ိ ု င ္ မ ာေစရန္ ေအာက္ ပ ါ အဓိ က စည္ း မ်ဥ္ း မ်ားကိ ု
စဥ္ း စားရန္ လ ိ ု ေ ပလိ မ ္ ့ မ ည္ ။
n

ပမာဏသတ္ မ ွ တ ္ ထ ားၿပီ း ဦ း စားေပး ရည္ မ ွ န ္ း ခ်က္ မ ်ားရိ ွ ေ သာ ရွ င ္ း လင္ း တိ က ်

သည္ ့ မဟာဗ်ဴဟာ ။ အထူးစီးပြားေရးဇုန္မ်ားတြင္ နည္းပညာလႊဲေျပာင္းရယူေရး သို႔မဟုတ္
အလုပ္အကိုင္ ဖန္တီးေရးကဲ့သို႔ေသာ တိက်သည့္ ဦးစားေပးမႈရိွရမည္။
n

တိ က ်သည္ ့ စ က္ မ ႈ လ ု ပ ္ င န္ း မ်ား

သိ ု ႔ မ ဟု တ ္

က႑မ်ားႏွ င ္ ့ ေ နာက္ ဆ ံ ု း ေစ်းကြ က ္

မ်ားဆိ ု င ္ ရ ာ အာရု ံ စ ု ိ က ္ မ ႈ က ု ိ အ ဓိ ပ ၸ ာ ယ္ ဖ ြ င ္ ့ ဆ ိ ု ရ ွ င ္ း လင္ း မႈ ။

ဥပမာ-ေမာ္႐ိုကိုႏိုင္ငံသည္

စက္မႈဇုန္အေျမာက္အျမားကို တည္ေထာင္ထားၿပီး ျဖစ္သည္။ စက္မႈဇုန္တစ္ခုခ်င္းစီသည္
သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး အေျခခံအေဆာက္အဦကို က်ယ္ျပန္႔စြာသံုးစြဲခြင့္ႏွင့္အတူ တိက်သည့္
စက္မႈလုပ္ငန္း အုပ္စုတြဲကေလးမ်ားကို ရည္စူးထားသည္။ ထိုႏိုင္ငံသည္

ကုန္က်စရိတ္ႏွင့္

မဟာဗ်ဴဟာစြမ္းေဆာင္ရည္မ်ားတြင္ အားသာခ်က္ရိွေသာ ထုတ္ကုန္ပစၥည္းမ်ားကို ခြဲျခား
သတ္မွတ္ထားသည့္ျပင္ ေမာ္ေတာ္ကားလုပ္ငန္းကို အေလးေပးရန္ ဆံုးျဖတ္ထားသည္။179
n

ဆြ ဲ ေ ဆာင္ မ ႈ ရ ိ ွ ေ သာ တည္ ေ နရာ။ ပင္လယ္ဆိပ္ကမ္းမ်ား၊ ေလဆိပ္မ်ားႏွင့္ အျခား

သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး

လမ္းဆံုမ်ားမွတစ္ဆင့္

ျပည္တြင္းႏွင့္

ႏိုင္ငံတကာေစ်းကြက္မ်ားသို႔

လံုေလာက္စြာ ခ်ဥ္းကပ္၀င္ေရာက္ႏိုင္မႈရိွရမည့္အျပင္ ႐ုပ္၀တၳဳဆိုင္ရာႏွင့္ နည္းပညာဆိုင္ရာ
အေျခခံအေဆာက္အဦမ်ားသည္လည္း ရင္းႏီွးျမႇဳပ္မႈကို အားေပးႏိုင္သည္။
n

အက်ိ ဳ းျဖစ္ ထ ြ န ္ း ေစေသာ စည္ း ကမ္ း ထိ န ္ း ခ်ဳပ္ မ ႈ စ နစ္ ။

ႏိုင္ငံျခားရင္း

ႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ားအား

အခြန္စည္းၾကပ္ေရးႏွင့္

ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ေသာ

ေငြေၾကးစီးဆင္းမႈမ်ား၊

စက္မႈဇုန္တစ္ခုသို႔

အခ်က္မ်ားမွာ

သင္တန္းအတြက္

အက်ိဳးရွိေသာ

အေထာက္အကူျပဳမႈ၊

ျမန္ဆန္ေခ်ာေမြ႕ေသာ စီမံအုပ္ခ်ဳပ္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကဲ့သို႔ေသာ ေယဘုယ် မက္လံုးေပးမႈ
မ်ားႏွင့္ အသိပညာဥာဏပစၥည္း အကာအကြယ္ေပးမႈ၊ အေထာက္ အကူျပဳေသာ စည္းကမ္း
ထိန္းခ်ဳပ္ေရး အတည္ျပဳခ်က္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကဲ့သို႔ေသာ အဆိုပါ ဇုန္၏ သီးျခားအေလး
ေပးမႈလုပ္ငန္းမ်ား အျပင္ ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံသူမ်ား ျမင့္မားလာေရးကို ဦးတည္သည့္ အျခား မက္လံုး
ေပးမႈမ်ားပင္ ျဖစ္သည္။

179

“ေမာ္႐ိုကိုရိွ စက္မႈဇုန္မ်ား အေတြ႕အႀကံဳ။” Fouad Sefrioui ၊ အစၥလာမၼစ္ႏိုင္ငံမ်ားအၾကား၊ စီးပြားေရးပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္
မႈ ဂ်ာနယ္၊ အတြဲ ၂၀၊ အမွတ္-၁၊ ၁၉၉၉-ခုႏွစ္။

104

စြ မ ္ း ေဆာင္ မ ႈ အေျချပဳေသာ အု ပ ္ ခ ်ဳပ္ မ ႈ ပ ံ ု စ ံ ။ အုပ္ခ်ဳပ္မႈႏွင့္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း

n

အေကာင္းဆံုးပံုစံတြင္ သတ္မွတ္ထားေသာ ရွင္းလင္းတိက်သည့္ စြမ္းေဆာင္မႈ ရည္မွန္း
ခ်က္မ်ားရိွသည္။ ထိုပံုစံသည္ အမ်ိဳးမ်ိဳးကြဲျပားႏိုင္သည္။ ရွန္ဇန္းတြင္ ကြ်မ္းက်င္၍ အေတြ႕
အႀကံဳရိွေသာ အစိုးရပိုင္ကုမၸဏီတစ္ခုက SEZ ကို တည္ေထာင္ လည္ပတ္ ေအာင္ျမင္လ်က္
ရိွသည္။ တူရကီတြင္ စုစည္းထားေသာ စက္မႈဇုန္မ်ားကို အမ်ားျပည္သူဆိုင္ရာ စည္းမ်ဥ္းဥပေဒ
မ်ားျဖင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ၿပီး ပုဂၢလိကလုပ္ငန္းရွင္မ်ားပါ၀င္သည့္ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ ခ်မွတ္ေရးအဖြဲ႕မ်ားက
ႀကီးၾကပ္သည္။180
ရွ င ္ း လင္ း လြ ယ ္ က ူ ေ သာ ဖြ ဲ ႕ စည္ း မႈ ႏ ွ င ္ ့ လု ပ ္ င န္ း စဥ္ မ ်ား ။ ဥပမာ - ဇုန္မ်ားသည္

n

အငွားစာခ်ဳပ္မ်ား ပယ္ဖ်က္ျခင္း၊ လွ်ပ္စစ္၊ ေရစသည့္ အသံုးအေဆာင္မ်ား။ ဆက္သြယ္ျခင္းႏွင့္
ေနရာေျပာင္းသည့္

၀န္ေဆာင္မႈမ်ားကို

အသိေပးျခင္း၊

အထူးႏွင့္

အေထြေထြ၀န္ေဆာင္

မႈမ်ား ေပးျခင္း၊ ကြ်မ္းက်င္လုပ္သားမ်ား အသစ္စုေဆာင္ေရးႏွင့္ လုပ္ငန္းခြင္တြင္ ၿမဲေစ
ေရးကို

ကူညီေပးျခင္း

စသည္တို႔ကဲ့သို႔ေသာ

ေျဖရွင္းေပးႏိုင္စြမ္းရိွသည္။
အထူး၀န္ေဆာင္မႈမ်ား

ေမာ္႐ိုကိုသည္

ျဖည့္ဆည္းေပးသည္။

လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို
ေမာ္ေတာ္ကား

တစ္ႀကိမ္တည္းျဖင့္

ထုတ္လုပ္ေရးက႑အား

ထိုျဖည့္ဆည္းမႈမ်ားတြင္

တိုင္းတာမႈစနစ္

စစ္ေဆးေရးဓာတ္ခြဲခန္းႏွင့္ ႏို္င္ငံတကာ စံခ်ိန္စံၫႊန္းသတ္မွတ္ေရးအဖြဲ႕ (ISO) လက္မွတ္
ေပးအပ္ျခင္းတို႔ ပါ၀င္သည္။181

ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑ကို တည္ေဆာက္ရန္ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ ယေန႔ႀကံဳေတြ႕

ရေသာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈကို ေႏွာင့္ေႏွးေစသည့္ အခက္အခဲအမ်ိဳးမ်ိဳးကို ဖယ္ရွားေရးနည္းလမ္းအား
စဥ္းစားရန္ႏွင့္
တက္ႂကြစြာ

ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈႏွင့္

ဆန္းသစ္တီထြင္မႈကို

ေဆာင္ရြက္ရန္လိုအပ္သည္။

လုပ္မႈက႑အား

တန္ဖိုးခ်ိတ္ဆက္မႈ

ထိုသို႔

အားေပးမည့္

အရာအားလံုးကို

စဥ္းစားေဆာင္ရြက္ျခင္းျဖင့္

ျမင့္မားေစၿပီး

စီးပြားေရးကို

ကုန္ထုတ္

ပိုမိုအဖိုးထိုက္တန္စြာ

အေထာက္အကူ ျပဳႏိုင္ေပလိမ့္မည္။

ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲျခင္း ။ေျပာင္းလဲမႈအား ႀကဳိတင္ေမွ်ာ္လင့္၍
စီမံခန္႔ခြဲျခင္း

ကမာၻႀကီးသည္

ၿမိဳ႕ျပအသြင္သို႔

မႀကံဳစဖူး

ထူးကဲေသာ

အသုတ္လုိက္ေျပာင္းလဲမႈကို

အသြင္ေျပာင္းမႈတြင္

အာရွၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားသည္

အျမန္ႏႈန္းႏွင့္

ႀကံဳေတြ႕ေနရၿပီး
ထိပ္ဆံုးမွ

အတိုင္းအတာတို႔ျဖင့္

ထိုသို႔ငလ်င္လႈပ္သကဲ့သို႔
ဦးေဆာင္လ်က္ရိွၾကသည္။

ကမာၻႏွင့္အ၀ွမ္းတြင္ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား၏ လူဦးေရသည္ ႏွစ္စဥ္ ၆၅-သန္းခန္႔ ႀကီးထြားလာလ်က္
ရိွသည္။

၂၀၂၅-ခုႏွစ္တြင္

အာရွ၏

လ်င္ျမန္စြာ

ဖြံ႕ၿဖိဳးလာေသာ

ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္

ေနထိုင္သူလူဦးေရသည္ ၂.၅ ဘီလီယံ ခန္႔ ရိွလာမည္ျဖစ္ၿပီး ကမာၻ႔ၿမိဳ႕ျပလူဦးေရ တစ္ရပ္လံုး၏
ထက္၀က္ေက်ာ္ရိွလာေပလိမ့္မည္။ စီးပြားေရးဖြံ႕ၿဖိဳးလာသည္ ႏွင့္အမွ် လူအမ်ားသည္လည္း
ၿမိဳ႕ျပမ်ားသို႔

ေရႊ႕ေျပာင္းေနထိုင္လာၾကသည္။

တစ္ဦးခ်င္းစီ၏

GDP

ႏွင့္

ၿမိဳ႕ျပအသြင္

ေျပာင္းလဲျခင္းတို႔အၾကား နီးကပ္ေသာ ဆက္သြယ္မႈရိွသည္။ ထိုအျခင္းအရာ ႏွစ္ရပ္သည္

180
181

တူရကီ၏ စီးပြားေရးအသြင္ေျပာင္းလဲေရးႏွင့္ စက္မႈဇုန္မ်ား၏ အခန္းက႑ Esen Caglar ။ စီးပြားေရးသုေတသနအဖြဲ႕၊
တူရကီ။ ၂၀၁၀-ျပည္ႏွစ္၊ ဧၿပီလ။

MENA ေဒသရွိ လက္ေရြးစင္ စီးပြားေရးဇုန္မ်ားမွ အဓိကသင္ခန္းစာမ်ား။ Alexander Bohmer; MENA-OECD
ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈ အစီအစဥ္၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ မတ္လ။

105

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

မတူညီေသာအရိွန္၊ မတူညီေသာ အတိုင္းအတာျဖင့္ တေပါင္းတည္း (တစ္ေလွတည္းစီး၍)
ေရြ႕လ်ားလ်က္ရိွသည္။182 (ျပကြက္ - ၂၇)။

အာရွသည္

ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ၿပီး

ၿမိဳ႕ျပအသြင္ေျပာင္းေနရာ၌

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္

ေက်းလက္ေဒသက်ယ္ျပန္႔စြာ က်န္ရိွေနဆဲျဖစ္သည္။ အလင္းေရာင္နည္းပါးမႈကို အာကာသမွ
ေတြ႕ျမင္ရေသာပံုက၊ ဤအခ်က္ထင္ရွားသိသာစြာ ေဖာ္ျပေနသည္။ (ျပကြက္- ၂၈)။

သို႔ရာတြင္ ထိုရုပ္ပံုလႊာသည္ လ်င္ျမန္စြာ ေျပာင္းလဲသြားႏိုင္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္

ယင္း၏ ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားရန္ လိုအပ္သည္။ စနစ္တက်
စီမံခန္႔ခြဲထားေသာ ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲမႈသည္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏွင့္ လူေနမႈအဆင့္ အတန္းမ်ားကို
ျမင့္တက္ေစႏိုင္ၿပီး

စီမံခန္႔ခြဲမႈ

ညံ့ဖ်င္းေသာ

ၿမိဳ႕အသြင္ေျပာင္းလဲမႈသည္

လုပ္ငန္း

စြမ္းေဆာင္ရည္ နိမ့္က်ၿပီး လူမႈေရးေသာကမ်ားကို ေပၚေပါက္ေစႏုိင္သည္ဟု ကမာၻအ၀ွမ္း
အေတြ႕အႀကံဳမ်ားက ေဖာ္ျပေနေပသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အျခားႏိုင္ငံမ်ားမွ ေအာင္ျမင္မႈႏွင့္
ဆံုး႐ံႈးမႈမ်ားကို သင္ခန္းစာယူႏိုင္ေသာ အခြင့္အလမ္းရိွေနပါသည္။

ျပကြက္ ၂ ၇
ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲမႈႏႈန္း ျမင့္မားမႈႏွင့္အတူ တစ္ဦးခ်င္း GDP လည္း ျမင့္တက္လာသည္
တစ္ဦးခ်င္း GDP ႏွင့္ ၿမိဳ႕ျပအသြင္ေျပာင္းလဲမ၁ႈ
တစ္ဦးခ်င္း GDP
၁၉၉၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္ PPP ေဒၚလာ (log scale)၂

ဂ်ာမနီ
2005

30,000
ဂ်ပန္
2005

အတ
ိ လီ
2005

အေမရက
ိ န္ျပညေ
္ ထာ င စ
္ ု
2005
ၿဗတ
ိ န
ိ ္ႏင
ုိ င
္ ံ
2005
ေ တာ င က
္ ရ
ုိ းီယား
2005

10,000

တ႐ုတ္
2005

1939

အႏ
ိ ယ
ၵိ
2005

ဘရာဇးီ
2005

3,000

1950

1950
1860

1820

1,000

1891
1950

1930

1950

1920
300

0

10

20

30

40

50

60

70

80

90

ၿမိဳ႕ျပလူဦးေရ

၁ ၿမိဳ႕ျပအသင
ြ ေ
္ ျပာငး္လျဲခငး္၏ အဓပ
ိ ာၸယသ
္ ည္ ႏင
ုိ င
္ အ
ံ လက
ုိ ္ အမ်ဳိးမ်ဳိးကျဲြပားသည္။ ၿဗတ
ိ န
ိ အ
္ တက
ြ ္ ၁၉၅၀-ျပညႏ
့္ ွစမ
္ တင
ုိ မ
္ ီ ကန
ိ း္ ဂဏနး္မ်ားမာွ ခန္မ
႔ န
ွ း္ထားျခငး္ျဖစသ
္ ည္။
၂ “၁၉၉၀ျပညႏ
့္ စ
ွ ၊္ Geary-Khamis ေဒၚလာမ်ား” တင
ြ ္ ေဖာ္ျပထားေသာ သမင
ုိ း္၀ငတ
္ စဥ
္ းီခ်ငး္စီ GDP အတမ
ဲြ ်ားသည္ PPP ကုိ ထငဟ
္ ပေ
္ စသည္။
သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ ကလ
ု သမဂလ
ၢ ဥ
ူ းီေရဌာနခဲြ။ Angus Maddison Via Timetrics။ IHS Global Insight ။ အဂလ
ၤ နႏ
္ င
ွ ့္ ေ၀းလ္ တ႔၏
ုိ သနး္ေခါငစ
္ ာရငး္ အစရ
ီ ငခ
္ စ
ံ ာမ်ား။ “
ကျဲြပားေသာျခားနားပ၊ုံ မတည
ူ ေ
ီ သာက်နး္မာေရး၊ ဂ်ပန္ႏင
ုိ င
္ တ
ံ င
ြ ္ စကမ
္ အ
ႈ သင
ြ ေ
္ ျပာငး္လျဲခငး္။ ၁ ၆၈-၁၉၄၀။” Gail Honda ။ ၁၉၉၇-ခႏ
ု စ
ွ ။္ “၁၉၀၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ မ
္ စ
ွ ၍ တတယ

ကမာစ
ၻ စ္၏ စးီပာြးေရးဖံြ႕ၿဖဳိးတးုိတကမ
္ ႈ၊ Paul Bairoch ၊ Methuen ၊ ၁၉၇၅-ခႏ
ု စ
ွ ။္ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

182

MGI သည္ ၿမိဳ႕ျပအသြင္ေျပာင္းလဲေရးႏွင့္ပတ္သက္၍ အက်ယ္တ၀င့္ ပံုႏိွပ္ထုတ္ေ၀လ်က္ရိွသည္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ၏
ၿမိဳ႕ျပဘီလီယံအတြက္ ႀကိဳတင္ ျပင္ဆင္ျခင္း၊ ၂၀၀၉-ခုႏွစ္၊ မတ္လကို ၾကည့္ပါ။ - ၎ - ။ အိႏိၵယၿမိဳ႕ျပမ်ား ႏိုးထလာျခင္း၊
၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္၊ ဧၿပီလ။ ၿမိဳ႕ျပကမာၻ၊ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား၏ စီးပြားေရးစြမ္းအားကို စီမံလ်ာထားျခင္း၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ မတ္လ။
ယွဥ္ၿပိဳင္ေသာ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားကို ကမာၻအ၀ွမ္းတည္ေဆာက္ျခင္း။ လက္တင္အေမရိက ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေသာ့ခ်က္။ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊
ၾသဂုတ္လ။ ၿမိဳ႕ျပအေမရိက။ ကမာၻ႔စီးပြားေရးရိွ အေမရိကန္ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ။ ႏွင့္ - ၎ - ။ ၿမိဳ႕ျပကမာၻ၊
ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားႏွင့္ စားသံုးႏိုင္ေသာ လူတန္းစားျမင့္မားလာျခင္း၊ ၂၀၁၂-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ။

106

ျပကြက္ - ၂၈
အာရွၿမိဳ႕ျပႀကီးမ်ား - ၁၉၉၂-ခုႏွစ္ႏွင့္ ၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ဖြံ႕ၿဖိဳးခဲ့ၾကသျဖင့္ အလင္းေရာင္ရရိွမႈ
ပမာဏျမင့္တက္ေနခ်ိန္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ေမွာင္မည္းေနဆဲျဖစ္သည္
ညအခ်ိန္ ဆက္တ္လိုက္ပံုရိပ္
၁၉၉၂-ခုႏွစ္

၂၀၁၀-ျပည့္ႏွစ္

သတငး္အရငး္ျမစ္ ။အမ်ဳိးသားဘမ
ူ ေ
ိ ဗဒဆင
ုိ ရ
္ ာ အခ်ကအ
္ လကဌ
္ ာန။ အမ်ဳိးသားသမဒ
ု ရ
ၵ ာႏင
ွ ့္ ေလထက
ု ပ
ြ က
္ ေ
ဲ ရး။ အေမရက
ိ နျ္ပညေ
္ ထာငစ
္ ု
ေလတပရ
္ ာသဥ
ီ တု ေအဂ်ငစ
္ ။ီ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

107

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေနာက္ထပ္ လူေပါင္း ၁၀-သန္းခန္႔သည္
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ေနထိုင္ၾကလိမ့္မည္

ယေန႔ကာလတြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ အဓိကအားျဖင့္ ေက်းလက္ေဒသက်ယ္ျပန္႔ေသာ

ႏိုင္ငံျဖစ္သည္။

ၿမိဳ႕ျပအသြင္

ေျပာင္းလဲ

ႏႈန္းဆိုင္ရာ

အခ်က္အလက္မ်ားကို

မွန္-မမွန္

စစ္ေဆးရန္ ခက္ခဲသည္။ အေၾကာင္းမူ ၁၉၈၃-ခုႏွစ္ကတည္းက သန္း ေခါင္စာရင္းေကာက္ယူမႈ
မရွိခဲ့ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါသည္။
ေျပာင္းမႈအလြန္

ရရွိႏုိင္ေသာအခ်က္အလက္မ်ားအရလည္း

နည္းေၾကာင္းကုိေဖာ္ပါသည္

။183

မရရိွေသာေၾကာင့္

ျမဳိ႕ျပအသြင္

ျဖစ္သည္။

၂၀၀၉-

ခုႏွစ္တြင္ လူေပါင္း ၈-သန္းခန္႔ သို႔မဟုတ္ ျမန္မာႏိုင္ငံလူဦး ေရ၏ ၁၃ % ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔သာ
ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္

ေနထိုင္ခဲ့ၾကသည္။

ၿမိဳ႕ႀကီးဆိုသည္ကို

ေနထိုင္ေသာၿမိဳ႕ဟု အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုသည္။

184

လူေပါင္း

၂၀၀,၀၀၀

အထက္

ႏိႈင္းယွဥ္ၾကည့္ပါက ေဒသဆိုင္ရာစံျပဳထားေသာ

ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ လူဦးေရ ၏ ၃၇ % ရာခိုင္ႏႈန္းသည္ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ေနထိုင္ၾကသည္။ ရန္ကုန္ႏွင့္
မႏၲေလး ၿမိဳ႕ႀကီး ၂-ၿမိဳ႕အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တြင္ လူဦးေရ ၂၀၀,၀၀၀ ထက္ပိုေသာ ၿမိဳ႕ႀကီး
၈-ၿမိဳ႕သာရိွၿပီး ထိုၿမိဳ႕ႀကီးမ်ိဳး ထိုင္းႏိုင္ငံတြင္ ၃၂-ၿမိဳ႕ႏွင့္ ဗီယက္နမ္တြင္ ၁၆-ၿမိဳ႕ ရိွသည္။

သို႔ရာတြင္ ကၽြႏု္ပ္တို႔၏ ဆန္းစစ္ခ်က္အရ ၂၀၁၀ ႏွင့္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား

ျမန္မာႏိုင္ငံ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ေနထိုင္သူလူဦးေရသည္ ႏွစ္စဥ္ပ်မ္းမွ် ၄.၁ % ရာခိုင္ႏႈန္း၊
ၿမိဳ႕ငယ္မ်ားႏွင့္ ေက်းလက္ေဒသမ်ားတြင္ ၀.၂ % ရာခိုင္ႏႈန္းႏွင့္ တစ္ႏိုင္ငံလံုးအေနျဖင့္
၀.၉ % ရာခိုင္ႏႈန္း ျမင့္တက္လာမည္ဟု ခန္႔မွန္းပါသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားအေရ
အတြက္သည္ ယေန႔ကာလ ၁၀-ၿမိဳ႕ရွိရာမွ ၂၅-ၿမိဳ႕အထိ ျမင့္တက္လာၿပီး လူဦးေရ ၁၈-သန္းခန္႔
သို႔မဟုတ္ စုစုေပါင္း လူဦး ေရ၏ ၃ ပံု - ၁ ပံုခန္႔၏ ေနရပ္မ်ား ျဖစ္လာႏိုင္ပါသည္။ (ျပကြက္ ၂၉)။ ထိုသို႔ လူဦးေရ ၁၀-သန္း တိုးလာျခင္း မွာ ေက်းလက္မွ ၿမိဳ႕ျပသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္မႈ၊
ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ေမြးဖြားမႈမ်ားႏွင့္ ႏိုင္ငံရပ္ျခားမွ ေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္သူမ်ား၏ အေရအတြက္
ေပါင္းစပ္မႈေၾကာင့္ျဖစ္ၿပီး ထိုသို႔ေပါင္းစပ္မည့္ အေရအတြက္သည္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ႀကီး ၂-ၿမိဳ႕စာ
လူဦးေရႏွင့္ ညီမွ်ပါသည္။္။185 (ျပကြက္ - ၃၀)

183

အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္မ်ား ကြဲျပားမႈေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံခ်င္းစီက ယင္းတို႔၏ ေက်းလက္ႏွင့္ ၿမိဳ႕ျပလူဦးေရအစီရင္ခံစာမ်ားကို
နည္းလမ္းအမ်ိဳးမ်ိဳး

ျဖင့္

ဖြင့္ဆိုကာ

ကုလသမဂၢသို႔

ေပးပို႔ခဲ့ၾကသည္။

“ၿမိဳ႕ျပ”ကို

လူထုစုစည္းမႈ

၆၀၀

ေက်ာ္

(လာအိုတြင္) သို႔မဟုတ္ ၅၀,၀၀၀ ေက်ာ္ (ဂ်ပန္တြင္) ႏွင့္ ထိုႏွစ္မ်ိဳးၾကားရိွ အေရအတြက္ဟု အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုသည္။
အမ်ားနားလည္လက္ခံေသာ ၿမိဳ႕ျပလူဦးေရသတ္မွတ္ခ်က္ႏွင့္ပတ္သက္သည့္ အက်ယ္တ၀င့္ရႏိုင္ေသာ အခ်က္အလက္
မရိွပါ။ ကုလသမဂၢကမူ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ မ်က္ေမွာက္ကာလ ၿမိဳ႕ျပလူဦးေရသည္ ၃၂.၁% ဟု ေဖာ္ျပထားၿပီး ထိုႏႈန္းသည္
ႏိုင္ငံ၏ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအဆင့္ႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္လွ်င္ ျမင့္မားေနဖြယ္ရိွသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ မက္ကင္ဆီကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ႕အစည္း၏
ၿမိဳ႕ျပ ျမင္ကြင္း ၂.၀ ေဒတာေဘ့စ္ တြင္ ကမာၻ႔ၿမိဳ႕ႀကီးေပါင္း ၂၆၀၀ ေက်ာ္ကို ဆန္းစစ္မႈအား အသံုးျပဳကာ လူဦးေရ ၂၀၀,၀၀၀
အထက္ ေနထုိင္ျခင္းကို ၿမိဳ႕ျပဟု အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုပါသည္။ ထိုဖြင့္ဆိုခ်က္သည္ ၿမိဳ႕ႀကီးအမ်ိဳးအစားတြင္ အႀကီးဆံုးျဖစ္သည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံေနရာခ်ထားေရးႏွင့္ အိုးအိမ္ဦးစီးဌာနက ရရိွေသာ ျမန္မာ့ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားဆိုင္ရာ အခ်က္အလက္မ်ားကို သက္ဆိုင္
184

185

ေသာ ေဒသဆိုင္ရာ
ျမန္မာႏုိင္ငံ ေဆာက္လုပ္ေရးဝန္ၾကီးဌာန၊ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးႏွင့္ အုိးအိမ္ဦးစီးဌာနက ျမန္မာႏုိင္ငံလူဝင္မႈၾကီးၾကပ္
ေရးႏွင့္ ျပည္သူ႔အင္အားဝန္ၾကီးဌာနမွ ရရွိေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကုိ ျပဳစုပါသည္။ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလ။
ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ GDP သည္ ၂၀၁၃-ျပည့္ႏွစ္အတြင္း ႏွစ္စဥ္ (၈%) ဖြ႔ံျဖဳိးမည္ဆုိလွ်င္ ယေန႔ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ တစ္ဦးခ်င္း GDP
ပမာဏထက္ အာရွႏိုင္ငံမ်ားက ျမွင့္တက္မည့္ကာလမ်ားအတြင္း ႏုိင္ငံမ်ား၏ စီးပြားေရးဖြံ႔ျဖဳိးမႈႏွင့္ ျမဳိ႔ျပအသြင္ေျပာင္းလဲမႈတုိ႔
အၾကား ဆက္သြယ္မႈကုိ ဆန္းစစ္၍ ခန္႔မွန္းတြက္ခ်က္ျခင္းျဖစ္သည္။ ကၽြႏု္ပ္တုိ႔ နည္းစနစ္အေသးစိတ္ကုိ နည္းပညာဆုိင္ရာ
ေနာက္ဆက္တြဲကုိ ၾကည့္ပါ။

108

“ဆြ ဲ င င္ ျ ခင္ း ” ႏွ င ္ ့ “တြ န ္ း အားေပးျခင္ း ” အေၾကာင္ း ရင္ း ႏွ စ ္ ရ ပ္ စ လံ ု း သည္
ျမန္ မ ာႏိ ု င ္ င ံ တ ြ င ္ ၿမိ ဳ ႕ျပအသြ င ္ ေျပာင္ း လဲ ေ ရးကိ ု ေမာင္ း ႏွ င ္ ေ ပလိ မ ္ ့ မ ည္

လာမည့္ ႏွစ္ ၂၀ ေက်ာ္အတြင္း ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲေရး၏ အတိုင္းအတာႏွင့္

သဘာ၀ကို အေၾကာင္းရင္း မ်ားစြာက ျပ႒ာန္းေပလိမ့္မည္။ ႏိုင္ငံအ၀ွမ္း သန္းေပါင္းမ်ားစြာေသာ
အိမ္ေထာင္စုမ်ားႏွင့္

လက္ရိွအေျခအေနတြင္

ျပည္ပ၌

ေနထိုင္ၾကသူမ်ားသည္

ေသခ်ာ

ေရရာမႈရိွမည္ဟု ႀကိဳတင္တြက္ဆရန္ မျဖစ္ႏိုင္ေသာ မေရတြက္ႏိုင္သည့္ အေၾကာင္းရင္း
မ်ားေပၚ မူတည္၍ ဆံုးျဖတ္ဖြယ္ရိွေပမည္။ မည္သို႔ဆိုေစကာမူ ယင္းသည္ပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏
ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲမႈအရိွန္ႏွင့္ အတိုင္းအတာကို အဆံုးအျဖတ္ျပဳႏိုင္ေကာင္းေသာ “ဆြဲငင္
ျခင္းႏွင့္ တြန္းအားေပးျခင္း” အေၾကာင္းရင္းမ်ားကို ႀကိဳတင္ေမွ်ာ္မွန္းရာတြင္ အသံုး၀င္ေပသည္။

ဆြဲငင္သည့္

အေၾကာင္းျခင္းရာမ်ားသည္

ပြားေရးအခြင့္အလမ္းႏွင့္

ေက်းလက္ေဒသမွ

သာလြန္ေကာင္းမြန္ေသာ

ဘ၀တစ္ခုကို

လူမ်ားအား

စီး

ရွာေဖြရန္အတြက္

ၿမိဳ႕ျပမ်ားသုိ႔ ေျပာင္းေရႊ႕ရန္ ဆြဲေဆာင္ၾကသည္ကို အျခားႏိုင္ငံမ်ားစြာတို႔တြင္လည္း ကြ်ႏု္ပ္
တို႔ေလ့လာေတြ႕ရိွခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။186

ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ယင္း၏ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈက႑

တည္ေဆာက္ေရးတြင္ ေအာင္ျမင္ပါက ဖန္တီးထားေသာ အလုပ္အကိုင္အမ်ားစုသည္ ၿမိဳ႕ႀကီး
မ်ားအတြင္း သို႔မဟုတ္ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားႏွင့္ နီးကပ္ေသာ ေဒသမ်ားတြင္သာ ျဖစ္ဖြယ္ ရိွေပသည္။
အလားတူပင္ ေဆာက္လုပ္ေရးက႑ႏွင့္ ၀န္ေဆာင္မႈက႑မ်ားတြင္ တိုးတက္လာပါကလည္း
အလုပ္အကိုင္မ်ားသည္ အထက္ပါအတိုင္း ျဖစ္ေပလိမ့္မည္။ အလုပ္အကိုင္မ်ား သို႔မဟုတ္
စြန္႔ဦးတီထြင္ႏိုင္ေသာ

အခြင့္အလမ္းမ်ား

ရရိွပါကလည္း

ေျပာင္းေရႊ႕လုပ္ကိုင္ေနၾကေသာ

အလုပ္သမားမ်ားသည္ ႏိုင္ငံရပ္ျခားမွ ျပန္လည္၀င္ေရာက္လာၾကေပလိမ့္မည္။

ထို႔ျပင္

ေကာင္းမြန္ေသာ

တြန္းအားေပးသည့္

အေၾကာင္းရင္းမ်ားကလည္း

အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းလုပ္ငန္းရရိွမႈ

ၿမိဳ႕ျပတြင္

မေသခ်ာသည့္တိုင္

အား ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ၿမိဳ႕ျပမ်ားသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕လာေစႏုိင္ေပသည္။

187

သာလြန္
လူအမ်ား

ပုိမုိ ေကာင္းမြန္ေသာ

ရင္းႏီွးျမႇဳပ္ႏွံမႈ ပိုမိုမ်ာျပားလာၿပီး စက္ကိရိယာ အသံုးျပဳျခင္းေၾကာင့္ စိုက္ပ်ိဳးေရး က႑ဖြံ႕ၿဖိဳး
တိုးတက္လာလွ်င္

စိုက္ပ်ိဳးေရးလုပ္သားမ်ားသည္

အလုပ္အကိုင္ႏွင့္

ျမင့္မားေသာ

ၾကေပလိမ့္မည္။

၀င္ေငြကိုရွာေဖြရန္

လယ္ယာေျမအနည္းငယ္

မိသားစုႀကီးမ်ားတြင္

အျခားက႑မ်ားႏွင့္

သားသမီးတစ္ဦးအား

ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္

ေက်းလက္ေဒသမ်ားကို

ပိုင္ဆိုင္ေသာ

သားသမီး

လယ္ယာလုပ္ငန္းကို

စြန္႔ခြာ

မ်ားျပားသည့္

လႊဲေျပာင္းေပးခဲၿပီး

က်န္မိသားစု၀င္မ်ားက ၿမိဳ႕ေပၚတက္၍ ဘ၀တက္လမ္းရွာ႐ံုမွတစ္ပါး ေရြးခ်ယ္ရန္ အျခား
နည္းလမ္း မရိွၾကေတာ့ေပ။ ျမန္မာႏိုင္ငံ ေက်းလက္အိမ္ေထာင္စုမ်ား၏ ေလးပံုတစ္ပံုခန္႔တြင္
ေျမယာပိုင္ဆိုင္ခြင့္မရိွၾကဘဲ
တတ္ၾကသည္။

188

မ်ားေသာအားျဖင့္တဝက္တပ်က္

အလုပ္လက္မဲ့

ျဖစ္ေန

ထိုအခ်က္သည္ပင္ ၎တို႔အတြက္ ခိုင္မာေသာ အလုပ္ရရိွမည့္ အာမခံခ်က္

မရိွသည့္တိုင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ၿမိဳ႕ႀကီးတစ္ၿမိဳ႕ၿမိဳ႕သို႔

သြားေရာက္၍ အလုပ္ကံစမ္းၾကည့္ရန္

ဆြဲေဆာင္ေနေပသည္။ ေက်းလက္ရပ္ရြာမ်ားတြင္ လူမႈေရး ၀န္ေဆာင္မႈမရိွျခင္းသည္လည္း
အျခားေသာ တြန္းအားေပးသည့္ အေၾကာင္းရင္းတစ္ခု ျဖစ္ေနေပသည္။ အျခား ႏိုင္ငံမ်ား၏
အေတြ႕အႀကံဳအရ ေက်းလက္ရပ္ရြာမ်ားမွ လူအမ်ားသည္ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ရျခင္းမွာ
ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ ပညာေရးႏွင့္ အျခား၀န္ေဆာင္မႈမ်ားကို ပိုမိုရရိွ
ခံစား ၾကရလိမ့္မည္ဟု ယူဆေသာေၾကာင့္ျဖစ္သည္။
186

၂၀၁၁-ခုႏွစ္ရွိ ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ စုိက္ပ်ဳိးေရး၊ ျပႆနာေဟာင္းမ်ားႏွင့္ စိန္ေခၚမႈသစ္မ်ား၊ ဒီမုိကရက္တစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး Ash
Center။ ဟားဗာဒ့္ကေနဒီေက်ာင္း၊ ၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ ႏုိဝင္ဘာလ။
187
ေက်းလက္-ၿမိဳ႕ျပဆက္သြယ္မႈမ်ားႏွင့္ ဆင္းရဲမႈသို႔ ယိမ္းေသာ စိုက္ပ်ိဳးေရးဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ။ Cecillia Tacoli ။ OECD POVNET

စိုက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္ ဆင္းရဲမႈသို႔ ယိမ္းေသာဖြံ႕ၿဖိဳးမႈလုပ္ငန္းအဖြဲ႕၊ Helsinki အတြက္ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ထားေသာ သံုးသပ္ခ်က္၊

၂၀၁၄-ခုႏွစ္၊ ဇြန္လ ၁၇-၁၈ ရက္။
188
- ၎ - ။ ေပါင္းစည္းေသာ အိမ္ေထာင္စုလူေနမႈ အေျခအေနမ်ားေလ့လာခ်က္၊ UNDP et al ၊


၂၀၁၁-ခုႏွစ္၊ဇြန္။

109

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ အခ်ိန္ေကာင္း - တစ္မူထူးေသာ အခြင့္အေရးမ်ားႏွင့္ အဓိက စိန္ေခၚမႈမ်ား

ျပကြက္ ၂၉
ေနထိုင္သူ ၂၀၀,၀၀၀ အထက္ရိွ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ေနထိုင္ေသာ ျမန္မာ့လူဦးေရသည္ ၁၃% သာရိွရာမွ
၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္တြင္ ႏွစ္ဆတိုးကာ လူဦးေရ၏ ေလးပံုတစ္ပံုရိွလာႏိုင္သည္
ႏိုင္ငံလူဦးေရတြင္ ေနထိုင္သူ ၂၀၀,၀၀၀ အထက္ရိွေသာ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ ေနထိုင္သူ လူဦးေရပါ၀င္ႏႈန္း
% ၊ ၂၀၁၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ ္

ေ န ထင
ုိ သ
္ ူ
၂၀၀,၀၀၀ အထကရ
္ ိွ
ၿမိဳ႕ႀကးီမ်ားဥးီေရ

85
77

48

43
35

ပ်မး္မွ် - ၃၉ %

၂၀၃၀-ျပညႏ
့္ စ
ွ တ
္ င
ြ ္
ျမနမ
္ ာ့ ၿမိဳ႕ႀကးီမ်ား၌
ေ န ထင
ုိ သ
္ ူ ၁၀သနး္ေက်ာ္ ထပမ
္ ံ ျမင့္
တကလ
္ ာမ ည ္

33
26

~25
18

ေတာင္
ကးုိရးီယား

47
မတ
ွ ခ
္ ်က္ ။

ဂ်ပန္

တ႐တ
ု ္

အငဒ
္ န
ုိ းီရာွး

မေလးရာွး

ဖလ
ိ စပ
္ င
ုိ ္

ထင
ုိ း္

16

အႏ
ိ ယ
ၵိ

ဗယ
ီ ကန
္ မ္

13

11

ကေ မ ာ ဒ
ၻ ယ
ီ ား

၂၀၀၉

၂၀၃၀

ျမန္မာ

51

710

118

16

33

32

228

15

1

10

~25

ႏင
ုိ င
္ လ
ံ ဥ
ူ းီေရတင
ြ ္ ေနထင
ုိ သ
္ ူ ၂၀၀,၀၀၀ အထကရ
္ ေ
ွိ သာ ၿမိဳ႕ႀကးီမ်ားရွိ လဥ
ူ းီေရပါ၀ငမ
္ သ
ႈ ည္ ၿမိဳ႕ျပအသင
ြ ေ
္ ျပာငး္လမ
ဲ ႏ
ႈ န
ႈ း္ႏင
ွ ့္ မတပ
ူ ါ။

္ င
ြ း္ ၂.၀ ေဒတာေဘစ
့ ္။ ျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ ံ ေဆာကလ
္ ပ
ု ေ
္ ရး၀နႀ္ကးီဌာန၊ ေနရာခ်ထားေရးႏင
ွ ့္ အးုိအမ
ိ ဖ
္ ႕ၿံြ ဖဳိးေရးဥးီစးီဌာန။
သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ၿမိဳ႕ျပျမငက
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

ျပကြက္ ၃၀

၂၀၁၀ ႏွင့္ ၂၀၃၀-ျပည့္ႏွစ္အၾကား ျမန္မာႏိုင္ငံၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္ လူဦးေရ ၁၀-သန္း ထပ္မံေနထိုင္လာၾကမည္။ ထိုဦးေရသည္
ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ - ၿမိဳ႕ႀကီး ၂-ၿမိဳ႕ႏွင့္ တူညီသည္။
ျမန္မာနိုင္ငံလူဦးေရ

ႏွစ္စဥ္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈႏႈန္း
၂၀၁၀-၃၀
%

သနး္ေပါငး္

72

0.9

54

0.2

18

4.1

60

ၿမိဳ႕ငယမ
္ ်ားႏင
ွ ့္ ေက်းလကရ
္ ပရ
္ ာြမ်ား

52
+10

လူ ၂၀၀,၀၀၀ အထကေ
္ နထင
ုိ ေ
္ သာ
ၿမိဳ႕ႀကးီမ်ား

လူ ၂၀၀,၀၀၀ အထက္ရိွေသာ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ားတြင္
ေနထိုင္သူ လူဦးေရ၏ ပါ၀င္မႈ

8
2010

2030

13

25

သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ ကလ
ု သမဂၢ၊ ကမာၻလ
႔ ဥ
ူ းီေရးေမွ်ာမ
္ န
ွ း္ခ်ကမ
္ ်ား။ ၂၀၁၀-ျပငဆ
္ ငတ
္ ညး္ျဖတခ
္ ်က္။ အမ်ဳိးသားစာရငး္႐းုံ။ IHS Global Insight ။ Total
စးီပာြးေရးေဒတာေဘစ
့ ္ ညလ
ီ ာခ ဘ
ံ တ
ု အ
္ ဖဲြ႕။ ျမနမ
္ ာႏ င
ုိ င
္ ံ ေ ဆာ ကလ
္ ပ
ု ေ
္ ရး၀နႀ္ကးီဌာန၊ ျပနလ
္ ညေ
္ နရာခ်ထားေရးႏင
ွ ့္ အးုိအမ
ိ ဖ
္ ႕ၿံြ ဖဳိးေရးဥးီစးီဌာန။
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ၿမိဳ႕ျပျမငက
္ င
ြ း္။ ၂.၀ ေဒတာေဘစ
့ ္။ မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

110

အကြက္ - ၉ ။ ၿမိဳ႕ျပႏွင့္ ေက်းလက္ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအၾကား ဆက္သြယ္မႈမ်ား

သမိုင္းအရ

ျမန္မာႏိုင္ငံ၏

ဆက္ေနေလ့ရိွသည္။

ၿမိဳ႕ျပႏွင့္

ႏိုင္ငံမ်ားစြာတို႔တြင္

ေက်းလက္လူဦးေရသည္

ခိုင္ၿမဲစြာ

ေက်းလက္ရပ္ရြာမ်ားအတြက္

ခ်ိတ္

အေျခခံလူမႈ

ေရးယူနစ္သည္ ေက်းရြာျဖစ္ေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္မူ ေဒသဆိုင္ရာၿမိဳ႕ျဖစ္ၿပီး ၾသဇာ
ႀကီးမားေသာ

အုပ္စုိးသူမိသားစုအသိုင္းအ၀ိုင္းက

မ်က္ေမွာက္ကာလတြင္

ခံတပ္သဖြယ္

ေက်းလက္ရပ္ရြာမ်ားႏွင့္

၀န္းရံေနထိုင္ၾကသည္။၁

ေဒသဆိုင္ရာၿမိဳ႕မ်ားအၾကား

ခရီးသြား

လုပ္ငန္း၊ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးတို႔သည္ သာမညကိစၥမွ်သာ ျဖစ္ေနေတာ့သည္။
ျမန္မာ့ၿမိဳ႕ျပႏွင့္

ေက်းလက္လူဦးေရအၾကား

ဆက္သြယ္မႈသည္

အဆိုပါ

ၿမိဳ႕ျပေျပာင္းလဲမႈကာလတြင္

ခိုင္မာေသာစီးပြားေရးႏွင့္

လူမႈေရး

ပိုမိုျမင့္တက္လာဖြယ္ရိွသည္။

ထိုဆက္

သြယ္မႈသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံက ၿမိဳ႕ျပတြင္ေနထိုင္မႈ ပိုမိုမ်ားျပားေစရန္ ေျပာင္းလဲေနေသာေၾကာင့္
ေက်းလက္ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးကို အေထာက္အကူျပဳေပလိမ့္မည္။ ႏိုင္ငံမ်ားတေလွ်ာက္ ၿမိဳ႕ျပမ်ားဆီသို႔
ေျပာင္းလဲျခင္းသည္ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑ တန္ဖိုး ျမင့္တက္လာမႈႏွင့္အတူ ယွဥ္တြဲေနေပသည္။
(ျပကြက္ - ၃၁)

ျပကြက္ ၃၁
အာရွတြင္ ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲမႈႏန
ႈ ္းသည္ စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑၏ တန္ဖိုးႀကီးမားစြာ ျမင့္တက္လာမႈႏွင့္အတူ
ယွဥ္တြဲျဖစ္ေပၚလ်က္ရိွေပသည္။
ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းလဲမႈႏန
ႈ ္း
ၿမိဳ႕ျပ/ စစ
ု ေ
ု ပါငး္ လဥ
ူ းီေရ (%)

60

တ႐ုတ္

55

အငဒ
္ န
ုိ းီရာွး

50
45
40
ထင
ုိ း္

35

1980

30

အိႏၵိယ

ဗယ
ီ ကန
္ မ္

25
20
0

0

50

100

150

200

250

300

350

၁၉၈၀-ျပည့္ႏွစ္ႏွင့္ ၅-ႏွစ္ျခားကာလမ်ားအတြင္း ႏိင
ႈ္ ္းယွဥ္ထားေသာ
စိုက္ပ်ိဳးေရးက႑တန္ဖိုး
မတ
ွ ခ
္ ် က္ ။

400
ေဒၚလာ

တစ္ႏင
ုိ င
္ ခ
ံ ်ငး္စ၏
ီ ပထမဆးုံေဒတာပဳိြင၊့္ ၁၉၈၀။ တစ္ႏင
ုိ င
္ ခ
ံ ်ငး္စ၏
ီ ေ န ာ ကဆ
္ းုံေဒတာပဳိြင။့္
ခန္မ
႔ န
ွ း္ခ်က္ ၂၀၁၅-ခႏ
ု ွစ အ
္ တက
ြ ္

သတငး္အရငး္ျမစ္ ။ IHS Global Insight ။ ကလ
ု သမဂၢ ကမာၻလ
႔ ဥ
ူ းီေရ ေမွ်ာမ
္ န
ွ း္ခ်ကမ
္ ်ား။ ၂၀၁၀ ျပငဆ
္ ငတ
္ ညး္ျဖတခ
္ ်က္။ အမ်ဳိးသားသတငး္႐းုံ။
မက္ကင္ဆီ ကမာၻလုံးဆိုင္ရာအဖြဲ ႔အစည္း ဆန္းစစ္ခ်က္

အထူးသျဖင့္

အေရးႀကီးေသာ

စြမ္းအားႏွစ္ခုရိွသည္။၂

ပထမစြမ္းအားမွာ

ၿမိဳ႕ျပအသြင္ေျပာင္းလဲမႈသည္ စိုက္ပ်ိဳးေရးတြင္ ေငြေၾကးထုတ္လုပ္မႈစြမ္းအားကို တိုးတက္
ေစသည္။ ေက်းလက္ရပ္ရြာမ်ားသည္ အဆင့္မ်ားျဖင့္ ၿမိဳ႕ျပအသြင္ ေျပာင္းေလ့ရိွၾကသည္။
ၿမိဳ႕ျပသို႔ ဦးစြာေရာက္ရိွၾကသူမ်ားသည္ ေက်းလက္ေဒသရိွ မိသားစု၀င္မ်ားသို႔ ျပန္လည္
ေငြလႊဲေပးရန္

ရည္ရြယ္ၾကၿပီး

ထိုလႊဲေငြမ်ားျဖ