Man of vrouw, KPN ziet geen verschil

foto ANP
Veel kritiek op beleidswijziging bij
bedrijf: Juist meer vrouwen nodig
aan de top
MARCO VISSER
KPN hield gisteren op sociale
media de gemoederen van zowel
mannen als vrouwen bezig. Maar
er was een opvallend verschil.
Mannen twitterden vooral over de
nieuwe iPhone 6 bij de KPN-
winkels, vrouwen spraken schande
van het afschaffen van het
vrouwenquotum.
In tijdschrift Intermediair verklaarde
KPN dat het vrouwenquotum is
afgeschaft omdat de nieuwe
topvrouwen 'in gedrag en capaciteit
erg op de mannen leken die er al
zaten, inclusief hun
tekortkomingen'.
Logisch, stelt hoogleraar economie
aan de Radboud Universiteit
Esther-Mirjam Sent. Juist daarom
moeten er meer vrouwen aan de
top komen. Sent spreekt over een
kritische massa van 35 procent.
"Onder de 35 procent word je
vooral gezien als vrouw en blijft de
mannelijke cultuur dominant. Pas
boven de 35 procent worden
vrouwen als individu gezien en
gaan zij zich ook zo gedragen."
Veel hoon kreeg KPN vanwege het
argument dat het vrouwenquotum
de hoogopgeleide allochtonen in de
weg zat. "Alsof je geen allochtone
vrouwen hebt", zegt Sent. "Er wordt
niet breed genoeg gekeken. En
inderdaad, het is ook belangrijk
homoseksuelen en allochtonen aan
de top te hebben. Het probleem is
eerder dat er te veel blanke
mannen aan de top zitten dan
vrouwen."
Vrouwen die de apenrots
beklimmen hebben volgens Sent
twee keuzes. Aanpassen of jezelf
blijven. Wie zich aanpast, lijkt
competent maar onaardig. Wie
zichzelf blijft, lijkt aardig maar
incompetent. "Als je geen lid bent
van de dominante cultuur, doe je
het nooit goed."
Zonder kritische massa zal de
kwaliteit van vrouwen altijd
bekeken worden door de seksebril.
Daarom vind Sent het 'absoluut niet
slim' dat KPN het quotum
overboord heeft gezet. Ook al
omdat de bedrijfsresultaten beter
zijn met diversiteit aan de top.
Universitair hoofddocent aan de
Universiteit van Utrecht, Peter-Jan
Engelen, ziet daarvoor geen enkel
wetenschappelijk bewijs. Ja, er zijn
onderzoeken die aantonen dat
bedrijven met veel vrouwen beter
presteren, net zoals er
onderzoeken zijn die het tegendeel
beweren. "Er zijn ook onderzoeken
die laten zien dat raden van
bestuur bij veel diversiteit
ontaarden in praatclubjes en
minder effectief zijn in de
besluitvorming." Man of vrouw,
Engelen noemt het 'de minst
relevante dimensie rond diversiteit'.
"Ik pleit voor een ruimere kijk op
diversiteit. Voor een bedrijf is het
veel relevanter welke ervaring
iemand met zich meebrengt, welk
netwerk of welk waardenpatroon."
Nederland hanteert een streefcijfer
van 30 procent vrouwelijke
topbestuurders in 2016. Dat gaan
bedrijven in Nederland bij lange na
niet halen. Minister Jet Bussemaker
denkt daarom hardop over een
verplicht quotum. Dat is volgens
Sent hard nodig om de diep
ingesleten vooroordelen over
vrouwen en leiderschap te
omzeilen.
Engelen is geen voorstander van
quota omdat diversiteit voor elk
bedrijf anders is. Een uniforme
regeling is dan weinig effectief. Een
onderneming die zich richt op
vrouwelijke consumenten, heeft
behoefte aan meer vrouwen, een
bedrijf dat ouderen als doelgroep
heeft, zal eerder naar de leeftijd
kijken. "Het zal wel heel toevallig
zijn als het voor elk bedrijf goed
uitpakt dat 30 procent van de raad
van bestuur vrouw is."
© Trouw zaterdag 27 september 2014 Pagina 9 (1)