You are on page 1of 55

T.C.

MLL ETM BAKANLII

BRO YNETM

BRO YNETM MODELLER


346SBI048

Ankara, 2011

Bu modl, mesleki ve teknik eitim okul/kurumlarnda uygulanan ereve


retim Programlarnda yer alan yeterlikleri kazandrmaya ynelik olarak
rencilere rehberlik etmek amacyla hazrlanm bireysel renme
materyalidir.

Mill Eitim Bakanlnca cretsiz olarak verilmitir.

PARA LE SATILMAZ.

NDEKLER
AIKLAMALAR ....................................................................................................................ii
GR ....................................................................................................................................... 1
RENME FAALYET -1 .................................................................................................... 3
1. GENEL OLARAK YNETM VE BRO YNETM..................................................... 3
1.1. Ynetim Kavram.......................................................................................................... 3
1.1.1. Kamu Ynetimi ve zel Ynetim ......................................................................... 6
1.2. Bro Kavram................................................................................................................ 8
1.3. Bro Ynetimi .............................................................................................................. 9
1.3.1. Klasik Bro Ynetimi.......................................................................................... 10
1.3.2. ada Bro Ynetimi ........................................................................................ 11
1.4. Brolarn rgtlenmesi............................................................................................... 11
1.5. Brolarn Fonksiyonlar .............................................................................................. 12
UYGULAMA FAALYET .............................................................................................. 14
LME VE DEERLENDRME .................................................................................... 16
RENME FAALYET-2 ................................................................................................... 17
2. BRO TRLER VE EKLLER.................................................................................... 17
2.1. Klasik (Geleneksel) Bro Trleri................................................................................ 17
2.1.1. Uzmanlk Alanlarna Gre Brolar...................................................................... 18
2.1.2. Ait Olduklar Kurumlara Gre Brolar ............................................................... 18
2.1.3. Kurulu Amalarna Gre Brolar....................................................................... 19
2.1.4. Yerleim Biimlerine Gre Brolar..................................................................... 20
2.2. ada Bro Trleri.................................................................................................... 22
2.2.1. Gezici (Mobil) Brolar ........................................................................................ 23
2.2.2. Adhokratik (Geici) Brolar................................................................................ 24
2.2.3. Ev Brolar............................................................................................................ 25
2.2.4. Sanal Brolar ....................................................................................................... 27
2.2.5. Yaratc Brolar ................................................................................................... 28
2.2.6. Modler Brolar .................................................................................................. 30
2.2.7. Esnek Brolar ...................................................................................................... 30
UYGULAMA FAALYET .............................................................................................. 33
LME DEERLENDRME........................................................................................... 35
RENME FAALYET-3 ................................................................................................... 36
3. BRO ALIANLARI KAVRAMI ................................................................................. 36
3.1. Bro alanlar .......................................................................................................... 36
3.1.1. Bro alannn Genel zellikleri ..................................................................... 37
3.2. Bro Yneticisi ........................................................................................................... 39
3.2.1. Bro Yneticisinin Grev ve Sorumluluklar...................................................... 40
3.2.2. Bro Yneticisin Temel zellikleri..................................................................... 42
3.2.3. Bro Yneticisinin Koruma, dllendirme ve Uyarma Grevi .......................... 43
UYGULAMA FAALYET .............................................................................................. 46
LME VE DEERLENDRME .................................................................................... 48
MODL DEERLENDRME .............................................................................................. 49
CEVAP ANAHTARLARI ..................................................................................................... 50
KAYNAKA ......................................................................................................................... 51

AIKLAMALAR
AIKLAMALAR
KOD

346SBI048

ALAN

Bro Ynetimi

DAL/MESLEK

Alan Ortak

MODLN ADI

Bro Ynetimi Modelleri

MODLN TANIMI

Bu modl bro alanlar bilgisinin, bro trlerinin ve


kurum politikasna uygun bro ynetimi kavramlarnn
kazandrld bir renme materyalidir.

SRE

40/16

N KOUL

Bu modln n koulu yoktur.

YETERLK

Bro ynetimiyle ilgili temel kavramlar analiz etmek

MODLN AMACI

Genel Ama
Ofis makinelerini kullanarak kurum politikasna uygun
bro ynetimi yapabileceksiniz.
Amalar
1. rgt yapsna gre ynetimce kullanlacak
teknikleri belirleyebileceksiniz.
2. in trne gre broyu dzenleyebileceksiniz.
3. Bro alanlarnn grevlerini belirleyebileceksiniz.

ETM RETM
ORTAMLARI VE
DONANIMLARI

Ortam: Bro ynetimi ve sekreterlik laboratuvar


Donanm: Projeksiyon, bilgisayar ve donanmlar

LME VE
DEERLENDRME

Modl iinde yer alan her renme faaliyetinden sonra


verilen lme aralar ile kendinizi
deerlendireceksiniz.
retmen modl sonunda lme arac (oktan semeli
test, doru-yanl testi, boluk doldurma vb.) kullanarak
modl uygulamalar ile kazandnz bilgi ve becerileri
lerek sizi deerlendirecektir.

ii

GR
GR
Sevgili renci,
Son zamanlardaki bilimsel ve teknolojik alanda yaanan hzl gelimeler brolarn
yapsn nemli lde etkilemektedir. Brolarn yaptklar ite baarl olabilmesi iin
gnmz koullarna uyum salayabilmeleri ve ihtiya duyduklar bilgi ve belgelere ksa
srede ulaabilmeleri gerekir. Bunun iin de iin trne gre brolarn dizayn edilmesi son
derece nemlidir. Bro yneticisi ve bro alanlar iin brolarda almak artk daha kolay
ve zevkli hle gelmektedir. Brolar faaliyetlerini gerekletirirken srekli kendini yenileyen
ve aa uyum salayan baka bir deyile yaayan birimler olmaya balamtr.
Brolarn sadece ekilleri nemli deildir. indeki faaliyetleri dzenleyen ve
ynlendiren yneticilere de nemli iler dmektedir. Yneticilerin bu ykn altndan
kalkabilmesi iin bro ynetimi konusunda iyi bir eitim almalar, grev ve sorumluluklarn
zamannda yerine getirebilmeleri ve alanlaryla iyi iletiim kurmalar gerekir.
Bro Ynetimi ve Sekreterlik Trkiyede ve dnyada, nemi giderek artan bir
alandr. Gnmz i ortamnda, birok alanda bilgi ve beceriye sahip elemanlar
aranmaktadr. Sizler bu modl tamamladnzda rgt yapsna gre ynetimce
kullanlacak teknikleri belirleyebilecek, iin trne gre broyu dzenleyebilecek ve bro
alanlarnn grevlerini bilerek i hayatna bir adm nde balayacaksnz .

RENME FAALYET1
RENME FAALYET -1
AMA
rgt yapsna gre ynetimce kullanlacak teknikleri belirleyebileceksiniz.

ARATIRMA

Kamu ynetimi ve zel ynetim arasnda iliki var mdr? Aratrnz.


Brolarn asl amalar nelerdir? Aratrnz.
Brolarda rgtlenme nasl yaplmaktadr? Aratrnz.
Brolarda grlen ilerin verimli olabilmesi iin neler gereklidir? Aratrnz.

1. GENEL OLARAK YNETM VE BRO


YNETM
1.1. Ynetim Kavram
Ynetim faaliyetinin tarihi, insanln tarihi kadar eskidir. Bilindii gibi insanolu
toplumsal bir varlktr ve toplu olarak yaamak durumundadr. nsanlarn toplu hlde
yaamaya balamalaryla birlikte ynetim faaliyetine ihtiya duyulmutur. Ynetimle ilgili
pek ok tanmlama yaplmtr.
Robbins ve Decenzo (2001) ynetimi: Baka insanlarla birlikte etkin ve etkili iler
yapma srecidir.
Topalolu ve Ko (2005) ynetimi: nceden belirlenmi ama ve hedeflere
ulaabilmek iin elde bulunan kaynaklar (insan, bilgi, tabiat, sermaye) anlaml bir ekilde
bir araya getiren, planlayan, rgtleyen, koordine eden, ynelten ve denetleyen srece
ynetim denir.
Gen (2007) ynetimi: rgtsel amalarn etkili ve verimli olarak gerekletirilmesi
iin ynetim fonksiyonlar olan planlama, rgtleme, yrtme, koordinasyon ve kontrol
faaliyetlerinin tmdr.
Ynetim iin yukardakiler gibi birok tanm yaplmtr. Bu tanmlardan yola
klarak bir ynetim olayndan sz edilebilmesi iin gerekli olan zellikler de yle
sralanabilir:
nsanlarn varl gereklidir.

Bu insanlarn i birliinin salanmas gereklidir.


Salanan i birliinin belirli bir amaca yneltilmesi gereklidir.
Ynetimde her eyden nce, belli bir amaca bakalaryla birlikte ulama, baka deyile
bakalarna i yaptrma, onlarn yardmn salama sz konusu olmaktadr. Bu faaliyet iinde
ii yaptranlar yneticiler, yapanlar ise ynetilenlerdir. Ynetim dilinde, yneten durumunda
olanlara st, ynetilenlere de ast denilmektedir. Resim 1.1de ynetimin basamaklar
gsterilmitir.

Resim 1. 1: Ynetim piramidi

Ynetimin temel amac; en az insan, en az para, en az makine ve malzeme, en az


zaman, en az yer kullanarak ilerin; daha basit, daha ucuz, az zamanda ve daha iyi
yaplmasn salamaktr.
Daha kapsaml bakacak olursak ynetimin amalar ve ierii unlardr;

Krllk: Amalarn birincisini kr oluturmaktadr. letmenin elde ettii


toplam gelirden, toplam giderlerin karlmasyla gelen olumlu farka kr denir.
Kr iletme sahiplerini, yneticileri ve dier alanlar harekete geiren en
nemli kriterdir.
Verimlilik: Verimlilik, elde edilen toplam fiziki gelirin kullanlan fiziki gidere
orandr. Yani belirli bir ktnn en az maliyetle retilmesidir. u ekilde ifade
edilebilir;
ktlar
Verimlilik=

Girdiler
rgtlerde verimlilik, byk lde, yelerin tevik edilmeleri ve davranlarnn
rgt amalarna doru ynlendirilmesiyle ortaya kmaktadr.

Etkinlik: Uygulama sonular ile planlanan amalar arasndaki ilikidir. letme


asndan etkinlik, iletme ynetiminin yapt faaliyetlerin, belirlenen amalara
ulaabilmesidir. Bir iletme ynetimi doru ileri yapt oranda etkilidir.
ktlar
Etkinlik=

Amalar
Etkinlik kavram, verimlilii de ierdii gibi moral, uyum kabiliyeti, esneklik gibi
soyut unsurlar da kapsar. Bu nedenle, etkinlik, verimlilie nazaran daha geni bir kavramdr.

Sreklilik: Sreklilik konusu iletmelerde farkl deerlendirilebilir. ncelikle


iletmelerde mali adan, sermayenin srekli olarak devamn ve artn
salayan almalar akla gelmektedir.

Sreklilikle ilgili bir dier konu teknolojidir. Eer iletme ynetimi teknolojiyi gerei
gibi takip edemiyor ve gerekli tedbirleri zamannda alamyorsa bir sre sonra iletme g
durumlarla karlaabilir.
Sreklilik konusuyla ilgili bir dier konu da personelle ilgilidir. nsanlar sayesinde
baarya ulamak iin igc ve elemanlarla ilikiler konusunda geleneksel dnme eklinin
deimesi gerekir.

Esneklik ve uyum: Deime ve gelimelerin ok hzl bir biimde gerekletii


zamanlarda gelecei isabetle grp tahmin etmek gleir. Sk sk deien
artlar karsnda planlarn gzden geirilmesi gerei ortaya kar. Politika,
plan, program, bte gibi ynetim aralarnn kesin ve kat esaslara
balanmamas, aksine artlarn deime seyri ve eilimine uyabilmelerini
salayacak bir esneklikte dzenlenmeleri gerekir.

Uyum ise etkin rgtsel baarya tm rgt yeleri ile kaynaklarn bir uyum iinde,
dengeli ve bir yn verilmi olarak ulalmasn ifade eder. Uyum ilkesine gre en etkin
iletme baars, tm yelerin ya da blmlerin belirli bir ama iin i birlii yaparak
altklar zaman elde edilecektir.

alma hayatnn niteliini gelitirme: alma hayatn kaliteli bir hle


getirmek iin alma hayatna ynelik bir takm mdahalelere ihtiya olabilir.
Mevcut alma metotlarnda deiiklikler yapmak, daha iyi i ve alma
artlar oluturmak ve dolaysyla hayatn niteliini gelitirmek amacna ynelik
birok teknikten olumaktadr.

Sosyal sorumluluk ve i ahlak: Sosyal sorumluluk kavram, d evreye


ynelik olup iletmenin kararlarnda dier kii, grup, rgt ve tm toplumun
gz nnde bulundurulmas ile ilgilidir. Bu adan sosyal sorumluluk,
iletmenin ekonomik faaliyetlerinin, onunla ilgili taraflarn hibirinin
menfaatlerine zarar verilmeden ynetilmesidir.

evrenin korunmas, alma hayatnn niteliinin gelitirilmesi, fiyat indirimleri,


kaliteli ve gelimi mamullerin sunulmas, kapasiteli ve uzman elemanlarn yetitirilmesi,
yeni ve daha uygun teknolojilerin aratrlmas, retim ve tketimi tevikte israf ve firelerin
nlenmesi, hurda ve kullanlm mamullerin yeniden retim srecine sokulmas, yatrmlarn
toplumun ihtiyalarnn nceliine gre yaplmas, uzun vadede tketicilere ve topluma zarar
verecek yatrmlarn ok krl bile olsa terk edilmesi gibi faaliyetler birer sosyal sorumluluk
konusudur.
Alverilerde birbirini aldatmamak, borcunu vaktinde demek, ihtiya sahibi
kimselere yardm ve destek salamak, iisine cretini hakkyla ve zamannda demek,
haksz rekabet yapmamak, mal ve hizmetleri hakknda yalan sylememek, szne ve
anlamalarna sadk kalmak ve yaplan bir pazarlktan ve akitten sonra bir bakasyla
pazarla girimemek gibi deerler i ahlak ile ilgilidir.

1.1.1. Kamu Ynetimi ve zel Ynetim


1.1.1.1. Kamu Ynetimi
Kamu kuruluunun ncelikli ve temel amac kamu yararna ynelik kamu hizmeti
retmektir. Hibir kamu kuruluu kr etmek, para kazanmak, bymek amac ile kurulmaz.
Kamu kurulular dorudan veya dolayl olarak bir bakanla ya da en byk kamu tzel
kiilii olan devlet kamu tzel kiiliine bal olarak faaliyet gsterir.
Kamu ynetimi; toplumun (kamunun) refah, mutluluu, gvenlii, sal, eitimi,
esenlii, gelecei, lkenin kaynaklar, doas iin kar, kazan, byme vb. gibi zel
ynetiminin nceliklerinden olan faktrleri gerektiinde gz ard ederek sadece kamu
yararna ynelik kamu hizmeti retmek iin devletin asli ve srekli grevlerini yerine
getirmek amacyla oluturulan kamu kurumu ve kurulularnn ve sivil toplum rgtlerinin
yaplarn, grevlerini, ileyilerini, ilem ve eylemlerini ynlendirir.
Kamu ynetimi, devletin, kamu iktisadi teebbsleri ve dier kamu tzel kiilerinin
yrtmekle ykml olduklar kamu hizmetlerinin gerektirdii asli ve srekli grevleri,
memurlar ve dier kamu grevlileri yardmyla yerine getiren ynetim daldr.
Ksaca kamu ynetimi, kamu dzeninin srekliliini salamaya ve kamunun ortak
ihtiyalarn karlamaya ynelik mal ve hizmetlerin retilip halka sunulmasna ilikin bir
sistemdir.
Temelde kamu ynetiminin iki yn bulunmaktadr. Bunlardan birincisi yapsal dieri
ise ilevsel yndr. levsel bir kavram olarak kamu ynetimi, genel kurallar ve kamu
politikas kararlarn uygulama srecidir. Yapsal bir kavram olarak kamu ynetimi ise
devletin rgtsel grnmn yanstmaktadr.

1.1.1.2. zel Ynetim


Kr ve kazan amac ile kurulan srekli bymeyi ve gelimeyi hedefleyen, elde ettii
kazanc, geliri hissedarlar ya da ortaklar tarafndan paylalabilen herhangi bir kamu
kuruluu ya da devlet kamu tzel kiiliine ball bulunmayan, zel hukuk tzel
kiiliklerine zel iletmeler denir. Her trl anonim, limited vb. irketleri, ortaklklar ve
holdingleri rnek olarak gsterebiliriz.
zel iletmeler denilince, hr teebbs anlalmaktadr. Hr teebbs, hr bir ekilde
sermaye tedarik etmek ve bu sermayeyi diledii gibi kullanmak anlamna gelir. Elbette, hr
teebbs de snrlayan baz yasalar bulunmaktadr. Ancak, zel iletme ynetimde,
finansmanda, retimde ve denetimde zgrle sahiptir.
zel ynetim, kr amal, byme hedefli, kazan paylamay dnen her trl
irketin, holdingin daha ok kazanmak, daha ok bymek, daha fazla mal ve hizmet
retmek iin aratrmalar yapmasn salar.

1.1.1.3. Kamu ve zel Ynetimin Benzerlikleri


Ynetim konusundaki rgt teorilerinin byk bir ksm, zel sektr kurulularnda
yaplan aratrmalara dayanmaktadr. Kamu ynetimi bu aratrmalardan byk lde
yararlanmaktadr. Benzerlik, teorik yaklamlarn kaynaklarnn ayn olmasndan ileri
gelmektedir. Bugn genel eilimler dorultusunda, kamu ynetimi ve zel ynetim arasnda
nemli bir yaknlama yaanmaktadr. alma yntemleri bakmndan iki kesim giderek
birbirine benzemektedir. Kamu ve zel ynetim alanndaki benzerlikler aadaki alanlarda
ortaya kmaktadr.

birlii gesi : Kamu ve zel ynetimin benzerliklerin temelini i birlii gesi


oluturmaktadr. Her iki kesimde de i birlii, ortak bir aba ve egdme
(iliki) dayal ussal bir etkinlik olarak kabul edilmektedir. Hedefler ve sonular
farkl olsa da amaca ulamak iin iki ynetimde de i birlii zorunludur.

Brokratik ge: ki ynetim alanndaki dier bir benzerlik de brokratik


gedir. Byyen ve genileyen bir rgt, zorunlu olarak brokratik bir kimlik
kazanr. ki kesimde de belli bir bykle erien her rgt, i blm
uzmanlama, hiyerari (makam sras) gibi benzer nitelikler kazanr.

Bilimsellik gesi : Her iki rgt ynetiminin benzer yanlar arasnda en bata
geleni ynetimin, bilim ve sanat yannn uygulanma zorunluluudur. rgtsel
verimlilik ve etkinlik iin bilimsel yntemler kullanlmaldr.

1.1.1.4. Kamu ve zel Ynetimin Farklar


Kamu ve zel ynetimin benzerliklerinin yannda, bu iki ynetim alannn farkllklar
da vardr. Sz konusu farkllklarn banda zel ynetimin, kamu ynetiminin aksine ilerin

gecikmesi ve srncemede braklmas anlamna gelen brokrasiden uzak olmasdr. Bunun


yannda kamu ve zel ynetim arasnda baka baz farkllklar vardr ve bunlar ksaca
aadaki gibi aklayabiliriz.

Hizmet gesi : Hizmet gesi bakmndan kamu ynetiminde "kamu yarar" sz


konusu iken, zel ynetimde "bireysel yarar" nceliklidir.

Aklk gesi : Aklk bakmndan da kamu ve zel ynetimde farkllk vardr.


Kamu hizmetleri herkesin gz nnde yrtlr. Kamu grevlilerinin her tr
eylem ve ilemleri, kamunun denetimi altndadr.

Yasallk ve biimsellik gesi : Yasal ve biimsel ilkelere ballk gesi


bakmndan, kamu hizmetleri yasalara ve biimsel kurallara gre yrtlr.
Kamu kesimindeki yneticinin karar ve eylem serbestlii, zel kesim
yneticisine oranla daha ok kstlanmtr.

rgtsel boyut gesi : Kamu hizmetleri byk boyutlu rgtlenmeleri zorunlu


klar. Hibir zel kesim rgt, tek bana devlet kadar byk ve kapsayc
deildir. Personel, ara gere ve parasal kaynaklar asndan kamu rgtleri,
zel kesim kurulularyla karlatrlamayacak kadar byktr.

1.2. Bro Kavram


Asl Franszca "bureau" olan "bro" szc, rgtsel ve ynetsel birok faaliyetin
yerine getirildii yer anlamna gelmektedir. TDKnin szlne gre bro, "danma ve
kayt tutma ilerinin yrtld bir i yeri"; bir baka kaynakta ise "bir iletmenin idari
ilerinin yrtld yer" olarak tanmlanmaktadr. Bir tanm yaplacak olursa "Bro,
yaplacak iin niteliine gre gerekli insan ve ekipmanla donatlm alma yeridir."
denebilir.
Gittike kompleks bir yapya brnen alma hayatnda brolar, bu alanda kaydedilen
gelimeler neticesinde modern bro ekline dnerek kolay, abuk, rasyonel ve dzenli
almay salayan, btn gerekli arac iinde bulunduran ideal bir alma yeri olarak
grlmeye balanmtr.

Resim 1. 2: Bir bro ortam

Brolar grdkleri faaliyetler asndan plan, proje, bte, muhasebe, personel ve


bunlara benzer pek ok iin ve ilemin yapld alanlar olarak tanmlanmaktadr.
levsel adan bakldnda bro, bir rgtte veya kurumda bilgi retimi ve akn
salamaya ynelik ilemler ve bu ilemlerin gerekletirilmesini salayan insan-makine
sistemleri olarak tanmlanabilir.
Bro ileri sadece rgtn snrlandrlm bir meknnda yani bir odada ya da katta
deil, rgtn tm alanlarna yaylm bir ekilde yaplmaktadr. En st yneticiden en alt
dzeyde alan personele kadar her dzeydeki alan, yazmalarn yaplmas, dosyalama,
hesaplama, kaydetme, kopyalama, iletiimi salama vb. pek ok bro iiyle meguldr. Yani
bro ileri tek bir blmde ya da tek bir birimde deil, yaygn olarak rgtn tmnde
uygulanmaktadr. Bu nedenlerle bronun bir mekn ya da baz faaliyetler olarak
tanmlanmas yerine ilevleri ve ilevlerin zellikleri gz nne alnarak yaplacak bir
tanmlama daha aklayc ve doru olacaktr.
Yaplmakta olan i ne olursa olsun, bronun asl amac tm mterilerine mal ve
hizmet temin etmektir. Bu mteriler hem rgt d hem de rgt iindeki mterilerdir. D
mteriler, hizmetlerden faydalanan veya mallar satn alan ya da gelecekte bu hizmetlerden
ve bu mallardan faydalanacak kii ve kurumlardr. mteriler ise ayn i yerinde alan
kiilerdir.

1.3. Bro Ynetimi


Brolarn gemiini, insanolunun ekonomik faaliyetlerinin balangcna dayandrmak
mmkndr. Ekonomik faaliyetlerin kaydedilmesi zorunluluu belirli uzmanlama trlerinin
ortaya kmasna yol amtr. Buna bal olarak brolar kurulmaya balanmtr. Konuyla
ilgili faaliyetlerin dzenlenmesi ve ynetilmesi gerei duyulmutur.

Bro ynetimi, bir dnce gelitirme, bir hizmet salama, nceden belirlenmi
amalara ulama iin yntemler saptamaktr.
Bro ynetimi, hizmetleri salamak, kaytlar tutmak, gelen bilgileri analiz etmek,
planlamak, haberlemeyi dzenlemek, rgtn karlarn korumakla ilgili bilgileri
gerektiren fonksiyondur.
Bro ynetimi, genel ynetimin bir parasdr. Tepe yneticisi brolarda derlenen
bilgiler olmadan rgt ile ilgili isabetli kararlar veremez.
Bro ynetimi, brolarda sekreterya hizmetlerini koordine eden, iletiim akn
salayan ve bunu denetleyen, yazl ve szl iletiim yntemlerini belirleyen faaliyetler
topluluudur. Bro ynetimi, bro ilerinin yannda, bro alanlarnn verimlilii iin
zaman ve stres ynetimi konusunda almalar yapmay gerektirir. Bro ynetimi brolarda;
dosyalama, ariv, kayt, fotokopi, teleks, faks, daktilo ve dier bro ilerinin ahenk iinde
yrtlmesiyle ilgili faaliyetleri ierir.

Resim 1. 3: Bro ynetimi

Meslein geliimi, geleneksel (klasik) ve ada olmak zere iki balk altnda
incelenecektir.

1.3.1. Klasik Bro Ynetimi


Bu dnemde yrtlen bro ileri; kayt ilemleri, basit rgtsel yazmalar, tayin,
terfi politikalaryla ilgili formlar ve genel olarak rgt ii yazl iletiimle ilgili klasik bro
faaliyetleridir. Brolarn bu dnemde fonksiyonu, basit bir "yazhane"de grlen ilerden
teye gememektedir.
Klasik bro ileri; mal ve hizmet retimi ile ilgili ham madde ve dier girdilerin
salanmas, bunlarla ilgili kayt ve maliyet hesaplar, personel tedariki, seimi,

10

yerletirilmesi, eitim ve gelitirilmesi, tayin ve terfi gibi klasik bro faaliyetleridir ve bro
yneticileri de, sz konusu ilerin ynetiminden sorumlu olan ahslardr.
Bro yneticisi; brolarda listeleme, kayt tutma, hesaplama, iletiim gibi faaliyetleri
yerine getirir. Gnlk bro faaliyetlerinin dzgn bir biimde yerine getirilmesini salar.
Yaplacak ileri planlamak, analiz etmek ve kontrol etmek, insan ve malzeme kullanmnda
israf ortadan kaldrmak, bro yneticisinin teknik becerisine baldr. Mmkn olduu
kadar ilerin kolay yaplmasn salamak, i tanmlarna, i gereklerine ve unvanlara gre
ilerin yrtlmesini salamak, yneticinin yneltme becerisiyle ilgilidir.

1.3.2. ada Bro Ynetimi


Klasik hammadde ekonomisinin yerini bilgi ekonomisinin almas, bugnn rgtlerini
hammadde ileyen rgtlerden, bilgi rgtlerine dntrmtr. Gnmzde herhangi bir
alanda faaliyette bulunan bir rgtn, faaliyetlerini etkin bir biimde yerine getirebilmesi
iin, son dakikada retilen bilgiyi elde edecek ve onu kullanacak teknolojiye ve onun
ynetilmesine ihtiyac vardr. Sz konusu teknoloji, organizasyon yap ve srelerini
dorudan etkilemekte, yeni rgt modelleri ve rgtsel ileyi biimlerini ortaya
karmaktadr.
Gnmzdeki rgtlerin bilgi ileyen birimlere dnmesi, ada brolarn klasik
brolarn aksine, bilginin ilendii, depoland ve datld, bro otomasyonuna dayal
yaplara dntrm, bro ynetimi, bilgi ynetimiyle ilgili bir ynetsel faaliyet hline
gelmitir. Bro otomasyonu daha nce elle yaplan bro ilerinin elektronik veya mekanik
makineler yardm ile yaplmas ilemine denir.
Bilgi ve iletiim teknolojileri alanndaki yaanan gelimeler, toplumsal yaamda
olduu kadar, i yaamnda da nemli gelimelere neden olmaktadr. Sz konusu
teknolojilerin getirdii yeni i ve i yapma yntemleri, ynetim literatrne (basl eserler)
yeni kavramlarn girmesine neden olmaktadr. Bunlar; sanal i, sanal rgt, sanal ofis, sanal
alan, tele-alma, tele ie gidip-gelme gibi kavramlar bunlarn balcalardr.
Sanal rgt, sanal ofis ve sanal i uygulamalar, bilgi teknolojilerine bal olarak
srekli gelime gstermektedir. Geleneksel ofislerin ve geleneksel ofis ilerinin yerini, sanal
ofisler ve sanal ofis faaliyetleri alyor. Bu sre, ofislerin fiziksel yaplarn ve i grme
yntemlerini etkiledii gibi, ofis alanlarn da etkilemektedir. Bugnn ofis ii, geleneksel
emek iinden bilgi iine, ofis alanlar da, klasik emek iisinden, bilgi iisine
dnmektedir.

1.4. Brolarn rgtlenmesi


rgt, ortak bir amac ya da eylemi gerekletirmek iin bir araya gelmi bireylerin ya
da kurumlarn oluturduu birlik olarak tanmlanabilir.
rgtleme: nsan kaynaklar, fiziksel etmenler ve bunlarn ilevlerinin uyumlu bir
biimde bir araya getirilmesi srecidir.

11

Her bro ynetimi, rgtn genel politikalar dorultusunda, brolarda verimliliin ve


etkinliin salanmas iin bro alanlarnn ynetimini salar. Brolarn rgtlenmesi ve
ynetimi boyutlu bir ynetimi gerektirir. Bunlar;

alanlarn rgtlenmesi ve ynetimi,


lerin rgtlenmesi ve ynetimi,
yerinin rgtlenmesi ve ynetimidir.

Brolarn rgtlenmesinde takip edilecek baz baar faktrleri vardr. Bu faktrler;


Brolar, rgtsel amalarn gereklemesi iin gerekli faaliyetlerin grld
yerlerdir. Amalarn etkin bir ekilde yerine getirilmesi, bro faaliyetlerinin verimlilik ve
etkinliine baldr. Bro faaliyetlerinin etkin biimde rgtlenmesi, iletme maliyetlerinin
dmesine neden olur.
Brolarn rgtlenmesi ada bir ynetim yaklam olan toplam kalite ynetiminin
ilkelerine gre olmaldr. Buna gre rgtsel yaplar; yaln, bilgi ileme faaliyetleri iin
gerekli teknolojiye sahip olmaldr. Ayn zamanda brolarn fiziksel unsurlarnn salk,
gvenlik ve etkinlik iin ergonomik koullara gre yerletirilmesi ve altrlmas gerekir.
Gelecekteki ihtiyalar karlamak iin brolarn ak ve esnek yaplar olarak
rgtlenmesi gerekir. Ak ve esnek bro anlay, hem tasarm bakmndan hem de rgtsel
faaliyetlerin yrtlmesinde unvanlarn, i tanmlarnn rollerin ve insan kaynaklarnn
ada ihtiyalara gre yaplmas gerekir.
Bro yneticilerinin brolar rgtlerken brolarda ilerin planlanmas, bro ilerinde
deiimin salanmas, rgt emalar hazrlama, i analizleri, i dalm, baar standartlar
hazrlama ve baar deerleme faaliyetleri, insan kaynaklarnn etkili ynetimi iin
motivasyon teknikleri gelitirme, rgtsel atmann giderilmesi ve rgtsel balanmann
salanmas, i basitletirme, i geniletme ve i zenginletirme gibi birok faaliyeti
rgtlemesi gerekir.

1.5. Brolarn Fonksiyonlar


Brolar planlama, rgtleme, kadrolama, yneltme ve denetim gibi temel rgtsel
fonksiyonlar yerine getirmesi amacyla yrtlen ilerin yapld yerlerdir. Saylan rgtsel
fonksiyonlarn yerine getirilmesi iin bilgiye ve iletiime ihtiya vardr. Bu bilgiler,
brolarda bro elemanlar tarafndan toplanan verilerin ilenmesiyle retilir.
Genel olarak brolarn fonksiyonlarnn, bro trlerine gre farkllk gsterdiini
syleyebiliriz. Brolar, herhangi bir kurum veya kuruluta yerine getirilen rgtsel ve
ynetsel faaliyetlerle ilgili kararn alnd, kararlarn uygulanmas iin gerekli yazmalarn
yapld, her tr prosedrn yerine getirildii yerlerdir. Buna gre brolarn fonksiyonlarn
be temel kategori eklinde snflandrabiliriz.

12

Bilginin alnmas: rgte eitli kaynaklardan gelen bilgiyi alr. eitli trde
bilgiler, sipariler, faturalar, iletiim aralar ile elde edilmektedir.

Bilginin kayt edilmesi (dosyalama): Elde edilen her trl bilginin dkm
yaplr ve dosyalanr. Baz durumlarda ise gerekli olmayan bilgiler elenir.
Bilgilerin istenildii zaman kolaylkla yeniden kullanlmaya hazr biimde
saklanmas gerekmektedir.

Bilginin dzenlenmesi: Kullanma sunulmadan nce bilgiler oaltlr,


zetlenir veya baka bilgiler ile birletirilerek dzenlenir ve mutlaka
denetimden geirilir.

Bilginin iletilmesi: Bilgiler rgt iinde veya rgtten rgte iletilir. Bilginin
iletilmesi, kiiler tarafndan veya elektronik bro makineleri ile
gerekletirilmektedir. letiim ne kadar etkili olursa ynetim de o kadar salkl
karar verebilme olanana kavumaktadr.

Varlklarn korunmas: Nakit, ek, bro dosyalar ve kaytlar vb. gelerden


oluan varlklarn korunmas bronun en belli bal ilevlerinden biridir.

Brolar, rgt st sisteminin alt sistemidir. st sisteme ait tm iler brolarda grlr.
Bro ilerinin planlanmas, ilerin yrtlmesinde gerekli olan ekipmann temini, i
geniletme, i zenginletirme ve i rotasyonu gibi eitli i kurallarnn gelitirilmesi bu
ilerden bazlardr.
Brolarda grlen ilerin etkin ve verimli bir biimde grlebilmesi iin bro ilerinin
tanmlanmas, bu ilerin artnamelerinin karlmas, i tanmlarna ve artnamelerine uygun
i blmnn yaplmas, hareket ekonomisi kurallarnn gelitirilmesi gerekir. Ayrca
brolarda; k ve ses dzeninin, aydnlatma ve havalandrma koullarnn belirlenmesi, bro
tasarmnn yaplarak yerleim dzeninin belirlenmesi, brolarda yazma iletiim, form
kullanm ve bakmnn nemli bro fonksiyonlar olarak yerine getirilmesi gerekir.

13

UYGULAMA FAALYET
UYGULAMA FAALYET
Aadaki ilemleri uygulaynz.
lem Basamaklar

neriler
Modl yardmyla ynetim kavramn
anlayabilir, bir iletmeyi ziyaret edip
onlarn ynetim yaplarn inceleyerek
rendiklerinizi pekitirebilirsiniz.

Ynetim kavramn analiz ediniz.

Kamu ynetimi ve
farklarn tespit ediniz.

zel

evrenizde bulunan kamu ve zel


kurulularn ziyaret ederek ikisini
ynetimin
karlatrma imkn bulabilir ve
bylece
farkllklar
daha
iyi
kavrayabilirsiniz.

Bro ynetim ekillerini tespit ediniz.

Klasik
ve
ada
ynetim
ekillerinden hanginin daha iyi
olduunu
ve
faydasnn
fazla
olduunu
modl
yardmyla
kavrayabilirsiniz.

Brolarn rgtlenmesi ve fonksiyonlarn


aratrnz.

Farkl birka iletmeyi karlatrarak


rgt yapsn ve fonksiyonlarn daha
iyi analiz edebilirsiniz.

14

KONTROL LSTES
Bu faaliyet kapsamnda aada listelenen davranlardan kazandnz becerileri Evet,
kazanamadnz becerileri Hayr kutucuuna (X) iareti koyarak kendinizi deerlendiriniz.
Deerlendirme ltleri

Evet

Hayr

1. Ynetim tanmn kavradnz m?


2. Kamu ynetimini ve zel ynetimi kavradnz m?

3. Kamu ynetimi ve zel ynetimin benzerliklerini kavradnz


m?
4. Kamu ynetimi ve zel ynetimin farkllklarn kavradnz
m?
5. Bro ve bro ynetimini kavradnz m?
6. Brolarn rgtlenmesini kavradnz m ?
7. Brolarn fonksiyonlarn kavradnz m ?

DEERLENDRME
Deerlendirme sonunda Hayr eklindeki cevaplarnz bir daha gzden geiriniz.
Kendinizi yeterli grmyorsanz renme faaliyetini tekrar ediniz. Btn cevaplarnz
Evet ise lme ve Deerlendirmeye geiniz.

15

LME VE DEERLENDRME
LME VE DEERLENDRME
Aadaki sorular dikkatlice okuyunuz ve doru seenei iaretleyiniz.
1.

Aadakilerden hangisi ynetim olayndan sz edilebilmesi iin gerekli olan


zelliklerden biri deildir?
A) nsanlarn varl gerekir.
B) nsanlar arasnda ibirlii salanmas gerekir.
C) nsanlarn hepsinin liderlik zelliine sahip olmas gerekir.
D) Salanan ibirliinin belirli bir amaca yneltilmesi gerekir.

2.

2.Aadakilerden hangisi ynetimin amalarndan biri deildir?


A.) Sreklilik
B.) zel hayat dzenleme
C.) Sosyal sorumluluk ve i ahlak
D.) Esneklik ve uyum

3.

Aadakilerden hangisi kamu ve zel ynetimin benzerliklerinden biridir?


A.) Hizmet gesi
B.) Aklk gesi
C.) birlii gesi
D.) Yasallk ve biimsellik gesi

4.

Aadakilerden hangisi bronun fonksiyonlarndan bilgilerin oaltlmas,


zetlenmesi veya baka bilgiler ile birletirilerek dzenlenmesini ifade eder?
A.) Bilginin alnmas
B.) Dosyalama
C.) Bilginin iletilmesi
D.) Bilginin dzenlenmesi

5.

Aadakilerden hangisi brolarn rgtlenmesi ve ynetiminin boyutlarndan biri


deildir?
A.) evrenin rgtlenmesi ve ynetimi
B.) alanlarn rgtlenmesi ve ynetimi
C.) lerin rgtlenmesi ve ynetimi
D.) yerinin rgtlenmesi ve ynetimidir

DEERLENDRME
Cevaplarnz cevap anahtaryla karlatrnz. Yanl cevap verdiiniz ya da cevap
verirken tereddt ettiiniz sorularla ilgili konular faaliyete geri dnerek tekrarlaynz.
Cevaplarnzn tm doru ise bir sonraki renme faaliyetine geiniz.

16

RENME FAALYET2
RENME FAALYET-2
AMA
in trne gre broyu dzenleyebileceksiniz.

ARATIRMA

letmeler bro faaliyetlerine gre brolarna ekil veriyor mu? Aratrnz.


Bro ekillerinin ie uygun olarak seilmesi ne tr fayda salar? Aratrnz.
letmelerin ada brolar seme nedenleri nelerdir? Aratrnz.
ada brolarn, klasik brolara stnlkleri nelerdir? Aratrnz.

2. BRO TRLER VE EKLLER


Brolar genellikle, stlendikleri fonksiyonlar ve i grme yntemleri bakmndan
farkl trlere ayrlmaktadr. Brolar genel olarak iki grupta ele alabiliriz. Bunlar: klasik
brolar ve ada brolardr. Klasik (geleneksel) brolar, fiziki bir mekna sahip olan
brolardr. Sanal ada brolar ise belli bir fiziki mekn gerektirmeyen, sanal ortamlarda
ilerin yaplmasn olanakl klan brolardr.

2.1. Klasik (Geleneksel) Bro Trleri


Klasik (geleneksel) bro ileri, rgtsel faaliyetleri kolaylatran teknik nitelikteki
ilerdir. Bu iler, mal ve hizmet retimi ile ilgili ham madde ve dier girdilerin salanmas,
bunlarla ilgili kayt ve maliyet hesaplar, personel, tedariki, seimi, yerletirilmesi, eitim ve
gelitirilmesi tayin ve terfi gibi klasik bro faaliyetleridir ve bro yneticileri de sz konusu
ilerin ynetiminden sorumlu olan ahslardr.
Klasik brolar, geleneksel bro faaliyetlerinin yapld brolardr. Klasik brolar u
ekilde snflandrabiliriz;

Uzmanlk alanlarna gre brolar


Ait olduklar kurumlara gre brolar
Kurulu amalarna gre brolar
Yerleim biimlerine gre brolar

17

2.1.1. Uzmanlk Alanlarna Gre Brolar


Uzmanlk alanlarna gre brolar, mesleki uzmanlk bilgilerine sahip insanlar
tarafndan kurulan brolardr. Uzmanlk alanlarna gre brolar ayn zamanda zel
brolardr. Uzmanlk alanlarna gre kurulan brolar genellikle bir veya iki kii tarafndan
kullanlmaktadr.

Resim 2. 1: Avukatlk brosu

Brolarn sanallamas ve ilerin belli bir yere baml olmadan yrtlebilmesi,


uzmanlk alanlarna gre brolarn nemini azaltmakta, bu brolar i yeri kimliini
kaybederek irtibat brolar hline gelmektedir. Avukatlk, noterlik, mavirlik ve
mhendislik, emlak alm satm brolar vb. brolar bu tr brolardr.

2.1.2. Ait Olduklar Kurumlara Gre Brolar


Bunlar kamu kurulularna ait brolar ve zel organizasyonlara ait brolardr. zel
organizasyonlara ait brolar, arlkl olarak retim, ticaret ve hizmet ileriyle ilgili
faaliyetlerin yerine getirildii brolardr. retim iletmelerindeki brolar, temel amac ham
maddeleri nihai rne dntren iletmelerdeki brolardr. Fabrika brolar bu gruba girer.
Ticari iletmelerdeki brolar ise genel olarak alm satm faaliyetlerinin yerine
getirildii brolardr. Spermarket brolar bu gruba girer. Hizmet iletmelerindeki brolar
ise ncelikli amac mterilere hizmet sunmak olan iletmelerdeki brolardr. Bankaclk ve
sigortaclk alannda faaliyet gsteren kurululardaki brolar, bu trn rnekleridir.

18

Resim 2. 2: zel organizasyon ve kamu kurumu

Kamu kurumlarnda genel olarak memurlarn alt brolarda, kamu hizmetleri


grlr. Kamu kurumlarna ait brolar, devlet ilerinin grld, hkmet politikalarnn
gereinin yerine getirildii brolardr. zel organizasyonlardaki brolarda hizmetin
muhatab mteriler iken kamu kurumlarna ait brolarda grlen hizmetin muhatab
vatandalardr.

2.1.3. Kurulu Amalarna Gre Brolar


Kurulu amalarna gre brolar, hizmet retmek amacyla kurulan brolar ile kr
elde etmek iin kurulan brolar, yaam standardnn ve toplumsal deerlerin korunmas
amacyla oluturulan brolar olarak snflandrabiliriz. Son saydmz bro trleri, vakflar,
dernekler, sivil toplum rgtleri ve dier gnll kurululara ait brolardr. Kamu ve zel
sektre ait brolarda alanlar belli bir cret alrken gnll kurululara ait brolarda
alanlar genel olarak herhangi bir cret almaz.

Resim 2. 3: Gnll kurulular (Trkiye erozyonla mcadele, aalandrma ve doal varlklar


koruma vakf ve doay hayvanlar koruma ve yaatma dernei)

19

2.1.4. Yerleim Biimlerine Gre Brolar


Yerleim biimlerine gre brolar ak brolar, zel brolar ve hibrit (melez)
brolar olmak zere 3 ksma ayrlr;

Ak brolar, rutin ve mekanik iler yaplan kurumlarda, geni salonlarda toplu


alma tercih edilmektedir. Bu salonlara ak bro ad verilir. Ak brolarda
yaklak olarak 5 -100 personel alabilir. Ak brolarn alanlar ise 150
3000 m arsada olabilir. Ak brolar gerektiinde portatif ve ses geirmeyen
blmelerde daha kk salonlara blnebilir.

Resim 2. 4: Ak bro

Ak brolarn avantajlar;

Binann maliyeti der.


Istma, aydnlatma ve dier servisler ucuz olur. (Ekonomiktir.)
Daha az alana daha kolay ve dzenli yerleme olana verir
(Yerden tasarruf salar.) .
Kap adedi ve koridorlar azalr.
Dekorasyon ve temizleme maliyeti der.
Daha yakndan etkili, kolay denetim ve gzetim olana salar.
lgili, birimlerini daha rahat gzleyebilir.
Haberleme ve i akmn kolaylatrr.
Makine ve gerelerin ortaklaa kullanm kolayl olur.
rgtte ve brolarda deiiklik gerekirse bu gereksinme
blmlerde kolayca karlanabilir.
Daha iyi fiziksel artlar salanmasna elverilidir.

20

Ak brolarn dezavantajlar;

o
o
o
o
o
o
o
o
o
o
o
o

Parayla ilgili gvenirliin nemli olduu trdeki ilerde


gizlilik azalr.
Ziyaretiler ve genel hareketlilik iteki dikkatin dalmasna
neden olur.
Konumalar sessizlii bozabilir. Ar grlt ve uultu
olabilir.
Salgn hastalklarn yaylmasna msaittir.
Kiisel prestijin azald kansna varlr.
Bu sakncalarn giderilebilmesi iin ak brolarda aada
belirtilen tedbirler alnmaldr.
zolasyon maddeleri kullanlarak dardaki grltnn ieri
girmesi nlenebilir.
Zemin hal ya da mantarla kaplanmaldr.
Tavan, duvarlar, kaplar sesi emen maddelerle kaplanmaldr.
Perde kullanlarak sesler hafifletilmelidir vs.

zel (kapal) brolar, alanlarn tek bana veya birka kiinin bir arada
kulland brolardr. 1 ile 4 kiinin birlikte alt kk odalardr. Ak
brolarn avantajlar, kapal brolarn dezavantajlar hline gelir.

Resim 2. 5: zel (kapal) bro

Ancak baz hizmetler iin kapal bro ayrlmas zorunludur. Mdr ve daha st
kademe yneticilerle i sahipleri ve ziyaretilerle ok sk kar karya gelen memurlar,
ilgililerle gizli grmesi gerekli olan mlakat memurlar aratrma, planlama, dosya

21

incelenmesi proje hazrlama vb. gibi dikkat gerektiren ilerde ve gizli kalmas gereken
ilerde alan personele zel kapal brolar ayrlmas gerekmektedir.

Hibrit (melez) brolar: Hem ak bro hem de kapal bro yaklamlarnn


zelliklerini kapsadndan, bu ad verilmektedir. rnein duvardan blme
yapan paneller ile zel brolar annda kurulabilir ve gerektiinde bu panellerin
sklmesiyle hzl bir biimde ak alana dntrlebilir. Gerek hayatta da
birok organizasyon bu yaklam kullanmaktadr.

Resim 2. 6: Hibrit (melez) bro

Son zamanlarda bilgi ve iletiim teknolojisi alannda yaanan gelimeler, zellikle


yerleim biimlerine gre yaplanan brolar anlamsz klmakta, bunun yerine belli bir
fiziksel meknla snrlanmayan, sanal ortamlarda uzmanlk alanna gre faaliyetlerin
yrtld sanal brolarn nemi artmaktadr. Haberleme teknolojisindeki gelimeler
insanlarn bir yere baml olarak alma zorunluluunu ortadan kaldrmaktadr. zellikle
sanal ortamlarda sesin, grntlerin ve yazlarn ayn anda grnme ve interaktif
(etkileimli) iletiim olana, belli bir yere bal olarak alma gerekliliini ortadan
kaldrmaktadr.

2.2. ada Bro Trleri


Bilgi ve iletiim teknolojileri alannda yaanan gelimeler, toplumsal yaamda olduu
kadar i yaamnda da nemli gelimelere neden olmaktadr. yapma yntemlerinin srekli
deitii bir i dnyasnda yayoruz. nceden ofis ileri genellikle, kk bir ofiste sekreter
ve muhasebeciyle grlrd. Bugn ise daha byk iler, drt duvar arasna skmadan bir
telefonla, faksla veya internet balantsyla herhangi bir yerden yaplabilmektedir. Bro
uygulamalarnda bugn tan olduumuz uygulamalar, gelecekte bu alanda byk bir
deiimin olacan gstermektedir.
Gnmzde brolar sabit fiziksel meknlar olmaktan kyor. Esnek i uygulamalar,
kendini en fazla alma yerlerinde gsteriyor. Hatta alma yeri kavram kendiliinden
anlamszlayor. Bugn biim ve ierik deitirmi olsa bile bro ileri devam ediyor; ancak
i yeri yava yava ortadan kalkyor. ler her yerde yaplyor, bilgisayar ortamnda bir

22

telefon balantsyla envanter denetimlerinden, stok kontrollerine, istihdam politikalarndan,


i analizlerine, dnem sonu hesaplarnn kontrolnden her tr ofis faaliyeti, belli bir mekna
baml olmadan yrtlebilmektedir.
ada brolar, genellikle bilgi ve iletiim teknolojilerinin birlikte kullanlmas
sonucu sanallaan bro faaliyetlerinin grld brolardr. ada brolar u ekilde
snflandrabiliriz;

Gezici (Mobil) brolar


Adhokratik brolar
Ev brolar
Sanal brolar
Yaratc brolar
Modler brolar

2.2.1. Gezici (Mobil) Brolar


Bilgi iinin nem kazanmasyla birlikte, fiziksel meknlar nemini kaybediyor. Bilgi
ilerinin dijital ortamlarda yrtlme olana, geleneksel i yeri kavramnda kkl
deimeleri getiriyor. Gelien bilgi ve iletiim teknolojileri ile birlikte mobil brolar ve
ynetim gebeleri snf olumaktadr. nsanlarn ie gelmelerine artk gerek kalmyor.
Yakn bir gelecekte gerek mobil brolara ulam olacaz. i, hareket hlinde iken de
yapabileceiz. Hareketli, evik ve agresif insanlardan oluan bir snfn douuna tanklk
ediyoruz.
Mobil bro uygulamas zellikle pazarlama, reklam, piyasa aratrmas, kamuoyu
yoklamalar gibi bir i yerine bal olmadan yrtlebilecek faaliyetler, gelimi teknoloji
rnleri olan tanabilir zellikteki diz st bilgisayarlar yardmyla herhangi bir i yerine
gerek kalmadan yerine getirilebilmektedir.

Resim 2. 7: Gezici (mobil) bro

23

Bugn zellikle Internet ve Intranet vastasyla bu gibi faaliyetler daha etkin bir
biimde yaplabilmektedir. Artk mobil bro faaliyetlerine olanak salayan aletler sadece diz
st bilgisayarlar deil, mobil telefonlar ve cep telefonlaryla da bu faaliyetler
yaplabilmektedir.
Modemler yardmyla bilgisayardan faks gnderip almak da mmkn olabilmektedir.
Brolarda bro memurlarnn gndelik faaliyetlerinden olan, faturalama, sipari emri, fiyat
saptama gibi eitli ilemler, bilgisayarlar yardmyla sanal ortamlarda yerine
getirilebilmekte ve tanabilir bilgisayarlar yardmyla bunlar yerine getirmek iin belli bir
broya bal olarak almak gerekmemektedir.

2.2.2. Adhokratik (Geici) Brolar


Adhokratik ynetim, iletiim sistemlerine dayanan, standart d bir rgtlenme
modelidir. Latince geici anlamna gelen ad-hoc kavramndan tretilen adhokrasi, geici
ve zel amalarla kurulan rgt anlamna gelmektedir. Adhokratik modeller, karmak
rgtsel evrede ileri derecede yenilikiliin zorunlu olduu sektrlerde gelimektedir.
Farkl disiplinlerde uzman olan bireylerden oluan adhokratik proje ekipleri, geleneksel
uygulamalar aan bir yap olarak gelimektedir.
Geici brolar, belli amalar iin kurulan, sonra da ortadan kaldrlan geici yaplardr.
Srekli ve sabit biimde kurulan brolar, brokrasiyi ortaya karr ve brokrasi ayn
zamanda sanayi dnemlerine ait rgtsel hantall ve bro patolojiyi ifade eder. Bro
patoloji, brokratik rgtlerin karakteristik zelliklerinden birinin i blm ve uzmanlama
olmas sonucunda her bro alannn kendini brosunun en nemli ve vazgeilmez
eleman olarak grmesi durumunu anlatan bir kavramsallatrmadr. Bro patolojiye neden
olan durum geleneksel brolarn kat, hiyerarik (makam sras) ve merkezi yapsdr.
Brokrasinin zellii vardr. Bunlar, kalclk, hiyerari ve i blmdr.
Bilgi teknolojileri alanndaki gelimeler, hiyerariyi ortadan kaldran yatay rgt modellerine
doru geii getirirken brokrasiden adhokrasiye geii de getirmitir. Adhokrasi, zel
ama iin kurulan ve bu amacn gereklemesiyle ortadan kalkan, geici bro uygulamas
anlamna gelmektedir. Elektronik iletiim aralaryla bilginin bir yerden baka bir yere
naklinin mmkn olmas, sanal ofislerle birlikte adhokratik uygulamalarn gelimesini
salamaktadr.
Gnmzde rgtsel yaplarda yaanan hzl deiim, kalcl ifade eden
brokrasinin yerine, geicilii gsteren adhokratik rgt modellerinin nemini artrmaktadr.
Adhokraside brokratik yapnn karmaklk, merkezilik, formellik ve yksek derecede
katlk gibi zellikleri yerine, basitlik, daha dk formel yap, merkezka ynetim tarz ve
rgtsel esneklik vardr.
Sanallk ve sanal ekip almas adhokrasi iin byk kolaylklar salamaktadr.
alanlarn nitelii ve nicelii, eitli projelerin gerektirdii yetenee sahip olma durumu
adhokratik rgtlenmeyi zorunlu klmaktadr.

24

Resim 2. 8: Kongre iin geici olarak kurulmu bir web site

A tipik istihdam modeli olarak da tanmlanan bu istihdam modelinde geici, gnlk,


belirli dnem alma, tele-work, eve i verme ve zamana dayal kontrat trleri, tm Avrupa
lkelerinde yaygnlamaktadr. Bu uygulama, rgt asndan esnek i uygulamas,
verimlilik art ve cret maliyetlerinin drlmesinde nemli bir yere sahiptir.

2.2.3. Ev Brolar
Gnmzde iler, i yerlerinden uzaklayor. Ayn yer ve ayn zaman snrndan uzak
bir i yapma yntemi geliiyor. Ksaca esnek alma olarak adlandrlan yeni i yapma
yntemi, belli bir i yerine bamll ortadan kaldryor. ler her zaman ve her yerde
yaplyor. yapma yntemlerindeki sz konusu esnek uygulamalardan biri de ev ofis
uygulamalardr.

Resim 2. 9: Ev bro

25

alma yerine esneklii getiren ev ofis uygulamalar, ayn zamanda alma


saatlerinde de bir esneklii getirmektedir. alma saatlerinin alanlar tarafndan
belirlenmesi ve retecekleri iin kendi inisiyatiflerine braklmas, bu alma ekline bir
ayrcalk kazandrmaktadr. Bylece kiiler kendilerini en ok verimli, daha enerjik ve din
hissettikleri zamanlarda ilerini yapmaktadrlar.
Esnek i grmenin getirdii zgrlk ve yksek moral, alanlarn ilerine daha ok
ilgi duymalarn salamakta, yksek ilgi ise alanlarn ilerinde baar ve verimlilik
oranlarn artrmaktadr. Ev bro uygulamalarnn tercih edilmesinin nemli nedenlerinden
biri de ie ge kalma sorununun ortadan kaldrlmas ve bundan doan stresin giderilmesidir.
Kazanlan zamann sosyal faaliyetlerde kullanlmas ise bu uygulamann bir baka yarardr.
Teknolojik gelimenin sonucunda yaanan deiim kendini en ok ofis-ev sentezinde
gstermektedir. Ofis evler veya ev ofisler i yeri merkezinden ve dier alanlarla yz
yze iletiimden uzak, fakat yeni teknolojinin salad elektronik iletiim aralar sayesinde,
i yeriyle interaktif (etkileimli) iletiimin saland alma ortam olarak tanmlanabilir.
Tanmlamadan da anlalaca gibi bro-ev alma biiminde, alanlar kendi evlerini i
yerleri olarak kullanmaktadrlar. Bilgisayar, telefon, internet, faks gibi teknolojilerle
donatlan akll evler her bakmdan alann ofis ihtiyacn karlayabilmektedir.

Resim 2. 10: Ev bro

alanlar asndan bro-evlerin birok avantaj vardr; i saatlerinin esneklii, aile


ileriyle ilgili nceliklerin ne alnmas ve alanlarn aileleriyle daha fazla zaman
geirmeleri gibi. Ulam, yemek gibi harcamalarn azalmas hem igren hem de iveren
asndan nemli avantajlar salar. alanlar tarafndan ev-bro uygulamalarnn en cazip
taraf klk kyafet konusunda getirdii serbestidir. Kendini alma ortamnda olduka rahat
hisseden alan, yksek i tatminiyle iini yapabilmektedir.

26

Ev-brolarn saylan yararlarnn yannda, phesiz baz olumsuz taraflar da vardr.


Her eyden nce ev-brolar, alanlarn i yerinde bulduklar sosyal ortamdan
uzaklamalarna neden olmaktadr. Ev bro uygulamasnda, alanlar i arkadalaryla ve
rgtn d evresiyle etkileimden uzak kalrlar. Bu durum onlarn sosyallemelerini ve
gerek i hayatna almalarn zorlatrmaktadr.
Sanal alma ynetiminde alanlarn ev ortamlaryla i ortamlarn birletirmeleri,
verimliliin ve etkinliin artmas, merkez i yerinin alan bakmndan rahatlamas gibi
yararlar salamaktadr. Ev bro uygulamasnn iveren asndan dezavantaj ise alann
kontrol edilememesi ve yapt ilerin dzenli bir ekilde gzlemlenememesi gibi
sorunlardr. Ancak denetimsizlii bir sorun olarak grmek, klasik bir ynetim anlaydr.
Bilindii gibi modern ynetim yaklamlarndan biri de sonulara gre ynetimdir. Bu
ynetimde esas olan sreler deil, sonulardr. nsanlarn ilerini nerede ve nasl yaptklar
deil, ne yaptklar nemlidir. Ev ofislerde alanlar bilgi iileridir. Bilgi iileri denetimi
sevmeyen, zerk, geni inisiyatif (karar verme yetkisi) kullanma arzusunda olan insanlardr.

2.2.4. Sanal Brolar


Sanal bro kavram, bilgi ve iletiim teknolojileriyle desteklenen ve belli bir fiziksel
mekna baml olmay gerektirmeyen ofis anlamna gelmektedir. Sanal ofisler, sanal alan
grubun, ortak kullanmna sunulmu bir web sitesi zerinden faaliyetlerin yrtld
ofislerdir. Sanal ofiste grlen iler, sanal ilerdir.
Gnmzde herhangi bir rgt, gerekli teknolojik altyapy kurduktan sonra rgtsel
ve ynetsel faaliyetlerini sanal ortamda etkin bir biimde yerine getirebilmektedir. Bugn
milyonlarca insan ofis ilerini elektronik aralar yardmyla zamandan ve mekndan
bamsz bir biimde, sanal ortamlarda yapmaktadrlar.
Sanal ofislerde bilgisayarlarn, bilgi ve iletiim arac olarak kullanlmas, ofis
alanlarnn ilerini yapma yntemlerinde, kkl deiimlere neden olmaktadr. Bu
alandaki yenilikler ve gelimeler srmektedir. Sz konusu geliimin bir sonucu olarak
geleneksel fiziksel ofisler, sanal ofislere dnmektedir. Sanal ofisler ayn zamanda teknik
yetenei yksek, profesyonel sanal ofis alanlarn gerekli klmaktadr.

Resim 2. 11: Sanal ofis

27

rgtler sanal ofislere, ilerini ve projelerini daha etkin biimde ynetmek amacyla
gemektedirler. Sanal ofisler rgtlere ve alanlara mterileriyle meslektalaryla aile ve
arkadalaryla daha etkin iletiim olana salamaktadr. Sanal ofisler ayn zamanda,
dokman ve resimlerin, grafiklerin paylamn olanakl klarak evrak ynetiminin etkinliini
artrmaktadr.
Sanal ofislerde ofis yeri hatta ofisin varl ve yokluu bir tartma konusudur. Sanal
ofisler ayn zamanda bilgi havuzu ve z yetenek havuzu oluturarak bilginin
paylalmasn olanakl klan bir uzmanlk ofisidir. Bunlar, geleneksel ofislerdeki kalcln
ve srekliliin aksine geici yaplardr. Sanal ofislerde proje ileri ou kez sanal ekiplerle
yrtlmekte ve ekibe katlm deikenlik gstermektedir.
Sanal ofislerde karmak ofis ileri sanal ortamlarda dk maliyetle ve hzl bir
ekilde yaplabilmektedir. Sanal i yerinde, geleneksel rgtlerin fiziki snrlar ortadan
kalkmaktadr. alanlarn saysnda nemli lde azalma gzlenmektedir. Buna karlk,
sanal ofisler mevcut kaynaklar ile karlatrlamayacak lde geni bir i grme
yeteneine sahiptir.

2.2.5. Yaratc Brolar


Kltrel deiim, fiziksel meknn deimiyle dorudan ilikilidir. nsanlarn
davranlarn deitirmek iin onlar deiik bir evreye sokmann en etkili yol olduu genel
olarak kabul edilmektedir. Hiyerariyi (makam sras) ortadan kaldrmak, piramidi
dzletirmek ve bylelikle hem keyifli hem de verimli bir alma ortam elde etmek, ada
ofis kavramnn ana amacn oluturmaktadr.
Yeni mekn kavram, yaratc ofis olarak adlandrlmaktadr. Bu anlaya uygun
olarak tasarlanm alma ortamlarnda insan beyninin sa yarmkresince desteklenen
hayal gc, sentez (tmevarm) ve sezgi yeteneklerini uyaran tasarmlar tercih edilmektedir.
Ofis ortamn daha zgr ve yaratc hle getirmek, mekn deerlendirme ve yerletirme ile
ilgili eski kurallar bir kenara brakmay gerektirmektedir.
Daha nce koridor gibi alanlar kayp alanlar olarak grld iin bu alanlar mmkn
olduu kadar aza indirgenir, dar ve dz hatl olarak tasarlanrd. Yeni anlayla yaplm
ofislerde ise dinamizm ve i birliini tevik etmek iin tasarmlara zel bir nem
verilmektedir.
Geleneksel ofis binalarnda farkl departmanlarda alanlar ok nadiren bir araya
gelebilirler. Yeni dncelerin ortaya kmasna sebep olacak karlamalar kolaylatracak
planlar yapmak, bu yeni meknsal anlayta nemli bir yere sahiptir. nsanlarn ayn ii,
yerlerinden kprdamadan sabahtan akama kadar yapmaya zorlandklar bir dzen yerine,
aktif, hareketli olabildikleri bir mekn dzeni yaratc bir ortam iin kesinlikle gereklidir.
alma yerlerinde modern iletiim teknolojilerinden, yararlanmann yan sra, kullanlan
malzemeler ve mekn dzeni de her an her yerde olabilmeyi mmkn klmaktadr.

28

Resim 2. 12: Yaratc bro

Masa, dolap ve dier mobilya ekipmanlarnn birbirinin tekrar olmaktan uzak ve


kiiselletirmeye olanak tanyan nitelikte olmalar istenir. Bylelikle alanlarn mekn
oluum srecine etkin olarak katlabildikleri, kiilerin ve gruplarn almak istedikleri
evreyi oluturmalar ve renklendirmeleri arzu edilir. Yaratc ofis kurgulanrken mekn
dzenleme anlay ve kullanlacak malzemelerin niteliklerinin yan sra, aada belirlenen
drt temel kriterin salanmas gerekiyor.

Takm almas: birlii ve takm almas anlay, yaratc ofisleri tercih


eden firmalarn yaklamlarnda etkili olan temel motiftir. nsanlara kendilerini
yaratc hissedecekleri bir ortam sunmak, yeni mekn anlaynn temel
hedeflerinden biridir.

Paylam: Bilgi ve deneyimlerin aktarlmas ve paylalmas, eski ynetim


anlaynn bilgiyi saklayan zelliinin aksine, yaratc ofis modelinde nemli
bir yer tutar. Bu sre formaliteleri bir kenara brakarak bilgi geliimini
destekleyen ilerici bir yaklamla tm alanlara aktarlr ve paylalr.

Birlik ruhu ve katlm: Birlik ruhunun oluturulmas, verimlilik ve


yaratcln artrlmas iin en gerekli unsurlardan biridir. Klasik ofis mekn
ise ilevsel, kiiliksiz ve sosyal ilikileri snrlayan dzenlemeleriyle bunu
salamaktan ok uzaktr.

Hareketlilik: Statik (hareketsiz) bir biimde alma yerlerinin kolay kolay


deitirilmedii bir yapya sahip klasik (geleneksel) ofislerde insanlar belirlenen
bir yerde ve srekli gzetim altnda alrlar. Hem ynetim kontrol hem de
teknolojik kstllklarn alan insan belirli bir noktaya bal kalmaya
zorlad klasik (geleneksel) sistem yerini yaratc ofis modeliyle kablosuz
iletiim imknlarndan maksimum dzeyde yararlanlan hareketlilie, yer
deitirebilmeye ve istenilen yerde almaya olanak veren ada ofislere
brakmaktadr.

29

Kablosuz telefon sistemleri, diz st bilgisayar ve bilgisayarl bina kontrol sistemleri,


yeni ofis meknlarnn oluumunda belirleyici bir neme sahiptir. Her trl sosyal aktiviteye
imkn veren iletiim teknolojisi sayesinde insanlar istedikleri her yerde alabiliyor ve
istedikleri her yerde sesli ve grntl iletiim kurabiliyor; alanlara gerek bir zgrlk
salyor.

2.2.6. Modler Brolar


Bro mobilyalarnn etkili ekilde dizayndr; yani deiik bro mobilya paralarnn
(masa, dolap, kitaplk vb. ) kullanmn kolaylatrmak ve bu paralarn deiik ekilde
yerletirilmesine olanak verecek ekilde dizayn etmektir.
Bir modler nite mteriye gre dizayn edilmi olup masa, alma alan, depolama
alan, dosya dolaplar ve kitaplklardan oluur. Modler dizayn, alma ortamndaki hzl
deiime ve alanlarn srekli yer deitirmesine imkn sunmaktadr.

Resim 2. 13: Modler bro

rnein iten ayrlan bir alann masas ve dier mobilyalar kolaylkla baka
alanlarda kullanlabilmektedir. Gnmzde birok organizasyon bu tr mobilyalara, yeniden
dzenleme kolaylklar ve alanlarn temel fonksiyonlar olan haberleme ve paylamaya
tevik ettii iin ynelmektedir.

2.2.7. Esnek Brolar


Esneklik kavram, deiikliklere ve farkllklara uyum yetenei anlamna gelmektedir.
Esneklik olumlu ve gelimeye ak bir kavram olarak deerlendirilmesinin yan sra, belli
lde bir belirsizlik de tamaktadr. Buna karlk alma hayatnda esneklik, ok eitli

30

ekillerde tanmlanabilmektedir. alma hayatnda esneklik, taraflara alma artlarn


deiik ihtiyalara cevap verebilecek ekilde dzenleyebilme yetkisi veren bir alma
yntemidir.
alma hayatnda uygulanan esneklik ekilleri belli bal grupta toplanabilir:

yerinin esnekletirilmesi (uzaklatrma stratejileri)


in ve igrenin esnekletirilmesi
alma srelerinin esnekletirilmesi

yerinin esnekletirilmesi: yerinin esnekletirilmesi, ilerin


blnmesi, klmesi, bamsz birimlere ayrlmas, alt iveren
veya taeronlama eklinde karmza kmaktadr. Nitekim bu
anlamda yaygn uygulamalarna zellikle uzaklatrma
stratejileri, alt iveren ya da taeron uygulamalar gibi farkl
adlar verilebilen uygulamalarda rastlanmaktadr. Bir dier ifade ile
uzaklatrma stratejileri, iletmelerde yaplan iin baka iverene ait
i yeri veya iletmelerde ya da iletme iinde baka iiler
altrlarak yaplmasdr. Uzaklatrma stratejilerine, ev bro veya
mobil bro uygulamalar rnek olarak verilebilir.

in ve igrenin esnekletirilmesi: Gnmzde zellikle bilgi,


iletiim ve ulam teknolojilerinde yaanan gelimeler sonucu
ilerin sabit meknlarda, iletme iinde yaplmas
gerekmemektedir. Ayrca hizmet sektrndeki gelimelere paralel
olarak, srekli bro alan istihdam etmek gerekmemektedir.
Bunun yerine iletmedeki ilerin baka iveren veya iilere
yaptrlmas iletme maliyetleri ile idari ve brokratik ileri de
nemli lde azaltmaktadr. Tm bu nedenlerle i yerinin
esnekletirilmesi veya uzaklatrma stratejileri, lkemiz dahil pek
ok lkede geni bir uygulama alan bulmaktadr.

alma srelerinin esnekletirilmesi: alma srelerinin belli


bir balang ve biti zamannn olmamas, ii ve iverenin istek
ve amalar dorultusunda alma sresinin serbeste
belirlenmesidir. alma srelerinin esnekletirilmesi, iletmelere
iin gereksinim duyulan srelerde yaplmas, iilere ise alma
sresinin iilerin tercihleri dorultusunda belirlenebilmesi
serbestsi salar. Bu bakmdan alma srelerinin esnekletirilmesi
olgusu, gnmzde hem esnekletirme uygulamalarnn en
nemlisi hem de gelimi batl lkelerde en ok uygulama alanna
kavuan esnekletirme ekli hline gelmitir.
31

Bilgi-iletiim ve ulam teknolojileri bata olmak zere, teknoloji alannda yaanan


gelimelerin, retim sreleri zerinde yaratt deimeler, yeni retim ve ynetim
tekniklerinin uygulanmas ve bunlarn doal bir sonucu olarak tketici tercihlerinde meydana
gelen deimeler ile hzla kitlesel retimden bireysel retime gei, esnek alma
uygulamalarn gerekli klmaktadr.
Teknoloji alannda yaanan gelimeler, retim srecinde zaman ve mekn
birlikteliini hzla ortadan kaldrmaktadr. Bir dier deyile ayn zaman ve meknda retim
olgusunun sembol olan fabrika tarz retim, yani insanlarn retim iin ayn zaman
srecinde ortak bir meknda bir araya gelmeleri gereini hzla ortadan kaldrmaktadr.
Teknolojik gelimeler iletme ve iverenlere istedikleri miktarda, istedikleri zaman iinde,
istedikleri emek birimini kullanma olana sunarken iilere ise alma ve dinlenme
srelerini hatta alma meknlarn seebilme olana salamtr.
alma hayatnda esnekliin giderek yaygnlamasnda rol oynayan faktrlerden biri
de psikolojik faktrlerdir. Psikolojik faktrlerde en az dier faktrler kadar nemlidir.
Nitelii deimekle birlikte, retim srecinin en vazgeilmez unsurlarndan biri olan
alann ruhsal sal asndan alma zamann ve hatta alaca mekn seme
zgrl psikolojik tatmin asndan son derece nemlidir.

32

UYGULAMA FAALYET
UYGULAMA FAALYET
Aada istenilenleri yapnz.
lem Basamaklar

neriler

Bro trleri ve ekillerini aratrnz.

evrenizde
bulunan
brolar
rendiiniz bro tr ve ekilleriyle
karlatrp
bunlara
gre
snflandrabilirsiniz.

Klasik bro trlerini tanmlaynz.

Klasik
bro
faaliyetlerini
gerekletiren brolar ziyaret ederek
rendiiniz kavramlar kalc hle
getirebilirsiniz.

ada bro trlerini tanmlaynz.

nternet
zerinden
aratrmalar
yapabilir ve irketlerdeki ilgili
kiilerle grerek ada bro
trleriyle ilgili gerekli bilgileri
alabilirsiniz.

33

KONTROL LSTES
Bu faaliyet kapsamnda aada listelenen davranlardan kazandnz beceriler iin
Evet, kazanamadklarnz iin Hayr kutucuklarna ( X ) iareti koyarak kontrol ediniz.

Deerlendirme ltleri

Evet

1.

Bro tr ve ekillerini kavradnz m?

2.

Klasik bro trlerini kavradnz m?

3.

ada bro trlerini kavradnz m?

Hayr

DEERLENDRME
Deerlendirme sonunda Hayr eklindeki cevaplarnz bir daha gzden geiriniz.
Kendinizi yeterli grmyorsanz renme faaliyetini tekrar ediniz. Btn cevaplarnz
Evet ise lme ve Deerlendirmeye geiniz.

34

LME VE DEERLENDRME
LME DEERLENDRME
Aadaki sorular dikkatlice okuyunuz ve doru seenei iaretleyiniz.

1.

Aadakilerden hangisi klasik bro trlerinden biri deildir?


A) Uzmanlk alanlarna gre brolar
B) Ait olduklar ahslara gre brolar
C) Kurulu amalarna gre brolar
D) Yerleim biimlerine brolar

2.

Aadakilerden hangisi ada bro trlerinden biridir?


A) Ev brolar
B) Uzmanlk brolar
C) Kamu brolar
D) zel brolar

3.

Avukatlk, noterlik, mavirlik, mhendislik, emlak alm satm vb. brolar


aadaki bro trlerinden hangisinin kapsamna girmektedir?
A) Kurulu amalarna gre brolar
B) Adhokratik brolar
C) Uzmanlk alanlarna gre brolar
D) Gezici (mobil) brolar

4.

Aadaki bro trlerinden hangisi brokrasi kavramna kar kp onun yerini


almtr?
A) Adhokratik (geici) brolar
B) Sanal brolar
C) Ev brolar
D) Yaratc brolar

5.

Aadakilerden hangisi yaratc ofis kurgulanrken salanmas gereken


kriterlerden biri deildir?
A) Takm almas
B) Birlik ruhu ve katlm
C) Hareketlilik
D) Brokrasi

DEERLENDRME
Cevaplarnz cevap anahtaryla karlatrnz. Yanl cevap verdiiniz ya da cevap
verirken tereddt ettiiniz sorularla ilgili konular faaliyete geri dnerek tekrarlaynz.
Cevaplarnzn tm doru ise bir sonraki renme faaliyetine geiniz.

35

RENME FAALYET3
RENME FAALYET-3
AMA
Bro alanlarnn grevlerini belirleyebileceksiniz.

ARATIRMA

Bro alanlarnn genel zellikleri nelerdir? Aratrnz.


Bir i yerinde bro yneticisinin grevleri nelerdir? Aratrnz.
Bro yneticilerinin sahip olmas gereken temel zelikler nelerdir? Aratrnz.
Bir i yerinde bro yneticisinin sorumluluklar nelerdir? Aratrnz.

3. BRO ALIANLARI KAVRAMI


3.1. Bro alanlar
Brolarda planlama, rgtleme, kadrolama, koordinasyon, yneltme, denetim, iletiim
ve halkla ilikiler gibi ynetsel fonksiyonlarn yannda, aratrma-gelitirme (AR-GE),
kademe azaltma ve deiim gibi grev ve ilevler yerine getirilir. Sz konusu grev ve
ilevler eitli kademelerde farkl unvan ve pozisyonlarda alan kiiler tarafndan yerine
getirilir.

Ynetici: Bro kaynaklarn (fizikseli mali, beeri) kullanma yetkisine ve


sorumluluuna sahip olan kiilerdir. Bro yneticisi, bro ara ve gerelerini
ynetme gibi fiziksel aralar, broya gerekli malzemelerin ve dier bro ara
ve gerelerinin almnda kullanlacak mali kaynaklar ve bro alanlarn
bronun st birimi olan rgtsel amalar dorultusunda ynlendiren kiidir.
Bakan, genel mdr, genel mdr yardmcs, mdr, mdr yardmcs ve ef
gibi unvanlar alrlar.

Uzman (danman): Bir konuda bilgi, uygulama ve deneyim yoluyla geni


bilgi, beceri kazanm ve ustalam kiilerdir. Bu kiiler emir komuta
zincirinde yer almazlar. Bronun kurmay elemanlardr. Grevleri yneticiye
ilgili olduklar konuda danmanlk yapmaktr. Hesap uzman, bilgi ilemci,
hukuk maviri, istatistiki gibi kiiler genellikle bro ortamnda alan
uzmanlardr.

36

Memur: Memur szc resmi bir anlam ifade eder. Kamu kurumlarnda
devletin asli ve srekli grevlerini yerine getiren ve aylkla alan kiilerdir.
zel kurumlarda alanlara memur denmez. Onlar i kanununa bal olarak
alan beyaz ve mavi yakallar olarak tanmlanr.

Ynetici sekreter: Bro ynetimi konusunda birikimli, dorudan emir almadan


sorumluluk alabilme yetenei gsteren, alnan karar ve sorumluluklar
uygulad gibi kendisine verilen yetki snrlar iinde kararlar verebilen,
ynetim kadrosu iinde yeri bulunan bir bro grevlisidir.

Yardmc hizmet personeli: Bronun temizlii, bakm, onarm, ulam vb.


destek grevlerini stlenen kiilerdir.

3.1.1. Bro alannn Genel zellikleri


Brolarda ilerin aksamadan yryebilmesi iin alanlarn baz zelliklere sahip
olmas gerekmektedir. Bu zellikler;

Grev paylamna ak olma: Broyu ynetmek bir takm iidir. Bu nedenle


takmn yelerinin birbirlerini desteklemeleri ve bronun baars iin ileri
paylamalar gerekmektedir. Ayn zamanda asli grevi bronun geleceine
ilikin kararlar almak olan yneticinin grevlerini hafifletmek, bro
alanlarnn en temel grevlerinden biridir.

Organizasyonu ve ynetimi temsil etme: nsanlarn bir bro ile ilgili fikir ve
dnceleri o broda alanlarn tutum ve davranlar ile belirlenir. Bu nedenle
alanlar hem organizasyonlarn hem de yneticilerini en iyi temsil etmek
zorundadrlar.

Bilgi akn salama konusunda dikkatli olma: Temel fonksiyonlardan biri


bilgi retme ve ileme olan brolarda bilgi aknn doru gvenilir ve hzl bir
biimde olmas, alanlarn grevleri arasndadr.

Hiyerarik (makam sras) yapya sayg duyma: alanlar organizasyonlarda


bulunan hiyerarik yapya uymal ve bu yapnn korunmas iin kurum
kltrne aykr davranlardan kanmaldrlar. Hiyerarik yap rgtn
ynetim varl iindeki statleri ve onlara verilen rolleri kapsamaktadr.

Grev ve sorumluluktan kanma: Btn alanlar ynetim tarafndan


belirlenen grev ve sorumluluklar kanmadan yerine getirmelidirler. Grev ve
sorumluluklar ayn zamanda bir hizmet felsefesidir. rgtsel sistemin almas
iin bu konu ok nemlidir.

37

stlerin grevlerini kolaylatrma: alanlar verilen grev ve sorumluluklar


gereince yerine getirerek alma dzeninin tam olarak ilemesini
salamaldrlar. Bylece yneticilerin grevleri de bir lde kolaylar.

Brolarda daha ok alt dzey ynetici, memur, sekreter olarak alanlarn


bulunduklar statlere gre yapmalar gereken grevleri ve bu grevlerin ilemleri u ekilde
gsterilebilir:

GREVLER

BRO YNETM
LEMLERN
YRTMEK

GELEN-GDEN
EVRAK LERN
YRTMEK

LETM
SALAMAK

DOKMAN
HAZIRLAMAK

LEMLER

program yapmak
Yannda alanlara i dalm yapmak
Yannda alanlarn yapt ii kontrol etmek
Yneticinin gnlk alma programn dzenlemek
Yneticiyi gnlk faaliyetler hakknda bilgilendirmek
Bro dzenini salamak
Bro ihtiyalarnn teminini salamak
Bro makinelerinin tamir ve bakmn salamak
Kurum-faaliyet alan ile ilgili yaynlar takip etmek
Muhasebe kaytlarn tutmak
verimini artrc neriler gelitirmek
Evraklar (faks, e-mail, posta vb.) almak
Evraklar amak
Evraklar snflandrmak
Evraklar kaydetmek
Bro ii evrak akn salamak
Giden evraklar datma hazrlamak
Giden evraklarn datmn salamak
Fihrist hazrlamak, gncelletirmek
Telefon grmelerinin yaplmasn salamak
Randevular ayarlamak
Misafirleri karlamak
letiim bilgilerini kaydetmek
Kurum ii-d gelen talepleri ynlendirmek
letiimi engelleyen aksaklklar gidermek
Rutin yazmalar yapmak
Yazma ile ilgili bilgi toplamak
Dokman taslan hazrlamak
Dokmanlar yazmak
Yazlan dokmanlar kontrol etmek

38

DOSYALAMA
LEMLERN
YRTMEK

TOPLANTI
ORGANZASYONU
YAPMAK

SEYAHAT
ORGANZASYONU
YAPMAK

MESLEK
GELME LKN
FAALYETLER
YRTMEK

Dokmanlar onaya sunmak


Dokmanlar onaylamak
Dokmanlar oaltmak

Dosyalama sistemini kurmak


Dosyalar gncelletirmek
Dokmanlar dosyalamak
Dosyalardan alnan dokmanlarn takibini yapmak
Dosyalar arivlemek
Toplant gndemini hazrlamak
Toplantda grev alacak personeli koordine etmek
Toplant yerinin hazrlanmasn salamak
Katlmclar toplant hakknda bilgilendirmek
Toplant materyallerini hazrlamak
Toplant tutanaklarn hazrlamak
Seyahate ilikin bilgi edinmek
Ulam rezervasyonu yapmak
Konaklama rezervasyonu yapmak
lgili kiileri bilgilendirmek
Seyahat materyallerini hazrlamak
Yannda alanlara eitim vermek
Meslekle ilgili toplant, seminer faaliyetlerine
katlmak
Meslekle ilgili yaynlar, teknolojik gelimeleri
izlemek
Meslekle ilgili hizmet ii eitim, iba eitim vb.
faaliyetler hazrlamak

Tablo 3. 1: Grev ve ilemler

3.2. Bro Yneticisi


Bro yneticisini tanmlamadan nce yneticiyi tanmlamakta fayda vardr.

Ynetici, rgtn amalarna ulamas iin elinde bulunan kaynaklarn (insan


kaynaklar, bilgi kaynaklar, parasal ve maddi kaynaklar) koordinasyonunu
(uyum salamak) salayarak belirlenen amaca ynelten kiidir.
Bro yneticisi, brolarn belirlenen ama ve hedeflerini gerekletirmek iin
planl bir ekilde bilgiyi, alanlar, ara gere ve malzemeyi, planlayan,
rgtleyen, yneten, koordine eden ve denetleyen kiidir.

39

Bro yneticisi;

rgt ve/veya birimde, bro ilerini ve hizmetlerini, rgtsel ve


ynetsel i ve ilemleri i birlii ve e gdm iinde planlayan,
programlayan, birlikte alt ve sorumlu olduu personeli motive
ederek amaca ynelten,
Personelini ibanda yetitiren, personelin yapt ileri srekli
olarak kontrol ve nezaret eden,
Broda gerekli i blm, i datm, i analizi, i lm ve i
deerlendirmesi yapan,
Broda uygulanan ynetsel ilem, yntem ve sreleri dzenleyen
ve i verimini ykselten,
Haberleme ve yaz ilerini yrten, yaz ve belgelerin kayt,
dosyalama ve arivleme ilerini yapan,
Bronun demirba malzeme, makine, kitap ve krtasiye
gereksinimini salayan,
Bro personelinin mali ve zlk haklarn takip eden, denek ve
deme ilerini yerine getiren,
rgtn mal ve/veya hizmet retimiyle ilgili olarak gerekli bilgileri
toplayan ve bu bilgileri deerlendirerek stlerine sunan,
Bro ilerini ve etkinliklerini uyum iinde, etkili ve verimli bir
ekilde yrten ve yneten kiidir.

3.2.1. Bro Yneticisinin Grev ve Sorumluluklar


Bro yneticisinin grevi, iin bakalar tarafndan dzgn yaplmasn salamaktr.
Ynetici yetki ve sorumluluunu paylaarak ilerin bakalar tarafndan yaplmasn
salamak durumundadr. Her ii kendisinin yapmas mmkn deildir. Ynetici, i
grdrrken baz grevleri yerine getirmelidir.
Bro yneticilerinin temel grevleri aada belirtilmitir:

Planlama ve programlama: Bro yneticisinin ilk ilevi, broda yaplacak


ileri ve etkinlikleri nceden planlamak ve programlamaktr. Zira, plansz ve
programsz alan bir ynetici, gelii gzel alan, ne verirsen onu yapan ve
sadece gelen yazya, telefona, vatandaa cevap veren, onun dnda bo oturan,
sohbet eden, ay ien adam demektir. Planl ve programl alan ynetici ise
aktif ve retkendir. Bu amala, bro yneticisi, broda yaplmas gereken ileri
ve grevleri haftalk, aylk ve yllk olarak planlamal ve programlamal ve
bunlarn uygulanmasn salamaldr.

Kaynaklar salama ve kullanma: Broda i ve etkinliklerin


gerekletirilmesi her eyden nce gerekli ve yeterli beeri, mali, maddi, fiziki

40

ve hukuki kaynaklarn salanmasna ve bunlarn personel tarafndan rasyonel,


ekonomik, dengeli etkili ve verimli bir ekilde kullanlmasna baldr. Zira, bir
ynetici rgtte gereksinim duyulan kaynaklar salayabildii oranda etkili ve
verimli olur.

dzenleme: Broda yaplan ileri blmleme; personelin yapaca


ileri/grevleri personel arasnda adil, objektif ve dengeli bir ekilde datma ve
i blm yapma; en kolay ve en hzl biimde i akn salama bro
yneticisinin temel bir ilevi ve etkinliidir.

birlii ve e gdm (liki) salama: Bro yneticisi, rgtte teki birimler


ve brolar ile alan personel arasnda uyum, egdm ve i birlii iinde
almay salayan kiidir. Zira brolarda yaplan iler ou zaman dier
birimleri ve brolar da ilgilendirir. Her rgt, birimleri ve brolar ile bir
btndr.

alma ekibi kurma: amzda ynetim ekip iidir. Baarl yneticiler


dinamik bir ekibi olan kiilerdir. Ekibi olmayan yneticiler rgtte yalnz kalan
pasif kiileridir. Ynetimde etkili ve verimli olabilmek iin aktif, dinamik,
retken, alkan kiilerden oluan bir alma ekibi kurmak arttr. Bu yzden,
rgtlerde bro ynetiminden itibaren her birim, yneticinin nderliinde bir
ekip olmaldr. Ekip olan, uyum ve i birlii iinde alan birimler ve rgtler
daima baarldr.

yi iliki ve etkili iletiim kurma: Ynetim iletiim ve ilikiler sistemdir. Bu


yzden, etkili ynetim, daima etkili iletiime ve iyi ilikilere dayanr. Ynetici,
baarl olmak iin astlar, stleri, denkleri, i sahipleri, mterileri, dier
birimler ve rgtler ile iyi iliki ve iletiim kurmaldr.
Resm yazma dosyalama ve arivleme: rgtlerde bro yneticilerinin en
youn olan i ve grev alanlarndan biri, rgtte ya da birimde retilen hizmet
ve ekinlikler, i ve ilemler iin gerekli yazmalar yapmak; bunlar
dosyalamak ve arivlendirmektir. Bu yzden, rgtlerde var olan btn brolar
evrak-dosya retim merkezleridir. nk, ynetimde her i ve ilem, her hizmet
ve etkinlik mutlaka bir yazma, onaya ve karara dayanr. Bu nedenle bro
yneticisi resm yazma, dosyalama ve arivleme tekniklerini iyi bilmeli, tam
ve doru olarak uygulamaldr.

Bro personelini etkili ve verimli ynetme: Bro yneticileri kendilerine


bal personeli etkili ve verimli bir ekilde ynetebildikleri takdirde baarl
olabilirler.

Tablo 3.2de ynetim dzeyleri, unvanlar ve stlendikleri sorumluluklar ksaca


verilmitir.

41

Tablo 3. 2: Ynetim dzeyleri, unvanlar ve sorumluluklar

Ynetimde yetki kullanmnn sonucu sorumluluu dourur. Ynetimde sorumluluk,


kiinin yapt iin ve kulland yetkinin sonucunda stlerine hesap vermesi demektir.

3.2.2. Bro Yneticisin Temel zellikleri


Bro yneticilerinin baarya ulaabilmeleri iin baz zelliklere sahip olmalar
gerekmektedir. Bu zellikleri aadaki balklar altnda toplamak mmkndr:

ini ve i yerini sevmek


Kendine gvenmek
nsanlar tanmak
Anlayl olmak
Objektif olmak
Grev ve yetkileri adaletli datmak
Yerinde karar alabilmek
nisiyatif sahibi olmak
Sorumluluk sahibi olmak
Yeni fikirlere sahip olmak ve desteklemek
Ekip kurmak ve organize edebilmek
Etkin bir motivasyon salayabilmek
Baary paylaabilmek
Baary dllendirmek- Baarszl incelemek
Hatalardan ders almak ve tekrarlamamak

42

Btn bu zelliklere sahip bro yneticisinin baarsz olmas imknszdr. Bunlarn


yannda bro yneticisinde olmamas gereken zellikler ise;

Anlaysz olma
Tarafl davranma
abuk etkilenme
Kararszlk
Korkak davranma
Saduyusuz olmadr.

3.2.3. Bro Yneticisinin Koruma, dllendirme ve Uyarma Grevi


3.2.3.1. Bro Yneticisinin Koruma Grevi
Bro yneticisi, alanlardan yalnzca i bekleyen kii deildir. Gerektiinde onun
iinden veya kiisel yaantsndan ileri gelen skntlarna da zm yollar bulunmasnda
yardmc olmaldr. Brolardaki aksaklklar gidermek bro yneticisinin grevleri
arasndadr. Brolarn alma koullarnda ve artlarnda eitli olumsuzluklar (salk
sorunlar, i kazalar vb.) olabilir. Bunlar yok edecek nlemler alnmaldr.
Brolarda uygulanacak cret politikalar da alanlarn haklarn korumaya ynelik
olmaldr. Emeinin karln alamayan alanlarn verimliliinden sz etmek mmkn
deildir.
Bro yneticisi ayn zamanda alanlarn gvenlik ihtiyalarn da (i gvencesi,
sigorta, emeklilik program vb.) karlamaya almaldr. Ancak bu ekilde alanlarn i
yerlerini benimsemeleri ve sevmeleri salanm olur.
Bro yneticisi, emrinde altrd kiilerin manevi sorumlusudur. Gerektiinde
onlarn kusurlarn rter ve tepe ynetime kar bu kusurlar stlenir. Bu nedenle de
alann gvenini ve takdirini kazanr. Ancak daha sonra belirlenen bu kusur ve aksaklklar
dzeltmeye ve onlar tamamlamaya almaldr.

3.2.3.2. Bro Yneticisinin dllendirme Grevi


Bro alanlarnn grev ve sorumluluklarn yerine getirmeleri ya da stn
performans sergilemeleri hlinde ynetici tarafndan dllendirilirler. alanlarn
dllendirilmesi bro yneticisinin en nemli grevlerinden biridir. Bu sayede alanlarn
verimlilii artrlr ve baarlar devam eder.
Bro yneticisi dllendirme iini hi vakit geirmeden yerine getirmelidir.
alanlarn baarl olduu an dllendirme vakti gelmi demektir.
Modern ynetim anlaynda rgtler alanlarn performansn cezalandrmak yerine
dllerle derecelendirir. alanlar bir ie balarken genelde isteklidirler. alanlarn

43

yapacaklar iin karlnda dllendirileceklerini dnmeleri motivasyonunu artraca


gibi iyi bir performans sergilemelerini de salar. rnein, alanlara bir grev verildiinde
yksek performans sergilenmesi isteniyorsa yaplacak ii ama ve standartlar erevesinde
belirli blmlere ayrp ve her blmdeki baar iin dllendirme yaplrsa her blmdeki
kk baarlar birletiinde hedeflenen baar standard yakalanm olur.
Bro yneticisinin alanlar dllendirme srecinde eitli yollar bulunmaktadr. Bu
yollar ksaca unlardr.

Takdir etme: Takdir etme ya da teekkr etme, dllendirme eitleri arasnda


nemli bir yer tutar. Bro yneticisinin alann takdir ederken dikkat etmesi
gereken en nemli nokta, herkesin nndeyken bu ii yapmasdr. Ancak bu
ekilde dllendirme amacna ulam olacaktr.

Nakit dller: alanlar rgtleri iin saladklar nemli faydalar sonucunda


ikramiye yntemi ile dllendirilebilirler. zellikle ihtiyac olan alanlarn
parasal dllerle desteklenmesi alanlarn verimliliini ve alma azmini
artracaktr. rnein, alann stn baar gstermesi sonucunda bir maa
kadaryla dllendirilmesi gibi.

Plaket, kupa ve takdir belgesi: alanlar dllendirmenin bir dier yolu da


plaket, kupa ve takdir belgesi verilmesidir. alan manevi adan tatmin olur
ve motivasyonu artar.

Tatil dl: Her yl bir ya da birka alann tatil ile dllendirilmesidir.

Eitim dl: Baarl alanlarn kendilerini daha fazla gelitirebilmeleri iin


eitli eitim kurumlarnda kurslara ve seminerlere gnderilmesidir.

Terfi ve sorumluluk: alanlarn terfi ettirilmesi ve bunun yan sra daha fazla
sorumluluk verilmesi, onlarn uzun vadeli gayret ve almalarnn
dllendirilmesinin en nemlisidir.

3.2.3.3. Bro Yneticisinin Uyarma Grevi


Bro yneticisi alanlarnn baarlarn dllendirdii gibi baarszlklarn,
olumsuz tutum ve davranlarn gerektii zaman uyarmaldr. Burada nemli olan ynetici
dllendirmeyi btn alanlarn huzurunda, uyarma ise alan yalnzken yapmaldr.
Uyarmada ama, alanlarn iine son vermek deil onlarn kusurlarn, olumsuz
tutum ve davranlarn dzeltmeye ynelik olmaldr. alanlarn kiilii ve yapsna gre
farkl davranlmamaldr.

44

alanlarn uyarlmalar srasnda, uyar ekli ne olursa olsun alannn onurunu ve


gururunu rencide etmemeye dikkat edilmelidir. Aksi takdirde uyarma ile hedeflenen
iyiletirme salanamaz.
ada ynetim anlayna gre cezalandrma kabul gren davran bir davran
biimi olmasa da ok gerekli durumlarda (bireyin dier alanlar da etkilemesi vb.) yeni
sorunlara ve olumsuzluklara sebep olmayacak ekilde uygulanabilmektedir.

45

UYGULAMA FAALYET
UYGULAMA FAALYET
Aadaki aratrmalar yapnz.
lem Basamaklar

neriler

Bro alanlar kavramn aratrnz.

Brolarda faaliyet gsteren alanlar ve


yaptklar ileri evrenizde bulunan bir
broya giderek kavrayabilirsiniz.

Bro alanlarnn genel zelliklerini


aratrnz.

Bro alanlarnn zelliklerini modl


yardmyla renebilir, grme yaparak
da bu bilgileri kalc hle getirebilirsiniz.

Bro yneticisinin grevleri


sorumluluklarn aratrnz.

ve

evrenizde bulunun iletmeye giderek bu


konu
hakknda
yneticilerle
grebilirsiniz.

Bro yneticisinin temel zelliklerini


aratrnz.

eitli iletmelere giderek yneticilerin


zelliklerini renip iletmelerdeki bro
yneticilerini
karlatrma
imkn
bulabilirsiniz.

46

KONTROL LSTES
Bu faaliyet kapsamnda aada listelenen davranlardan kazandnz beceriler iin
Evet, kazanamadklarnz iin Hayr kutucuklarna ( X ) iareti koyarak kontrol ediniz.

Deerlendirme ltleri

1.

Bro alanlarn kavradnz m?

2.

Bro alanlarnn genel zelliklerini kavradnz m?

3.

Bro yneticisinin grev ve sorumluluklarn kavradnz

Evet

Hayr

m?
4.

Bro yneticisinin temel zelliklerini kavradnz m?

DEERLENDRME
Deerlendirme sonunda Hayr eklindeki cevaplarnz bir daha gzden geiriniz.
Kendinizi yeterli grmyorsanz renme faaliyetini tekrar ediniz. Btn cevaplarnz
Evet ise lme ve Deerlendirmeye geiniz.

47

LME VE DEERLENDRME
LME VE DEERLENDRME
Aadaki sorular dikkatlice okuyunuz ve doru seenei iaretleyiniz.
1.

Aadaki bro alanlarndan hangisi emir komuta zincirinde yer almaz?


A) Ynetici
B) Uzman (Danman)
C) Sekreter
D) Memur

2.

Aadakilerden hangisi bro alanlarnn genel zelliklerinden biri deildir?


A) Grev paylamna ak olmaldr
B) Organizasyonu ve ynetimi temsil etmelidirler
C) Grev ve sorumluluktan kanmaldr
D) stlerin grevlerini kolaylatrmaldrlar

3.

Aadakilerden hangisi bro yneticisinin grevlerinden biri deildir?


A) Planlama ve programlama
B) Kaynaklar salama ve kullanma
C) yi iliki ve etkili iletiim kurma
D) Kardan pay datmak

4.

Aadakilerden hangisi bro yneticisinde olmamas gereken zelliklerden biridir?


A) abuk etkilenme
B) Kendine gvenmek
C) Sorumluluk sahibi olmak
D) Objektif olmak

5.

Aadakilerden hangisi alanlar dllendirme srecinde kullanlan yollardan biri


deildir?
A) Tatil dl vermek
B) Takdir etmek
C) Sigortasn yaptrmak
D) Nakit dller sunmak

DEERLENDRME
Cevaplarnz cevap anahtaryla karlatrnz. Yanl cevap verdiiniz ya da cevap
verirken tereddt ettiiniz sorularla ilgili konular faaliyete geri dnerek tekrarlaynz.
Cevaplarnzn tm doru Modl Deerlendirmeye geiniz.

48

MODL DEERLENDRME
MODL DEERLENDRME
Aadaki sorular dikkatlice okuyunuz ve doru seenei iaretleyiniz.
1.

Aadakilerden hangisi st dzey ynetimde faaliyet gsteren yneticilerden biridir?


A) Ksm efleri
B) Genel mdr yardmclar
C) Departman mdrleri
D) Ustabalar

2.

Aadakilerden hangisi kamu ynetiminin asl amalarndan biri deildir?


A) Kamu yarar
B) Kamu gvenlii
C) Karllk
D) Eitim esenlii

3.

Aadakilerden hangisi alma hayatnda uygulanan esneklik ekillerinden biri


deildir?
A) yerinin esnekletirilmesi
B) in ve igrenin esnekletirilmesi
C) alma srelerinin esnekletirilmesi
D) Bro ekillerinin esnekletirilmesi

4.

Aadakilerden hangisi zel sektrde asli ve srekli grevleri yerine getiren


alanlara verilen isimdir?
A) Memur
B) Krmz yakallar
C) Beyaz ve mavi yakallar
D) Sekreter

5.

Aadakilerden hangisi bro yneticisinin koruma grevlerinden biri deildir?


A) Sigorta yaptrma
B) Emeklilik program
C) kazalarna nlem alma
D) Btn yanllarn rtme

DEERLENDRME
Cevaplarnz cevap anahtaryla karlatrnz. Yanl cevap verdiiniz ya da cevap
verirken tereddt ettiiniz sorularla ilgili konular faaliyete geri dnerek tekrarlaynz.
Cevaplarnzn tm doru ise bir sonraki modle gemek iin retmeninize bavurunuz.

49

CEVAP ANAHTARLARI
CEVAP ANAHTARLARI
RENME FAALYET-1NCEVAP ANAHTARI
1
2
3
4
5

C
B
C
D
A

RENME FAALYET-2NN CEVAP ANAHTARI


1
2
3
4
5

B
A
C
A
D

RENME FAALYET-3N CEVAP ANAHTARI


1
2
3
4
5

B
C
D
A
C

MODL DEERLENDRMENN CEVAP ANAHTARI


1
2
3
4
5

B
C
D
C
E

50

KAYNAKA
KAYNAKA

AYTRK Nihat, Bro Ynetimi ve Ynetici Sekreterlii, Nobel Yaynclk,


Ankara, 2007.

ERYILMAZ Bilal, Kamu Ynetimi, Erkam Matbaas, stanbul, 2004.

KO Hakan, Melih TOPALOLU, Ynetim Bilimi, Sekin Yaynclk, Ankara,


2010.

KO Hakan, Melih TOPALOLU, Bro Ynetimi, Sekin Yaynclk, Ankara,


2010.

ZTEKN Ali, Ynetim Bilimi, Siyasal Kitabevi, Ankara, 2010.

TENGLMOLU Dilaver, Hasan TUTAR, ada Bro Ynetimi, Sekin


Yaynclk, Ankara, 2010.

TUTAR Hasan, Mehmet ALTINZ, Bro Ynetimi ve letiim Teknikleri, Sekin


Yaynclk, Ankara, 2008.

51