You are on page 1of 6

თავისუფალი უნივერსიტეტი

სილაბუსი
აკ. წელი

2012/2013

კოდი

სემესტრი

II გაზაფხული

დასახელება

ბუნებისმეტყველება (არსებითი
ფიზიკა და ბიოლოგია)
4

ტიპი

ძირითადი

ECTS
კრედიტი

ენა

ქართული

აუდიტორია

ლექტორი

ვაჟა ბერეჟიანი,
გიორგი მელაშვილი

ელ. ფოსტა

v.berezhiani@freeuni.edu.ge
g.melashvili@agruni.edu.ge

აღწერა
ბუნებისმეტყველების კურსი მოიცას ცოცხალი და არაცოცხალი სამყაროს არსის ძირითად პრინციპებს.
სტუდენტები გაეცნობიან თეორიებსა და აღმოჩენებს, რომლების საფუძველზე მოხდა თანამედროვე
ბუნებათმცოდნეობის ფორმირება და რომლებიც გავლენას ახდებენ ჩვენი ცხოვრების მრავალ
ასპექტზე. სემინარებზე შეისწავლება „ექსპერიმენტული აზროვნების წესი“, როგორც კლასიკური და
თანამედროვე ნაშრომების, ასევე სტუდენტების მიერ დამუშავებული პროექტების პრეზენტაციის
კრიტიკული განხილვის გზით.
კურსის შემადგენელი კომპონენტებია არსებითი ფიზიკა და ბიოლოგია.
ფიზიკა
წარმოადგენს მსოფლმხედველობის ერთ-ერთ ძირითად საფუძველს. კურსი მოიცავს
თანამედროვე ფიზიკის თითქმის ყველა სფეროს და მისი დანიშნულებაა სტუდენტს მისცეს უმთავრესი
ცოდნა ფიზიკის არსებითი კანონებისა და კანონზომიერებების შესახებ.
ბიოლოგიის ნაწილი წარმოადგენს ბიოლოგიის ისტორიასა და მეთოდოლოგიას, კრიტიკული
აზროვნების [შემდგომი] განვითარებას, ექსპერიმენტული აზროვნების წესის გაცნობას.
კურსი არ არის გამიზნული საბუნებისმეტყველო სპეციალიზაციის აუდიტორიისათვის. ამიტომ, იშვიათი
გამონკლისების გარდა, არ იქნება გამოყენებული (თუნდაც) ელემენტარული კალკულუსი და რთული
ბიოლოგიური ანალიზი.
პრერეკვიზიტი
პრერეკვიზიტი არ აქვს
მიზანი და სწავლის შედეგები (ზოგადი და სპეციფიური)
კურსის მიზანია სტუდენტებმა შეისწავლონ ფიზიკის ძირითადი კანონების არსი და ბიოლოგიური
სისტემების ფუნქციონირების საფუძვლები,
შედეგად სტუნტი შეისწავლის: ა) ფიზიკის ძირითად პრინციპებს და ამავე დროს ეცოდინება, თუ როგორ
მუშაობს (ამ პრინციპებზე დაყრდნობით შექმნილი) დანადგარები ისეთები როგორებიც არიან: CDD და
DVDD პლიერები, რადიო და მობილური ტელეფონები, კომპიუტერების ძირითადი ელექტრონული
კომპონენტები, ლაზერები, და, თუნდაც ბირთვული რეაქტორები. ბ) ბიოლოგიის ისტორია და
მეთოდოლოგია, კრიტიკული აზროვნების განვითარება, ექსპერიმენტული აზროვნების წესის გაცნობა.
შედეგად, სტუდენტი მიიღებს:
- ფიზიკის ფუნდამენტების ცოდნას.
- ეცოდინება ზოგადი ბიოლოგიური ტერმინოლოგია, მისი გამოყენების არე და ლიმიტები;
-

დაეჩვევა მეცნიერული აზროვნების სტილს.
ისწავლის როგორც ბუნების, ასევე სოციალური მოვლენების ადეკვატურად გააზრებას.
ცოდნის საფუძველზე მიიღებს სწორ გადწყვეტილებებს.
შეექმნება წარმოდგენა თანამედროვე ბიოლოგიის განვითარების განმსაზღვრელ ძირითად
ეტაპებზე;

-

გამოუმუშავდება ექსპერიმენტული აზროვნების უნარი, რაც სასარგებლო იქნება ნებისმიერ
საქმიანობაში

-

რთული/მრავალსაფეხურიანი
პროგნოზირებისათვის;

-

ლიტერატურასთან მუშაობის და ამ ტექსტების კრიტიკული განხილვის გამოცდილება.

პროცესის

დაგეგმვასა

და

მისი

შესაძლო

შედეგების

ზეგამტარობა. ნივთიერების ატომურ-მოლეკულური სტრუქტურა. ასევე ბიოლოგიური მეცნიერების ძველი. პულსარი. სინათლე ელექტრომაგნიტური ტალღები. თერმობირთვული დანადგარები. ელექტრული და მაგნიტური ველი. თეთრი ჯუჯა. ბირთვული ფიზიკა ჟაჯვური რეაქცია. Bბგერა. სინათლის ტალღური და კვანტური ბუნება. სუპერ ნოვა. ნიუტონის სამყარო კლასიკური მექნიკა დაNნიუტონის კანონები. ასევე უახლესი და ჯერ წიგნებში არ ასახული შედეგები. რხევითი და ტალღური პროცესები მექანიკური რხევები. თანამედროვე ფიზიკის უახლესი მიღწევები და პერსპექტივები Eმაღალ ტემპერატურული ზეგამტარობა. თანამედროვე კოსმოლოგია Dდიდი აფეთქების თეორია. სამყაროს გაფართოება. Lლაზერები. ამიტომ სასურველი იქნება თუ სტუდენტი. რეზონანსი. დარტყმითი ტალღები. ვირუსები და ბაქტერიები. თანდაყოლილი და შეძენილი იმუნიტეტი. ტალღები. ასეთი სტრატეგია მნიშვნელოვნად გაუადვილებს სტუდენტს სასურველი შედეგის მიღწევას. კანცეროგენეზი. განუსზღვრელობის პრინციპი. ელექტროობა და მაგნეტიზმი ელექრტული მუხტი. დარვინის თეორია. „დისკრეტულობა“. Dდიდი ადრონული კოლაიდერი. Mმსოფლიო მიზიდულობის კანონი. არ გააცდენს ლექციებს და ჩაინიშნავს საჭირო ინფორმაციას. აინშტაინის სამყარო II ფარდობითობის ზოგადი თეორიის არსი. შავი ხველი. Nნანოტექნოლოგიები. თანამედროვე ბიოლოგიის ზოგიერთი მიმართულება და მათი მნიშვნელობა: რეგულატორული სისტემები ცოცხალ ორგანიზმებში. ეკოლოგიის საფუძვლები. სწავლების და სწავლის სტრატეგია კურსისთვის გამოყოფილია მხოლოდ 32 სემინარი. . რასობრივი თეორია. თერმო-ბირთვული სინთეზი. გარდა მითითებული ლიტერატურის რეგულარული კითხვისა. ბიოლოგიისEშესავალი: სიცოცხლის წარმოშობა და „ქიმიური საფუძველი“. სიმეტრია და „შენახვის“ კანონები. Dელექტრული დენი და ელექტრული სქემები. ასტროფიზიკური ობიექტები ვარსკვლავების კოლაფსი. გენური ინჟინერია და ბიოტექნოლოგია. შიდსი. ადამიანის ბიოლოგიისა და პათოგენეზის ზოგიერთი ასპექტი: ადამიანის ფიზიოლოგიის საფუძვლები.თავისუფალი უნივერსიტეტი შინაარსი „არსებითი“ ფიზიკის შესავალი Fფიზიკა და მისი კავშირი სხვა მეცნიერებებთან. თითოეულ სემინარზე წარმოდგენილი იქნება როგორც ფიზიკური. ბიოლოგიის ისტორიის მნიშვნელოვანი ეტაპები: უჯრედის თეორია. კვანტური ფიზიკა ნაწილაკების კვანტურ-ტალღური ბუნება. მემკვიდრეობითობის კანონები. მოდელური ორგანიზმები ბიოლოგიაში. ცოცხალი ორგანიზმების კლასიფიკაცია. აინშტაინის სამყარო I ფარდობითობის სპეციალური თეორიის საფუძვლები და შედეგები.

6.) სავარაუდო კალენდარული გეგმა კვირა მეცადინ. R. არ დაიშვება ფინალურ გამოცდაზე ÛÄ×ÀÓÄÁÉÓ ÛÊÀËÀ ÛÄÌÃÄÂÉÀ: შეფასება ÀÙßÄÒÀ ÐÒÏÝÄÍÔÖËÉ ÉÍÔÄÒÅÀËÉ A B C D E ფრიადი ძალიან კარგი საშუალო დამაკმაყოფილებელი საკმარისი ვერ ჩააბარა (ხელახლა ძაბარების უფლება) ძაიჭრა (საგანი ახლიდან შესასწავლი) 91 – 100 81 – 90 71 – 80 61 – 70 51 – 60 ÒÉÝáÅÉÈÉ ÄØÅÉÅÀËÄÍÔÉ 4. ნილ კემპბელი.იან ზღვარს და ბიოლოგიის ნაწილში ჯამურად ვერ დააგროვებს 40%-ზე მეტს. რომელსაც ასევე გამოგიგზავნით PDF-ფორმატში.20% საშინაო დავალება ბიოლოგიაში (ლიტ. Vibration and Waves 1. ბიოლოგია.10% საბოლოო გამოცდა – 40% თუ სტუდენტი ფიზიკის ნაწილში (ესე) ვერ გადალახავს 40% .თავისუფალი უნივერსიტეტი შეფასების სისტემა ესე არსებით ფიზიკაში – 30% ორი ქვიზი ბიოლოგიაში .0 ÁÀËÉÀÍ ÛÊÀËÀÛÉ (grade points.39 – 4.78 – 3. Optics 1. Electricity and Magnetism 1.Leyton and M. მე-7 გამოცემა (ბიოლოგიაში დავალებების შესასრულებლად და გამოცდების წარმატებით ჩაბარებისათვის საკმარისია სალექციო მასალა (ყოველი ლექციის შემდეგ ამ ლექციის PowerPoint File–ს გამოგიგზავნით email–ით) და ლიტერატურა (ორიგინალური სტატიები და მიმოხილვები ინგლისურ ენაზე). ჯეინ ბ.0 2. Conservation Laws 1.Feynman.3.შ) . R. 1.56 – 2. Benjamin Crowell : 1. Sands : “Lectures on Physics” vol.77 1.55 41 – 50 0 0 . 3. სემინარ ი თემა შესავალი ფიზიკა და მისი კავშირი სხვა მეცნიერებებთან.38 2.4.0 – 1. ექსპერიმენტული აზროვნების წესი ბუნებათმცოდნეობის განვითარება ეპოქების მიხედვით .5.დამუშავება და ა. quality points) 3. თავები (1-3) 1 შესავალი .16 1. The Modern Revolution in Physics 2.17 – 2.1 Newtonian Physics 1. ნივთიერების ატომურ-მოლეკულური სტრუქტურა.40 0 FX F აუცილებელი მასალები 1. დავალება წასაკითხი: 2.2.რას შეისწავლის ბუნებისმეტყველება? რას უნდა მოელოდეთ ამ კურსისაგან. რისი.

1. წასაკითხი:1. თავები (1.5. თავები (1. სიცოცხლის წარმოშობა და ადრეული ისტორია. ელექტრული და მაგნიტური ველი. სიმეტრია და „შენახვის“ კანონები. თავები (1. 4 უჯრედის თეორია და უჯრედის ციკლი სემინარ ი ელექტროობა და მაგნეტიზმი ელექრტული მუხტი. თავები (1.თავისუფალი უნივერსიტეტი სემინარ ი ნიუტონის სამყარო კლასიკური მექნიკა დაNნიუტონის კანონები. 2) 3 სემინარ ი ცოცხალი ორგანიზმების კლასიფიკაცია. 4) 6 ადამიანის ფიზიოლოგიის საფუძვლები: სისხლის მომოქცევის. წასაკითხი:1. 1. რომელიმე ტიპის უჯრედის დეტალური დახასიათება წასაკითხი: 1.3. ლინეს სისტემატიზაცია ექსტრემოფილი ორგანიზმები 4–5 ორგანიზმის დასახელება ბინომური ნომენკლატურით რხევითი და ტალღური პროცესები წასაკითხი: 1. განუსზღვრელობის პრინციპი. ცოცხალი ორგანიზმების „ქიმიური საფუძვლები“ დისკუსია: რას ამტკიცებს მილერის ექსპერიმენტი? 2 სემინარ ი აინშტაინის სამყარო I ფარდობითობის სპეციალური თეორიის საფუძვლები და შედეგები. „დისკრეტულობა“. ტალღები.4) მომზადება დისკუსიისათვის. ნერვული სისტემები სემინარ ი 7 8 სემინარ ი ესე მემკვიდრეობითობის საფუძვლები: მენდელის კანონები. Mმსოფლიო მიზიდულობის კანონი. 4) 5 მართვის სისტემები ცოცხალ ორგანიზმებში სემინარ ი სინათლე ელექტრომაგნიტური ტალღები.Miller. დარტყმითი ტალღები. ენდოკრინული. Dელექტრული დენი და ელექტრული სქემები. ბიოლოგიური სისტემების რეგულაციის ანალოგიები ცხოვრებიდან წასაკითხი: 1.თავი 5 .3) მექანიკური რხევები. ზეგამტარობა. 1-6.6. 3. 1. სინათლის ტალღური და კვანტური ბუნება.5. წასაკითხი: 1. 1. 1.4. 2. თავები (1. რეზონანსი. 1. Bბგერა. სტატია: Bada 2003: Prebiotic Soup: [Revisiting Miller] სტატია: Campbell 1989: A Conversation with S. 2.2.1.10). თავები (4. გენების შეჭიდულობა სქესის გენეტიკა: სქესის განსაზღვრის მექანიზმები სხვადასხვა ორგანიზმებში კვანტური ფიზიკა ნაწილაკების კვანტურ-ტალღური ბუნება.

ერთ–ერთი ეკოსისტემის დახასიათება წასაკითხი:1. ეპიდემიოლოგიის პრინციპები. 10 სემინარ ი უხილავი სამყარო და მისი შესწავლა (ვირუსები. თავი 44. ასტროფიზიკური ობიექტები ვარსკვლავების კოლაფსი. 13 დარვინის თეორია.ბიოლოგიური თუ ეთიკური პრობლემა? „მეცნიერული რასიზმის“ საფუძვლები 15 16 დამატებითი მოთხოვნები კონსულტაცია კონსულტაცია ბოლო გამოცდა ბოლო გამოცდა სტატია: Skinner 2006: Racialized Futures. რომელიმე მიკრობის დეტალური დახასიათება წასაკითხი : ლექციაზე გადმოცემული მასალა. სტატია: Jackson 2006: The origins of scientific racism. ფარდობითობის ზოგადი თეორიის არსი. სტატია: Strauss 2000: When Malthus Meets Mendel წასაკითხი: ლექციაზე გადმოცემული მასალა. 14 რასობრივი თეორია . Nნანოტექნოლოგიები. ეკოლოგიური ნიშა. HIV-მატარებელი. პულსარი. თერმო-ბირთვული სინთეზი. სამყაროს გაფართოება. თერმობირთვული დანადგარები. შავი ხველი. 1-6. Dდიდი ადრონული კოლაიდერი. 11 ეკოლოგიის არსი და ძირითადი ცნებები პოპულაცია. 9 სემინარ ი გენური ინჟინერია და ბიოტექნოლოგია გენმოდიფიცირებული ორგანიზმები: მითები და ფაქტები აინშტაინის სამყარო II სტატია: Strauss 2000: When Malthus Meets Mendel წასაკითხი: 2. თეთრი ჯუჯა. დარვინამდელი და თანამედროვე შეხედულებები ევოლუციაზე სემინარ ი თანამედროვე ფიზიკის უახლესი მიღწევები და პერსპექტივები სტატია: Kilman 2005: What every undergrad should know about evolution (and why)? წასაკითხი : ლექციაზე გადმოცემული მასალა. სემინარ ი გენური ინჟინერია და ბიოტექნოლოგია გენმოდიფიცირებული ორგანიზმები: მითები და ფაქტები ბირთვული ფიზიკა ჯაჭვური რეაქცია. სასარგებლო და მავნე მიკროორგანიზმები) პრიონები.თავი 4 ქვიზი წასაკითხი : ლექციაზე გადმოცემული მასალა.თავისუფალი უნივერსიტეტი ლაზერები. . მაღალ ტემპერატურული ზეგამტარობა. ბიოსტატისტიკა თანამედროვე კოსმოლოგია დიდი აფეთქების თეორია. სუქცესია სემინარ ი 12 სემინარ ი თერმოდინამიკის საფუძვლები შიდსის ბიოლოგიური საფუძვლები: HIV-ინფიცირება. სუპერ ნოვა.

0 ქულა იქნება.5 ქულით (მაგ.თავისუფალი უნივერსიტეტი ბიოლოგიაში დავალების საკითხები სტუდენტებს გაეგზავნება email-ით. 4.melashvili@agruni.0 ქულას „4.5–თ დაიკლებს (3.5 ქულით).0 ქულაზე შესრულებული დავალება შეფასდება 3. მაგრამ ორ კვირაზე ნაკლები დაგვიანება) მაქსიმალური ქულა კიდევ 0. დავალებების შესრულებისათვის განკუთვნილია 1 კვირა.edu. თუ დავალება ორკვირიანი დაგვიანებით შესრულდა (შესრულებისათვის განკუთვნილი ერთკვირიანი ვადა + 1 კვირაზე მეტი.0 ქულიან დავალებაში“). სამკვირიანი დაგვიანების შემთხვევაში მაქსიმალური შეფასება უკვე 2. დავალებებისა და საგამოცდო ნაშრომების შესრულება აუცილებელია ინდივიდუალურად. ერთი თვის დაგვიანებით მიღებული დავალებები აღარ შეფასდება..ge. ამ ვადის გადაცილების შემდეგ დავალებისათვის განსაზღვრული მაქსიმალური შეფასება ოთხბალიან სისტემაში შემცირდება 0. და შესრულებული დავალებაც ასევე email-ით უნდა გამოიგზავნოს მისამართით g. ზოგადად. გადაწერის (და. . პლაგიარიზმის/cheating აღმოჩენის) შემთხვევაში ნაშრომი შეფასდება 0 ქულით.