You are on page 1of 4

Κ.

Χ Ρ Ι Σ Τ Ο ∆ Ο Υ Λ Ι ∆ Η Σ
ΤΟΜΕΑΣ ΦΥΣΙΚΗΣ
ΣΧΟΛΗ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ
ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑ
ΓΙΑ ΤΑ
ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΦΥΣΙΚΗΣ

ΑΘΗΝΑ 2003

µε αναφορά σε φυσικά συστήµατα. 2003 Βιβλιογραφία Εκτός από τα συγγράµµατα που χρησιµοποιούνται στη διδασκαλία των µαθηµάτων των Μαθηµατικών. Αθήνα. (Πανεπιστηµιακές Εκδόσεις Ε. (Εκδόσεις ΕΣΠΙ. Η ανάγκη για τέτοιες σηµειώσεις είναι µεγαλύτερη στην αρχή του πρώτου εξαµήνου.Μ. E. Αθήνα. Ελπίζεται ότι πριν τελειώσει το µάθηµα της Φυσικής. Εισαγωγή στις διαφορικές εξισώσεις. όπου αυτό είναι δυνατο. 2001).Μ. ανάµεσα στα οποία πολλά που αναφέρονται σε φυσικά συστήµατα. S.ε.Π. Χριστοδουλίδης. πριν ακόµη η διδασκαλία των µαθηµάτων των Μαθηµατικών καλύψει την ύλη που απαιτείται για τα εισαγωγικά µαθήµατα της Φυσικής. Κ. Μαθηµατικά για φυσικούς και µηχανικούς. 1959 κ. R. η ακόλουθη βιβλιογραφία είναι χρήσηµη: Ι. τα παραδείγµατα και τα προβλήµατα είναι παρµένα κυρίως από τη Φυσική. Η παρουσίαση της θεωρίας γίνεται. W. R. Σκοπό έχουν να δώσουν τις βασικές γνώσεις εργασίας. 1999).. 1978).) . Redheffer.2 Κ. Spiegel. τα θέµατα αυτά θα έχουν διδαχθεί στα µαθήµατα των Μαθηµατικών. Theory and Problems of Vector Analysis. Βιβλία στα οποία δίνεται µια συνοπτική παρουσίαση της θεωρίας ακολουθούµενη από µια πλούσια συλλογή λυµένων και άλυτων ασκήσεων είναι τα εξής: M. R. Spiegel. (Schaum Publishing Co. όπως οι Παράγωγοι. Χριστοδουλίδης: Μαθηµατικό Συµπλήρωµα για τα Εισαγωγικά Μαθήµατα Φυσικής Μαθηµατικό συµπλήρωµα για τα εισαγωγικά µαθήµατα Φυσικής Οι σηµειώσεις αυτές γράφτηκαν για χρήση από τους σπουδαστές του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου στα εισαγωγικά µαθήµατα της Φυσικής. C. Πολλά παραδείγµατα και προβλήµατα είναι επιλεγµένα µε τον ίδιο τρόπο. M. Όσο αυτό είναι δυνατό. Boyce και R. 1982). M. Περιέχει µια πλούσια συλλογή παραδειγµάτων. τα ∆ιανύσµατα και τα Ολοκληρώµατα. DiPrima. Sokolnikoff και R. Για µια πρώτη επαφή µε τα ανώτερα Μαθηµατικά που απαιτούνται στα µαθήµατα της Φυσικής και τα µαθήµατα ειδικότητας των µηχανικών. Αθήνα.Π. (Εκδόσεις ΕΣΠΙ. Οι σηµειώσεις είναι σύντοµες και χωρίς αυστηρές µαθηµατικές αποδείξεις. Για µια πλήρη µελέτη των συνήθων διαφορικών εξισώσεων. Bronson.. Ανώτερα Μαθηµατικά. Στοιχειώδεις διαφορικές εξισώσεις και προβλήµατα συνοριακών τιµών. (Πανεπιστηµιακές Εκδόσεις Ε. Αθήνα.

cosh z ≡ 12 (e z + e − z ).2. tanh z ≡ csch z ≡ και: 1 sinh z sech z ≡ 1 cosh z coth z ≡ sinh z . Χριστοδουλίδης: Μαθηµατικό Συµπλήρωµα για τα Εισαγωγικά Μαθήµατα Φυσικής 3 1. Αντίστροφες υπερβολικές συναρτήσεις Οι αντίστροφες υπερβολικές συναρτήσεις συµβολίζονται µε: arcsinh z arccosh z arctanh z ή sinh −1 z ή cosh −1 z ή tanh −1 z αντίστροφο υπερβολικό ηµίτονο αντίστροφο υπερβολικό συνηµίτονο αντίστροφη υπερβολική εφαπτοµένη arccsch z arcsech z arccoth z ή csc h −1 z ή sec h −1 z ή coth −1 z αντίστροφη υπερβολική συντέµνουσα αντίστροφη υπερβολική τέµνουσα αντίστροφη υπερβολική συνεφαπτοµένη και . είναι: sinh z ≡ 12 (e z − e − z ).4. tan z 1. Τριγωνοµετρικές συναρτήσεις Οι τριγωνοµετρικές συναρτήσεις συµβολίζονται µε: ηµίτονο συνηµίτονο εφαπτοµένη sin z cos z tan z ηµ z συν z εφ z που συνδέονται µέσω των σχέσεων: csc z ≡ csc z sec z cot z 1 sin z sec z ≡ συντέµνουσα τέµνουσα συνεφαπτοµένη 1 cos z cot z ≡ στεµ z τεµ z σφ z 1 . Συµβολισµός 1.1. cosh z 1 tanh z 1.Κ. Υπερβολικές συναρτήσεις Οι υπερβολικές συναρτήσεις συµβολίζονται µε: sinh z cosh z tanh z υπερβολικό ηµίτονο υπερβολικό συνηµίτονο υπερβολική εφαπτοµένη csch z sech z coth z υπερβολική συντέµνουσα υπερβολική τέµνουσα υπερβολική συνεφαπτοµένη Εξ ορισµού.3. Αντίστροφες τριγωνοµετρικές συναρτήσεις Οι αντίστροφες τριγωνοµετρικές συναρτήσεις συµβολίζονται µε: arcsin z arccos z arctan z ή sin −1 z ή cos −1 z ή tan −1 z τόξο ηµιτόνου τόξο συνηµιτόνου τόξο εφαπτοµένης ή αντίστροφο ηµίτονο ή αντίστροφο συνηµίτονο ή αντίστροφη εφαπτοµένη arccsc z arcsec z arccot z ή csc −1 z ή sec −1 z ή cot −1 z τόξο συντέµνουσας τόξο τέµνουσας τόξο συνεφαπτοµένης ή αντίστροφη συντέµνουσα ή αντίστροφη τέµνουσα ή αντίστροφη συνεφαπτοµένη και 1.

y.χ. ένα διάνυσµα συµβολίζεται µε έναν από τους ακόλουθους τρόπους: F = Fx i + Fy j + Fz k F = Fx xˆ + Fy yˆ + Fz zˆ .χ.7. ή r r r Α. Οι x. στο οποίο τα µοναδιαία διανύσµατα που είναι παράλληλα στους άξονες x. Στο χειρόγραφο. z των δύο διανυσµάτων. z ) . Στο τρισορθογώνιο Καρτεσιανό σύστηµα συντεταγµένων.. Fy . z ) είναι: r = x i + y j + z k ή r = x xˆ + y yˆ + z zˆ . yˆ .6. L. Fz είναι. ˆi . Fy . υ . αντίστοιχα. υ. L. y. e − t / τ Η εκθετική συνάρτηση συµβολίζεται ως: e x Σε περιπτώσεις που το όρισµα είναι πολύπλοκο και δυσδιάκριτο ως εκθέτης. Ένας άλλος συµβολισµός είναι: r = ( x. z και Fx . ένα διάνυσµα συµβολίζεται στο τυπωµένο κείµενο µε έντονο σύµβολο: Α. y. exp ⎜ − 2 ⎜ ⎟ 2 σ ⎝ ⎠ 1. τα διανύσµατα ξεχωρίζονται βάζοντας ένα βέλος πάνω από το σύµβολο. Εκθετική συνάρτηση π. eˆ . χρησιµοποιείται ο ⎛ (x − x0 )2 ⎞ ⎟. Λογαριθµική συνάρτηση Ο φυσικός λογάριθµος (µε βάση το e) συµβολίζεται ως: ln x Ο δεκαδικός λογάριθµος (µε βάση το 10) συµβολίζεται ως: log x Για να τονισθεί η βάση Β των λογαρίθµων.χ.χ. L. συµβολισµός: exp ( x) όπου exp ( x) ≡ e x π. r r r r r r ή βάζοντας ένα βέλος πάνω από το σύµβολο (έντονο ή µη): A. Fz ) . Χριστοδουλίδης: Μαθηµατικό Συµπλήρωµα για τα Εισαγωγικά Μαθήµατα Φυσικής 1. το διάνυσµα θέσης του σηµείου ( x. χρησιµοποιείται ο συµβολισµός: π. αντίστοιχα. k . A. z. y. υπογραµµίζοντάς το: A. Π.4 Κ. zˆ . . µε i. L. y. ∆ιανύσµατα Ως ανεξάρτητο του συστήµατος συντεταγµένων. j. ή xˆ . συµβολίζονται.5. i. L. log 2 x log e x log10 x log B x 1. υ . Τα µοναδιαία διανύσµατα συµβολίζονται µερικές φορές µε ένα «καπέλο»: xˆ . οι συνιστώσες x. F = (Fx . υ .