You are on page 1of 19

Bàn cờ và quân cờ

Các quân shogi lúc khởi đầu ván cờ. Phía đối diện là các quân cờ đã phong cấp

Hai người chơi, Đen và Trắng (hoặc sente và gote), trên một bàn cờ 9×9. Các ô không có phân biệt gì về
màu sắc như cờ vua.
Mỗi người chơi có một bộ quân gồm 20 quân hình nêm kích cỡ gần giống nhau, bao gồm: (từ quân mạnh
nhất đến yếu nhất)

1 Vua

1 Xe

1 Tượng

2 Tướng vàng

2 Tướng bạc

2 Mã

2 Hương xa

9 Tốt

Mỗi quân có tên gồm 2 chữ Hán thường được khắc trên mặt quân bằng mực đen. Trên mỗi mặt trái của
quân, trừ quân Vua và Tướng vàng, là một hay hai chữ khác thường được khắc bằng mực đỏ, dùng để chỉ
ra là quân này đã được phong cấp. Quân của 2 người chơi không khác nhau về màu sắc, thay vì vậy mỗi

bằng cách thay các chữ Hán khó đọc bằng các chữ viết tắt của các quân (K. Người mới tập chơi bắt đầu bằng xếp hạng không chuyên level 15-kyu. hoặc quốc tế hóa. sau đó chuyển sang 1-dan. đối diện với đối phương. Chữ Hán trên mặt quân đã làm nản lòng nhiều người không biết chữ Hán đến với Shogi. nên các quân cờ như vậy không được phổ biến. Tuy vậy vì cũng chỉ có chừng đó chữ cái và quân cờ mạnh thì được làm to hơn.v. Tên viết tắt dùng trong việc bình luận và ghi chép ván cờ.quân có hình như cái nêm và hướng về phía trước. Điều này đã dẫn đến việc phát triển quân được phương Tây hóa. Tên tiếng Anh Kanji Rōmaji Unicode Hiragana Viết tắt Hán-Việt Nghĩa Black king 玉将 gyokushō 7389 5c06 ぎょくしょう 玉 (gyoku) Ngọc tướng Tướng ngọc White king 王将 ōshō 738b 5c06 おうしょう 王 (ō) Vương tướng Tướng vua Rook 飛車 hisha 98db 8eca ひしゃ 飛 (hi) Phi xa Promoted rook 龍王 ryūō 7adc 738b りゅうおう 龍 or 竜* (ryū) Long vương Vua rồng Bishop 角行 kakugyō 89d2 884c かくぎょう 角 (kaku) Giác hành Di chuyển góc Promoted bishop 龍馬 ryūma 7adc 99ac りゅうま 馬 (uma) Long mã Ngựa rồng Gold general 金将 kinshō 91d1 5c06 きんしょう 金 (kin) Kim tướng Tướng vàng Silver general 銀将 ginshō 9280 5c06 ぎんしょう 銀 (gin) Ngân tướng Tướng bạc Promoted silver 成銀 narigin 6210 9280 なりぎん 全 Thành ngân Thành bạc Knight 桂馬 keima 6842 99ac けいま 桂 (kei) Quế mã Ngựa quế Promoted knight 成桂 narikei 6210 6842 なりけい 圭 hoặc 今 Thành quế Thành quế Lance 香車 kyōsha 9999 8eca きょうしゃ 香 (kyō) Hương xa Xe hương Promoted lance 成香 narikyō 6210 9999 なりきょう 杏 hoặc 仝 Thành hương Thành hương Pawn 歩兵 fuhyō 6b69 5175 ふひょう 歩 (fu) Bộ binh Lính đi chân Promoted pawn と金 tokin 3068 91d1 ときん と (to) ? kim Thành vàng Xe bay * 竜 là dạng đơn giản của 龍. Sau đây là bảng tên các quân với chữ Nhật tương ứng. của các quân để chỉ ra quân đã được phong cấp. Nhìn hướng của quân sẽ biết quân đó thuộc bên nào. .). Có 2 hệ thống xếp hạng riêng biệt: không chuyên và chuyên nghiệp. tiến lên dần tới 1-kyu. thường được viết bằng mực đỏ theo kiểu chữ thảo rất khó đọc. Xếp hạng Hệ thống xếp hạng của shogi tương tự như ở cờ vây hay Judo. tiếp tục tới 6-dan. B v. R. Chữ viết trên mặt trái.

quân được bố trí thành 3 hàng (xem hình). các kỳ thủ phải có các xếp hạng cao nhất trong giải đấu thăng hạng hằng năm. Cách chơi Khởi đầu bên Đen đi trước. Mã. Khái niệm Đen/Trắng dùng để chỉ các bên khi thảo luận về ván cờ chứ không phải chỉ màu quân. Tướng bạc. Hàng thứ ba có 9 Tốt. Có thể "đi quân" hoặc "thả quân".  Quân Xe ở tay phải của người chơi. vị trí trên quân Mã phải. sau đó là tuần tự theo lượt. Hiện nay hệ thống này được sử dụng song song với hệ thống tính điểm ELO như của cờ vua.Không chuyên 6-dan tiếp tục lên tới xếp hạng chuyên nghiệp 4-dan. Khi đi quân tới miền phong cấp thì có thể "phong cấp cho quân" thành quân mới. Hàng cuối cùng được bố trí đối xứng. Vua ở giữa. Hàng thứ hai có:  Quân Tượng ở tay trái của người chơi. . rồi tăng dần tới 9-dan chuyên nghiệp là hạng cao nhất. Thế cờ ban đầu Thế cờ ban đầu Ở thế khởi đầu. Tướng vàng. từ ngoài vào trong là Hương xa. Ở Nhật Bản để lên được đẳng (dan) cao hơn. Các ván cờ shogi chuyên nghiệp được chơi có đồng hồ tính giờ như cờ vua. Khác biệt rõ nhất giữa 2 hệ thống là đẳng cấp dan-kyu chỉ tăng hoặc giữ nguyên không cấp thêm chứ không lên xuống như hệ số ELO. vị trí trên quân Mã trái.

.

○ ○ ○ ○ 玉 ○ ○ ○ ○ Tướng Vàng đi được một ô theo mọi hướng trừ nước đi chéo về phía sau (6 cách đi). ○ ○ 銀 ○ ○ ○ Tướng Bạc phong cấp Tướng bạc khi được phong cấp đi như Tướng vàng. ○ ○ ○ ○ 王 ○ ○ ○ ○ Vua (Đen) Vua có thể đi 1 ô theo mọi hướng.Vua (Trắng) Vua có thể đi 1 ô theo mọi hướng. ○ ○ ○ 金 ○ ○ ○ Tướng Vàng (bên Đen) Tướng vàng không có phong cấp. Tướng Bạc Tướng bạc đi được 1 ô theo 4 đường chéo + 1 ô tiến về phía trước (5 cách đi). Bên Đen đi trước. ○ ○ ○ 全 ○ ○ .

Tượng chưa phong cấp chỉ kiểm soát một nửa số ô của bàn cờ. │ ○ │ ─ ─ 竜 ○ │ │ / \ ─ ─ ○ ─ ○ ─ . Do chỉ đi chéo.○ Tượng Tượng có thể đi theo 4 hướng đường chéo cho đến khi gặp một quân cản. \ ○ \ / ○ ○ 馬 ○ / \ / Xe Xe có thể đi ngang dọc tùy ý cho đến khi gặp 1 quân cản. \ / \ / 角 / \ / \ Tượng phong cấp Tượng phong cấp (Ngựa rồng) có thể đi như Tượng hoặc như Vua. │ │ ─ ─ 飛 │ │ Xe phong cấp Xe phong cấp (Vua rồng) có thể đi như Xe hoặc như Vua.

Mã Mã đi như Mã của cờ vua. Mã có thể nhảy qua các quân khác. Hương xa sẽ tự động được phong cấp khi tới hàng 9. │ │ 香 Hương xa phong cấp Hương xa được phong cấp đi như Tướng vàng. ○ ○ ○ と ○ ○ ○ Hương xa Hương xa chỉ có thể tiến tùy ý theo hàng dọc trước khi gặp 1 quân cản. nhảy theo hình chữ L về phía trước. Khi đi đến hàng 8 hoặc 9 Mã sẽ được tự động phong cấp. nhưng chỉ có 2 nước đi (xem hình). ☆ ☆ 桂 Mã phong cấp Mã được phong cấp đi như Tướng vàng. ○ ○ ○ と ○ ○ .

○: Đi được 1 ô theo hướng đã định │─\/: Đi được số ô tùy ý theo hướng đã định (Xe và Tượng) Vua (Trắng) Vua (Đen) ○ ○ ○ Vua có thể đi 1 ô theo mọi hướng. .○ Tốt Tốt chỉ đi thẳng 1 ô về phía trước. ○ 王 ○ ○ ○ ○ ○ 玉 ○ ○ ○ ○ Tướng Vàng Tướng Vàng đi được một ô theo mọi hướng trừ nước đi chéo về phía sau (6 cách đi). Tốt được tự động phong cấp. Có một số hạn chế trong việc thả quân Tốt (xem ở dưới). ○ ○ ○ と ○ ○ ○ Đi quân và bắt quân Sau đây là bảng cách đi của từng quân. ○ 歩 Tốt phong cấp Tốt được phong cấp đi như Tướng vàng. Khi đến hàng cuối cùng. ○ ○ ○ Tướng vàng không có phong cấp. Bên Đen đi trước. ○ ○ ○ Vua có thể đi 1 ô theo mọi hướng. Bên trái là quân ban đầu. bên phải là quân đã được phong cấp.

\ / \ ○ / ○ 馬 ○ / ○ \ / \ Xe phong cấp │ Xe có thể đi ngang dọc tùy ý cho đến khi gặp 1 quân cản. │ 香 Tốt Tốt chỉ đi thẳng 1 ô về phía trước.○ 金 ○ ○ Tướng Bạc Tướng Bạc phong cấp Tướng bạc khi được phong cấp đi như Tướng vàng. Tượng chưa phong cấp chỉ kiểm soát một nửa số ô của bàn cờ. ○ │ ○ ─ ─ 竜 ─ ─ ○ │ ○ │ Mã phong cấp ☆ ☆ 桂 Hương xa Mã được phong cấp đi như Tướng vàng. Tốt được tự động phong cấp. │ │ Mã Mã đi như Mã của cờ vua. Khi đến hàng cuối cùng. ○ ○ ○ Tướng bạc đi được 1 ô theo 4 đường chéo + 1 ô tiến về phía trước (5 cách đi). 銀 ○ ○ Tượng Tượng có thể đi theo 4 hướng đường chéo cho đến khi gặp một quân cản. nhảy theo hình chữ L về phía trước. Hương xa được phong cấp đi như Tướng vàng. Có một số hạn chế trong việc thả quân Tốt (xem ở dưới). nhưng chỉ có 2 nước đi (xem hình). Hương xa sẽ tự động được phong cấp khi tới hàng 9. Mã có thể nhảy qua các quân khác. ○ ○ ○ ○ と ○ ○ Tốt phong cấp ○ 歩 Tốt được phong cấp đi như Tướng vàng. Khi đi đến hàng 8 hoặc 9 Mã sẽ được tự động phong cấp. ○ ○ ○ ○ 全 ○ ○ Tượng phong cấp \ / \ / 角 / \ / \ Xe Tượng phong cấp (Ngựa rồng) có thể đi như Tượng hoặc như Vua. ○ ○ ○ ○ と ○ ○ . Do chỉ đi chéo. │ Xe phong cấp (Vua rồng) có ─ ─ 飛 ─ ─ thể đi như Xe │ hoặc như Vua. ○ ○ ○ ○ と ○ ○ Hương xa phong cấp │ Hương xa chỉ có thể tiến tùy ý theo hàng dọc trước khi gặp 1 quân cản.

các quân đó có thể là cùng bên hay khác bên. Tướng bạc và Tốt đi từng ô một. trái và phải). Mã là quân độc nhất có thể "nhảy qua" các quân khác để đi đến một ô mới. sau trái và sau phải) trong khi Xe đi theo 4 hướng thẳng (trước. chúng sẽ bắt quân đó và dừng tại ô đó. Vua. . hoặc  đi chéo vào một trong 4 ô: trước phải. Tượng và Xe có thể đi một hay nhiều ô theo các hướng khác nhau. sau phải hay sau trái. Hương xa. và lấy ra khỏi bàn cờ. ngoại trừ khi ô đi đến đã bị chiếm bởi một quân của cùng bên. Các quân bị nhảy qua không bị ảnh hưởng nào trong việc Mã di chuyển. Tướng vàng. sau. Nếu một quân của bên đối địch đang chiếm ô đó thì quân đó sẽ bị bắt. Vua Vua Vua có thể:  đi thẳng vào một trong 4 ô: trước. Trên đường đi nếu chúng gặp một quân của bên đối địch. Nếu một quân của cùng bên đang chiếm ô đó thì kỳ thủ không thể di chuyển một quân khác đến cùng một ô. sau. Tượng chỉ có thể đi theo 4 hướng chéo (trước trái. trước trái.Các quân cờ shogi Mỗi quân của Shogi có cách đi riêng của nó. trái hay phải. Hương xa chỉ có thể đi thẳng về phía trước. trước phải. Nếu chúng gặp một quân của cùng bên thì chúng phải dừng tại ô trước ô đó.

Tướng vàng Tướng vàng Tướng vàng có thể:  đi thẳng vào một trong 4 ô: trước. hoặc  đi chéo vào một trong 2 ô: trước phải hay trước trái (không được đi chéo về phía sau). ngoại trừ khi ô đi đến đã bị chiếm bởi một quân của cùng bên. Tướng vàng không bao giờ được phong cấp. Một Tướng bạc chưa được phong cấp đi lùi nhanh hơn một Tướng bạc đã được phong cấp. trước trái. Sau khi được phong cấp Tướng bạc đi như Tướng vàng. sau. trái hay phải. Mã .Tổng cộng có 8 cách đi cho Vua. ngoại trừ khi ô đi đến đã bị chiếm bởi một quân của cùng bên. Tướng bạc Tướng bạc Tướng bạc phong cấp Tướng bạc có thể:  đi chéo vào một trong 4 ô: trước phải. Tổng cộng có 6 cách đi cho Tướng vàng. sau phải hay sau trái. Tổng cộng có 5 cách đi cho Tướng bạc. do đó trên bàn cờ thường có một Tướng bạc không được phong cấp. hoặc  đi thẳng vào ô ngay trước mặt.

vì nó không thể đi ngang hay đi lùi. Sau khi được phong cấp Mã đi như Tướng vàng. Do đó. khác với cờ vua. nếu ô đi đến chưa bị chiếm bởi một quân cùng bên. nó không thể bị ngăn cản như trường hợp Mã của cờ tướng. Nó không thể đi ngang hay đi lùi. Vì không thể đi ngang hay đi lùi. Vì khả năng "nhảy" đó người ta thường giữ một Mã không phong cấp tại vùng đối địch của bàn cờ. nếu không bị ngăn cản bởi một quân của cùng bên. nó chỉ có thể đi về phía trước. Điểm đáng chú ý là Mã của Shogi "nhảy" qua các quân khác để đi đến ô nó muốn đến. Bình thường người ta hay giữ một Hương xa không được phong cấp tại vùng đối địch của bàn cờ. Hương xa Hương xa Hương xa phong cấp Hương xa có thể đi thẳng đến một ô bất kỳ nào về phía trước của nó. Mã phải được phong cấp khi đến một trong hai hàng cuối của bàn cờ vì nếu không nó không đi được nữa.Mã Mã phong cấp Giống như cờ vua. Hương xa phải được phong cấp khi đến hàng cuối của bàn cờ. Tuy nhiên. Mã của Shogi đi theo hình chữ L. Sau khi được phong cấp Hương xa đi như Tướng vàng. tổng cộng có 2 cách đi cho Mã. .

Tượng Tượng Tượng phong cấp Tượng có thể đi chéo đến một ô bất kỳ nào trong 4 hướng chéo. nếu không bị ngăn cản bởi một quân của cùng bên. nếu không bị ngăn cản bởi một quân của cùng bên. Sau khi được phong cấp Tượng giữ các bước đi của nó và thêm các bước đi của Vua. Sau khi được phong cấp Xe giữ các bước đi của nó và thêm các bước đi của Vua. Vì Tượng chỉ đi chéo nên Tượng chưa được phong cấp chỉ có thể kiểm soát được nửa số ô trên bàn cờ. sau. Tốt Tốt . phải và trái. Xe Xe Xe phong cấp Xe có thể đi thẳng đến một ô bất kỳ nào trong 4 chiều thẳng: trước.

thay vì đi quân. Sau khi bị bắt thì các quân phong cấp trở lại dạng bình thường (chưa phong cấp) của chúng. Có 2 luật ngăn cấm việc thả quân Tốt vào bàn cờ (xem bên dưới). Thả quân Trong Shogi các quân bị bắt theo đúng nghĩa đen. Vì Tốt không được đi lùi hay đi ngang. nhưng không phải là "thả quân") thì quân cờ đó có thể được phong cấp. Điều này có nghĩa là Tượng sau khi được phong cấp sẽ có thể đi đến toàn thể các ô trên bàn cờ. Một quân sau khi được phong cấp sẽ có cách đi mới. Hương xa và Tốt. Mã. sẽ giữ cách đi cũ và thêm cách đi của Vua. Khi một quân cờ đi ngang qua ranh giới của vùng phong cấp (dù là đi ngang qua để đi vào hay đi ngang qua để đi ra. Sau khi được phong cấp Tốt đi như Tướng vàng. và một quân đã được phong cấp sẽ không được phong cấp thêm. nhưng không bắt buộc. nếu ô đó không bị chiếm bởi một quân của cùng bên.  Tướng bạc.Tốt phong cấp Tốt chỉ có thể đi thẳng đến ô ngay trước mặt (nó không thể đi lùi hay đi ngang). Khi chọn phong cấp thì quân cờ sẽ được lật ngược để hiện ra giá trị mới của nó. và có thể được thả lại vào trong bàn cờ như là một quân của người đã bắt nó. người ta luôn tìm cách phong cấp cho Tốt. Có nghĩa là sau khi bị bắt chúng được giữ lại "trong tay". Phong cấp Đối với một kỳ thủ. "vùng phong cấp" là 3 hàng cuối tại phía bên kia của bàn cờ. hay nói một cách khác là 3 hàng sắp quân của bên đối địch khi ván cờ bắt đầu. Với cùng lý do. sẽ không đi như cũ mà đi như một Tướng vàng. nếu không nó sẽ không còn nước đi. Trên thực tế. Tuy không bắt buộc nhưng khi một Tốt. Khi đến lượt. khi một Mã đến hàng trước hàng cuối cùng thì nó cũng phải được phong cấp. Mã hay Hương xa đến hàng cuối cùng của bàn cờ thì nó phải được phong cấp. sau khi được phong cấp.  Tượng và Xe. Luật phong cấp cho các quân là:  Vua và Tướng vàng không bao giờ được phong cấp. . sau khi được phong cấp. nó phải được phong cấp khi đến hàng cuối của bàn cờ.

Quân được thả. Quân Tốt có sẵn trên bàn cờ mới có thể được đi nước chiếu hết Vua. Tương tự quân Mã cũng sẽ không được thả ở hàng 8. Có 2 cách hòa cờ trong shogi: lặp lại nước đi (千日手 sennichite) và Vua cùng tồn tại (持将棋 jishōgi). thì ván cờ coi là không được tính. Tuy nhiên. Trong khai cuộc đổi tượng (kakukawari). Quân được thả phải có khả năng thực hiện nước đi hợp lệ. kể từ đó. Do đó Tốt. chiếu hết là tsume (詰め) hoặc ōtedzume (王手詰め). kỳ thủ nào chiếu lặp 4 lần sẽ bị xử thua ngay. Kết thúc ván cờ Một kỳ thủ bắt được Vua của đối phương là người thắng cuộc. các kỳ thủ thường thí 1 Tốt để rộng đường thả quân. trở thành một quân của kỳ thủ đó.  Quân Tốt có thể thả để tạo thành thế chiếu Vua. . Hương xa không được phép thả trên hàng xa nhất. Để nói "chiếu!" bằng tiếng Nhật. Trong Shogi chuyên nghiệp. Vì lý do này. Mã. nước đi đó gọi là nước "chiếu Vua" và Vua đó đang "bị chiếu". thế cờ đó không được là thế chiếu Vua. Tuy nhiên nó có thể ăn quân và được phong cấp ở các nước đi kế tiếp. Có 2 luật hạn chế việc thả quân Tốt:  Một quân Tốt không thể được thả trên cùng cột với một quân Tốt chưa được phong cấp của cùng bên (phong cấp rồi không tính). hoặc quân Tốt được thả đóng vai trò hỗ trợ các quân khác chiếu hết. Việc này không bắt buộc và có thể là do ảnh hưởng của cờ vua.kỳ thủ có thể đưa một quân bị bắt từ trước và đặt chúng (dưới dạng chưa phong cấp) ở bất kỳ ô nào còn trống. Các quân còn lại có thể được thả và chiếu hết Vua địch. Quân Tượng "trong tay" này có thể dùng để thả khi tấn công cũng như khi phòng thủ. Hai thế cờ được coi là giống nhau khi quân trong tay và thế cờ trên bàn cùng giống nhau. hai bên tiến hành đổi Tượng ở ngay đầu ván cờ. Nếu thế cờ lặp lại 4 lần với nước đi của cùng một kỳ thủ. nhưng không được thả để chiếu hết. Nếu một bên không bị chiếu nhưng không có nước đi hợp lệ thì sẽ bị xử thua (giống cờ tướng). nói "ōte!" (王手). Nước đi thả quân không được ăn quân của phe đối địch. Chiếu và chiếu hết Khi một kỳ thủ đi một nước dọa bắt Vua đối phương ở nước đi tiếp theo. Nếu kỳ thủ có Tốt chưa phong cấp trên tất cả các cột sẽ không thả được quân Tốt nào. một kỳ thủ đi sai luật sẽ bị xử thua ngay. Trong các giải khác việc này được nhân nhượng đôi chút. Từ chuyên môn gọi là "thả quân". và quân được thả ko được phong cấp ngay nếu được thả trong vùng phong cấp. Nếu một Vua đang bị chiếu và không có nước đi hợp lệ nào để thoát khỏi thì nước chiếu đó được gọi là "chiếu hết" và người chiếu hết thắng ván cờ. Trong tiếng Nhật. Trong thực tế việc này ít xảy ra vì một bên sẽ tự nhận thua khi thấy không cứu vãn được thất bại.

Trong Shogi chuyên nghiệp các ván cờ hòa theo kiểu lặp nước này sẽ không tính là một ván hòa mà các kỳ thủ sẽ chơi lại ngay ván khác. từ nhỏ đến lớn được dùng chính thức trong Liên đoàn Shogi Nhật Bản (Nihon Shogi Renmei):  Hương xa: bỏ quân Hương xa trái (1a) của Trắng. Chấp quân không được áp dụng trong các giải thi đấu. Việc mất cân bằng khi chấp quân này không lớn như trong cờ vua vì lợi thế hơn quân trong Shogi không lớn như vậy. một quân Mã và 2 Hương xa của Trắng. Các cách chấp còn lại được sử dụng rất rộng rãi.  Ba quân: bỏ quân Xe. và các quân khác trừ Vua tính 1 điểm (quân phong cấp chỉ tính như quân thường). Hương xa trái và quân Tượng của Trắng. Các kỳ thủ chuyên nghiệp ít khi chấp 3 hoặc 5 quân. Chấp quân Để có các trận đấu hấp dẫn. quân Tượng và 2 Hương xa của Trắng.  Sáu quân: bỏ quân Xe. Khi tình trạng này xảy ra thì dùng cách tính điểm các quân của từng bên để tìm ra người thắng cuộc: mỗi quân Xe hoặc Tượng tính 5 điểm. Trong một ván cờ có chấp quân.  Năm quân: bỏ quân Xe.  Bốn quân: bỏ quân Xe.  Hai quân: bỏ quân Xe và quân Tượng của Trắng. bất kỳ khi nào trình độ giữa 2 đấu thủ quá chênh lệch thì đều có chấp quân. một hay nhiều quân của Trắng được bỏ hẳn ra ngoài trước khi Trắng luôn được đi nước đầu tiên. Nếu cả 2 bên đều có ít hơn 24 điểm thì ván cờ sẽ không được tính. và rất ít khi chấp 6 quân.  Xe và Hương xa: bỏ quân Xe và Hương xa trái của Trắng. Chú ý là quân đã được chấp sẽ không xuất hiện lại trong ván cờ và không thả được quân đó nữa. và người chấp quân chỉ cần ăn quân nào là có thể dùng quân đó. Chấp con Mã trái gọi là 5 quân trái.  Xe: bỏ quân Xe của Trắng. quân Tượng. 2 Hương xa và 2 Mã của Trắng. Khi chấp quân thì bên chấp quân (gote) bao giờ cũng được đi trước. Bên nào có ít hơn 24 điểm sẽ bị xử thua. quân Tượng. chấp con Mã phải là 5 quân phải.  Tượng: bỏ quân Tượng của Trắng. . nhưng được sử dụng nhiều trong các trận đấu luyện tập hoặc giảng dạy. Ván cờ hòa với Vua cùng tồn tại (jishōgi) khi cả hai quân Vua cùng vào vùng phong cấp của bên mình và cả hai đều không còn khả năng chiếu hết đối phương hoặc ăn thêm quân. Các cách chấp quân thông dụng. với màu quân thay đổi và thời gian ít hơn.

Ghi chép ván cờ Phương pháp được sử dụng trong tiếng Anh để ghi chép nước đi của shogi được sáng chế bởi George Hodges năm 1976.. * = thả quân. nhưng có thay đổi ở nhiều mặt. phong cấp cho nó và thả quân Tốt khác ngay sau để bảo vệ quân Tốt trước là cách tấn công hiệu quả. Thả một quân Tốt sau tuyến phòng thủ của đối phương. P-2e 4. hoặc = = ko phong cấp. P-7f 2. Ví dụ như 2c được thay bởi 2 三. Khi đó. G = tướng vàng. chỉ là 1-2%. Cuối cùng là tọa độ vị trí quân được đặt vào. Tranh luận về mối liên quan giữa việc chấp bao nhiêu khi trình độ chênh lệch vẫn chưa thống nhất. Chiến lược và chiến thuật chơi Shogi Do quân của Shogi không bị chết mà chỉ bị bắt và thay đổi từ bên này qua bên kia nên càng đổi quân. Sau ký hiệu quân là ký hiệu cách dùng quân: . chấp Hương xa phải. Ví dụ: Nx7c= có nghĩa là mã bắt quân ở 7c nhưng không phong cấp (mặc dù nó được phép). Nó được chuyển hóa từ phương pháp ghi chép cờ vua.= đi bình thường. cũng thỉnh thoảng được dùng. Cách viết tọa độ có thể theo cách của Nhật. ván cờ càng phức tạp. Các nước đi thường được đánh số. vì vậy nước đi đầu Đen không đi. ô quân đó đứng trước khi đi sẽ được ghi vào để tránh nhầm lẫn. P-2f 3. do đó. Quân đã phong có thêm dấu+ đứng trước. Ví dụ: ở lúc bắt đầu Đen có 2 tướng vàng đều đi tới được ô 5h trước vua.). S = tướng bạc. Trường hợp có nhiều quân cùng loại có thể tới cùng một ô. trung cuộc tăng tốc và tàn cuộc là một cuộc chạy đua ác liệt xem ai chiếu hết trước đối phương. Vì Tốt tấn công trực diện và không thể bảo vệ lẫn nhau. Ví dụ: P-8f. 1a là góc trên cùng bên phải nhìn từ bên Đen. Khả năng này tạo ra một chiến lược mới. Tỷ lệ hòa cờ. Sx8h P-3d G-3b Bx8h+ S-2b Khi chơi có chấp. chúng thường bị mất lúc khai cuộc và là quân thích hợp để thả trong các trường hợp trên. Chữ cái đầu tiên cho biết quân cờ được đi: p = tốt. B = tượng. và được ký hiệu bởi dấu ba chấm (. Ví dụ: 1.. và người chơi phải tập trung phòng thủ nhiều hơn. Khai cuộc diễn biến chậm.. L = hương xa. x = bắt quân. việc đi một tướng vàng vào ô đó sẽ được ký hiệu là G6i-5h (bên trái đi) hoặc G4i-5h (cho bên phải). 9i là góc dưới cùng bên trái nhìn từ bên Đen. K = vua.Các cách chấp khác: chấp 1 Tướng bạc. N = mã. Nước đi nào có thể dẫn tới việc phong cấp sẽ được ký hiệu bởi: + = quân được phong cấp. R = xe. . Trắng đi trước.. Đứng trước là số chỉ hàng. sử dụng chữ số Nhậtthay vì chữ cái. Thả quân là một trong những điểm độc đáo và hấp dẫn nhất của Shogi so với cờ vua hay cờ tướng. ví dụ như +P để chỉ tốt đã phong. Tấn công chớp nhoáng sẽ tạo ra nhiều lỗ hổng trong thế trận ở nhà và tạo điều kiện cho đối phương thả quân phản công ngay khi có quân cầm ở tay. rồi đến chữ cái thường chỉ cột.

quân Tượng này có thể thả vào đất địch tấn công 2 quân của đối phương cùng một lúc. Tiến Tốt biên có thể giúp phát động tấn công từ hai cánh. Yagura bảo vệ Vua rất vững chắc. Vì vậy quân Xe mạnh nhất thường đứng xa từ sân nhà hỗ trợ cho các quân khác yếu hơn tấn công. Tuy vậy vì là quân mạnh nên Xe cũng bị tập trung tấn công bởi các quân khác yếu hơn. còn Tướng vàng chủ yếu cho phòng thủ. nên Tướng bạc dùng chủ yếu khi tấn công. các quân tấn công có thể bị mắc kẹt lại ở phần đất địch khi đối phương thả một quân Tốt chặn đường rút về.Phối hợp trong việc thả quân là một chiến thuật quan trọng của Shogi. bên kia phải quyết định có nên tiến Tốt biên đối đầu ngay để tránh các trung cục phức tạp. Xe và một Tốt chuẩn bị một cuộc tấn công với sự hỗ trợ của Tướng bạc hoặc Mã cạnh Xe. Tuy vậy đối thủ cũng dễ dàng nhập thành y hệt nên không bên nào có lợi thế. Nên giữ một quân Tốt trong tay để tấn công. Tuy vậy. Thông thường khi một bên tiến Tốt biên. một hàng tốt an toàn. và tính toán các thế thả quân có thể. Có rất nhiều các khai cuộc "chuyển Xe" (furibisya). Nhập thành Yagura Nhập thành Yagura Nhập thành Yagura được coi là một trong những thế nhập thành mạnh nhất trong Shogi. . nên thông thường Vua và Xe được đặt ở hai cánh khác nhau để đảm bảo an toàn cho Vua. quân Tượng này có thể được phong cấp và thống trị bàn cờ. Tượng và đưa Vua vào vị trí an toàn trước khi tổ chức tấn công. Quyết định ngay trong khai cuộc có nên trao đổi Tượng hay không cũng là một vấn đề cần suy nghĩ. Vì phòng thủ là rất quan trọng cùng với việc các quân của shogi đi khá chậm chạp. Một loại tấn công phổ biến dùng Tướng bạc (bogin) là tấn công bằng cách đưa một quân Tướng bạc lên cùng hàng với cột có quân Xe. trong đó quân Xe di chuyển về hướng trung tâm hoặc bên trái của bàn cờ để hỗ trợ tấn công. Nếu đổi. Kể cả khi bị đuổi phải rút về. hoặc dành nước đi đó cho phản công trên cánh đối diện. giai đoạn khai cuộc thường kéo dài chừng 20 nước hoặc hơn với việc sắp xếp Xe. các quân Tượng. Vì Tướng bạc có thể lùi dễ dàng trong khi Tướng vàng lại bảo vệ tốt các quân ở cạnh mình.

Nước đẩy Tốt lên thường được đi rất sớm. Nếu bên phòng thủ tiến tốt biên thì thả một quân Tốt vào ngay vị trí quân Tốt đó vừa di chuyển hoặc vào ngay vị trí của quân Tướng bạc nếu quân này chưa kịp vào đúng vị trí. ngay cả khi còn đang nhập thành. . Thứ tự các nước đi khi nhập thành là không cố định. quân Tốt cột thứ ba thường được đẩy lên. Cách tấn công vào hệ thống Yagura thường thấy là tiến Mã gần Xe lên và giữ một Tốt trong tay để gây sức ép vào hai bên sườn Vua. có thể thay đổi rất mềm dẻo.Thay vì đưa quân Tốt tại cột Xe lên hai nước như hình vẽ. cho phép cả quân Tướng bạc và quân Mã cạnh Xe tham gia hỗ trợ tấn công.