You are on page 1of 8

Portal:Astronomija

Portal:Astrono
mija
Astronomija, koja etimoloki znai "zakon zvijezda" (od gr. astronomia = astros+nomos)
je nauka koja obuhvata promatranje i objanjenje dogaaja koji se deavaju izvan Zemlje i
njene atmosfere. Ona izuava porijeklo, evoluciju, te fizikalna i hemijska svojstva tijela koja
moemo promatrati na nebu (a koja se nalaze izvan Zemlje) kao i procese koji ih
obuhvataju.
Astronomija je jedna od onih nauka gdje amateri igraju jo kljunu ulogu, posebno u
otkriima i promatranju prolaznih pojava. Astronomiju ne treba mijeati s astrologijom,
pseudonaukom koja pokuava predvidjeti ljudsku sudbinu na osnovu praenja putanja
nebeskih tijela. Iako ove dvije naune oblasti dijele isto porijeklo, ipak se mnogo razlikuju.
Astronomi koriste nauni metod dok astrolozi nisu.

> Detaljnije o astronomiji...

Izabrani lanak

Sojourner svojim Alpha Proton X-ray Spectrometrom mjeri stijenu Yogi.

Uredi

Istraivanje Marsa vri se ve stotinama godina, poevi od izuma teleskopa 1600-tih.


Znatno vea mogunost detaljnijeg posmatranja povrine planete izazvala je pekulacije o
njenom sastavu, okruenju, pa ak i postojanju ivota i inteligentnih civilizacija. Misije
koje su kasnih 1990-ih upuene na Mars dovele su do znatnog poveanja znanja o njemu.
Ove su misije, primarno, imale za cilj geoloka, a dijelom i bioloka istraivanja.
Istraivanje Marsa zauzimalo je vano mjesto u svemirskim programima SAD, SSSR-a,
Evrope, Rusije, uz odreene pokuaje Kine, Japana, Finske i Indije. Desetine letjelica
upuivane su na planetu od 1960- ih. Neke od njih bili su lenderi, druge orbiteri, a tree
roveri. Sve su ove misije imale za cilj prikupljanje podataka o historiji Marsa, ali dijelom
i pripremu za eventualno upuivanje brodova s ljudskom posadom. Ova istraivanja
trebaju pomoi i u predvianju budunosti crvene planete, a dijelom i budunosti Zemlje.
Zbog kompleksnih inenjerskih zahtjeva jednog meuplanetarnog leta, misije su imale
visoku stopu neuspjenosti, naroito u samim poecima. U poetku je otprilike dvije
treine svih misija doivjelo neuspjeh prije kompletiranja zadataka posmatranja (neke ak
i prije samog polijetanja sa Zemlje). vie...
Prijanji lanci mjeseca: Ceres - Deimos - Hubbleov zakon - Kvazar - Planeta - Polarna svjetlost

Izabrana linost

Isaac Newton
Isaac Newton, (Isak Njutn) engleski fiziar, matematiar i astronom (roen 4. januara 1643
preminuo 31. marta 1727). Jedan od najveih prirodnih naunika u historiji.

Biografija

Uredi

Engleski fiziar, matematiar i astronom


Isaac Newton rodio se na Boi 1642.
godine u mjestu Woolsthorpe u okrugu
Lincoln u Engleskoj. Nakon poroda bio je
praktino otpisan, ali je ipak uspio
preivjeti. Newtonova majka uskoro se
preudala pa se o malom Isaacu brinula
baka. Jo dok je pohaao osnovnu kolu
Isaacov ujak William Esconty primjetio je
kako njegov neak nije obian djeak ve
da posjeduje nesumnjive crte izuzetne
nadarenosti. Newton je veoma rano
pokazao i vjetinu u pravljenju raznovrsnih
naprava kojima je zaraivao i svoje prve
honorare. Umjesto da s vrnjacima uiva u
djeijim nepodoptinama mali Isaac je
konstruirao mehanike lutke, fenjere kojima
je plaio praznovjerne seljake, drveni sat
koji se sam navijao, mlin s prodrljivim
miem, koji je istovremeno bio i mlinar i
glavni pokreta naprave i jo puno toga.
vie...

Novosti
29. juni Kineska svemirska
letjelica Shenzhou 9 vratila se
na Zemlju. Posadu broda
inilo je troje astronauta, meu
kojima je bila i prva
Kineskinja u svemiru Liu
Yang. (vijesti.ba)
29. novembar Naunici su
otkrili planetu koja bi mogla
imati uvjete poput onih koji
vladaju na Zemlji. To
poveava anse da na planeti
ima ivota. Planeta nazvana
Gliese 581g se nalazi 123
biliona svjetlosnih godina od
Zemlje. sarajevo-x.com
27. novembar Istraivaka
laboratorija amerike NASAe, vrijedna 2,5 milijardi dolara,
lansirana je danas prema
Marsu na raketi Atlas 5 iz baze
Cape Canareval na Floridi.
sarajevo-x.com

Prijanje linosti mjeseca: Ed mond Halley - Ruer


Bokovi - Edwin Hubble

Odabrana slika

Uredi

22. novembar Tri austronauta


ruske svemirske kapsule Sojuz
vratila su se sigurno na
Zemlju, nakon skoro est
mjeseci provedenih na
Meunarodnoj svemirskoj
stanici (ISS). znanost.com
Postavi vijest...
Uredi

lanci
Opi pojmovi

Sazvijee - Svemir

Oblasti astronomije
o Astrobiologija Astrofizika Astrohemija Arheoastronomija
Sunev sistem
o Sunce - Merkur Venera - Zemlja Mars - Jupiter - Saturn
- Uran - Neptun Pluton - Mjesec

Pomo

Uredi

Slijedi spisak nenapisanih lanaka ili


lanaka koji su u zaetku. elite li
doprinjeti Wikipediji na bosanskom jeziku
pisanjem nekih od ovih lanaka slobodno to
uinite.
lanci u zaetku
Atmosfera - Astrofizika - Astrognozija Astronomska jedinica (au) - Brzina
svjetlosti - Crveni pomak - Evropska
svemirska agencija - Galaksija - Ionosfera Kuiperov pojas - Nebeski koordinatni
sistem - Ole Rmer - Planetarna putanja Plavi pomak - Sateliti - Suneve pjege Svjetlosna godina - Vakuum - Veliki prasak

Astronomski objekti
o Asteroidi - Crna rupa Galaksija - Maglica
Meteor - Kvazar Planeta - Prirodni
satelit - Zvijezda
Istraivanje Svemira
o Astronaut - Evropska
svemirska agencija NASA - Meunarodna
svemirska stanica Program Apollo Program Buran Program Gemini Program Mercury Svemirski lift
Biografije
o Edmond Halley Edwin Hubble - Isaac
Newton - Ruer
Bokovi - Zhang
Heng
Uredi

Kategorije
Astronomija

Nenapisani lanci
Astrometrija - Ekscentritet - Glavni
asteriodni pojas - Magnituda - Mars
Express - MER-A - MER-B - Paralaksa Radioastronomija - Rotacija - Stelarna
evolucija - Sunev vjetar - Vulkanski krater

U zaetku, Astronomija
Astrofizika
Astrologija
Astronomi
Astronomska nomenklatura
Astronomske hipoteze
Astronomske poddiscipline
Astronomske pojave
Astronomski dinamiki sistemi
Astronomski dogaaji
Istraivanje Svemira
Krater
Mjerne jedinice u astronomiji
Nebeski koordinatni sistem
Patuljaste planete
Praznina (astronomija)
Spiskovi vezani za astronomiju
Sunev sistem
Svemir
Svemirske agencije
Svemirski objekti
Teleskopi
Uredi

U Wikimedijinom spremniku se nalazi jo materijala vezanih za:


Astronomija

Navigacija
Napravi korisniki raun
Prijavi me
Portal
Razgovor
itaj
Uredi izvor
Historija
Poetna strana
Odabrani lanci
Portali
Kategorije

Nedavne izmjene
Sluajna stranica

Interakcija
Pomo
Igralite
Vrata zajednice
arija
Novosti
Donacije

tampaj/izvezi
Napravi knjigu
Uitaj kao PDF
Za tampanje

Alati
ta vodi ovamo
Srodne izmjene
Postavi datoteku
Posebne stranice
Trajni link
Informacije o stranici
Wikidata stavka

Drugi jezici
Afrikaans

Azrbaycanca

Catal
Qrmtatarca
etina
Dansk
Deutsch

English
Esperanto
Espaol
Eesti

Suomi
Franais

Magyar

Bahasa Indonesia
Italiano

Ltzebuergesch
Lietuvi
Latvieu

Bahasa Melayu
Nederlands
Norsk bokml
Polski


Portugus
Runa Simi
Romn

Srpskohrvatski /
Slovenina
Slovenina
Soomaaliga
/ srpski
Svenska

Trke
/tatara

Ting Vit

Uredi veze

Ova stranica je posljednji put izmijenjena 09:36, 27 juni 2013


Tekst je dostupan pod Creative Commons Attribution-ShareAlike licencom; mogu se
primijeniti i dodatni uslovi. Za vie detalja pogledajte Uslove koritenja.
Politika privatnosti
O Wikipediji
Odricanje odgovornosti
Razvojni programeri
Mobilni prikaz