A NG

PABEBRITEBNG LIB

REB

NI

HU

DAS

SEIlS EIlNG

NT ENTERPRISES

< '> PATAY NA 'KO?!?!

<. - -.> Ilang beses mo bang gustong marinig ang 'oc'? Kung may bayad ang bawat bnong, mayaman na 'ko.

< ' > Totoong patay na 'ko???

<. - -.> Bawal magsinungaling dito. < '> Pero bakit.,

< '> Sino'ng ...

< '> Paanong ...

< '> Asaan ako?

< '> Sino ka?

<. - -.> Patay ka na.

<. - - . > Nasa 1 ugar ka ng mga patay.

<. - -.> Receptionist ako sa lugar ng mga patay, <. - -.> May bnong ka pa?

<'>

<'>

<'>

< '> Paano na ang mga anak ko?

< '> H-hindi ko naman talaga gustong-

<. - -.> Maayos ang buhay nilang lahat Nagpakasal ulH ang asawa mo. Nasa Amerika na ang bunso mo. At kakapanganak lang sa ikatlo mong apo sa tuhod kanina habang nagsasalHa ka.

<' > HUH?!?!

< '> Kak arn atav ko pa lang ah?!

<. - -.> Mag-iisang oras ka na dHo. < '> Alam ko!?

<. - -.> DHo ... pero sa lupa, higit apal na dekada ka nang patav,

< '> Pa'no nangyari 'yon?

Ang Paboritong Libro Ni Hudas Philippine Copyright © 2003 by Bob Ong

Published by Visual Print Enterprises 6809 A. San+uico Street

Bgy. Pio del Pilar, Makati City 1230

All rights reserved. No part of this book may be reproduced or transmitted in any form or by any means, electronic or mechanical, including photocopying, recording, or by any information storage and retrieval system, without the written permission of the Author, except where permitted by law. For information address: 6809 A. Sant u ico Street, Bgy. Pio del Pilar, Makati City 1230.

9 ISBN 971-92342-1-0

Manufactured in the Philippines. May 2003

May 2004

BEIlB EIlNG

. -'C.A",_N=G PABEIlRITEIlNG liBREIl NI HUDAS

<. - -.> Ang isang araw d ito, isanlibong taon sa lupa. 2049 na. Kung binabasa mo yung handout na ib;n;gay sa 'yo sa hal;p na tanong ka nang tanong, kanina pa dapat malin.aw sa 'yo ang lahat.

< '> Pero ... hindLniloloko mo ba ko??

<. - -.> Mi n san gusto kong sumagot ng '00' pag tinatanong ako ng ganyan.

< '> Pero ... bakiLpaanong ... ??? <. - -.> Tignan mo.

< "> Ano 'van?

<'>

<' > Huh? <'>

< '> "' <'>

< '> Saari 'van?

<. - -.> Sa Pilipinas.

< '> E bakit ganyan 'yan? Sino 'van? <. - -.> Si Marvin.

< "> Marvin?

<. - - . > Marvin. Marvin Agustin.

< "> Yung ar+ista? Matarida na? Ano'ng ginagawa nva d'yan?

<. - -.> Presidente sya ng bansa mo. <' > Huh?'!'

<. - -.> Avos naman ah' Gusto nga sya ng mga tao e. < '> E sino 'yan-asawa nya?

<. - -.> Saan?

< '> Ayan, sa lcanan.

<. - -.> Ah, vice president 'yan.

< '> Sino'ng naging vice president??

<. - -.> Si Tootsie Guevarra. Yung magaling kumanta. <' > Huh?!?

<. - -.> Anong "huh?!?" Ayos nga sila e. Iniahon nila ang 'Pin as sa kahirapan.

< ' > Ano'ng ibig mong sabihin? < "> Nasaan n.a si GMA?

<. - -.> Matagal nang wala si Macapagal.

<.--.> 2049na. WalanangutangangPilip;nassaibang bansa!

< '> Talaga?

<. - -.> Hay naku! Wala ka pala talagang alam e. < '> Bakit. ana pa ba ang mga nangyari?

<. - -.> Balik na ulit ang Pilipinas sa mapa. Mayaman at respe tado na ulit ang bayan mo.

< '> Talaga? Hehe ....

<. - -.> 00, ang ingay mo kasi kanina e ... di ko nga masyadong n a i n t i nd ih a n yung speech ng Papa sa Roma ... papapanoorin dapat kita.

<' > O,may ano?

<. - -.> Pilipino ang bagong Papa. <' > Huh?

<. - -.> Nanonood ka ba ng MTV? <' > Hindi.

<. - -.> Ng That's Entertainment? < '> Hindi r in. Bakit?

<. - -.> E hindi mo pala kilala. <' > Sino?

<. - -.> Yung bagong Papa. < '> Ano bang pangalan? <. - -.> Pope Rose I

< "> Sinong Pope Rose I?

BEDB EDNG

ANG PABEDRITEDNG liBRED NI HUDAS

< - - > Hindi 'yon ang lotoo n'yangflangalan, flero artista s'ya dati.

<. - - . > Donita Rose vala ang screen name n'ya e. < '> Si Donita Rose??? Yung VJ-naging pope?' <. - -.> Oo-galing, 'no?

<. - -.> Nga pala.alam mo bangflwedena ngayongmagasawa ang pari?

<' > Huh?

<. - - . > Pwede na, basta madre ang maflaflangasawa, flara hindi raw lumabas ang flera ng simbah.an. Ayos, 'no?

< '> Ganyan na ba ngayon sa [upa?

< '> Hmmm ....

< '> Pero kung tutuusin, okay! <. - -.> 00 naman!

< '> Sandali, wala na bang himen?

<. - -.> Nabawasan, kahit papa'no, Nakilcita mo 'yang babaeng nasa tabi ng driver?

<' > Alin?

<. - -.> 'Yan, yung nasa jeefl na neon. < '> 0, ana ? .. Ayos yung jeefl ah!

<. - -.> NakikHa moyung hawak n'yang cellflhone? <. - -.> XC90 'van!

< '> Ano'ng XC90?

<. - -.> 'Yan ang cellflhone ngayon ng masa. May laser gun 'van, at protektado ng magnetic shield ang may-hawak. < '> Hahaha ... tangna, astig! -Tanging Yaman-

<. - - . > Tsaka nakita mo yung mga n aka - barong kanina na walang kamay?

<' > 00.

< '> Itatanong ko nga dapat sa 'yo kung bakit gano'n e. <. - -.> Mga kongresman 'vun na nanguflit sa kaban ng

bayan.

<' > Huh?!

<. - -.> 00, pinuputulan kasi ng kamay ang mgacorruflt officials flara hindi na umulit. Okay nga e.

< '> Kelan pa?

<. - - . > Tagal na 'yon.··flanahon fla ni President Sin 'yon e. < '> Si Sin?-yung Cardinal???

<. - -.> Oo ... bakit? Gusto ko nga 'yun e. Magaling din. Pinagawan nva fla ng replica yung Bundok Banahaw sa Nayong Pilipino.

< '> Bundok Banahaw? <.- -.> 00.

<. - -.> Ay! 00 nga pala, hindi mo alam ... wala na kasi yung Bundok Banahaw. Banahaw Mall na ngayon. Hahaha!

< '> Ginawang mall?!? Sira ba ulo nila? .. Ba't natatawa ka pa?'

<. - -.> WaJa rin kasing nangyari e, hindi r in naman kumikita yung mal1.

< '> Syemflre, sino namang gaga ang m.a.tu t uwa sa ginawa nila?! -Tanging Yaman-

<. - -.> Huh? Hindi, natutuwa ang mga tao sa ginawa nila, kaya nga Jang wala nang namamasyal sa malls ngayon dahil fluro TV na lang ang flinagkakaabalahan ng mga tao. < '> TV? Ano'ng meron?

<. - -.> Telenovela.

< '> Huh? MERON PA RING TELENOVELA HANGGANG NGAYON?

<. - -.> Uy, mas magaganda na ngayon ang mga telenovela kesa nung kaflanahunan mo: Nasa Puso Ko, Ikaw Ay Akin, Mahal Na Mahal, Tayo Ay lisa, Mahal Kita,

BEIlB EIlNG

Sa Plllng Mo, Ang Mahalln Ka, Lumayo Ka Man, Tunay Na Mahal, Tayong Dalawa, Mahal1n Mo Ako, Tanging Ikaw Lang, Pagmamahalan Natin, Ikaw At Ako ... nakalimutan ko va yung iba e, vero magaganda mga kwento n'yan!

< '> 'Yan ang mga programa ngayon? A RAW-

ARAW?!?!

<. __ .> Araw-gabi. Saya nga eh! < '> Walangya! "Tanging Yaman*

< '> Ano ba 'yan ... bakit 1 agi ng tumutugtog yung Tanging Yaman? Kanina ko pa narhinlg 'yan e, paulit-ullt!

< '> At saka nagkakal1mutan, maraml akong tanong sa 'yo ah, bakit ayaw mong saguHn?

< '> At sino ka ba???

V € N Y

t

Lang linggo na 'ko dito ngayon sa Baguio. Nagsusulat. Payapa ang kalooban. Puti ang labi. At itirn ang mga kuko dahil saginaw. Ayos naman ang naging biyahe ko. Katabi ko sa aircon bus ang lalakeng wiling-wili sa pakikipagkwen.tuhan sa kaibigan nva tungkol sa isang bus na nabangga at nalaglag sa bangin. Anim na oras ang biyahe. Anim na araw kung nasakyan mo yung bus na nasakyan ko. Meron kasing stop-over sa tuwing makakabasa ng "eatery" sa daan yung driver.

Alam mo ang gusto ko sa Baguio, masyadong rn.akapa] ang hamog sa daan. Hindi klta ang bangin. Hindi ka malulula dahil hindi mo alam kung marnarnatav ka na. Hihintayin mo na lang kung ang sasalubong sa bus nyo e mga taga-Department of Tourism 0 pulutong ng mga nagkakantahang anghel.

Masarap maghanap nglugar na matutuluvan dHo sa Baguio, lalo na kung bobo ka sa direksyon, tulad ko. Pag naligaw ka kasi dito, hindi lang basta kanan-kaliwa ang balikan, kundi taas-baba. Mumurahin ka ng mga paa mo. Kakapusin ka ng lakas kahit uminorn ka pa ng Motolite. Hindi uubra dHo yung mga tatlong oras na lakaran na ginagawa mo sa Maynila tuwing strike ang mga ieep.

B<llB <llNG ~~~~_

ANG PAB<llRIT<llNG LtBR<ll NI HUDAS

Pero di naman nagtagal at nakakita rill. ako ng matitirhan. Dahil masyadong interesank itatago ko n.a lang ang nasabing hotel sa pangalang "Bahay ni Lolo:' Nakita ko ito sa tuktok ng isang bundok. Natawag ang pansin ko dahil sa "Monthly Rate" na nakasulat sa karatula nila. Ayos. Tumuloy na 'ko sa loob. May dalawang occupant pa na nasa pintuan, tanda n.a "mabili" nga ang nasabing hotel. Pero pagpasok ko, napansin ko kaagad ang ambiance nito na medyo ... urn, "archeologic" ang dating. Nginitian ko ang receptiorrist, sabay tanong: "Ano ho ba ang 'most affordable' n'yong kwarto?" May 50's na salarnin sa rnata, 50's rta pomada, at 50's rta mukha ang matandang lalake n a kausap ko. "Ha, ha ... " tumawa s'ya na parang nanlilibak. "'Most affordable:" l nulit nva, Di ko alam kung wrong grammar ako. Palagay ko nga ... dapat vata 'most affordesf Kum.uha s'ya ng papel at ball pen. Kinabahan ako, akala ko meron pang entrance exam. Inilista n'ya ang rate kasabay ang paliwanag: "4,000 ang kwarto. Plus 2,000 deposit. plus 500 kung gusto mo ng cable TV plus 500 kung gusto mo ng LPG tank. plus 500 n.a bayad sa maglilinis ng kwarto pag-alis mo"

Whoa! Matindi si 1010. 500 pesos para sa paglinis ng kwartong isang buwan ko lang n.am.an tinirhan?!? Hindi n.aman ako magkakatay ng dinosaur para dumumi 'yun ng ganoon! Pero iniabot n'ya kaagad sa akin ang susi ng kwarto. "Eto, silipin mo yung room 201:' Kapansiri-pansin ang laki ng keychain. Rectangular rta kahoy n.a hindi mo pwedeng ibulsa. Kung dadalhin mo 'yun sa grocery shop e tiyak n.a papakiusapan ka ng guard na i-deposit 'yon sa baggage counter.

Tinakbo ko ang hagdanan, parang booby trap ang bawat baitang. Malcu n at at parang bibigay anumang oras. Nagdahan-dahan ako, pero pagdating sa bas e m.unt ik akonggumulongulitpababasasobranggulat. Holy smokes, nasa bahay ako ni Drakula! Isang 'abandoned' room ang n akita ko. Sabog-sabog ang mga gamit. May dalawang sofa na rn atanda pa vata kay Manuel L. Quezon. May fireplace n a mukhang sumisindi mag-isa. At may mga life-size n.a rebulto ng i ba't-i bang klase ng aso sa maalikabok na sulok. Hindi ko m.akita ang room 201. Tinignan ko ang isa pang hagdan paakvat. Hindi ko kaagad n aisip na pwedeng akyatin 'yon dahil may nakaharang na dalawang 'aso' sa unang baitang, parang 'off-limits: pero inakvat ko pa rin. Pagpasensyahan mo na kung gagamitin ko ngayon ang saJitang mabiling-mabili sa kabataan-Shit! Walang ipinagkaiba ang '3,d floor: n akatavo pa rill. ang balahibo ko sa buong katawan. Tahimik ang lugar, may kadilima11., walang tao. Pero n.akita ko na ang room 201. Ipinaso]; ko ang susi sa doorknob at bin uksan ang pinto, nakahanda sa kirat ria kuba na sasalubong sa akin. Wala naman. Pero nakahanda pa rill. akong makakita ng pugot na ulo nang buksan ko ang refrigerator sa loob ng kwarto. Wala r-in, May heater sa bathroom, pero sa switch pa lang ay alam ko nang ikakukuryente ko 'yon. Nag-isip ako, pero hindi masyadong matagal dahil ayokong abutan ng dilim sa loob ng Bahay ni Lolo. Lurnabas ako ng kwarto at naglibot sa hallway. May fortune plant sa gilid ng pinto 11.g bawat kwarto, lalo langnagpapadilim sa lugar. Kinumbinsi ko ang sarili ria lakarin ang dulo ng hallway at pakinggan kung may mga demonic worship at sacrifice ria nagaganap sa ibang kwarto, Wala naman. Pero n.apansin kong marami

--------- --~--

II

10

BEilB EIl"'NG"---- . _

ANG PABEilRITEilNG LIBREil NI HUDAS

sa mga kwarto ang n.aka-padlock. Da1awa lang ang ibig sabihin: (1) Wa1ang tao at hindi pa ito okupado, 0 (2) Ikinu10ng ng may-ari sa 100b ang occupant para ia1ay sa mga kampon ng kadi1iman pagdating ng alas-dose ng gabi.

Hindi na 'ko nagtagal. Bumaba aka at iniabot kay 1010 ang jumbo keychain. Di na aka nagpa1iwanag. Di na rin sva naghnong. Parang sanay na sanay na syang ~anggiha~ ng tao. Ni1isan ko na ang 1ugar bago ko pa makita doon S1 George Esrregan na nakasuot-Drakula, kasama ang mga zombie na kina1aban nija Estong Tutong. A1am kong masyado akong 80's, pero totoo 1ahat ang sinabi ko. At maniniwala ka ba na nang ikmuwento ko ito sa mg'i tagaBaguio e wa1a sa kani1ang nakakaa1am kung saan ang Bahay ni Lo10, hindi nila kilala ang ka1ye kung saan ka ito nakita, at wa1a rin ito sa mapa?

Ha1ata bang nasobrahan ako sa pagbabasa ng Hiwaga Komiks?

[Cue X-Files theme here.l

basketball court sa bakuran. At gu1at na gu1at na ako sa 1agay na 'yon, hindi ko alarn na halos pangkaraniwan na lang pala ang mga gano'ng karangyaan sa mundo ng mga sikat at mayaman. Dahi1 kung ikukumpara sa bahay ng TV producerna si Aaron Spelling, sisiw pa pala ang bahay ng batikang basketbo1isb. Mas rn.alaki ang bahay ni Spelling. Meron itong sari1ing sin.eh.an, doll museum, gymnasium, Olympic-size swimming pool, bowling alley, skating rink, six gardens, 12 fountains, four bars, three kitchens, at garahe para sa 1abing-anim na sasakyan. Wa1angyang bahay! Sa sobrang 1aki pwede nang gawan ng sari1ing time zone. Pero katulad ng sinabi 6, pangkaraniwan lang ang mga ganyang bahay sa mga makapangyarihan. Dahi1 ang bahay naman ni Bill Gates, na kiniki1a1a ngayon bi1ang "Most Intelligent House;' ay nagkakaha1aga naman ng $55 million dollars. Ang mga taong puma paso]; dito ay binibigyan ng electronic PIN na dini-deted ng sensor sa bawat sulo]; ng bahay. Sa ganitong paraan, naise-set ng bisita ang mga appliances na gusto n'yang automatic na aandar pag paso], nya ng anumang kwarto. Para nga naman hindi na sumakit ang mga buto nila sa pagsasagawa ng nakakahingal na trabaho gaya ng pagpindot sa mga feathertouch remote control.

Nakakalula talaga ang bahay ng mga sikat. Isipin mo, kwarto na "club" ang dating, kusina na parang hotel lobby, bakuran na may sine han, at kubeta na mukhang cathedral. Maski yata si Kamatayan hindi makakatapa]; sa mga bahay na 'yon nang walang I.D. Minsan iisipin mo rin, anong k1aseng trabaho ba meron ang mga hong 'yon para kumita ng ganoon kadaming pera? Parang gusto kong mag-apply sa kanila ng trabaho ... kahit man lang bHang anino.

Halos isang dekada na ang nakakaraan nang una akong magu1antang sa isang bagay na nalcita ko sa TV -ang palasyo ni Michael [ordan!

Biruin mo, posible pala sa mundo na magkaroon ang isang tao ng bahay na may tournament-size tennis at

-._-------------------- ---------

12

13

BEIlB EIlNG

·-- __ ~ '='A'.CN"_G -,-,PA"-,B",,EIl~RITEIlNG LIBREIl NI f!~

(Second note: Magdasal ka para labanan ang demonyo. Alam ko ang iniisip mo sa mga sandaling ito ... malaking pagkakasala 'yan sa DiyosD

Sa ipi n al abas na listahan ng Forbes ng mga pinakamayamang tao sa taong 2002, purrrupwesto sa bandang gitnasi Lucio Tan sa net worth na $1.7 billion. Ibig s ab ih in , pwed e s'yang magpagawa ng tatlumpung "Intelligent Houses;' at meron pa syang sukli. Magbigay ng 1.147.50 pesos sa bawat Pilipino. Mag-text nang magtext walang tigil sa loob ng isangdaan at apatnapu't-pitong siglo. Bumil; ng 45.9 metric tons ng shabu. Gumawa ng pelikulang "Jose Rizal" nangwalongdaan at limampungulit. Bilhin sa halagang $1.603,773.58 ang bawat pares ng sapatos ni Imelda Marcos. Ipakasa] sila Jackie Ejercito at Beaver lopez nang anim na libo at walongdaang beses. Magpasweldo ng apatnapu't-dalawang dosenang kopon an ng PBA sa loob ng limang taon. At bilhin lahat ang winning combinations ng lotto para manalo ng jackpot nang anim na raan at limampu't-anim na beses.

Kung uubusin mo ang pera n'ya sa loob ng isang araw, dapat kang gumastos ng 983,700 pesos kada segundo. Kung pagpapatung-patungin ang $1 bills nva, hi hi gi tan nito nang 768 na ulit ang taas ng Philippine Bank of Commerce sa Makati, Matatakpan ng 162 na ulit ang land area ng Megamal1. At aabutin ang isang tao ng dalawampu't-anim na taon para mai sal ansan lahat ito sa sahig.

Pero kung inaakala mong kay Lucio Tan ko isasanla ang kaluluwa ko, nagkakamali ka. Dahil kahit na tumubo pa ng 100% ang pera n'ya kada taon, kailangan nya pa ring maghintay ng tatlong dekada para mahigitan ang kasalukuyang net worth ng pinakamayamang tao sa planeta-s-si Bill Gates. (Note: Sa limangminutongiginugol mo sa pagbabasa nito, nadagdagan na naman ng $17,525.65 ang kaban ng kayamanan ng dating CEO ng Microsojt.I

Ibinalik na pala ang Superfriends sa TV, pero Justice League na sila ngayon. At bawas na sila. Marami nang superheroes ang nawala. laid-off. Kung kelan mas kailangan ng mundo ng mga tagapagligtas. Hindi ko gusto ang Justice League. Lalo na ang X-Men. Solid ako sa Superfriends. Walang iwanan.

Ang alam ko kasi dati, caucasian si Green Lantern. Pero sa Justice League, African-American na sya, Ano 'yunlokohan? Pwede bang maging itim ang dating puti? Sino ang ,sus~nod na magpapalit ng lahi at magkakakulay, si BenJamm Franklin?

Nakasama rin pala sa cast si Hawkgirl. Pero nasaan si Hetwkman? Inilagay na ba sa arrozcaldo? Kaya lang naman nagkaroon ng Hawkgirl e dahil may Hawkman. Sumama na ,ba ;i ~awkman kay Robin na isa pa ring missing in action. Smo na lang ang magbibigay ng mga bagong damit, r~lo, at sapatos kay Batman ngayong wala na si Robin? At smo, ang nag-vote off kay Aquaman? Sino pa ang aasahan n,abn ngayon na magliligtas sa mga hipon na pmagsasamantalahan ng mga balyena? Nasaan na ang

14

15

ANG PABEIIRITEIING liBREII NI HUDAS

BEIIB EIING

Wonder Twins? Ano na ang nangyari kay Apache Chief? At higit sa lahat, baldt nila pinaalis sa grupo ang kaisa-isang Asian superhero na hindi ko nga alam ang pangalan?! Nasaan ang justice at equality doon???

Bubuo langslla nggrupo ngmgabest of the best,sablay pa! Pero kung sa bagay, m.ahirap nga 'yon. Dahil mismong yung mga imaginary super humans na ginawa nila e may problema. Tignan mo: Bakit halos lahat ng lalakeng superhero e naka-tights? Bakit kailangan nila ng, kapa? Bakit nasa [abas ang briefs nila? At anak naman ng byanak, bakit hindi sila gumamit ng brief n.a ayos pa ang garter para hindi na nila ito sinturunan?

'Yan ang problema ng mga western superheroes ~a napansin yata at [niwasan na ng mga Hapon nang sila naman ang gumawa ng mga kathang-isip na tagapagligtas. Sa una pa lang, inisip na nil a na kung magta-trabaho ang kanilang superheroes bilang isang grupo, importante,ng meron silang prescribed uniform. Pantay-pantay slla, walang magsusuot ng kapa at aastang hari tulad ~i Superman. Walang may bitbit na sidekick tulad ng Robm ni Batman. Walang amoy asin tulad ni Aquaman. At walang Mr. & Mrs. ria k akain ng dalawang paycheck tulad nina Hawkman at Hawkgirl.

Nung una e puro nakaitim lang at parang lag:~g

makikipaglibing ang mga Japanese superheroes, pero n.ai SlP yata nila n.a kakailanganin ng bawat isa ang pangalan. At magkakakila-kilala lang sila sa ilalim ng uniform at maskara Co helmet) kung meron silang palatandaan sa kasuotan. Doon nila riaisip na mag-color coding: red, green, blue, yellow, at pink. Eureka! Two-birds in one ~~one. ,May sarili ria silang identity dahil sa kulay, may sarlll pa sllang

pangalan. Dadagdagan lang ng "noun" ang "color;' superhero na sila. Halimbawa: Blue Lion, Pink Ranger, Red Star. Yellow 4, at Green Joke. Sa ganitong paraan, maiiwasan nila ang mga limitado at gasgas na pangalan na mabubuo sa mga salitang Super, Wonder, Mighty, Man, Woman, Girl, Boy, at Dog, na pabor ito naman ng mga kanluraning bansa.

Pero hindi pa tapes! Dahil di tulad ng mga puti, may value-added service lagi ang mga Hapcn. Sa oras ng ~atinding pangangailangan, pwedeng magsama-sama ang hmang superhero para bumuo ng isang higanteng robot na kayang pumuksa ng mga higanteng kuto, linta, bagoong, biskwit, at alikabok, Mismo. Hindi lang 'van, dahil bago sila makipaglaban, lagi silang may formation. Haharap sila sa camera para sa ritual na group photo opportunity, parang pang-class picture. Alam na nila kung sino ang pupwesto sa kanan, kaliwa, gitna, bas, at baba, at kung sino ang magi-split, sisipa, tatalon, susuntok, at susungayan sa ulo. Systematic. Very organized. Ang n.akikita ko lang na kahinaan ng Japanese superheroes e lagi silang nakaasa sa mga subtitles at voice talent na magda-dub sa mga sinasabi nila. Pero okay lang 'vun. Idol ko pa rin sila, Dahil kahit sa mga anirne, mas okay ang costume nila Eugene na parang laging a-attend ngrave party, kesa kila Superman na parang laging a-attend ng aerobics class.

Walang-wala ang mga 'Kano sa irnahinasvon ng mga Hapo n. Tignan mo na lang si Astroboy. Sabihin moSINO-sa buong kasaysayan ng Amerika-ang superhero na may machine gun sa pwet? Wala. Kung may kinalaman ito sa trauma ng mga Hapori noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig e hindi ko alam, pero sigurado akong hindi ko

-------_.---

17

16

ANG PABEIlRITEIlNG liBREIl NI HUDAS

BEIlB EIlNG

ipagrapalit si Astroboy sa sandosenang J~stice Leag~e. Kung magiging superhero ako, gusto ko magmg tulad n ya. At kung kakapusin man aka ng lakas, papapanoor in ka lang ang mga kalaban ko ng possessed na video ni Sadako. na magiging dahilan ng kamatayan nila pagkalipas ng isang

linggo!

< '> Baf ayaw mong magpakilala? <. - -.> ..

<.--.> ...

<. - -.> .

<' > Sino ka?

<. - -.> SandalL

< '> Bakit ayaw mong sumagot? <. - -.> Ssshhh!

<. - -.> 'Wag kang maingay.

<. - -.> Hindi mo ba naririnig? < '> ANG ALIN???

<. - -.> sssssu.u.u« Sinabi'ng 'wag maingay e. Pakinggan mo.

< "> Eh wala naman akong nariri< '> Sino 'yun?

<. - -.> Hehehe ...

< ' > Tao ba 'vun?

<. - -.> Oo ... nagdarasal.

< '> Hindi ko naman rnaintindihan yung sinasabi e! < '> Ba't ka tumatawa?

<. - -.> Tignan mo naman magdasal ... humihiling na parialurrin ko sila sa basketball game.

< '> 0, ana namang masama do'n?

<. - - . > 'Yun din ang hinihiling ng kalaban nilang team e! <. - -.> Ngiyahahahaha!

< '> Hahahahaha!

< '> 00 nga 'no!

<. - -.> Marami pa 'van.

<. - -.> 'Yan ang libangan leo dHo e ... ipunin ang mga pinakanakakatawang dasal ng mga tao.

< '> Sandali, bakit puro Pilipino ang nagdarasal?

19

18

BEI>B El>NG

ANG PABEI>RITEI>NG liBREI> NI HUDAS

< . > At ba't marunong kang mag-Tagalog? <. - -.> Gusto mo 'kong mag-Latin?

<. - -.> Hindi ako Tagalog magsalita, pero Tagalog ang lenggwaheng kayangintindihin ng utak mo kaya ang akala mo ngayon ay sa Tagalog tayo nag-uusap.

<. _ -.> ... Kahitna ang totoo aymga isipan langnaHn ang gumagana ngayon at wala sa ating talagang nagsasalita. < '> Ayes ah ... high-tech!

<. - -.> Bilib ka na?

<. - -.> Eto, pakinggan mo, meron na namang nagdarasal.

< '> Yung babaeng humihiling na sana payagan sya sa

outing ng daddy nva?

<. - -.> Hindi, yung matandang mabagal magsalHa.

< . > Yung humihilingnasana tumigil naangmistern'ya sa pambababae?

<. - -.> At?

< '> Pagkapanalo ng kapatid nya sa barangay election?

<. - -.> At?

< '> Paggaling ng asthma n'ya? <. - -.> At?

< '> Kaligtasan ng anak nya sa Middle East? <. - -.> At?

< '> World peace? <. - -.> At?

< '> Na matapos na ang pagpaparehisITo ng kotse n'ya? <. - -.> At?

< '> Ano'ng at? Mararni pa eh ... <. - -.> At ana pa nga ... ?

< . > At matapos na ang hinuhulug-hulugan nilang

bahay?

<. - -.> At?

< . > Marami pa s'yang sinasabi e ... < '> Ano'ng nakakatawa doon?

<. - -.> Wala nga. Kaya ako n.atatawa kasi hindi na sya nakakatawa.

<. - -.> Hindi naman sya nagdarasal e. Para lang syang umoorder sa waiter sa restaurant.

<. - -.> Minsan ngagusto kong humingi ng tip e! <. - -.> Ngiyahahahaha!

< '> HAHAHAHAHA!!!

<. - -.> Kahapon merondingnagdasal, umiivak pa, sana raw pumas a s'ya sa exam.

<. - -.> Paano ko naman ipapasa, e wala naman syang isinagot sa mga test papers n'ya!

< . > Hahahahaha!!!

<. - -.> Paano ko pa sva matutulungan sa 1agay na 'yon? Buti kung humi1ing sya ng matibav na resistensya habang nagla1amay sa kaka-review. ° kaya e ng konting lalino para mas rnaintidih.an n'ya ang mga pinag-aaralan nila. ° kaya e ng tiyaga, tibay ng 100b, pasensya, 0 sipag ... pwede 'yun, pero yung magsa-submit s'ya ng b1ankong test paper tapes kailangan ipasa ko sya, para na rjn s'yang humiling na manalo sa lotto kahit na hindi sya bumibi1i ng ticket!

< '> HAHAHAHAHA!!

<. - -.> Sandali, sandali ... eto pa isa ... pakinggan mo ....

< '> Yung humihiling na sana makapag-asawa sva ng matalino, gwapo, rnabail, at mayaman?

<. - -.> 00.

<. - -.> NGIYAHAHAHAHA!

< '> 0, ana naman masama doon? <.--.> Ela1ake'yaneh!

20

21

BEIlB EIlNG

G ERA N

< '> BWAHAHAHAHA!!!!!!!!! <. - -.> NGIYAHAHAHAHA! <. - -.> Waheeheeheeheee!

<. - -.> Naririnig mo ba?

<. - -.> Nyahahahaha!

< '> Yung ale'ng humihiling na sana rnamatay na yung ka-pitbahay nva?

<.- -.> OO!

<. - -.> NGIYAHAHAHAHAHAHA!!!!! < '> HAHAHAHAHA!!!!

<. - -.> NGIYAHAHAHAHA! <. - -.> Waheeheeheeheee!

< '> Sino yung nagho-"Hauuummmmmm ... "? <. - -.> NGIYAHAHAHAHA!

<. - -.> Ewan ko, kava nga 'ko tawa nang tawa, kasi naririnig ko na naman 'van,

<. - -.> NGIYAHAHAHAHA! < '> Bakit, ana ba 'yon?

<. - -.> Siguro nagdarasal, -pero -paano ko naman s'va tutulungan e hindi ko maintindihan kung ana ang ibig n'yang sabihin sa "Hauuurnrnmrnrnm, .. "?

< '> HAHAHAHAHA!!!

<. - -.> NGIYAHAHAHAHA!

< '> Sakit n a ng tiyan ko, mamamatay ako dHo sa katatawal

<. - -.> Ha? Patay ka na, eh! <' > BWAHAHAHAHA!!!

<. - -.> NGIYAHAHAHAHA! <. - -.> Waheeheeheeheee!

<. - - . > Nyahahahaha!

22

t

Chalkdust: Mga Kwentong Chalk Revisited

Mambabasa, hindi ko alam ang pangalan rno, pero ituring mong espesya] na araw ito ng buhay mo (tandaan ang petsa at oras) dahil ngayon mo makikilala ang mga miyembro ng "Horror Fame;' ang natatangi at eksklusibong Hall of Fame club ng mga teroristang teacher na nakilala ko.

LEVEL: 1

CHARACTER: (Mrs) Balance sh *t PLANET: Accounting

ATTRIBUTES: Matanda na, pero nung nagkaroon ng outing sa beach, nasorpresa ang buong klase dahil nakaswimsuit sva, Avos! Parang Rosanna Roces ... year 2049! POWER: Mild lang naman. Medyo nagulat lang karni dahil first time namin noon magkaroon ng subject na 3 hours straight ... at boring! Kaya nang medyo may nakaintindi sa lesson at nag-recite, pinalakpakan sya ng lahat nang may halong kantiyaw. Kala namin mataiawa si Balance sh*t, kaso bigla itong tumitig sa amin na parang nagsusuri ng amag sa pandesal. Sabay sabi sa mati gas na boses:

"Nobody claps in my class!"

BIllB IllNG

ANG PABIllRITIllNG LiBRIll NI HUDAS

LEVEL: 2

CHARACTER: CMs) Anger Management PLANET: Management

ATTRIBUTES: Semi-regular

POWER: Lakas mang-asar. Power-tripper. Gugulantangin ka sa recitation, wala kang maisasagot sa kanya na aayunan riya. I nlro n'ya nung first meeting: "All you have to do to pass the subject is give up your life:' Kaya na-give up ko ang subject nya.

na nanginginig ang buong mukha nva. Parang lalabasan ng mga centipede. At maririnig mong tumutunog ang mga ngipin nya. At nambubulyaw sya. At ... aLat titigil na 'ko dahil kilala nya 'ko at malapit lang ang bahay nila sa amino

LEVEL: 3

CHARACTER: CMs) Rule PLANET: Adviser; Grade 1

ATTRIBUTES: Matanda. Dalaga. At hindi codename ang

pangalan na 'van.

POWER: Pakyawan na n amirrritpit ng kamay. Pag purnasck s'ya ng room at n aabutan n'ya kayong maingay, automatic dapat ipatong nyo na ang mga kamay nyo sa desk. Nasanay na nga kami sobra sa ganoon. Minsan kami na ang humihingi nito sa kanya: "Oh, please, spank me, rna' am! I'm a baaaaad boy, spank me! Spank! Spank! Spank!"

TRIVIA: Sva r in ang nagpakilala sa amin kay Jimmy

Swaggarl:

LEVEL: 5

CHARACTER: Ma'am Babes PLANET: Philippine History

ATTRIBUTES: CNabanggil: na sa ABNKKBSNPLAko?D POWER: Pareho ang istilo nila ni Anger Management. Parehong-pareho. Alaskador. Al: 'wag na 'wag kang magbibil:iw sa kanya ng mga hindi kalkuladong salita dahil pag iba ang naging inl:erprel:asyon nya noon, aabol: ka sa Supreme Courl: kakapaliwanag.

LEVEL: 4

CHARACTER: (Mr) Commandanl:

PLANET: CAT ATTRIBUTES: Classified

POWER: Moody. Al: hindi mo s'va gugusl:uhing makabangga pag mainit ang ulo. Dahil makikita mo l:alaga

LEVEL: 6

CHARACTER: (Ms) Santiago PLANET: Philosophy

ATTRIBUTES: (Pseudonym lang ang pangalan na 'yan. PeksmanD

POWER: Kung teacher ka at hindi ka marunong gumamit ng index cards para patavin sa sindak ang mga estudyanl:e mo tuwing recitation, kailangan mong mag-seminar kay Sanl:y. 00, index cards. Doon nakalagay ang pangalan ng bawal: esl:udyanl:e. Lagi nyang binabalasa 'yon bago magumpisa ang klase. Al: doon nya binubunol: ang pangalan ng magre-recil:e. Iihawin ka l:alaga nang buhay. Al: mas gugustuhin mo pang umako ng anomalya sa harap ng mga nag-iimbestigang senador; kesa sumagol: sa mga l:anong ni Sanl:iago.

---_._ .. ----------------

27

26

BEilB EIlNG

ANG PABEilRITEilNG LIBREil NI HUDAS

LEVEL: 7

CHARACTER: CMs) Matabang Teacher PLANET: Filipino

ATTRIBUTES: CNabanggit ria sa ABNKKBSNPLAko?!) POWER: Pagsamasamahin mo ang index cards ni Santiago, pagkamabusisi n.i Ma'am Babes, at ang nanginginig na mukha ni Commandant- 'vun sva! Hindi ko makakalimutan nang itanong n'ya dati sa klase kung ilan ang butas sa bangkang sinakyan nila Ibarra at Maria Clara. Tatlong estudvante na ang nabunot n'ya sa index card at wala pa ring nakakasagot sa kanya. Kaya ang napaginitan e yung pang-apat-AKO! Linsiyak na buhay ... e hindi naman talaga nabanggit sa libro kung ilan ang butas! At hindi ko maarok kahit ngayon kung ana naman ang kabuluhan ng mga butas ng bangkang 'yon sa buhay ko. TRIVIA: Naisip ng kaklase ko kinabukasan na pwedeng masagot ang tanong kung gagamitan ng logic.

LEVEL: 8

CHARACTER: CMr) Cools .. .cKulotD PLANET: Music

ATTRIBUTES: CWithheld)

POWER: Mabagsik! Naturingang music teacher, tensyoriado lagi angroom. Walang humihinga, Panlilisikan ka ng rnata at hindi ka tatantanan hangga't wala ka sa tono, Pero paano ka naman kakanta kung nagtatambol sa kaba ang dibdib mo?! Pinakanta nva kami dati ng Do-Re-Mi isa-isa, inabot ako ng bell pero hindi ako nakaalis sa unang "do:' 'Kala ko nga paglilinisin nva na lang ako ng room hanggang sa closing ng schoolyear,

LEVEL: 9

CHARACTER: CMrs) Falajox PLANET: Mathematics

ATTRIBUTES: Mestiza. .. pero makapanindig-balahibo! POWER: Pangalan pa lang, runog chemical weapon na. Hindi ko nga alam kung paano ako n aka-survive, pero matindi s'yang bangungot. Pamatay gumawa ng first impression. Bago namin sva nakita, balita na sa buong eskwelahan na kumakain sva ng batao Pero nagulantang pa rin kami pagpasok n'ya ng room. Bigl a syang nagpakuha ng 1/4 sheet na pape]. CNanghingi pa 'ko, at 1 whole ang ibinigay ng kaklaseJ Pinasulatan n'ya ng numbers 1-10 ang pape], quiz. (Itinupi kona lang angpapel ko dahil wala na talagang oraspara pumunitngl/4J Sunud-sunod nyangidiniktaang mga tanong, multiplication. CNa-miss ko ang mga naunang tanong, numbers 5 at GIang ang nasagot ko, mali pa parehol) Ipinapasa n'ya kaagad ang mga pape]. (Ipinasa ko naman ang sa akin, kahit na may multiple vi 01 ati ons.) Pagdating sa kanva, andaming nasabon dahil nakitang mali ang mga sagot sa pape]. Diretso kaagad sa basurahan ang quiz papers. Pero wala ka sa reaksvon nva nang makita ang papel ko na tiniklop lang sa apat para maging 1/4. "SINO SI ROBERTO ONG?!" Maingat akong nagt:aas ng kamay ... pero ibinaba ko rin kaagad pangharang sa mukha sakaling magt:alsikan ang shrapne]s. Eto walang biro, nakita kong nilabasan ng mga pulang ilaw ang rnata n'ya! Antalirn ng tingin, pwedeng ipang-slice ng monggo. "WHEN I SAY ONE FOURTH SHEET OF PAPER, I WANT ONE FOURTH SHEET OF PAPER!!!!!" Sabay punit sa papel ko hanggang sa magkahiwa-hiwalay ito sadalawanlibongpiraso. Ganem katindi si Falafox. Tuwing klase n'ya iisipin mong sana naging buni ka na lang.

28

29

BE9B E9NG

ANG PABE9RITE9NG LI8RE9 NI HUDAS

LEVEL: 10

CHARACTER: CMs) Tigang PLANET: Social Studies

ATTRIBUTES: CBinanggit sa ABNKKBSNPLAko?! 00, pre-requisite 'vanl)

POWER: S'ya ang pinakanakagigimbal na guro na nakilala ko! Nagka-phobia ako sa Martes at Huwebes dahil 'yun ang schedule nya sa klase namin dati. Hindi ko rna-enjoy ang vacant period dahil kasunod noon ang subject nva, Mahirap papasukirt sa room ang mga paa ko. Tumatavo ang mga balahibo ko. At nanunuyo ang lalamunan habang namamawis naman ang buo kong katawan. Ganyan kasarap sa klase n'ya. Para kang nasa rollercoaster na may loops na kasindarni ng isla ng Pilipin.as. Laging may assignment, tambak ng project, hitik sa discussion, mayamaya ang quiz, mahaba ang exam, maraming requirements, at walang [usot sa recitation. Naalala ko nung purn.asok ako dati nang walang assignment dahil nakalimutan ko. Nagulat na lang ako dahil ako pa ang pin.asagot n'ya sa first question. Nakatingin s'ya habang binubuksan ko ang notebook kong alam ko namang walang laman. Ang hindi nya alam, nagdadasal na 'ko noon na sana lumindol at bumuka ang lupa, tapes magkasunog, magka-giyera, bumagyo, bumaha, at magunaw na ang mundo! Basta't 'wag n'ya lang malaman na wala akong assignment. Kaso wala e, hindi ako nakalusot. Pero hindi naman sva nagalit. Sabi nva lang cute ako, At mas bagay ako sa labas ng room. TRIVIA: Sya ang pabor ito kong teacher. At kung ang bawat tao sa mundo ay magkakaroon lang ng isang teacher sa buong buhay nva, s'ya ang pipiliin ko!

Dahil matulungin ako sa mga classmates ko noong highschool, isang coed ang tinuruan kong magmura. 00, magmura! Yung "bad word:' May mali kasi sa paraan n'ya ng pagbigkas rrito. Narinig ko minsan na nagsabi sya ng "Siveeeht!" Sabi ko, salitang Amerikano 'yon. At bagama't hindi eksakto, katapat noon sa Tagalog ang expression na "Lintik!" At hindi mo ito sinasabi nang mabagal, gaya ng "Unteeehk!" Dapat mabilis, kasi galit ka, 0 ria-bad trip:

"LINTIK!" Kaya hindi rin akmang sabihin ang "Shit!" bilang "Siveeeht!" kasi nagmumukha kang retarded. Dapat forceful: "Syit!" Isang bagsakan: "Syit!" Parang idinudura mo ang salita: "Syit!" Naintindiuan n'ya naman ang ibig kong sabihin. Nagpasalamant sva sa libreng tutorial. Bilang ganti, pumayag na syang pahiramin ako ng notebook sa Values Education.

Kung bakit naisip ng mga Amerikano na gamitin ang salitang "S" para iparating ang negatibong damdamin, e hindi ko alamo Dahil bilang Pilipino e hindi naman n.atin ginagamit ang salitang 'T' Pero hindi ko rin maintindjhan kung bakit bukambibig naman ng mga Filipina ang "P" pag nagugulat, samantalang ang mga Amerikana e hindi naman bumabanggit ng "V" ... bagama't malinaw n a pinagkakaisahan ng dalawang lahi ang babaeng magulang sa mga katagang "PIM" at "SOAB:'

Malabo para sa 'kin kung paano bumubuo ng mura ang mga tao sa buong rnundo. Sa Amerika, isa pang madalas gamitin ay ang "AH:' Pero nagtataka aka kung paano nila

31

30

BEilB EIlNG

ANG PABEilRITEilNG liBREil NI HUDAS

nai sip na tawaging ganoon ang i sang tao. Bakit may ganoon ring salita sa Afrikaan, French, Greek, Hindi, Russian, at Vietnamese? Sino ang unang tinawag na BNP sa kasaysayan ng mundo, at bakit? At ana ang amoy nya???

Istorbo sa pagtu10g ang ipis. La10 na yung tipong magigising ka dahil merongnagla-1ive show sa mukha mo. Kaya isang mumunting kaluskus lang alarn ko kaagad kung ipis. Bumabangon alco kaagad, nagbubukas ng ilaw, at nagaamok kahit a1as-dos ng mada1ing araw. Parang Coyote vs. Road Runner. Meep-meep!

Sabi nila, pre-historic life forms pa raw ang ipis. At kahit wala na tayo dito sa mundo, malamang sila andito pa rin. CInteresanteng isipin na ruwing isusulat ko ang salitang "ipis" e "isip" ang nata-type ko sa keyboard. Dahi1 kaya isip-ipis ako?) Hanga ako sa mga ipis, Biruin mo, nagawan ko sila ng instant article! CAt mukhang "season" nga nila ngayon. Meron na namang hinavupa]; na 1umi1ipad-lipadD

Bakit nga ba kai1angan natin ng ipis? Bakit may ipis sa mundo? Bakit ginawa ng Diyos ang surot, 1angaw, kuto, pu1gas, daga, at tungaw? Ano ang gamit ni1a? Nakagat na 'ko dati ng surot sa bus. Masakit, hindi nakakatawa! Kava minsan hindi ko maintind ihan kung bakit nagra-rally ang mga tao para tuluyang sipain ang mga Amerikano sa bansa, pero wa1ang nagpapaa1is sa mga surot! Bakit ba kailangan magkaroon sa mundo ng havop na nangangagat ng pwet? May kinalarnan ba 'yon sa balance of nature? Masyado na bang marami ang pwet sa mundo kaya kai1angan itong pakontiin ng mga surot?

Ipis. Ipis naman ang problema ko ngayon. Di 'to dapat kasama sa usapan, kaso habang sinusulat ko ang Pulitzer Prize winning arb'cle ko sa itaas e extra nang extra ang isang ipis dito ngayon sa kwarto, Gumapang sva sa sahig, urnakyat sa dingding, at umikot-ikot sa nakasabit na gitara Cna di ko naman natutugtog!) Siguro nahi10 sa insecticide na ginamit ko kahapo n ... o naamoy ang hi nub ad kong t-shirt.

Ga1it ako sa ipis. Na-perject ko na ang ibat-ibang klase ng pagpatay sa kanila. Tsine1as at nilukot na diyaryo ang pinakamabisa. Sverrrpre kai1angan yung mana-knock out mo sila pero di si1a mapipisa dahi1 magtata1sikan lang ang 1 amanloob ni1a sa sahig at dingding n'yo.

CHabang itin.a - type ko ang huling paragraph, i sang ipi s ang napatay ko. Pero may isa pang ipis na big1ang 1umitaw. Pin.alo ko, pero n.a.takasan n'ya ang bangis ng tsinelas ko ... turrialon sa keyboard ... OOOPS, YESSSS ... WOOoHOOOHOOOOO!!!!! PATAY NA!!!D

Kahit tumagaktak ang pawis ko sa gabi, di ako nagbubukas ng bintan.a dahi1 ayokong may n.akakapasok na ipis sa tu1ugan ko, May mga "season" kasi ang ipis na C..MAY NAKIKITA NA NAMAN AKONG PANIBAGONG IPIS!!D parang politician na nangangampanya at nagpupumi1it pumasok sa bahayn'yo. Tuwinguulan yata 'yon 0 mating season. Ewan. Basta pana-pan.ahon. Triptrip. Tu1ad ngayon.

Balik tayo sa mga mura.

May kapitbahay kami dati na r-s may kaaway ay gumagamitngparehong English at Tagalog sa pagmumura. Una, sa Tagalog n'ya ini1a1abas ang mga sama n'ya ng 100b. Pagkatapos noon, sasabihin n'ya ulit ang lahat sa English. Automatic angtrans1ation, parangeastermessage ng Santo

32

33

B9lB 9lNG

_____ ANG PAB9lRIT9lNG liBR9l NI HUDAS

Papa. Pero talo sya sa isa pa naming kapitbahay na kahit waJang kaaway e hitik sa mura ang salita. 00, kahit masaya s'yang nagkukwento. Narnumutawi sa labi nya ang mga salitang ikakaiyak ng mga guardian angel. Ang masama pa lalo,ginagawa n'ya ito sa kalye, mga bandang ala-una ng madaling araw, sa boses na may lakas at pwersa na tatalo sa pagre-report ni Mike Enriquez.

"Hahaha! E di tumakbo kami, pare! PNI (maternal body par-t), may mga aso pala! Hahahahaha!!! KNI (maternal body part pa rin)! Hinabol kami, PNI, nagkahulan, pare! PNI talaga! Kumaripas kami ng takbo! KNI! Hahahahaha! PNI'ng 'van!'!"

('Wag kang mag-alala. Sa maniwala ka't sa hindi, maligayang-maligaya ang kapitbahay namin habang nagkukwentoJ

Pero kung iisipin, sino nga kaya ang unang Pilipinong nagmura, at bakit? Si Jose Rizal? "PNI! Bakit nila ako dadalhin sa Bagong Bayan?" 5i Andres Bonifacio? "Punitin naiin. ang mga PI'ng cedula!" Si Julian Felipe? "Wala ka sa tono, AH!" s: Lapu-Lapu? ''II! Akala ko itak lang ang sandata nila!?!" 0 si Malakas? "S! Bakit ngayon lang kita nakita? Matagal ka na ba dito sa loob ng kawayan?"

Patulov pa rin sa paglusob ang mga ipis. Parang alam ko na kung paano naimbento ang mura.

Napapadalas ang basa ko ng tabloid nitong mga nakaraang araw. At n.apansin kong bestseller pala ang mga article tungkol sa suicide. Ang problema lang, tila vata masyado pang amateur ang maraming tao sa pagsasagawa nggrand entrance nila sa langiLo sa ibaba nito. Kaya naisip kong pagruunan ito ng pansin para sa kapakanan ng mga nagbabalak. Hel» ang aking tips para sa ligtas, maginhawa. at di malilimutang pamamaalarn sa mundo:

1. Bago ang lahat, alamin muna ang tamang dahilan sa pagsu-suicide. Kung ang problema mo ay dahil lang naman sa wala kang pera 0 iniwan ka ng minamahal mo, hindi kadapatmagpatiwakal. Ang mundo ay tambak ng mga tao na pwede mong mahalin, at ang pera naman ay pwedeng kitain, kaya hindi ka d apat mawaJan ng pag-asa. Ang pagkitil sa saril1ng buhay ay karapatan lamang ng mga taong gumagamit ng cellphone at nakikipagkwentuhan sa loob ng sinehan,

2. Kung desidido ka na sa gagawin mo at sa tingin mo ay meron kang tamang dahilan para gawin ito, ang susunod mong hakbang ay ang pagpili ng paTaan ng pagpapakamatay. Ang mga popular na paraan ay ang pagbibigti, pag-inom ng lason, pagtalon sa riles ng hen, pagbaril sa ulo (0 sa puso, kung wala ka nang ulo pero buhay ka pa rin), at paglalaslas ng pulso. Ang mga jologs na paraan ay ang pagtalon sa rnataas na gusali, pagpapasagasa sa EDSA, at pagpigil ng hininga. Tandaan na maaari ka pang mabuhay pag nagkamali ka sa pagsasagawa ng mga nabanggit, kaya purrri] i

34

35

BEIlB EIlNG

ANG PABEIlRITEIlNG LIBREIl NI HUDAS

1amang ng isa na hiyang sa 'yo. Bukod d'yan. marami rin sa mga paraan na ito ang makalat at nakakapangit. Dyahe naman kung pagtitinginan ng mga tao yung mukha mo sa ataul tapes mukha kang dehydrated na 1angaw.

3. Surnulat ng suicide note. Eto ang exciting. Dito pwede mong sisijrin laliat ng tao, at wala silang magagawa. Sabiliin mo na hindi mo gustong tapusin ang iyong buhay, kaso lang bad trip si1a lahat. Pero 'wag ding kalimutang humingi ng tawad sa bandang hu1i para mas cool pagginawang pel i kul a ni Carlo J. Caparas ang buhay mo. At tandaan, irnportante ang suicide note para malaman ng mga tao na nagpakamatay ka nga at hindi na-murder. Sa ganitong paraan maiiwasan ng PNP ang pagkuha sa kalye ng kahit sinong tambay bi1ang suspect.

4. Pumili ng theme song. Banggitin ang iyong special request sa suicide note. Ipagbilin na patugtugin ito sa prusisvon ng iyong 1ibing. I wasan ang mga kanta ng Salbakutah. Dapat medyo mellow at meaningful...tulad ng mga kanta ng Sexbomb.

5. Isulat nang maayos ang suicide note. Print.

I wasang magbura. Gumamit ng scented stationery at #1 Mongol Pencil. Lagdaan. Huwag gumamit ng sticker. Ilagay ang suicide note sa lugar na madaling makita. Idikit sa noo.

6. Planuhin ang i su suo t , Isang beses ka lang mamamatay, kaya d.apat memorable ang get-up. Pumili ng mga telang hindi umuurong 0 makati sa katawan. Magbaon ng dalawang pares pampalit pag pinagpawisan ka.

7. Kumuha ng de-kalidad na atau]. Maganda ang ku1ay puti dahi1 malamig at kumportab1e kahit taginit. Huwagmagtipid. Masmakakamurakungbibi1i na ng cable-ready, kesa magpapalit pa balang araw.

8. Pumili ng magandang pwesto sa sementeryo. Ang punted ngmga taongipinanganaksa year of the Rat, Dragon, Rabbit, Snake, Tiger, Chicken, Pork, at Beef ay dapat nakaharap sa Fiesta Carnival. Ang mga ipinanganak sa ibang taon ay dapat i-cremate at gawing foot powder, para gumaan ang paso]; ng pera.

9. Itaon ang araw ng 1ibing sa unang dalawang linggo ng buwan, 0 di kaya'y sa huling dalawang linggo, para gumaan ang pasok ng pera.

10. Kung meron ka nang NBI at police clearance, affidavit of loss, voter's ID. cedula, promissory note. original copy ng birth certificate, at urine sample, pwede mo nang isagawa ang kalugod-lugod na gawain. Siguraduhin lang na hindi ka rn.ababajita sa tabloid, katabi ng mga article tungkol sa kabayong may tat10ng ulo, at sirenang namataan sa Manila Bay. Para gumaan ang paso]; ng pera.

Maraming nagtatanong kung bakH Bob Ong ang pangalan leo. Yung iba natutuwa, yung iba napapangitan,

BEIlB EIlN~G _

ANG PABEIlRITEIlNG LIBREIl Nl HUDAS

at yung iba tinatawag na lang akong "Andrew" ... 0 kung ana man ang gusto nilang itawag sa akin. Nagkainteres tulov akong hanapin dati kung ana nga ba ang ibig sabihin ng pangalang Bob Ong. Baka kasi sakaling "Gift from God:' 0 "Noble leader.' 0 "Wise one:' 0 "Jackpot prize lotto winner:' Ang resulta, napag-alaman kong ang pangalang Bob Ong ay nangangahulugang "Messenger from Above" (Nab! Banal ako!) Pero babawiin ko dahil pauso ko lang 'van.

Kulang ang entry sa Dictionary of Names na nakita ko. Bukod d'yan, mas nakakalito lang kadalasan ang mga interpretation ng tao tungkol sa pangalan mo, panaginip, guhit ng pal ad, birthday, Numerology, at Zodiac Sign. Halimbawa na lang yung mga Horoscope, bakit ba nila sinasabi sa 'yo kung mainitin ang ulo rno, rnarunong kang magmahal, malas ka sa negosyo, 0 darating sa 'yo ang swerte kung magsusumikap ka? Bakit sinasabi pa nila ang mga bagay tungkol sa 'yo na ikaw rnisrno alam mo? Bakit hindi nila sabijrin: "Horoscope for January 33, 2005: Leo:

Suswertehin ka sa araw na ito pag pumunta ka sa 84-C Bayabas St., Project 8, Quezon City, daliil may magbibigay sa 'yong kalahatingmilyongpiso. Pero bilisan mo langdahil hindi lang ikaw ang Leo sa mundo." Di ba mas may pakinabang ang ganyan? Alam ko, may conflict. Sasabihin nila na hindi pwedeng iasa mo na lang ang buhay mo sa hula. Pero tingin ko mas okay 'vun, kesa yung huhulaan ka ng numerologist ng: "Ang lucky number mo ay 17.5" Wala naman kasing prakt'ik a] na ben episvo kung malalaman mo ang lucky color mo, lucky stone, 0 lucky number. Wala namang urniikot na berdugo sa mundo na namumugot ng ulo ng mga taong hindi alam ang lucky number nila. At wala rin namang batas na nagpaparusa

sa mga maling hula. Kava sa loob ng ilang siglo ay patulov pa rin ang mga manghuhulang tumitingin lang sa kisame habang nangangapang nagsasabi ng: "Urniwas sa mga madidilim na lugar ... Huwag magpalipas ng gutom ... Tumulong sa kapwa ... :'

Sa kabilang banda, hindi ko riaman sinasabing lahat ng tinatawagnating "superstition" ay kalokohan. Dahil ang ilan sa kanila ay base sa scientific truths na nagkataon lang na n abalot ng mapamahiing tradisyon. Katula.d ng paglalagay ng tinidor sa nilulutong ulam. Akala ng iba ay base ito sa sabi-sabi ng rnatatanda. Pero ang totoo ay talagang nakakatulong ang tinidor sa pantay, rnabilis, at mas maayos na pagkakaluto ng mga kame, dahil gawa ito sa metal. mabisang heat conductor. (Gumamit lamang ng mga tinidorng Jollibee at McDonald's kung gusto mongmaging medyo kakaiba ang lasa ng ularn.)

Isa pang halimbawa ay ang paglalagay ng sinulid sa nco ng sinisinok na sanggol. Akala n.atin ay isa ito sa mga popular na "superstition" 0 matandang parnalriin. Pero ang totco, ang sinulid ay nakakapagpabuti sa rnetabolismn at mabilis na sirkulasvon ng dugo ng mga nagbibinatang tikbalang. (Volume 7, 1968 World Book Encyclopedia.)

Marami pa sa mga kinagisnan nating pamahiin ang base sa Science, hindi lang natin alam; kahit na sabihin pa ng iba na tayo rin ang gumagawa ng swerte at malas base sa personal na pananaw n atin sa mundo at sariling interpretasyon sa mga nangyayari sa araw-araw.

Kailan nga lang e nagka-interes ako sa Feng Shui.

Inisip kong ito ang sagot sa mahinang reception ng channel 4 sa TV namin. Dahil dito, nauwi ako sa mahabang oras ng masinsinang pananaliksik. At napag-alaman ko na para

-----_._------

38

39

BEilB EIlNG

ANG PABEilRITEilNG LIBREil NI HUDAS

swertihin ka sa buhay at hindi tubuan ng hadhad sa kilikili, dapat ay nasa tamang posisyon sa kusina angkalan mo, nasa tamang posisyon sa bahay mo ang kusina, at nasa tamang posisvori sa mundo ang bahay mo. At [ahat 'yan ay ayon sa kung kailan ka ipinanganak: taon, buwan, araw, oras, minute: at kung ana ang kasarian rno, taga-saan ka, at sino ang ibinoto mong presidents noong 1998.

Noon ko lang nalaman na alco pala ay isang Brown Rabbit na ipinanganak sa taon ng Green Tiger. Ang equivalent ko ay Soil. At ang Lucky element ko ay Water. (May nagsabi ring Wood ... pero mas trip ko ang Water dahil hindi inaanayJ Ang mga kalkulasyon na 'to ay base sa Chinese Stem-Branch Calendar System. Ang Stems ayang mga Element na Metal, Water, Wood, Fire, at Earth. Samantalang ang Branches naman ay ang labindalawang h ayo p n a kaugnay ng mga nabanggit na elemento. Sinasabing ang Five Elements daw ng Chinese Yin-Yang ang naglalarawan ng Balance. Pag balanced daw ang Five Elements, suswertihin k a. At pag hindi naman e mamomroblema ka. Kaya ang magiging Lucky Element rro ay kung ana man ang magba-balance sa lima. Kc:dalasan, ito ay ang elementong pinakamagaan. Kung pagbabasehan ang Balance Theory, malalaman n.atin ang mga ... ALAM KO NA!!! MAG PAPAKABIT NA LANG AKO NG CABLE!

< '> Diyos ka ba? <. - -.> Huh?

< '> Narinig mo 'ko. < '> Dives ka ba?

<. - - . > Bakit mo naitanong?

< '> Bakit mo sinasagot ng tanong ang tanong ko?

<. - -.> Pero sinagot mo rin ng tanong ang tanong ko. < '> Naririnig mo ang dasal ng mga tao ...

<'>

< '> Pero hindi ... hindi ka posibleng maging Diyos ....

<. - -.> Bakit...dahil hindi ka naniniwalang may Diyos? < '> Hindi lang aka.

<. - -.> Isa na namang tao na ang paniniwala ay wala siyang pin aniniwalaan. In teresante talaga kayo kahit kailan. Hehehe ....

< '> Kumbinsihin mo 'ko, <. - -.> Na ako ang Diyos? <' > Na MAY Diyos!

<. - -.> Para ano?

< '> Kausap na kita. Patay na 'ko. Bagsak ako sa exam. Pwede na bang malaman ang tamang sagot bago man lang alco mahatulang masunog sa kumukulong lawa ng apoy .. lung meron man?

<. - - . > Kung meron mang ano?

< '> Kung meron mang lawa ng walang-hangganang apoy.

<.--.> Ahh ...

<. - -.> Merong babae at lalake sa mga tropical tree species. Para dumami sila, kailangan nila ang mga paniki para maglagay ng male pollen sa female flowers. Svernpre kung masyadong magkalayo ang male at female species,

40

41

BeB eNG

ANG PABeRITeNG liBRe NI HUDAS

hindi na kayang liparin 'yon ng paniki. Tapes na ang lahi ng mga punong 'yon.

< '> Ngayon ... ?

<. __ .> Kaya may mga havop na nakatira sa ilalim ng lupa, sa ibabaw ng [upa, at sa puno, ay para hindi sila nagsisiksikan. Kanva-karwa sila ng trabaho, palitan-yung iba sa gabi, yung iba sa umaga.

<. - -.> May mga lugar sa mundo na kung saan kahit isang uri lang ng halaman ang mawala, ikakamatav n.a ito ng mga 30 species ng havop. At dahil eto ring mga hayop na 'to ang nagkakalat ng mga buto ng halaman, apektado rin ang paglaganap ng mga puno.

<. __ .> Kahit tan.im an ulit ang mga nakalbong kagubatan e hindi na nito maibabalik ang mga hayop at insektong minsang nanirahan dito, dahil may mga uri ng hayop at halaman na sa isang partikularna milya ng mundo mo lang m.akikita.

<' > ...

<. __ .> Hindi lahat ng lupang-gubat ay sa ilalim

kumukuha ng sus tan sva , dahil minsan ang mga pinagkukuhanan nilang decomposing rocks ay masyadong malaljrn. Bale ang nagiging nutrient source ng lupa ay sa ibabaw, yung ulan at mga basurang gubat-mga tuyong dahon at iba pa. Yung mga nutrient na itinatangay ng patak ng ulan mula sa mga dahon. sanga, prutas, lumot, alikabok at pugad ng langgam ang nagiging 'meal on wheels' ng lupa. Svempte, mas malaki ang tulong ng mga termites sa larangan na 'to dahil sila ang tagadala ngmga dahon-dahon sa ilalim ng [upa, kumbaga e foreign investors. Pag tinubuan na ng fungus ang mga dahon na dala nila, made-decompose ito at lilikha ng nitrogen, phosphorus, calcium, at iba pang

sustansya na kakailanganin naman ng mga bagong halaman.

<. - -.> Pero pag wala na ang mga puno, diretso na ang patak ng ulan sa lupa. At dahil sa mas m.alakas na ang pwersa ng patak ng ulan, nasisiksik at tumitigas ang lupa. Pag umaraw, diretso na +in ang init na natatanggap nito, kaya tumitigas lalo at nagbibitak-bitak. Tatlo ngayon ang masamang nangyayari dahil dito. Una, dahil wala nang puno na dinaraanan ang bawat patak ng ulan, wala na Hong pasalubong na sustansva sa lupa. Pangalawa, dahil bitakbitak na ang lupa, 1 umulusot na ang tubig ulan papuntang ilog, hindi na lupa ang nakikinabang sa mga nutrients. Pangatlo, dahil sobra naman ang nutrients na napupunta sa ilog, namimiligro ang buhay ng mga aquatic species dito. < ' > Wala vata akong naiintindihan ....

<. - -.> Dahil umiikot ang mundo sa axis nito 1.000 miles per hour sa equator. Kung naging 100 miles an hour lang ang ikct nito, mas hahaba nang sampung beses ang mga araw at gabi. Masusunog sa init ng araw ang mga tanim sa umaga, at ang mga halamang milagrong makakatagal e magyeyelo naman sa gabi.

<. - -.> Ang araw ay may init n.a umaabot sa 10,000 degrees Fahrenheit. Tamang-tama lang ang layo nito sa rn.undo para magbigay ng kinakailangang init. Kung mababawasan ng kalahati angradiation na naibibigaynito, magyeyelo ang mundo; kung madodoble naman, maiihaw. < '> SandalL.

<. - - . > Ang pagkakatabingi ng mundo ang dahilan kaya may ibal-ibangpanahon. Kung hindi nakalihis angmundo, gagalaw nang north to south ang ocean vapors at matatarnbakan ng yelo ang mga continents.

BEilB EIlNG

---

ANG PABEilRITEilNG lIBREil NI HUDAS

<. - -.> Kung naging mas m.a.lapit pa ang buwan, magiging masyadong malaki ang tides. Lu1ubog sa tubig ang mga continents da1awang beses sa isang araw. Mawawa1a pati ang mga bundok.

<. - -.> Kung mas kumapa] pa ng sampung talampakan ang ba1at ng lupa, mawawa1a ang oxygen. .. kasama na ang buhay ng 1ahat ng hayop.

<. - -.> Kung ang karagatan ay lumalim pa ng i1ang talampakan, hihigupin na nito ang carbon dioxide at wa1a nang ha1aman na rnabubuh.av, Tiyak na ang katapusan ng mgahayop.

< '> Maganda ang mga kwento rno, n.abasa ko na lahat 'van sa libra. pero-

<. - -.> "Maganda:' Ha, ha. Gusto ko ang sinabi mo"maganda:'

<' > ?

<. - -.> Ang maputing ba1ahibo ng kuneho, nagsasayawang a10n sa dagat, mangi1an-ngi1ang bu1ak1ak sa disyerto, iba't-ibang ku1ay ng bahaghari, mga ginintuang tuyong dahon sa tag1agas, kumikis1ap na tala, mga nag1a1arongisda sa karagatan, nagyeye10ng bundo]; pakpak ng mga paruparo, mga 1untiang halaman, hugis ng mga ulap, ba1at ng sanggo1, amoy ng y1ang-y1ang. awit ng mga ibon, i1aw ng alitaptap- 'yan ang mga maganda!

<. - -.> A1am mo ba kung paano naging maganda ang mga'to?

< '> Gusto mo bang isagot ko na dahi1 ginawa sila ng Diyos?

<. - - . > Meron na bang aso na nakapagpinta ng tahimi]; na batis dahi1 sa lubha syang nagandahan dito? 0 daga kaya na rtapaiuh.a sa tuwa dahil sa damdaming taglay ng

papa1ubog na araw? 0 unggoy na sumulat ng tula para sa makulay na paraiso sa ilalim ng dagat?

<' > Huh?

<. - -.> Naniniwa1a ka bang magkapareho lang ang mga tao at hayop?

<' > ..

<. - -.> Bakit surnasarnba ang tao ... o naghahanap ng sasambahin? Bakit may ngiti? Bakit may konsensya, tampo, halakhak. kahihiyan, awa, pangarap, at pag-aalala? Bakit gumugulo ang buhay ng tao pag marami s'yang asawa? Bakit ang havop, hindi?

< '> Nagugu1uhan ako ....

<. - -.> 'Wag kang mag-alala. Normal lang ang maguluhan kahit na umaabot pa ng 3 pounds ang utalc at naglalaman ng sampu hanggang sampung bi1yong neurons. <. - -.> Pero a1am mo ba n a ang central galaxy ng Abell 2029 galaxy cluster, na may 1.070 million lightyears na lavo sa earth, ay merong diameter na 5.6 million lightyears? Walumpung ulit ang laki nito kesa sa Milky Way! <. - -.> Pero tanging ang utak lang ng tao-sa buong ka1awakan-ang natatanging bagay na nagpipilit umintindi sa sarili n'ya. Nakakatawa nga kungiisiping ang damdamin mo. pagkatao, ala-ala, at isipan, ay nagmumula lang pala [ahat sa maliit na karneng nasa ulo mo.

< '> DIYOS KA BA?

<. - -.> Pero isipan man ng tao, 0 mga makinang gawa nva, e magmimistulang laruan lang kung ikulcumpara sa disenyo at talinong nagpapatakbo sa mga cell sa katawan nva.

< '> Magmilagro ka nga!

<. - -.> Hindi pa ba sapat na milagro ang paraan ng

44

45

BeB eNG

pagkukumpuni ng katawan mo sa kanyang sarili tuwing nasusugatan 0 n.apipilavan ka?

< . > Ma rarn i kang s in.asabi. pero wala ka namang nasasagot!

<. - -.> Anong sagot pa ba ang gusto mo? < . > Kung ikaw ba ang Dives.

<. - -.> Paano ka maniniwalang ako, kung hindi ka man lang naniniwalang meron?

< . > Dahil marami akong gus tong itanong, kung ikaw! <. - - . > Kung malalaman mong may Diyos, may gusto ka bang baguhin sa naging takbo ng buhay mo dati? Kung may dapat ka pang baguhin sa naging buhay mo noon, nangangahulugan bang n abuh.av ka sa paniniwalang walang Diyos?

<. - -.> Sabihin mo nga sa akin, apejctad.o ka ba kung meron man 0 walang Dives?

D

p

R

46

f

Alam ko, wala akong gaanong n.aikwento tungkol sa mga barbero sa librong "Mga Kwentong Barbero:' Kaya nga kung uupo ka na ngayon sa barber's chair e uumpisahan ko na ang gupitan para di sayang ang oras.

Hindi ko alam sa mga batang babae, pero ang mga batang lalake, sa sandaling tubuan ng buhok kahit na kasinghaba pa lang ng mga himulhol ng damit, e pinagdidiskitahan na kaagad gupitan ng mga sabik na magulang.

Mommy: Honey, tignan mo, may buho]; na si Junior! Daddy: 00 nga! Madali, kunin mo yung pape] de llha!!! Kabaligtaran sa mga kanluraning bansa na bihasa sa

mga do-it-yourself na home renovation, ang dinu-do-ityourself dito sa Pilipin.as ay ang ulo ng mga batang lalake.

Mommy: Kamusta ho ang baby ko, Doc?

Doctor: Congratulations, Misis! Lalake ang anak n'yo.

Daanan nyo na lang sa reception yung complimentary electric razor paglabas ng hospital.

Pansinin mo, sa Amerika ba mukhang sliaolin angmga bata? Hindi. Pero sa Pilipin.as, 00. Bakit? Dahil ito ang nagiging resulta ng paggupit ng isang maalam na barbero bilang pagsaklolo sa mga batang pinagpraktisan ng tatay

BEIlB EIlNG _

___ ""A_:cN.G_PABEIlRITEIlNG LIBREIl NI H_UDAS

nila. Last resort. Ito ang tinatawag ng sirnbahan na "Sins of the Father~' Paano ito nagaganap?

Daddy: Dumdidumdidum ... hmmm ... ano kaya ang magandang gawin ngayong Linggo ng umaga? (Sa ilang sandali ay magiging scientist ang tatay at makakadiskubre ng isang bagayJ

Daddy: Anak ... rnahaba na ang buho]c mol (Sa ilang sandali ay barbero na ang tatav at hostage na ang anakJ Daddy: 'Wag kang magulo ... sandali lang 'to! (Sa ilang sandal; ay barbarian na ang barberoJ

Daddy: Sige, masusugatan ka!!! (Sa ilang sandali ay surgeon na ang barbarianJ

Daddy: Idiin mo lang yung bulak para rumigil ang pagdurugo! (Bawas dito, bawas doon. Sa ilang sandali ay kailangan nang magsinungaling ng surgeonJ

Daddy: Konti na lang, anak. hawig mo na si Nino Muhlach noong 1978. (Sa bandang huli ay maaalala ng tatay na meron na ngayong Bantay Bata, saka nya lang aaminin sa sarili na mukha nang itlog na may bangs sa bumbunan ang sariling anakJ

Daddy: Naku, may laban pala ngayon si Holyfield sa TV! Takbo na lang kayo ng mommy mo dyan sa barberva sa karrto, anak. Balikan mo na lang yung isa mong tenga mamaya ... hindi ko alam kung saan gumulong e ....

Sabi nga nila, highly skilled ang Pil ipino. Ultimo pagpapagupit sa mga anak, ayaw iasa sa mga barbero. Pero kung sa bagay. iba na nga rin naman yung nakakatipid. Lalo na kung sa mga pambatang barbershop sa mga malls mo pa pagugupitan ang anak mo ngayon. Para ka na ring nag-downpayment parnbi]i ng bahay na may swimming pool sa rooftop.

Nung kabataan ko, si Mang Ausan lang ang magiting na barbero sa lugar namin. Maliit lang ang barberya nya. 3-in-1. Barberva, bahay, tindahan, Hindi pwedeng i-ikot ng 360' ang barber's chair dahil mauuntog ka sa altar ng Our Lady of Fatima. Kailangan ding tumigil n.i Mang Ausan sa paggugupit maya-maya dahil CD nagtitinda s'va ng mga itlog, miswa, niyog, kandila. at iba pa, at kailangan nyang magsukli, (2) naglalaro s'va ng dama, (3) nanonood s'ya ng TV. at (4) kailangan nyang idura ang hindi rnaubosubos na plemang 1 aging nagpapatintero sa lalamunan nva. Ganoon si Mang Ausan, parang Microsoft Windows, 1 aging multitasking. Pero ayos sva maggupit. Laging pulido at malinis. Paglabas mo ng barber va nya, para kang laging bagong kumpil. 'Yun nga lang, sa oras na m.atapos ang pahinto-hintong gupitan, tatlong almusal na ang nalaktawan mo.

Pero napagkalakhan ka na rin si Mang Ausan. Hindi ko rn.atandaan kung ana ang eksaktong nangyari. Naging madalas yata s'yang puno ng kliyente, at n.apilitan akong sumubok sa katabing unisex parlor. Na medyo hindi ko rin naman nagustuhan dahil ang gumupit sa akin noon e bading na problem ado sa love life ni Vina Morales. Isipin mo na lang kung anong klaseng gupit ang magagawa sa 'yo ng bong problernado sa love life ni Vina Morales. Pag-uwi 6 sa bahay e muntik a6ng lapain ng aso n.amin dahil hindi aka nakilala. Habang hindi naman makahinga ang pusa namin sa katatawa.

Nagpalipat-lipat aka ng barberva pagkatapos noon.

Simple langnaman ang hinahanap 6, basta magupitan ako nang d.isente at hindi ako magmukhang miyembro ng bandang "Kiss:' Pero muntik na ngang ganoon ang

50

51

BeB eNG

____________ ~A=NG"__'_'PA,..B...,eR=ITeNG LIBRe NI HUDAS

mangyari dahil sa isang pagkakataon e napasok ko naman ang isang barberva na venue pala ng isang ongoing por session. Cool! Kulay pula ang mat a ng gumugupit sa akin. Ka tula.d ng dati, para u1it akong ginupHan ng taong problemado sa love life ni Vina Morales.

Pero di nagtagal e nakakita na rin ulit ako ng barberong kasinggaling ni Mang Ausan, Babae. Madalas ako noon tanungin ng mga classmate ko, "Bading ang gumupit sa 'yo, 'no?" Pag sinasagot ko sila ng "Tibo;' nagtatawanan lang sila. Pero tatoo ang kwento ko. Naisulat ko na ito sa diyaryo dati. Pulido ring gumupit si Merlyn Cyan ang pangalan nva), kaya lang maagang nasira ang relasyon namin dahil [umipat sya ng barberya. Doon na s'ya ngayon sa ilalim ng tulay na may kalayuan sa amino Kung dadayuhin ko pa s'ya doon para magpagupit, mahaba na ulit ang buhok ko bago ako makabalik ng bahay.

Pero kasinggaling din naman ni Merlyn si Jess, ang barberong pumalil sa kanya sa "Smart Barbershop:' COo, 'yan ang pangalan ng barberya, dahi1 yata pagkatapos ng gupitan e hawig mo na si Jose RizalJ Ang problema nga lang kay Jess e madalas itong mawala. Parang 1aging may appointment sa Pentagon.

Sa ngayon e may da1awang taon na akong wa1ang permanenteng barbero. Magasros dahil de-aircon na pala ang mga barberya ngayon. At 1 aging may masahe! Na hindi naman ako sigurado kung masahe nga 0 problernado lang yung mga barbero sa love life ni Vina Morales.

May nasubukan na rin akong barberong bading na kung iwring ang buhok e parang tao. Third person kung tukuvin n'ya ang buhak. Halimbawa: "Saan natin S'YA babawasan?;' "Iumitikwas S'YA eh" "Ayaw N'YA ng mataas!" Aka1a ko

nung una e meron s'yang kaibigang espiritu na sya lang ang nakakakita. Hatanong ko sana kung nakikira n'ya rin ang mga namayapa kang kamag-anak.

Nakapagpagupit na rin aka sa ba1atubang barbero, Hindi s'ya nagpapagpag ng buhok mula umpisa ng gupitan hanggang sa rnatapos. Mukha kang orangutan habang ginugupitan dahi1 tambak ka ng buhok sa buong katawan. Ipapagpag nya lang ang puting tela pag tatayo ka na. At ta1agang pagpag ang gagawin n'ya! Sasabog ang buhok rno sa ceiling fan at uuwi kang may buhok sa 100b ng baga. Bukod sa kanya, nasubukan ko na rin ang barberong parang magbe-bake ng cake kung mag1agay ng pulbo, at isa pa na parang pumapatay ng sunog pag nag-spray ng wbig sa buhok mo. Matindi. Mukha kang ga1ing sa sin.apupun.an pag1abas mo ng barberya.

Sa isa pang pagkakataon e n atapat naman ako sa barberong mangangara1 ng Revised Family Code. Maigting n'yang ipinapaliwan.ag ang irnportansya ng sakrarnento ng kasal habang gumugupit. Nang hindi m akun.tertto e ipinakita n'ya pang nasa drawer n'ya lang 1agi nakatabi ang Family Code at Philippine Constitution, kasama ng mga suklay, gunting, at labaha. Walastik talaga. Siguro kung meron pa s'yang ino-offer na SSS seminar habang naggugupit, mas makikinabang aka. 0 kaya poetry reading. o recital ng Iliad ni Homer. 0 a cappella ng mga kanta ni Eric Clapton. Minsan nga ipinagdarasal ka bago mawlog

sa gabi ... sana sana lang ta1aga ... maayos na ang love life ni

Vina Morales .

53

52

BeB eNG

ANG PABeRITeNG liBRe NI HUDAS

Malakingporsyento ngproblema ko sa pang-araw-araw na buhay ay ang kahinaan ko sa direksyon, Hindi ko alam ang north, east, south, west. Hindi ko matandaan ang mga lugar at daan kahit na napuntahan ko na ito nang tatlong beses. Kung naging laboratory rat ako, tiyak ako lang ang 1 aging trapped sa maze at hindi ako pakikinabangan ng mga scientist. Kung naging pusa ako, hindi mo na 'ko kailangan dalliin sa rnalayo para iligaw. Ilabas mo lang ako ngpintuan, hindi na 'ko makakabalik. Kung kidnap victim ako, hindi na 'ko kailangan i-blindfold. Kahit rnakita leo ang dadaanan ng sasakyan, hindi ko r-in malalaman kung nasaan ako. Kaya tiwala sa akin ang mga magulang ko dati na hindi ako magiging lakwatsero. Dahil tiya]c pupuhrtin ako sa himpilan ng radyo pag nagkataon: nawawala at nananawagan.

Nagising ako kaninang alas-sais ng umaga.

Masyadong maganda ang pagsikat ng araw kaya n.apasilip ako sa labas, suet ang sports sandals at damit pantulog: lumang pulang P.E. shirt, green shorts, fatigue [acket, at dark blue na medyas. Di na 'ko nahiya kahit rnakita ng mga kadalagahan sa katabing apartment.

Okay yung weather, sayang yung pagkakataon kung magsusulat lang ako at magkukulong sa building kung saan alco lang ang tao. Dali-dali akong bumalik ng kwarto, naghubad ng jacket at medyas, nagpalit ng khaki shorts at puting t-shirt, nagtanggal ng rnuta, at nagplantsa ng buho];

gamit ang mga daliri, matapos maihanda ang mga camera para sa isang "Kodak Day:'

CNga pala, ang bahaging ito ng libro ay may pamagat ria: "Bakit May Mga Tanga sa Mundong Ibabaw?")

Camp John Hay ang una kong destin asvon. At dahil wala naman talagangpartikular na attraction sa Camp John Hay bukod sa pagiging Camp John Hay nito, bumaba kaagad ako ng taxi at nagpasyang ikutin nang naglalakad ang lugar. Okay naman sa umpisa. Aspaltado ang daan, at mga nakangiting tao ang nakakasalubong ko. Pero dahil avoko yung boring at dahil ako'y tanga, sinubukan ko ang mga "road less travelled" sa nasabing lugar. Ibig sabihin, napunta ako sa mga singit ng karnpo kung saan nakapaski] ang notice na "No Entry" ... at tumuloy pa rin ako!

Angtotoo, nungunae nagda-dalawangisip pa 'ko. Pero nung masilip kong mga kabayo ang tinutumbok ng daan na 'yon-isang photo cpportunitv-c-nakalirnutan ko na bigla ang tungkol sa "No Entry" sign. Nakita ko ang dalawang tao na nagpapaligo ng kabayo. Tinanong ko sila kung may daanan ba doon. 'Yun na rin yata ang paraan ko ng pagtatanong kung totoo bang "No Entry" ang napasok leo. Pero dahil sinabi naman nilang meron ngang daan doon sa halip na pagbawalan ako, inisip kong legal ang ginagawa leo. Ang siste, hindi ko naitanong kung mati no ba silang kausap at hindi sila nakainom ng gaas. "Sundan nyo lang ho yung beaten path:' sabi nila.

Ganito ang buong akala ko: Galing doon, lalakad-lakad lang ako, Makakakita ng mga damo, puno, at maraming kabayo. Marami akong makukunan ng litrato. Matutuwa ako. Tapes makikita ko na ulit yung Aspalto at yung mga nakangiting tao. 'Yun ang buong akala ko, Pero linsiyak

BeB eNG

ta1aga ang mga beaten path kahit kelan. Malay ko bang mistu1ang maze pala ang mga sanga-sangang beaten path doon. Ayos din yung 1upa dahi1 sobrang putik, kung hindi man e madu1as. Isipin mo na lang kung paano mo aakyatbabain ang mga 3 meters high-50 degrees slopes! Meron ngang isang ranger doon na nagmaniobra sa isang kabayo paakyat, Ga1ing! Parang commercial ng Marlboro. Aka1a ko nga papalpak yung ranger at sabav si1a ng kabayo nya na gugu10ng paba1ik sa baba ... pipiktyuran ko sana!

At a1am mo, weird pala makakita ng kabayo sa gubat. 'Yun bang kabayong nag-iisa, wa1ang kutsero, wa1ang karete]a, wa1ang tapaoho, wa1ang saddJe. Parang wild. Hindi ka sigurado kung kabayo nga ba 'yon 0 engkanto. Meron nga akong isang kin.atakutan doon. Maingay kasi masyado at mukhang bayolente, 'yun yata yung pumilav kay Christopher Reeves. Nag-ingat ako dahi1 baka mabu1abog at big1ang sumugod at manipa. Pero tamangtama na kung klan naman sumagi sa isipan 6 ang sa1itang "ingat" e saka naman ako nadu1as at bumagsak sa putikan nang una ang pwet ... ARAG UY!!! Wa1angya. Slope 'yun, kaya di lang ako basta bumagsak ... dumausdos pa ako pababa! Nadagdagan yata ng i1ang pounds yung bigat ko kanina dahi1 sa kapal ng putik na kumapit sa t-shirt ko. Ang masak1ap pa, hindi ako nag1a1aba ng damit. Umaasa lang ako sa babad at "No-Kuskos" power na sinasabi sa commercial ng mga detergent powder. Big1ang umik1i ang life span ng shorts ko. Gagamitin ko pa dapat 'yun ng 1abin1imang beses bago 1abhan. Bukod d'yan, ina1a1a ko rin ang camera ko. Ma1as. Nadaganan ko pa yata yung isang nakasabit sa balikat 6. Tsk. tsk, .. alas-otso pa 1angngumaga. Ma1as ta1aga.

56

ANG PABeRITeNG LIBRe NI HUDAS

Tumayo ako at inis'r na bahagi pa rin 'yon ng adventure. Sinubukang itulov ang pagso-so1ve sa maze na gawa ng mga pesteng beaten path. Tahimik na ang bayo- 1enteng kabayo, ninerbyos yata sa nangyari sa akin. Da10y na 1angngtubigsa ma1aking kana1 angnaririnig ko. Hanep sa view, puro puno lang ang makikita mo sa paligid, at araw sa ulunan. Parang setting sa fantasy film. Pero mahirap kumuha ng litrato dahi1 wa1a akong makitang interesante sa 1ugar na basa at maputi]c. Isa pa, aba1a na 'ko sa paghahanap sa sign na nagsasabing "EXIT,' 0 "AYAWAN NA;' 0 "GAGO, BA'T SUMUOT KA DITO?" Kahit ana doon, pupwede, basta't maka1abas lang ako ng gubat.

Kumpirrnado: na1i1igaw na 'ko. Pero hindi pa rin ako nagtanong sa isang binati1yo na nakasa1ubong ko. May da1a s'yang mga tuyong damo, pagkain ng kabayo. Ayokong isipin nya na bobo ako, Kaya nagpatu10y akongmagpaikotikot sa 100b ng kagubatan sa 100b ng tat10ng-daang taon. At doon naisip kong ba1iktarin ang t-shirt ko. Hindi dahi1 sa na1i1igaw na 'ko at naniniwa1a ako sa pamahiin, kundi dahi1 sa ... ummm, rnaputik ang damit ko! 00, peksman. Dahi11ang ta1aga sa putik kaya ko bina1igtad ang damit ko.

Medyo napagod rin ako sa kakaikot. Doon ako nagpasyang tumigi1 muna at gawin ang tanging bagay na hindi ko pa nagagawa: mag-isip. Naisip kong sumigaw at humingi na ng sak1 010, kaso hindi 6 ginawa dahi1 baka may makarinig. Isinisigaw lang dapat ang sak1010 pag wa1a sa 'yong makakarinig. Hal imbawa, na-shanded ka sa Neptune. Doon, pwede kang sumigaw ng sak1010 ... pero sa Camp John Hay, no way! Baka mapasama ka pa sa mga kwento ni Mark Logan.

57

BEIIB EIING

Magbigay ka ng joke.

00, ngayon na. Magbigay ka ng joke, kahit anong joke.

Wala nang tanong-tanong, basta magbigay ka ng joke, ngayon din. Bawal mag-isip.

ANG PABEIIRITEIING lIBREII NI HUDAS

Matapos ang isang siglo, nakalabas din ako sa gubat na napapaligiran ng barbed wire. Hindi ko malaman eksakto kungpaano. Nadiskubre yata ako ng mga explorer ng National Geographic. Sa wakas ay nakakuha rin ako ng mga litrato ng kabayo. Pero sa puntong 'yon e nilapitan naman ako ng isang ranger.

"Sir, para saan ho ba 'yan?" bati nva. "Media ho ba kayo?"

"Hindi, enthusiast lang ako" sagot ko. "May problema ho ba?"

"Wala naman. Okev lang. Nag-iingat lang kami kasi dati kung anu-ano ang ibinalita tungkol sa amin e:'

Dahil sa paranoia n'ya, n.aisip ko pa sanang manggoodtime at sabihing taga-CNN ako at labag sa batas ang nakakaligaw na horse path, pero pinigilan ko sarili ko. Umalis na 'ko tapes noon.

Sunod kong tinahak ang golf course. Okay sa olravt.

Doon lang ulit ako nakatapa]; ng lupa na may espasyong hindi rnaabot ng rnata. Kasi sa Metro Manila sobrang sikip, puro batok lang ng ibang tao ang makikita mo. Sa golf course ng Camp John Hay, wala kang poproblemahin, . .kundi mga [umilipad na golf balls.

< *whistle alarm * > "Sir, alis dyan! Hindi pwede dyan, baka tamaan kayo ng bola!" sabi sa akin ng guard na may nakaambang rifle. Hinaas ko ang mga kamay ko bilang senyales na madali akong kausap, aalis ako, at hindi nva kailangan magpaputok dahil hindi ako rniyernbro ng gabinete ni Saddam Hussein. Kaya rnatapos magsawa sa pagsu-shoot at sa paghiga sa lawn, iniwan ko na rin ang lug':l1: Pero inabot pa 'ko ng mga ilang oras noon. Hindi ko na naman kasi kaagad nakita ang exit.

(Pause')

Mararni na 'kongnagulantangna tao sa ganitongestilo.

Sa urnpisa, uulanin ka ng tanong: "Huh?'; "Bakit?'; "Ngayon na?" "Seryoso ka?'; "Kahit ano?" Pagkatapos susundan ng "Wala akong alam e;' "Corny eh;' "Lurna na 'to e;' pero sa kadulu-duluhan e magre-recite din sila ng joke na Grade 3 ka pa lang nang una mong marinig.

Importante sa akin ang [okes. Sabi kasi nila, humor daw ang pinakamabisang paraan para magkakilala at magkasundo ang dalawang tao. Halimbawa, alam mo bang [oke ang ginawang pick-up line ni Adan para makilala si Eba?

Adan: < * Ahem * > Knock! Knock! Eba: ???

Higit sa favorite color, zodiac sign, motto, at sagot sa "What is Love ?'; gusto kong makilala ang isang tao base sa kung ana ang mga bagay na katawa-tawa para sa kanya. Natatawa ba s'ya sa Leaning Tower of Pisa? Sa kulani? Sa EDSA 3? Sa duo na Porkchop? Sa nadadapang clown? Sa nagsasabi ng "Bulaga!"? Ngumingiti ba s'ya 0 humahalakhak? Dinig ba sa Africa ang tawa nva? Gaano nva

BEI>B El>NG

kabilis rnakuha ang isang joke? Ilang rninuto nagtatagal ang tawa n'ya? Paano sva tumawa: simpleng "he he;' gumugulong sa sahig, tumatalbog, sinisinolc, lumuluha, tu.maba.lsi]; ang pus ti so, nakikita ang esophagus, nangingitim at hindi makahinga, 0 nanginginig lang ang labi habang nakatitig sa kawalan?

Nakakatuwang malaman minsan na yung mga inaakala mong taong may malakas na sense of humor e wala palang maibibigay na joke pag hiningian mo. At yung iba naman na inaakala mong aakyat ng langit balang araw e meron palang library ng stag jokes sa utak. Minsan magugulat ka rin sa mga executive na diplomat ang dating, tapes ang ire-recite na joke e yung tungkol kay "Pedrong Kuto:' May naka-date din akong babae dati na tipong "woman of substance" talaga, intclehente at magaling magdala ng sarili. Ganito ang joke n'ya:

Woman of substance: Ano ang apelyido ni Mary? Ako: Uhhhmmmm. .. ano?

Woman of substance: Christmas!

Tinatawagan ko pa rin s'va sa teleporio paminsanminsan. Pag nakakalimutan ko ang apelyido ni Mary.

Naalala ko tuloy yung barkada kong amboy nung college. Kursunada nya yung isa naming classmate, pero sinabi na sa akin nung classmate naming'yun na ayaw nva si amboy dahil wala raw 'tong sense of humor. Ipin aabot ko 'to kay amboy. Kinabukasan nilapitan nva ulit yung classmate narnin at nagkwento sva tungkol sa sinalihang paligsahan ng isang Hapo n, Amerikano, at Pil ipin.o. Tuluyan syang binasted, nung classmate rtamin pagkatapos ng kwento n'ya. Kawawang batao Hindi n'ya alam na lahat ng variations ng kwentong Hapon-Amerikano-Pilipino e

ANG PABEI>RITEI>NG LIBREI> NI HUDAS

gasgas na sa Pilipinas bago pa man nauso ang colored TV Malamang e sin adva syang ipaharna]; ng taong pinagkunan n'ya ng joke. Sabotage.

Ngayon, kung ikaw angnasa kalagayan ni amboy, dapal alam mo angmga klasengjokena babagay sa pagsasabihan mo. Halirnbawa, angjoke na "Kungumebs kaatisangpunit lang ng tissue ang gamit mo, paano mo ito pagkakasyahin?" ay isang halimbawa ng joke na hindi mo dapat sinasabi sa babae. Dahil ang mga ganitong klase ng joke ay ginagamit lang sa mga opening sessions ng Senado. Ngayon, kung itatanong mo naman kung pupwede na ang mga joke na tulad ng "Tinitigyawat ka ba sa mane?'; ang sagot ay hindi. Hindi pa rin ito ang klase ng joke na magugustuhan ng mga kadalagahan. Akma lamangito sa mga bata, 7 months pababa. Ang kailangan mong joke ay CD Fresh. Yung mga tatlong oras pa lang nauuso. (2) Nakakatawa. Yung kahit i-kwento mo sa burol ay gagapang sa katatawa ang mga naulila. At (3) Witty. Yung mapapaisip muna yung kausap rno, tapes ipapaulit nva sa 'yo yung joke nang 147 times dahil hindi nya raw "ma-gets:'

Dati sa trabaho, habang break, meron akong ka-opisina na nagtanong sa akin kung ana ang tinatawanan ko sa Reader's Digest. Ikinuwento ko sa kanya ang nabasa kong anecdote, at dahil sa mas malaki lang nang bahagya sa alikabok ang utak ng kasama ko, sva na ang nagbigay ng punchline nang hindi sinasadya.

Ako: May isang psychiatrist na nakipagkilala sa isang babae sa isang bar. Habang nagkukwentuhan, naitanong ng babae sa doktor kung paano n'ya nalalaman na magaling na ang mga pasyente riva, "Simple lang:' sabi ng doktor. "Ikinukwento ko ang tungkol sa taHong expedition ni Vasco

BII>B II>NG

de Gama. Tapas, itinatanong ko sa pasvente kung saan sa tatlong expedition, sa tingin nva, n arnatav si Vasco de Gama,"

Ka-opisin a ko: [Defensive] Ay! ... Sa tatoo lang, mahin a aka sa history eh!

Aka: [Laglag sa upuan. Katatawa.l

ANG PABII>RITII>NG LIBRII> NI HUDAS

<= => Saan?

<#> Sa langit po.

< = = > Trabaho? <#> Web designer po. < = = > Description.

<#> ITho 'yun. Nagde-design ng webpages. <= => ?

<#> Webpages po ... yung riakikita sa Internet. < = = > Para saan 'yon?

<#> Para po sa Internet.

< = = > Ana nga ivon? -Bakit kailangan mo noon? <#> Hindi ko po kailangan 'yon, tagagawa lang aka. <= => Oonga.

< = = > Ang tanong ko, bakit nga kailangan ng ganoon? <#> Para po rnakita ka sa Internet.

< = = > At pagnakita ka sa InterneLanonaman ngayon? <#> Parang patalastas P? iyon.

<= => Ahhh. ..

< = = > Sa wakas, nakuha ko rin ...

< = = > Talagang hindi tayo magkaintindihan. <= => Next.

<#> Sand.ali.,

<#> Saan ho aka pupunta? <= => NEXT!

<**> Jim.

<= => ?

<H> Juliano Constantino de Guzman po. <= => Ana 'yon?

< ** > Pangalan ko po.

< = = > 0, anong gagawin ko sa pangalan mo? < = = > Walang gamit 'yan dito!

63

ses eNG

< = = > Trabaho 1ang ... sabiliin nvo sa akin kung ana ang habaho n'yo dati sa lupa!

< **> A e, writer po.

< = = > Anong writer? < ** > Gag show writer po. < = = > Ano 'yon?'

< * * > Sumusu1at po ako ng mga jokes para sa TV. <= => Tapes ...

< * * > 'Yun lang po.

< = = > Tapes ano? Paano ka kumikita doon? Ano ang nangyayari sa mundo pagkatapos?

< **> Huh? Wa1a P? ... pinapatawa leo lang ang mga tao. < = = > Patawanin mo nga ako ....

< **> Ha?

<= => ..

< **> Gagawa ako ng skit? <= => .

<**> H-Hindi pwede e ... umm ... <= => ...

< ** > Joke na lang! <= => ..

<**> Sige ...

< ** > Anong tawag sa isdang hindi nababasa? <**> Hehehe ...

<= => NEXT!

< = = > NEEEXT!!! <-.-> Congressman, sir. < = = > Congressman?

<-.-> Congressman po. Tsang public offi< = = > Sige, sa1amat.

< = = > Okay ... next!

64

ANG PAseRITeNG l!sRe NI HUDAS

<.-.> Sa 1angit po.

< = = > At ang trabaho? <.-.> Tindera lang po.

< = = > B k't "1 ->

a 1 ang.

< = = > Bakit mo ikinakahiya ang pagiging Hndera mo? < = = > Mas mainam pa nga 'van kesa sa abugasya at pamumulitika.

< = = > Ano ba ang tinda mo, mga kame 0 gu1ay? <.-.> Hindipoeh.

<= =>

<.-.> Mga ana ho ...

<= =>

<.-.> Nagtitinda po ako ng Bust Enlarger. 2,600pesos r= ang isa. Kita naman kaagad ang resulta, mga da1awa hanggang tat10ng 1inggo lang. Epektib. Tsaka pwed.e namang iba1ik kung hindi ka kuntento ... pero wa1a pang nagbabalik sa akin .. lasi nga epektib!

<. +, > Meron din akong Nipple Pink Cream, 500 pesos lang. Pampaputi, tsaka pampakinis ngnipp1es. Eto, ta1agang mabi1i! Maski ako, gumagamit ni-

<= => Nipple Pink-?

<.-.> Cream. Nipple Pink Cream ho. Safe sya, hindi ka magkakaroon ng-

< = = > At Bust Enlarger ba 'ka mo? <.-.> Oho.

< = = > Sige, diretso ka na lang d'yan sa hallway. < = = > Tapes second door sa kaliwa.

<.-.> Second left, tapes 1iko sa hallway?

<= => Next.

<.-.> Left turn ho ba 0 ka1iwa? Pang-i1ang pinto? < = = > NEXT!!!

65

BEI>B EI>'-'-NG=-- _

<""> ..

<= => Saan? «:» Sa langit ho. < = = > Trabaho?

< "" > Producer lio. Film producer.

< = = > Bit wala kang passport size ID picture? -c:» Kailangan pa ho ba 'yon?

< = = > Hahanapin ko ba kung hindi? -c:» Sorry ho.

< = = > Kailangan mo ng dalawa. 2x2. <= => Next.

<-*-> Sa langit.

< - * - > Ramp, print, image model. <= => Ano 'yon?

<-*-> Nagsusuot ng iba't-ibang damit, para bilhin ng

tao.

< = = > 0, e dati pa namang nagdadamit ang mga tao ah!?

<-*-> Pero hindi lahat may style!

<= => ;;>

<-*-> Syerrrpre, iba yung mga mamahaling damit na may tatak talaga!

< = => Tapes?

<-*-> Iba yung mga kilalang damiL

<= =>

< - * - > Mas maganda!

< - * - > Tsaka iba pag ako ang nagsuot. <= => Bakit?

<-*-> Maganda katawan leo eh!

<-*-> Kaya bagay sa akin ang mga isinusuot ko! < = = > Tapes ... ?

66

ANG PABEI>RITEI>NG liBREI> NI HUDAS

<-*-> Bibilhin na ng mga tao ang mga damit na isinusuot ko.

< = = > Dahi1 bagay sa 'yo? <-*-> Oo!

< = = > Salamat. <= => NEXT!

<-*-> Sandali, saan na 'ko ngayon pupunta? < = = > Next window.

<= => NEXT!

<' *' > Pet groomer po. <= => Saan?

< '*' > Sa lupa po.

< = = > SAAN MO GUSTONG PUMUNTA? <'*'> Sorry ... sa langit po.

< = = > Anong pet groomer?

<'*'> Trabaho ko po. Beautician ng mga alagang hayop. < = = > Anong ginagawa mo sa hayop?

<'*'> Pin.apalij-uan po ...

<'*'> Ginugupitan ng kuko ..

<'*'> Sinusuklayan.

< = = > Huh??? Anong napapala mo doon? <'*'> Ha?

<'*'> E di pera. Swe1do. 'Yun po ang trabaho ko e. < = = > At may nagbabayad sa 'yo?

< '*' > Opo. Yung mga may-ari ng aso ... pusa. ... < = = > Tsk, tsk, tsk ....

< = = > Sige, salamat!

<= => NEXT.

<= => <&> <= =>

Direksyon. Trabaho. Sa langit. VJ.

VJ?

67

SEIlS EIlNG

<&> <= => <&> <= => <&> <= => <&> <= => <&> <= ==> <&> <= ==> <&> <== => <== => <&>

68

Host. Nag-iinterview ako ng mga sikat. Tapes?

Nagbibilang ng top hits! Mga kanta?

TAMA! ANG GALING, AH! Gusto ko 'yan e. Hehe ...

Kewl!

May baon ka bang mga CD? Ako pa! Ano'ng gusto mo? Meron ka bang Josh Groban? Eksakto! Kaso lang pirated ...

Bakit ka naman bibili ng original!!! 00 nga e, 400 pesos ... ano ko, bale?! Dives ba s'ya? BWAHAHAHAHA!!! Hahahahaha!!!

VENTEBCEBSEUSS

-----_.,--_., _",-_.. ------~-----.--~---.-

f

Ang swer te ko talaga! Nadagdagan na naman ang rnaterval kong pag-aari dito sa lupa.

Kinailangan kong lumabas kanina at purn.unta sa supermarket para bumili ng mga pang-araw-araw na gamit tulad ng sepilyo, pomad.a, deodorant, mothballs, at Yupi Gloworms Gum Candy. Natagalan ako konti dahil sa kahahanap ng murang sepilyo, at sa pagkukumbinsi sa sarili ko na hindi ko kailangan ang Pacencia Biscuits at Sunmaid Raisins. Pero sa bandang huli, talo rin ako. Nakita ko na lang ang sarili ko na nagbabayad na sa counter para sa mga nabanggit na pagkain na wala naman sa budget. Inisip ko na lang na dapat ko rin s'yang pagbigyan paminsan-minsan, tutal pera n'ya naman 'yon. Medyo nakakasama nga lang ng 100b dahil wala man lang akong nabiling snacks na para sa akin.

Tungkol naman sa sepilvo, alam kong kukuyugin ako ng mga dentista dahil sa pag-amin na mumurahing klase lang ang ginagamit ko. Pero bilang depensa, gusto ko lang linawin na "alternate" ang paggamit ko ng mumurahin at mamahaling sepilyo. 00, bumibili rin ako ng mamahaling sepilvo! Avoko nga lang nang pal aging gano'n dahil bah lumaki ang ulo ng mga ngipin ko at isipin nilang mayaman

B@B@N~G __

ako. At sino ba naman ang hindi manghihinayang sa 80 pisong sepilyo na papalitan mo rin naman pagkaraan ng tat10ng buwan, at MWF mo lang gagamitin?

718.75 pesos 1ahat ang naparrrili ko. At dahi1 ku1ang ang pera ko, kinai1angan kong iba1ik ang mga laundry soap, dishwashing paste, bread spread, at ketchup-di naman sila kasing importante ngmga Ova1teenees at Beermatch. Pero dahi1 nga umabot ako ng 718.75 pesos (inuulit ko lang, baka kasi nakalimutan mo), e nilapitan ako ng isang 1a1ake at inabutan ng promo coupon. Sa puntong 'yon e medyo napahanga ako sa angkin kong ga1ing. Biruin mo, marunong na 'kong humawak ng pera: NAKAKASALI NA 'KO SA MGA SPECIAL PROMO! At di basta-basta raffle promo 'yon, dahi1 automatic "Free Gift Items" ang ike-claim ko sa "souvenirs booth" ayon sa "promo coupon:' Napansin kong binigyan din ng "promo coupon" yung kasunod kong 1a1ake sa pila kahit na peanut butter lang yata ang binila n'ya, pero di ko na 'yon binigyang ha1aga. Ang importante, meron akong "Free Gift Items!"

Pagdating ko sa "souvenirs booth" na medyo half-day ko hinanap. nakita ko kaagad ang mga "Free Gift Items:' Sa pagkakataong 'yon e kinai1angan kong urnubo para paginhawain ang 1a1amunan kong wala namang plema. Hindi ko kasi alarn kung kanino ipapakita ang resibo ko at coupon para makuha na ang "Free Gift Items" at nang makauwi na 'ko at makapanood ng bal1ta sa TV Wa1ang tauhan na pum.apansin sa akin, kaya ako na ang 1umapit sa isang babae na bagatna't wa1ang kausap na customer e may kinakausap namang katrabaho (superior nva vata), Nang rnakita n'ya 'ko e para s'yang de-susing rnanika na bumwelo lang konti at tuloy-tuloy na nagsa1ita:

72

ANG PAB@R.IT@NG Lisae NI HUDAS

"Hi, sir! I'm < panga1an>. Andito ho ang free gift item nyo, sir [hinawakan ang isang gadgetl. Ito ho ay isang refillable gas lighter lpinindot ang hawak.lumabas ang apoy sa du10 ng mahaba nitong ngusol. Pwede n'yo ho itong magamit sa blah blah blah blah blah [lumipad na ang isip ko at naalala ang mga adventures ni AstroboyLIbibigay ho narnin ito sa inyo sa ha1agang 99 pesos at 90 centavos LANG, sir! [Pakiramdam ko e gusto nva 'kong rnaiyalc sa tuwa dahi1 sa swerteng hatid nya sa aking pananda1iang buhay dito sa daigdigl ... Promo ho namin 'yan dahi1 may coupon kayo at resibo ng pinamili [tunav na nangingi1id na ang mga 1uha sa aking mga mata, di rnakapaniwala na ang isang abang tu1ad koy magkakamit ng isang refillable gas 1ighter!l ... Pag bumi1i ho kayo, may kasama nang automatic wirestripper with cable cutter [product demoJ...worth <price> ho ito, pero 1ibre naming ibibigay sa inyo Cseryoso, natuwa ako dahi1 dati pa 'ko dapat bibi1i ng wirestripperLmay kasama din ho 'yang needles [ipinalcita], scissors [ipinakital, at pencils [ipinakital...1ahat 'van, sa ha1agang 99 pesos at 90 centavos lang, SIR!" CMatunog yung "SIR" sa bandang hu1i, dahil siguro last chance rta 'yon para mabola ako. Di n'ya alarn na kahit 3 years old lang na bata e kaya akong bolahinl)

Urnuwi akong masaya. Biruin mo, nung uma1is ako ng bahay kanina, sino bang mag-aaka1a na sa pagbaba1ik ko ay meron na 'kong bitbit na multi-use refillable butane gas lighter na ideal sa fireplaces, barbeques, camping, candles, at pilot lights? Isipin mo na lang, meron itong safety trigger lock, flame adjusting lever, at fue11eve1 window,na totoong magpapaginhawa sa buhay ko. Ang swerte ko ta1aga! Tapes may kasama pang 12 sewing needles,

73

9 darner's crewel, circular mattress needle. sailmaker's needle, carpet needle, upholstery needle, packing needle, Youn Shun scissors, automatic wires tripper with cable cutter, at l...2 ... 3-tatlo! Tatlong lapis na may pictures ng Powerpuff Girls at Hello Kitty characters! Walangya, pag sinuswer-te ka nga naman. Maski ang kaibigan ko, di makapaniwalang napasakamav ko laliat ang mga ito sa halagang 99 pesos at 90 centavos!

... 70 pesos lang daw ito sa Quiapo.

May,200l

Pare, isa kang totoong tao at walang halong kasinungalingan. In English, FACT you, pare. Totoo ka. In English, FACT you!

Boy: Let's play Wagwag. Girl: What's that?

Boy: You'll take your clothes off and I'll lie on top of you ... and then you'll say, '''Wag! 'Wag!"

I can't help the way I feel, everyday it gets so harder to deal. The one I love so much don't feel the same ahout me, I gotta let it he.

ANG PABEl>RITEl>NG liSREl> NI KUDAS

Sige, buka mo pa! ... Buka pa ... ahhh. Buka mo pa sabi ... buka pa ... hindi ko pa maipasok. Buka mo pa ... avan! Lintik na bata! Nasayang tuloy ang kanin! Sahing huka mo hihig mot

Lord, hakit ako pat Baht hindi na lang sila, palagi na lang akong ganito, hirap na hirap na 'ko. di ko na maiiis! Baht pa kase ako pinanganak ng ganito ... ang cute, cute ko!

Ito ang mga mensahe na umiikot sa mga cellphone . Tinitindahan ako ng kaibigan ko ng cellphone noong isang linggo. Sabi ko di na kasya ang cell phone sa buhay ko. Tama na yung di ako mapakali pag hindi nakaka-pagcheck ng e-mail. Di ko na kaya ang isa na namang dependence sa electronic gadget.

Ang toto o e useful sana ang mobile -phone sa 'kin tuwing sinusumpong ako ng katangahan sa direksyon. Magagamit ko 'yon para makapagtanong sa mga kakilala, lalo na ngayon na mahirap nang maghana-p ng pavphorie dahil hindi na nga ito uso. Pero hindi ako bumibili ng cell phone daftil di naman ako araw-araw naliligaw. Isa pa, avoko na rin mamroblema ng cellcard kung ganitong Internet access card lang na pang-e-mail e namumulubi na 'ko.

Hanep sa marketing ang mga telecom companies.

Minsan may nakita akong isang ad sa diyaryo: sandamakmak na tao ang may hawak na cell phone at lahat sila nakangiti. Habang tinitignan ko yung -picture at binabasa yung ad, gusto ko na rin magkaroon ng cellphone .. .kasi pakiramdam ko e talagang ako na lang sa mundo ang wala pang ganito. Sabi ng girlfriend ko, effective daw yung ad kung gano'n. Gano'n na nga siguro.

7S

BEilB EIlNG

Parang tamagotchi na r+n na parribata't matanda ang cell phone ngayon. Parang yung Game & Watch dati. Parang Karaoke. Parang mini-4WD. Parang shawarrna. Parang nata de coco. Parang lotto. Parang pearl shake. Uso. Trendy. Kapanahunan. Mainit.

Minsan nakakalibang panoorin ang mga patalastas sa TV: mga anak na nagpapakabait para lang rnaibili ng cellphone, mga taong masaya dahil rneron silang hand-held game, mga teenager na naso-solve ang problema dahil sinasabi ng cell phone nila kung saan at ana ang magandang gimik. mga dalagitang tuwang-tuwa dahil kumakain ang virtual pet nila sa cell phone, at mga magbabarkadang libang na libang sa pagbabasa ng horoscope. Isarna rno pa d'yan ang pagpapalitan ng mga mensaheng tulad ng: "MGA TAKSlL SA BAYAN! BITAYlN ANG 11 SENATORS:'

Telepono ang cellphonec Lang. Pero hanga ako kung paano nito napapaikot ang rnundo ng mga Pilipino. Kung paano mabaliw ang mga tao sa pagpapalit ng case/housing at pagpili ng pinaka-cool na ringtone. Isipin mo ang pala, Pala-SHOVEL. Gamit lang din 'yan. Gaano kaya nakakatawa kungmauusoyungpagpapalitng handJe nito?

Dalawang trabahador:

"Pare, palitan mo na yang neon-green na handle ng pala mo, meron nang mercury ngayon. Ganda!"

"Mercury? Pangit 'yon, nakakita na 'ko noon, mas maganda yung nakita kong Austin Powers na handle!"

Naaalala ko yung panahcn na sarap na sarap ako sa pagpapalit ng wallpaper at screen saver ng computer ko ... di ko riapapansin na wala na akong ibang nagagawa. Di ko na 11.agagamit ang PC ko, alco na ang ginagamit nva.

76

ANG PABEilRITEilNG lIBREil NI HUDAS

Nanonood ka ba ng Star Rangers, Bioman, Fiveman, 0 Shaider dati? 00, si Shaider; yung "Pulis Pangkalawakan'! Ganito ang karaniwang istorva ng mga palabas na 'to: may isang laruan, hayop, 0 pagkain na laging napagti-hipan ng mga bata, di nila alam na pakana pala 'vun ng kalaban para mapasailalim sila sa kapangyarihan nya. Gan'on. CIka-cut ko na ang kwento dahil baka isara mo na 'tong libro pag itinuloy ko pa ang kwento ni ShaiderD

Hindi ko sinasabing lalabas na ang mga Pulis Pangkalawakan dahil gumagamit tayo ngayon ng cell phone. Pero ... ilang himen na ba ang nangyari dahil sa cellphone? lIang teenager na ang malamang na nabitay ng mga magulang nila dahil nakawala sila ng cellphone? lIang snatcher, smuggler, at holdaper na ba ang nabuhay dahil sa cellphone? Nakamagkano na bang cellcard ang maraming tao kakapadala ng mga mensaheng di-ko-lubos-maisipkung-bakit-dapat-magpadala-ng-ganong-mensahe?

Alam kong may pakinabang ang cellphone. 'Yun nga lang, mas maraming tao ang pinapakinabangan ng cell phone. At kailanman ay hindi ako magiging isa sa kanila. Hindi mo 'ko makikitang nakikiuso at gumagamit ng cellphone. Ayokong maya-maya ako iniistorbo ng kahit sinong tao, at ayokong nasasanay sa mga bagay na pwede namang wala sa buhay ko.

September, 2002

PLS TXT BCK IF U GOT MY MSG. TNX.

77

SeSeHG ___

P anibagong deal. Isa na namang kaibigan ang nag-aalok sa akin ng cell phone. Nokia 3310. P2.500 lang. Ipinapabenta lang daw 'yon sa kanya ng isang kakilala na sugarol. Marami na raw naialok sa kanya yung taong 'yon. Sa isang pagkakataon. nabentahan pa s'va n.i to ng binoculars. halagang P800 ... na tinawaran n'ya sa halagang isandaangpiso. Hindi pumayagyungtao.masyadonaman daw mura. Kaya nauwi sila sa P150. Masaya raw na umalis yung sugarol. pero bumalik din kinabukasan na may dala namang larnpshade,

Ayon sa American Psychiatric Association. ang "compulsive gambling" 0 altg labis na pagkahumaling daw ng tao sa pagsusugal ay isang "disorder of impulse control:' na ang ibig sabihin ay isa Hong disorder sa...um. impulse ... control. Ang nasabing sakit ay rnapapansin sa mga manlalarong n.atatalo at gus tong makabawi; mga manlalarong nananalo at gusto pa lalong palakihin ang pan alo, at mga manlalarong n ak akuh a ng winning combination sa lotto pero nakalimutang bumili ng ticket.

Ang mga sugalero ay sinasabing may "natatagong sakit" Dalul di tulad ng addiction sa alak, sigarilyo. droga. o Polymagma. ang pagiging sugarol ay hindi rnakikita sa blood test 0 maaamoy sa hininga. Pero meron ~a ring mga palatandaan kung ikaw 0 ang m ahal mo sa buhay ay untiunti nang naaadik sa pagsusugal. Ito ay ang pagtakas sa problema sa pamamagitan ng pagsusugal. mga nasisirang relasyon. pagliban sa tr abaho para makapagsugal.

78

ANG PAseR1TeNG L1SRe Nl HUDAS

paghahabol sa perang naipata]o, budhing n.akukorisensva dahil sa pagsusugal. pangungutang ng perang pantava, madalas n.a pagsusugal. lcawalan ng centro] sa halaga ng perang isinusugal 0 oras na itinatagal sa sugalan. at pagsisinungaling sa halaga ng perang n atat a]o 0 n.apapan.al'un.an.

Meron ding 20 Questions ang Gamblers Anonymous na Hinatanong sa mga bago nitong rn ive mbro para mal am an kung rneron nga silang addiction sa sugal. Ang compulsive gambler ay kadalasang sumasagot ng "00" sa pitong tanong 0 higit pa.

• Nabawasan na ba ang oras mo sa trabaho dahil sa pagsusugal?

• Nabawasan na ba ng pagsusugal ang saya sa sarili mong bahay?

• Naapektuhan na ba ng pagsusugal ang reputasvon mo?

• Hindi mo ba gusto ang pakiram dam matapos magsugal?

• Nakapagsugal ka na ba sa paghahangad na makapagbayad ng utang?

• Nabawasan na ba ng pagsusugal ang arnbisyon mo o galing sa trabaho?

• Matapos matalo, ginusto mo na bang bumalik kaagad sa sugalan para bumawi?

• Matapos rnana]o, ginusto mo na bang lalo pang mapalago ang panalo?

• Madalas ka na bang makipagpustahan hanggang sa huling piso?

79

81

BEIIB EIING

• Naghpid ka na ba ng gastos para lang masustentuhan ang pagsusugal?

• Nangutang ka na ba para lang may rnaipantaya?

• Meron ka na bang naibentang gamit para lang may maipambayad?

• Nakagawa ka na ba, 0 nagbalak gumawa, ng ilegal para masustentuhan ang pagsusugal?

• Naisantabi mo na ba ang kalagayan ng sarili mo at parnilva dahil sa pagsusugal?

• Nagsugal ka na ba nang mas matagal kesa sa balak mo?

• Nagsugal ka na ba para lang takasan ang problema?

• Naapektuhan na ba ng pagsusugal ang maayos na tulog mo sa gabi?

• Nagnasa ka na bang magsugal pagkatapos ng panghihinayang, pagkasira ng 100b, 0 pakikipagsagutan sa ibang tao?

• Nagnasa ka na bang magsugal bilang pagsasaya dahil sa anumang magandang pangyayari?

• Nakapag-isip ka na bang saktan 0 gawan ng hindi maganda ang sarili dahi1 sa pagsusuga1?

Ayon sa Be Her Health Channel, sa tuwing nagsusugal ka ay isinusugal mo rin ang bubong sa ulunan ng mga anak mo, ang pera na may maha1agang bagay na pinaglalaanan, ang saya sa parnilva mo, ang mga bagay na pinaghirapan mong ipundar; ang tiwala ng mga magulang mo, ang sarili mong kakayanan, ang respeto ng mga kaibigan mo, at ang damdamin ng mga mahal mo sa buhay. Kava makabubuti kung hahanapan kaagad ng lunas ang nasabing problema. Gano'n pa man, hindi lahat ay gusto 0 kayang magbago, sa

80

ANG PABEIIRITEIING LiBREil NI HUDAS

simpleng kadahilanan na hindi nila alam ang kabutihang dulot nito, Pero sabi ng The Northern Rivers Gambling Service, ang kagandahan ng pagbabago ay ang mismong results n.ito: Magiging ikaw ang bong gusto mong maging-taong walang problema sa pagsusugal. Magkakaroon ka ng oras sa sar i]i para sa mga mas makabuluhang bagay. Man an ati] i sa 'yo ang pera mo, dahilan para mabawasan ang mga utang 0 umasenso. Maghihilom ang mga sugat, mabubuo ang mga nasi rang relasyon, at m.akakapanood ka na ulit ng mga Mexican telenovela sa TV

Pero hindi rin tamang isiping magiging madali ang pagbabago. Dahil makakapagbago ka lang kung kaya mo nang arninin na hindi mo mapagkakatiwalaan ang sarili mong pag-iisip, dahil ito rin ang nagtulak sa 'yo sa bisyo. Darating lang ang pagbabago kung pagod at sawang-sawa ka na sa kawalan ng control, at handa ka nang harapin at pasinungalingan ang boses na nagsasabi sa 'yong, "Hindi mo kaya!" At mangyayari lang lahat ito sa pariahon na gusto mo na talagang magbago-hindi para kanino man 0 kung sa aimmang dahilan, kundi tanging para sa sarili mo.

Dito purnapaso]c ang halaga ng support group, 0 grupo ng mga bong tulad mo na nagsasama-sama para iwanan ang bisyo. Nat-ito ang mga paraan na iminumungkahi ng Gamblers Anonymous, isang support group, para rnaiwasan mo ang pagnanasang makapagsugal:

Alamin kung anongmga pangyayari sa araw-araw ang nagtutulak sa 'yong magsugal. Iwasan ang mga ito, at umisip ng ibang paraan kung paano mahaharap ang problema. Huwag tumingin sa anumang bagay na makakapagpaalala sa pustahan: tulad ng [otterv tickets,

BEI>B El>NG

dividendazo, sports 0 stock market section ng mga diyaryo, o patalastas ng mga casino 0 iba pang sugal. Iwasan makipagkwentuhan ngtungkol dito. Iwasanangmga taong lulong sa bisyo. Huwag pumunta sa mga lugar kung saan maaaring makapagsugal, pati sa Internet. Magdala lang ng pera na kailangan para sa buong araw. Hanggat maaari, ipad ire tso ang sweldo sa banko 0 kumuha ng taong mapagkakatiwalaan sa pera. Sirain ang mga cred it at AIM cards-e-o anumang makapagbibigay pa ng sobrang cash. Kumuha ng bank account na mangangailangan ng pirma ng dalawang tao bago makapag-withdraw. Magbago ng ugali. Ang katamaran, galit, maling awa sa sarili, at kakulangan ng pasensya ang nagpapabalik sa mga tao sa bisvo. Ang pagpapalit sa mga pangit na kinagawian ay mahalaga para sa pangmatagalang pag-iwas sa sugal. Palusugin ang katawan. Iandaan na ang magandang pangangatawan ay magdudulot Tin ng magandang pag-iisip.

Narito +in ang ilang paraan na maaaring gawin kung sakaling nararamdaman mo sa sarili ang malakas na pagnanasa para makapagsugal:

• Pakiramdaman maigi ang sarili, at sabihi ng: "Sa ngayon ay nagnanasa akong magsugal. Gusto kong magsugal. PERO HINDI AKO MAGSUSUGAL DAHIL HINDI KO NA ITO GINAGAWN'

• Am in in ang katotohanan na hindi ka makakapagsugal nang ligtas. Huwag magpaloko sa sarili na rnakakaya mong tumigil sa tamang oras.

• Isipinang kahahantungan ng pera na magagamit mongpantaya. Isipinangposibilidad ngpagkatalo. Alalahanin ang maraming pagkakataon na natal 0

82

ANG PABEI>RITEI>NG LIBREI> NI HUDAS

ka. Isiping madadagdag lang ang kasalukuvan mong pantaya sa mga perang naipata]o mo na sa nakaraan. Aminin na wala ring nangyayari sa panalo mo dahil itinataya mo lang ulit ito hanggang sa maubos.

• Kung malakas pa rin ang pagnanasa, palulov na kausapin ang sarili: "Sige, magsusugal ako pagkalipas ng sampung rnin.uto" Maghintay ng sampung minute. Kung nandoon pa rin ang pagnanasangmagsugal,sabihin ulit sa sar il i: "Sige, magsusugal ako rnatapos ang isa pang sampung minute" Maghanap ng ibang pagkakaabalahan sa loob ng sampungminuto. Ulit-ulitin ito hanggang sa mawala na ang pagnanasang magsugal.

• Purnunta sa isang tahimik na lugar at ipiki] ang mata. Isipin mong ang pagnanasa mo ay isang bagay na riahahawakan, tapes ay isipin mong untiunti itong nadudurog.

• Isuko sa kinikilala mong Diyos ang pagnanasa mong makapagsugal.

• Iawagan sa telepono ang hong mapagkakatiwalaan mo. Sabihin sa kanya ang tungkol sa kagustuhan mong makapagsugal.

• Kalimutan ang sarili. Hurnanap ng ibang taong matutulungan.

• Makipagkita sa kaibigan. Iwanan sa bahay ang anumang pera 0 bagay na magagamit sa pagsusugal.

• Desisyunan kung paano rno gagamitin ang sobra mong oras kapalit ng pagsusugal.

• Magdesisyon na hindi ka magsusugal KAHIT SA ARA W LANG NA ITO!

63

SEDS EDNG

• Isipin mong kaya n:o, lahat, ng baS'"oAiN> I'l,!

Xh?4? ?-\?'u£A o'?sA I?OTA?» Q??N JnEz-'-b,cNfLIS xaAl~D,,?ce ¢m? fs-,re3» ?NA -9i";?-8a,eaa?m%o/;T £,u£A NO,'"oAiN>I

J0u.""

[GAME OVER. INSERT COIN TO CONTINUE.]

Para sa ikatatahimik ng kaluluwa ng mga taong inip na inip na sa kwento, eto ang mga pangyayarL

00, inaamin ko. Ako nga yung taong n.akita nyo sa TV [Sabay-sabay mabibigla ang lahat!l Nag-umpisa ang istorva dahil sa pamangkin kong ipinanganak sa mundo para gawin akong miserable, Nanonood ako noon at sumasagot ng mga tanong sa isang TV game show nang hamunin ako ng pamilya na sumali sa studio sa halip na sagot lang nang sagot sa harap ng telebisyon. Pero dahil magaling akong lumusot, nangatwiran akong wala namang dired dial ang telepono namin kaya hindi ako makakasali. Ang hindi ko nga lang alam noon e nandoon pala ang pamangkin kong 24 hours on alert para ipahiya ako. At tulad ng pagmamahal na ipin.apakita ng pusa sa daga, humirit sya ng, "Meron tayong dired diaLPUSTAHAN?"

84

ANG PASEDRITEDNG LISRED NI HUDAS

At doon na nga riapasubo ang tiyuhin na walang swerte sa sugal.

Isang dial lang ang ginawa ko noon, subok lang, tama lang na malaman na meron nga kaming dired dial, Kaya laking gulat ko nang makatanggap ako ng isang tawag sa telepono na nagsasabing kailangan ko raw purnunta sa Viva office para sa audition, Audition-'alangya!-di ko lubos maisip na isang beses sa buhay ko ay lalabas ako ng bahay para sa isang "audition:' Pero talaga yatangbored ako nung mga pan.ahon na 'yon kaya lurnusob pa rin ako kahit na medyo "showbiz" ang lakad,

Ayos naman ang kinalabasan ng "audition:' Parang elimination round lang pa.la. Akala ko pa man din pakakantahin kami, nagdala pa 'ko ng minus one ni LA Lopez, Pero okay lang dahil nakapasok naman akong studio contestant.

Isang linggo bago ang taping ng show, hindi pa rin ako sigurado kung alam ko nga ang ginagawa ko, Pupusta ang mga kakilala ko na una mo pang maaahitan ng balbas si Osama Bin Laden bago mo ako mapanood sa TV Pero hindi ko n a rin nagawang urnatras dahil alam kong habangbuhay kong maririnig ang ibabansag sa aking "Chicken!" ng sarili kong parnilva, kaibigan, at maging ng mga alaga kong manok at sisiw,

Dumating ang bisperas ng laro, kinailangang magcheck-in sa hotel. Nagbaon ako l'.g ilang babasahin para makapag-"review" kasabayngmagigingrootnmate ko. Pero masaya talaga ang buhay dahil ang naabutan ko sa kwarto ay isang taong abalang-abala sa pagkain ng monay, at sa cable TV na dinig sa Bicol ang ingay. Anak ng bahaw, 'very conducive'! Tapes na pala ang taping ni roommate kaya

85

67

BeB eNG

relaks na lang sva. Samantalang ako n.arnan e sinisikmura. Hindi kasi ako naghapunan bago umalis ng bahay dahil 'free' naman daw ang 'dinner' sa hotel. Malay ko bang ang 'free' na 'yon ay nangangahulugang bibigyan lang pala kami ng 100 pesos parnbi]i ng snack sa 7-11. Sa ganoong pagkakataon, dalawang bagay na lang ang nasa isip ko: piliting matulog 0 maglaslas ng pulse.

Kin abulcasan ay maaga namang nag-checkout si roommate, nasagot ang panalangin ko. Nagkaroon ako ng pagkakataon para tumambling at tumalon-talon sa malarnbot na kama habang in.aabot ang ceiling. The best!!! Kasunod noon ang isa pang magandang parte ng showang almusal! Eto, totoong chow. Buffet meal sa hotel cafe. From tapsilog to croissant, [ahat ng pwedeng kainin sa almusal, andoon, bukcd nga lang sa nilagang camote at tirang ulam noong nagdaang gabi. 500 pesos vata ang budget para sa eat-all-you-can breakfastna 'yon, kaya hindi ko lubos maisip kung bakit champorado lang ang napiling kainin nung isang contestant. At nga pala, pinagbawalan din kamingmakipag-usap sa mga kapwa manlalaro habang kumakain, pero mga isang oras na yat a akong nakikipagkwentuhan sa mga ka-Iab]e ko nung malaman ko 'yon, at napag-usapan na namin [ahat pati ang mga medical history nila.

Dumating ang eras ng katotohanan. Checkout na namin at pupunta na kaming studio. Binigyan karni ng last minute instructions, at nagbunutan na ng number para sa magiging posisyon n amin sa stage.

Ayos naman ang studio, maganda, parang spaceship.

Sikreto akong napa-'Wow!' kahit na alam kong sa loob ng ilang oras ay ang studio ring 'yon ang magiging arena na

66

ANG PABeRITeNG LIBRe NI HUDAS

lalabasan ng mga leon na lalapa sa amino Maya-maya pa e dumating ang staff at production assitants, hinainan na naman kami ng pagkain, at namigay ng give-aways. Kasinungalingan ang sinasabing "You go home with nothing:' dahil ang totoo e meron kang mug, ballpen, bag, at t-shirt. Bago ang taping, binusisi rin muna nila ang suet n.arnin. May mga darnit pala na hindi basta-basta pwede sa set. Halimbawa, bawal daw ang itirn at dark blue dahil magmumukhang invisible ang katawan mo at ang lulutang lang ay ang mga kamay at 'pugot' mong ulo. Bawal ang checkered dahil magsasayaw ang mga linya nito sa ilaw ng studio. At bukod sa lahat, bawal ang mga polong tulad ng sinuot ko dahil si Tony Ferrer lang daw ang pwedeng gumamit noon. Kava pin ahirarn na lang nila ako ng polo na pinaglumaan vata ni Victor Wood.

Kasunod noon ay ang make-up. 'Yun ang kaunaunahang pagkakataon sa buong buhay ko na naramdaman kong para akong ibuburol na bangkay. Ipinagbilin ko sa make-up artist na gusto ko yung "parang natutulog lang:' Sinunod naman n'va, kasabay ang pag-i-spray ng parnpatigas sa buhok ko ... na rn.abilis kong ginulo ulit pagkatalikod nya.

Pagdating sa set, isa lang ang nasa isip ko: ANO ANG GINAGAWA KO DITO? Santambak ang ilaw at tao, may direktor at camera, at kaharap ko si Edu Manzano Cna mas iaporms lang sa akin nang bahagya dahil hindi polo rri Victor Wood ang suet n'yaJ ... Nasaan ako? Bukod sa crew, wala naman talagang "studio audience" ang show. Pero hindi ko pa rin maiwasang manibago sa kapaligiran ko. Hindi pa leasi ako nakapanood ng shooting ng kahit anong pelikula,o naging studio audience sa kahit anong variety

69

BEIlB EIlNG

show. Pin.aka-showbiz ko na yatang experience yung nakapanood ako ng naghu-hula-hoop na poodle sa isang perya.

Ganoon pala ang taping ng isang show. Masyadong mabusisi. Puro 'cut' at paulit-ulit na kinukunan ang mga eksenang hindi perpekto. Ang isang eras na palabas sa TV e katumbas ng apat na oras ng madugong taping. Tuwing break ay binibigyan kami ng upuan at bottled water, kasabay ngpagta-'touch-up' ng make-up artist. At kasabay din ng pagta-touch up na 'yon ang sermon n'ya sa akin: "Sinuklay ko na nga ang bangs mo pataas para m akita ang pogi mong mukha, ibinaba mo na naman!" Pero tandaan mo na hindi n'ya sinabing 'pogi' ako, Ang 'pogi' sa pangungusap n'ya ay tulad din ng 'pogi' sa pangungusap na: "Pogi, pabili ngang fishball!" Bukod doon ay hindi rin nakakatuwa na bawat tatlong segundo ay winawalisan nya ang mukha mo ng brush n a may kinulayang alikabok. Pero wala kang magagawa dahil trabaho n'ya na ipaalarn sa mga manonood na tao at hindi higanteng carnote ang mga nakikita nila sa TV. Isa pa, walang-wala e ... ganoon lang talaga ang buhay naming mga artista!

THE END.

(Tapos na sana ang kwento. Pero ibinalik sa akin ng editor ang manuscript at sinabing ikwento ko raw ang kumpletong detalye ng pagkakatalo ko sa contest, at kung hindi e sva ang magkukwento nito .. .kasabay na rin ang tungkol naman sa pagkakatalo ko sa Laban 0 Bawi.)

DISCLAIMERS: Una, gusto kong liwanagin na sa audition ay hindi ako sumagot ng mali kahit isang beses!

66

ANG PABEIlRITEIlNG LIBREIl NI HUDAS

Strongest Link ako sa laliat ng rounds. Pangalawa, kung nag-"pass" man ako sa actual game, 'yune dahil rnahihirap lahat ang tanong sa akin. Biruin rno, ang tipo ng tanong sa ibang contestant: "Anong'A ang turnatahol?" "llan ang isang dosen.ar". "Anong paste ang inilalagay sa toothbrush?" Parang IQ test lang ng mga kalamay ang questions, pero pagdating sa akin: "Ano ang yahoogroups password ni Queen Elizabeth?" Pangatlo, hindi ako 'sinipa' ng mga kasama ko. Nagkataon lang na takot sa akin yung strongest link kaya nilaglag ako ng makapangvarihan n'yang boto, At hindi lang 'van, rn.ararni pa 'kong disclaimer, maramingmarami pa, nakalimutan ko lang ... pero sasabihm ko next time pag naalala ko ... at iisip pa 'ko ng iba!

Ang sarap ng pakirarndarn nang sabihan akong "You are the weakest link!" Titiradurin ko sana si Edu Manzano sa pagitan ng mga mata, pero naalala kong game show lang pala 'yon ... at hindi ko r'irt nadala yung tirador ko. Andaming naglaro sa isip ko kaya hindi kaagad ako n.akaalis sa stage. Munti]; na ngang tawagin ng direktoryung security guard. Sayang, pangarap ko pa naman sanang ibili ng kalahating kilong ubas ang nanay ko kung nakuha ko lang ang pot money. Masaklap talaga. Minsan sadyang rnapagbiro ang tadhana. Sa sobrang pagbibiro nga ng tadhana e nakuha pa 'ko ulit i-touch up nito.

Ako: Ah, rna' am ... tapes ria ho ... tanggal na ho ako! Make-up artist: HINDI PAl May interview pal Pagdating sa maliit na kwarto kung saan ginagawa ang

sour-graping speech, tinuruan ako ng isang babae kung paano sumagot sa interview. Para sa ikagaganda at ikadadali ng gagawin nilang pag-e-edit, dapat daw e kurnpleto ang pagsagot mo sa mga itinatanong sa 'yo. Halimbawa, pag

BE&B E&NG

l:inanong kang: "Ano ang pakirarndarn mo ngayong sinipa ka ngmgakasama rno?" Hindipwedengsumagotng: "Irnamassacre ko sila mamaya pag-uwi!" Dapat kumpleto ang sagot mo, ganito: "Dahil sinipa ako ng mga kasama ko, irnamassacre ko sila mamaya pag-uwi. Buburahin ko sa Pilipinas ang apelyido nila, at hindi na sila ulit magkakaraon ng panibagong henerasyon:' Ganoon. Kumpieto. Naintindihan ko ang gusto nilang palabasin, pera dahil talented ako at hindi ako marunong sumunod sa simpleng instruction, n.apanot yata yung crew dahil sa dami ng outtakes ko. Bukod d'yan, medyo ayaw din nila yung mga positibong sagot sa mga tanong. Gusto nila yung para kang WWF wrestler na naghahamon ng away sa VIR.

Interviewer: Ano ang masasabi mo sa pagkakatanggal sa 'yo sa lara?

Ako: Nasiyahan naman ako sa lara, kaya lang medyo nabitin.

Interviewer: Hindi mo ba naisip na nakakahiya at hindi ka na lang dapat sumali?

Ako: Laro ito, alam kong may posibilidad na rnatalo ako, pero nagpunta lang naman ako dito para maglara ... at nagawa ko 'yun. Hehe.

Interviewer: Sa tingin mo hindi ka ba pinagkaisahan? Aka: Hindi naman yata ako pinagkaisahan dahil ilan

lang ang bumoto sa akin.

Interviewer: Hindi ka ba naiinis sa bumoto sa 'yo? Ako: Hin-umm. ..

Interviewer: Sa tingin mo ba hindi nila 'yon pinagusapan nung isa pang burnoto sa 'yo?

Ako: Ummmmmmm. ..

90

ANG PABE&RITE&NG LIBRE& NI HUDAS

Interviewer: Pinagkaisahan ka nung dalawang kumag, hindi mo ba alam 'yon???

Ako: IAMA NA!!! ALAM KO 'YON. IMAMASSACRE KO SILA MAMAYA PAG-UWI. B UBURAHIN KO SA PILIPINAS ANG APELYIDO NILA, AI HINDI NA SILA ULII MAGKAKAROON NG PANIBAGONG HENERASYON. GROWWWR!!! GROWWWWRRRRRRRR!!!!!!!!!!!!!

Interviewer: <*ioyful*>

91

93

BEilB EIlNG

< '> Andyan ka pa ba? <. - -.> Problema?

< ' >Sino yung mga 'yon?

<. - - .>Mga kaluluwang tulad mo.

<. - - . > Di ba dumaan ka rin sa interview?

< ' >00, pero hindi yata sya ang nag-interview sa akin. < ' > Masungit e.

<. - - .> Yung kanina? Hindi naman talaga s'ya officer d ito e. Trainee lang 'yon, demonyong humihingi ng amnesty.

<. - -.> Marami ditong impostor. Kava ikaw, mag-iingat ka!

<' > ..

< '> lkaw ba ang Diyos?

<. - -.> Hindi pa ba tayo tapes diyan?

< '> Gusto kang malaman kung bakit may paghihirap sa mundo.

< '> Kung to too ka-o ang Diyos-bakit wala kang ginagawa para tulungan ang mga tao?

< '> Bakit gustong-gusto mong naghihirap ang mga nilikha mo??

<. - -.> Stoplight ba 'ka para sisihin sa mga traffic nyo? Hindi ako tigyawat, kabag, dengue, pigsa, bulutong-tubig, cholera, galis, singaw, balakubak, pagtatae, tulok, almoran.as, alipunga, irn.patso, tigdas, rayuma, balisawsaw tetano, luga, kulani, baktol, pulmonva, rnantsa sa damit, 0 maingay na kapitbahay ...

<. - -.> Sabihin mo, anong pagpapahirap ang ginawa ka sa invo?

<'>

< '> Bakit mo ginawa 'yon?

92

ANG PABEilRITEilNG LIBREil NI HUDAS

<. - -.> Ang alin?

<' > BAKITMOGINAWA 'YON???

<. - -.> Ikaw ang gumawa noon sa sarili mo, hindi ako, < '> Hindi ka gagawin 'yon kung hindi mo 'ko binigyan ng dahilan!

<. - -.> Sinisisi mo ba aka? <'> OO!

<. - -.> Pero hindi ka naman naniniwala sa akin, di ba? <. - -.> Wala kang Diyos.

<. - -.> Bakit mo isisisi ang isang bagay sa wala? I < '> Bakit mo 'ko pirralrirapan ng ganoon?

<. - -.> Aka? Nagpahirap???

< '> At pagkatapos ng lahat, ikaw pa ang sinasabing huhukom sa mga tao?

<. - -.> Sandali, lilinawin ko lang-aka ang nasa ilalim ng inyong paghuhukom. Araw-araw.

<. - -.> Kahit ngayon ... hindi ba ikaw ang nagpapasya kung sino ako at kung ana ang mga pagkukulang ko sa 'yo? < ' > Pero kaya mo kaming hindi pahirapan kung gusto mo.

<. - -.> At kinikilala mo ba ang kakayanang 'yon? < '> Patulov mo kaming pinaghihirap ...

< '> Binigyan mo 'ko ng suliraning hindi ko kaya.. . .kabaliktaran ng mga pangako mo!

<. - -.> Paghihirap?

<. - -.> Nagpawis ka na ba ng dugo?

<. - -.> Naduraan ka nabasa mukhaatnasuntokhabang nakapiring ang mga mata?

<. - -.> Naigapos ka na ba sa poste at paulit-ulit na nahagupit ng latigo na may mga bahl sa dulo?

<. - - . > Napunii na ba ang mga kalamnan mo na parang

95

BEIlB EIlNG

mga retaso?

<. - -.> Nalublob ka na ba sa sarili mong dugo? <. - -.> Naputungan ka na ba ng tinik sa ulo?

<. - -.> Napagtawanan ka na ba habang insultong sinusuotan ng kapa?

<. - -.> Hindi pa yata.

<. - -.> Namurnuo at natutuyo na noon ang dugo leo sa mga natamong sugaLnakakapit na ang tela ng kapa sa kalamnan b ... nang bigla itong hatakin sa akin, dahilan upang muling dumagsa ang mga dugo. Naranasan mo na ba ito?

<. - -.> Hindi pa vata,

<. - -.> Hindi pa nasasayaran ng mabigat na krus ang magkabila mong braso, patungo sa arrirn na raan at limampung yardang paglalakbay nang n.akayapak.

<. - -.> Hindi pa, di ba?

<. - -.> Hindi ka pa rin n.aipako sa hus, kasama ng mga himinal.

< '> Hindi b hiningi 'yan. <. - -.> Dahil nasa iyo na.

< '> Ang alin? Sino ang naligtas? Sino ang guminhawa ang buhay? Gaano gumanda ang mundo dahil sa sakr-ipisvo mo? Bakit may giyera pa rin, sakit, gutom, at himen?

<. - -.> At acid rain? At anorexia, church scandals, drug addiction, sexual harassment, ethnic cleansing. nerve gas. AIDS, cryogenics. kidnap for ransom, vandalism, murder. ozone hole, robbery. pornography. capital punishment, terrorism. rape. Chernobyl. test tube baby, genocide. fraud. mga sanggol na may HIV. .. at suicide?

<.--.> Bakitngaba?

94

ANG PABEIlRITEIlNG UBREIl NI HUDAS

<. - -.> Bakit kailangan ng rnundo ng mga sundalo at pulis?

<. - -.> Naisip mo na ba?

<. - -.> Higit siyam na bilyon na ang taongayonsa lupa. <. - -.> Nanginiwan mo ito, 300.000 angisinisilangna sanggol araw-araw,

<. - -.> Higit sa kalahati ng pandaigdigang pcpulasvon ang kumikita ng mas maliit sa isandaang piso bawat araw. Dalawang-daang milyon ang a.lipin, kalahati nito ay mga batao

<. - -.> Mas maliit lang dito nang bahagya ang bilang ng mga lulong sa ipinagbabawal na gamot. At 00 nga pala, nagkakahalaga ng mga apal na raang bilyong dolyar ang nasabing kalakal.

<. - - . > Higit kalahating milyon ang mga batang sundalo sa buong mundo, mga labinlima hanggang labing-walong taong gulang. Meron ding mga pitong taong gulang lang. Tatlong-daang 1ibo sa kanila ang nasa giyera.

<. - -.> Higit sa isandaang milyon ang aHibong land mine sa buong rnundo, doble pa nito ang nakahandang gamitin. Kulang pa ang tatlumpong bilyong dolyares at isandaang taon para rnaalis ito lahat. Higit isang milyong tao na ang namamatay 0 paralisado dahil dito.

<. - -.> Ang pinsalang n at a rn.o ng mundo noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig ay urnaabot sa isa at kalahating trilyon, pinalcamahal kumpara sa pinagsamasamangpinsala na riatamo sa lahatnggiyerasa kasaysayan. Higit limampu't-anim na milyong tao ang nasawi.

<. - -.> Simula noon ay may higit dalawampung milyon na ulit ang namamatay dahil sa hiwa-hiwalav na giyera sa buong rnundo.

BEllB EllNG

<. - -.> Ang giyera ay negosyong masipag nyong sirrusuportahan sa halagang walong-daang bilyon bawat Iaon. <. - -.> Umaabot sa isandaan at piturrrpong milyong mamamayan na ~ng binaril. binugbog. pin a.hi rapan , s in.aksak, sinunog. ginutom. binornba, pinagyelo. irripit, nilunod. binitay. pinagtrabaho hang gang kamatayan. at inilibing nang buhay ng mga sarili nilang gobyerno.

<. - -.> Ano pa ang gusto mong malaman?

T U L S

96

f

Barrel Man. Nabanggit ito sa "Bakit Baliktad Magbasa ng Libro ang mga Pilipino?" pero aaminin ko na kung hindi dahil sa article na 'yon (na hindi ako ang nagsu1at) ay hindi ko malalarn.an kung ana ang ginagawa ng nasabing Indian.

Maraming beses ko nang nakita sa Mavnila ang Barrel Man. Sa mga dashboard ng ieep at sa mga barberya. Pero ngayon leo lang na1aman na dito pala sa Baguio isinisilang ang bawat Barrel Man. At nakita ko na rin ang nasa 100b ng barrel.

(Para sa mga kahapon lang ipinanganak. ang Barrel Man ay isang rnaliit na wocdcarved Red Indian na nasa 100b ng isang barrel. Pag itin aas mo ang barrel ay makikita mo ang uugoy-ugoy nitong-oops. spoiler")

Kagila-gilalas! Bakit hindi nabigyan ng Nobel Peace Prize ang taong nakaimbento ng Barrel Man??? Pero alam mo ba na dito sa Baguio, higit na sikat sa Barrel Man ay ang mga ni1i10k na ... urn, ari ng 1a1ake? (Sa puntong ito ay t.atawagin na lang nating ANL ang nasabing bagay para sa kapakanan ng mga sobrang bata at sobrang rnatanda kong mambabasa. .. at para n a rin siguro hindi ako i-ekskornunikado ng Simbahang Katoliko 1a10 pal required reading yata sa i1ang eskwe1ahang Kato1iko ang mga libra koJ

BE!>B E!>NG

Kahit saan dito sa Baguio e may nililok na ANL. Nakadisplay sa mga bangketa, katabi ng mga wood carvings ng Sto. Nino at belen. Sa ibang shop nga e nasa harap pa ng LastSupperangmgaANL. Walang kaalam-alamangmga apostoles kung ana ang rumatabing sa kanila.

Hindi ko alam kung anong tuwa ang makukuha ng sinuman sa pagdedekorasyon ng ANL sa bahay nila. Hahangaan ba s'ya ng mga bisita? "Wow! Aling Bebang, saan n'yo nabili itong ANL ninvo sa ibabaw ng TV? Ang yaman n'yo talaga!" Ano kaya ang purn aso]; sa ulo ng manlililok nang gawin n'va 'yon? " ... Ngayong araw ay gagawaakong ... hmmm. .. ngANl!!!" Napagtripan ko pa nga rninsan ang isang tindera. Itinuro ko ang mga paninda n'yang ANl at irinanong: "Miss, may bumibili ba nito?" Akala ko magba-blush yung dalaga, pero ako ang n.apahiva dahil hindi sya tumawa: "Marami" Sanay na sva sa mga rinda n'va. At sa mga rulad ko,

Minsan maiisip mo, ana ba ang mensahe sa likod ng simbolong ito? Ewan ko sa mga restroorns ng babae, pero sa mga lalake, hindi kumpleto ang ihian kung walang vandal ng ANL. Tipong: "Iihi ako ... oops, walang vandal ng ANL! Kailangan kong drowingan ito ngayon din!!!"

May mga taong tuwing nakakakita ng espasyo ay nagdo-drawing ng ANl. Halimbawa sa eskwelahan, may mga esrudyanreng parang may sinumpaang karungkulan na mag-vandal sa mga desk. Mahalagang maipaalam nila sa lahar ang itsura ng ANl. Kahit na wala namang reacher na nagturo sa Kindergarren ng "Okay class, ngayong araw ay guguhir tayo at magkukulay ng mga ANL!"

Para sa kal alaki han, hindi dapat hayaang walang laman ang mga pader, Dapat itong maging instr-umen.to sa

100

pagpapakalap ng imporrnasvon ukol sa itsura ng mga kasangkapang nagpapalaki ng populasyon. Tandaan: Hindi dapat mawala ang ANL tuwing may vandal. Pag may nagsulat sa mga tulay ng "IBAGSAK ANG GOBYERNONG IMPERIALISTA!" hindi dapat mawala ang ANL. Pag may "1 lab You, jennifer" sa isang paden dapat din ~to~g dagdagan ng ANL. Ang mga desk, restroom, pader; 1 lahm ng tulay, upuan ng bus, at maging ang mga pape] na pera-ang lahat ng ito ay walang kabuluhan kung walang magdo-drawing sa kanila ng ANL. Tandaan mo 'van bilang personal at sagradong responsabilidad sa sangkatauhan!

Kung sa malalalim na t ula naipapahayag ng k,ababaihan ang mga saloobin nila, sa mga lalakey isang simbolo lang ang katapat. Pero kailangang iguhit nang paulit-ulit ang itsura nito para hindi rnakajirnutan.

Sino nga kaya sa kasaysayan ng mundo ang kaunaunahang nag-drawing ng ANL sa pader? May nag-vandal na rin kaya sa buwan? Sa Great Barrier Reef? Sa North Pole? Sa Pope Mobile? Sino ang nag-vandal sa sin.asandalan kong pader ngayon at bakit n'ya kaya ito idinedikeyt kay "DICK SUPOT"?

P AMPATIGAS!

Nakakita ka na ba ng ganyang patalastas?

101

B<lIB <liNG

Sabi nila, necessity is the mother of invention. Kaya naimbento ang telepono ay dahil may mga magkakalayong tao na kailangang magkausap. Kava may electric fan ay dahil may mga eshtdyanteng naglalaba at nagpapahtyo ng medyas sampung minute bago pumasok sa eskwelahan. Kaya may telebisvon ay dahil kailangan ng mga pusa ng rnainit na bagay na mahihigaan. At kaya may personal computer ay dahil sa mararni ang may pambi]i n.ito. Necessity is the mother of invention. Pero kung pagbabatayan ang mga patalastas sa diyaryo, mapapansin mong medyo dumarami na vata ngayon masyado ang "necessity" ng tao.

"VIRGINITY RESTORATION:'

Binasa ko ulit:. Pero hindi nagbago ang nakasulat:. "VIRGINITY RESTORATION:'

Ahhh! Naisip ko. Conservative nga pala ang mga Pilipino. Baka impor tante ito sa mga babaeng gustong magpakasal pag virgin NA sila. Pwede! Rating: Necessity.

"ANTI-AGING BODY SCRUB / ANTI-TOXIN / EXFOLITE / WHITENS SKIN WITH BATHMILK IN BATHTUB 2 HRS. WITH COMPLETE BODY MASSAGE, FREE ANTI-AGING FACIAL." Dito makikita natin ang pangangailangan ng tao na Hago ang kanyang edad. Tipong kung singkwenta anyos na s'ya, dapat e mukha lang s'yang musmos na nag-aaral maglakad. Rating: Necessity.

"BODY / WHITENING SCRUB FOR FLAWLESS SKIN:' Pampaputi. Svernpre importante 'van. Maski ako, gusto ko sa babae yung kulay nitso, Rating: Necessity.

"BODY PEELING / BLEACHING / STRETCHMARK, DARKSPOT, ACNE SCAR, PIMPLE, WRINKLE,

102

PIGMENTATION, PAINLESS WARTS REMOVAL:' Eto, rnatindi! Body peeling. Talagang babalatan ka na para magmukha kang sanggol. Rating: Necessity. Pero dapat bunutin na r in nila lahat ang ngipin ng pasyente para realistic.

'J\NTI-AGING SOAP / ANTI-AGING TABLET:' Totoong rnarami ang ayaw tumanda. Necessity nga 'to. Pero bat hindi na lang kasi sila uminom ng muriatic acid kung ayaw talaga nilang htmanda.

"ANTI-OBESITY SET, LOSE WEIGHT· THE NATURAL WAY:' Isa na namang "arrt i-," Rating:

Necessity. Ayoko nga lang isipin kung paano ka nila papapayatin. Kasi kung sa "natural waY;' baka bigyan ka lang nila ng saki]; na TB.

"RADIANT SKIN THERAPHY. A UNIQUE METHOD WHICH ASSURES FLAWLESS SKIN:' Patav sila d'yan-RADIANT! Iilaw ang balat mo r-s pumasok ka ng sinehan. Hindi na rin kailangan ng flashlight pag brownout. Rating: Necessity.

"BREAST IMPLANT / INJECTION / BUTTOCK INJECTION, LIPOSUCTION, ADAM'S APPLE REMOVAL:' Medyo hardcore na 'to, pero necessity pa rin, syempre! Tip ko lang sa mga kalalakihan: Huwag bastabasta magti-Hwala sa mga babaeng nagpapatanggal ng adam's apple.

"BUST CREAM / VIRGINITY SOAP."

Walangyanghanepashit- Virginity soap?!? Tipong pag nagluko ang anak mong dalaga: "Huh? Kan in o ka nakipagf:alik?!? Heto, maligo ka at gamiHn mo ang virginity soap bago ka ma-tsisrnis ng mga kapitbahay!" Kava ang Rating: Sobrang Necessity.

103

105

BeB eNG

"APPETITE CONTROLLER:' Gusto ko ang pangalan nito-"controlld' Hindi kaya busal 'to? Rating: Necessity. ''ARMPIT WHITENER:' Wala talagang patawad, pati kilikili. Pero tarna lang din siguro, pangit nga naman sa babae ang may rnaitirn na sikreto. Rating: Necessity.

"BLEACHING BATH MILK LOTION / SCRUB / POWDER / U.S. 1 WK RESULT:' Avos 'to! Isang linggo lang, mukha ka nang ibinabad sa mamahaling detergent powder! Isama mo na rin ang mga uniform ng anak mo para tipid! Rating: Necessity.

"BUST CREAM / NIPPLE CREAM / LIP CHANGE:' Necessity. Pero sana packaged deal na 'to sa mga hospital pagkapanganak sa mga batao Itatanong na lang ng doktor:

"Misis, good na lio ba kayo sa labi ng anak nvo 0 gusto nvo pang papalitan? 350 pesos lang kung kukuha kayo ngayon, libre na ang installation:'

"ADULT TOYS FOR MEN AND WOMEN / VIBRATOR / STIMULATOR / STRAP-ON VIBRATOR / ENLARGER, REAL VAG INA. SEX RING, LOVE DOLL, DELAY SPRAY LUBE:' Time out! Briefing muna. Kung menor de edad ka at umabot ka sa parte ria ito ng libro, ngayon din ay pinapavuhan kitang itapon ito sa apoy, at tumakbo ka sa pin akam a.lapit na simbahan upang mangumpisal. Kung ayaw mo, 0 kung hindi ka Katoliko, wala akong magagawa. Pwede kang magpatuloy sa pagbabasa basta't takpan m.o lang ang isang mata mo para hindi ka gaanong magkasala.

Back to regular programming ...

''ADULT TOYS FOR MEN AND WOMEN / VIBRATOR / STIMULATOR / STRAP-ON VIBRATOR / ENLARGER, REAL VAGINA, SEX RING, LOVE DOLL,

104

ANG PASeF.!TeNG USF.e N! HUDAS

DELAY SPRAY LUBE:' Isaisantabi muna n.atin ang paghuhusga kung "necessity" nga ang mga nabanggit. Dahil sa puntong ito, gusto ko muna yatang alamin kung anong klaseng prod.ukto ang "Real Vagina:' Hindi ako makakatulog mamayang gabi hangga't hindi ko lubos na nauunawaan kung ana ang "Real Vagina:' Dahil kung tama ang iniisip ko, at kung may ganito ngang produkto, sa tingin ko e iilan na lang sa mga kalalakihan ang magpapatali sa sakrarnento ng kasal. Kaya ang tanong ng bayan: Anong klaseng produkto ang "Real Vagina"?

At ana ang adult toys? Kung merong Kiddie Meals, magkakaroon din kaya ng Adult Meals? May libre din kayang collectible adult toys ang bawat Adult Meal? Magpapapalit din kaya ng ibang toys ang mga customer pag doble na ang n.akukuha nilang adult toy? "Miss, pwedeng magpapalit ng free toy? Real Vagina na naman kasi ang nasa Adult Meal ko e .. .pwedeng palitan ng Love DoH?'

At FREE PRIVATE DELIVERY. Nakalimutan kong banggitin ria libre at palilrirn pa palang dadalhin sa bahay nvo ang mga adult toys ria 'to pag umorder ka. Kung sa chimney dadaan ang magde-deliver tulad ni Santa Claus, hindi ko alamo Pero kung ganoon nga, malinaw n a kailangan mo rin ng chimney. Dahil ang chimney, tulad ng virginity restoration, ay isa ring necessity.

107

BtBB tBNG

Vocabulary words. Mga salHang binuo ng sexologist na si Dr. John Money, at matatagpuan sa librong Encyclopedia of Unusual Sex Practices ni Brenda Love:

Acrophilia

arousal from heights

Actirastv

arousal from exposure to suns rays

Agalmatophilia attraction to statue

Anaclitism

arousal from Hems used as infant

Androminetophilia

arousal from female par+ner who dresses like male

Antholagnia

arousal from smelling flowers

Anthropophagolagnia rape with cannibalism

Apotemnophilia

a person who fantasizes about loosing a limb

Arachnephilia arousal from spiders

106

ANG PABtBR1TtBNG L1BRtB NI HUDAS

Autassassinophilia

arousal from orchestrating one's own death by the hands of another

Autoerotic Asphyxia

arousal from oxygen deprivation and sometimes risk of dying

Autornysophilia

arousal from being dirty or defiled

Autophagy self-cannibalism

Bel onephili a

arousal from use of needles

Capnolagnia

arousal from watching others smoke

Chrernalistophilia

arousal from being charged for sex

Coproscopist

arousal from watching a person defecate

Dacryphilia

arousal from seeing tears in the eyes of the partner

Deridrophilia attraction to trees

BeB eNG

Dvsmorphophilia

arousal from deformed or physically impaired partners

Ecdemolagnia

arousal from traveling or being away from home

Emetophilia

arousal from vomit or vomiting

Eproctophilia

arousal from flatulence

Pormicophilia

enioyment of the use of insects for sexual purposes

Harpaxophilia

arousal from being robbed or burglarized

Homilophilia

arousal from hearing or giving sermons

Kleptolagnia

arousal from stealing

Klismaphilia

arousal from enemas

Lagnonedor

person who kills in order to have sex with corpse

10B

Maschalophilous arousal from armpits

Melolagnia

arousal from music

Munchausens syndrome

arousal from reopening a wound

Mysophilia

arousal from soiled clothing or foul decaying odors

Necrophilia

sex with corpses

Nosolagnia

arousal from knowing partner has terminal illness

Nasophijia

arousal from the sight, touch, licking, or sucking of a partner's nose

Ochlophilia

arousal from being in a crowd

Odaxelagnia arousal from biting

Odontophilia

arousal from tooth extractions

109

Ondinisme arousal from urine

OphidiophiHa arousal from snakes

Pediophilia arousal from dolls

Phlebotomy

arousal from bloodJetting

Phobophilia

arousal from fear or hate

Psvchrophilia

arousal from being cold or watching others freeze

Siderodrornophilia

arousal from riding in trains

Sitophilia

arousal from food

Symphorophilia

arousal from arranging a disaster, crash, or explosion

Tapherphilia

arousal from being buried alive

110

ANG PABEJjRITEJjNG LlBREJj NI HUDAS

Vampirism

arousal from consumption of a partners blood

Zooerasty

arousal from animals

*Tanong: Bakit nagkaroon ng mga ganyang salita?

Sagot: Simple lang. Necessity.

III

ses eNG

<'> <'> <'> <'> <'>

<. - -.> Hindi ka pwedeng magtagal dito. < '> Ikaw ba si Jesus?

< '> Si Jesus ang ipin.ako sa krus, di ba? <. - -.> 00.

< '> Ikaw si Jesus???

<. - - . > '00' -si Jesus ang ipin.ako sa krus, < '> Pero ikaw ba si Jesus?

<. - -.> Sige na nga ...

<.--.> Oo!

<. - -.> Ako nga si Hesus. <'>

<' > ...

< '> .

<. - -.> 0, bit natigilan ka? < '> IKAW SI SATANAS! <.--.> ?

<. - -.> Nagda-drugs ka ba?

<. - - . > Lakas amats ka eh! Kanina ipinagpipilitan mong ako si Hesus ...

<. - -.> Nung umamin ako, bigla mo naman akong pinagbintangang si Satan.as.

<. - -.> Gusto mo bang itapon kita sa Hall 56? <' > Huh?

< '> Anong room 56?

<. - -.> HOL PIPTISIKS! < ' > Anong Hall 56?

112

ANG PASeRITEI>NG Lrsxe Nl HUDAS

<.--.> WALA!

<. - -.> Kung hindi ka naman kasi talaga praning eh ... bit mo nasabing ako si Satan.as?

< '> Paano kung ikaw nga?

< '> ... Sandali, bakit ganyan ka magsalita? < '> Parang hindi ka lang iisang tao!?

<. - -.> Madalingmakilalaang hari ng kasinungalingan. <. - - . > Mala pit 'yon sa mga ma1ayo sa Diyos.

<. - -.> Hindi k a rt'va la1apitan nang wala s'yang kailangan.

<. - -.> At hindi ka n'ya lulubavan nang hindi n'ya nakukuha ang gusto n'ya.

<. - -.> Madaya 'yon at mahi1ig makipagpustahan.

<. - - . > Pag pumayag ka sa mga dea1 no'n, automatic talo ka kaagad!

<. - - . > Matinik 'yon!

< ' > Paanong matinik? Anong pustahan"? <. - -.> Tama na.

<. - -.> Bilisan mo na d'yan, masyado kang matanong, hindi ka naman grade 1!

< '> Bit mo 'ko pinagmamadali? Saan ako pupunta? <. - -.> Oras mo na.

< '> Sand.ali, anong 'oras'? < '> Saan mo ako dadalhin?

<. - -.> l i-interrogate ka lang konti, < ' > Nino? Saan? Bakit???

<. - -.> Kailangan monang tum.ulov sa destin asyon mo. < '> Hindi pa ba ito?

<. - -.> Hindi.

< ' > Ano'to-purgatoryo?

<. - -.> Hindi. Katoliko ka ba?

113

liS

BeB eNG

<. - -.> Pero kung gusto mong tawagin 'tongpurgatoryo, malaya ka.

<. - -.> Basta sagutin mo lang ang ilang tanong para malaman natin kung saan ka dapat dalhin.

<' > Huh?

< '> Sino ang magtatanong? <.--.> Ako,

< '> Sino ka?

<. - -.> #1. Ano ang pinakamasama mong nagawa sa lupa?

<' > Huh?

<. - -.> ANO ANG PINAKAMASAMA MONG NAGAWA SA LUPA?

< '> Sandall, walang sindakan! <. - -.> ..

< '> Yung ... ano ...

< '> Nag-ano ako ... ummm ... hindi... < ' > Marami akong ginawa eh!

<. - -.> Yung sa tingin mong pinakamasama. < '> S-siguro eto ... tumalon ako sa building.

<. - -.> #2. Ano ar'g pin akam abuti mong nagawa sa lupa?

< '> Hindi sa nagyayabang ako ... <. - -.> TUNG TOTOO!

< '> Ah e ... nanlibre ako ng parnasahe, <. - -.> Kanino mo ginawa 'yon?

< '> Sa teacher ko dati ... noong nagkasakay kami sa ieep. <. - -.> 'Yun na ang pinak.amabuti mong nagawa sa kapwa mo???

< '> Ha? Oo ... pero hindi lang sa teacher ko,

< '> Pati nung nililigawan ko pa lang misis ko ... at saka

114

ANG PABeRITeNG LIBRe Nl HUDAS

madalas 'yon!

<. - -.> #3. Magkano ang pera mo sa bangko? <' > ANO?!?

<. - -.> Alam kong nakakagulat yung tanong.

<. - -.> Akala nyo sa lupa, hindi itinatanong 'van dito. Pero ang totco, importante ang pera dahil sukatan ito ng kasipagan ng isang tao.

<. - -.> Alam mo namang mortal na kasalan ang katamaran, hindi ba?

<' > Mortal?

<. - -.> Pride, lust. ange r.envy,glu Hony,covetousness, at<. - -.> Isa, dalawa, mmmmmmmm ... anim ...

<. - -.> Kulang pa ... nakalimutan ko yung pampito ... < ' > Huh? Sandall...

< ' > Gano'n ba 'yon??

< ' > Wala na 'kong pera e, itinodo ko sa sugalan. Kava ko nga tin.apes buhay ko, di ba?

<. - -.> Tsk. tslc, tsk.,

<. - -.> #4. At ang kursong Hnapos mo? <' > Huh?

< ' > 'Management:

<. - -.> #5. Gusto mo pa bang mabuhay ulit?

< ' > Ako? Umm ... ayoko na siguro, sira na r-in naman ang reputasyon ko e.

< ' > Pero ... may gusto akong balikan ... <. - -.> Final answer ... ?

< '> 00. Sige, 00.

<. - -.> #6. Sa opinvo n mo, sa anong edad ka dapat namatav?

< ' > Hindi ko alam ... ako lang naman ang kumitil sa sarili kong buhay e.

117

BeB eNG

< '> Pero parang gusto ko ng pagbabago ... siguro gusto kong rnarnatay pag bandang mga 50 years 01 dna '6 ... 0 kaya mgallO.

<. - -.> Parang masyado yatang rnalavo yung pagitan ng "0 kaya" mo.

< '> 00 nga, hehe ... sige, mga 80 years old na lang.

<. - -.> #7. Kung bibigyan ka ngayon ng sampu pang taon sa 1upa, ana ang gagawin mo?

< '> Marami akong gustong alamin, mga dapat baguhin, at mga taong kakausapin. mamah.alin. at hihingan ng dispensa. Gusto kong mabuhay nang totoo.

< '> KUNG mabubuhay pa ulit ako!

< '> ... Pero alarn kong imposib1e na 'yon.

<. - -.> Wa1ang irnposible sa taong naniniwa1a. < '> Hindi ako isa sa kanila.

<. - -.> #8. Define 'love:

< '> Anong lab?

<. - -.> L-O-V-E

<. - -.> ... LOVE!

< '> Ano ka, slumbook?

<. - -.> Sagutin mo ang tanong. <' > Huh???

< '> E kasi ...

< '> E di...10ve is ... the greatest love of all!

< '> Linsiyak na tanong 'van! *ranging Yaman* <. - -.> May 1i1inawin lang ako sa 'yo nang konti.

<. - -.> Una, iwasan mongmagmura nangmagmuradito o bumanggit ng mga pangit na salita, dahi1 sa tuwing ginagawa mo 'van ay tumutugtog ang kantang "Tanging Yaman" bi1ang paalala na may mali kang nagagawa.

<. - -.> 'Yan ang ba tas dito ... hindi naman malrirap

116

ANG PABeRITeNG LIBRe NI HUDAS

sundin, di ba?

<. - - . > Ngayon, kung itatanong mo kung bakit "Tanging Yaman" ang tugtog at hindi ibang classical music, e hindi ko alam. Pero pa1agay ko e wa1a namang gaanong kina- 1aman 'yon dahi1 paiba-iba naman ang kantang ginagamit dito. Last week e "Born To Be Alive:'

< '> Hahahahaha!

<. - -.> 'Wag kang tumawa. Tat10ng tugtog na lang ng "Tanging Yaman" e pupulutin ka na sa "Sari1ing Atin,"

< '> HAHAHAHAHA!

< '> Saan naman yung "Sari1ing Atin"?

<. - -.> Codename lang 'yon, hindi pwedeng sabihin. Basta, makakasama mo doon si]a Abu Sabaya!

<' > Huh?!

<. - -.> #9. Saan mo ngayongustong purriunta: 1angit 0 irripyerno?

< '> Hindi alco naniniwala sa mga 'van, ..

< '> Pero para wa1ang away, pipiliin ko ang 1angit!

<. - -.> #10. Sa tingin mo, saan ka namin dada1hin?

G Y N E9 T T U L

t

Naniniwala ka ba sa demonyo? Yung evil spirit na pumapaso]; sa katawan ng tao? Yung talagang irnpakto na kulay pula, may sungay, may pangil, at may hawak na malaking tinidor?

Simula yata nitong nakaraang dekada, hindi n a n atapos ang mga balita tungkol sa mga estudyanteng sin.asapian daw ng mga masasamang espir itu. Merong sin.apian ng tikbalang, white lady, dwende, diwata ... , at kelan lang e kaluluwa ng [apanese soldier nung World War II. Pagkatapos naman ng news report, isa lang lagi ang conclusion: may sakit sa pag-iisip ang mga bata! Tao nga naman, hin.ahanap ang demonyo sa mga maling lugar. Kung nademonyo yung mga batang 'yon, bakit wala silang sin asak tan 0 pinapatay? Ang demonyo dapat e ... demonyo-mas masahol konti sa mga politiko natin! Kaya kung ang gusto mo e yung totoong kwentuhang demonyo, eto ... CWarning: Hardcore horror story follows,)

Nakakita na 'ko ng demonyo, napakaraminp beses na.

Kulay puti sila at rnararni. Solid sila at hindi kaluluwa. Purn apaso]; sila sa k.at awan ng tao pagkagaling sa aluminum foil. Napakararning krimen ang nagaganap

BEIlB EIl'-'-'NG'------ __

~---~-~--~-~----------

bawat oras dahil sa kanila. Yungmga masaker at rape cases na 'van, paborito nila 'van! Ang galing ng tirada. Sobra.

Alam mo ba yung sculpture na "Pieta" n i Michelangelo? Eto yung vakap ni Maria ang bangkay ni Hesus pagkatapos tanggalin sa krus. Makikita mo dito yung hinagpis ng isang ina sa naging k apalaran ng isang tao na nanggaling sa kanya. Ganoon din ang hinagpis nung isang ina dati sa balita sa TV Nagmamakaawang pawalan daw ng sala ang binatilyo n'yang nasangkot sa massacre. Maski ang nanay ko, awang-awa doon sa ina, at nag-comment pang mukha naman daw matino yung batao Ang totoo, mukha ngang matino yung anak. Ang problema, pag nasa irrrpluwensva ka nung nasabing demonyo, wala na ang katinuan mo. Lahat gagawin mo. Superman ka na, 'yun nga lang, may sungay! Wawasakin mo ang pamilya mo, mawawalan ka ng trabaho, manununog ka ng bahay, kakasta ka ng manok, papatay ka dahillang sa bote ng coke ... at sa huli, biktima ka rin pala! Andaming buhay at pangarap ang nauuwi sa wala dahil sa demonyong ito.

Anatomy of Satan:

Bilib din ako sa pinagmulan ng nasabing bisyo. Sino ba nagsabi sa tao na merong bat o sa mundo na makakapagbigay sa kanya ng kakaibang karanasan? Napapraning ang mga lider ng iba't'-ibang bansa sa posibleng pagmulan ng chemical war, pero walang nakakahalata na matagal nang sumiklab ang nasabing giyera at hindi na mabilang ang mga naging biktima nito. Kungwala isa man sa mga kakilala moangnasilo,pinagpala ka. Pero sa mga katulad ko at ng rnararni pa na kilala ng personal si Satanas, alam naminangimpyernong baon nito

ANG PABEIlRITEIlNG liBREIl NI f-_lUDAS

sa tuwi-tuwin.a. At di tulad ng polio na pwedeng puksain sa bakuna, ang bisyong ito e talamak na talaga at m.ahirap nang mapigilan. Bakit at paano? Ganito 'van ...

Simple business. Unang target yung mga kabataan n.a nalilito pa sa korte ng mundo. Syernpre new clients, kaya mag i-special offer muna yung mamang may maitim na balak, budhi, at kilikili. At hindi 'van 25%, 50%, 0 75% discount offer, kundi for F- R- E- E! Libre 'van sa umpisa, to create the demand, ika nga. Pag n.a-jtook sila, presto, may market na. At saka ngayon mananaga yung mama sa presyo. Kung kaya mo yungpresyo, good, may ilang buwan ka pa bago maghikahos; pero kung hindi, e wala, matuto kang magnakaw ng gamit n'vo sa bahay para may maisangla. Sirn.ula ngayon, 'van na ang lifestyle mo, welcome to the iungle! Kung makakapatay ka man ng tao, side effects lang 'van, No big deal.

Sa ngayon, meron akong isang gramo ng demonyong to. Souvenir. Nakuha ko sa ilalim ngupuan ng bisikleta ng itinuring kong malapit na kaibigan. Advanced stage na yata sva noon C nag-uumpisa nang mag-negosyo), delikado na. Walang kasing pangit yung pakirarndam nung araw na niloko ko sva para lang madala sa pagamutan. Pero ayos na rin dahil buhay sva ngayon at wala sa kulungan. Good triumphs over evil-if and only if good fights.

00, sa panahon ngayon, mas madalas na kulay puti ang demonyo, hindi pula, at rnatindi ang impact. Mahirap ilarawan ang kabuuan ng kalagiman n'ya; simula sa epekto sa isang tao, sa mga mahal n.ito sa buhay, hanggang sa lipunan. Kaya nga saludo ako sa mga nagbuwis ng buhay sa ngalan ng pakikipaglaban d ito. Gano'n din sa mga organisasyong kumikilos sa pagsugpo nito, Sa mga parnilva

125

BEl>B El>NG

at magulang na may oras para alamin kung biktima ang mga anak nila. At higit sa lahat, sa mga taong matatag, matapang, at buong-loob na humaharap sa mga problema nila sa buhay.

Dalawang addict ang naglalakad:

"Pare:' ang sahi ng isa, "umiwas ka, tae 'van" "Hindi," ang sagot ng isa.

"Pare, tae 'van!"

"0 sige, tikman natin." Tinikman nga ng dalawa.

"0 sahi sa 'yo, tae 'yan e!" ang sahi ng isa. "00 nga, huH hindi natin natapakan!"

(a true to life story)

Ang totoo, marami sa atin ang biktima ng ipinagbabawal na gamot, pero hindi n.atin ito alamo Kaya kailangan pa n.atin ng ibang tao na magsasabi nito sa atin. Ang kwento ng mga taong 'to na itatagona lang natin sa mga pangalang Nonoy at Luninging, at kung paano nila nalaman na biktima sila ng droga, ay hango sa tunay na buhay. Narito ang kanilang mga kwento upang magbigay inspirasyon sa lahat.

124

___________ A=NG PABEl>RITEl>NG liBREl> NI HUDAS

• Inutusan ni Nonoy ang mga estudvanta nya na pum ila nang maayos para sa flag ceremony. "Find your height, alphabetically!" utos nva, Sumigaw ang isang bata, "Sir, kayo po ay nalululong sa ipinagbabawal na gamot!"

• Relihiyosa si Luningning at palasirnba. Kaya itinanong nva sa kaibigan kung pang-ilang Linggo ng Marso sa kasalukuyang taon papatak ang Ash Wednesday. ''ADEEEEEEEEK!!!'' napasigaw ang kaibigan n'ya.

• Driver si Nonoy ng pampasaherong jeep, Apat na piso ang parnasahe, May nagbayad ng limang piso. Bago suklian, tinanong muna n.i Nonoy ang pasahe ro: "Ilan yung limang piso?" Sumagot naman ang pasahero, "Dalawa .. .kung adik ka:'

• Nagbababad si Luningning sa isang swimming pool nang bigla itong mapundi dahil sa isang bata na paulit-ulit na umaahon at tumatalon sa tubig, kaya sinigawan n'ya ito: "Pwede ka bang magdahandahan?!? NAKAKABASA KA!!!" Humingi ng dispensa ang bata at binilhan nito si Luningning ng cough syrup.

• Nagpa-X-ray si Nonoy ng ulo. Nagulat ang doktor sa results. Malungkot n'yang ibinalita kay Nonoy na meron itong tumor sa ulo, Nanghina si Nonoy sa balita. Naluha. Pero nang makita ni Nonoy ang sariling X-ray, naalala n'yang hindi n'ya lang pala natanggal ang beinte singkong nakasukbit sa tenga bago magpa-X-ray. "Nonoy, nonoy ... adik ka:' Sabi ng doktor.

127

B@B @NG

• Nakikipagpagalingan si Luningning sa isang pinsan. Tanungan sila sa mathematics, multiplication. Ang tanging patakaran ay bawal magbigay ng problem na mangangailangan ng lapis at pape] para rna-solve, Nang tanungin si Luningning ng "2,948 x 0;' umayaw ito at inakusahan ang kalaban na nagbibigay ng mga mahihirap na tanong. "Luningning, di vata't ikaw ay adik." Paratang naman ng pinsan n'ya.

• Rush hour. Naghihintay ng masasakyang jeep si Nonoy sa EDSA nang biglang magka-riot. Nagtakbuhan ang mga tao kaya nakitakbo na rin si Nonoy. Hindi n'ya alam na nag-uunahan lang pa.la yung mga tao para makasakay sa isang paparating n.a bus. "Nunuy, yu kanatrayd hir bikus yu ar adik!" sabi ng konduktor kay Nonoy.

• Inutusan si Luningning ng nanay n'ya na bumili sa palengke ng "skinless" longganisa. Pagdating sa palengke, tinanong ni Luningning ang isang tindera kung meron itong "stainless" 1 onggani sa. "00, suki!" sabi ng tindera. "At may discount ang mgaadik:'

• Dumalo si Luningning sa libing ng batang anak ng dating kapitbahay. Wala s'yang kakilala sa mga taong nakasakay n'ya sa isang arkiladong jeep. Para masiguradong hindi s'ya nakikipaglibing sa maling tao, tinanong n'ya ang katabing ale kung kaanuano nito ang narnatav Sumagot ang ale: "Ninong ho namin sa kasat' Tapes ay binigyan nito si Luningning ng shabu.

_--_ ... __ ....

____ _. __ -- -

126

ANG PAB@RIT@NG LIBR@ NI HUDAS

• Iriutusan si Luningning ng amo ri'va na magupdate ng passbook nito sa Metrobank. Dumating si Luningning sa banko at nakita n'yang masyadong maraming tao at mahaba ang pila. Tumawag ito sa amo n'ya at tinanong kung pwedeng sa PNB na lang sva magpa-update. "Hindi pwede, adik ka kasf' Sagot ng amo n'ya.

• Nasa party si Nonoy nang m aki ta n'yang nagbubukas ng bote ng gel ang barkada n'ya. Inagaw n'ya ang gel at mabilis n.a ipin.ahid sa balat. "Nonov" sabi ng kaibigan n'ya, "ikaw ay #* A &*$ adik!"

• Namamasyal si Nonoy sa Luneta nang bigla s'yang nag-collapse. Nag-panic ang mga kabarkada ni Nonoy. Inisip nilang baka atake 'yon ng asthma, epilepsy, 0 cancer. Itinakbo nila si Nonoy sa pinakamalapit na hospital, at kabadong naghintay sa diagnosis ng doktor. Bumalik ang doktor na may dalang Zesto at Skyflakes para kay Nonoy. Nagdilim lang pala ang paningin ni Nonoy dahil sa gutom. "Sabog ba kayo, mga anak?" tanong ng doktor.

• Magkatrabaho sina Nonoy at Luningning. Sa pagkukwentuhan nila habang lunchbreak, napagalaman nilang pareho pala silang purn uni a sa GlorieHa noong nakaraang Linggo.

Luningning: Hahahaha! Nandoon din kayo? Nonoy: Oo! Kumain ba kayo sa Choleng's Restaurant?

Luningning: Doon kami nag-lunch! Anong oras kayo nandoon?

BEIlB EIlNG

Nonoy: Hahaha! Nandoon karni mga quarter to 2! Luningning: Talaga??? 2 PM yata k arni kurnain e! Nonoy: Sayang hindi tayo nagkita!

Luningning: SAYANG NAMAN! Syeeht ... sayang

ta1aga!

(Araw-araw si1a nagkikita. Wa1a namang premyong house & lot saka1ing magkita sila nang di sinasadya sa [abas, pero hinayang na hinayang pa rin si1a. AH! Baka si1iy may pot session')

N apanood ko kanina sa TV si Teigh1or, babaeng American model na umabot sa 719 1bs noong dekada 90. Hindi ko alarn kung paano i1a1arawan ang katawan n'ya. Hindi s'ya hawig ni Marshmallow Man sa Ghostbusters. Puro sva taba, pero hindi katu1ad ng karaniwang taba na nakikita natin sa tao. Puro "layer" ang katawan n'ya, parang buubuong taho, parang nilamas na dough at hindi pa rtakokortehang tinapay, Medyo kakaiba ta1aga. Pero sa 1agay na 'van, hindi pa rin s'va ang pinakamabigat n a tao sa buong mundo. Dahi1 38 1bs. na lang ang ku1ang e dob1e na ng bigat ni Teigh10r si Jon Mirmoch, ang pinaka-heavy-gat sa mga heavy guts. Sa taas na 6'1;' may bigat si Minnoch na

128

ANG PABEIl~ITEIlNG LIBREIl NI HUDAS

tu1ad ng sa karaniwang Arnerikano na lumunok ng isandosenang karaniwang Filipina, Believe it ... or believe it.

Gusto kong isipin kung ana bang rneron sa pagkain na hindi maiwasan ng mga tu1ad nila Teigh10r at Minnoch kahit sa kaunting oras. Pero may isa pang rnistervo na pilit ko ring iniintiudi. Ang anorexia at bulernia, Mga disorders pa rin sa pagkain, 0 sa pananaw ng tao sa sari]i nyang itsura, Pero bakit nga ba tayo masyadong nadada1a sa pagkocontrol sa pagkain n at in ganoong pwede naman Hong solusvonan sa pisika1 na paraan? Ha1imbawa, sa halip na nakaupo lang tayo at nakikinig ng balita sa radyo arawaraw 0 sapi1itang nagpapasuka sa sa.ril i, pwede tayong magkaroon ng mga activities na tutulong sa paggamit ng calories n a ti n sa katawan. CTandaan na ang hindi nasusunog na calories ang nagdadagdag sa atin ng bigat kalaunanJ Ang kailangan lang ay ang deterrninasyon at buong-loob na d isiplina sa sarili, Nar ito ang listahan ng mga bagay na pwe d e nating pagkaabalahan at ang katumbas na calories na nagagamit sa bawat oras:

Basketball- - - - - - - - - - - - - 800 calories per hour (cph) Vo11eyba11- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 500 cph Jueteng - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 100 cph Panonood: Survivor - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 60 cph Panonood: pe1ikula ni Aubrey Miles - - - - - - - - 300 cph Panonood: pelikula ni Aubrey Miles (no cuts) - - 950 cph Panonood: SONA ng pangulo - - - - - - - - - - - - - - -1 cph Tennis - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 410 cph Judo-------------------------------900cph Riot - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -1,000 cph Table Tennis - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 240 cph

129

131

B!!>~ _

Table, chairs, and party needs - - - - - - - - - - FOR RENT Web browsing - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 40 cph Paglalaro ng Gameboy - - - - - - - - - - - - - - - - - 540 cph Paglalahd sa tabing-dagat - - - - - - - - - - - - - - - 50 cph Paglalakad sa Redo - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 350 cph Paglalakad sa Redo, alas-onse ng gabi - - - - - - - 890 cph Mountain Climbing - - - - - - - - - - - - - - - - - - 600 cph Social Climbing- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 710 cph Chat sa Internet - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 1 cph Chat sa text - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 1 cph Chat sa telepono - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 1 cph Pagtul 0 g - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 1 cp h Swimming - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 300 cph Swimming with sharks - - - - - - - - - - - - - - - - 980 cph Skiing - -- -- - - - -- - - - -- -- - - - - - - -- - - - - - - - - 600 cph Pag-a-apply ng visa para makapag-skii -- - - - - 1.600 cph Cycling - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 210 cph Running - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 500 cph Running for public office - - - - - - - - - - - - 1,584.73 cph Arraignment - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 26,250 cph Lethal Injection - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 26,251 cph Chopped walnuts - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -- 1/2 cup Flour - - - - - - - - - - - - - - - -- - - - - - - - - - - - - - - 1 cup Margarine - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 1/2 cup Cream cheese - - - - - -- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 8 oz. Confedioner's sugar - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 1 cup Cool whip - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 1 cup Instant vani11a pudding - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 1 ea. Instant buHerscoth pudding- - - - - - - - - - - - - - - - 1 ea. Milk - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - 23/4 cup

-------------------------------

130

ANG PAB!!>RIT!!>NG liBR!!> NI HUDAS

Haluin =s margarine at flour sa isang mixing bowl.

Idagdag ang 1/4 cup na walnut. llagay sa 9"x13" na pan. Lutuin sa oven n a may init na 350 degrees sa loob ng labinlimang mirruto, Palamigin. Paghaluin ang sugar at cream cheese. Idagdag ang I/Z cup na cool whip. Ipahid sa malamig na crust. Paghaluin ang pudding mixes at milk. Haluin hanggang sa tumigas nang kaunti. I pahid sa crust at cheese mixture. Ipahid ang natitirang cool whip sa ibabaw at idagdag ang natitirang 1/4 cup na nuts. Palamigin sa refrigerator sa loob ng isang oras. Kainin sa kama habang nanonood ng TV .. mmmmmm, sa rr rrap! (Repeat 2x then fade_)

Ang gut ay ang muscular tube n a nagmumula sa esophagus hanggang sa rectum. Umaabot ito ng apatnapung talampakan kung uun atin, at kadalasang naglalaman ng 200ml ng hangin. Bawat ar aw, nagpapalabas tavo ng 400-2000ml ng hangin galing dito, At ito, mga bata, ang tinatawag nating utot, [Applause.l

Halos siyamnapung porsiyento ng utot ay birrubuo ng nitrogen, oxygen, carbon dioxide, hydrogen, at methane; ang natitirang sampung porsyento ay nahahati pa sa iba't-ibang gas. Ang nitrogen at oxygen ay nanggagaling sa hangin na nalulunok n atin. samantalang ang carbon dioxide naman

[33

BE!>_B E!>_NG __ ~ _

ay results ng pagkakahalo ng asido sa tiyan sa mga pancreatic [uices at bicarbonate sa bile. Dumidiretso ang mga gas na ito sa small intestine, kung saan karamihan ng oxygen at carbon dioxide ay napapaha!o sa dugo. Naiiwan naman ang nitrogen papunta sa malaking bituka.

Tumutulong din ang colon sa pagpoproseso ng gas.

Ibinabahay nito ang mga baderia na kailangan sa fermentation ngmga tira-tirang sustansyagaling sa maliit na bituk a, na s'va namang responsible sa pagdami ng hydogren, methane, carbon dioxide, at iba pang gas. Karamihan sa mga gas na 'to ay n.ahahalo sa dugo at nailalabas sa ating hininga, ang mga n atitira naman ay nagsisilbing utot,

Tuwing lumulunok tayo ay nagdadala tayo ng hangin sa tivan. Ganoon din kung tavo ay kumakain nang mabilisan, umiinom nang marami habang kurn akain, ngumunguya ng bubble gum, naninigarilyo, umiinom ng beer, nagsusuot ng maluwag na pustiso, nanonood ng sine sa Redo, 0 basta lumulunok lang ng I away. May mga taong malakas lumunok ng hangin, lalo na kung kabado, pero hindi nila ito alamo

Maraming nag-aakala na ang malakas, madalas, at mabahong utot ay palatandaan na may mali sa katawan natin. Pero ang totoo, ang normal na tao ay urn uutot ng humigit-kumulang labinlimang beses sa isang araw, depende sa kinakain. 00, kahit ang mga magagandang artista ay marunong at may karapatan ding um utot. Ang utot ay kadalasang resulta ng fermentation ng mga baderia na galing sa mga tira-tirang pagkain sa colon. Ang colon at fermentation ay ilan lang sa mga bagay-bagay sa mundo na hindi ko kayang tagalugin.

[32

ANG PABE!>IUTE!>NG LIBRE!> NI HUDAS

Samantala, ang diet na m ataas sa fibre ay lumilikha ng mas maraming hangin kurn para sa low fibre diet 0 low carbohydrate diet, pero marami r in itong naidudulot na kabutihan, Ang high fibre diet ay nagpapalambotng dumi, nakakatulong sa pagpapababa ng tim bang, nagbibigay ng proteksvon laban sa colon cancer at maaari ring laban sa stroke at mga sakit sa puso, at tumutulong ibsan ang mga sintomas ng irritable bowel syndrome. Ang kapalit nga lang ng lahat ng ito ay ang mala-weapon of mass destruction na gas. PERO maaari pa rin namang bawasan ang dami ng utot kahit na mataas sa fibre ang diet mo. Ang kailangan lang gawin ay iwasan ang mga masisipag na taga-gawa ng hangin. Nangunguna na rito ang beans na pinagmumulan ng oligosaccharides: mga carbohydrates n a hindi natutunaw sa maIm na bituka, at sa halip ay nagiging pagkain ng mga baderia sa colon. Repolvo, singkamas, sibuyas, bawang, cauliflower, Brussel sprouts, at sunflower -lahat ito ay mga magigiting na supplier ng utot. Ang pagbawas ng pagkain sa mga 'to ay pagbawas din ng utot.

May mga tao na bagama't malusog ay kulang sa enzyme na kailangan sa pagtunaw ng ladose, ang asuka] sa gatas ng baka. Dahil dito, dumadaan sa proseso ng fermentation ang ladose sa colon, at lumilikha ng maraming hydrogen at carbon dioxide. Ang kondisyon na ito na kadalasan ding dahilan ng pamumulikat ng tiyan ay tinatawag na lactose intolerance. Bukod d'yan, ang Sorbitol na ginagamit bilang parnpa.tam is sa mga diebetic diets, jams, at sugarless chewing gum, ay hindi rin n.atutunaw sa maIm na bituka. Sa halip, ito ay nagiging dagdag utot tulad ng ladose.

May mga kondisyong rnedika] tulad ng Crohn's disease, Coeliac disease, at iba pang "malabsorbarive states" ang

SEliS EIi~ ~ _

nagiging sanhi ng sobrang utot dahil sa sirang panunaw. Ang mga nabanggit na kondisyon ay iniuugnay sa mga s intorn.as na gaya ng panan akit ng tiyan, pagbaba ng timbang, anemia, at paulit-ulit na diarrhea. Nangangailangan ito ng atensyon ng doktor; pero pwede rill. ang barangay tanod.

Samantala, ang malakas at maingay na utot ay sanhi ng matinding contraction sa mga ding ding ng bituka na s'yang nagpipilit magpalabas ng gas sa masikip na pwetan. Sa kabilang banda, ang utot naman na mabaho ay sanhi ng mga indoles, skatoles, at hydrogen sulphide na resulta ng bacterial fennentation sa colon. Nagpapabaho rill. ang mga bawang, sibuvas, at iba pang panghalo sa pagkain, lalo na ang mga asafoetida na madalas gamitin sa mga lutuing Indian. Ang beer, white wine, at fruit juice ay sinasabing nagpaparami rin ng hydrogen sulfide sa ibang tao. Walang lunas sa malakas at mabahong utot, bagama't sinasabing nakakatulong ang activated charcoal sa pagbabawas ng dami at amoy nito.

lTakdang aralin para sa Lunes: Sagutin ang mga tanong sa pahina 17 - 942ng "Masayang Pamavanan " Isulat sa isang buong pape] ang iba't-ibang paraan kung paano nakakatulong sa isang komunidad ang u tot at kung paano nito pinapak apal ang ozone layer. Maghanda ng 650 pesos pambayad sa test papers na gagamitin sa surprise quiz. Manood din ng Dragon Ball Z at isulat ang buod nito.]

---------------------~---~------~---

[34

____ ~ ANG PA!EliR[TEliN~!R.EIi N[ H'::'DAS

Isa sa mga itinanong dati ni Santiago sa klase namin sa Philosophy ay kung paano namin rnapapaturiayan na anak nga kami, at hindi arnpon , ng mga kinikilala naming magulang. Wala nga namang silbi ang mga personal records, public documents, at medical exam dahil simple lang dayain ang mga ito. At kung magko-conspire ang buong rnun.do (0 kahit ang mag-anak mo lang), madali kang mal 01 oko at mapapapaniwala sa lahat ng kasinungalingang ibibigay nila sa 'yo.

Pero intro lang pala 'yon para sa isang class discussion tungkol sa "faith." May mga bagay daw sa mundo na tinanggap na lang n atin bilang katotohanan kahit walang pruweba 0 paliwanag.

Nang magpasukat ako dati ng salamin sa rn.ai a, tinanong ako kung gusto ko magpalagay ng "computer tint" -isang coating material sa salamin na magpoprotekta sa mata mo laban sa radiation ng monitor. May konting dagdag sa presyo, syempre. Pumayag ako. Pero sa mga pagkakataon na ginamit ko ang salamin na 'yon, wala akong pruweba na protektad.o nga ang mga mata ko sa screen radiation at UV rays. Pinaniwalaan ko lang na ganoon nga dahil 'yon ang sabi ng optometrist.

(Kung gusto mong ma-praning, ituloy mo lang ang pagbabasa .. J

Kaya isipin mo ngayon: Ilan nga ba sa atiri ang nakapunta na sa buwan? Nakakita sa Pluto? Sa Neptune? Halos wala! Sa pitong bilyong tao sa mundo, mabibilang lang sa daliri ang mga taong nakakita sa iba pang planets sa kabuuan ng sinasabing Milky Way. PERO-naniniwala ta yo na ang sandaigdigan natin ay ang mismong

--~---- ----

[35

B@B @NG

sandaigdigan rill. na ipinakilala sa atin ng mga naghaharing bansa sa mundo at ng mga explorers ni]a,

Eto pa, ipinagmamalaki ng dati kong multivitamins na meron itong thiamine rnononitrate, riboflavin, pyridoxine hydrochloride, cyanocobalamin, ni cotan ami de, calcium pantothenate, at ascorbic acid ... pero hindi ko naman kilala ang mga 'to at hindi ko alam kung ana ang plataporma nila sa katawan ko. Kung kaya rn.apupunta ang usapan riatin ngayon sa mga gulay.

Ayoko ng gulay. Kung a]co si Superman, kailangan mo lang ilapit sa akin ang hiniwang pipino para manghina ako. Hindi mo na kailangan maghanap ng kryptonite. Isang pipino lang. Hiniwang pipino ... o kaya lumpiang ubod, diningding, papaitan, pakbe], pin akbet, laing, kamatis, bawang, sibuvas, okra, talong, repolyo, labanos, rnustasa Ckahit hindi ko alam kung ana 'yon), bataw, patani, kundol, patola, at bahay kubo-lahat 'yan, avoko! GWARRRRK! <*suka*>

00, masustansya nga ang mga gulay, pero rnasarap ba?

At kung kakain ka ng mga halaman, e di sana naging kabayo ka na lang! Saka hindi lang naman mga g:ulay ang may bitamina. Kung gagamitin natin ang sukatan ng mga nutritionist, maraming malasang pagkain ang mas masustansya pa sa mga gulay. Katulad na lang ng pork barbecue. Ito ay may 84.2 gramsCgm)ng protein, .6 milligramsCmg) ng iron, at 0% fat. Isa pa ang potato chips. Meron Hong 2,500 IU ng Vitamin A, 40mg ng Vitamin C, at 400 IU ng Vitamin D. Kabilang din sa grupong ito ng mga masasarap at masusustansyang pagkain ang hamburger, popcorn, at pizza pie na pare-parehong may 10.2mg na Niacin, 45mg na Calcium, 1.3mg na Iron, at

ANG PAB@RIT@NG LIBR@ NI HUDAS

27mg na Vitamin C kung kakainin mo pati ang kahon ng pizza pie. At kung inaakala mong walang rnapapala sa kakahithit ng sigarilyo, nagkakamali ka! Dahil ang isang stick ng yosi e merong 285 IU ng Vitamins A at D. At madadagdagan pa ng 1,200mg ng Calcium at two flourides kung sasabayan mo ng Lambanog. Kita mo na? 'Yan ang mga bagay-bagay na inililihim sa atin ng mga nutritionist, sa di malamang kadahilanan. Pero isipin mo, ipagpipilitan ba nila sa atin ang mga gulay kung wala naman silang rnapapala dito? Hindi! Ano ang benepisvo sa kanila kung sakaling lumusog nga tayo? Wala! Pero patulov pa rill. silang nagsisikap sa gawaing ito. AT BAKIT??? Makinig ka maigi: Dahil. Gusto. Nilang. Mahawa. Ang buong sangkatauhan sa Foot & Mouth disease na nakukuha sa mga uod sa gulay. Balak rill. nilang malason tayo ng tiraHrang pesticides galing sa mga itinitindang gulay sa palengke. At gusto nilang mahiwa ang kamay ng mga tao habangnaghahanda sa kusina ng lutuinggulay! Itomismo ang ginagawa ngayon ng mga tinatawag nating "nutritionist" para sila ang maghari sa mundo pag n.aubos na tavo! Pero hindi mo alam 'yon, tao, dahil pagmulat ng mga mata mo dito sa mundo ay tinanggap mo na lang ang lahat bilang katotoh an an! At alam mo ang kapalit?HABAMBUHAY NA PAGKAIN NG MGA GULAY!!!!!!!!!

Yikes. < *sign of the cross" >

BEI>B El>NG

< '> Saan na 'leo ngayon pupunta? <. - -.> .

<' > Ha?

<. - -.> ...

< '> Bat ayaw mong sumagoi:?

<. - -.> Hindi mo pa sinasagot angpangsampu at huling tanong.

<' > ..

< '> Naguguluhan pa rin ako, mahirap paniwalain ang sarili ko ...

<. - -.> Magaling kang magduda at h i ra p kang maniwala ... n ak ak abi lib talaga n a urn aabot pa ng tatlumpu't-limang taon sa lupa ang mga tulad mo.

< '> Tama ang sinabi mo kanina ... ano ba ang epekto sa akin kung meron mang Dives 0 wala?

<. - -.> Marunong ka bang magpinta?

< '> 00, 'yun ang hilig leo noon. Pinter dapat ako ngayon kung pumayag lang ang mga magulang ko.

<. - - . > Marunong kang gumamit ng imahinasyon ? <' > 00.

< '> Bakit?

<. - -.> Kaya mo ba ngayong ilarawan sa isip mo kung anong lclaseng lugarpwedengmaging angmundo kung ang lahat ng tao ay nagmamahalan at walang makasariji?

< '> Lahat naman nangangarap ng ganyan e.

<. - -.> Saan nanggaling ang pangarap na 'van?

< '> Alam ko ang ibig mong sabi hi n ... pero anong kinalaman nyan sa tanong ko?

<. - -.> Dahil ba sa mga tanong na 'yan kaya hindi ka naniniwala?

<' > 00.

13B

ANG PABEI>RITEI>NG LIBREI> NI HUDAS

<. - -.> Tama ba ko kung s a sa bih in kong, tulad ng karaniwang tao. mga pruweba rin ang hinahanap mo?

< '> ..

<. - -.> Hindi lahat ngbagay ay kayang ipaliwanag ng Science at pwedeng intindihin ng isip mo. Sa ngayon ay patulov pa rin ang research tungkol sa HIV at autism, sa dinosaurs at evolution. sa paranormals at UFO, sa earthquakes, tornadoes, at global warming. Kahit ang mismong computer e hindi nvo pa nagagawa nang pulido! <. - -.> Gusto mo bang nalilirnitahan ka nang ganito? < ' > Gusto mongmaniwala karni sa hindi maipaliwanag? <. - -.> May pagpipilian pa ba kayo?

< '> Dahil sa "hindi maipaliwanag" kaya maraming nagbubuwis ng buhay. Ang mga giyerang isin isisi mo sa amin ay dahil sa ipinagmamalaki mong "hindi maipaliwan ag" Gusto mong maligtas kami sa pananalig sa hindi namin nakikita, kahit na ang pananalig ding 'yon ang dahilan ng mga hidwaan namin.

<. - -.> Tinitignan mo ba ang basong kalahating bawas 0 ang basong kalahating puno?

< '> Tinitignan ko ang katotohanan-angmga pinaslang na tao, sinunog na lungsod, at sinirang sibilisasvon dahil sa pangalan mo!

<. - -.> At sino ako?

<' > HINDI KOALAM!!!

< '> Dahil ayaw mong magpakita ... ayaw mong bumaba d'yan sa trorto mo!

<. - -.> Bumaba na 'ko noon.

<. - -.> Bakit kailangan nyo pa 'kong hanapin rnatapos n'yo 'kong parusah.an at ipako sa krus?

< '> Bakit hindi ka bumalik?

139

BEilB EIlNG

------------------- ----------

ANG PABEIlRITEilNG LIBREil Nl HUDAS

<. - -.> 'Wag kang magmadalL

< '> Pero anong klaseng pagbabalik ang gagawin mo? Hindi ba para lang Hapon kami lahat sa walanghangganang apoy?

<. - -.> Avon kanino?

< '> Ayon sa bibliya mo!

<. - -.> At naniwala ka naman sa bibliya? <'>

<'>

<' > 00. <'>

<. - -.> 'Yun naman pala e, bakit pin.ahihirapan mo pa rin nang ganito ang sarili mo?

< '> Walang madali ...

< '> At mahirap kang inlindihin! <. - -.> Naiintindihan ko 'yon. <' > Hindi.

< '> Kung n aiintindih.an mo, may gagawin ka! <. - -.> Meron nga.

< '> 00, pero para lang sa mga nagpakahirap sumunod sa 'yo.

< '> Sila lang ang may premyo.

<. - -.> Sandali, hindi ako si Santa Claus. <. - -.> Mas gal ante ako doon.

< '> Pero bakit?

< '> Para saan ka?

< '> Hindi ko m ain.tin.d ihan kung bakit ka namin kailangan?

<. - -.> Sa parehong paraan na hindi r in alam ng halaman kung bakit kailangan nva ng lupa?

< '> Hindi ko alam kung bakit kailangan naming maniwala sa 'yo . ._.

<. - -.> Pero naniniwala kayo sa mga umiiyak at nagbubuntis na irnaheri, sa mga swerteng pusa at malas na numero, at nagdarasal sa mga puno sa gitna ng kagubatan dahil sa kung anong enerhiya ang nandoon? < '> Daliil wala ka.

<. - -.> Saan mo ba ko hinahanap? < '> Sa lahat!

<. - -.> Hinanap mo nga ba ako, .. o ang kawalan ko? <. - - . > Mas madaling makita ang wala.

<'>

<'>

< '> Masvado kang pahirap ..

< '> Nilagay mo kami sa mundo para lang subukan, buong buhay n amin, ..

< '> At hindi ka tumatanggap nang hindi mati bay. <. - -.> Sino na naman may sabi sa 'yo n'van?

< '> Sagutin mo 'ko, bakit kailangang maniwala ako sa 'yo para lang maligtas sa kaparusahan?

<. - -.> Kung hindi ka naniniwala sa akin, bakit kailangan mo pang problernahin ang kaparusahan? Ba't mo pa tinatakot ang sarili mo???

<. - -.> Huwag mo ria 'kong problernahin!

< '> Hindi kita pinuproblem.a. Nabuhay ako sa mundo nang ayon sa paniniwala ko.

<. - -.> Lahat naman ng tao e. Regalo ko sa inyo ang malayang pagpapasya tungkol sa lahat ng bagay, di ba?

< '> Nasaan ang regalo mo sa mga taong namatay sa concentration camps dati? Nagamit ba nila ang malayang pagpapasya?

------------ -------_-

140

1-11

BEBBEBNc:_G _

I--·---------.----~·--·

I

i

I

<. - -.> HigH sa lahat. < '> Sinungaling!

<. - -.> Hindi dahil sa hindi mo naiintindihan ang isang bagay ay kasinungalingan na ito.

<. - -.> At hindi lahat ng kaya mong ;ntindihin ay katotohanan.

<. - -.> ..

<. - - ,> Kung wala ka nang tanong, maaari mo na bang sagutin ang akin?

142

H

L T S

t

Fiesta sa amin ngayon. Katulad ng lagi, palakad-lakad sa kalye ang mga namamalimos, ati-atihan, at mga manlalako ng ibat-ibang paninda. Parang isang s=r= ng mga gypsy na taun-Iaon burnibisita, Pero sa kani] ang lahat, fiesta man o hindi, merong mga tao na hindi ko alam kung humihithit ng floorwax 0 sadya lang talagang gago. Hindi ako sigurado kung itinitinda nila 0 ginagawang premyo sa palaburrutan, pero talagang hindi nakakatuwa ang pagkukulay nila sa mga inilalakong sisiw. 00, kung nakita mo na dati ang ulo nina Dennis Rodman at Crusty the Clown, ganoongganoon din ang ginagawa nila sa mga balahibo ng kawawang sisiw-c-pinipinturahan ng green, blue, red, violet, at yellow!

Hindi ako animal rights advocate, pero hindi rin naman kailangang maging miyembro ka pa ng anumang organisasyon para lang malaman na mali ang isang napakasimpleng bagay-hindi Nokia cellphone ang sisiw, na pwede mong palitan ng housing kung gusto moganoon lang kasirnple 'yon.

Mahilig akong mag-alaga ng hayop nung bata pa 'ko.

Sa katun avan, mararrri-rami na rin ang naalagaan ko: aso, pusa. tuta, kuting, asong rnabaho, tutang galisin. pusang kumakain ng sarili n'yang kuting, goldfish. angelfish. isdang

!Ell~B~EllNG_ _

_- -------~- ----

A_NG PABEllRITEllNG liBItEll NI HUDAS

kanal, sisiw, itik. pugo, loro, maya, ibong ligaw, ibong di ko alam ang lahi, guinea pig, white mice, hermit crab, talangka, tipaklong, langgam, paru-paru, t u.tubi, uod, bula.te, salagubang, salaginto, millipede, gagamba, ipis, garapata, bangaw, at baboy, manok, at k ala.pat i ng buong parnilva ... whew! At sa pag-aalaga ko ng lahat ng 'yan, natutunan kong:

Hindi na nakakalipad ang mga tu tubi pag binunutan ng pakpak

Kinakain ng gagamba ang mga tutubi, bangaw, paruparo, at tipaklong

Kinakain ng tipaklong ang mga paruparo Kinakain ng hermit crab ang mga isda Kin.akain ng isda ang mga anak nva Kinakain ng pu~a ang mga anak n'ya Kinakain ng daga ang mga itik at pugo Kinakain ng pus a ang mga sisiw, isd.a, at daga Inaaway ng aso ang pusa

Mas matapang ang mga buntis na aso Namamatay angmga isda pagnilagyan mongisang dakot na asin ang tubig nila

Namamatay ang parrot pag hindi pinakakain Nagmumukhangrambutanangparrotpagmalapit nang mamatay

Wala akong natutunan sa mga guinea pig, bukod sa favorite pastime nila ang mamatay

Tumatakas ng kulungan ang mga dagang costa Lumilipad ang mga ibon palabas pag binuksan ang kulungan

Ayaw ng mga isda sa kanal

Mas masarap kainin ang talangka, kesa alagaan Pwedeng pagsamahin sa iisang kulungan ang mga sisiw at guinea pig, pero kung matino kang tao e hindi mo gagawin 'yon

Pwedeng isama sa kulungan ng mga sisiw at guinea pig ang isa sa mga pamangkin mo

Pagkatapos mong alagaan at mahalin ng ilang buwan ang leghorn ay kakatavin din ito ng iyong mga magulang bilang handa sa birthday party mo Iiyak ka, tapes ay makokonsensya, dahil hindi mo matanggap ang katotoh.an.an na nasarapan ka sa pagkain sa alaga mong leghorn

Ang sisiw na tinatawag nilang "45 days" ay pwedeng umabot ng 112 days ... o higit pa!

At pwede ring mamatay in 3 days

Ang mga manok na panabong ay pabor ito ring alagaan ng mga Akyat-Bahay at Salisi Gang Nangangain ng tsinelas ang baboy

48 hours lang ang life span ng mga pugo Kumakain ng kaning-baboy ang baboy

Ang pag-aalaga ng kalapati ay magandang dahilan para rn.anira ng bubong

Mabaho ang baboy

Mabaho ang patay na alaga

Walang kwentang alaga ang mga garapata

Maniwala ka, totoo ang mga scientific findings na 'yan.

Dalubhasa ako sa larangan ng pag-aalaga ng hayop. Katulad na lang sa aspeto ng pagpap angal an. Alam mo bang may kinalaman ang pangalan ng hayop sa magiging kapalaran n.ito? Halimbawa dati, napanood ko sa

146

147

BalB alNG

ANG PABalRITalNG LIBRal NI HUDAS

commerdal ng sigarilyo na magandang pangalan para sa isang kabayo ang "Dynamite:' Kaya pinangalanan ko ring "Dynamite" ang alaga kong tuta. Hindi ko nga lang alam na pag tuta pala ang pinangalanan ng ganoon e lalapain ito ng tone-toneladang kuto, Hanggang sa marn ayatot at magmukha na lang watusi. Siguro pangit ang masyadong magandang pangalan. Dapat mga tipong "Browny" at "Blacky" lang talaga. Yung bask Kasi pag mahaba, gaya ng "McGyver;' mahirap tawagin. Bago mo rnatapos bigkasin ang pangalang "McGyver.' e nalapa na nito ang bisita nyc, 00, maniwala ka. Take it from me. Alam ko lahat 'van. Bagama't meron pa r in akong mga maliliit na bagay na medyo hindi maintindihan, tulad ng: Bakit nga ba tavo nagaalaga ng havop?

Isipin mo. hindi ba mas magiging malaya ang mga isda at ibon kung hindi n atin sila ikukulong sa hawla 0 aquarium? Sigurado akong matutuwa ang mga baboy kung hahayaan n atin sila maging malaya sa karagatan. Hindi ko maarok kung bakit mas gusto pa ng tao yung gumagastos sya at nagpapagod sa pagpapakain ng mga havop para lang magkaroon ng makulay na dekorasyon sa bahay ... o kung hindi man dekorasyon e kasama. Tignan mo na lang ang loro. Mararni ang n atu tuwa sa ibon na 'to dahil sa kakayahan nitong magsalita. Handang gumasta ng libu- 11bo ang mga tao makarinig lang ng ibong nagsasabi ng "Hello!" at "Pangit! Pangit! Pangit!" Tuwang-tuwa angmga rnay-ar i pag naririnig nilang nagsasalita ang alaga nila ng "Prrrk .. .kumain ka na? Prrrk. . .kumain ka na?"

Kung titignan naman natin ang mga aso, sa huling tingin ko sa diyaryo ay nagkakahalaga ng lOT ang Toy Poodle. 1ST ang Labrador, 22T ang Siberian Husky, 25T ang

German Shepherd, French Bulldog, at Filipino Congressman, 30T ang st. Bernard at Pitbull. 35T ang Rottweiler; 4ST ang Bullmastiff. SOT ang Belgian Mallinois na buntis Cwalaakong kirtalaman.l.at 65TangAkita. Kung gawa man sa ginto ang mga aso na 'van a.y hindi ko alamo Pero depende yata ang mga presyo sa klase ng aso, kasarian. edad. kalusugan. at kung mali ang tingin ko sa diyaryo.

Gano'n pa man. hindi pa rin ganap ang pagkatao ng alaga mong aso kung hindi mo s'ya ipapaso]c sa isang dog school kung saan n'ya rnatututunan ang kasaysayan ng Germany at ang C++ programming language. Bukod d'yan, bibilhan mo rin s'ya ng dog cage na may presyong 3T -6T pesos. 11 T na dog treadmill, 280 pesos na dog collar. 860 pesos na dog food. 80 pesos na dog vitamins, 250 pesos na dog shampoo, at 1.000 pesos na pet deodorizer para hindi amoy hayop ang balahibo, hininga, ihi, at dumi nva tulad ng sa 'yo.

Ngayon. kung hindi ka miyernbro ng Abu Sayva] 0 wala kang pag-aaring mall. at hindi mo kayang mag-alaga ng mamahaling aso 0 bumili ng 50,000 na Arowan a, e nandyan pa r in naman ang mga 2.500 pesos na Siamese Cat para libangin ka. Kung gusto mong mas mura e 180 pesos naman ang Love Birds. At kung gusto mong mas mura pa e 100 pesos lang ang mga hamster. Pero kung gusto rno talaga ng mas mura pa sa pinakamura, nandvan ang ulo mo na laging handang mag-alaga ng kuto para sa 'yo ... libre!

Walang biro. mas ayos na alaga ang lcuto kumpara sa mga ... um, robotic pets ng Japan! Kunin na lang nating halimbawa ang Tamagotchi. isang electronic pet n a mukhang re]o at korteng biskwit. Sa gadget na 'to,

----_-. -

148

149

ses tllNG

~ ---,A:"N'.':G,-,P:,:,A""Btll",R"--IT,-,,tll~N.G LIBRtll NI HUDAS

makakapag-alaga ka ng isang 'virtual pet' na pwede mong pangalanan, pakainin, painumin, patulugin, at patayin. At tulad ng mga pangkaraniwang havop, ang Tamagotchi ay pwede ring malungkot at magkasakir. Kaya nangangailangan ito ng atensyon mo at madalas na pagpindor. 00, pagpindot, ito ang susi sa maganda ninyong samahanang pindutan! Para pakainin ang alaga mo, ang kailangan mo lang gawin ay pindutin sya. Para patulugin, kailangan mo rin s'yang pind.utin. Pindutan sa umaga. Pindutan sa gabi. Pindot ka lang nang pindot. Mamamalayan mo na lang e malaki na pala ang alaga mo-at 'van ay isang bagay na hindi biro-biro lang. Ang makapagpalaki ng Tamagotchi ay isang accomplishment na kapantav ng pagpasa sa Bar Exam! Totoo, dahil hindi lahat ay nakakatagal sa ganoong kadalas na pind utan.

Kaya naman naglabas ang Japan ng Pet erad.le, isang gadget na mag-aalaga ng Tamagotchi mo. Ang nasabing accessory na rnalaki lang nang bahagya sa kahon ng posporo ay nagsisilbing "crad.le" at automatic controller na umaasikaso sa mga pangunahing pangangailangan ng Tamagotchi base sa timer na isini-set mo. Sa ganitong paraan ay hindi na kailangang pindutin nang pindutin ang alaga mo dahil meron nang pipindot nito para sa 'yo. Ang kailangan mo na lang gawin ay kumbinsihin ang sarili mo na meron ka ngang alagang hayop kahit na alam mong naglolokohan lang kayo. At kung ganoon nga, bakit hindi ka na lang mag-alaga ng halaman? 0 ng stuff toy? 0 ng bato?

00, tama, bato! Tignan mo: Hindi nangangagat ang bato, di nag-iingay, di naghuhukay, di nagkakasakit, di kinakain ng ibang hayop, di kailangan pak.ain in , di

kailangan ang vet, di lumilipad, di kailangang pindutin 0 himas-himasin, di kin akapitan ng parasites, di kailangan ng oxygen tank, di kailangan ng vaccination, di kailangang suklayan, di tumatae, di umiihi, di kailangan ng laruan, di naninira ng mga gamit, di naglalagas ng balahibo, di pinapaliguan, di nangangamoy, di tumatalon sa cage, di nangangailangan ng treadmill, at di nape-peste. Kaya magbato ka na lang! 'Yan ang professional opinion ko.

Tsk, tsk, .. tignan mo nga naman, sa paghahanap ng tao ng unconditional love, nauuwi sya sa piling ng mga hayop. At ang ibang hindi pa rin kuntento sa unconditonallove ng mga hayop, nauuwi pa sa mga robot. Bakit nga ba mahirap mahalin ang kapwa tao? Sa tingin ko e hindi naman dapar. Kung sisilip ka lang sa labas ng bintana mo, makikita mong maraming tao ang mas nangangailangan ng kalinga. Sigurado ako, kung magpapalagay ka sa classified ads ngayon ng "WANTED: Human Pet;' marami ang mag-a-apply at rnalcikita mong kaya rin ng tao ang mga ginagawa ng hayop. Mas magaling pa!

At eto atirr-atin lang: sa murang halaga e pwede mo 'kong arkilahin para dilaan ka sa mukha tuwing darating ka ng bahay, kasama na doon ang pabulog, at kung gusto mong sabihan kita ng "Prrrk ... kumain lea na?" buong araw, walang problema.

"Pangit! Pangit! Pangit!"

--------~-------~----.-

150

151

BEIlB EIlNG

Hinalukay ko ang sarili sa higaan para makasama sa isang lakad na wala naman sa schedule. Kailangan daw ako.

Walang suklay. Walang ligo. Pabango lang konti at palit ng damit. Tatlong eras na biyahe na dinasalan ng sunodsunod na hikab.

Ayos naman ang lungsod ni Kate, kaso lang parang parlor game ang paghanap sa pinapasikat na tourist attraction.

Lagpas sampu lang ang sasakvan sa parking lot. Bawal magdala ng pagkain sa loob ng parke. Magaling n a kapatid-nagdala ng camcorder; wala namang bala.

Pwesto nasa show nila SimbaatCharlie. Nakakatuwa si Simba ... bibo! 5i Charlie, parang may isip na at alam ang mga nangyayari. Hindi kasing bibo ni 5imba.

Nakakatuwa naman ang palab as, kahit na may depelctibo akong konsensya na nagpapaalala sa akin ng balitang rninsan kong narinig. Exploitation at cruelty daw 'yon sa mga hayop.

Pag tinuruan mong mag circus at umastang tao ang mga hayop, cruelty. Pag tirruruan mong magpakatao ang mga umaastang h avop ... ah e wan , walang masyadong gumagawa noon. You can't trick old dogs ... ano na nga ba yung kasabihan?

Ngumingiti at pumapalakpak ako alang-ala sa mga kasamang bata na pilit pinapasaya. Pero maraming pagkakataon na iniisip ko kung ana ang ginagawa ko doon at nagpalibre aka ng 410 piso para lang panoor-in ang mga hayop na lagi ko namang nakikita sa salamin at kalye. At eto totoo, talagang hawig ni Charlie ang isang sikat na proadmin senator.

Nagturo ng marine conservation ang animal trainer.

Pagkatapos ... tapes na ang show. 5undan na lang daw ang park attendants para sa mga interesado sa photo session. Kasing-galing ni David Copperfield, nawalang parang bula ang mga attendants.

Nagpunta na lang muna kami sa Marine Life Exhibit habang hinihirttav ang show ng mga balyena. Maganda yung exhibit. Noong una bored ako, pero may attendant na accommodating. Naging interesado tuloy alco sa mga isda, at parang bata na n apatanong kung ana ang life span ng starfish. Kaso 'wisit, hindi nya nasagot. Pakiramdam ko tulov napahiya ka pa yung tao. Wala talaga ako sa timing sumingit.

Nananghalian karni ng hotdog in a bun. Walastik na tanghalian ... hotdog, alas-tres ng hapon.

Nakita namin ang booth kung saan nagpapa-register para sa photo session. Late na. At may bayad pa palang .5 grand para sa isang shot na limitado sa tatlong tao (max of 3 people per picture). Limang-daan?!? No, thanks. Hindi namin gustong bilhin yung sea lion. At hindi rin naman talaga ako interesado magpa-litrato na kasama ng mga hayop dahil wala naman akong mapagyayabangan ng picture na 'yon. Kung meron man, baka m apikon lang din ako pag itinanong sa akin kung nasaan sa litrato ang tao at nasaan ang sea lion.

Maya-maya pumaligid na kami sa seaside whale show, kung saan papanoo rin namin ang mga bisita na nagbayad ng 2.6T para makasamang lumangoy ang mga balyena.

Yung isang grupo, tatlong miyembro. Yung isa, tatlo din. Isipin rno, 3 x 2.6T. Magkano ang ginastos nila para lang makasama ang mga havop na 'yon? "They sure have

--_-"--_ .. __ - -----------

152

153

BEDBEDNG _

ANG PABEDRITEDNG liBRED NI HUDAS

N aranasan mo na ba yung mga pinaka-boring na sandali sa buhay mo kung kailan talagang batung-bato k!i na at wala kang magawa? 'Yun bang sawa ka na sa mga tugtugin sa radyo, wala kang mapagtiyagaang p al aba s sa TV; tinatamad kang magbasa ng libro, wala kang rnakutkot sa ref, hindi ka inaanto k. at namasyal ka na sa Zimbabwe pero bored ka pa rin?

Bad trip, 'no? Lalo na sa kaso ko, bad trip times two! Kasi kung mapapansin mo, may mga tao na kahit wala silang magawa e meron pa rin silang nagagawa. Isipin mo na lang ang computer games. PC, plavstation, Gamebov xbox. Mga higanteng negosyo 'van, Pero naitanong mo na ba sa sarili mo kung paano sila naimbento? Sino nga ba ang unang n akais i p ng pangangailangan ng tao na pumindct nang pumindot para maligayahan?

Man 1: Maganda ang pangalan nya- "compuier-:« pero parang may kulang pa ....

Man 2: Alam ko na! Lagyan natin ng harko at eroplanong naghohomhahan! Sa 'yo ang barko, akin ang croplano, laban iavo!

Man 3: Hindi, may naisip akong mas maganda!

Gumawa tayo ng mala king hungangang kakain ng mga pellets sa screen. Mas maraming makakain, mas mataas ang score.

Man 4: E ba't hindi na lang kaya tayo gumawa ng mga aswang na raratraiin natin ng baril para mas masava?

Talagang kakaiba mag-isip ang mga game developers, kaya rnataas ang tingin ko sa kanila. Kelan lang e n.atapos ko sa Gameboy ang "Lord of The Rings." Sa loob ng mahabang pan alton, noon lang ulit ako nakahawak ng

dough, man!" Sa halagang 'yon meron na silang makukuhang tatlong babae sa Maynila. Kasama ang short time room with meal. At hindi lang langoy ang pwed.e nilang gawin.

Dumating ang main event. Show. 15 minutes.

Tumalon ang mga balyena. Kumain ng isda. Lumangoy. Pumalakpak. Kumain ng isda. Kumaway. Suminga ng tubig. Kumanta ng trik-trik-trik-eeek-eeek-eeek-triktrik-trik. Kumain ng isda. The end.

Photo session? Meron din. 800 pesos naman. Presvo ng dalawang mumurahing Kodak camera. Sabi ng isang matandang katabi ko, pag-alis daw ng mga bisita, lalabas yung mga bong nasa loob ng whale costume.

Uwian na. Pakiramdam ko lugi yung park. Ang konti ng tao. Wala pang ibang attraction. Dapat meron man lang malaking swimming pool. 0 kaya "Abu Sayyaf-Beach Resort Incident Musical Dramatization Attraction:' Mga ganoong tipo.

Dami kong irriisip. Di tulov ako nag-enjoy. Pero may natutunan ako, Iba ang sea lion sa seals. Mas maIm ang mga k arn av/paa ng hull. At "blowhole" ang tawag sa hingahan ng mga whale. At may pusod sila. At maraming bagay ang mahal pag wala kang pera.

-.,.,-----"---------------._---------

164

155

handheld computer game. At marami akong natutunan:

Ang mga balon na may asul na tubig ay d apat palang iniinuman dahil nakakapagpalakas ito ng re si st e n.sva. Dapat ding binabarag ang bawat stump ng puno na nakilcita natin sa daan, dahil ito ang mapagkukunan n.atin ng mga pagkain at gamot na kailangan para man.atili tayong buhay. At ang mga Orcs 0 monsters, tulad ng mga basketbolistang nagpapanggap na Fil-Am, ay dapat tinatadtad, dahil sila ay nagiging collectible gems TI.a maaaring ipagpalit ng mga helmet at espada. Ang sarap talaga maglaro ng computer games, kahit na parang na-gang rape ng mga martilyo ang lrinlalakl mo pagkatapos.

Kaya nga bilib ako sa mga hong namuhunan ng lakas, talino, at oras nila para sa mga hong walang mapaggamitan ng sarili nilang lakas, talino, at oras. Special mention dito si GW Gale Ferris, isang mechanical engineer na nasobrahan sa paghithit ng Racumin, at n ak aisip na gumawa ng dambuhalang "Ferris Wheel" noong 1893. Ang nasabing "entertainment device" ay may diameter n a 250 feet, n.a kung susulcatin patayo ay kasintaas ng ambisyon ng karaniwang mambabatas: at may 36 cars na kayang magsakay ng 60 tao bawat isa ... pwed e ring 65, kung handang malaglag ang lima. Ang tanong ngayon: Bakit n aisipan ni Ferris na gumawa ng Ferris Wheel? Ano ang suliranin nya sa buhay nang maibento n'ya 'yon? Dahil ba sa "natural high" na makukuha dito kaya naengganyo rin ang iba n a magpauso naman ng roller coaster, caterpillar, octopus, bump cars, at odd-even scheme ng mga sasakyan sa EDSA? Paano nila nakumbinsi ang mga tao dati n a sumakay at magbayad para lang maghihiyaw?

Pero alam mo, di hamak na n.apakanorrna] pa rin ni GW Gale Ferris kung ikukurripara sa 25 na tao na nagbungeejump sa Germany noong1998. 00, dalawampu'tlimang tao na nakata] i sa isa't-isa ang sabay-sabay na tumalon nang 170 feet. Matindi! Para silang mga talangkang na-larnbat. Pero meron pa ring mas astig. Dahil i sang buwan makalipas, isang tao naman ang tumalon nang 590 feet sa Sky Towerng New Zealand. 590 feet-higitpa sa has ng pinagpatong na Ferris Wheel! At ang taong ito, si AJ Hackett, ay turnalon na rin galing sa isang helicopter at mula sa Eiffel Tower. 'Yan ang pinakamatindi sa mga rn.atind i. Ang hindi ko nga lang m aaro]c e kung bakit hinahayaan pa ng mga awtoridad na mapurua sa mga rnatataas n a lugar si Hackett gayong m alulain pala ito at turnatalon na lang kaagad-agad paibaba, Dito ngayon pum apasok ang isa ko pang tanong: Sino ang unang tao na n.akaisip ng extreme sports? Basta nya na lang bang naisip tumalon sa t ulay rn atapos mag-almusal? Paano n'ya nalaman na mas masarap ang bungee iumping, sky diving, gliding, mountain biking, mountain boarding, wake boarding, sand boarding, skate boarding, snow boarding, speed skiing, ice climbing, rock climbing, at street luging kumpara sa paglalaro ng chess?

Ah, chess! Isa pa 'van. Ang laro raw ng rnatatalino.

Naging hilig ko dati nung hindi pa 'ko tamad mag-isip. Pero rnasasabi kong talagang nakakapagpatalino nga ang chess. Dahil ito ang nagturo sa akin maghimas ng baba, may balbas man ako 0 wala. Alam nating lahat na ang paghimas ng baba, 0 ang pangangalumbaba, ay ugali ng mga rnatatalino, Tignan mo na lang ang litrato ni Ninoy Aquino sa P500 peso bill-pormang genius! Ganoon din ang kadalasang

---- - ------_._---_._---

166

167

BEI>B_EIl_!l_~_~ ~ . ~_~ ~ __

ANG PABEI>RITEI>NG LIBREI> NI HUDAS

asta ng mga hari sa pelikula, lagi silang may iniisip. 00, minsan mukha lang silang constipated, pero kadalasan para talaga silang may mga suliranin: ku no t ang noo, nakapangalumbaba, seryoso. Kung rn apapan sin mo, ganyan din ang imaheng gustong ipakita ni George Bush ngayon tuwingnagsasalita sya sa Tv,kaso lang medyo may mali sa expression n'ya. Hindi ko matukoy kung ano, pero para s'yang 1 aging may nginunguyang kamias. Siguro hindi s'ya naglalaro ng chess kaya gano'n.

Alam mo, ang gusto ko sa nasabing laro e yung mapapalipas mo dito ang mahabang oras nang hindi ka mangangailangan ng Alaxan pagkatapos. Pwede itong laruin ng mahirap man 0 mayaman. Pwedeng dalhin kahit saan. At pwedeng sanggain para magtumbahan ang mga piyesa kung sakaling 3 moves na lang e mate ka na. Basta't siguraduhin mo lang na 10 years old pababa ang kalaban mo para ligtas ka sakaling maghamon ito ng suntukan ... saka mo ngayon ipapaalala sa kanya na buksan ang TV dahil urnpisa na ang Pokemon.

Pero may mga panaho n rin na boring ang chess, lalo na kung friendly games lang. Eto e yung mga pagkakataon na tipong "no match" ang kalaban. Halirnbawa, sobrang baba ng 1Q ng kalaban mo at hindi nva makabisado kung anong kulay angmga tauhan nya. Sa ganoongpagkakataon, pwede ka munang maghanap-buhay sa Kuwait habang naghihintay ng susunod n'yang move. Sa kabilang banda, kailangan mo rin naman iwasan ang mga nakatayong manlalaro ng chess. Eto yung mga "uzi" sa paligid na tagabroadcast ng magagandang move, na pag pinaglaro mo naman e diagonal magpaandar ng rook.

Isa pang drawback ng chess e yung masyado itong maraming pive sa na d a pat ingatan at hindi d a pat mawala ... na hindi naman d.apat maging problema 'wag ka lang magkakaroon ng batang anak. pamangkin, kapatid, 0 pin san na kasama sa bahay. Dahil kung ganoon nga, delikado ang mga opisval mo. Paboritong paglaruan at iwala ng mga bata ang rook. bishop, at queen. Pero 'wag magalala, sub ok na ng panahon at rekomendado ng mga pinagpipitaganang manlalaro na tulad nila Karpov at Kasparov ang Eveready, Eye-Mo. at upod na kandila bilang pamalit sa mga nabanggitna piyesa. Magiging mas exciting pa ang chessboard dahil magmumukha itong [umanji.

Interesantenp kultura talaga ang chess. Lalo na kung iisiping ang intelektwal at eleganteng laro na ito na nagmula pa sa Europa ay hindi talaga sa Europa nagmula kundi sa Asya. Paano nangyari 'yon? 'Yan ang ibabahagi ko sana ngayon kung hindi lang ako batong-bato at tinatamad .... < *hikab* >

First time kong sumakay ng ero plano noong isang linggo. At dahil baguhan, dalawa lang ang dasal ko: Ang pangalawa, sana hindi bumagsak ang eroplano, Ang una, sana hindi ko makatabi sa upuan ang i sang matandang ututin 0 batang mahilig mangulangot.

[S8

[59

ses eNG

ANG PAseRITeNG liSRe NI HUDAS

Pag-akyat ng eroplano, binati ng flight stewardess ng "Hi!" ang isang bata sa unahan ko, Nung ako na, ako ang bumati sa stewardess, "Hi!!!" sabay haliksa pisngi nya. (Pero pangarap ko lang 'yon.)

Seat 12E ng PR-C1509 ako ng Cebu Pacific. Tabi ng bintana. Swak. Dalawang mag-asawang(?) middle-ager ang katabi ko. 'Alang problema.

55 minutes langdawangflightnamin. Ambilis!? Pero takot pa r in ako dahil mahaba na ang 5 minutes pag nagcrash ang eroplan o. Itinuro ng mga lalakeng flight attendant ang mga c...um, ana ba tawag doonL"emergency dri1l:' Pero wala akong naintindihan dahil ambilis, at para silang mga robot na de-susi; sabay na sabav mag-demo ng life-saving gears. Gusto kong pumalakpa]c, at sabihing, ''Ang galing! Pero boss, pwede paki-ul it. yung mas mabagal

konti?" .

Ang ganda ng view sa eroplano, Kita mo ang mga bahay na sa malayo e mukhang mga bubog lang. Nung tumaas pa ang lipad namin, nawala na ang mga bahay ... mapa na lang ang nakita ko na binubuo ng mga linya at mga kulay na green, brown, blue, at white. Lagi ko ring tinitignan ang pakpa]; ng eroplano, pin akikirarndaman ang engine, at inaabangan ang pagsasabi ng mga stewardess ng "please fasten your geatbelt. We're going to die:'

Sa awa ng Dives (at ng piioto), oks naman ang flight.

Hindi naman talaga nakakatakot lurnipad, parang yung thrill lang din ng una mong sakay sa Ferris Wheel 0 Roller Coaster (pero di pa 'ko riakakasakav ng Roller Coaster), Ang totoo e tipong "I don't wanna miss a thing" pa nga ang excitement ko. Halos ilabas ko ang ulo ko sa bintan a kakasilip. Wala ring turbulence. Sa Central Terminal lang

yata ng LRT may ganon. Tama ang statistics, mas delikado pang mag-travel by land.

Yung snack. ayos lang. Mountain Dew, Big Bang, Chokies, at Chiz Curls. Para kang nanalo sa perya. Ginawa ko na lang pasalubong sa pamangkin ko,

Pagbaba ng e ro p lano (nang hindi kailangan ang parachute), tumulov naman ako sa terminal ng mga ieep na magdadala sa 'kin sa terminal ng mga tricycle na magdadala sa 'kin sa terminal ng mga bus na magdadala sa 'kin sa terminal ko. Whew! Malayo-layongpaglalakbay! Kaso yung lokong driver ng [eep e ibinaba ako sa terminal ng mga FX kung saan mas mahal ng 50 pesos yung pamasahe.

Na p il it a n ako. Wala pang laman yung van, maghihintay pa 'ko ng ibang pasahero, Patay ang aircon, bukas ang pinto ... ang init! Maya-maya nakaramdam ako ngemergency. Tinignan ko angpaligid ng lumanggasoline station kung saan kami n akaparada, Dl na 'ko nakatiis. Tinanong ko ang driver.

"Brod, may maiihian ba dito?"

"D'yan na lang, kahit saan, d'yan lang sila urn iihi .. .kaya nga mapanghi dito e:'

Buong puso ko namang sinunod ang payo n'ya.

Nagbutas ako ng p ad er, Dilaw ang pro d ujcto. Tsk, tsLdehydrated ako, Pagbalik ko sa sasakvan, saka ko lang n abasa ang malalaking letrang nakasulat sa pad.er:

BAWAL UM1H1 DITO. Nagkasala ako sa bayan.

Maya-maya pa e irrinter rogate ko na ang driver.

"Pupunuin pa ba itong sasakyan?" Magandang pam atay Gras ang kwentuhan. Gumulong nang kusa ang usapan sa politika, pOLitikA. PoliTi Ka ... hanggang nagkasawaan din.

160

161

BeB eN=G:__~~

ANG PABe~ITeNG liBRe NI HUDAS

Tanong ulit ako, "Gaano katagal bago mapuno itong sasakvan?"

Eeengk. Wrong answer. Tagal. Sobrang bait nung driver, inarnin nva na mahina ang pas ada nung araw na 'yon. Wala raw nakakatagal sa paghihintay, umaalis na lang ang mga pasaltero nila. 'Yun na rjn ang ginawa komatapos magpasalamat sa pagpapasilong n'ya sa 'kin sa van.

Pagdating ko sa terminal ng mga bus, nag-text kaagad ako sa bahay gamit ang ipinahiram sa 'king cellphone na tuwing kabilugan lang ng buwan kung magkaroon ng signa1. Masarap sa bus dahil mahangin at ayos ang sounds CWRR ... patav sila d'yanD Di masyadong naghintay ng pasahero yung driver, at umalis kami kaagad kahit hindi pa puno ang sasakyan.

Limang oras ang biyahe. Avos, naging pancake yung pwet ko kakaupo. Umakvat sa bundok ang sasakvan, bumaba, lumiko sa kanan, pumihit sa kaliwa, humarurot. Action film, parang may kalaban sa bubungan ng bus na kailangang ilaglag. Paulit-ulit na letter Sang dinaanan namin. Maraming beses na nalaglag sa talampalcan yung utak ko. Tagtag talaga.

Halu-halo ang naramdaman ko nang mag-stop over ang sasakvan. Medyo namroblema dahil nag-umpisa nang magdilim. Mah irap n a mangapa ng daan. Dalawang dekada na ang lurnipas simula nang huli akong umuwi sa probinsva namin. Wala na ang lumang bahay. At first time kong pumunta doon mag-isa. Pero masaya rin ako dahil tumigil sandali ang mal a-i pui pong bus, nawala ulit ang mga bula sa dugo ko. At ayos din ang pahinga dahil sa babaeng nagbi-videoke sa katabing eatery. Amateur, pero ang ganda ng boses! Concert quality. Totoo!

Maya-maya may mamang tumabi sa 'kin. Kin ausap n'ya ang lalakeng nasa unahan ng upuan ko. Maya-maya pa ako naman ang kinausap nva, Medyo malalim ang dialed, di ko maarok! Sinabi ko lang kung saan ako papunta, pero alam ko di 'yon ang tinatanong nya. Binigyan n'ya 'ko ng babasahin. Tagalog. Gospel of st. John. Natuwa ako. Noon lang hsi ako "naglakbay" nang di dala ang bible ko. CPinuno ako dati ng isang miracle crusade n a tumatanggap ng mensahe galing sa mga UFO.)

Mak al ipas ang isang ta ort, narating ko r in ang probinsva namin. Gabi na. Kung dumating ako doon 20 years ago, puro puno na lang na maliwanag sa alitaptap ang makikita ko nang ganoong oras. Pero ngayon, 2001. sign board na ng Mercury Drug ang sumalubong sa 'kin. Nahirapan pa 'kong han apin ang bahay na tutuluvan ko dahil nakalimutan ko ang landmark na sasabihin sa tricycle driver. Buti na lang di sila bobong tulad ko.

Nakitira ako sa bahay ng lola ko. Luma na yung bahay, bukod sa parninsan-rninsang mga bisita, lola ko lang ang Iumitira doon. Yari sa kahoy ang bahay, isang tingin pa lang kita mo na kagad ang panahori na nagpatanda dito. Pagpasok ko sa kwartong tutulugan ko, isa lang ang riaisip ko. Hmmm ... ilang white lady kaya ang makakasiping ko ngayong gabi?

Kinagabihan ng sumunod n a araw, pagkatapos magliwaliw sa kagubatan, at pagkatapos magawa ang official business na ipinunta ko doon, tinawagan na 'ko ng boss ko sa telepono, Ipinapauwi na ang ipin.abi]i n'yang suka. Sasakay ulit ako nang limang oras sa bus, tapos aangkas sa barko n i erpats for 33 hours (sa halip n.a ercplano).

162

163

ses eNG

___ ----'~NG PAseRITeNG Lrsae NI HUDAS

Ten-bits. Akala k.o magtatagal man lang ako ng ilang araw, naghanap pa 'ko kaagad ng cyberca]e bilang first aid kung sakaling atakiltin ako ng withdrawal syndrome. Sayang, andami pa sanang gimik n a n alcaliain ... may sayawan pa raw sa plaza kinabukasan at may parada ng mga arfista CWOW!!!). Sa pangalawa at huling gabi ko sa probinsya, meron pang amateur singing contest, eksaktong sa tapat ng bahay ng lola ko ginawa ang instant stage. Front seat sana ako sa gutters, kaso maaga akong inantok. Di ako nakapanood, pero di rin ako nakatulog dahil naririnig ko lahat ang kumakanta ... n.a insultong sinasabayan ng audience tuwing pumapalya sa tono.

Akala ko magkasing-bilis lang ang eroplano at barko.

Di ko alam n a barko pa la ang pi n ak arnabaga] n a transportasyon. First time ko sa eroplano, at first time ko r in sa barko ... ayos lang n a mas mabagal ang barko ... PERO 33 HOURS???

Nagalit yata sa 'kin yung bar]co, n.asira yung makina.

Yung 33 hours, naging 40 hours. Umabot yata sa 52 hours ang naging kabuuang biyahe ko, samantalang 36 hours lang ako sa probinsva. Mas matagal pa 'ko sa daan. Sa sobrang tagal ko nga sa dagat parang nakakakita na 'ko ng Loch Ness Monster, saka parang nakita ko r in yung balsa ni Tom Hanks atnarinigna kumakanta si Celine Dion. Angganda pa nung mga pinanood naming pelikula sa barko: "Shark Attack" at "Perfect Storm:' Walastik! Gusto ko sanang maglaglag ng mga crew sa karagatan.

Sabi ko sa tatay ko sana nag-eroplano na lang ako.

Sagot nya: "Pag bumagsak 'yon, sunog ka, wala kang kawala. Buti pa ang barko," Hereditary yata talaga ang pagkapraning. "Matagal dito, pero pwede ka lumakad, humiga,

maligo ... hindi k a mukhang bagahe:' Hmmm ... ayos sa salestalk. Naligo ako at umebs kin abukasan. Doon n aisip ko: Do ebs from ships go to heaven?

Nadehvdrate ako sa biyahe dahil di ako nagbaon ng tubig Iayoko rin kasing maya-maya naii-iingle), nagutom Cdi ako masyadong kumakain dahil ayokong mag-LBM sa daan), napuyat Cdi madaling matulog sa biyahe), napagod Isvernpre), n ainip Clalong syernpre). Pero sulit na sulit pa rin ang biyahe. Dami kong natutunan:

Daming "Pro-ex-president" ang nakausap ko sa daan.

Maraming "idol mentality:' Pagkukulang ng parnahalaan, ng sirnbahan, n.atin.

Daming politikong matigas ang mukha. Tuwing eleksvon, paano nila nakukuhang paulit-ulit na magkabit ng posters sa mga gumigewang na barung-barong na nakatirik sa mga baku-bakong kalye? "Iboto nyo 'ko ulit kahit n.a isang milenyo na 'kong gobernador at wala pa rin akong pagbabagong nagagawa sa lugar na nasasakupan b!"

Nung huling uwi ko sa probinsya namin, wala pang kur-yente. Ngayon, may Internet at kuba na rin ang mga tao sa kaka-text. Progress?

Maraming naikwento ang lola ko. Terror na teacher pala sya nung kabataan nya, pero hindi sya nananakit. Isa sa mga interesante n'yang sinabi ay "Estudvante mo rin ang magulang ng mga mag-aaral mo. Dapat din silang turuan na sumuporta sa pagpasok sa eskwela ng mga ana]; nila:' Cool at charismatic si lola. Medyo malungkot nga lang kinabukasan habang ginagawa n'ya ang babaunin ko sa bivahe. Noon ko lang s'ya nakilala, ganoon din sya sa akin. Pero parang antagal kong turnira sa bahay na 'yon dahil sa dami ng naikwento n'va, Binanggit nya na sa pag-

164

165

BeB eNG

ANG PABeRITeNG LIBRe NI HUDAS

kukumpuni ng nasabing tirahan naubos lahat ang perang nakuh a nya sa retirement. Naisalba at mukhang nakondisyon n'va nga yung bahay, pero di na maitatago ang edad nito. Darating ang panahon na susuko na rin ito sa anay, rurupok, rnabubulok, at tuluyang mawawala ... tulad ng lola ko .. .tulad ng lahat ng tao. Napaalalahanan ulit ako ng katotohanang lahat e may hangganan sa mundo.

Hindi maitatangging kalbo ang mga kabundukan at rnadumi ang dagat ng Pilipinas. Marami akong nakitang flying rsh, pero yung talagang mal al aking isda e dalawa lang yah. Hindi pa 'ko sigurado kung isda nga 'yon 0 campaign poster lang ng mga sen.atoriab]e, na itinapon sa dagat.

Dapat daw mag-candy sa eroplano para hindi mag-pop ang tenga mo sa pressure, at ipikit ang mga rnata para hindi rna-sea sick sa barko. Pero di ko masyadong n.apansin ang alin man sa dalawa, busy ako masyado sa pagkakamangha . sa mga nakita ko.

Nang umalis ako ng bahay, hindi ako nagdala ng camera. Sabi ko magiging traveller ako at hindi tourist. Nakakapanghinayang din dahi1 marami akong nakita na alam kong di ko makikita sa Metro Manila. Pinilit ko na lang namnamin ang ganda ng kasalukuvan.

Isip ako nang isip dati kung ana ang nakukuha ng mga tao sa "trave]" Walang dating sa 'kin ang salitang 'to. Pero nitong mga nakaraang tacn, saka ko lang naisip na kung magkakaroon ng pagkakataon e rnarami rin akong lugar na gus tong bisitahin. Yung tipong traveller ng Lonely Planet, hindi turista. At katulad ng sinasabi nila sa buhay, tingin ko totoo ngang mas im portante ang "iourney" kesa sa "destination:'

Marami na 'kong n at ut un a.n sa Science noong elementary, pero nang makita ko ang mundo mula sa bintan.a ng eroplano, napatanong ulit ako. Ano ba ang ulap? Ano ang bundok? Ano ang dagat? Parang napakababa lang ng ulap pag nasa dagat ka. Parang wa1ang katapusan ang dagat. Parang rn.aliit lang ang pagitan ng pagsikat at paglubog ng araw. Ano ang dilim? Bakit ito nakakatakot? Ano ang araw? Bit d{ n.auubos ang apoy nya? Bakit anlaki at ang ganda ng natural na mundo? Paano natin nasasabi na maganda ang isang bagay?

Ewan ko kung nasobrahan lang ako sa bivahe, pero iba talaga ang pakirarndam pag malinaw mong n.akikita ang sarili mo na nasa ilalim ng maraming ulap, sa ibabaw ng malawak na lupa, at sa gitna ng mga matataas na bundok at malalim na dagat. Parang napaka-naturallang ng pakirarndam na makipag-usap ka sa isang kapangyarihang hindi mo nalcikita.

Sa librong binasa ko habang nasa barko, nasabing ang pagtatalo raw tungkol sa kung may Dives 0 wala ay parang pagtatalo ng mga garapata kung may aso 0 wala. Ang pagtatalo raw tungkol sa pangalan ng Dives ay parang pagtatalo ng mga garapata kung ana ang pangalan ng aso. At ang pagtatalo tungkol sa kung sino ang may tamang panmiwala ay parang pagtatalo ng mga garapata sa kung sino ang nagmamay-ari sa aso.

Palagay ko nga.

Sa pagpanaw ko, sana dilaan ako sa mukha ng nasabing aso.

166

167

BEDB EDNG

ANG PABEDRITEDNG LiBRED NI HUDAS

Tira na. Kanina pa 'ko naghihintay. Him ang piyesa ko ... queen ko 'yang hawak-hawak mo.

< '> Sa impyerno nyo 'ko dadalhin. <. - -.> Sigurado ka na d'yan?

< '> Oo .. .kahit hindi ako n.aniniwala sa irrrpverno.

< '> ... Pero 'wag kang mag-alala, dahil wala akong pakialarn!

<. - -.> Hindi ka rraniniwala sa irnpverno.pero tinginmo doon ka babagsak.

<. - -.> Paano nangyari 'yon? < "> "Nasusulat"

< '> Alam ko ang nilalaman ng bibliya.

<'>

< '> Sinubukan na kitang han.apin doon noon. < '> Baka 'kalco surnulpot ka.

<. - -.> Talaga? Haha ...

<. - -.> Kahit papano e pwede ka rin palang respetohin. <. - -.> Marami kasing puro tanong lang, hindi naman naghahanap ng sagot sa tamang lugar.

<. - -.> Tapes bigla na lang susuko at sasabihing hindi naman ako totoo!

<. - -.> Yung mga ganoong klase ng "matatalinonq" tao ang masarap balutin ng lumpia wrapper at ilublob sa kumukulong lawa ng apoy!

<. - -.> ..

<. - -.> Pero bakit ka sumuko?

< '> Dahil magulo. Masyadong maraming m.istervo. Maraming walang kasagutan.

< '> Avoko ng gano'n!

<. - -.> Kava iniwan mo ang sirnbahan?

< '> 00. Hindi ko matagalan ang mga ipokritol

< '> .. .At ayoko rin naman ng buffet katulad ng ginagawa ng iba.

168

169

BEllB EllNG

------_

ANG PABEllRITEllNG LI BREll NI HUDAS

<. - -.> Anong buffet?

< '> Mix and match si1a ng religious practices.

< '> Sinusunod lang nila ang mga paniniwalanp akrna sa panlasa't parnumuhav nila, tapes yung iba binaba1ewa1a na ... o pin.apalitan ng mga tradi syong ga1ing 11. am an sa ibang sirnbahan.

< '> Anu't-ano man, pare-pareho pa rin silang [pokr-ito't makasa1anan!

< '> Bahala silang magpatayan sa kung kailan ang totoong araw ng pahinga, kung ang Diyos Anak 0 ang Diyos Ama ang tun.av na Dives, kung tatlo ba 0 iisa ang Divos, kung ana ang panga1an ng Dives, kung ana ang kasarian ng Diyos, kung bakit ginawa 'yon 11.; Lucifer, kung sino ang Antikr-iato, kung urnakvat ba sa 1angit si Maria, kung nasaan ang barko ni Noah, kung totoo ang Bible Code, kung anong 1ibro ang tarna, kung ana ang dapat at hindi dapat kainin, kung d.apat bang ihiwa1ay ang sari1i sa masamang rnundo, kung ilan ba ang pwedeng maging asawa ng tao, kung pwedeng mag-asawa ang mga pari, kung dapat bang magbigay ng pera sa sirnbahan, kung may ma1as at swerte, kung may Pasko 0 wa1a, kung nagbaba1ik sa mundo ang mga patay, kung may mga ni1a1ang sa ibang planeta, kung nangga1ing sa unggoy ang mga tao, kung may katuturan ba ang buhay ... at kung bakit karni napunta sa 1intik na mundo na hindi naman n arnin hiningi!!! *Tanging Yaman* <. - -.> ...

<. - -.> Ka1_amayin mo ang 100b mo.

<. - -.> Ganyan ta1aga ang mga tao, pipihit-pihitin ang katotohanan hanggang sa sumang-ayon na ito sa kumportab1eng posisyori ng mga makasari1i ni1ang puso. Gagawin ang 1ahat m apaniwala lang ang sari1i na hindi si1a

dapat rnapasailalim sa anumang batas na magpapabigat lang sa konsensya.

<. - -.> Pero hindi mona dapat pinapasakit nang ganyan ang u10 mo dahi11ang sa mga ma1i1iit na bagay.

< ' > Maliliit?

<. - -.> 00. Parangeskwe1ahan din ang buhav e. Marami kang pag-aara1an, pero hindi naman 1ahat 'yon e irnportante at kai1angan mong m atutunan,

< '> Anong ibig mong sabihin?

<. - -.> Wa1ang kinalarn.an ang paraan ng pagsamba ng tao sa kanyang kaligtasan. Dahi1 sa kabuuan ay iisang Diyos lang din naman ang sin.asamba ninvo, nagkakaibaiba lang ng paraan.

<. - -.> ...

<. - -.> 00 nga pala, dumating ria ang oras. <. - -.> Handa ka na ba sa liatol?

< '> Wa1a akong pakialarn!

<. - -.> Ako meron.

< '> Hindi ko kai1angan ang opinvon mo! <. - -.> Shhh!

<. - -.> 'Wag kang matakot.

<. - - . > Wa1ang hanggan ang pagmamaha1 ko sa tao at marunong akong magpatawad sa mga nagkakasa1a.

<. - -.> 'Wagmongmasyadong sisihin anq sar-i]] mo ... tao ka lang!

<. - -.> A1am kong m abuti kang ni1a1ang. Sinari1i mo ang kahinaan mo at hindi mo na pinilit pang hawaan ang ibang tao. Nirespeto mo ang mga gustong sumunod sa akin, hindi mo sila hinimok na ta1ikuran ako kai1anman.

<. - -.> Para sa ivo ... ang wa1ang hanggang buhay!

<'>

170

171

BEllB EllNG

. ___:_A""N_:_.:G:_'P-"-'ABEllR1TEllNG LiBREll Nl HUDAS

< '> Hindi mo 'ka parurusahan???

<. - -.> Hindi pa huli ang lahat para sambahin mo 'ka. < '> Gano'n lang?!

<. - -.> Syerripre, kung sasambahin mo 'ko, luluhod ka! <' ' > ...

<' > ..

<'>

<. - -.> 0, ba't hindi ka na kurnibo? < '> Parang alam ko na 'to e ...

< '> Tama ang hinala ko. lkaw nga si Lucifer. <. - -.> HA???

< '> Ikaw si Lucifer!

<. - -.> Kan.in a pinaghirapan kitang k urnb in s ihi n tungkol sa Diyos, =r= pagdating sa katauhan ni Lucifer bigla-bigla ka na lang manirriwala?

< '> Naiintindihan ko na ... puro kasinungalingan nga ang mga binitiwan mong salita.

<. - -.> Huh?!?

<. - -.> Dahillang sa in.ii si p mong ako si Lucifer e mawawalan na ng kabuluhan ang lahat ng sinabi ko?

<. - -.> Paano kung sabihin kong ako si St. Michael?

<. - -.> Osi Kupido?

< - - > 0 si Mother Teresa? <. - -.> Osi James Dean?

< - - > Ganon-ganon na lang ba 'yon?

<. - -.> Sayang naman ang pinagsamahan natin! < '> Hindi mo 'ko maloloka.

< '> Patay na 'ko ... ayon sa bibliya, natutulog lang dapat ako ngayon. Walang kamalayan kahit ano.

< '> Pangalawa, hindi ito ang oras ng paghuhukom.

< '> Walang aakyat sa langit 0 bababa sa impyerno

hanggang hindi pa nagaganap ang Muling Pagbabalik. < '> Pangatlo-

<. - -.> HAHAHAHAHA!!! < ' > Anong nakakatawa?

<. - -.> Ikaw!

<. - -.> Hindi ko alam kung ria-jet lag ka 0 ano!

<. - -.> Hindi aka si Satanas, 0 si Lucifer, 0 si Beelzebub, o si Lex Luthor!

<' > Tama na!

< '> 'Wag mo na 'kong paikutin.

<. - -.> BWAHAHAHAHAHA!!!!! <. - -.> Nakakaaliw ka talaga!

<. - -.> Oops, sorry!

<. - -.> Baka dahil turnawa ako nang ganyan, lalo mong ipagpilitang demonyo ako.

<. - -.> Hehehehe ...

<. - -.> Ayusin na lang riatin ito ... < '> Hindi ako nakikinig sa 'yo!

<. - -.> Sige, tutal hinihingal pa naman aka sa katatawa, papahinga muna ako.

<. - -.>

<. - -.> ...

<. - -.>

<. - -.> Game!

<. - -.> Ganito ... tuta] ayaw mo naman akong sambahin, ibabalik na lang kita sa [upa sa dati mong pan.ahon, pero may ibang buhay at katawan, para patunavan sa 'yong hindi ako ang Diablo.

< '> Para ano?

<. - - . > Para mas rnaintindihan mo ang mga bagay-bagay. <. - -.> Pangalawang pagkakataon.

172

173

BeB eNG

ANG PABeR[TeNG liBRe N[ HUDAS

<. - - . > Para sa pagbabalik mo dito, handa ka na talaga at malinaw na ang lahat!

< '> Maibabali]c mo ba ako sa pan.ahon na maganda pa ang takbo ng buhay ko at hindi pa hull ang lahat?

<. - -.> 00 naman! Alangan namang ibalik kita sa lupa nang selyado na sa ataul ang katawan mo!

<. - -.> Hehe, loka ka pala eh!

<. - - . > Ganito ang gagawin natin, sabihin mo lang "GO!" at ibaballk kita sa lupa sa isang kisapmata.

< '> At ana ang kapalit-ang kaluluwa ka???

<. - -.> At ana naman ang gagawin ko sa kaluluwa mong mayanghit?

<. - -.> Masyado kang napapraninj-!

< '> Sand ali, bigyan mo 'ko ng magandang dahilan para paniwalaan ka,

<. - -.> Ummm. .. sabihin na lang nating Dives ako. < '> Hindi ka Dives.

<. - - .>Diyos ko po!

<. - -.> Aka ang Dives ... magkukulitan pa ba tayo?

< '> Kung ikaw ang Di yos, ibibigay ko na lang sa demonyo ang kaluluwa ko.

<. - -.> Walang problema.

<. - -.> Ayaw mo talagang ipagkatiwala sa akin ang kaluluwa mo ha!

<. - -.> Play safe ka masyado ... hehehe'

<. - -.> Hindi ka naniniwalang Dives ako, < '> Hindi ka mapagkakatiwalaan.

< '> Walang katotoh anan ang mga sinasabi mo.

<. - -.> Pero paano kung mali ka sa pag-aakalang hindi totoong hindi aka ang hindi nagsasabi ng walang katetohanan ... akin na ba ang kaluluwa mo?

< '> I yong-iyo na!

< ' > Tutal hindi naman ako n an.in.iwala sa 'yo 0 sa kaluluwa!

<. - - . > BWAHAHAHAHAHA!!! <. - -.> Deal?

< '> Deal.

<. - -.> Cool!

<. - -.> Hehehe ....

<. - -.> Ngayon din ay magbabalik ka sa lupa. Makikita mo na lang ang sarili mo na taimtim na nagbabasa ng katapusan ng itim na librong walang kwenta at hindi mo rnaintindihan ....

<'> GO!

[74

[75

other hooks hy hoh ong:

A B N K K B 5 N P L A Ko?1

Bakit Baliktad Maghasa Ng Lihro Ang Mga Pilipino?

[~~~------ --------~-

VPE published books are available at special quantity discounts. For more information. please contact:

VISUAL PRINT ENTERPRISES

6809 A. Sanhrico Street. Bgy. Pia del Pilar, Mak af City 1230 8124476,8402424 • email: book_inquiry@visprint.net

- .. ,----_.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful