You are on page 1of 4

A ishte vallë shekulli i Satanait?

«Kur marrim parasysh shkallën e tij të lartë të ligësisë, ky
shekull ka qenë shekulli i Satanait. Në asnjë epokë të
mëparshme, njerëzit nuk kanë shfaqur një prirje dhe një etje
kaq të madhe për të vrarë miliona njerëz për arsye race, feje
ose klase.»
50-vjetori i lirimit të viktimave të pafajshme që u burgosën në
kampet naziste të vdekjes ishte shkaku i komentit të
mësipërm në një artikull të gazetës New York Times më 26
janar 1995. Holokausti, një nga gjenocidet që njihet më tepër,
shfarosi rreth gjashtë milionë judenj. Gati tre milionë qytetarë
polakë që nuk ishin judenj vdiqën në atë që është quajtur me
termin «Holokausti i harruar».
«Sipas një llogaritjeje të përafërt, për periudhën nga viti 1900
deri në vitin 1989, në luftëra u vranë 86 milionë njerëz»,—
thotë Xhonathan Gloveri në librin e tij Humanity—A Moral
History of the Twentieth Century (Njerëzimi: Një histori
morale e shekullit të 20-t.ë
Shekulli i 20-të është quajtur një prej shekujve më të
përgjakur që ka parë ndonjëherë njerëzimi. Në botimin Hope
Against Hope (Shpresa kundër shpresës), Nadjezhda
Mandjilshtami shkruan: «Që kur vlerat e humanizmit janë
përçmuar dhe janë shkelur, kemi parë ngadhënjimin e së
keqes.» A ka fituar në të vërtetë e keqja në betejën e së
mirës kundër së keqes?

2% të popullsisë së vendit. XIX viset shqiptare. Shumica dërrmuese e popullsisë merrej. kishte mjaft toka . Në fshat banonin. të cilët formonin gjithnjë shumicën dërrmuese të popullsisë agrare (84-86%).Struktura ekonomike dhe shoqërore e viseve shqiptare në vitet 30-40 Në çerekun e dytë të shek. feudalët çifligarë së bashku me funksionarët e lartë të aparatit burokratik dhe shtresat e sipërme të klerit. karakterizoheshin ende nga prapambetja e theksuar dhe ruanin gjithnjë tiparet e një vendi agrar të prapambetur. të cilët . fshatare ishte përqendruar në viset e brendshme.fshatarët pronarë. me bujqësi e blegtori. bujq e argatë. rreth 87% të banorëve të këtyre viseve.Në radhët e prodhuesve të fshatit zotëronin gjithashtu shtresat e mëparshme . Përqindja e ulët e popullsisë qytetare (rreth 13% e popullsisë së vendit) pasqyronte shthurjen me ritme të Në të gjitha qytetet zotëronte ekonomia e vogël zejtare. si edhe më parë. të cilët përfaqësonin rreth 0. Përsa i përket strukturës shoqërore të popullsisë grupimin kryesor shoqëror në ekonomi e formonin. edhe qyteti nuk ishte shkëputur ende nga prapambetja ekonomike. Megjithatë ekonomia bujqësore karakterizohej nga një prapambetje e theksuar.Sikurse fshati. me gjithë përparimin që ishte dukur në zhvillimin e ekonomisë në periudhën e mëparshme. Shqipëria ishte e begatë nga natyra. Pjesën tjetër të popullsisë agrare (14-16%) e përbënin fshatarët pa tokë. si edhe më parë. ku më shumë e ku më pak.

.. kurse ai i shkollave fetare të krishtera edhe më i pakët. krerët e esnafëve dhe reshperët e mëdhenj së bashku me aparatin burokratik dhe me ulematë. Në vitet 40 gati 98% e popullsisë ishte analfabete. Femra shqiptare gjate viteve te diktatures. . si edhe në shekullin e kaluar.vazhdonin të mbeteshin nën varësinë ekonomike të bejlerëve çifligarë. i nënshtrohej torturave deri në vdekje. Porta e Lartë kishte nxitur vetëm zhvillimin e arsimit fetar (islamik në turqisht. Në katet e larta të popullsisë qytetare qëndronin. Në kampet e internimeve politike kanë vuajtur 46. apo një grua. apo çmenduri. Pasi shpallej "armike e popullit" një vajzë e re. Megjithatë edhe numri i shkollave fillore e fetare turke (mektebeve dhe medreseve) ishte shumë i kufizuar. ortodoks në greqisht dhe katolik në italisht).790 gra Kanë vdekur në kampet e internimit 5118 gra dhe 320 fëmijë nga sëmundja e urisë.