You are on page 1of 38

Kimya

Dergisi

NOVATF
Kimya Dergisi
YIL:3 SAYI:29 ARALIK 2015

BR DAKKADA KANI DURDURAN


JEL GELTRLD
YRD. DO. DR. MEHMET ALTU VE
ARKADALARININ BULUU
PATENT ALDI
MARS ATMOSFERNDEK BYK
DEMN NEDEN ANLAILDI
KMYA SEKTRNN 10 AYLIK
HRACATI 12,9 MLYAR DOLAR
HAYVANSAL ATIKLARDAN
SENTETK PETROL RETECEKLER
KMYA SEKTR
SANAYCLER HAMMADDEDE
FYAT VE KALTE STKRARI
STYOR
KENDN YLETREN YAPAY
DOKU

BACA
GAZI
ANALZ
BORUN ATII DA PARA EDYOR
DNYANIN LK ELEKTRONK
BTKSN YAPTILAR
LA HARCAMALARI 1.4 TRLYON
DOLAR OLACAK

NAATIN KMYASI
NEYE GRE YKSEK LSANS?
PEARLITOL FLASHIN
DAILMASI ZNMESYLE
LGL VAKA ALIMASI

MUTLAK SIFIRA ULAILDI

KURALLARIMIZ

1. novatif Kimya Dergisi yazlarn herhangi bir


makalenizde veya yaznzda kullanmak iin yazsn
aldnz kiiye mail atarak haber vermek, kullanm
olduunuz yazlarn kaynan ise dergi olarak
belirtmek durumundasnz.
2. Dergide yazlan yazlarn sorumluluu birinci
derece yazara aittir. Bu konu hakknda bir sorun
yayorsanz ilk olarak yazara ulamalsnz.
3. Dergide yer alan bilgileri kullanarak banza
gelebilecek felaketlerden ya da ilerden dergi
sorumlu deildir.
4. Dergide yazarlarn kullanm olduu resimlerde,
yazlarda kesinlikle kaynak belirtilmek zorundadr.
Aksi durum olduu zaman bunu yazarn kendisine
ulaarak sormalsnz. nk bize yaz gnderen
yazarlarmzdan ricamz telif haklarna riayet
ederek fotoraflar dkmanlarna eklemeleri.
Buradan kacak problemlerden dorudan yazarlar
sorumludur. Dergi sorumlu deildir.
5. Dergide benim de yazm olsun diyen yazarlarmz
var ise yazlarnz iin Yavuz Selim KART ile
konuabilirsiniz. Dergi ile iletiim kurmak iin ise
iletisim@inovatifkimyadergisi.com adresine
mail atabilirsiniz.

SOSYAL MEDYA

6. Dergimizde yaynlanmasn istediiniz yazlar


info@inovatifkimyadergisi.com mail adresine
gndermelisiniz. Bu mail adresine gnderdiiniz
yazlarda bir eksiklik var ise editr tarafndan
incelenecektir. Eksik ksmlar var ise size geri
dn yaplacaktr. Dzeltmeniz iin tavsiyelerde
bulunulacaktr. Ltfen geri dn yaplnca bunu

kendinizi kmsemek olarak grmeyin. Ama


daha gzel bir yaz ve daha gzel bir dergi.
7. Tarafmza ok yaz gelmedii takdirde her yazy
yaymlamaya gayret edeceiz lakin bakalarnn
yazlarn kendi yazm gibi gnderenler, kaynaksz
yaz gnderenler, ok ksa yaz gndenlerin
yazlarn maalesef yaymlamayacaz.
8. Dergide dini ve siyasi ierikli yazlar yaymlanmaz.
Herhangi bir dini grubu temsil eden ya da herhangi
bir siyasi grubu temsil eden sz ve kelimeler
yaznzda olursa dergi o ksmlar deitirmeniz
konusunda sizi uyarr. Deitirmezseniz dergi
yaymlamama hakkn ya da yaznn o ksmn
deitirme hakkn elinde tutar. Bu konuda son sz
dergi yneticisine aittir.
9. Bu dergide kimya ilmi zerine okuyan, kimya
ilmine merakl, kimya ilmi ile ilgili aratrma
yapmay seven herkes yazabilir.
10. Dergi ekibimiz gnll kiilerden olumutur.
Bu dergi ilk kurulduu zamandan beri byledir.
Dergi ekibinde olan herkes bu kural kabul etmi
saylr. Gelen kiilere en bata bu kural sylenir.
Grevini yapmayan, dergide anlamazlk karan,
huzur bozan, dergi yneticisini dinlemeyen kiiler
ekipten karlr.
11. Dergi tasarm ve ynetiminden sorumlu kii
buraya ek maddeler koyup deitirme yetkisine
sahiptir.
12. Dergiyi okuyanlar ve dergi ekibi bu kurallar
kabul etmi saylrlar.

http://www.inovatifkimyadergisi.com
https://www.facebook.com/InovatifKimyaDergisi
https://twitter.com/InovatifKimya
https://instagram.com/inovatifkimyadergisi
http://inovatifkimyadergisi-blog.blogspot.com.tr
https://www.youtube.com/channel/UCmIkYbQtd8LtCP6GVL0tVGQ
https://plus.google.com/+Inovatifkimyadergisi
https://www.linkedin.com/profile/view?id=AAIAABHWzAYBk8n_O2Xp0LJgn9bB-aLM6w0-3pw

Ekibimiz
YAVUZ SELM KART
KMYA MHENDS
KURUCU-YNETC
PELN TANTOLU
KMYAGER
FACEBOOK EDTR
UTKU ARSLAN
KMYAGER
FACEBOOK EDTR
MAHMUT ATASEVER
BYOKMYAGER
FACEBOOK EDTR

HATLE MOUMNTSA
KMYA
FACEBOOK EDTR
TUBA NGL
KMYA MHENDS
FACEBOOK EDTR
ELF KO
KMYAGER
FACEBOOK EDTR
ALPEREN KEMAL TOPAL
BYOKMYAGER
FACEBOOK EDTR

SZ DE EKBMZE KATILIN

EDTRDEN

Merhabalar
ncelikle bize olan ilginiz iin ok teekkr ediyoruz.
28 saydr yayn hayatna devam ettik. Bizlere okuyan, alan
herkes yaz gndermeye devam ediyor.
Aslnda yaz yazmas ve gndermesi bir miktar zaman alan bir
sre ama o kadar da zor deil.
E-dergimizin sreklilii elbette sizlerin gnderdii deerli
yazlarla oluyor. Yazlarnz ile kiisel bilgilerinizi birletirerek
kendi sosyal medya kanallarnda tantan tek elektronik kimya
dergisiyiz. Her ay yazmann zorunlu olmamas da herkesin
yazmasna imkan salyor ki akademik kariyer sahibi, okuyan,
mezun, kimyaya ilgili herkesten yazlar bekliyoruz.
Bu ay birok konuda yaz geldi. Birok haber de ekledik.

Keyifle okumanz dileimizle

NDEKLER

MUTLAK SIFIRA ULAILDI

BR DAKKADA KANI
DURDURAN JEL GELTRLD

YRD. DO. DR. MEHMET ALTU


VE ARKADALARININ
BULUU PATENT ALDI

10

PEARLITOL FLASHIN DAILMASI


ZNMESYLE LGL VAKA ALIMASI
MARS ATMOSFERNDEK BYK
DEMN NEDEN ANLAILDI

KMYA SEKTRNN 10 AYLIK


HRACATI 12,9 MLYAR DOLAR
BACA GAZI ANALZ

14
15

16

DNYANIN LK ELEKTRONK
20
BTKSN YAPTILAR
HAYVANSAL ATIKLARDAN
21
SENTETK PETROL RETECEKLER
NAATIN KMYASI

22

KENDN YLETREN YAPAY DOKU 25


KMYA SEKTR SANAYCLER
HAMMADDEDE FYAT VE KALTE
STKRARI STYOR

26

NEYE GRE YKSEK LSANS? 27


LA HARCAMALARI 1.4
TRLYON DOLAR OLACAK

30

BORUN ATII DA PARA EDYOR


KLOR

32

31

11

AYIN WEB STES

NDEKLER

KMYA BULMACA

33

34

KMYA BULMACA ZM
KMYA SZL 36
YAZARIMIZ OLUN

37

35

ANIL YASN AKDOAN


KMYA TEKNKER
BALIKESR NVERSTES
MEZUN
anil_yasin_akdogan@hotmail.com

Mutlak Sfra
Ulald !

utlak sfr, bir maddenin molekllerinin


entropisinin minimum deerine ulat
teorik scaklktr.

Teorik olarak mutlak sfr scaklna ulaan (inen) bir


maddenin i enerjisi 0 (sfr) olacandan daha fazla
soutmak mmkn deildir.
Mutlak sfr molekllerin durduu (hareketlerinin ok
kk titreimlere indirgendii) noktadr.

Termodinamik kanunlar mutlak sfr scaklna


ulalamayacan belirtir nk soutulan maddenin
scakl, soutan maddenin scaklna yaknsayarak
yaklar. ki scaklk sonsuza kadar yaklamaya devam
ederler fakat ayn deere ulaamazlar.

Mutlak sfr scakln kesin yokluudur. Btn


maddelerin bu seviyede reaksiyon verme zellikleri
bozulur ve deiirler.

Mutlak sfr deeri 273.15C veya


0 K olarak tanmlanr.

Mutlak sfr artk ulalmaz deil.


Alman bilim adamlar, olas en souk s
derecesi kabul edilen mutlak sfrn altna
inmeyi baardklarn aklad. Science dergisinde
yaymlanan aratrmaya gre bilim adamlar, ilk
kez mutlak sfrn altnda bir atomik gaz retti.

Almanyann Mnih kentindeki Ludwig Maximilian


niversitesinden Ulrich Schneider, nce yaklak
100 bin atomu kazara slarn ykseltebilecek olas
her tr evresel etkenden uzaklatrarak bir vakum
odasnda souttuklarn syledi.

Mutlak sfr, imdiye kadar molekllerin hibir enerjiye sahip


olmad, ulalmas imkansz teorik bir durum olarak biliniyordu.
da balantldr. Bir ey ne kadar scaksa da
doru o kadar geniler ve ne kadar souksa o
kadar bzr. Negatif basn kullanarak atomlar
arasndaki etkileimi kontrol altna aldk. Bylece
ilk kez hareket eden molekller iin negatif mutlak
s derecesine ulatk dedi.
Buluun, teknik olarak yzde 100 daha etkili
alacak motorlar ile yeni kuantum cihazlarnn
gelitirilmesine yol amas ve evreni paralad
sanlan karanlk enerji gibi bilinmezlere k
tutmas bekleniyor.

Atomlarn hareketlerini gzlemlemek iin lazer


nlar ve manyetik alanlardan oluan bir a
kullandklarn belirten Schneider, Is, atomlarn ne
kadar hareket ettiklerine ve sahip olduklar kinetik
enerji miktarna baldr. Lazer nlarndan
gelen milyonlarca parlak k noktasndan
oluan optik kafes, atomlarn hareket etmesine
yardmc oldu. Kafes, ayn zamanda atomlardaki
potansiyel enerjiyi snrlamamaz da salad.
Atomlar arasndaki etkileimi kontrol etmek
iin ise manyetik alan kullandk. Is, basnla

Kaynaklar :
Kimyaca.com
Vikipedia
Fizikokimya ders notlar

Haber
Yabanc

BR DAKKADA KANI DURDURAN JEL


GELTRLD
Rusyann Nijniy Novgorod ehrinden bilim insanlar, kan akn bir dakikada
durdurabilen jel gelitirdi. Jel, kabuklularn kabuundan elde edilen doal polimer
kitosan maddesinden yapld.
Proje yneticisi, Tektum irketinin direktr Mihail Gorenin, halihazrda jelin
test aamasnda bulunduunu belirterek, Jel, kan hcrelerine balanarak
hzl bir ekilde phty oluturuyor, ek bileenler ise bu sreci nemli lde
hzlandryor. rnein laboratuvar hayvanlarda kan akn 30 saniyeden ksa
bir srede durdurmay baardk dedi.

Yaradan Silinmesine Gerek Kalmyor


Benzer ilalarn ou, kan akn 5-7 dakikada durduruyor. Bunun dnda dier
ilalardan farkl olarak Rus bilim insanlarnn gelitirdii jel, yaradan silinmesine
ihtiya kalmadan belli bir sre iinde zlyor.
Bilim adamlar, ilacn sadece d kesiklerde deil, i organ ameliyatlarnda da
kullanlmas olasl zerinde alyor. Gorenin, lacn silinmesine gerek yok,
ieride kalabilir, belli bir sre iinde zlyor ancak kistlerin oluumuna yol
aan sertlemelere neden olmuyor diye konutu.

Bir Yl inde Piyasada Olacak


Kabuklularn kabuundan elde edilen doal polimer
kitosan temelinde yaplan jel, salk uzmanlarndan
olumlu eletiriler ald.
Bir yl iinde, ilac retip satmaya izin veren tescil
belgelerini almay planlyoruz diyen Gorenin, seri
retim iin her eyin hazr olduunu da szlerine
ekledi.

Yerli

Haber

YRD. DO. DR. MEHMET ALTU VE


ARKADALARININ BULUU PATENT
ALDI
retim yesi Yrd. Do. Dr. Metin Zeyveli
tarafndan gelitirilen ve allan Kays ekirdei
Kabuu Paracklar Katkl Polipropilen ve
retim Yntemi adl bulu, Trk Patent Enstits
tarafndan patent almaya uygun grld.

nn
niversitesi
retim yesi
Yrd. Do.
Dr. Mehmet
Altu ve
arkadalarnn
Kays
ekirdei
Kabuu
Paracklar
Katkl
Polipropilen
ve retim
Yntemi adl buluu Trk Patent Enstitsnden
patent ald.

Polipropilen Nedir?

Alnan bilgiye gre;nn niversitesi Malatya


Meslek Yksekokulu Makine ve Metal Teknolojileri
Program retim yesi retim yesi Yrd. Do.
Dr. Mehmet Altu, Gazi niversitesi retim yesi
Do. Dr. Abdlmecit Glda ve Karabk niversitesi

Bu arada, Polipropilen, otomotiv sanayinde


kullanlan paralardan, tekstil ve yiyecek
paketlemesine kadar ok geni kullanm alan olan
termoplastik bir polimer oalark biliniyor. Ayrca
Polipropilen dnyadaki en yaygn ikinci plastik
hammaddedir. Maliyet avantaj, salaml, kolay
kalba girmesi nedeniyle tercih ediliyor. Polipropilen
kimyasal ya ve zclere kar dayankllk, yksek
mukavemet, dk srtnme katsays, neme ve
sya kar dayankll gibi zellikleri ise avantajlar
olarak biliniyor.

10

ECE BAHAR KARA


SYASET BLM VE ULUSLARARASI LKLER
BOAZ NVERSTES
MEZUN
ecebahar.karac@roquette.com

PEARLITOL Flashn
dalmas/znmesiyle
ilgili vaka almas

on yllarda, piyasada azda dalan tabletlerin


(ODT) saysndaki hzl art gzemlemek
mmkn. ROQUETTE, tablet formlasyonlar
iin mannitol ierikli yardmc maddeyi gelitirerek,
bu pazar bymesinde nemli rol oynamtr:
Mannitol ve niasta karm olan PEARLITOL
Flash, zellikle sper datc eklemeden
przsz bir yap salayan hzl dalm amacyla
tasarlanmtr.
Birok farkl alma olmasna ramen,

halen dalm/znme sreci tam olarak


teoriletirilememitir. Su penetrasyonu, kanlmaz
bir n sretir. Tabletin gzenekleri, tabletlerin sv
girileri iin yol salamaktadr. Fakat bu srein,
tek bir mekanizma sonucu olmasnn aksine, birok
farkl mekanizmann birbiriyle etkileimi sonucu
gerekletii dnlmektedir( ).
Bu almada, PEARLITOL Flashn dalma
profilleri ve mekanizmalar incelenmitir.

Metotlar
Azda dalan tabletlerin hazrlan
Bu almada kullanlan hammaddeler, Roquette
rnleri olan PEARLITOL Flash ve PEARLITOL
200 SD mannitolleridir. Magnezyum stearat,
Brlocher firmasndan satn alnmtr.
Numune ODTler, PEARLITOL Flash ya da
PEARTOL 200 SDnin lubrikant ile 5 dakika

sresince Turbula T2C mikserinde kartrlmasyla


hazrlanmtr.
Tabletler, direk bask yntemiyle Korsch XP1
makinasnda, 13mm dz pahl kenar bask kalb ile,
basm kuvveti artrlarak (5-25kN) ekil verilmitir.
Bask makinas, her tablet arlnn 500 mg olacak
ekilde ayarlanmtr.

11

Islanabilirlik
Dozaj formlarnn slanma sresi deme as ile orantldr. Deme as, Digidrop GBX aleri
kullanlarak llmtr. Tabletin yzeyine, 2 llik su (20C) dkldnde, deme as 0 ile 3.5 saniye
arasnda yksek hzl kamera ile kaydedilmitir. lmlemeler, 3 kere tekrarlanm ve hassasiyet 5dir.
Islanma profilleri, zamana kar deme alarnn lmlenmesiyle belirlenmitir.

Su Emme Kinetii
Arimet prensibini snrlandrmak amacyla, gere, iyonsuzlatrlm su (20C) ieren byk bir kabn
yzeyinde sinterlenmi cam kaptan oluur. Elektronik terazi sayesinde askda kalr. Tablet dikkatlice cam
kabn iine koyulur. Kazanlan arlk teraziden okunur ve otomatik olarak bilgisayar tarafndan kaydedilir.
Doygunluk noktasna kadar ya da 15 dakika boyunca, veri her saniye kaydedilir. Bu metod sayesinde su
emilimi iin iki deiken ortaya kar: emilim hz ve azami emilim oran. Deneyler iki kez tekrarlanr ve
ortalama sonular raporlanr.

Veriler ve Tartma
Bir tabletin hzl dalmas, genellikle tabletin
iine hzl su girii ile ilikilendirilir( ). ekil 1,
PEARLITOL Flash tabletlerin, mannitol tabletlere
oranla daha iyi bir slanabilirlii olduunu
gstermektedir. alma sonucunda da grlecei
gibi, PEARLITOL Flash ile deme as daha dk
ve 1 saniyeden sonra 0 olurken, PEARLITOL
200 SD ile 3.5 saniye sonrasnda 51dir. Islanma
sresi azaldka, tabletlerin dalmas hzlanr.
Islanma sresi, yardmc maddenin hidrofil profili

ile yakndan ilikilidir. Niastann hidrofil yaps,


PEARLITOL Flashn iyi slanma profilini aklayan
temel nedenlerden biridir.
Ayrca, PEARLITOL Flash tabletler, hzl su emilim
oranna sahiptir (ekil 2). 60 saniyede, PEARLITOL
Flash tabletler sertliklerinden bamsz olarak, ilk
arlklarnn %50si kadar suyu absorbe ederler.

Dalma sresi in vivo olarak ngrldnde( ) sertlie ve basm kuvvetine bal deildir, bunun yerine,
birleimin iyi slanma profili ve PEARLITOL Flash tabletlerdeki hzl su penetrasyonu ile aklanabilir
(Tablo 2).

12

Sonu



Sper datc ve mannitolle hazrlanan ODTlerin, zayf slanma profilleri nedeniyle yksek
gzeneklilie sahip olmaldr
Bu nedenle, hzl dalan ODTler iin, dar bir basm kuvveti yelpazesi bulunmaktadr
Sper datclar niasta ile ikame etmek, PEARLITOL Flashe yksek slanma profili salar
PEARLITOL Flash ile, ODTler geni bir basm kuvveti yelpazesine sahip olurlar

Daha detayl bilgi iin :


ROQUETTE TARIM VE GIDA SAN. LTD. STI.
Tel : 0212 2348373
www.roquette.com.tr
Bhowmik D., Krishnakanth C.B., Chandira P.R.M. J. Chem. Pharm. Res., 1(1):163-177 (2009)
Zhao N., Augsburger L.L. AAPS PharmSciTech 6(1): Article 19 (2005).
iii
Popescu, C., Zhou, L., Joshi, A., Liu, H., Francois, A., Damour, D., Lefevre, P. Tablets & Capsules, 8(5): 1420 (2010)
i

ii

13

Haber
Yabanc

MARS ATMOSFERNDEK BYK


DEMN NEDEN ANLAILDI

NASAnn MAVEN uzay


arac tarafndan toplanan
veriler nda yaplan
almalara gre, Mars
atmosferinin yava yava
uzaya doru akmakta
olduu anlald. Kzl
Gezegenin atmosferinin
bu byk firarnn altnda
yatan neden ise Gneimiz.
Zira srekli bir biimde
yldzdan gelen gne
rzgarlar Mars yzeyine
arparak atmosferin d
katmanlarnn soyulmasna neden oluyor.
NASAdaki bilim insanlar byle
bir sonuca, bu yln balarnda
Mars yzeyini etkisine
alan bir gne frtnas
zerinde yaptklar
almalardan
sonra vardklarn
akladlar. Buna
gre, gne
frtnasndan
gelen paracklar
atmosferin st
tabakalarnda
bulunan gazlar
harekete geirerek
onlarn hzlca
uzaya doru
ynelmelerini salyor.
Aratrmaclar,
bu dorultuda Kzl
Gezegenin atmosferinden;
aralarnda hidrojen, oksijen ve
karbondioksitin de yer ald eitli
atom ve molekllerin kaybolmakta olduunu
tespit ettiler. Btn bir yl boyunca MAVENin elde
ettii verilere dayanan btn bulgular, getiimiz

hafta Science and Geophysical Research Lettersda


yaynland.
Sz konusu gne etkileimi ayn zamanda
Marsn bir zamanlar olduundan nasl bu kadar
farkl olduunu da aklayabilecek nitelikte.
Aratrmaclara gre, bundan 4 milyar yl akn bir
zaman dilimi ncesinde kaln bir atmosfere sahip
olan Marsta gezegenin snmas ve yzeyde geni ve
sv halde okyanuslar bulunmas iin yeterli dzeyde
gaz bulunuyordu. Fakat, artk gezegen souk ve
okyanus barndrmayan, Dnyadaki atmosferin
yzde biri orannda bir basnca sahip bir atmsoferi
olan bir yer.
Bu atmosfer kaybnn ilgin yan
etkilerinden biri de Kzl
Gezegenin, Dnyann
kutuplarnn
yaknlarndakilere
benzeyen kresel
auroralara sahip
olmas. Gezegenin
yzeyine doru
gelmekte olan
paracklar
durduracak
byk manyetik
alanlar olmad
iin, atmosfere
ve yzeye doru
arpan gne
rzgarlar gz alc
bir biimde parlyor.
The Vergede yer alan
haber gre, MAVEN
ekibinde yer alan bilim
insanlarndan Nick Schneider, bu
durumu yle yorumluyor: Marsn
bahelerindeki bir koltua oturup bu auroralar
izleyebilen hibir astronotun olmamas ok yazk.

14

Yerli

Haber

KMYA SEKTRNN 10 AYLIK


HRACATI 12,9 MLYAR DOLAR

Kimya sektrnn ihracatnn, 2015 Ocak-Ekim


dneminde 12,9 milyar dolar olduu bildirildi.
stanbul Kimyevi Maddeler ve Mamlleri
hracatlar Birliinden (KMB) yaplan aklamaya
gre, kimya sektrnn ihracat ekimde deer
baznda geen yln ayn ayna kyasla yzde 12,4
azalarak 1 milyar 310 milyon 655 bin dolara indi.
Bylece sektrn ihracat, 2015 Ocak-Ekim
dneminde geen yln ayn dnemine kyasla yzde
13,6 gerileyerek 12 milyar 900 milyon dolara dt.
Kimya sektrnn ekim aynda en fazla ihracat
yapt ilk lke Irak, Almanya ve Msr eklinde
sraland. Bu dnemde Birleik Arap Emirlikleri,
Yunanistan, talya, Hollanda, Rusya, ngiltere ve ran
da en fazla ihracat yaplan dier lkeler arasnda
ne kt. Ocak-ekim dneminde de Irak, Msr ve
Almanya sektrn en fazla ihracat yapt lkeler
oldu.

ekonomik gerekse siyasi belirsizlikten en fazla


etkilenen sektrlerin banda geliyoruz. Dier
yandan lkemizin retime dndrlebilir, kalc
yatrmlara ok ihtiyac var. Bu da ancak gven
duyulan bir ortamla mmkn olabilir. Kurulacak
yeni hkmetin ekonomimizin istikrarl geliime
katk salamasn temenni ediyor ve yksek katma
deerli rne daha fazla destek bekliyoruz
ifadelerini kulland.
Akyz, bu yl 5incisi dzenlenecek Kimya Ar-Ge
Proje Pazarn 14 Kasmda gerekletirileceini
aktararak, plastik, ila ve eczaclk, kozmetik,
boya gibi alt sektrlere seslenen ve 30 projenin
deerlendirilecei etkinlie sanayicilerin ilgisini
beklediklerini de vurgulad.

Aklamada grlerine yer verilen KMB Ynetim


Kurulu Bakan Murat Akyz, kurulacak yeni
hkmetin ekonominin geliimine yn vereceini
belirterek, ekonomik bymenin ve ihracat artnn
srdrlmesinde istikrarn nemine dikkati ekti.
Akyz, kimya sektrnn, pek ok sektre ara mal
ve hammadde girdisi salayarak sanayinin nabzn
tuttuunu dile getirerek, Ancak maalesef gerek

15

YAVUZ SELM KART


KMYA MHENDS
CUMHURYET NVERSTES
MEZUN
kim_muhselim@hotmail.com

Baca Gaz Analizi


B

aca gaz; CO2, oksit ya da is ieren maddelerden oluur. Bu maddeler evreyi kirletir, ayn
zamanda iklim ve insan sal zerine de negatif etkileri vardr. Termal prosesleri optimize
etmek ve tm bu emisyon miktarlarn drmek iin, yanma sreleri daha verimli bir
ekilde tasarlanmaldr. Bu andan bakldnda baca gaz analizleri ok nemlidir.

Baca gaz analiz cihazlar emisyon, proses ve verim lm amal kullanlmaktadr. zellikle son
dnemde elektronikteki gelimeler baca gaz analizrlerini daha kolay kullanlabilir hale getirmitir.
Baca gaz analiz cihazlar, yeterli verileri kullancya daha kk cihaz boyutu ve daha uzun sensr
mrleri ile verebilecek duruma gelmilerdir.
Portatif baca gaz analiz cihazlar elektrokimyasal sensrler kullanmaktadrlar. Bu sensrlerde
sonsuza kadar kullanlabilecek malzemeler deildirler. lm esnasnda bacadan ekilen
gazla elektrokimyasal sensrn ierisinde kimyasal bir reaksiyon sonucu olarak tkenme olur.
Elektrokimyasal sensrlerin sarf malzemesi olmas nedeniyle baca gaz analiz cihaz seimi
esnasnda elektrokimyasal sensrlerin kullanm mr olduka nemlidir.
Portatif baca gaz analiz cihazlar, yakma sistemine balanarak otomatik
ayar yapabilen cihazlar deildirler. Portatif baca gaz analiz cihazlar yakma
sisteminin bacasndan kan gaz analiz ederek sistemin yanma karakteristii
hakknda kullancya bilgi veren cihazlardr. llen ve hesaplanan
deerlere gre yakma sistemini ayarlamak bu deerlerin doru bir ekilde
yorumlanmasna baldr.

16

Baca gaz analizlerinde u deerler kaydedilir:

O2, CO, CO2, SO2, NO, NO2, NOx Yanma Gazlar Emisyonlarnn lm,

Partikl Madde (Toz) lm,

Gaz ve Tozlarn Ktlesel Debi Tayini,

Hz-Debi lm,

slilik lm,

Yanma Verimliliinin Tespiti,

Uucu Organik Gaz (VOC) Emisyonlarnn lm,

Baca gaz Scaklk lmleri,

Youma Noktasnn (Dew Point) Belirlenmesi,

Bacagaznda Nem Deerinin Belirlenmesi,

17

Bu deerlerin lmlerinin ve hesaplanmasnn









TS ISO 7935 SO2,


TS ISO 12039 CO,O2,CO2,
EPA CTM 22 NOx(NO+NO2),
TS ISO 9096, EPA 17,EPA 5,TS ISO 13524,VDI 2066 TOZ,
TS ISO 10396 HIZ,
TS 9503 SLLK,
TS EN 1911-1,2,3 KLOR,
TS EN 13649 UUCU ORGANK BLEK VE BUHARLARLAR

gibi standartlarna uygun yaplmas gerekir.

18

Baca Gaz ve Emisyon lmleri

Kurulu adna Valilie mracat yaplr ve yerinde


incelemenin yaplmas salanr.
Dosyann l Mahalli evre Kurulunda grlmesi
ve takibi yaplarak Emisyon zni alnr.

Emisyon, yakt ve benzerlerinin yaklmasyla;


sentez, ayrma, buharlama ve benzeri ilemlerle;
maddelerin ylmas, ayrlmas, tanmas ve dier
mekanik ilemler sonucu bir tesisten atmosfere
yaylan hava kirleticileri olarak tanmlanr.

Emisyon lm parametreleri
nelerdir?

Emisyon zni nasl alnr?

Bacagaznda SO2 Tayini


Parametre:SO2
Standartlar:TS ISO 7935 "Nokta Kaynak Emisyonlar:
Kkrtdioksitin Ktle Deriiminin Tayini- Otomatik
lme Metotlarnn Performans Karakteristikleri"
lm Metodu: Elektrokimyasal Hcre Metodu

evre Kanunun ve ilgili ynetmelik hkmlerine


gre, emisyon yayan tesisler iin emisyon
lmlerinin yaptrlp deerlerinin ynetmelikteki
kstaslara uygun olduunu gsteren izindir.
Kuruluun byklne gre evre ve Orman
Bakanl tarafndan verilir.
Emisyon ve hava kalitesi (misyon) lmleri, kalibre
edilmi lm cihazlar ile akredite olmu ve/veya
evre ve Orman Bakanl'ndan Yeterlilik Belgesi'ne
sahip kurululara yaptrlr.
lm sonular deerlendirilerek raporlandrlr.
Sonular ynetmelik snr deerlerin zerinde karsa
emisyonlarn azaltlmas iin gerekli yntemler ve
faaliyetler tanmlanr.
Emisyon izni bavuru dosyasnda Bakanlka
istenilen her trl tesis bilgileri, kullanlan yakt
bilgileri, kullanm sahas bilgileri, emisyon lm
raporlar, kapasite raporu ve dier gerekli evraklar
hazrlanr.
Kaynaklar :

Bacagaznda CO, O2, CO2 Tayini


Parametre: CO, O2, CO2
Standartlar:TS ISO 12039 "Sabit Kaynak Emisyonlar
Karbonmonoksit, Karbondioksit ve Oksijen Tayini
- Otomatik lme Sistemlerinin Performans
zellikleri ve Kalibrasyonu"
lm Metodu: Elektrokimyasal Hcre Metodu
Bacagaznda NOx, NO, NO2 Tayini
Parametre: NOX (NO,NO2)
Standartlar:EPA CTM 022 "Determnaton Of Nitric
Oxide, Nitrogen Dioxide And NOx Emissions From
Stationary Combustion Sources By Electrochemical
Analyzer"
lm Metodu: Elektrokimyasal Hcre Metodu

http://www.testo.com.tr/urunler/baca-gazi-analizi/
http://www.dogalgaz.com.tr/yayin/161/testo-baca-gazi-analizinde-olcum-parametreleri_4951.html#.
VleSUb9oN_k
http://personel.klu.edu.tr/dosyalar/kullanicilar/ahmet.ipekci/dosyalar/dosya_ve_belgeler/bacalar_ve_
yanma_havasi.pdf
http://www.onurenerji.com.tr/olcumler/baca-gazi-analizi/
http://www.stmcevre.com/hizmetler.php?s=9
http://docplayer.biz.tr/1017595-Laboratuvari-hakkimizda.html
https://cevre.files.wordpress.com/2008/11/hava_kirliligi_olcumu.pdf

19

Haber
Yabanc

DNYANIN LK ELEKTRONK
BTKSN YAPTILAR
kaps ayrca temel bir bilgisayar bileenini de elde
edebiliyorlar.

sveli bir grup bilim


adam, dnyann ilk
cyborg bitkisini
rettiklerini aklad.
almann zerinde
yrtld canl bir
gl, artk elektrik enerjisi
retebiliyor.

Aratrmaclar, PEDOT-Si ayrca elektrokimyasal


hcrelerin ayrt ve piksel oluturduu
yapraklara da yerletiriyor. Ve bir voltaj tatbik
edidiinde bu pikseller tpk bir ekran gibi renk
deitiriyor.

Yeil Enerji kavram


bu hafta sveli bilim
adamlarnn duyurduklar
keifleriyle tam anlamyla
hayat buldu. svete
bulunan Linkping niversitesinde bir grup bilim
adam, canl bir gl bir fotosentetik enerji reten
bir elektrik devresine dntrmeyi baardklarn
ilan etti. Ksacas artk cyborg iek diye bir ey
gerekten var.

lk cyborg bitki bu gne kadar yapla iki almann


doruk noktas, ( 90l yllarda aratrmaclar ilk olarak
aalarla benzer bir alma yrtm ancak yeterli
fon elde edememiti.) ancak bu bulu, teknolojiyle
yapabileceklerimizin grnen ok ufak bir paras.

Her ne kadar kulaa yle gelse de ama, bir gn


ayaklanp insan kleliinden kurtulacak bir
yeil robot rk deil. Ama, evre deiimlerini
alglayp grntleyebilen, ya da rettii
msrlarn byklklerinin bir dmeye baslarak
dzenlenebildii akll bitkiler yaratmakt. Ya da bitki
temelli yakt hcrelerinin fotosenteziyle ekerden
elektrik retmek

Aratrma lideri Berggen, Artk gerekten g


reten bitkilerden bahsedebiliyoruz. Bitkilerin
iine sensr yerletirebilir ve klorofilden elde
edilen enerjiyi kullanabilir, yeil antenler
retebilir ve ya baka materyeller elde edebiliriz.
diyor ve ekliyor, Her ey doal olarak meydana
gelir ve biz bitkilerin kendiliinden gelimi esiz
sistemlerini kullanabiliriz.

Aratrma ekibinin lideri Magnus Berggen,


Bildiimiz kadaryla daha nce bitkilerden enerji
retmekle ilgili herhangi bir aratrma sonucu
aklanmad. Bunu daha nce kimse yapmad.
diyor.

Peki sistem nasl alyor?


Aratrmaclar ilk olarak, bitki kkne PEDOT-S
isimli bir sentetik polimer yerletiriyor. Bitki, suyun
emilmesini salayan ksilem sistemi yoluyla ayn
ekilde sentetik polimeri de emiyor. Polimerler
ncelikle su ve mineraller ksilem sistem iinde
hala dolarken elektrik retebilecei bir kablo
oluturuyor. Aratrmaclar, bitkinin dokusunda
doal yolla oluan elektrolitlerle bu kablolarn
balant kurmas salayarak elektorkimyasal bir
transistr yaratabiliyorlar, ayrca digital bir mantk

20

Yerli

Haber

HAYVANSAL ATIKLARDAN
SENTETK PETROL RETECEKLER

Balkesirin Gnen
ilesinde gnde 400 ton
hayvansal ve bitkisel atn ilendii tesiste yllk 10
bin ton sentetik petrol retilmesi hedefleniyor.

atklardan biyogaz, elektrik, organik sv, kat gbre,


hmik asit ve sentetik petrol reten, dnyaya rnek
bir entegre tesis olacan syledi.
retim proseslerinin tamamen Trk mhendis ve
bilim adamlarnca gelitirildiine dikkati eken
zkk, Tesiste, blgede ortaya kan gnlk 400
ton hayvansal ve bitkisel at ileyip biyogaza
dntryoruz. retilen biyogaz ise trbinlerde
yaklarak elektrik enerjisine evriliyor. Biyogaz
tesisinin kapasite faktr yzde 95. Bu oran,
11 MWlk rzgar trbininin toplam retim
kapasitesine karlk geliyor dedi.

Balkesirin Gnen ilesinde Temmuz aynda 25


milyon dolarlk yatrmla Altaca Grubu tarafndan
hayata geirilen , hayvansal ve bitkisel atklar ile
baz fabrikalarn atklarnn ilenerek enerjiye
dntrld tesiste, ylda 10 bin ton sentetik
petrol retilmesi hedefleniyor.
Tesisin Genel Mdr ar zkk, iletmelerinin,
2015 sonu itibaryla dier etaplar tamamlandnda,

Ylda 20 Bin Ton Kapasiteli


Organik Gbre

tavuk atklar, mezbaha atklar, pirin sap, park


ve bahe atklar gibi bitkisel atklar, st fabrikas
ve maya fabrikas atklar ile yetitirilmi enerji
bitkileri ilenecek. Tesis iin yllk sentetik petrol
retim miktar, ham maddeye bal olmakla
beraber, yaptmz deneysel hesaplara gre
yaklak 10 bin tondur.

Biyogaz tesisinden kan posann, kat ve sv olarak


ikiye ayrldn anlatan zkk, kat ksmn 300
derecelik dner frnda kurutulduunu, elde edilen
gbrenin tamamen patojenlerden arndrldn
syledi.
Ylda 20 bin ton kapasiteli organik gbre tesisinden
kan rnn, iftilerin kullanmna sunulduunu
vurgulayan zkk, yle devam etti: Patent sreci
devam eden yeni teknolojisi ile sv ksm zel bir
prosesten geirilerek konsantre ediliyor. Hijyenize
edildikten sonra paketlenerek, suda znr,
damlama sulama sistemine uygun, yksek besleme
deerlerine sahip zel bir sv gbre olarak
piyasaya ulatrlyor. Tesiste ylda 10 bin ton
sv gbre retilmesi planlanyor. Srada sentetik
petrol var. Projeye TBTAK da destek verdi.
Fabrikadan kan posay, teknolojisi kendilerine
ait katalitik svlatrma teknolojisi ile sentetik
petrole dntreceiz. Tesislerde, bykba ve

Sentetik petrol retim teknolojisinin patentinin


bal bulunduklar gruba ait olduunu belirten
zkk, unlar kaydetti: Altaca Enerji, patentleri
kendisine ait katalitik svlatrma teknolojisini
gelitirdi. Atklar svlatrp sentetik petrol
reten teknoloji dnyada bir ilk. Memleketimiz
asndan ok byk kazanm ve prestij meselesi
olacak. nallah Trkiyede yzlerce fabrika
kurulup bu fabrikalarla petrol ihtiyacmzn bir
ksmnn salanmas mmkn olacak. Binlerce
kiiye istihdam salanacak. Trkiye artk yksek
teknoloji ile ilem yapan ayn zamanda da evreyi
koruyan bir lke konumuna gelecek. Bugne kadar
20 milyon dolarlk harcama gerekletirildi. Ar-Ge
harcamalar da eklendiinde toplam yatrm tutar
25 milyon dolara ulayor.

21

MUHAMMET AHN
NAAT MHENDS
BALIKESR NVERSTES
RENC
pasatsa@hotmail.com

naatn Kimyas

erkesin bildii zere kimya hayatin her


yerinde ve ou bilim dalyla iletiim
halindedir. Bu yazda, inaatn kimyas
adli balk altnda, kimyann ina edilen yaplarn
oundaki fizik ve matematikle olan is birliinden
bahsedeceim. Bir inaat oluturan temel
malzemeler ve onlarn zelliklerinin varlndaki
kimya , fizik, matematik ortaklndaki kimyann
etkisini konu edineceim.
Kimya tam anlamyla uygulamal bir bilimdir ve
inaatn temel bilimlerindendir. yleki yaplan dier
fizik ve matematik hesaplarnn uygulanmasnn
temelini yapnn kimyasal zellikleri ve ierii

belirler. Evvela yaplmas gereken bir yap ina


edilmeden nce ,yapnn ina edilecei zeminin
analiz edilmesi , kullanlan betonun ierii ve ierii
oluturan maddelerin yzdeleri, kullanlan eliin
farkl koullarda gsterdii farkl davranlarnn
saptanm ve bunlarla ilgili teknik ve statik
hesaplarn da biliniyor olmas gerekmektedir.
Bunlarn temelinde ve znden kimyasal yap,
karakteristik zellikler yatar. Yani sunu syleyebiliriz
ki kimya hem zeminde hem de st yapda oluumun
z parasdr. Fizik ve matematik hesaplamalar
kimya temeliyle ayaktadr diyebiliriz. lkemizde ve
dnyada bir ok yapda bu durumun ihmal edilmesi
can ve mal kaybna neden olabiliyor.

22

Zemin analizlerinin dikkate alnmamas veya


yaplan analizi okuyabilecek bilgi birikimine sahip
olunmamas bu tur olaylarn saysn arttrabiliyor.
Bu ve benzer olaylarn gereklememesi iin temel
bilimlere lkemizde daha fazla nem verilmesi
gerektiinin altn izmekte fayda var.
Teknik bilginin deneklerinden olan kimyann inaat
yaplarnda olduka nemli olduundan bahsettik.
Simdi bu konuda bir inceleme yapacak olursak

inaatn temel yapsnda olan beton ve elii ele


alalm. Beton agrega, su ve kimyasal bir balayc
maddenin karmndan olumaktadr. Agrega denen
ey kum ve akl karmdr. Bu maddelerin beton
ierisindeki hacimsel yzdeleri olduka nemlidir.
Betonda yaklak olarak %10 imento, %20 su
ve hava ,%30 kum, %40 akl bulunmaldr. Bu
yzdelerdeki yksek oynamalar betonun yapsal ve
dayanm zelliklerini olumsuz etkilemekte ve bunun
sonucunda da ykmlara sebep olmaktadr.

Beton oluumundaki kimyasal reaksiyon


gerekleirken agregann boyutu , bicimi ,
granlometrisi, ierii ve nemi; suyun ierii,
karmn kartrlma hz, eer karm
zeminden uzak ise tanmas, yerletirilmesi ,
sktrlmas olduka nemlidir. Reaksiyonlar
bitip beton sertletiinde de betona kr yaplmas

unutulmamaldr. Tm bunlarn yannda betonun


ieriindeki balayc maddeler de byk neme
sahiptir. Bunlarn banda ise bir hidrolik balayc
olan imento gelir. imento havada ve suda priz
yapma zellii olan ve suda erimeyen bir balaycdr.
imentonun oluum tepkimesi su ekildedir:

lk calarda da ina islerinde birok farkl balayc


madde kullanlmtr. Bunlardan bazlar al, kire,
killi toprak harlardr.

elik, gnmzde bu denli kompleks ve yksek


binalarn varlnda beton ile olan yksek uyumuyla
baroldedir. Bu elik beton uyumu olduka byk
bir anstr. Sertlemi haldeki beton ve elik sanki
tek bir malzemeymi gibi davranrlar ve bu uyumun
yannda scakla kar gsterdikleri tepki de
hemen hemen ayndr. elik ve betonun bu uyumlu
birleimi gnmzde kullandmz betonarme
kavramnn temelini oluturur.

Konumuzu fazla datmadan son olarak eliin


varlnn yaplardaki uyumundan bahsedip yazma
son vermek istiyorum.
eliin bulunuu inaatn donum noktasdr.

23

elik + Beton = Betonarme

lgilenenler in

Puzolanlar
Puzolanlar silis veya silis-almin kkenli
malzemelerdir.
Nemli bir ortamda snm kirele reaksiyona girerek
balayclk zellii olan C-S-H ' olutururlar.

Bu zellikteki toprak ilk defa Napoli yaknlarndaki


Pozzuoli kasabasnda elde edilmitir. Vevuz
yanarda yaknndaki bu toprak camlam volkan
topra olup, gnmzde kullanlan "puzolan"
szc buradan gelmektedir.

Kaynaklar :
-Dr. Sinan t.erdogan,prof.dr.tuhan y.erdogan,baglayici malzemelerin ve betonun on bin yllk tarihi, ODT
yaynclk ,2007
-Prof.dr.Bekir postacioglu,beton ,balayc maddeler,agregalar,beton,cilt-1-baglayici maddeler
,TKY,istanbul,1986 prof.dr.hayri yalin,prof.dr.metin gr, imento ve beton ,palme yaynclk ,ankara,2006

24

KENDN YLETREN YAPAY DOKU

Haber
Yabanc

Kendini iyiletiren yapay


dokular alannda kayda
deer bir ilerleme var.

Bu sorunu zmek isteyen Israel Institute of


Technologydeki kimya mhendisleri, hasar
iyiletirebilen esnek elektronik alglayclar
gelitiriyorlar. Bu sistemin protez uzuvlar iin yapay
bir deri oluturmak iin kullanlmas planlanyor.
Bylece kullancnn evresini hissetmesini
salayaca mit ediliyor.

Esnek elektroniklerin
heyecan verici olduklar
rahatlkla sylenebilir.
Ancak giyilebilir
teknolojiden robotik
alanna, salktan
uzay uularna her
yerde kullanlabilen bu
rnlerin ufak bir sorunu
var: Bileenler kolay bir
ekilde hasar alabiliyorlar ve bu da niteliklerini
ortadan kaldryor.

Buradaki en nemli ey, yksek iletken elektrotlara


ve altn nano paralara sahip yeni bir sentetik
polimer tipi. Bu polimer, hasar ald zaman
genileyerek normal durumda elektrotlar arasndaki
elektrik akmn engelleyecek olan atlaklar
iyiletiriyor.

Advanced Materials da yaynlanan ve buluu


aklayan makalede aratrmaclar, bu maddenin
iyiletirme etkisinin rastgele noktalarda birka
kesime dayanabilecek kadar yksek olduunu
sylyorlar. Alglaycnn gelitiricilerinden biri olan

Tan-Phat Huynh, kendini iyiletiren alglayclarn


bir gn insan saln takip eden elektronik
derilere imkan tanyacak bir platform olabileceini
dnyor.

25

Yerli

Haber

KMYA SEKTR SANAYCLER


HAMMADDEDE FYAT VE KALTE
STKRARI STYOR

Sektrel sorunlara zm bulmak iin Konya Sanayi


Odas tarafndan dzenlenen sektr toplantlarnn
16.s kimya sektr temsilcileri ile gerekletirildi.
Toplantda konuan kimya sektr temsilcileri,
kullandklar hammaddenin fiyat ve kalitesinde
istikrar sorunu yaadklarn, bunun da
rekabeti olumsuz etkilediini iletirken, zellikle
belgelendirme konusunda brokrasinin azaltlmasn
talep etti.
Boya, gbre gibi sektrlerde ok eitli TSE belgesi
olduunu, bu brokrasinin sanayiciler zerinde yk
oluturduunu ifade eden sanayiciler, baz analiz
raporlar ilemlerinin de ge yaplmas nedeni ile
hammaddelerin gmrk kaplarnda beklemek
zorunda kaldn vurgulad.

olduunu, bunlardan birisinin dnya ticaretinin


nndeki engelleri kaldrmak iin 51 lke tarafndan
imzalanan Dnya Ticaretinin Kolaylatrlmas
Anlamas olduunu aktard. Bu anlamann yeterli
lke saysna hzla ulaarak, hayata gemesinin i
dnyas iin nemli olduunu aktaran Ktkc,
Kresel krizin etkisiyle daralan dnya ticaretinin
yeniden canlandrlmas iin kresel admlar
atlmal dedi.

Fiyat ve kalite istikrar olmamas,


rekabeti olumsuz etkiliyor
Sektrlerine ilikin sorunlar dile getiren kimya
sektr temsilcileri ise, kanun ve ynetmeliklerin
hzl bir ekilde deitiini, bu deiikliklerin ilgili
bakanlklar ve kurumlar tarafndan i dnyasna
daha iyi duyurulmas gerektiini aktard.

Sanayiciyi retime tevik eden


yeni bir baar hikayesi yazlmal
Toplantda konuan Konya Sanayi Odas Bakan,
TOBB Ynetim Kurulu yesi Memi Ktkc,
sanayicilerle bulumaya ve sorunlarn dinleyip,
zm yollar bulmaya nem verdiklerini
syleyerek, meslek komitesi toplantlarndan
16.sn gerekletirdiklerini iletti. Gndeme ilikin
deerlendirmelerde bulunan ve Trkiyenin kritik
gnlerden getiini aktaran Ktkc, lkenin
nnde 4 yl seimsiz bir dnem olduunu hatrlatp,
dnyas olarak bizler, ekonomik istikrarn
siyasi istikrardan bamsz olmadn biliyoruz.
4 yllk srete lkeyi, sanayiciyi, retimi tevik
eden, cesaretlendiren, yatrm artlarn iyiletiren
yeni bir baar hikyesi yazlmasn mit ediyoruz
dedi.

Kresel admlar atlmal


Getiimiz gnlerde Antalyada gerekletirilen ve
dnyann en gl ekonomilerini temsil eden G20
ve B20 zirvelerine de deinen Ktkc, bu zirvelerde
i dnyasn ilgilendiren ok nemli gelimeler

Bata galenik ila olmak zere kimya sektrnde


kullanlan hammaddelerin fiyat ve kalite istikrarnda
sorunlar yaandna dikkat eken sektr temsilcileri,
bu durumun rekabeti de olumsuz etkilediini dile
getirdi. Gbre sektrnde kullanlan hammaddelerin
ithal edildiine iaret eden baz gbre sektr
sanayicileri ise, TSEnin istedii analiz belgeleri
nedeni ile konteynrlarn gmrklerde beklediini,
bunun da maliyet oluturduunu ifade ederek, analiz
ilemlerinin daha hzl ekilde yaplmasn talep
etti. Ayn rn iin TSEden 10-15 tane ayr belge
almak zorunda kaldklarn, bunun zellikle boya
sektrnde ciddi bir maliyet oluturduunu anlatan
sanayiciler, siyasilerden kdem tazminat konusunda
yaanan sorunlara da zm retmesini talep etti.
Toplantda ayrca, KOSGEB destekleri, merdiven alt
retim, nitelikli eleman, yerli mal belgesi, sanayi
tplerinin hurdaya ayrlmas, plastik ve kauuk
sektrnn analiz laboratuar ihtiyac gibi pek ok
konuda yaanan sorunlar ve yaplmas gerekenler
istiare edildi.

26

FIRAT ZTRK
KMYAGER
AFYON KOCATEPE NVERSTES
MEZUN
firatozturk008@gmail.com

Neye Gre Yksek


Lisans?

Yksek Lisans Nedir?

ksek lisans, akademik alanda kariyer yapmak


iin veya mesleki alanda uzmanlamak
iin yaplan lisans st eitim programdr.
Dier bir ad ise Masterdr. Tezli yksek lisans ve
tezsiz yksek lisans olmak zere iki farkl ekilde
yaplabilir. Aralarnda tez yazmak dnda fazla bir
fark yoktur.
Yksek lisans yapmak iin baz artlar aranmaktadr.
Bu yaplacak yksek lisans programna ve

yksekretim kurumuna gre farkllklar


gsterebilir. Btn bu bilgilere yksekretim
kurumlarnn internet sayfasndan ulalabilir.
Asl nemli olan konu ise seilecek yksek lisans
programdr. Hedefe uygun bir yksek lisans
program semek, hem lkeye hem de kiinin
kendisine byk faydalar salayacaktr. Aksi halde
halk tabiriyle yksek lisans yapmak iin yksek lisans
yapm olunur.

27

Ne Yaplmaktadr?
Yksek lisans yaplrken alglara gre hareket
edilmektedir. Bu sebeple ok da faydas olmayacak
bir eitim programnda zaman harcanm olunur.
Bu alglar; popler olan blmlerde yksek lisans
yapmak, kolay alanlar tercih etmek veya daha
anlayl-hogrl bir retim grevlisine gre
hareket etmek
Kimya alannda en ok yksek lisans yaplan blm
Analitik Kimyadr. nk alglar, lkemizdeki kimya
sektrnde en ok analitik yntemlerin kullanldn
sylemektedirler. O yzden ou yksekretim
kurumunun yksek lisans eitim programlarnda

analitik kimya kontenjanlar doludur. Bu blmde


kontenjan dnda kalan renciler gerekesiz olarak
baka bir blmde yksek lisans yaparlar. Bu yksek
lisans, i hayatnda sadece Yksek unvanndan ve
zgemiteki iki satrlk pozitif fazlalktan baka bir
ey deildir. Fakat yksek lisansn tanm yukarda
belirtildii gibi akademik alanda kariyer veya
mesleki alanda uzmanlamak iin yaplan eitim
programdr. Bu sebeple yaplan yksek lisans,
bilinen yksek lisanstan farkllk gstermektedir. Bu
farkll ortadan kaldrmak iin kii kendisine en
uygun blm ve retim grevlisini semelidir. Bu
seim poplizme ve alglara gre deil; tamamen
bilimsel kaynaklara gre olmaldr.

Ne Yapmak Gerekir?
Yksek lisans yapmadan nce kii, kendi ilgi
alanlarn ve almak istedii konular en ince
detayna kadar belirlemelidir. Yani alandan sektre;
sektrden alt konulara la tasarm, biyosidal,
beyaz imento, nano teknolojili kumalar, rodyum
ayrtrma, krlmaz cam, organik kozmetik vs. akla
gelebilecek; merak edilen, ilgi duyulan tm bu alt
konular belirlenmelidir. Belirlenen bu konulara
ait yaynlanan makaleler bulunur. Bu makalelerin
ieriinde, hangi retim kurumu, hangi blm
ve hangi retim grevlisi tarafndan yaynland
yazldr. Bylelikle alma yapmak ve uzmanlamak

istenilen bir alt konuda alma yapan retim


grevlisinin rencisi olunabilir.
lgi duyulan alandaki makaleler sciencedirect
ten bulunabilir. Sciencedirect, btn bilimsel
makalelerin yaynland bir platformdur. nternet
sayfasndan da rahata eriim yaplabilir. Eriimi
daha kolay hale getirmek isteyenler, yksek retim
kurumlarnn ktphanelerindeki bilgisayarlardan
da ulaabilir. Sciencedirect veritabannn ak
olmad ktphanelerde ise renciler, bir retim
grevlisinin bilgisayarndan ilgili makaleleri bulmak
iin istekte bulunabilir.

28

Anorganik Kimya alannda yksek lisans yapmay


dnmeyen biri, nano teknolojili kumalar
hakknda ilgili ve bu konuya ait makaleleri
aratrabilir. Aratrma sonucunda en ok dikkatini
eken makalenin bir yksek retim kurumundaki
anorganik kimya retim grevlisine ait olduuna
ulaabilir. Bu alanda almak ve uzmanlamak iin
bu blme Analitik Kimyaya gre daha kolaylkla
girebilir. Hem istedii alanda hem istedii retim
grevlisi ile kolayca yksek lisans programna kayt
yaptrabilir. te o zaman unvann tesinde bilgi
birikimine sahip olarak ok daha iyi artlarda i
hayatnda alabilir. Bilimi sanayiye gtrerek hem
kendisine hem de lkesine byk katk salayabilir.
Bir baka rnek de ila tasarmdr. Organik kimya
alannda yksek lisans yapmak isteniliyor ve tercih
ediliyor. Fakat retim grevlisinin uzmanlk alan
polimer konusunda; polimer alannda almalar
yaplyor. Bu renci, ila hakkndaki tm ilgisini

polimere evirmek zorunda kalabilir. Bu yzden


blmde de seilecek retim grevlisi, alan ve
alt konu semek kadar nemlidir. la tasarm
hakknda almalar yapan bir retim grevlisi
belirlenir. Belirlenen retim kurumunun ve
retim grevlisinin blm ile ilgili artlar
salanarak tercih edilir. Bylece ilgi duyulan alanda
uzmanlama almas daha profesyonel koula
ulam olur.
Sonu olarak, yksek lisans yapmak isteyenlerin
nce neye gre yksek lisans yapacaklarna karar
vermeleri gerekmektedir. Karar verilen konularn
ilgili bal bahsedilen platformdan aranlr. Burada
bulunan makaleler incelenir, bu makalelerdeki
retim kurumlar ve retim grevlileri belirlenir.
Belirlenen durumlara gre uygun artlar salanr.
Mesleki alanda uzmanlamak veya akademik alanda
kariyer yapmak isteyenler gerek anlamda yksek
lisans yapm olur.

29

Haber
Yabanc

LA HARCAMALARI 1.4 TRLYON


DOLAR OLACAK
IMS Health tarafndan yaplan tahminlere gre global ila harcamalar 2020
ylnda, gelimekte olan piyasalarda salk hizmetlerine ulamn artmas,
yksek fiyat yeni kanser ilalarnn etkisiyle 2020 ylnda 1,4 trilyon dolar
seviyesine ulaacak.
IMS bu yl global ila harcamalarnn 1,07 trilyon dolar olacan ngryor.
IMSnin 2020 tahmini gelecek 5 ylda harcamalarn yllk yzde 4-7 aralnda
artaca anlamna geliyor.
2020 ylnda global harcamalar 1,4 trilyon dolar olurken, inin harcamalar
ise 165 milyar dolara ulaacak.
IMS raporunda ayrca gelecek 5 ylda te biri kanser tedavisi iin olmak
zere 225 yeni ilacn piyasaya srlecei de ngrld.

30

Yerli

Haber
asndan nemi anlatld.

BORUN ATII DA PARA EDYOR


gstermektedir diye konutu.

Yalovada dzenlenen
konferansta, bor
kaynaklarnn ekonomi

Rubidyum elementinin gece gr, tbbi grntleme


cihazlar ile fiber optik telekomnikasyon, radyasyon
alglama sistemleri ve tp alannda kullanldn dile
getiren Erdoan szlerini yle srdrd:

Yalova niversitesi Bilim ve Teknoloji Uygulama


ve Aratrma Merkezi (YBTAM) ve Yenilenebilir
Enerji Kulb (YYEK) tarafndan dzenlenen
Trkiyenin Bor Kaynaklar ve nemi konulu
konferans Yalova Meslek Yksekokulu Konferans
Salonunda yapld. Konferansa bor madenlerinin
Trkiyenin gelecei andan ne kadar deerli
olduunu anlatmak ve giriimcileri yatrma tevik

Bor madeninin trevlerinden olan bir ton


borik asitin uluslararas fiyat 500 ile 700 dolar
arasndadr. Yani bir kilogram borik asit 0,5
ile 0,7 dolar arasnda deiiyor. Bir kilogram
rubidyum ise uluslararas piyasalarda 72 bin
dolar. Dolaysyla bizim bor atklarnda lityum,

etmek maksadyla eitli niversitelerde konferanslar


veren Dumlupnar niversitesi Fen-Edebiyat
Fakltesi Kimya Blm retim yesi Prof. Dr.
Yunus Erdoan konumac olarak katld. Trkiyenin
dnyadaki bor rezervinin yzde 73lk blmne
sahip olduunu belirten Prof. Erdoan, Bu maden
Trkiye iin muazzam bir kaynaktr dedi.
Bor atklar zerinde yaptklar incelemelerden elde
ettikleri sonular paylaan Erdoan bor atklar
zerinde rubidyum elementinin varln tespit eden
almalar dnyada ilk defa kendilerinin yaptn
belirtti. Bor atklarndan rubidyum retilmesinin
ok mhim olduunu kaydeden Erdoan, 1 gram
rubidyum 72 dolar. Uluslararas veriler de bunu

rubidyum ve rubidyumun zelliklerini tayan


sezyum konusunda almalarmz var. Lityum
ve rubidyum konusu uygulamaya gelmi, sezyum
ile ilgili almalarmz ise devam etmektedir.
Bunlar, karde element olduklarndan bor
atklarnda ortalama 1000 ppme yakn rubidyum
bulunmaktadr. Yani bir ton atkta 1000 gram
rubidyum vardr. Bu az gibi grnmekle beraber,
bu oran altn yataklarnda ise 20 ppm. Dolaysyla
rubidyumun bu atklarda ne kadar zengin
olduunu tasavvur edebiliriz. Emet ve Hisarck
ilelerindeki bor iletmelerinde bir ylda 3,5
milyon ton endstriyel atk kt gz nnde
bulundurulduunda bu fevkalade bir deerdir.

31

KLOR

Simgesi:
Grubu:
Atom numaras:
Bal atom ktlesi:
Oda scaklnda:
Erime noktas:
Kaynama noktas:
Younluu:
Kefi:
Atom ap:
Elektronegatiflii:
Elektron dizilimi:

Cl
7A (Halojen)
17
35,4527
Gaz
-100,84C
-33,9C
3,214 g/L
1774 - Carl Wilhelm
Scheele
0,97
3,16
1s22s2p63s2p5

Klor, VIIA grubunda bulunan hafif, keskin kokulu, yeilimsi sar renkli, tahri edici ve zehirleyici bir gaz.
Havadan 2,5 kat ar olan klor ilk zamanlar bir bileik olarak kabul ediliyordu. Klor ilk olarak 1774 ylnda
Carl Wilhelm Scheele tarafndan kefedildi. 1810 ylnda ise bugnk ismi Humphry Davy tarafndan verildi.
Boucu kokulu, yeilimsi sar renkli gazdr. Periyodik izelgenin 17. grubunda br halojenlerle birlikte yer
alan klorun simgesi Cl, atom numaras 17, atom arl 35,453tr. Havadan yaklak 2,5 kat ardr; suda
az znr (bir litre suda 2-3 litre klor); Klor suyu ad verilen bu zelti, altn bile etkileyecek gte bir
ykseltgeyicidir.
-34 C scakla kadar soutulduu ya da sktrld zaman kolayca svlaan klor, flor, brom, iyot ve
astatinle halojenler grubunu oluturur; halojenlerin son yrngelerinde yedi elektron vardr ve br
maddelerden sekizinci bir elektron alma eilimi gsterirler.
Mangandioksit, sodyum klorr ve slfrik asitin tepkimeye girmesi sonucu klor aa kar ve bu tepkime
laboratuvarda klor elde etmek iin kullanlabilir. Sanayi de ise klor, mutfak tuzunun (sodyum klorr)
elektrolizi yoluyla retilir ve yan rn olarak hidrojen gaz ve sodyum hidroksit aa kar.
Klorun Elde Edilmesi
Klor sanayide ounlukla doymu tuz zeltisinin elektrolizi yoluyla retilir. Kimi zaman da erimi sodyum
klorrden elde edilir. Klor ve bileikleri kt ve dokuma sanayinde aartma ilemlerinde ve kent ime
sularnn dezenfekte edilmesinde kullanlr. Ayrca evlerde kullanlan aartclarn, mikrop ldrclerin, ok
sayda organik ve inorganik maddelerin retilmesinde yararlanlr. Klorlu eriticilerden, plastik maddelerin,
eiastomerlerin (yapay kauuk) retiminde yararlanlr.
Kullanm Alanlar
Dnyann her yerinde, ime sularnn dezenfekte edilmesinde kullanlr. Ayrca, kat yan rnlerinin, boya
maddelerinin, tekstil rnlerinin, petrol rnlerinin, eitli ilalarn, antiseptiklerin, bcek ldrclerin
(insektisitlerin), zclerin, plastik rnlerin ve ok eitli tketim malzemelerinin eldesinde kullanlr.
Kloroflorokarbonlar (CFC), kloratlar ve kloroform gibi ok eitli bileiklerin yapsnda yer almas nedeniyle,
kimya endstrisinde nemli yer tutmaktadr.

32

Ayn
Web
Sitesi

Periyodik tablodaki elementler ile ilgili


bilgi aryorsanz bu site tam size gre.
Sitenin hazrlanm ieriinin grsel kalitesi
ile aradnz kolayca bulacaksnz. Siteyi
incelemenizi ve ayrntl olarak bakmanz
neriyoruz.

http://www.ptable.com

33

KMYA BULMACA

1
2
3

4
5

8
9

10

Soldan Saga
3. Enzimin zerinde islerlik kazandigi molekl. Tepkimeye
giren madde.
4. Iki ya da daha fazla maddenin kimyasal tepkimeye
girmeden, gelisigzel oranlarda, kimyasal zelliklerini
yitirmeden olusturduklari madde.
7. Ntr bir yapi olan atomdan elektron uzaklastirarak ya
da elektron ilave ederek olusturulan elektrik miktari.
8. Iinde belirli bir sicaklik elde edilerek kurutma, mikrop
retme ve dezenfekte veya sterilizasyon gibi gyelerle
kullanilan alete denir

Yukaridan Asagiya
1. Redoks reaksiyonlarinda ayni elementin hem
ykseltgenip hem de indirgenmesi
2. Karbon atomunun zerinde pozitif ykn oldugu yapilar.
5. Bir cismin bir baska cisim iine btnyle alinmasi veya o
cismin iinde tamamen dagilmasi.
6. Asiri doymus zeltilerde kati fazin ayrilmasi.

9. Kristal yapisinda belirli miktarlarda su molekl ieren


bilesiklerdir.
10. iplak gzle incelenebilen.

34

KMYA BULMACA
(GEEN AYIN ZM)

1
3

T
7
8

N O
5

D E

R M E

O
K

S
Y

D
10

G
A

S
Soldan Saga

Yukaridan Asagiya

4. Alkinlere civa (II) slfat esliginde su katilarak olusan


kararsiz ara rn. [ENOL]
5. ktrme isleminde tamamen ken kismin stnde
kalan sivinin bulandirilmadan baska bir kaba tasinmasi.
[DEKANTASYON]

1. zc. [SOLVENT]
2. Bir karisimdan bilesenlerini elde etme. [AYiRMA]
3. Aminoasitlerin zincir hlinde birbirlerine baglanmasindan
olusan byk molekll organik bilesik. [PROTEIN]
6. Inert veya asal gaz olarakta bilinirler. [SOYGAZ]
7. Indirgenme - Ykseltgenme tepkimeleri. [REDOKS]

8. Iki zelti karistirildiginda zeltideki iyonlarin


etkileserek suda znmeyen kati olusturma yntemi.
[KTRME]
9. Kimyasal reaksiyonlarda kendisi ykseltgenerek
karsisindakini indirgeyen bilesik ya da iyon.
[INDIRGEN]
10. Kristallendirme deneylerinde kristallendirme kabi olarak
kullanilan cam malzeme. [KRISTALIZUAR]

35

NGLZCE-TRE
KMYA SZL
Cumulate
Unit
Biochemistry

Birikmek
Birim
Biyokimya

Bath Vat

Banyo Teknesi

Decay Rate

Bozunma Hz

Dimension

Boyut

Dyeing

Boyama

Boiler

Buhar Kazan

Refining

Artma

Interface

Arayzey

Pure

Ar

Acid Dye

Asitli Boya

Acetate Silk

Asetat pei

Corrosive

Andrc

Bypass

Atlama

Waste

Atk

Separator

Ayrc

Coppering

Bakr Kaplama

Slime

Balk

Sign

Belirti

Base

Baz

Burner

Bek

Unique

Benzersiz

36

YAZARIMIZ
OLUN

KOULLAR
1-) KMYA VEYA KMYA SEKTR LE LGL BR KONUDA KAYNAKLARINIZI BELRTEREK
YAZIN
2-) HER AYIN 20. GNNE KADAR info@inovatifkimyadergisi.com adresine
AD-SOYAD
SIK KULLANDIINIZ MAL ADRES
BTRDNZ/OKUDUUNUZ OKUL SM
PROFL FOTORAFI
YAZINIZIN WORD FORMATI
LE GNDERN.
BR SONRAK AY BLGLERNZ LE YAZINIZI YAYIMLAYALIM

REKLAM
N
iletisim@inovatifkimyadergisi.com

BNLERCE KNN OKUDUU DERGMZE


ONBNLERCE KNN ZYARET ETT WEB STEMZE
REKLAM VERN

BNLERCE KYE ULAIN