‫ساری گلین‬

‫ترانه و ملودی مشهور ساری گلین از آهنگها و سروده های آیینی و کهن آذربایجان بوده است ‪.‬ساری گلین‬
‫با نوای دلنشین خود خوانندگان مشهور بسیاری را برای ایفای خود آزموده است تا جایی که ملل همسسسایه‬
‫آذربایجان نیز چشم طمع به آن دوخته و درصدد ربودن اصالت آن و تحریف تاریخ پیدایش آن بسسه نفسسع خسسود‬
‫بوده اند ‪ .‬ملودی ساری گلین با پشتوانه اساطیری و تاریخی خود در میان آذربایجانیسسان حرمست بخصوصسسی‬
‫دارد‪ .‬ساری گلین در اسطوره های باستانی به گونش ) خورشید ( و الهه باروری خورشید اشاره دارد و در‬
‫بسیاری از متون تاریخی و داستانهای میفیک به عنوان سسسمبل زیبسسایی و بسساروری زنسسانه و در عیسسن حسسال دل‬
‫سوختگی معشوق مطرح است که در صورت های مختلفسی بسروز یسافته اسست ‪ .‬بعنسوان مثسال در داسستان‬
‫قان تورالی در کتاب دده قورقود هنگامی که وی با شرط مبارزه با سه حیسسوان وحشسسی ) گسساو‬
‫ازدواج‬
‫نر‪ ،‬شیر ‪ ،‬شتر نر ( در قبال ازدواج با سالجان دختر تکورخان طرابوزان مواجه می شود در میدان مبارزه‬
‫) سالجان دختری که بسا لبساس زرد تصسسویر شسده‬
‫در هر یک از نبردهای خود به عشق الهه خورشید‬
‫است ( مبارزه کرده و پیروز می شود ‪ .‬در جای جای این داستان سالجان با لبسساس زرد در نقطسسه مرتفعسسی‬
‫بالی سر قهرمانان ایستاده و آنان را نظاره می کرده و نور خورشید از ل بلی زلفش به آنسسان مسسی تابیسسده‬
‫است ‪ .‬در پایان داستان نیز وقتی قان تورالی موفق به آوردن سالجان به ایل خود می شود آن را در خانه‬
‫در بالی سر ایل قرار می دهد ‪ .‬در داستان های اساطیری دیگر شمس ) خورشید ( را در قالب دختری بسسا‬
‫لباس زرد تصویر می کنند ‪ .‬در اساطیر باستانی قام‪-‬شامان قام بعنوان جادوگر یا کاهن مرد با پسسسوند َار‬
‫)‪ ( qəmər‬و شام بعنوان پیشوا و جادوگر با پسوند آس ) نشانه مؤنث در زبانهای ترکی از جملسسه قرقیسسز (‬
‫به صورت شاماس یا شمس آورده شده که این واژه ها عینا ً به زبان عربی با حفظ جنسیت وارد شده انسد‬
‫‪.‬‬
‫در ملودی ساری گلین که مردم به نسوعی در سسوگ از دسست رفتسن روشسنایی خورشسید در هنگسام غسروب‬
‫سروده اند ‪ ،‬در بند های نخستین حالت و وزن شعر بیشتر حالت التماسی و دعایی سنگینی دارد و از الهسسه‬
‫خورشید برای ترک نکردن امت خود تمنا میشود ‪.‬زیرا روز و مقدرات آن در دست شامان بوده اسسست ‪ .‬در‬
‫بند های بعدی این ملودی پس از غروب خورشید حالت شیون و فغسسان و مسساتم را شسساهد هسسستیم ‪ .‬یکسسی از‬
‫بهترین ایفاها مربوط به عالیم قاسم اف است که حالتهای این ملودی را در ایفایش بخوبی نمایان می کند‬
‫‪ .‬این ملودی رقص زیبایی هم دارد ‪.‬‬

‫•‬

‫ساچین اوجون هؤرمزلر‬
‫گؤلو قونچه سولو درمزلر‬
‫ساری گلین ) ‪ 3‬دوزوک تکرار (‬

‫•‬

‫بوسئودا نه سئودا دیر‬
‫سنی منه وئرمزلر‬
‫نئنییم آمان – آمان نئنییم آمان – آمان ساری گلین‬

‫•‬

‫بودره نین اوزونو‬
‫چوبان قایتار قوزونو – قوزونو‬

‫نه اول بیر گون گوره م‬
‫نازلی یارین اوزونو‬
‫نئنییم آمان – آمان نئنییم آمان – آمان ساری گلین‬

‫•‬

‫آشیق ائللر آیریسی‬
‫شانه تئللر آیریسی‬
‫بیر گونونه دوزمه زدیم‬
‫اولدوم ایللر آیریسی‬
‫نئنییم آمان – آمان نئنییم آمان – آمان ساری گلین‬

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful