You are on page 1of 693

Hildegarde (sainte ; 1098-1179). S. Hildegardis... Opera omnia... Physicae textum primus integre publici juris fecit Dr. Car.

Daremberg,... Prolegomenis et notis illustravit Dr. F. A.


de Reuss,.... 1855.

1/ Les contenus accessibles sur le site Gallica sont pour la plupart des reproductions numériques d'oeuvres tombées dans le domaine public provenant des collections de la
BnF.Leur réutilisation s'inscrit dans le cadre de la loi n°78-753 du 17 juillet 1978 :
*La réutilisation non commerciale de ces contenus est libre et gratuite dans le respect de la législation en vigueur et notamment du maintien de la mention de source.
*La réutilisation commerciale de ces contenus est payante et fait l'objet d'une licence. Est entendue par réutilisation commerciale la revente de contenus sous forme de produits
élaborés ou de fourniture de service.

Cliquer ici pour accéder aux tarifs et à la licence

2/ Les contenus de Gallica sont la propriété de la BnF au sens de l'article L.2112-1 du code général de la propriété des personnes publiques.

3/ Quelques contenus sont soumis à un régime de réutilisation particulier. Il s'agit :

*des reproductions de documents protégés par un droit d'auteur appartenant à un tiers. Ces documents ne peuvent être réutilisés, sauf dans le cadre de la copie privée, sans
l'autorisation préalable du titulaire des droits.
*des reproductions de documents conservés dans les bibliothèques ou autres institutions partenaires. Ceux-ci sont signalés par la mention Source gallica.BnF.fr / Bibliothèque
municipale de ... (ou autre partenaire). L'utilisateur est invité à s'informer auprès de ces bibliothèques de leurs conditions de réutilisation.

4/ Gallica constitue une base de données, dont la BnF est le producteur, protégée au sens des articles L341-1 et suivants du code de la propriété intellectuelle.

5/ Les présentes conditions d'utilisation des contenus de Gallica sont régies par la loi française. En cas de réutilisation prévue dans un autre pays, il appartient à chaque utilisateur
de vérifier la conformité de son projet avec le droit de ce pays.

6/ L'utilisateur s'engage à respecter les présentes conditions d'utilisation ainsi que la législation en vigueur, notamment en matière de propriété intellectuelle. En cas de non
respect de ces dispositions, il est notamment passible d'une amende prévue par la loi du 17 juillet 1978.

7/ Pour obtenir un document de Gallica en haute définition, contacter reutilisation@bnf.fr.


PATROLOGLE

CURSUS COMPLETUS
SIVE
BIBLIOTHECA UNIVERSALIS, INTEGRA, UNIFOBMIS, COMMODA, OECONOMICA,

OMNIUM SS. PATRUM, DOCTORUM SCRIPTORUMQUE ECCLESIASTICORUM


QUI
AB JEVO APOSTOLICO AD INNOCEWTII III TEMPOKA
FLORUEuUNT;
RECUSIO CHRONOLOGICA
OMMUMQUJE EXSTITERE MONUMENTORUM CATIIOUC/E TRADITIOMS PER OUODECIMPfUOIU
ECCLESIJE SJECULA,
JOXTAEDITIONES ACCURATISSIUAS, INTERSE CUMQUK NONNUI.LIS CODICIBUS HANUSCRIPTIS COLLATAS.
FERQUAM DILIGENTF.R CASTICATA;
DISSERTATIONIBOS, COMMENTARIIS E VARIANTIISUS
1.1CTKINIBIISQI CONTINENTEN ILLIISTRATA;
OHNIBOSOPERIBUS POSTAHPLISSIMAS EDITIONF.S QU.BTIIIBUS NOVISSIMIS S4XULISDKBKNTUFT ALLBOLUTA»
hETFXTlS,AICTA;
INDICIBUSPARTICOLARIBUS ANALVTICLS, SINGUI.OSSIVETOMOS, SIVBAUCTORES ALICUJUS HOMENTI
SUBSEQUKNTIBIIS, HONATA;
INTRA
CAMTUI.IS IPSDMTEXTI1M IIITEDISPOSITIS,NF.CNON ETTITULIS SINGOLARUM PAGINARUM MARGINEH SUPKRIAIISM
DISTINGUENTIRDS SUCJECTAMQUE MATERIAM SIGNIFICANTIBOS, ADORNATA;
OPERIIIUSCUMDUBIIS TOMAPOCRYPIIIS, ALIQUA VERO AUCTORITATE IN OHDINE ADTLTADITIOHEH
KCCI.F.SIASTICAMPOLLF.NTIBDS, AMPLIFICATA;
DBOI'118
INDISIBUS GENERAI.HIUS L.OCUPI.ETATA : ALTKRO SCII.ICKTKEKUM,QU<> CONSUI.TO,
QUIDQUI»
ONUSQUISQIIK PATRIIM IN QIIODT.LBETTIIEMA SCIIIPSKRIT UNO INTUITL) CONSPICIATUR ; ALTF.KO
SCIllPTtllt/E SACUJG, EX QIIOLECTORI COMPERIItF. SIT OBVIUH QUINAM PATRIS
F.TIN QUIRDS OPERUM SCOKIJM LOCISSINGULOS SINGUl.OIUIM LIBRORUM
SCRiPTURiE TEXTDS COMMKNTATI SINT.
EhlTIOACCUHATlSSIMA,Ctf.TERlSQUF,OMNIRUS FACILEANTF.PONENDA, Sl PKHPKNDANTUR : CIIARACTBRUM MITIDITAt,
CIIART.E
QIALITAS, INTEGRITA3 TEXTUS,PERFECTIO COIIRKCTIOMS, OPKRUM HECUSoRUM TUMVARIFTAS
TUMNUMERIIS, FORMA VOLUMINUM PKRQUAH COMMODA SIBIQUB 1NTOTOOPKRIS DKCURSU CONSTANT) »
PRKTII
HIMII.IS, KXIGUITAS, PR£SERTlMQUE ISTACOLLECTIO, UNA, METIIODICA F.TCllllONOL06IC/J<~• 7/^\
£F.*r.KNTORUM FRAGMF.NTORUM OPUSCULORUMQUF, IIACTF.NUS IIIC ILLIC SPARSOBUM ', ^//^\
PKIMUM AUTKM IN NOSTRA BIIII.IOTHECA, F.XOPERIBUS AD OHNES «TATKB, ™ /^^>)\
LOCOS,I.INGUAS FORHASQUE PERTINENTIBUS , COADUNATORflM. f V* \&J.V
SERIES SECUNDA, \
W CUA 1-ltoDKUNTPATKKS,DOCTORKS Sr.RIPTOUESOUE ECCLESI* LATIN ^\\
A GltEGOlllOMAGNOAD INNOCENTIUM III >^\
ACCURANTE J.-P. MIGNE, y
8IBMQTHBCC CLEBI DHITOIM, ',
51VE
CURSUUMCOMPLBTOHUM IN SINGULOSSCIERTIJC BCCLESIASI IC« RAMUIBOITORB.

riTIIOI.OCIAIIINAEDITIONETYPIS MANDATAEST,ALIANEMPELATINA.AI.IAGltf CO-LATINA,—VENRUNT


MII.I.F£T TRECENTISKRANCIS SEXAGINTAET DUCENTA VOLUMINA EDITIONISLATINJ2;OCTINGENTIS
KTMILLETIIECENTA GlliECO-LATINjK.—MEUELATINAUNIVERSOS AUCTOIIES TUMOCCIDENTALES,
TLM OUIKNTAI.ES EOUIDKMAMPLECTITUR } HI AUTEM,IN EA, SOLAVEHSIONELATINADONANTUH.

PATROLOGLE TOMUS CXGVII.


SANCTA fllLDEGARDIS ABBATlSSA,

EXCUDIiBATUR ET VENIT APUD J.-P. MIGNE EDITOREM,


1NVIADICTAWANUOISE, PROPE PORTAMLUTETIJE PARISIORUMVULGOD'£JVF£/ilSOMINATAtf,
SKUPETIT-MONTROUGK.
18SS
SJSCULUM XII.

S. HILDEGARDIS

ABBATISS^

OPERA
OMMA,

AD OPTIMORUM LIBRORUM FIOEM EDITA.

fBYSICiE TEXTUM PRIMTJS INTEGRK PUBLICI JURIS FECIT D* CAR. DAREMBEfifl


BibliothecseMazarin» Pnefectos;

nmtxsmnaam mr NOTIS ILLCSTHATIT »* i. *. w amnM,


Professor Wirceborgensl».

ACCURANTE J.-Pv MIGNE,


BIBLIOTHECflt CLBBl OHIVBBtBI
SIVB
CtntgUCM COHTLiTOIICMIN SINGtllOS SCIBNTIS ECCLMUSTICB IUBO* IMTMI*,

TOMUS UNICUS.

TKNIT 7 *RANC.ISGAIXICtS.

EXCUDEBATUR ET VENIT APUD J.-P. MIGNE EDITOREM


IN VIADICTADANIiOlSE,PROPE PORTAM LUTETLEPARISIORUMVULGOFENFEHNOHTKATAi^
SEU PETlT-MONTROUGE.

18$S
ELENCHUS

AUCTORUM ET OPERUM QUI IN HOC TOMO CXCVII CONTINENTUH.

SANCTA HILDEGARDIS ABBATISSA.

Epistolae. Col. H5
Scivins seu Visiones. 383
Liber divinorum operurn simplicis hominis. 739
Solutiones triginta octo qusestionum. |Q37
Explanatio Regulaj S. Benedicti. 1053
Explanatio Symboli S. Athanasii. joG5
Vila S. Rupertr. jQgt
Vita S. Disibodi. 1093
Physicd, cujus tilulus cx cod. ros.: Subtilitatum diversarum naluraruro creaturarum
libri novem* m>T

Ex T.vptsL. MNSKK,
au PeUt-MoDtikcgA.
SANCTJE HILDEGARDIS

RES SCRIPTA
NATALES, GEST^E,

(Acta sandorum Bolland., Sepl,. lom. V, die 17, p G29.)

g I- Acta S. Hildegardis jam edila, et illiu* aucio'- A vcslroe prseeeplum accepi, ut post Godefriiiuin, vi-
res : alia quwdani ex tns. edenda : Viia supplenda rum ingenio clarum, Vilam sanciae ac Deodilcotse
in hoc Conimeutariomaxime ex Sanctie scriptis.
Hildcgardis virginis (quam ille honesto stylo inchoa-
4. Inier sanclos qui sseculoxn floruerunt, locuin vit, sed non perfecit) iu ordinem redigerem, et
non vnlgarem habet S. Hildegardis virgo, viituii- quasi odoriferis floribus serta contexens, visiones
fous, miraculis, propheticis scriplis, ac mira no- ejus, geslis suis, insertas, sub divisione librorum,
ininis eelebritale clarissima, cujus gesla niodo il- in unius corporis formam redigerem. i Tum posi
luslranda suscipio. Viia ipsius ad hunc-diem im- aliquot excusaiiones, quid fecerit, sic explicat :
pressa est apud Surium, et jam anno 1566 Colo- i Ilaque parui eo modo, ut prgcfali viri liber, pri-
niac edila. Auctorem Vilae Theodorir.um abbalem mae positionis locum obtinens, nullam snae dispo-
Senediciinum omnes passim recentiores dicunt, sitionis paliatur jacturam; deinde secundus liber
sed non addunt cujus monasterii sit abbas. Apud visionum pulcherrimuin et admirahilem textum :
Surium de Theodorico hsec nolantur : « Claruit is lerlius miraculorum... a nobis digestam, dlvisam
anno 1200, estque diversus a Theodorico abbale et ordinatam conlineret scripturam. i Itaque pri-
S. Trudonis. i Dislinctio haeccerta est, cum Theo- mus liber est Godefridi, exceplapraef;>tione, con-
doricus Trudonopoliianus abbas anno 1100 florue- B tinetque pleraque Sanctse gesta; non lamen mor-
rit. Trithemiiis in Catalogo illustriuni virorum, tem, visiones quoque et miracuia in Iioc libro ali-
pag. 138, parum exacte de Theodorico, ejtisque qua referuntur. Al libcr secundus de visionibus ei
aetate loquilur : < Theodoricus. inquit, abbas or- terlius de miraculis et morle Hildegardis, solius
dinis S. Benedicti, beai;e Hildegardis quondam sunt Theodorici.
amator caslissimus, vir tam in Scripluris sanclis 3. Jam vero ambos hosce scriptores, noti abba-
quam in litteris ssecularibus exercilatus et doctus, tes, sed monachos fuisse, habeo ex Actis mss„ pro
ingenio promplus, sermone scliolaslicus, scripsit canonizatione S. Hildegardis compositis, et apud
ad mullorum aedificaiionein vitam ejusdem Hilde- nos edendis, in quibus num. 7 iiaec leguntur :
gardis sponsae Christi lib. iv, Epistolas quoque va- i Bruno custos S.Pelri in Argentinaet presbylcr
rias ad divcrsns, et quabdam alia nobis incognila. juralus dicit de viia beatae Hildegardis,... quod
Ciaruit temporibus Henrici VI(defuncti anno 1198) in libello qui de ejus vita a duobus religiosi>,
annoDomini 1200.i Tritbemius memoriaelapsu, aut, scilicel Golfrido et Theodorico, qui cum beatu
ut magis credo, errore Iranscribenlium aut inipri- virgine morabanlur, statim post ejus obitum esi
mentium, vitam in qualuor libros videtur dividere, seriplus, legit : qucm omnibus modis vera credit
cum tantum sinl libri tres, ut clarum et certum conlinere, elc. i Ex his habemus primo, auctoies
est exsingulorum praefatione, el couclusione libri Sanclee convixisse, et non modoesse conlempora-
tertii. De scriptorum aelate infra. neos, sed in muliis etiam lestes oculatos. Hac dc
2. Primus forie est Tritbemius qui Tbeodoricum, causa Tbeodoricus, licet in praefaiionibus de more
biographum, vocavit abbatem ; mullumque dubilo multis utalur excusationibus, nunquam pro excu-
an reveraabbas fuerit,imopotius credo monachnm satione allegat ignorantiam geslorum, visionmn
fuisse, non abbatem. Certe monachus lanlum fuit, aut iniraculorum S. Hildegardis, et ue inSTiuat
quando vitam conscripsit. Piseterea non solus quidein nisi raro, sealiorum instruciione iud'gere,
Theodoricus laudalam Hildegardis Vitam scripsil; aul aliorum rclalione uti, ad gesta Santlas cons ri-
sed eam ante ipsum scribere ccepil Godt-fridus benda. Itaque dubitare non possumus quin Gode-
monachus, cujus est liber primus. Sccundum vero fiidus et Theodoricus fuerint ex iis monachis, qui
et (ertiuin composuit Theodoricus, jubenlibus Lu- in monasterio B. Hildegardis rein divinam peragc-
dovico et Godefrido abbalibus. Haec omnia clare banl, eaque de causa poterant omnia habere per-
eruuniur ex profationibus, quas omnes coinposuit spectissiuia. Godefridus verosimiliter erat natii
Theodoricus. Eienim toti vitas ita praefari mcipit: D major, isque solus Vitain scripsissel, nis>imors in-
iDominis venerabilibus, Ludovico el Godelrido ab- tervenissel. Natn defunclum fuisse Godefriduin,
balibus, Theodoricus humilis servorum Dei servus quando scribebat Theodoricus, liquel ex praefatio-
salutein cum devotis orationibus. Aiicloritatis ne libri secundi, iu qua i Godefridus bon;e menio-
PATROL. CXCVIL t
<{ S. HILDEGARDIS 12
ria? i vocaiur. Habenms sccundo, Vitam fuisse A ad examenilliidinstiluebdumdelegavilpraepcsttum,
scriptam statim post Sanclae obitum.Habemus ter- (lecamun et scholasticuiu Moguntinos. In eadem
tio, errasse Baillelum in labula crilica, non modo vero epislola conqueritur pontifex, defectus ali-
quia Theodqricum facit abbalem, et solum Vitae quot in Aclis illis esse invenlos quod non essent
scriptorcm, cum Trithemio , sed etiam magis, omuia salis clare exposita. At illis defeclibus non
quia dixit, ettin vixisse i viginti aut triginta an- peril Actoi-uin fides hislprica. Quare dabo Iirecin-
nis » post mortem S. Hildegardis, ac si non esset quisilionis Acla posl viiani, debilis adnotalionibus
scriptor omnino contemporaneus. Hanc Vitam pri- illuslrata. i
ino loco recudam ex Surio, collatam lamen cum 6. Praeter anliqua lisec docuincnia de S. Hildc-
ins. Bodecensi, cujus lectiones variantes acce- garde n.ulta ipsius opera partiin imprcssa, partim
pimus. etiamnuin manuscripla habemus. Ex bisce niajo-
4. Alteram quoque habemus Vitam S. Hilde- rem piae cacteris ad augendum hunc comuieniaiium
gardis in codice noslro ms., qui notalur P. nis. maieriam prxbebunt epistola», quaruin niagnum
17:eademque nonnihil interpolata nobis trans- numerum habemns impressum Coloniaeanno 1566
missa est ex codice Ultrajeciino S. Salvaloris. una cum aliqudt opusculis et Vita Sanctae, recu-
Utrumqiie ms. contuli, et initiu nullam fere dif- sunique in Bibliotheca I Palrum edilionis Lugdu-
ferenliam inveni, circa fineni vero adnolaliones nensis lom. XXXlll. Alteram non modkam pariem
(|uasdam vitae insertas reperi iu codice S. Sulva- dedil Marlenius Amplissimm Collecl.lom. II. Noir-
loris, quse non habentur in codice nostro, oliiii nullas eliam aliis locis edilas inveni, noniiullas
eliam Ullrajectino. Auctor hujus Vitae ignoratur, habeo mss.; nec dubilO quin plures variis locis
sed verisimililemoii habitavit Moguntise,autin ejus etiamnum in labulariis aut biblioihecis laieuii.
terriiorio, cum de scriptis Sanctae ila loquatur : Prjecipuas tumen, quae in coenobio Sanctx in
< Sane si cui placet de illius visionalibus verbis unum volumen cranl collcclae, omnes editas existi-
lcgere, acquirat de ejus scriptis, quae jam circa iuo. Alia quoque Sanclae opera, quaelalius suo lc-
parles Mogunliaevulgantur dispersse. i Piseteria co recenscbo, aliquod eliam dabuut subsidiuui ad
non opinor auctorem illitis Vitae prorsus fuisse gesia et virtules ipsiujs illustrandas. Scriptores
Sanclae contemporaneuin. Qua de causa illam eden- aliqui paulo posteriores, quales sunt Vincentius
dam non censeo, praeserlim cum paucissima do- Beliovacensis, Riclierius Senonensis, Albericus
ceat quse in priori Vita uon legiintur, el tota fere inonacbns in Chrouico, qui saeculo xm florucruDt,
ex scriptis SancU: sit conlexia sine mullo delectu. C aliique plures, pro gejuis S. Hildegardis, nou
Dabo igitur ex brevi illa Vita iu Cominenlario, sutii omnino negligendi. Verum hos aliosque suis
quidquid utile ad leclorem inslriienduui credidero, locis laudabimus, et sequemur vel refutabimus,
oiiiissis longis lexlibus, qui in ipss Sanclse scri- proul ralio exigere videbitur. Caeterum necesse
ptis legi possunt, et ad ipsius gesla aui mores ini- non esl recensere omnes; Vilas posterioribus saecu-
niine spectant, lis el variis linguis scriptas. Habeo sane Italicam,
5. Aliud scripium dc S. Hildegarde aniio 1641 Hispanieam, Germanicam, Gallicam, Belgicam ;
ad Bollandum misil P. Joannes Gamans, fieqiien- al nulla illarum quidquam addit ad antiqua docu-
lissime in boc opere laudatus. Uude acceptum sit, incnta praeter errores. Bailletus quidem crisim
ascripsit Gamansius his verbis : i Ex Bodecensis proulelur, eamque severam, sed ssepe plura cor-
cienobii Regularium S. Augiislini, dicecesis Pa- rumpit quam corrigil, et raro producit docnmenla
derbornensis, Passionali pergameno ins. insigni aliis ignota. Hunc lanieii subinde solemus corri-
inensis Septembris fol. 247, ubi post iiiuiilam Vi- gere, quia sallem severitale crisis nomen sibi pe-
lam S. Uildegardis atlexuiiiur sequenlia. i Titulus perit.
scripli hic esl : De testimonio miracutorum sanctai _ II N,.tales, pueritia, vita monaslica in Monte
Dominus merilis " §
llildegardis, quai ejus oprratus est, S. Disibodi: visiombusa pueritia iltusiratur, eas-
lam in vita ejus, quam post mortem. Compftidiiim que demum tcribere co\y~uur:quo modo opera sua
est Actorum quae amio 1235 coinposilu suntab i'is scripserit.
qui in virlutes el miracula S. Hildcgardis iuquisi- 7. De tempore natali S. Iiildegardis vila ms.,
veruul, el Acta inqtiisiiionis suae ad sedem apo- lam in codice nostro quam in Uitrajectino S. Sal-
siolicain traiismiseruiit. De lenipore et Actis ad vatoris, ila habel: i Anno Incarnationis Domi-
. summuin Pontificem missis Hquel ex flne hujus ni 1100, qui eral auiiiis qiiadragesimusquiuiuslleii-
compeudii. Verum collector hujus compendii adeo rici illusiris, hujus rominis nuarii regis, et tertii
. ouuiia resecuil adsolam Actorum formam spectan- imperaloris, fuil in Gailiacriterioris paitibis virgo
tia.ut ex illo nequeam perspicere,cujus auctorilate tain generis quam sanciitatis ingenuiiate nobilis,
delegali fuerint inquisitores illi, archiepiscopi in lerritorio Moguminic civitaiis. i Pio designato
Moguntini, qui luuc erat Sigefridus III, an \ero anno mox adducun.ur S. IMd gardis verba hocmo-
kiiinmi ponlificis Gregoiii IX. Verum ex epislola do: i Post Incarual onem, inquil, Domini anno
Gregorii IX, recilanda num. 208 et 209, babemus, millesimo centesimo, dpni doctrina aposlolorum,
Auta ilta fuisse composita jussu ipsiusGregorii, qui et ardeus juslilia, quam iu populo Christiano sau-
13 ACTA. 14
ctus Spiritus constiluerat, Iaxari coepit, nata sum, A.mirabile Innien vidit sine intelligentia suflicienti,
et parenles mei cum suspiriis Deo me vovebant. i quinquennis vero visiones ccepit inlelligere.
Haecquidem Hildegardcm nalam faciunt annollOO, 9. Neoterici aliqui memoriae lapsu quinquennem
laudaulurque tanquam ipsa Sanctae verba pro iila Hildegardem vilae monasticae ascribunt sub disci-
opinione. Verum ex Vila edendn, in qua lib. u, plina Jutlae. At Vila i.i.um. 2 leslalur, octo fere
cap. 1, ille ipse S. Hildegardis locus rectius alle- annorum fuisse quando tradila est Juttoe, sorori
gatur, inlelligimus, epocham anni 1100 solum dari comilis Spanheimensis, ioslituenda religiosis disci-
pro designando tempore quo justitia laxari ccepit; plinis. Conseiilit de oclavo cetalis suas anno testimo-
et Sanctam solum dicere, itlis lemporibus se natam. nium niiraciiloruin, num. 7, eamque ab ea aetate
Voces autem itlis temporibus explicari debenl cum sub beaii Benedicti Regula a parenlibus oblatam
aliqua latitudine, ac si diclum essel circa illa tem~ fuisse in Monte Sancti Disibodi lestalur. De hisce
pora; cum S. Hildegardis annum siunn natalem alio vero in Viia ms., verba ipsius Sanctaeisla allegan-
modo et cerlius assignel in praefatione operis sui tur: <In octavo aulem anno in sanctam conversa-
praecipui, quod Scivias nominavit. Cerie in laudata tionem spiritualis vitse oblata sum, et usque ad
praefatione asserit se scribere jussain visiones suas quinlum deciimim annum fui mulla videns, el plura
anno 1141, el tunc fuisse < quadragiuta duorum B simpliciler Ioquens, ita quod ilii adniirabaiitiir,
annorum, septemque mensium. Secundum haec qui haec audierunt, a quo essent, et unde venirent.
verba, anno 1098 aut prioribus mensibus anni 1099 Tunc et egoin meinelipsa admirata sum, qiiod,cum
nala esl Sancta. Quo miniis vero nativitalem ipsius inlra in anima mea haec vidi, exterioretn eiiain vi-
ad aunum 1091)Uifferri posse credamus, facit annus suin babui, el quod hoc de nullo hoiniiie audivi.
emortualis, non alius flgendtis quam 1179, quo an- Quapropler et magno timore correpta siim, nec am-
num agebat octogesimum secundum. Nata igitur est plius de meo interiori lumiue ciiiquam manifestare
anno 1098, ei quidem ante 17 Seplembris, quo de- atulebam. Attamen multa loquendo ac de fuiuris
funcla est, cum alias non inchoassel annum aetatis dicendo saepe prottili. Et quando hitjus visione lu-
octogesimuin secundum. minis plene perfundebar, multa, quse audientibus
8. Joannes Trilhemius, abbas Spanbcimensis, in aliena videbantur, loquebar. i Haec ipsa uberiua
Chronico Hirsaugiensi ad annum 1150 de parenlibus recilala leguntttr in Vita edenda, lib. n, cap. 1,
et patria S. 'llildegardis ita loquilur: < Fuit autem ubi eliam declarat, crescenle auate, inagis se ina-
haecsanctissima virgo... oriunda ex comitatu Span- gisque de suis visionibus siluisse, qtianditi erat
heimensi de villa Bickelleheim dicla, palre Hilde- sub disciplina magistrse suae B. Jntue, et post
'
berlo miiile, matre vero Mechlilde progenita, tem- ^ mortein quoque ipsius aliquol amiis, donec Ueus
poribus Henrici imperaioris IV nata itt mutidiiin, cogeret visa revelare, el deiuum couscrihere.ilinc
anno videlicet Gebhardi abbalis Hirsaugiensis vu. de istis visionibus rursuiu dicit in prooemio ad li-
Cujus pater in curia comiium de Spanbeim cuin brum Scivias : < Inleriui tisque ad id leiiiporis,
aliis nobilibus militans versabalur, hoiuo rectus et quo illud Deus sua gratia manifestari volu t, sul»
Deo devotus. i Comitalus Spanheiir.ensis esl in quielo silentio compressi. i De modo atitem quo
Palalinatu inter fluvios Mosellam et Naham, el pro visionibus istis fruebalur, ibidem haec subjungit :
spiriluali jurisdictione in dicecesi Mogtintina. An- i Visiones vero quas viili, non eas in soinniis
nus seplimus Gebhardi abbatis, quo llildegardein nec doriuiens, nec in phrenesi, nec corporeis
naiam slaluit Trilheiitius, ab eodem coiineclitur cum oculis, aul auribtis exterioris bominis, nec in
anno 1098, quem el nos Sanctae naialem statuimus. abditis locis percepi; sed eas vigilans, cir-
Quid leriio aetalis suaeanno contigerit S. Hildegardi, cumspiciens in pura menle oculis et auribus in-
ipsa exponit in Vita, lib. u, utira. 16. Consentil terioris hominis, in apertis locis secundum vo-
vita ms., in qua haec legunlur ex Hildegardis scri- luntalem Dei aecepi. Quod quomodo fit, carnali
plis adducta : i Ac in tertio a-talis meai anno tan- jQ homini perquirere diflicilc esl. i Haec interim
lum ccelitus lumen vidi, quod auiina mea in visce- de visionibus Sanct<e,- de quibiis plura dabo in-
ribus meis contremuit: sed pnu impedimentis in- feritis.
fantiaede his nil potui proferre. i Mirabile eliam 10. Dum vero visiones suas lanto studio occul-
est qtiod tradilur iu teslimonio miraculoruin infe- Ubat S. Hildegardis, e vivis abiit Jutla magistra,
rius edendo num. 7; idque dixisse asseritur, < cum cui humiliter solebat obedire, ipsaque ccepil aliis
quinque annos haberet. i In prooemio vero jam prseesse. Dodechinus, sub finem ejusdem saeculi
allegalode his ila scribit: < Virtutem aulem inysle- abbas S. Disibodi, in Appendice ad Chronicon Ma-
riorum, secretarum et admirandarum visionum a riani Scoti, ad annum 1136, ad proposilum no-
puellari aelate, scilicet a tempore illo, cum quin- strum ha habet : < Obiit divse memoriae domica
queunis essein, usque ad praesens tempus, mirabili Julla, quae viginii quatuor annis in Monte S. Disi-
ruodo in IIIe senseram, sicul et adhuc, quod lameu bodi inclusa, sornr Megenhardi comitis de Span-
iiulli horainum, exceplis quibusdam paucis et reli- heini. Ihcc sancta mulier inclusa esl Kalendis No-
giosis, qui iu eadem conversatione vivebant, qua et vembris, ct aliaeIres cum ea, scilicet Hildegardis,
ego eraro, manifeslavi. i llaque .leriio aetalis anno el S.iiiiei (itfafri//o»iiiis/egitsuiniet, id est Juttae) vo-
15 S. HILDEGARDIS \ff
cabuli duae, qtias ctiam, quoaJ vixit, sanclis virtu- A bns causis suis se culppbilem aestiinavit. Nam rui-
libus imbuere studuii. » llaec qtiidem chronoiaxis nas cordis ejus circumsepsi, ne mens ipsius per
iion omuino consoual asscrtis de vita nionastica superbiam aut per vanam gloriam se elevaret, secl
per S.< Hildeg.irdem inchoata, dum feie oclo erat inagis in omnibus his timorcin et dolorem, quam
annonmi. Nain, si Jutta viginli et quatuor anuis gaudium aut petulanliam sentiret. Unde in amore
fuit recuisa, el defuncia anno 1156, reclusil se pri- meo scrutatus est in aJuimosuo,. ubi illum inveui-
iiium ahno 1112, aul ccrle circa 1112, si auni illi ret, qui viamsalmis curreret. Et quemdam (scilicet
fortenon fuerint completi, aut si qui illis superad- monaehum directorem) invenit, et eum amavii,
dendi sinl nienses. Al S. Hildegardis anno 1106 agnoscens, quod lidelis hoino essei, et similis sibi
erat oclo annortim, eaquede causa videlur seX an- in aliqua parte labaris illius, qui ad me tendit;
nis cum .15. Jutla vitam monaslicam duxisse ante tenensque illum simul cuiu illo in omnibus his per
epocbam Dodeehini. Diccnduui iiaque videltir aut supernum sludium coiitendil, utabsconsa miracula
iu iiumeros Dodechini errorem irrepsisse, atit Hil- mea revelarenlur. El idem bomo super semetipsi-m
degardem alio pritis loeo vixisse sub disciplitta se non extulit, sed ad jilliiin in ascensionetn humi-
ejusdem Jultae. Cerle oninia atitiqtia iiislruincnla litalis, et iuicntione bome voltinlatis, quem in-
unauimi conseiisii Hilikgardem ab anno aetaiis B venll, se in mtiliis suspiriis inelinavit. Tu ergo,
qciavo faciunl monachaui in Moule S. Disibodi. o hoino, qui hsec IIOI) inquieludiue deceptionis,
Eral Iocus in comitaiu Spanheimensi, eratque ibi sed in purilate simplicilatis accipis, ad manife-
coeiiobium ordinis Benediciini, de quo fuse actum siationem abscondiloruin directa, scribe quae vi-
esl ad 8 Julii in Coinir.euiario praevio ad Vitam des et iiudis. » H;ec oinnia, licet utctinqtie ob-
S. Disibodi fundatoris. Abhas vero ccenobii Ful- scura suut, dirigebanliir a Deo ad aniinandam
chardus eodemanno cum Jutta obiit, el successo- Hildegardem, ul scriberet visiones suas secunduin
rem habuit Cononem aul Cttnonem, sub finem an- consiliuin illius nionachi quem tunc cceperat con-
ni 1136 consccralum. Sub biijus obedientia igitur sjilere.
eial S. llildegardis, qttando anno eodeiu paucis 13. QttiJ illa post ejusmodi visiouem fecerit, sub-
praeesseccepil. jungit hoc modo: < SecJcgo, quaiuvis hajc viderein
11. Post obilum B. Jullsc, de qua ad 20 Decem- et audirein, tamen propier dubietalem et malam
bris agendum erit, S. Ilildegardis, ut rpsa asserit . opinionem, el proptcr diversitatem verboruin liomi-
iu Vita,num. 17, perrexilde inore visiones habere, num, landiti, non in pcrliuacia, sed in humiiitatis
easque silenlio preniere, donec tandeiu slimulis " officio, scribere recusavi, quousque in leettim aegri-
divinis excitala, de iis inonachtim tnagislrum suiim ludinis. flagello Dei dejpressa, caderem; iia quoii
consuleret. De his iu Proccmio ad Scivias sic lia- landem muliis infirmilaiibus compulsa, testimonio
bet: < Sed puellari meia iransacla, cum ad praefa- cujtisdamnobilis e\ bonoruui morum puellae,et ho-
tam aeialeiu perfectae fortilttdinis pervenissein.-au- minis iliius, quem occulie, ut praefatum est, qua--
divi vocetu de ccelo diceiuem : < Ego lux vivens et sieram et inveneram, maiius ad scribendum appo-
< obscura, illuimnaus hoir.ineni quem volui, et sui. i De visione porro illa qua praecipue ad scri-
« qiiem mirabiliier, secunduiu quod niihi placuit, bendum animala fuil et adjula, stalim in principio
< excussi, in magiiis mirabilibus ullra moduiii an- Prooemii sui haec meinpral: i Ecce quadragesimo
< tiquorum hominuui, qui in ine multa secreta vi- terlio lemporalis cursus mei anno, cum coelesti vi-
< derunt posiii. i Jlaec oninia dicuntur de S. llil- sioni magno limore trcinula iuienlione inhaererem,
degarde, quam Deus ad sublimem visiouuin gradum viclimaxiiniitn splendorem, in quo facta esl vox de
provehere volebal. Quaj seijiuinnir de eademsunl, coelo, ad me dicens: i 0 bomo fragilis, et cinis ci-
docentque, quanluin Deus illum huuiiliaverit, ne i neris, et putredo putredinis, dic et scribe quae
excellenlia visionuni ii- stipuibiatu elevaretur.Verba i vides el audis. Sed quia limida es ad loqueudum,
subdo : < Sed in terraui stravi illum, ui se uon r, i et simplex ad exponenduiu, et indocta ad scriben-
erigereliu ulla elalione inenlis suae. Mundus quo- < duin ea, dic et scribe ea, non secuudum os homi-
que nou babuil in eo gauditim nec delectatiouem, i nis, nec secundum intelleclum humame adinvcn-
nee exercitalionem iu rebus illis, qu. ad ipsiini < tionis, uec secundum voluntaieni humanae com-
ji.ej'jUiient,quia euin de perlinaci audacia abslraxi, i positionis; sed secundum id quod ea in ccelesti-
tiuioi'£iii habenlem, et in laboribus suis paventem.i < bus desuper in mirabilibus Dei vides el audis, ea
ilaec siaiie «bscura sunt, sed sensus est: mtindum i sic i iflerendo proferes, queinadtnodum elauditor
pro S. 11iJdegarde nihil habuisse de qtio gauderel, < .verba praeceploris sqi percipiens, ea secuudum
qtio clelectare.lur;uu exercilaretur, qnia Dei tiinOre i lenorem loculionis illius, ipso volente, ostendenie
eral plena. i et prsecipienie,propalat. Sic ergo et lu, o bomo,
12. Haec ulcunque explicantur sequentibus ver- i dic ea quae vides et audis: et scribe en, uon se-
bU : i Ipse eniiu iu uiedullis el in veuis carnis i cunduin te, nec secundum aliuui hoininem, sed
su;e cjoluit, consliicluiu ajiiinuni el oensum habens, i sccuiidum voluniatein scienlis, videnlis et dis-
aiq'te uiiillam passionem corporis sufferens, ila i ponentis omnia in secretis mvsteriorum stiorum. •
quod in eo nulla seciiritasbabitavit, sed in oiiini- 11. < Etilerum audivi vocem i!e ccelo mihi dcen-
17 ACTA. 18
tem. < Dic ergo mirahilia haec, et scrib» ea hoc A qnod vidco locale i:on esl, sed nube quae solem
I modo edocla, et dic: Actum est millesimo ccn- portat inulto Iucidius; nec alliludiuem, nec longittt-
< tesimo qundragesimo primo Filii Dei Jesn Christi dinem, nec latiludinem in eo considerare valeo.
< Incaruaiionis anno, cum quadraginla duortim an- Illndqiie iiiubra vivcnlis luminis mihi nominaltir:
< norum septcmqtie inciisiuin essem, maximae co- atqtie sicul sol, luna el stellse in aqtia apparcnt, ila
< ruscaiionis igneum lumen aperto ccelo veniens, to- scripliira? et sermones, el virtutes, et quaedamopoia
i tum cerebrum meum transfudit, ct lolum cor to- homimim formata in illo mihi resplendent. Quid-
< tumque pectus meum velut flamma, non tamen quid autem in hac visione video, vel didicero, hujns
< ardens, sed calens, ita inflammavit, ul sol rem memoriam per longtim tempushabeo: et simul vi-
< aliquam calefacit, super quam radios suos immil- deo ct audio et scio, el quasi in momenlo, quod
i tit. Et repente intellectum exposilionis librorum, scio, disco. Sed quodciinque non video, illud nescio,
• videlicct Psallerii, Evangeliorum, et aliorum ca- quia velui illitterala sum, el de his quae ex illo lu-
• tholicorum, tam Veteris quam Novi Testamenti, mine scriho, non alia verba pono quam quae audio,
t voluminum sapiebam, non auiem interpreiationem Latinisque verbis non limatis [adde utor vel quid
i verborum lextus eorum, nec divisionem syllaba- simile]. iNccaudio verba, sicut quae ab orc homiirs
< rum, nec cognitionem casuum aul tcmporum cal- B I sonant, sed sictit tlamma coruscans, et ut nttbcs
< lebam. i HaclenusSaticia ipsa, cujus posieriora mola in nere puro. Hujus quoque luminis formam
verba Vitaeinserta stinl, nutn. 2. Nune qusedam ve- iiullo modo coguoscere valeo, sicul nec sphaeram
niunt observanda. Primo ex allegatis clarum esl solis perfecte intueri possum.
Sanctam humili ct verecundo limore diu noltiisse 16. i Attamen aspicio interdum in eodem luinine
de visiouihus suis scribere, divinisqtie inspiralioiii- aliam liicem, quse mibi lux vivens nominatur ;sed
bus ad scribendum invitanlibus ulcuiique restilisse, hanc non vjdco frequenler, ejusque forinam inulto
donec gravi el mirabili correpla inorbo, rem com- niiiitis, quam prioris luminis formam, suOicio de-
iniiuirarel cum monarho, et per hunc cum abbate lcrminare. Dumqtieistam lucem intueor, omnis mihi
Cononc, ut Vita habct num. 4, ubi eliam additur, Iristitia omnisi|ue dolor auferlur de memoria, ila
niorho liberatam fuisse, simul alqtie animum ad iit tunc morcs simplicis puellae, el non vetulae mti-
scribendum appulit. Prodigiosa ista sanalione non lieris babeam. Auima autem niea nulla bora caret
niiiius, quain praecedenli morbo aeque prodigioso, primo lumine, quod umbra vivenlis luminis voca-
excitatus a!ibas, post aliquod lempus priora Sanctse lur; et illud videovelut in lucida nube firmamentum
scripla deuilit. Mognntiam, ibique ea cum archiepi- nbsque stella aspiciam; et in ipso video quae de
scopo ilenrico et cutn praecipuis viris ecclesiaslicis fulgore vivcntis lucis loquor. Permansi aulcm ab
commtinicavil, ut habet Vita nuin. 4, ct rursum infantia mea usque ad quadragesimum aetatis an-
num. 17, ubi ipsa alleganlur Sanctaeverba sequen- num pracdicla semper videns, et saepe aliquid inde
lia : < Haecad audientiam MoguntinaeEcclesiaeallata loqucns, sed penilus nihil scribens. Et lunc in ea-
cum essenl et discussa, oinnes ex Deo esse dixerunl, dcm visione sensi venasmeas et medullas plene vi-
et ex propbetia, qua olim prophetae prophetave- ribus rcslilulas, quibus per inulias infirmitates a
rant. i jtivcuiuie mea defeceram. Tuncque compellenlc me
15. Secundo constal cx allulis verbis, scicnttam Spiriiu, intimavi ista cuidam moiiacho, qiicm mihi
S. Hildegardis non fuisse studio acqttisitam, sed in- magislriim proposueram. Qui salis admirans de his,
fusam a Deo. Hinc in Vita, titim. 17, ipsa dicil scri- injunxit mihi, ttt, quae viderem et quae vidissem,
liere se coepisse, < ciim vix itolitiam litlerarmn ba- ahsconse scribcrem, qttatenus ipse, viso inilio cl
lierem, inquii, sicul indocla mulier ine docuerat. i fine scriploriim, posset de iis judicare, vel saliem
Ignorabat cerle linguam Latinani, quia cam nun- aestimare, quid rei esset. i
quam didiccrat. Altamen superno illustrata lumino> 17. Porro Saucta ubi morbo se tandem scribere
intelligcbat scripla Lalina, qtiantiim npparcl, eoi D compuisnm teslatur verbis jam dalis ex procemio
sensu ul scirel quid scriplis illis conlinerelur, uoni ad Scivias, haec subjungit: < Quod dum facerem,
quid singula verba significarent. De mirabili illomo- altam profundilatem expositionis librorum, ul prac-
do quo inlelligebal mysleria, quoque ea demuini dixi, senliens, viribusque receptis de segritudine me
scribere compulsa ftiil, ex variis ipsius scriptis,, crigens, vix opus islud dccetn aniiis consummans

quaeparlim edila nou sunl, plura babcnlur. corrasai ad finem perduxi. In diebus autem Henrici Mogun
in Vita ms. Usec igitur, cutn nou oiniiia babeanturr tini archiepiscopi, el Conradi Romniioriim rcgis, ct
in Vila intprimenda, httc transferam : i Ab infauliai Cttnonis abbatis iu Monte beati Disibodi poniilicis,
ergo mea, inquit, usque ad praesens tempus, cuiiii »ub papa Eugenio, hse visioncs el verba facla sunl.
jam plus quam septuagima anuorum sim, hoc lu- Et dixi ct scripsi haec, non secitndum adinventionem
men in anima mea seinper video, et nou exleriori- cordis iuci attt ullitis hominis, sed ut ea it>coelesii-
bus ocuiis, nee cogitationibus cordis, nec ulla col- btts vidi, audivi, etpercepi per secreta mystcria Dei.
latione quiuque sensuum exleriorum illud percipio, Et iicrum audivi vocem de coclo mihi diccntciu:
manenlibus laineii extcrioribus oculis uperlis, ett Clama ergo, et. scribe sic. i Epochadata non habet
aliis corporcis sensibus in sua vittute Lumen enimii difficttllalein, prselerquam iu Eugenio papa et Ilon-
19 S. HILDEGARDIS 2C
rico archiepiscopo; Conradus enim diu fuil rex et A bendo usa est Sancta, idem forte est cum iilo qui
Cono abbas, anleqnam Sancta coepit scribere, sive librum primnm Vitse composuit.
ante annum 1141. Verum Eugenius tantum papa 19. Eo aulem modo, qtio exponit Trithemius,
rrealus est anno 1145, llenrici arcbiepiscopi Mo- coniposita esse omnia scripla S. Hildegard s, col-
giiiilini inilium in Galtia Chrisliana, lom. V, col. ligilur ex ipsn ejus Vita, in qua uum. 2 nsserit
471, figitiir anno 1142. Ilespondeo haecnon obslare Godefridus, lilterarum ignaram ila fuisse, ut i nec
quo minus credamus Sanctam crepisse anno 1141. interpretationem verborum nosceret, nec divisio-
Nam Eugenitim notninasse vulcliir, quia major pars nem syllabarum; nec cognitioiiem casuum aul
istius operis sttb ejus pontiflcatu scripla est, et temporum vocum Latinarum haberet. i Deinde
quia ille parlem operis vidil el probavit, licet Theodoricus in prsefalione libri secundi modum
sub duobus Eugenii decessoribus aliqua sci ibere scribcndi insinuat, ita scribens : < Magnuin est
coepisset. Eadem fuil raiio iioininandi llenricum etinin illud el admiralione dignum, quod ea quae in
Moguntinum, qui pariem operis jam ante Eu- Spiriiu audivit vel vidit, eodem sensu et eisdem
genium, vidcrat. lliuc tamcii coliigimus scripta verbis, circumspecta et pura mente, manu propria
Sanclae non statiin uhi illa scribere cceperal ad srripsit, et ore edidil.nno solo fldeli viro symmysta
Mogunliniiui archiepiscopum perlala esse, sed 'Bconlcnta, qtii ad evideuliara grammaticae arlis,
serius, ubi pars notabilis erat absolula. Alberi- qtiaiu ipsa nesciebal, casus, tempora el genera qui-
cus in Chronico, ad aiinmn 1141, nohis oninino dem dinponere, sed ad seiisum vel inlelleclum eo-
consentit, ita scribens : i lloc anno S. Hildegardis rum nihil omnino addere praesumebal veldemere.i
cum essel amiorum quadraginla duorum el sep- Addil auctor cx ipsius Hildegardis epislola ad
lein iiiensiiim, librum Schias per Spirilum san- Adrianum pnpam, a Deo nionitain fuisse, ul,
ciuin visitata incoepit, et per dccem annos con- quando desnper astensa non < protulissel in lingua
summavil, eic. i Lttina more aplo hominibus, ille, qui liinam ha-
18. Reslal itiquirendum an S. Hildegardis iibros bei, ad aplttnt sonum hominiim explere non negli-
suos cunscripseril propria inanii, el eo plane ser- gat. i Utebalur igittir adjutore in scribendo, Deo
mose el modo quo eos habemus couscriplos. Tri- ipso jubenie, qnia non noverut rogiiationes suas
themius in Chranico Hirsaugiensi, ad anutim 1147, Latino sermone explicare. Sic ipsa dicit verbis ntim;
ita de scriplis Sanctae loquiltir ac si credidisset, 14 adduclis : < Quodcunque non video, iliud ne-
nallo alterius subsidio in scribendo usum fuisse, et scio, quia velut illilterata sum. Et cle bis quse ex
sii: aliis quoque locis loquitur. Al rem videlur ma- . illo lumine scribo, non alia verba pono quam quas
" audio,
gis examinasse in Chronico Spanheimensi ad an- Lalinisque verbis non liinaiis. i Diclio esl
hiim 1179, ubi de conscripiis per S. liildegardem imperfecta. At haec Sanctam velle dicere existi-
operibus ila sciibit : i Haec sancia virgo divinis •nio : Scribo verba Lalina audita.el alia non addo
revelalionibus visilari a juveiiliile sua ineriiit, ex Laiina ad explendam djctionein, aul adjuncla cx-
qnihus niulta jussione diviua ad utililalcin posie- ponenda.
ioriim conscripsit. Veriiin cutit esset Latiui ser- 20. Quare, quantum concipere possum, S. Ilil-
inonis iguara. et praeter simplicern psalmodiam degardis has in scriplissuishabuil parles. Visiones
nihil ab homine didicissel, interno Spirilus sancti suas vernaculo sermone explicabat, verba vero
niagislerio edocla,omnem scripturam, posiiionem, Lalina, quse in iis audiebal, nianu sua scribebal
seu constrticlionem oralionis perfecle iniellexil. proul audicrat. Deinde, ipsa dirigente, Godefridus
Revelationes autem suas et visiunes ccelestes par- ouiiiia faciebal Lalina, oinniaqtie apte connecle-
tim Latina, parlim Teulonico proiulit cloquio ; quas bal. Hinc laudatus Trilbeniius dicit : < Visiones
Golfriilns nionachtis S. Disibodi, capellanus et coelestes partim Lalino(nimirum verba audita),par-
coiitessor ejus, fecil Lalinas el congrqas, rcdigens lini Teutonico prolulil eloquio, » scilicet personas
in eum ordinem et formam in qua hodie legtinlur. rj ; uliasque res visus. Hob niodo scrihere ccepil iu
Inier caetera »ero ejtis volumina, magmun in eodem monie S. Disibodi, ubi monasiicam vilain incboa-
loco vQlumeii, quod Epislolas ejus ad diversos, verat, lesle Theodorico in Vita, ntitn. 14. Al pri-
llouiilias, Viias saiiclorum, el alia, quae divinitus uitim optts suiim, ut idem testalur, diu post ab-
edocla edidit, continet : quod moniales islius loci solvil iu monasterio novo, de cujus fundaiione
eam prapria nianu scripsisse falso coiifirniani.cuiu modo agendum.
el Laiini sermonis fuerit ignara, et ad scribenduni § III. Auclo monialinm numero, S. Ilildegardis
piopter crebras infirmitates et hiiinidum caput [undat cmnobiumin Monte S. Buperti; non vidit
ibi S. Bernardum, nec regulam Cisterciensem
peuiuis imlispusita. Nibil enim eorum qttaB ibi amplexa esl : scripta Sanclm ub Eugenio III
osteiidtuitiir boiiie, proprja uianu scripsisse cre- ptobata : [initum opus Scivius.
deiiiliim est, qnippe cum nesciret scribere; sed 21. Ubi S. Ilildegardis revelationes suas scriptis
praelalus monachus Qinnia vel scripsit, vel seribi consignare cceperat, pusillus virginum coelus, cui
procuravit. i Hacteuus Trithemius, cujus opinio a morte B. Juliae praefuerat, tnullum coepit ac-
confoi iuis csl anliquis documentis. Gotfridus vero crescere. Cuin igilur locus in quo habitabant ni-
jlle aut Qodefridqs inonachus, cujus opera in scri- n,is fieret angnslus, cogitaium est de conslruendo
21 ACTA. 22
novo coenobio, ut babet Vita, num. 6, ubi additur A iuerit : data. Finis tamen ejusdem epislolse insinuai,
locum Sanclae fuisse revelalum. Vel sic lamen fundationem fuisse recenlem. Nam ita ad ipsam
morous intervenire debuil, ul Cono aut Cuno, ab- scribit Eugcnius: i Quod autem insinuasti nobisde
bas S. Disibodi, in discessum virgiuis consentiret. loco illo quem in spiritu libi pracvidisti, hoc permis-
Verum plura non addo de iis, quae saiis in Vita sione et benedictione nostra et episcopi tui fiat, ita
sunt exposila. Trilhemius de nova iila fiindaloiie quod ibi regulariter cum sororibus tuis vivas se-
in Chronico Spanheimensi ad annum 1148 scrihit cundum Regulam S. Benedicti sub clausura ejusdem
sequentia : i Aimo 1148,... sancta virgo Ilildc- loci. i Ad baec respondit Sancta: i Ego autem,
gardis, magislra sponsarum Christi iu Monle S. o Pater, in loco ecelitus niih: oslenso, juxta verba
Disibodi post mortein B. Juttae, sicut dixiintis, benedictionis tuae, secundum Regulam S. Benedicti,
constituta, divinitus admonila, ciiin decem et octo sub clausura ejusdem loci cum sororibus meis ma-
sanctis virginibu* aJ Bingos transivil, et mona- neo, et hoc me tam vivenle, quam defuncta, seiuper
sieriuui in monte trans Naham fluviiim, juxta s - observari desidero. i
pulcruin S. Ruperti duciset confessoris aedifir-avii, 23. Trithemius in Chronico Hirsaugiensi, ad an-
ipsumque locuin cuin omnibus rebus et possessio- num 1147,narral, S. Bernardum vcnisse adMonlem
nibus partim preiio de manu comitis llildenhe- "B S. Ktiperti, sive ad oppiduiu Bingium, ibique ciim
mensis, in Trevirensi parochia manenlis, parlim S. Ilildegarde egisse, quando in Germania circa
commutaiione, partimqtie donatione comilis de parles Rheni praedicabat,horlabaturque (ideles crn-
Spanheim et aliorum fidelium, in jus proprietatis cem assumere ad expedilionem in Terram Sanclam.
redigens, defensioni Ecclesiae Moguntinae lempo- Res figenda esset anno 1146, si satis videretur cei-
ribus perpeluis, aposiolico inlerveniente privile- la. Al Manricus in Annalibus Cisterciensibus, et post
gio, commendavit. » Deinde, post aliqua de nalali- ipsum Pinius noster ad 20 Augusti, in S.Bernardo,
bus et de scriplis Sanctae, de causa novaefundalionis pag. 193, merilo dubitarunl. Accedit Mabillonius
rursum ista scribit: i Verum, cum multi in circuLu in Annalibus Benedictinis lom. VI, pag. 410, ant for-
nobiles filins suas magislerio ejustraderent, et fie- lasse Marlenius, qui lomtim illiim, defuucto diiduiu
ret eis locus ad inanendiim angustus, de licentia lam Mabillonio, couiplevit, et nnno 1739 edidil. Nam
sumrai ponlificis quam abbatis sui, ad Moitiem ille edicit candide: < Quae de Bernardi cum e.i
S. Ruperli, sicut diximus, cuin oclodecim sacris (S. Iiildegarde) colloquio refert Trithemius, valde
inonialibiis transivit, inler quas una erat Hiltrndis, sttspecta sunt. i Addil eiiam rationes quas paulo
filia comitis Meginbardi, virgo sanctissimae conver- magis expnnam. At audiamus prius Triibemium,
salionis, et B. Hildegardi mullum familiaris, ob cu- "C cijjus relatio saltem docebil quam variu fuerintju-
jus intuitum comes paiermulla eidem loco beneficia dicia honiiniim de scrip.is Sunctae, quidque de iis*
impendit. i Hactenus Trilhemius, qui fundalionciu senserit S. Bernardus. < Inde (Francofurio, ubi
flgit anno 1148. praedicaveral S. Bernardus) navigio descendens per-
22. In Callia Clirisiiana novi<-simaseilitiuiis, vcnit ad Bingios, ubi llildegardis monialis, vir°o
V, col. 653, ccenobitinivoeainr: < S.inctiis Rupeili s' Clnisli devoiissima..., in Monle~SanctiRuperli con -
Bingensis, seu Mous S. Ruperli vel Roberti juxta siruxitcoenobiiim, cum qua dulces fertur de fulura
Bingam. i Ibidem observatur, esse aliud cuenobiuni> felicitaie miscuisse sermones. Eral namque divc
monialiuin ordinis Cisterciensis, quod eliam vuca- Bernardo sancta Chrisli famula el scriptis noia, ct
lur Mons S. Roberti, in dioecesiLeodiensi. De lem- lelalionemuliorum in Dominocomprobalu. Adquam
pore vero el loco fiindalionis laudaia Gallia Clni- cum pei venisset, posl oraliones consuelas el salu-
stiana sic habet: < Fuiidalur hoc coenobium pnel- lalionis obsequia, praecepit sibi volumina exhiberi,
lare ordinisS. Bcnedicii, anno 1147,a S. Hildegarde,, quae illa divinitus inspirata conscripsit.
prima ijiisdcm al.baibs.i, prope oppidum Bingen ex 24. i Quibus diligenler ex parte revisis, ultia
jj qtiam dici potest admiraus, dixisse fertur ad socios':
aliera parie fluininis Nahae, ubi in Rlieiium inflttit,, i)
quatuor a Moguntia niilliaribtis, i Germanicis vide- < Haecscripta non sunl humanilus adinventa, nec
licel. Haec satis accurala credo. Bingen verooppi- i polestea morlalis homo capere, nisi ad Dei simi-
(luni est in diiione electoris Mogiiuiini,jacelque nclI < litudinem intus et in auima fuerit reformalus per
ripam Rheni, Laline olitn Pinguia saepius, nunc: < ainorem. i Ad haec praepositus virginiim, mona-
passim Bingium dicluni. Porro videt iector, uno nn- chus devotus et sanctus, nomine lleribertus, viro
no bic ciiius Ggi fundalionem quam apud Trilbe- Doinini respomlic i lleverende Pater, vera quidem
mitim,et recte, cuin certum sit, sultem coepiaine>se ; < sunt quae dixisti; sed niiilli bomiucs, docii et in-
anno 1147. Etenim, quando Eugenitis papa III aimo» < docti, religiosi el muiidaiii, animam famulaeChri-
1148 scripsit ad S. Hildegardem, ul videbiiuus,, < sti quotidianis obloculionibus cruciani, dura cere-
epistolain inscripsit, i Dileclaein Dominoflliaeliil- < bri phantasmaia, aul fallaciler per daeinonesin-
degardi praeposiiae in Moute beali Uoberli. i Erall < doctsefeminx' garrulunlur immissa. i Cui vir Dei:
igitur fundatio jain lunc facla, el nnno pra-cedeutii < Non miramiir, inquit, frater charissime, si dor-
incboaia, praeserlim cum episiolu noti in fine anni,, < mientes in peccalis divinas revelationes exisli-
sed circa iniliiim, mciise Janiiario aut Februario) < inent soinnin, ctnti sciumus veruin dixissesaniiiiiu
23 S. IHLDEGARDIS . 24
< Aposlolum: Animalit homo non percipit ea qum A piorum Cisterciensinm opininnem aeque improba.-
< sunfSpiritus Dei; sluttiiia enim est illi, et non po- bilem pari facilitate adoptavil. Chrysosiomus Hen-
< lest inlelligere, quia spiritualiler examinatur riquez, quem ille latnial, in MenologioCisterciensi,
< (/ Cor. n, 14). Omnibiis enim in pcccatis super- pag. 316, ordini Cislerciensi allribuilllildegardem,
< biae, Itixurfce, avaritiao, seu aliis vitiis, qttasi qiiam tatnen inilio Benedictinam ftiisse agnoscit.
< dormiendo, jacenlibiis, diviuae admonitiones con- Habitum vero ab ea miitatum dicil, < hortanie
< sueveriinl somuia videri, qiioniam, si vigilarent sancto Bernanlo. » Laudat pro sua opinione Bar-
< in timore D.Hiiini,signa divinae operalionis vera nabain de Montalbo, qui asserit iniiiationem a S.
< cognoscerent. Qui awem baeciinmitti a daemoni- Hildegarde factnin i ob devotionein, qua in D. Ber-
< biis existiinant, osienduiit se divinse coniempla- iiardum ferebalur. i Deinde addticit Annales ordi-
< tionis ntillain pcnitus hahere scienliam, similes nis, in quibus eadem assernntur. Milto alios scri-
< illis judicaiuli suiit, qtii Dominum eLSalvatorem ptores idctn ex errore asserenies. Errorem hunc
< nostrum Jesum Chrislnm in Beelzebub potestate jam observavit Papebrochius noster ad 18 Junti in
< ejicere daemonia dixerunt. » Ad sanctam quoque S. Elizabelha Schonaugiensi (1), quam aliqui seque
llildegardem per interpreletn: < El l<i,fiiia, inquit, ac HildegardemCistercierisibus ascripsertint, quam-
< non limeas loculiones bominum, cuin Deuin ha- " vis ttlraque sil Benedictinn. Contigisse boc videtur
< beas proiectorem, quouium illornm sermones pe- ex confusioue pliirimn monasieriorum ejusdein
< libuntutsiipula, verbuin aulem Domini manet in nominis : nam niim. 22 monui in dicecesi Leo-
< aeiemum. » Posl haecvir Dei nnvigio descendit ad diensi esse nioiiasteriuin monialium Cisterciensium,
Bopardiam.etc. i Hactenus Tritbemius, ad cujus quod Mons S- Roberti dicilur, quemadmodum illud
relationem aliqua breviter observabimus. quod juxta Bingium S. Hildegardis incoluit. Hoe
25. Priino, verba S. Bernardo attributa omnino vero esse instituti Benedicliiii cerlum esl. Laudatus.
conformia sutittam admirabili sanctiiaii etsapien- Papebrocbius pag. 606, mim. 11, leslem oculalum
liae ipsius, quam judicio ejusdem de scriptis et me- exbibet se his verbis : < De llildegarde pridem no-
rilis S. Hildegnrdis, in epistola inferius danda ex- bis constabal, qui Bingii fueratnus anno 1660,
presso. Qnapropter facile credidero, similia de scri- ibique sacra illius et ossa et scripln, nec non
ptis Simciaedixisse Bernaidiiin, qnandoea Trevirus cucullam videramus, uoloris noncandidi, ul Cisler-
allala vidit el exnininare potuit. Secundo, visilatio ciensium, sed ex rufo subnigri, ul Benedictinarui»
illa S. Bcrnardi, et lustralio scriptorum S. liilclc- luit. i Plura noii addo, quia res esl miniiue du-
gardis i» ips<)nionaslerio, prorsus apparenl com- cljia"
mentiliae, aut certe ex errore solum profectsc. Et- 27. Annn 1148 coiitigcrunt quae niographits
enim de advenlu S. Bemardi ad S. Hildegardem la- mim. 5 narrat de examinatis Treviris Sanctaescri-
cent antiqiii scriptores omnes, cum qui de S. B r- ptis jussu Eugenii pnp:c III, et praesenle S. Ber-
nardo scripscrunl, tiim qui de S. Hildegarde, licet nardo. Biographus ait, ea Treviris acta esse post
biograplms noster S. Bernardum comnieinorc-i, ut concilium Remense. At Pagius ad anniim 1148, quo
Sanctae et seriplis ejtis addiclissiiniun. Praelerea passim conciliuni Remense credilur habitum, quod-
S. Bernardus ad S. Hildegardem scripsil auno ve- inchoatum csl inense Martio, pluribus ostendii,
risimiliter 1148; haec vero respondii, ul videbi- Eugeniuin fuisse Treviris, ibique concilitim cele-
ititts. Epistolae aiitem sic scriplae sunt, ut videautiir brasse ante Remense. Certe ex Actis inveiiiionis
invicem nunquaui se vidisse. Demum nec S. Ber- S. Matlhiae apostoli, apiid nos datis tom. 111Fe- '
nardus in itinere de quo agit Trilbemius, per Rhe- bruarii, cap. 4, pag. 453, habemus, Eugenium III
iium navigio desccndisse videtur, •ciim in libro fuisse Treviris 13Januarii anni 1148, cum eo die
iliraculorum ipsius, tom. IV Augusli, pag. 338, templtim S. Matthiae dedicaveril. Cum autem ibi
terrestre iter describatur, ita ut ipse tion modo iribus meusibus diculur substilisse, necesse est ut
Biiigium non venerit, sed neque illud praeiemaviga- 1) dicamus ipsum jam Treviris fuisse mense Decembri
veril, aut prope accesserit. Ipsa quoque Hildcgardis niuii 1147. Brouwerus itaqiic in Annalibus Trevi-
verisimililer necdmn erat Bingii, quando eo ad rensibus, ad anuiiiii 1147, hisce conformia scribil,
ipsam venisse dicilur S. Bernardus. Visilalio igilnr qtiando ait, Eiigeninm III Treviros ingressum esse
illa S. Bernardi prorsus esl improbabilis : neqtie die Sabbalo ante Dominicam primam Adventus.
nos morari debet quod eam admiserit Baillelus, Kgit igitur pontifex Treviris lotis fere meiisibus
alias non raro jiisto severior in crisi exercenda, Decemhri, Januario el Februario, ila ut Januario
Nam nimis saepe experimur scriptorein illum non aiu Februario mense flgetida sinl quse de cxami-
lanta diligentia inquisivisse in facta sanctorum a nntis ibi in concilio Sanctae scriptis tradit Vitae
recenlioribus tantiim tradila, quanla uti debuissei, scriptor. Al hic, ul ex diclis liquet, in levi illo
ui vitas sanctorum scriberet erroribus vulgaribus leinporis adjiincio erravit, quod examen scriplo-
expurgatas. - rtim postponat concilio Remensi; nec incredibile
26. Sane idem Baillcttts aliam quorumdam scri- est iu eum erroreiu incidere poluissc scriptorcin

(I) Vidc Patr. t. CXCV.


25 ACTA. 83
contcniporaneum, qu.indoqtiidem hoc factum plus A tentis misericordiam, qui talia operabatur in fragili
quam triginta annis esset prseteriium, dtun ab ipso sexu, collaudabant. Aderat his D.abbasBernnrdus,
fuit conscripiiim. Ipsa lamen S. Hildegardis iu aderat et Ludovicusabbas S. IMxillhiaeTrevirensis,
eiimdem errorem non incidit : nnm asserens in amicus sanctae virginis : quihus mediantibus, om-
Vita, iuiiii.17, scripta sua ab F.ugcnioexiniinata, nium diibitalionuin nebtihe a cogilationibus audilo-
uon aliml assigual teinpus qiiam quu Trcviris erut rum pellebanlur. Omnibus ergorogantibus, qni ad-
pontifex. eranl, simul et horlanlibus Romanum pontificem, ne
28. Tritliemius in Chronico Hirxaugiensi, ad an- lucernam lam insignem, diviuaqne illustralionu
nuiii 1150, fucla Treviris paulo lalius quam legan- succens.iin, pravorum hominum machinalione pa-
lur iu Vita, enarrat, haec scribens : < Anno prae- terelur exstingtii, libenler consensit, et litteras
noiaio (imo anno 1147) Eugenius papa III vcnii ad virgini Hildegardi tenoris sequenlis transmisit. »
TievHiin cura decem et oclo cardiitalibus, episco- 30. Litleras Eugenii ex collectione lom.XXlII/K-
pis quoque et abbalibus multis, invitatus ab Adel- btiotliecccPairum editionis Lngdunensis, pag. 537,
beron.! Trevirnriiin archiepiscopo , quibus ipse pcr huclransfero: < Eugenins servtis servorum Dei, di-
menses ires ibidem coiiimoraniibus in cibo et potu lectaein DominofiliaeHildegardi,praeposilaein Monle
copiosissime providit. Eugenius aiitem papa, con- B bcati Roberti, salulem et apostolicambenedieiionem*
vocatisepiscopis.abbatibus etclericis multis ex tota Mframur, o filia, elc. »Vide infra inter epislolas san-
Germania et parte Galliae,synodiiin celebravit, et cttsHildegardis, cpisl. 1. Respoudit Etigetiio Sancta
mulla constittiil ad EcclesiueDci honorem simul per epistolam ndmodum prolixam, et ex visione
et utilitatem... In menioralo concilio Treviris cele- composilam, liberlate sibi consueta, quam mirari
brato miructiia, visiones el scripta, qttae omnipo- non debemus, cum ipsa non seqtterettir ingenium
tens Deus per fumulamsuain Hildcgardem operaba- suum, sed accepla in visione proferret, juvanle et
lur uptid Bingios, ad aures summi ponlificis Eu- combinante omnia monacho directore. Initium epi-
genii pliiriiiioriiui narralione pervenerunl. Quibus stolaehoc est:i 0 mitisPater, ego paupercula femina
audiiis, poniifcx volens rcni novam et arduam in- scripsi libi hsec (hanc epislolam) in vera visione in
vesligare diligentius, misit ad virginem Christi mysiico spiramine, sicut Deusvoluit me docere etc.»
Aclclberlum (seu potius Alberoncm) Virduiiensein Deinde rnulta stylo prophelico dat Eugenio monita,
episcopum cum quibusdain aliis viris doclis et quae videri possunl. In fine dicit, se manere in loco
Deum limenlibus, dans eis in commissis qitatenus coelilussibi ostenso, itn ul certum sit, ipsam janvha-
ilictorum omnium inqiiirerent vcrilalem. Qui cttni bilasse in monte S. Ruperti, quando ad Eugenium
pervenissent ad I.iiiiulaiu Dei, et 'ea quae a summo rescripsit.
ponlifice habebant in coinmissis, cum reverenlia 31. In eodem jam habilasse loco videtur, dum ad
exsequereniur, uon solam revelalionum seriem et ipsam scribebat Eugenius, cujus epistola anno 1148
famam, sed inodinn quoque et causas ab ea dili- dala est, et vcrisimiliter menseJanuario auiFebrtia-
gentissime inquircbant. Quibus illa simpliciler rio, cum sub finem Februarii atilinilium Murlii pon-
respondebal ad omnia, et quid circa eam operata lifex discesserit Treviris, concilium Remense mense
fuissel Divinitas, cum summa bumiliiate aperuit. Martio inchoaturus. Certe epistolae inscriptio, Prm-
luformaiione sufiicienli accepta, nuniii aposlolici, posilosin Monte B. Roberti insinuat, liildegardem ibi
libris visionum virginis,illa petente, secum assum- tunc habitasse. Attamen non aeque certura apparet
ptis, ud papam Trevirim redierunl: et quod otmiia in eodem loco fuisse Hildegardem quando ipsa exa-
inveneruni vera, quae dicebaniur de famula Christi, minala est a nuntiis aposiolicis. Vitn enim num. 5
et solida, renunliarunt. Deinde volumina qitaeilla habet missos fuisse < ad ccenobium, sub quo ea-
divinitus illuiiiinatu scripserat, ima cuin epistola detn virgo tol annis degebat inclusa, i id est ad
quam dederat, Lugenio pupse cum reverenlia tra- coenobium in Monte S. Disibodi, nulla menlione
diderunt. • Q facta de commoralione Hildcgardis in Monte S. Ru-
29. Mouendus hic lector nonitihil exaggeralionis perli, cujus fundalionem auctor narrat post omnia
cssc in iliis quae dicuntur de vulitmiiiibus Sanctae. qttae deexamine scripiorum diximus. Conjicerequi-
Neque enim voluiiiina mulia eo lempore conscri- dem possemus auctorem prius omnia speclantia ad
pseral Saucla, sed priiiitim revelaliouuiii suarum scripta narrare volnisse, et deinde novam fuiidn-
opus solum incboaveral, iia ut folia inielligere de- lionem.Al nunliorum advenlus ad Monlem S. Disi-
beamus per volumiiia. Quod addilur de epistola, bodi semper perget suspicionem iugerere, Hildegar-
incertum, ttl miniinum, et paritni verisimile est. dcm tunc ibi habitasse, uisi eo ex nova habitationc
Petiil tamen ab Eugcnio, verisimililer per diclos fuerit vocata, ut coram abbate S. Disibodi examen
iiiinlios, ut sibi liceret babiiure in Monte S. Ruperti. fieret. At haec evocatio est incerta, et a nullo as-
At pergamus cum Trithemio : < Pontifex scripta serla. ltaque forte S. Hi(degardis adhuc habilabat
virginis coram multis fecit publice recitari.et pcr in Monlc S. Disibodi, qtiando fuit cxaininata, per-
se, lectoris quandoque fuuctus oflicio, p.irlem noii actoqtte exuminc, licentiam ab abbutc el nuntiis ob-
inodicam legens recilavit. Omnes qui audiebnni tinuil disccdendi ad iiovum monaslcrium. At, quid-
vcrbuiu leciionis, in adiniralioncin ducli, Omnipo- quid sit de conjecluris illis iucerlis, constat cerlo
27 S. HlLBEGARDIS 28
monasterium novttm a Sancla inhabilari ccepium \ < tui in divina narratione, dum ibi eonsurgit aurora
circa tempus quo scripta ipsius Treveris examinata i divino consilio. > Et iteruin respondi de inleriori
sunl, id est ineunie anno 1148, aut anno praece- scienlin visionis ipsins: Ego mihi appareo in sinu
dente. animae mesettt cinis cinerese putredinis, el sicut '
32. Porro quando S. Hildegarlis ad Eugenium pulvis instabililaiis: nnde sedeo [pavens in uinbra
pnpnm rcsrri! ebat, ahsoluia ernt < pars scripiurac i sicut penna. Sed ne deleas me de terra viveniinm
de revclationibus ipsius. Loquiliir antem Sancta ut peregrinam, quia in magno sudore laboro in hac
de primo operc suo, quod tribus libris distinxit, et visione, et quia ettean de vilitate mei sttilti sensus,
Scivias nominavit, diiahus vocibus connexis, Sci- qui meus est in carne, reputo me frequenter in
vias, id csl Noscevias Domini. Hiijus operis verisi- minimum et in vilissimum locum, ita quod non sim
militcr libcr piimus eral perfccltis, dum ipsa ad digna vocari homo, quia valde timeo, non audens
Eugenium scrihebat, partem esse absolutam. Om- tua mysteria narrare. 0 bone ac mitis Pater, docc
nes tres libri fuerunl perfecti circa annttm 1151: me, quac lua voluntas sit, quid debeam proferre : o
nam ipsa deceiinitim altribuit composilioni operis lii nietiiende Pater, et o tu dulcissime, el o lu plcne
pradicii, quud incboalum anno 1141 vidimus num. omnis graliae, ne derelinquas me, sed conserva me
17. Ex his ciare iutelligimus, parlem solam operis B in lua misericordia. Et iterum audivi eumdem mihi
visam fuisse in concilio Trevirensi, non lolum opus, dicenlem : < Nunc dic, quomodb edocta es. Volo,
nedum omnia S. Hildegardis Opera, qnae diu post < nl dicas ; quamvis cinis sis. » Plura in Opere ipso
paulatim fiieritni conscripla. Probatio vero scripto- videri possunt.
rum Snnclaein concilioTrevirensi ha:c esl. Judica- § IV. Fama Sancla; multum inclarescit; ad ipsam
vil Eugenius papa cum Palribus concilii, Sanciain scribunt S. Bernardus, ConradusRomanorumrex,
noii ex illusionedaemonis,nonex cerebri phantasma- multi episcopi, quibus itla liberrime respondet.
lis, ul caluiuniabaiilur aliqui, sed ex diviuis reve- 34. Baronius in Annnlibus adannum 1148,relaio
lationibus liaurire quae scribebat; ideoque permisit cxamine scriptorum S. Hildegardis, num. 33 banc
Sauciae ut scribere i priidenler i pergeret visiones subjungil observalionem : < Visitatioista et exami-
suas. Sobirite lamen monet ut in humililate secon- natio de Hildegarde facla majorem illi conciliavit
servet; idemque monuil S. Bernardus in epistola exislimalionem, de qua Joanneg Saresberiensis haec
inferius danda. Recte quidem illi et prudenier, cuin habet libro i Epistolaruin sancti Thomae,Epist. 171,
humilitas Christiana donorum Dei et virlulum lulis- in fiue : Visioneset oracula beataeillius el celeber-
sima sil custos ac conservatrix. At id ipsum IIOII rimac Hildegardis, quae apud vos sunt [mitlite sci-
ignorabal S. Hildegardis, a Deo docta el douis coe- ^ licei]. Quaemihi ex eo commendata est et venernbi-
leslibus, iutcr quae locum non iiiininitiiii habet bu- lis, quod eam dominus Eugeiiius specialis charitaiis
militus, largissime ditata, ul ex ipsis ejus scriptis; uffeclu familiarius amplectebalur. Explorate etiain,
inielligiiur. ct rescribite, an ei sit de fine bujus schismatis ali-
33. Cacieriitnopus Scivias impressum fnit Purisiis quid revelatum. Praedixilenitn in diebus papaeEu-
anno 1513, lypis Ilenrici Stephani. Deinde recusum genii, quod non esset, iiisi extremis diebus, pacem
fuil Colonia: unno 1628 una cum Revelationibits< el gratiani in Urbe habiturus. >AIbericiismonacbus,
S. Brigittac et S. Elizabetae Schonaugiensis. Has scriptor saeculi xni, in Chronico ad annuin 1141
editioncs ante me habeo ; plures alias aliis inve- mulla referl de revelatiouibus S.llildegardis, quae
sligandas relinquo. Primtis liber complectitur ses ex ipsa jam dedi, el de scripto opere Sciviasomni-
visiones prolixe expositas; secundus, inullo proli- no dictis conseiitit. De aiictoriiaie ejusdem Sanctae
xior, seplem alias; lertius, oinnium prolixissiinus, observal seqiieiuia : i Quse fuil ista Hildegardis,et
visiones tredecim. Totum opus allente perlegere sttt- quanloe auciorituiis, insinuanl epistulaeiiiagnaium
dui, multaque in eo inveni praeclara documenta: sedI lerroe ad eam Uansmissae,apostolicorum Eugenii,
non pauca suut obscuriora, quam ul facile a quoli-' D Anastasii et Adriani, imperaloris Conradi et Fre-
bel intelligi valeant. Sancla raro de se loquitur. derici, pairiarclise Hierosolymilani, et arcbiepisco-
Ubi veroid facit, insigni cum hnmilitate loquitur. poruin, abbalum et prseposiiorum, et una specialis
Accipe, leclor, pauca. Librum secunduin sic ordi- epistoia B. Bernardi abbalis Clarevallensis. » Ad-
tur: i Et cgo homo, litteras uou callens more for- dil ibi inulta quae omilto qtiia jatn aliunde data
lium leonum, nrc docta ex infusione illorum, sed1 sunt.
inanens in inollitic fragilis costa [id esl uiulier],, 35. Idem Albericus ad annum 1153 de S. llilde-
imbula mystico spiramine, vidi, elc. > Tertii librii garde baec scribit: < Eodem anno quaedam virgo
hoc est iuitium: < El ego homo stunpta ab aliis bo- Chrisli Hildegardis de Alemannia, ciim essel magiii
ininibus, quae non suiu digna nominari homo pro- nominis, Spirilu sancto inebriata, per capituluin
iplcr transgressionem legis Dei, cum deberem esse2 el seniores Cistercienses, qui litteras suas ei dede-
justa, el sim injusta, nisi quod Dei creatura sum raut, sciscilala et rogata ui secuiiduni quod Deus
psius gratia, quae uie etium salvabil, viili.etc. > lni ei mauifeslaret, rescriberet eis, si quid essei iu ur-
illa visione paulu post sic habel: '< Et iteruni audivii dine quod Deo displiceret, rescripsit litterain isiam
eum dicenlem uiihj: < 0 quam pulchri stinl oculii in pcrsoua Domini nostri Jesu Chrisli Cisterciensi,
29 ACTA. 30
*
capitulo generali in haecverba : < Ego fons vivus A dum, et non diu admodum victurum, prnut revera
< dico ad illos, qui propter nomen meum tunica factum est. Mulli tamen voluerunt, Henricum non
i mea induti, peregrini sunt in venatione mundi, adeo fuisse culpabilem', et deinde pie defunctum.
< etc. • Haeeautem Hildegardis, ctim neque litteras Illam vero monialem, quae abbatissa eral electa, et
neque Latinum didicerit, lecit Iibrum Epistolarum cujus electionem tam graviter Sancta improbabat,
egregium, in quibus multa de temporibus novissi- existimo fuisse sororem Hartvici archiepiscopi Bre-
mis conlinentur : el alium librtim, qtti Scivias, mensis, de cujus morte agelur num. 46, et de qua
id est Sciens, inlitulalur ; et tertium, qui inscri- verisimiliter loquitur Sancta in Actis num. 23. Cae-
bilur : Divinorum operum expositio. i Haclcnus terum non dubilo quin in bac quoque epistola rere
Albericus. dicere potuerit S. Hildegardis, quse scripsit ad Ar-
36, Verum, ut magis perspicamus quanla fuerit noldtim Henrici successorem: < Mystica verba a me
fama S. HilJegardis apud viros, quos praecipuos non profero, sed secundutn ea in vivenli lumine vi-
lunc habebal Ecclesia, ipsns adibimus epistolas ad deo, ita quod saepe, quse mens mea non deside-
Sanctam datas, el ab eadrm rescriptns. Inter prio- rat, et qtiae eliam volunlas mea non quaerit, mihi
res certe, si non omuium prima, est epislola S. Ber- ostenduntur, sed iila multoties coacla video. »
nardi, quam conjicio datain anno 1148, tempore " Verum de scriptis ad Arnoldum plura dabo infe-
concilii Trevirensis : < Dilectaein Cbrislo filise Hil- rius.
degardi, frater Bernardus Clarocvaliensis vocaltis 41. Prioribus qui litieras ad S. Hildegardem de-
abbas, si quid potesl oralio peccatoris. Quod de no- derunt, annomerandus esl etiam Conradtis III rex
slra exiguitate, etc. • Vide ep. 29 in libro epp. Germaniae (ep. 26), vulgo imperator diclus, licet non
S. HUdeg. fuerit coronatus: nam anno HS2 defunctus est,
37-58. Si ad gloriam S. Hildegardis condncit ita ut epistola ipsius, inter annum 1148 et 1152
epistoli S. Bernardi, uli revera conducit plurimum, figenda sit. Incipit: Quia regali culminc impe-
non mir.tis S. Bernardo honorifica esl epislola S. diti, etc. Addicil favores suos, el filium suum San-
Hildegardis, praeserlim cum ipsa passim omnibus cia? precibus commendat.
epistolis suis bortari soleat, monere, et subinde 42. Ad has litteras Sancla respottdit, parlim Con-
acriier etiam iucrepare; rarissime vero et parcissi- radum suavitcr monendo, partitn pracdiceudo pe-
ine laudare, ita ul nullam inter epislolas ipsius in- jora lempora, qualia fuerunt sub Frederico 1, Con-
veniam tot laudibus plenam. et omni simul redar- radi successore. Non obscure Sancta praedicit
gittione ac monitione vacuam. (Videinfra inter epi- p schismata, aliaque Ecclesise mula quse nala sunt sub
stolas S. Hildegardis.) Hildegardis epistola in edilis Frederico I, ad quem deiude eliam scripsit episto-
epistolse S.Bernardi poslponitur; attamen exislimo lam hac multo fortiorem. Addit multa eodem
haitc prius scripsisse, Bernardum vero respondisse. spiritu propbelico de variis Ecclesiae leinporibus ct
Ulcunque etiam suspicor, scripsisse Ilildcgardem, vicissiludinibus, illaque non- difliculter explicari
antequam ipsa el scripta ejus erattt jussu Eugenii III possent, si luberel futura lunc tempora propius
examinala; dictumque examen occasione harum lustrare.
lilterarum instilulum esse. 43. Arnoldus archiepiscopus Colouiensis circa
39-40. Inter priores principes qui ad S. Hildegardem eadein tempora ad Hildegardem buinaiiissimam
6cripseruui, fuit Heiiricus archiepiscopus et eleclor scripsil cpisiolaui (ep. 11), qua librum ipsius-petiit.
Moguiitiuus, anno 1153 de dignitate dejectus, et de- Quae ad Arnoldum respondct S. llildegardis, mysli-
funclus post anuum el mcdium, ut habelPagius ad cu suiu pleraque el utcuuque obscuru. De libro suo
annum 1153, niun. 1. Hicad Hildegardem scribcns, clariora subjuugit his verbis : < Nunc uutein, o pa-
epistolam suam ordilur his verbis (ep. 5): < Ciim slor populi lui, ego paupercula scripia verucium
iiiulla bona el udmiranda iniractila de te audiamus, visionu.iiiisturum libi niisi, sicul petisli, nihil hu-
pigriliae uoslr;e repulandtim est, quod te lam saepe D inuni ingeuii et propriae volunlalis mea.' coiilinen-
fion visiiannis, ut possemus, eic. i Tuni rogal, imo liu; sed quae indeliciens lumen compositione sua,
prsecipil, ut quaindam monialem, abbalissam ele- el eisdem verbis manifestare voluit, quomodo sibi
ctam, permitat abire cum illis, qtii vetiiebanl ipsain placuit; cum nec ipsum, quod nunc libi scribo, in-
ubducturi ad prsedictam dignitalem. Episloln huma- genio meo, nec ullo humano arbitrio, sed superna
na est, exceptomandato salis forti de (radenda ino- ostensione couiposiluin sil.i
niali. Mirabitur forlasse leclor responsiim S. Hilde- 44. Ad endem fere tempora speclal epislola Ilil-
ad quani
gnrdis; sed tanto inngis videbit, ipsam non suo in- lini Trevirensis archiepiscopi (ep. 13),
genio epistolas composuisse; sed revelata a Deo rescripsit S. Hildegardis epistola parlim mystica
scripsisse. Si quein enini revereri et ainare alias et jenigmalica, pailim etiam propbelica et horta-
debebat, revereri debebal arcbiepiscopum, efpro- toria in conclusione, quae tulis esl : i Species co-
teclorem suum, qui se, quanlum cerle novimiis, lumbae le docet, et verbum Dei non caret in te
semper benignuin exhibuerat. Atlamen prophetico scientia. Nunc ergo vigila et iu virga ferrea con-
more respondet el non obscure exemplo Nabucho- slringe : doce, et vulnera tibi eommissorum unge,
ciciuosorprsedicii, Henricum dignilate sua privan- el iit oeternum vives. >
31 S. HILDEGARDIS 32
45. Scripsit ctiam circa haec lempora ad S. Hil- dis in ordinem redigere, cum nolis cbronologicis
degardem Gohlerus Spircnsis episcopus (ep. 15), non sinl insigiiilac,volui lamen ex tempore quo per-
qiii inter alia sic illam alloquitur : i Quod bonus sonae floruerunt, qualemcunque saltem ordinem in-
odor es tam remotis quam vicinis, et de Spiritu ducere, et sic huc usque dedi solas fere epistolas
sancto solamen omnibiis le quaeremibus, divinae inler annum 1148 et 1153 scriptas. Nunc prose-
pietati giaiins leferimus. > Sancln vero rcspondcns, quendo ordior ab epislola Anastasii IV, quae data
mullis ad eineinlationem vitae hortatur Gonteium. est anno 1153 aut 1154 (ep. 2), cuin ille priori an-
Sicautem or.liiur : < Lux summse inspiralionis, o no sit papa crealus, sequenti defunclus. Anastasii
liomo, libi dicil : Admonitioncm Spiritus sancli, epistola haec babet: < Anastnsitis episcopi:;, servtis
qui in tc ascendit, ne abscindas a le per malam servorum Dei, Hildegat-di dileciaefiliaein Chrislo,
coiisueliidinem operum tuorum, etc. iTola epistola salutem et apostoiicnm benediclionem. Exsultamus
est horlanlis ad pcenitenliam. Talis fere est re- in Domino, etc. i Videinfra inter epislolasS. Hilde-
sponsio S. Hililegardis ad episcopum Constantien- gardis.
sem, cujus nomen non exprimitur (ep. 17), et 49. Respor»sumS. Hildegardis prolixum est. Hor-
cujus banc ob causam epistola tempnris est ma- latur Dei nomine Anastasiiim, ul mala fortiter era-
gis incerti. llle Sanclae preces el litieras petii. B dicet. Deinde varia propbetice praedicit, et de suis
Rescripsil sancia llillegirdis minime blaudiens, visionibus aliqua subjungil. Demumiierum bortatur
sed inanem gloriam in ipso praecipue rednrguens. Anastasium nd subdilos corrigendos. Sic orditur:
Epistolam vero concludil hoc modo : < Stirge < 0 persona, quaees pracceHensarmatura, el mons
ergo cilius, et ambula recta ilinera, autequam magislralionisvaldeornalaecivilalisfidesiEeclesiae],
sol libi occidat, el anleqnain dies lui defi- quae constitula est in desponsalione Cbristi; audi
eiant. » illum, qui non incmpit vivere, nec lassatur in defe-
46. Incerli eiiam temporis est [epislola Hartvici ctione, etc. > Hanc admonitionem post multa cot^
archiepiscopi Bremensis (ep. 10), qui hic Hertuvigus cludit, cl ad praedictionempergit hoc modo:... <Et
vocatur, cum ullra annos viginti fueril episcopus, ideo omnis terra (iirbatur per magnam vicissituili-
el obiisse dicntur circa annuiii 1168. Perscribit ille nem errorum: quia qttod Deus destruxil, honio
obilum sororis suae, Richardis abbatissae, quac mo- amat. El lu, o Roma, velut in extremis jacens con-
nialis fuerat sub disciplina S. Hildegardis, ct a lurbaberis, etc. > Roma cene miiltum turbnia est
frntre nd nienioraiam dignilatem perlructa, ila ut per schisma quod exortrim eslquinque aut sex an-
possil esse ea quam pelebal Heuricus Moguntinus nis post hanc praedictiohem : eljam ante turbaii
archiepiscopus, ut dictum esl num. 40. Porro testa- C ccepta est Ecclesia sub Adriano IVper Fredcricuin
tur llarlvictis pie admodum defunctain fuisse, et imperatorem.
< ex toto corde lacrymabiliterdesiderasse, » ut man- 50. Deinde Sancla de se subjicit verba parlim
sissel in claustro S. Hildcgardis , a quo invila fucrat luudala in Vita num. 14, ubi tamen scripta di-
avulsa. Hinc veniam de illo recessu pelit. Rescri- cunlur ad Adrianum IV, ila ul vcl in Vitum irrep-
psil Sancta epislolam satis prolixam, et praeclaris seril mendum, vel in colleclionem epistolarum;
inonilis plenam. Laudat etiam llarivicum, et Ri- sed primum cst verisimilius. Epislolam deuium
chardem ipsius sororem , de qua dicil: < Plena cha- claudil admonilione lali : i Tu autem, o homo, ap-
ritas in auima me» fuit ad ipsam, quoniatn vivens parens constilulus paslor, surge, et curre citius
lux in foriissiina visione doctiit me ipsam amare. > ad.justiliam, ita ut coram mngno Mediconon acctt-
Post mullas ipsius laudes, auiinam ipsittsfratri com- scris quod ovile ipsius a sorde non exterseris, iiec
mendal. oleo unxeris, etc. i
47. Abbas Eberbacensis, ordinis Cistcrciensis, in 51-52. Adrianus IV, qui Anaslasio snccessit stib
dicecesi Moguutina, elfere inler Moguntiam et>Bin- flneiu anni 1154, ail S. Ilildegardem scribit (ep.3):
gium, sed ultraRheuum, et magis prope Mogunliam, Q < Gaiidemus, lilia, elexsultamtis in Domino, quod
ex prioribus videtur fuisse abbatibus qui ad S. Hil- honeslalis luae opinio ita late longeque diffundi-
degardem scripserunt (ep. 31). Nomen exprimiltir, tur, etc. i Addit lamen pulchram exhortaiionem ad
littera E, sed mendOse, opinor, cum nequeat fere pcrseveranliam, subdilque in flne : < Dc caetcro
alius esse a Ruthardo, primo illius cceuobii abbate, atitem coipmoniloria verba de te audire dcsidera-
el littera E sequeniibus etiam non congruat. Lauda- mus, qttia spiritu miracutorum Dei imbuta diceris,
tus abbas preces Sanctse flagitat, et sua eidem ser- etc. i Respondit breviter S. Hildegardis, multaque
vitia offert. Ad has litteras S. Hildegardis egregia Adriano praedicens et gravia cerlamina, horlatur
inonita reposuil, et in line optima abbali prae- ad fortitudinem, non siue ipsius laude, ita ul etiam
dixit. snlutem aelernaoi ipsi satis clare videatnr prsedi-
cere.
§ V. Ad Suiuitim scribunl Anaslasius IV el Adria-
nus I V, lioimmi ponti/ices, Eredericus imperaior, 53. Non multisverisimiliicr annis post Adrianum
episcopi, abbales, atiique mutti, qnibus resoon- ad S. Hildegardem scripsit Fredericus Iimperator,
det. cognomcuto jEnobarbus ant Barbarossa, qui coro-
48. Qiianqiiaiii difiicile esl epistolas S. Hildegar- nalus esl imperator anno 1155. Epislola igilur fi-
53 ACTA. 34
genda est inler annum 1155 el 1159, quo defunctus A cbiepiscopus Juvaveusis, sive Salisbtirgensis, qtii
est Adrianus IV, quoque schisina contra Alexan- partcs Alexandri ponlilicis defendebai, multumque
drum 111exorluin est, favenle Frederico antipapae. sollicilus meiti Freditrici imperatoris, ad S. Hilde-
Epistola euini a Frederico tnin imperatore, et ante gardcm circa aiinunt 1160 ita scribebat (ep. 12):
schisma, quanlum apparet, dala est, sed foriasse < Ego peccalor tn vulle lacryinartiin posilus, mullis
non anle dissensiones inler Fredericum el Adria- saeculi turbiiiibus et procellis atlrilus, inlus timo-
num exortas. Fredericus autem ad Sanctam ila res, foris ptignas passus, etc. > Deinde petit litteras
scribit (ep. 27) : < Notum facimus sanclitati luae, SancUe, srd sigillo obsignatas. ,
quoniam ea quae praedixisti nobis, cum Ingelheim 58. Ad sanctttin liunc cpiscopum alio plane siylo
manenles, le ad praesentiam noslram venire roga- utitur Sancta quam usa fucrat in priore epistola;
vimus, jam in manibus lenemus, etc. i Ex his ha- nam Eberharduni passim latidal et pulchre doccl,
bemus primo S. Hildegardem habuisse colloquium labores exlernos, ex charilute cl obedienlia sttsce-
cum Frederico in Ingelheim, quod est inter Mo- ptos, miniine obesse viro Detim umanti. Vita htijus
guntiam et Bingium ; secuttdo, tunc aliqua Frede- S. Eherhanli, cujits nonici iu epistola non ex-
rico a Sancia fuisse praedicla, quae impleta sunt. primitur, sed ex secle et lempore iiinolescii, d.i-
Habilum verisimiliter illud colloquium, dum rex B ta cst apud nos ad 22 Junii. Defunctus est a:i-
erat Frederictis, et necdum coronatus impera- noH64.
tor, sive inter annos 1152 et 1155, de anno ta- 59. Ad eadem fere leinpora fortasse spectatepi-
men certo non conslat, uli neque de rebus prae- slola Conradi I, episcopi Wornialiensis, qui tom. V
cliclis, nisi forle Sancta praedixerit Frederico Gatlice Cliristiana;, col. 674, defunclus diciltir aitno
dissensiones, quas cum Adriano IV erat habilu- 1163. Atlatnen niagis credo scripiam essc ante schi-
rus. Habemus tertio, S. Hildegardem habuisse sina Ecclesise. Quidquid sit, Conradus aliorum more
aliquam controversiam, quae judicauda erat in ad S. Hildegardcin recurrit lanquam ad oraculum,
curia Frederici; at qualis illa fuerit aeque est eique liaecscribil (ep. 16): < Deo gralias agimtis,
ignotiim. qui te lucernam clarissimam aureo candelabro im-
54-55 ExresponsoverpS.jHildegardis aounde coi- posuit, etc. > Addit, nuntium plura de rebus suis
ligilnr, moliliones varias Frederici ab ipsa niinime dicturum, et responsum flagitat. Rcspondil Sancta
fuisse probatas, aut potius a Spiritu sancto, qui per parlini horlando, pariim luudumlo.
Suuctam alias indoclam loquebatur, aperte impre- 60. Adelberlus episcopus VirJunensis, qui an-
batas. Nam imperatorem sic incipit alloqui: < A C no 1148 ab Eugenio III ad S. Hildcgardem exami-
summo Judice haec verba dirigunlur ad le: Valde nandam ftierat Iegatus, cum primicerius eral, an-
admirabile est, quod haitc personam homo habet no 1158, ttt aliqui habent, admolus episcopalui,
necessariam, sciiicel quae tu, rex, es. i Deinde dal quem tleinde cum vila monasiiea mutavit, circa
parabolam minus claram, qua ipsius imperium vi- eadetn tempora, verisimiliter anle schismn, ad
detur improbari, el mox clariorem stibjicii iuoni- S. Ilildegardem scripsil (ep. 18), sic exor.liens :
lionem, ita scribens: < Nunc, o rex, sollicite provi- < Benedicla gloria Domini de Ioco sancto suo, q i<x
de, quia omnes regiones sunt obumhratae cum fal- tesibi a leneris annis mancipavit famulam. > Ttim
laci turba illorum, qtti in nigredinc peccatorum liortatur ad humilitatem, et preces llagilat ac lit-
juslitiam delent, etc. > Ctijtts epistolse verba si qttis teras. Respondens vero Sancta, hortatur ad curam
attente consideret, videbit satis Iongum imperium pastoralem, sic incipiens : < Lux vivens, quae mi-
Frederico praedici, sed lurbulenttim, quale revera racula oslendit, dicit : Qui Pater es in persona tua,
fuit, maxime ob discordias ipsitts cum Romanis et paslor in proposilione animarum, exlende bra-
pontificibus, quibus lamen fincm imposuit ante cliium tuum, ne iniinicus homo superseminet ziza-
mortem. uia in agro luo, etc. >
56. Epistola Amoldi arcbiepiscopi Moguntini 61. Magis inccrta est epocha epislolae palriarchae
(ep. 6) data non est post annum 1160, et verisc- Ilierosolymitani, qui ad S. Hildcgardem scripsit ex
mililer iion antu scliisina anno 1159 exortum (cui Orienle episiolam, ul ipsius ae sororum ejus pre-
Arnoldus adbaesit cum Frederico imperutore) uut cibus se commeiidaret. Nomcn palriarcbae soltitn
sallem non diu nnte. Arnoldus preces Sanctse flagi- iiisinuatur littera I, el quidein mendose, ut existi-
tal. Respondit S. Hihlegardis, Ariiolduin forliler m'o, quia Amalricus fuii Latitiiis patriarcha- lolo illo
increpans.et interilum ipsi praedicens, ut niulli jam lempore qno fama S. Hildegardis adco inclaruerut.
observarunt, cujus caedem, a Mognntinis anno 1160 Itaqtte dub!(nndum non vicielur, quin Episiola sil
in Nalivitate S. Joannis Baptistac peraclatn, ex Ainalrici, qui Hildegardcm sic alloquilur (ep. 22):
Conrado narrat Baronius ad annum 1160, niim. i A niultis per longa lerrariiin spatia partes nos-
32, observans, ipsum eodein atino in concilia- tras adeuntibus, et genua sua ad sepulcrum Do-
bulo Papiensi primum subscripsisse senteniiie niini flcctentibiis-,mnltoties pcrcepimus, quod divina
contra Alexandrum III legiiimum pontificem lalae. virlns in le el per te operctur : tinde ipsi gratias
ri 57. Florebal eodem tcmpore S. Eberbardus ar- indefessas, prout possumus, humiliter offeriinus. i
55 S. HILDEGARDIS 53
Mox ait, se diu desiderasse occaslonem scribendi, \ lit preccs, et rescripta Sanctc ad iliilitaiioin-m
qtia demum oblata ulitur; et in laudes Sanclae suam, quae viJetur fuisse de retinendo aut depo-
excurril et ejus preces expostulat. Respon.iit S. nendo abbaiis munere, ul colligitur ex responso
Hildegardis per epistolam initio plenam allegoriis S. Hildegardis. Interim observo, Sanctam aliquando
salis obscuris. Deinde vero patriarcham his conso- excurrisse versus partes Herbipolenses, sicul eam-
lalur verbis : < Pugnam quam inlus el exlerius, dem in aliis quoque provinciis fuisse videbimus.
in ulroque scilicel homine, pateris, Deus in tempo- Quod vero speclat ad negotia Sanciae per Adamum
ribus luis circa te hoc modo allevabit, ut ram abbatem imperatori coramendata, qualia illa fue-
sustinere possis : unde flduciain luam in ipsum rint, ignoramus.,At vix dubitamusquin eadem siut
pone, nec de misericordia ejus despera. El hoc fa- de quibus loquitur Fredericus imperator in epistola
ciens in gralia Dei ad vilam vives. » ad S. Hildegardem, commemorata num. 53. Nune
62. Post hanc sequitur epistola Henrici, episcopi pauca de Sanctae respohso. Epistola est admodum
de Bevez (ep. 23), cujus nominis nullam invenio longa, parabolis non nimis obscuris lota fere con-
civitatem, ita ul suspicer nomen esse corruptum. texta, laudibus Adami abbatis conspersa, et prae-
Quidquid sit, ille etiam ex longinquis partibus ad claris raonitis. De oflicionon deponendo ipsum mo-
S. Hildegardem recurril, ita scribens : < Manifesia Q nenles inducit varias virtules, et noiuinatim chari-
Dei circa te dignatio mihi pecculori ac luibinibus tatera el humilitatem. Solara dabo conclusionem:
saeculigravato. magna est consolatio, etc. > Re- < El tn, Paier, audi: Sicul stella matutina auro-
epondens S. Hildegardis, pulchra ulitur parabola, rum in lumine suo prsecurrit, sic omnibus praebe
qua ipsum ad veram sapienliam et charilutein hor- auxiiiuin ab osculo dileclioni,s, quam tibi Deus
tatur. dudiu et vilam libi dabit, quam in prima die iu-
VI. Sancla a multis consulta deoccu'tis el spexil. i
} personis
arcanis, qua> sine revetationeditina scire non po • 66. Ordinis itera Cisterciensis erat abbas S. Ana-
terat. stasii in Urbe, quem ad scribendum S. Hildegardi,
63. Tanla est multitudo litterarum quas accepit praeter vulgarem famam, raovere potuerat non so-
et quibus respondil S. Hildegardis, nl niillo modo lum S. Bernardi auetorilas, sed etiam Eugenii III,
ad suos singulae annos reduci possunt defectu no- qui ex abbate ejusdem coenobii ponlifex fuerat ele-
larum chronicarum, praeserlim cum non paucaesint ctus. Quid ille petat a Sancta, quara ante miriflco
personarum qtineaut niinus sunt cognitae, aul quce laudat, his verbis expriinit (ep. 52):... < Rogo ut
diu in eodem oflicio fuerunt versatte. Hac de causa Spiritus, qui revelat arcana et oceulia sapienlise
ad quemdam rerum ordinem epistolas Sanctaere- C suae, indicel tibi, quid mihi expedial in porlundo
ducam, et modo recensebo illas quibus consulta obedietitiae Christi onere, scilicet perseverare, an
fuil de occultis et arcanis. Ilarum tanlus est nume- quiescere, ut vacem ipsius contetnplationi. i Ad
rus, tilmanifesle liqueat, quasi universalem fuisse proposilam dubitaiionera S. Hildegardis ita re-
horainum persuasionem, occulta et arcana multa spondel: < Perfice ergo sustentationem ovilis lui,
S. Hildegardi revelata fuisse. Ordior a Cunone aut el da ei prsecepla, scilicet virgara magislri pra>
Conone abbale S. Disibodi, sub cujus praefeciura bendo, et poslea unguenlum medici exhibendo,
fuerat Sancta, anlequam fundaret cceuobium in quia ulilius libi esl, ul in lioc labore vigiles,
Monte S. Ruperti. Hic igitur ipsain optime noverut, aliis p r doctrinam luam in subjeclione miiii-
et eidem hsec scribit (ep. 38; : < Quia Sunclitas siranlibus, quam teipsum in voltiutale tua exer-
veslra in eo, qui nec fullit nec fallilur, plurima se- ceas. i
crela spiritu videt, peto, ut, si qua de palrono no- 67. Conradus abbas de Keisheim, (in titulo scri-
stro B. Disibodo Deus vobis revelaverit, milii ape- bilur, de Ketsheim, et forle legendum de Reisheim,
riatis, quaienus cum Irairibus meis illi ex hoc de- ut habet Trilhemius) similem dubitationem S. Hil-
votissinias lattdes referre non differam. i Precibus 0 degardi propouit (ep. 53). Respondii Sancta nou
ipsius enixe se cominendat. dissimulando crimina subdilorum ipsius, sed ea
64. Respondit Sancla ad iuterrogatn deS. Disi- gravibus verbis innuendo, nec ipsum videtur Con-
bodo, de quo aliqua geiieruliin ibi scribil, ul in radum excusare, sedad pceniteniiaui hortatur. Tum
ipsa epistola videri potest: de Vitu ejusdeni Sancti cuindem sic alloquitur:... < Ergo pastoralem curam
scripla inferius agemus. Verum uon solum id egit non relinque... > Addit tameu restriclionem ver-
Sancla, sed Cunonem etiam libere repreheudil cie bis obscuris, quse insinuant, ipsi relinquendum
nimia in subditos severilate, el iustantem morteiu ollicium , ubi nihil boni praestaie apud suos
eidem prscdiciL posset.
65. Adantus abbus cle Ebra, sive Ebracensis, or- 68. Manegoldus abbas celeberrimi olim ccenobii
diuis Cisterciensis, indicecesi Herbipolensi, vir sane Hirsaugiensis in Silva-Nigra, et in dicecesi Spirensi,
iuultum laudutus apud Manricum iu Annalibus Ci- simile quid petieral.ul colligiturex responsoS. HiL
sierciensibus, ad S. Hildegardcm scribit seqiienlia dcgardis, quamvis ipse ui epistola id non deciarei,
(ep. 30): i ,Cum primum noiitiain iiouiiitis veslii sed iiigciiicin de S. Hildcgarde existimationem so-
suscepi, gavisussum gaudio iuaguo, » etc. Moxpe- ltim insinnet cum hac peiilioue (ep. 34): < Rogo te,
37 ACTA. 38
men mntei et domiua, memento mei in tuis s.inctis- A riiin rcgnre aniinas cogimur, quse nobis non sufli-
siinis ornlionibus, dilige humillime le diligeiilem: cinms, ctc. i Reposttii Sancta epistolam salis pro-
rerognosce in Chrisio te reverenlem, et litteras lixam, in qua varin dal monilu ad rccle regendum,
mihi rescribe in Deo rogala. > Sancla respondel, et praefecturam non drpoiieiidani, salis clare insi-
varia praediceus. Ejus verba de lurbine ad fulurum nuat.
lempiis referenda omuino exislimo, licel Trithemius 74. Haclenus huc speciantes evolvi epistolas,
jiu Chronico Hirsaugiensi, ad annum 1161, recitans Coloniae primum editas, et in Bibliotheca Palrum
lianc epislolam, credideril eam fuisse scriptam, recusas. Ilisce plurimas adjecit Martenius lom. II
quando orta erat dissensio inter monachos, qtii ea Colleclionis amplissima, ex quibus aiiqua ad propo-
de causa ad S. Ilildegardem scripserunt, et abba- silum nnstrum similiter decerpam. Verum cum
tem liunc MaiiegoIdum.AgiioscilqiiidemTrithemius multa ibi locorum nomina videantur luxaia, aliqua
turbas Hirsaugiensis cceuobii a Sancla fuisse prae- conabor restiluere ex Trithemio in Chronico Hir-
diclas, sed verbis coram, non scripiis lilteris.Agam saugiensi, ad annum 1150, ubi eiiumeraleosqui ad
de re lota § sequenti, ibique dabo eoistolam nio- S. Hildegardem scripserunt. Alberlus abbas Elva-
nachoruni ctim Sauclse responso. _ censis in Suevia (nunc prseposilura ibi esl Canoni-
69. Ahbas S. Mariae, Trilhemio S. Mariat ad corum) ad S. Hildegardem scribens (ep. 62) orat
Martgres apud Trevirim, similem inlerrogalionem ut diviritim de suis iuimicis consulut oraculum ei
proposuit S. Hildegardi (ep. 37), videlicet utrum in rescribal quid sibi de Dei misericordia exspcctan-
hoc offlciohonoris el oneris, praelationis etpericuli, dum sit. Sancla, ad haec respondcns, partim hor-
iilum animsc salutem mereri providerii, vel ab hoc latur ad majorem rotistanliam,' parlim afflictuin
absolvi, ulile ei fure perspexerit. > Non respondit consolatur, ac praedicit, lempus ullionis divinsenec-
S. Hildegardis ad quaesila omnia : insinuavit lamen dum venisse.
nimis anxiuni esse abbalem, eiqtte potius cogitan- 75. Berlholdtis abbas Zwinieldensis (Tritheiuin
dum esse de se et subditis corrigendis , qiiam dc in
oflicio dimittendo, ita concludens : i Sed ego Zwifaltensis Suevia)crudeles conqueritur < de injtiriis et
hanc causam, quam rcquiris, inulilem libi esse
Iribulalionibus, quas perseculores ipsi iu-
ferebant, i petitque ul < voluntatem Dei inquirens,
vidi. Unde teipsum cum officio luo coerce, appre- solatiurn per litteras remillal, i idque cia-
iienso aralro. Deus autem succurrat libi iti omni- aliquod ritate ingenio suo accommodalum (ep. 65). Sancta
bus necessiialibus tuis, et non sinat te inuliliter
breviter sic rescribit: i Lux vivens dicit: Queir>
laborare. > C dam hominem vidi, quem quasi debilem ac claucluiu
70. Abbas Carapidonensis in Suevia ad S. Hilde- in
similiter arcana praecellentia magisterii dimisi. Quomodo? Qui
gardem recurrit, intelligere desi- in imbecillitate carnis suae, velut nudi naufragi, re-
derans (ep. 40). S. Hildegardis responsum dedit sa- belles
tis prolixum, hortans ad excidendu diligenter mala erant, hos ipse fugit proplcr limorem belli.
Sed nnnc illum video, sicut humilem, flebilem, pc-
semper puliulantia. ln fine egregiam addil conso- Unde illum inspicio, velut fiiium haerecli-
i regrinum.
lalionem, ubi observarat per poenitenliaineicon- lalis, virga verberatum propter inquietudiiiem niu..
fessioncm > deleri peccata, haecscribens : < Sic lu, rum nientis suae, elc. >
chare fili Dei, fac, quia iu aeiernuin vives, et quo-
niam lapis in ccelesti Jerusaleut eris; ideo etiam 76. Abbas Reltinhasilensis, cttin etiam electus
acriier luctari debes. > essel abbas Salemensis in Suevia, ordinis Cister-
71-72. Magtia solliciiiuline ad S. Hildegardem, ciensis, dubilans quid facere deberet, cum S. Hil-
tanquam ad inlerpretein Dei, recurril abbas S. degarde rem comiiiunicavil (ep. 66), < sicut cuin
Martini Coloniensis ciijus nonien A expressum, sponsa et famula Christi cl conscia secretorum
Alardus est, ut existimo, quia ipse Sanctse con- Dei, > peliitque, ut < sancli Spirilus voluntatcm...,
temporaneiis fuit, et defttncius esl aule aiiiium D simpliciler de hac re insinuarel. > Rcspondit San-
1160. Hic epistolam suam ita orditur (ep. 41) : cta hoc modo: < Quiciiiique agruin vel ovile pro-
< Domina, domina, ut vere creditur, a Deodi- pter fidem procurationis suscepetit, ipsa diiuiliere
lecta et benedicta, omnia , quae per vos virttis noii debet, sed sicul palerfamilias ea regct. Qui eniin
operalur diviua, vera profecto esse novi et san- ovile suuin relinquit, el aliud rccipit, praeceptorum
cta. > Desiderasse se ait ad ipsain venire, si fieri Dei pr.-cvaricalor i.ominatur. > Addil pia ad regen-
potuisset, ul orania verbis explicarel. Responsum duin nionita. Abbas Zwelelieitsis, ordiuis Cister-
S. Hildegardis et pulchram iiistruclionem, et mag- ciensis in Austria, cura gregis muhum gravatus, «
nam cum adbortatioue perpelua consolationem con- consulit Sanctam, an abbatis deponere dignitaiem 1
\inet. debeal, petilqtie (ep. 70), ul, < quidquid placuerit |
73. Anxia etiam cl dubia eral abbalissa S. GIo- Spiritui sancto, > rescribat. Al Sancta partim hor-J
ilesindis Melensis, quce ad S. Ilildegardem bsec talur adcuram pasloralem strenue etmansuee con-Jf
scribit (ep. 42) : < Quia de gralia vestra et bene- liuuandam, salutaria daus ei in finein nioiiila.f.-
volentia multum prcesumimus, nolumus vos latere, Consilium vero istud abbalis ab inilio improbat, s\c%
quod in periculo magno posilaesumus, dum multo- ordiens: < ln wenle lua cogitando exaggeras, quod
39 S. HILDEGARDIS 40
de unoquoque labore quicscere vel desisteie ve- A lere, ut eum corrigat. In fine sic hortatur : c IJeo
-lis, etc. > tormenta tua ne limeas, qtt"a locum luum in di-
non video, sed ligaturam oneris lui (iil
77. Richardus, abbns iu Spiincbersbat, (Trithe- spersione
est praefecturnm) Dens sic vull: et oves, quae ad te
mio Germanice Sprengerbach, olim idiomate magis
nomeii currere voltint, collige. Qtise atilem te nolunt, in
Belgico Springersbach, ut invenio expressum
miseralione tolera, donec le voceut, et in aeicruum
in aliquo diplomate ^apud Hoiithcimiuiii in Hisloria
Trevircnsis, sed eliam vive. >
diptomalica arthiepiscopalus 81. Quanta esset inultorum cxistimatio de cogni-
ibi nomen varialtir. Est nutein- Regularium Cano-
lione arcanorum quurumlibei in S. Hihlcgarde,
iiicorum in dicecesi Trevirensi), cuin crederet se viri- ostendtint eliara
bus dcslitulum < lam inenlis qttaiii corporis, > diu torum epistola? sequentes triutii pracposi-
Printa est praepositi S.
desideravcrat S. Hildegardem visere, qtiando per Yictoris(epp. 87, 88, 89).
litteras ad ipsam venil (ep. 74). Uescripsit Sancta, se Moguntini, qui multis peccatis inquinaium
horlans ad ouus ul fatelur, < quae vos, inquit, doniina, Spirilu
ipsum portandum, consolansque sanclo revelante, melius scitis : meque scire fa-
virum Deo charuin. Praetutus in llegennehe (apud
cialis an mihi sil spes; salutis, an praedestinatus
Tritberaium pmpotitus Canoiiicorum Regularium in R
ad vitam, nttt prsescilus ad monem ; etc. > Verum
Heyna) de tnultis qucrilur corporis el menlis infir-
mitatibus et defeclihus, uti et de 'jugo iniinicorum S. Iiildcgardis ad ullimam qusestionem non respon-
ut passim alias, licet aliquando viris sanctis
suorum: alque his omnibus inulis liberari ctipil per dit,
S. Hildegardis preces. Respondit breviter S. ililde- aeternam vitam clare videalur praedicere. Horialur
< si te nou > igilur^ut declinet a malo et faciat bonum; spemque
gardis, ftigeret praelalionem, audiunt,
iuquit. Magis tumen eidem suajel ut eam retineat, ingeril his verbis : < Unde elige libi rectas vias, et
in aelernum vives. > Meium etiam incutit, ita con-
el vigil sil.
cludens : < Ergn, o fili Dei, cilo surge, anleqtiain
78. Hanc quaestionein summa cum sollicitudine libi sol occidat. i
Prseposiius Conflnentiiius San-
S. Hildegardi proponitabbasde Vescera.ordinisPrae- ctam sic
alloquilur : < Quia in omnibiis tribula-
monslraiensis, in comitalii Hennebergensi (ep. 78), tionibus meis semper tuisconsolalionibus me mer-
< solalium simul et consilium » qnaerens, quod se casti
[forie recreasti], et cuncla jam sunt itnpleta
inutilem crederet. Iluic omnino suadere videtur mihi praedixisti, qqaeso ut el nitnc miserico?-
quae
Sancta, ut curam pastoralem deponat ob defectum diaeDominumin cunctis quae me foris et inlus pre
forlitudinis. Nam posl aliqua defectum illum iusi-
r munl, consolari deposcas, etc.i Rcicribciis Sa.icla,
nuantia, hacc subdii: < Unde idem faciat se simi-
hortatur, < vicissitudinem niorum i corrigat, rao-
icm ovi, el non pastori. Tu hoino es, sicul uudaiis
nelque occultaesse Dei judicia, boc addegs : < Scd
in aquis, qui vix liberalur, ne demergatur: iia quod Deus non jubel, ul judicia sua supcr le edisseram,
ubique prudentiatn inspicis, sed lariien deficis iu sed ul pro te orem. » Praeposilus S. AndreaeCoio-
viribus, nou auiom itt volunlale. Unde el gratia Dei niensis mullis lenlalionibus oppugnntiim se queri-
ad le resplendet. >
tur, Sanclamque consulil, ipamtus, inquit, fncerfe
** 73. Praepositus Vallis-Dei, dicecesis Moguntinas
quidquid mihi, sive revelatione divina, sive cou-
in Rhiitgavia, ubi modo sunt moniales ordinis Att- silii lui sapientia praeceperis. Ne pavcas, necceles,
gustiiiiani, rogat S. Hildegurdem (ep. 85) ut velit etc. i Ad hxc ita respondil S. Ilildegardis, ul simu
solvere, quod promiserat. Ex responso atileiu li- docerel praeposilum, qitalis moribus esset, instrue-
qttel, ipsum petiisse consilium de prarposiltira du- retque et inoneret, ul flerel melior.
ponenda. lloc etiiin Saitcta forliler dissuadel 82. Abbas quidam multum sollicilusde schismale
80. Abbns in Rappcnberg (Trilheinio prwposilus quotl eral contra Alexandrtim 111, pairociiianle
in Coppenberg, ac forte legendum in Cappenberg, Frederico itnperaiore, et cujus causa niulti praelali
ordhtis Praemoiislrulensis in Westphalia) Iongc di- D perseculioriem patiebantur, consilium S. Hildegar-
versam S. Hildegardi qttaesiionem proponil (ep. 86). dis quaesivit, ita scribens (ep. 95) : i Igitur quo-
Voluil ipse ad Sanctam venire; sed inquit, < iu niain Ecclesia in aposloliea dignilate ct noinine
tauto turbine leinpeslntum et procellurum, qua cluudical, et ad quod caput siiuin respiciat, vera-
tota Ecclesia niinc quaiiiur et lurbalur, impedilus, citer ignorut,... inito bono consilio, ad vos c-oniu-
rebus el corpori limens, reiardalus venire non po- gio, simulque elilagito, ut quidquid, Spirilu sancto
tui. > Videntur haec insinuare scliisma Ecclesiae, edocla, de hoc vel de me ipso senlialis, mibi rcscri-
quod contra Alexandrum III (ovit Fredericus impe- bere velilis : vestris enim consiliis in otnnibus
rator, ita ut praelatus Ecclesia sua ejectus, de illo obedire paratus sum. i Non absolute respondit ad
verisimililer Sanctam consuluerit, per fratrem , banc qiiaesiionem S. Hildegardis-, quia, ut iniiuit,
quem pro se raisit, et de quo scribil : < Ad con- responsio noti profuisset. Nam sic orditur : < Haec
sulendum enim Spirilum Dei, qtii in vobis habiint, verhn ad tu dicere vidi et audivi : Mens tua aratro
de praesenti stalu Ecclesise noslrac, eiiin ad vus di- similis esl, quod dura, aspera , ac molliaeverlitet
rexi.» Ad haec S. Hildegardis praelatum pulchre dividit. Tu enim cognotscere,evertere acdividere illa
consolalur, docens Deum adversa homini immit- allendis, quae in tanta duritia suut, qtiod ea per-
41 ACTA. *3
fringere non potes; et quae in lanta asperitate A ponendo. Respondet S. Hildegardis breviter: < Lbi
sunt, quod le vulnerarent, si ea langeres, el quae vides lutum, illud ablue, et quod aridum est, fac
in tanta mollitie siuit, quod ea cohtereres, si illa saporem habere. i Deinde monet ne lemere de aliis
dire et aspere tangere velles. Duritia namque, quse judicet. De solitaria vita sic ipsam instruit: < Quo-
a Sole jusliliae clauJicavil, Ecclesiam niiiic circum- niam in solitaria vita, qunm requirit sonus verbo-
dedit, quam lu perforare non praevales. Unde in rum luorum, non valeres quiescere prdpler vicissi-
corde tiio ad Deum dic: < Domine, qui omnia nosti, tudinem diversorum morum : quia lunc novissima
in magislris meis libi obedire volo, quandiu Calho- tua multo pejora fierent, quam prima, et etiam lam
licaefldei me resistere non cogunt. >Haec utcunque gravia, ut jacttira lapidis est. i
exponiinlur. Duritia crat in ipso schismale, aspe- 85. Abbatissa supenoris monaslerii Batisponen-
ritas in principibus saecularibus, mollilies in episco- sisad S. Hildegardem scribens (ep. 112), < de dua-
pis; ac si diceretur : Dttrius est schisma, quain ut bus inquisilionibus, i responsum petil, i si videli-
possis illud tollere : < el principes ssculi in lauta cet, inquit, de re, pro qtia jam maxime affligitur
asperitate sunt, quod te non audirent, si eis dice- cor meum, aliquod periculum timendum, vel de Dei
res.quod iiiscientia lua jusluinhabes, i ulsequilur: misericordia prasumendum sit. i Hoc in alia epi-
R stola expositum fuerat. Alterum est de officio ab-
episcopi rero < lantam molliliem nunc scclantur,»
ut nescires quid cum illis ngcres. MOnet iamen balissae deponendo. Ad boc ita S. Hildegardis re-
Sancta abbaiein.ul Christi exeinplo discipulos suos spondet: < Nunc aulem, dulcissima (ilia.curam tibi
teueat, reliquos Deo dimittat. credilam in lali veritate provide, ne propter taedium
83. Qiieniadinoilumubbates multi, sic non paucae aul Iaborcm eam dimitlas. i Mox bortatur ad stu-
abbatissae S. Hildegardem consitluerunl. Abbatissa dium bonorum operura. Primam vero quaestionem,
in Altuvich(Triiliemio in Altwick, Trajectensis dice- quae forsan eral de prsedestinatione, gravibus ver-
cesis) ad Sanclam haec scribil (ep. 100): < Domi- bis rcprehendit.
iins iiosler... iuspiravit cordi mco, ut puto, quute- 86. Sacerdosquidam, volens amplecli viiam mo-
iius onus regiminis, quod graviler porto derelin- nasticam, dolensqtie suum illudpropositum diflerri,
quam, el me solitudini alicujus celhilseincludam... i ad Sanclam recurrit (ep. 119). Rescribens S. Hil-
Post pauca S. lliidegardis ila respoudet: < 0 tilia, degardis liorlatur ad consiautiam in proposito: nec
non esl utile apud Dettm, ut otius luuin abjicias, et tamen edicit lucum aul ordinem cui ille se aggre-
ovileDei relinquus, cum illudlumen habes perquod garet. Ralio silentii non alia erat, opinor, quam
Hli luceus etc. » Abbatissa in Kiziiigun (forte Kit- y, quod Deus de illis nibil ipsi revelaret. Sic frequcn-
zingen in Fraiiconia ad Maenutn,ubi modo sunl Ur- ter observo, ad inlerrogata non respondere San-
sulinae)post multa. elogiu Sanctain bis verbis cotn- ctani, aut solum ex parle respondere, quia pluia
pellat (ep. 101): < Sonet vox lua in auribus meis, petebuntiir quam Deus per ipsam manifcslare vo-
et quid salubrius sil, tiiruin onus, quod porto, de- lebat.
seram, an diuiius feram, niibi pctenii divinitus 87. Non inintis arcanum eral quod quaerebat ma-
enurra. i Respoitdei S. Hiidegardis, abbatissam lau- gister quidam Trajectensis (ep. 123), taleqtte, ut
dans, et ad liduciain de Deo excitans. Abbatissa in rarissime ea de re responderit Sancta, quando
Widergoldesdorf idem rursuin pelit hoc modo (ep. erat interrogaia, licet id ipsum personis aliquot
108); < Quapropter, dulcissimu, obnixe suppiico, piis interrogala indicaverit. Que,ritur ille se ob
ul digneiiiini u Deo perquirere vobis, ulrum sit peccala sua multis modis esse afllictum, Rescribit
ipsius volunias ul islaui surcinaiu porlein, aul ubji- Bancta instructioiiem, et tum addit: < Nunc au-
ciam; quia plus udhuc consiriciioiie obedieittiae, tem, o serve Dei, in meliore via parvae fenestelte
quamDei anioreperseveravi.illortaturS.HilJegardis in splendido lumine in le apparent, ila quod
ut pergat ntartyriuin, quo eam in oflicio suo alfligi exoptando bonum desideras. ln altera vero via
fatelur, constanier poriare, sic eam consolans: <Sed D in nigro turbine occupalus es, Sed tu, o miles,
lainen in hacparte plurimi sancti sicul mariyres ac| cutn clara miliiia surge, et turbinem hunc vince,
Deum veniunt. Ac ideo et tu conflde in Deuni, quia quoniam gratia Dei le tangit et mouet, etc. i
non dereliuquet le, el Spirilus sanclus Jolorem 88. Anonymus quidam Weisioiiensis mullum ob-
tuum minuet. i lestatur Sanctam, non solum ul pro se prcces fuu->
84. Abbalissa de Crouchdal, in Vita Crutendal, dat, sed etiam ut apud Deuin exquirat arcana bis
quaeS. Hildegardem apud se viderat, ad ipsam sic vcrbis proposita (ep. 153): < Quiil sit, quod ine
iucipit scribere (ep. 109): i Postquam diu deside- toties ad se cliimunlem de profundis neqiiitiaruiii
ratfcpraesenlia et aflabilitate vestra, Deo opilutanle, el de luto faxis eripere dedignatur, si sperare ulie-
tnerui relevari a pusillaniiniiaie spirilus, et lem- rius veniam, si spirilum conlribulatuiu et contri-
pestule priori, aliquantisper quievi, et quia verba ti-m mihi largiri velil, domina, inieuta prece ex-
vestra non ab humano ingenio, sed a Luce vera... quire, > elc. Veruin S. Hildegardis pro roponso ad
non dubilo procedere, consilio vestro, quod propo- ejusmodi quaestionem, qitani salis clare improbat,
sui faccre, distuli adhuc perficere. > Ex respouso rescribit ulilem inoiiiiioneiu, ul stabilis sii in bOiio.
liquet, ipsam eliuin consilia agitasse de officiode- ' Canonicus quidatn Trajectcnsis ila ad S. Hilde^ari
PATROL CXCVU. 2
45 S. HILDEGARDIS 44
dem scribii (ep. 134) : 1 In humililale ilaque sup- A multis redarguil, ad prsedicliones bono.um et malo-
plico,... quatemfs arcana divinae revelationis de rum fulurorum pergit, et non dubilo observare,
siatu ineo, praecipue secundum interiorem homi- nihil in omnibus istis iiie reperire quod non fuerit
nem , tnihi in ministerio tuae manifestalionis ad impletum. Facile boc videbit, qui historiam eccle-
doctrinam el candelam spiritus inei exhibeas. Quod siaslicam utcunque cognitam habet, modo alten-
debes quidem ex promisso; quia cum iu transilu dere voliteiil quantum Ecclesia saccuio xvi passa sit
ineo versus Romam irem, ha?c a tua charitate delrimenlum, quanlnmque eo etiara tempore Catho-
impelraverim. > At respondens S. Hildegar- lici doctrina et moribus praestare cceperint raajori-
dis monet ut velocius surgat, el a diabolo fu- bus suis, qui multis ante S. Hildegnrdera saeculis,
giat. et aliquot etiain posl ipsam vixeriini. Trcviris ab
ha?reticis mulliiin passa est, ul praedixerat Sancta;
§ VII.Sflncla a multit congregationibuscontulta de
iisqute emendari possent, aut etiam de arcanh sed praevaluit, et raores pristinos eraendavii, ut fu-
aliis, el invilata ad monita conscribenda. lurura clare enuntial.
89. Haclenus ostendi S. Hildegardem ab abbati- a7. Jam vidimus num.47 epistolam abbatis Eber-
bus el abbatissis mtillis, Ct ab aliis etiam personis bacensis ad Sanclam. Eidem quoque cum tota con-
consuiiam fuisse de rebus occultis, quas sine reve- » gregatione scripsit Meffjidus, prior illius ccenobii
latione divina scire non poterat. Nunc integras Cisterciensis, preces flagitans.et epistolatn Sanctae,
clericorura aut monacborum producam congrega- quami desaecularibus inquiunt(ep.51), et idiolisad
tiones, quae simili de causa etpari flducia ad San- spirilalem conversa:ionem conversis, quos itos cou-
ctam scripserunt. Agmen ducat clerus ecclesiae versos dicimus, Spiritu sancto vos scripsisse au-
inelropoHlanaeColoniensis, qui S. Hildegnrdem in divimus. > Misil haud dubie Sancta epistolam, < ad
urbe sua viderat, et monita salutaria danlem ad- Griseos monachos, t id est Cistercieuses, inscrip-
mirabundus audiveral. UndePbilipptis decanus cuin tam, <juaeadmodura prolixa est (resp. ad ep. 51).
oinni clero ad ipsam haec scribil (ep. 48) : 1 Quia Muttam sane laudem ordinis illius epislola conli-
liiaiemaru pietatem vesiram diligimus, vobis notum net; sed arguit illos, tiquosipsi conversos vocant,
facimus, quia poslquam a nobis recessislis, cum per quorum plurinii.se ad Deum iu moribus suis 11011
divinam jussionem ad nos venissetis, ubi verba \i- convertunt, » inquil Saricta.Aliaquoquedocumema
lae, prout Deus vobis inspiravii, nobis aperuistis, prudens lector inveniet in eadem epistolu.
in maximam admirationem ducti sumits pro eo, 98. Wernerus de Kirchem (oppidura est Sueviac
quod Deus in lam fragili vase, in tam fragili sexu |m in ducatu Wlrtenbergensi, ubi etiam fuerat Sancu)
bominis, tanta mira secretorum suorum opera- < cum caelerissocietatis suae fiatribus, 1 non modo
tur, » etc preces S. Hildegardis eriixe postulavit, insigni eam
90-91. Remisil Sancla scriptum longissitnum, ornans elogio, sed elianr, quemadmodum Colonien-
quo gravissimis verbis el Dei uomine negligenliam ses el Tievirenses, veiba ipsius scripto commen-
clericorum in cura animarum, aliaque vilia repre- dala habere voluil (ep. 52).
hendit, monitaque dat piurima mullasque eliaui 99-100. Sancta ita incipit respondere : < In
miscet praedicliones. Circa medium episiolaemulla lecto aogriludiiiis diu jacens, anno DominicseIii-
incipil praedicere mala, qttibus Deus Ecclesiam carnationis millesimo cenlesiinosepiuagesimo, vidi
casligaturus erat, quia ecclesiastici nec ih moribus vigilans corpore et animo pulcherrimam imagi-
uec jn doctrina tales erant quales esse debuis- nem, > etc. Sequunlur querelae gravissimse illius
sent. Tain clare autem pracdicit futuros haere- imaginis, quae, ut inferius exponilur, Ecclesiatn
licos, ut ea de re nullum videalur dubium re- repraesentabat, conlra vilia et peccata non levia
linqui. Atlamen bona aliqua immiscet, et sa- sacerdolum. Deinde sequuntur prae licliones quas
tis declaral boereticos non omnino prsevaiituros. saeculoxvi omuino implelae sunt, lioc modo: Prin-
Videtur hic S. Hildegardis Lutheri lempora prae- I ' cipes enim, el lemerarius populus super vos, 0 sa-
dixisse; sed id clarius perspicit, qui omnia non cerdotes, qui me hactenus neglexislis, irruent, et
inodo Coloniensibus, sed eliani Trevirensibus, et vos abjicienl et fugabunt, el divitias vestras vobis
Weruero de Kircheim praedicta, accurale volueril auferenl, pro eo quod lempus sacerdolalis ofJQcii
expeudere. Periculum 11011modicum eo tempore vestri non attendistis. > etc.
imminuit Colonise,quae archiepiscopuin suum vidit 101. Nescil sanc, quid saeculoxvi factum sit in
ab haureticis corruplum ; sed feliciter capul erexil magna parte Germaniae, et in aliis quoque regnis,
et haereticos expulil, ul Sancta ipsos monere vi- iuio in ipsa Suevia, ubi haecdicla fiierunl, qui
detur. non perspicit oinnia esse completa. Ad mujorem
93-96. Treviris item fueral S. Ilildegardis, in ea- vero praidiclioiiis clarilatem observo, hic 11011 addi
«lemverisimiliter excursioue qua Colonienses invi- illara consolationera, quse addilur in scriptis ad Co-
sii. Ilinc prscposilus S. Petri cum toto clero Trevi- lonienses et Trevirenses, quod civilates istaein fide
rensi ad eamdem scribil (ep. 49); cui S. Hildegar- deinde sint fulurse magis florentes, sicul revera iu
dis prolixe respondit, niulla monendo et increpan- Kircheim iactum non est. Contra addilur alia prae-
do. Postqtiam negligenliampaslorum ct praelatorutn dictio, hisverbis expressa : 1 Et iterum ego pau-
AS ACTA. 45
percula feminea forraa gladium evaginatum in. A illo, alias florenlissimo, discordia orta erat Inter ab-
aere pendentem vidi, ctijtts aeies una ad cceluin, batemet priorem, cui major monachorum pars ad-
allera ad terram versa erat. Et gladius iste super haerebat. Hi ea de catisa Sanclae sentenliam exqui-
spiriialem populum extendebatur.... Et vidi, quod runt. Rescripsit Sancta lilteras mtikuin consolatio-
gladius iste quaedam loco spiritalium hominum ab- nis habentes, quaepacem reduxerunt. Contumaciam
scindebat, quemadmodum Jerusalem post passio- ait inferiorum conlra superiores ortam fuisse ex
nem Domini abscissa est. » Hoc iterura clarissime defectu niisericordise borum, et omnes invitantur
factum csl Lulheri temporibus. Demum adjungi- ad misericordiam invicein exhibendam. Trilhemius,
lur haec qualiscunque consolalio : < Sed tamen qui discordiam illam narrat in Chronico Hirsau-
vidi, quod plurimos limoralos,pciros el simplices sa- giensi, ad annum 1161, posl recilalas S. Hildegar-
cerdolesinadversilale ista sibi Deus observabit, i etc. dis litteras subjungit: i Postea vero quam fratres
102. Ad S. Hildegardem aliadecausa scripsit has a B. Hildegarde Htleras suscepissent, non pa-
congregalio fratrum in Hagenbe(ep. 53), discordiis rum in Domino gavisisunt, el mentibus compuncti,
scissa, quod Sanctae innotueral, el cui malo j'am de pace inler se traclare unanimiler cceperunt. Ma-
mederi cceperat. Respondit S.Hildegardis per epi- negoldus quoque abbas (de cujus ad Sanclam epi-
siolam longam, qua? de imiliis vitiis et virlutibus " stola, et hujus responso actum est num. 68) monila
instruclionem coutinet, admonilionenique et adhor- virgiuis secutus, omnem de corde amariludinem ex-
talionem ad studium virlutuiii. pulit, et se patrem filiis juxta Regulam deinceps
103. Sacerdoles in Ruldelinguii [forte Reuttingie, sapientissimum pro viribus exbibiturum in omnibus
vulgo Reutlingen in SueviaJ ad S. Hildegardem ita repromisit. Unde fratres dulcedine verborum ejus
scribunt (ep. 124) : < Exsullavimus et delectati su- compuncli, se ut humiles et obedientes palri sub-
inus in bis quae dicta sunt nubis, scilicet legatio- jectos praeslare in cunctis pollicentur. Per miseri-
nera consolaloriam uobis adfuturam. Et exspectan- cordiam itaque oranipotentis Dei, et oraiiones
tes exspectavimus, el nonduin inteiidisli. > Paulo S. Hildegardis, pax inler dissidentes reformata est,
posl innuunt novi aliquid se aggressos, precesque et finis optalus turualioni imposiius. > Porro Jauda-
Sanctae inslanter poslulanl. Suspicor fuisse congre- tiis Trithemius ad annum 1160 scribit, S. Hilde-
gationem sacerdotum, qui vitam religiosam eranl gardem lunc Hirsaugiae fuisse, et monachis illam
amplexi, quique consilia S. Hildegardis sequi vo- discordiam, nisi se einendarent, praedixisse. Verutn
lebanU Cerle ila respondet Sancta, ac si scriberet iu allegalis litteris nulla fil meulio illius excursio-
ad sacerdotes, qui mundanis rebus nuntium remi- \„ nis ad Hirsaugienses, et prsedictionis S. Hildegar-
serant, dicens : < 0 quales illi sint qui in peregri- dis. Quapropter, etiamsi revera apud Hirsaugienses
natione vilam reqttirunt, et qui iu exsilio alieni .aliquandofuerilSaucia, ut videbimus § 12, oinnino
sunt partis illius, quain propter Deum reliquerint.i milii persuadeo illara Sanclae excursionem serius
Caelerum lattdal ipsorum proposilum, et hortatur figendam. Quod vero speclat ad praedicliouem
ad forlitudineiii in servitio Dei. relatse discordise, iion aliam fuisse putem quam
104 Praefectus cuidam hospitali domui, diclns quae legiiur in epistola ad Manegoldura abbatem,
<magisler pauperum in Luiherum, • cum suis S. nuni. 68.,
Bildegardeni consulil (ep. 136) his verbis : Saluta- 108.MonachiEberbacenses,',quoruin abbas S. Ilil-
ria itaque sanctilatis vcstrae docuinenla exopta- degardi ante scripsit, ut vidimus num. 47, ut ct
musa vobis audire.elstatiim vitae nostrse diligenler eorum prior num. 97, unanimi consensu ad Sau-
a vobis intelligere, etc. Rescribens S. Hildegardis, clam has delulere preces (ep. 139); < Precamur-
eleganler cxpoiiil parabolam bominis qui in lalro- que humili petitione, nequod iu nobis corrigendum
nes inciderat, per Samaritanum sublevati el cura- esl, nos celelis ; sed ut Domino, qui vobis mulia
li; monetque ut, sicul Chrisltis vulnera Adami sa- secreta reserat, placuerit, nobis id insiuuare stu-
navit per se et suos, ila ipsi imilentur verum illuin D deatis. > Fecit Sancta quod petebatur, uionuitque
Samaritanum, curaudo scilicel corptts et aiiimam ut caveant a discordia et conteiiliotie.
pauperum. 109. Prior cl moiiaclii Zwifeldeuses ad San-
105. Monachi Benediclini Sigebergenses, in dice- clatn recurrunl pro refonuatione sua (ep. 140).
cesi Coloniensi trans Rhenum, ad S. Hildegnrdem Respotidit Sancta per inoiiitionem Iongam et fortem,
ita scribunt (ep. 137) : i Quam speciali cbari- qua negligeittiam el varia mouachorum illorum vi-
latis affectu vos in mairem spiriiuulem elege- lia acriter perslringii, eosquu ad pcenitentiain et
rimus, el in consortium oraiioniim uoslrarum susce- enicndationem hortalur. Moniales Zwifeldenses si-
perimus, omniitui secretorum cognitor novit, etc. > mili nioJo ad S. Hildegardem scribunl (ep. 141):
Rescripsit demum S. Hildegardis monitionem cum < Rogamus etiam pielutein vestram, iiiquiunl, ut,
laude coenobii Sigebergensis, in quo tamen non cuni divinae visioni iusislilis , commoniloria verbu
omnes aeque ferventes fuisse insinuat. ad nos dirigatis, el quomodo a via negligenliae ud
106-107. Monacbi Hirsaugienses, quorum abba- viam coriectionis reJiredebeumus.nobis osleudtre
tem S. Hildegardi scribentern vidimus num. 68, alia iion negligalis. >llisce forlissimam iiionitionein re-
de causa ad ipsaiu recurrunt (ep. 138). lit cuenobio uiisit Saticla, arguens et increpans, liprtanique ad
4J S. HILDSGARDIS 48
vitsnVwagis regulafem. Caetertimde Swifallensibus A Monachos vero ad majorem eliara ex ejus moniiis
in Suevia monacbis et monialibus hic agi, ostenr fruetuin cblligeoduin anhelasse inoiistrat ipsa po-
clnmnum. 179 stulatio.
110. Prior el monachi Montis S. Disibodi, quibus 113. Altera .eorumdem pelitio subjiingitur hoc
S. Hildegardis non poterat non esse notissima, modo : < Super haec unanimi consensu januam vc-
inonita ipsius parlim precibus, partim quereiisexi- straecharitatis opporlune et imporlune pro descrip-
gurtt (ep. 142). Rescripsit S. Hildegardis prolixam lione gestorum ac virtutum, nec non et vitse pa-
adhOrtationem, cui admiscere videtur prsediciiones troni noslri, nec non ei vestri, beatissimi Disibodi,
fttiiirorum, quaque inonet monachos illos, ut ad in cujus dorao ab ipsis cunabulii nutriia c-slis,pul-
priinum fervorem redeant. samus, » etc. Huic petitioni, quantum voluii, sa-
111. Monachi S- Euch&rii Trevirensis ad S. Hii- tisfecil Sancla. Nam habemus Vilam S. Disibodi,
degardein tanquam ad malrem scriburit (ep. 143), ediiam apud nos ad 8 Julii. Eadem exstai in co-
laudantes Deum, qui, inquiiint, < haec a sapien- dice nostro, qui notatur O Ms. 12. Quid vere ad
libus el prudentibus hactenus abscondit, quae mi- priorem posiulaiionemiresponderit S. Hildegardis,
rabililer diebus nostris humililaii luae revelat. > et, an omniiio ad illam responderit, plane ignoro.
Sancia prolixe rescripsit, nonnulla in inonachis Dicil quidein Martenius : < Responsum ad hanc
istis laudans, nonnulla repreliendens, clocensque epislolam (Helengeri) exstat inier editas S. H IJe-
obedientiam, humilitatem, cliaritateni el alias vir- gardis epistolas ; sedi fallitur, nain solum exstat
tutes. Sequitur epistola < prioris et mouachorutn responsum ad aliam Helengeri epistolam (ep. 39),
Cistellensium » ad Saticlani (ep. 144), quam < tit nuin. 123 meniorandair..
superiorem et ul charissimam matrem > venerari § VIII. Sanctd etiam cdnsulta de quwstionibustheo-
se dicunl. Si consulimus responsum ad hanc epi- logitis scripturisticis, aliisque ad fidem vet ad
stolam, videbimus idem hujus responsi esseprinei- mores spectanlibus.
piurri cum inilio epistolse S. Hildegardis, relato in 114. Quanqiiain non possumusnon mirari Sati-
Cbronico Alberici ad annum 1153, ubi illa Sanclae ciam a tot vins, digniiaiibus et scienlia inclytis,
eplstola dicitur anno 1153 scripla i Gisterciensi de rebus occullis et arcanis consullam fuisse, ma-
cauitoJo generali. > Recte, opinor, id habet Albe- gis tamen obstupescere cogor dum perspicio, ad
ricus.quia Cisterciense ccenobium aliquando etiam mulierem indoctam, et oranis scientiae sludio ac-
vocalu^ Cistellente, ul habet Valesius in Notiiia quisilae experiem, delalas fuisse quaestiones cx
Galtfifium, pag. 146, et revera Cistellw nomen cum C tbeologia subtilissimas, ex sacris litleris diflicilli-
Gallico Cisteaux magis convenit, quam vulgare no- tuas, ipsamque non duhiiasse responsa dare theo-
men Cktercium. Hi autem Cistellensesinler alia S. logica et scriptunstica, quamvis aliquando ad qua>
fflldegardern sic alloquuntur : i Clemeniiam ve- sita, curiosa magisquam ulilia, plenum responsum
stram pelimus, ut, quod in nobis et in ordine non dederit. Eberhardus episcopus Bambergensis,
nostro, scilicet monastico, Vobis, imo, divinis qui Sanctam aulea inviserat, qiiaestionem eidem
oculis displicet, secundum quod Deus vobis osten- subtilem-admodum prqposuit, ita scribens (ep. 14):
deril, nobis rescribere nou ambigatis. > Prajslitil i Cumde curia imperatoris per te transiremus, quia
S. Hildegardis quod petebatur; rescripsit epistolam Spiritu sanctoimbuta es, lusecharitatiexpoiiendiim
bene longam, qua vehementer qucritur, i dulcis- commisimus. in Patre manet ceternitas, in Filio
fiimam charitatem > ab ipsis scissam esse. Prioreu wqualilas,in Spiritu sanclo wlernitatis wqualitatisque
tantum epistolae partem dedit Martenius, quod tria connexio. Quod el nunc, secundum quod Deus libi
folia a codice abscissa essenl. revelavit, exposilum videre desideramus. > Orditur
112. Ultima tandem epislola illarum quas edidit Sancta a brevi hortatione, qua ad gregem suum
Martenius, ad S. Ilildegardem, est < Henrici [imo diiigenter pascendum excitat Eberhardum. Tum
1^
Ileliiigeri] abbatis et conventus Monlis S. Disibodi Patris aeternilaiem.Filiiaeqttalitaiein, connexionem
(ep. 145), » nec responsum Sanctse ad hunc edidit Spiritus saxicti, oratiojne satis longa el subtili sic
Martenius. Jara vero occasibne mutati nominis He- exponit, ut doctissimus theologus multu n sudaret,
lingeri in Henrkum, quse tam certa est quam nota- et frustra forlasse, ad talem expositionetn dandam.
bilis luxatio, lectorem monendum censeo, plura Concludit demum epistolain hoc modo : < Nuuc, o
noiiiina propria hominum aut locorum procul du- paslor el Pater popiilorum, Deus libi det, ui ad
bioltixaia esse apud Martenium, el nonpauca me lumen pervenias, ubi scieniiam verae beatitudiuis
restituere conatum ex Trilhemio aut aliunde, non accipias. >
tamen omnia cerlo emendare poluisse : nam elsi 115. Sacerdos quidara, cujus nomen per C solum
clare subinde videain nomiua Germanica ab editore dcsignatur, mulium se precibus S. Hildcgardis
Gullo a liaturali sono detorta esse, non aeque esl commendat (ep. 43), ul, inquil, i orationibus ve-
facile vera substituere. Malui igitur ineinendaia re- stris ad Dominum adductus, merear illuminari, et
linquere illa quse non polerani conjeclura quasi a caecitate cordis sanafi. > El mox : < Be corpore
certa reslilui. Epistola Ilelingeri oslendit fructura et sanguineChristi.inquibus tota spes fidelium esi,
quem praesens in MonteS. Disibodi tulerat Sancta eiiam docete me, > etc. Respondere sic incipit
49 ACTA. SO
Sancta : < ln vera visione vigilnnlibtts ocnlis Je A •mienles corripit, et in maiis suis oerseveranles oc-
sacramento Dominici corporis Iisec verba andivi et cidit. >
vidi: Deus id, qttod fuit, permansil; et, quod non 119. Mngisterquidam theologus Parisiensis oslen-
eral, assumpsit. » Subjungit Incarnalionem Filii dit (ep. 127), magnam etiam fuisse Parisiis famam
Dei, eaqtie enarrata, ita pergit : < Itaque eadem S. Hildegardis. Nam post varia elogia, difficilemet
virtus Allissimi, quaein utero Virginis carnera ope- subtilein ei proponit quaeslionem, ila sCribens:
rata est, super allare ad verba sacerdotis oblatio- i Nos aulem, quamvis a telonge positi simus, fidu-
nem panis el vini in sacramenium carnis el san- ciam in le habentes, qusedama le petimns; scilicet
guinis cenvertit, virtute sua illuJ fovens. >Addit quoniam plurimi eonleiiduut, quod Paternilas et
aliz muita quae brevitatis causa millo, ibidem vi- Divinitas Deusnon sil, quid inde in ccelestibus sen-
denda. lias, nobis exponere et transmitlere non difleras. >
116. Wibertusaut Guiberttts, monachus Gembla- Error ille ernt Gilberti Porretani episcopi Pictavien-
censis, ordinis S. Benedicti iu Brabanlia, triginla sis, qui illum relractavit anno 1148 in concilio Re-
et octo quapstionesdifficillimas, ex Veteri Novoque mcnsi, agente maxime S. Bernardo. Ad proposi-
Teslamento, et ex historia ecclesiastica collectas, lam quaesiionem insigni cum humiliiate respondet
B
quas monachi Villarienses, abbalise item in Bra- S. Hildegardis, comparans se cum parva penna,
banlia celeberrimae, ad Sanctam proficiscenti com- quam de terra levat, et volare jubcl Detts.
miseratit, S. Hildegardi transmisit, eamque per 120. Frater quidam (ep. 128) multiim conqueri-
litteras rogavil, ut earum solulionem aggrederetur. tur de schismale, quo divisa tunc erat Ecclesia;
Cur eas ipse non lulerit in lilteris (nunc inler opu- sed ea de re litnc S. Hildegardis nihii respondit.
Hle vero in finealiam proponit quaeslionem hisver-
scula)exponil.Aggressaest Sancta opus arduum quod
proponebatur, el ad omnes quaesliones respondit. bis: i Nam a malignis spiritibus mulloties lam oc-
Altamen (ale est responsum istud, ut dubia omnia ctilte quam aperte impugnor, qui me plurimum
non solvantur. Responso addidit lilteras elegantes, faligant et seducere volunt: et quid de his senlias,
quibus Wibenum horlatur ad virtutes instituto rogo, ut per scripla lua mibi renunties. > Ad haitc
monastico congruas et necessarias, maxime ad quaestionemprolixe satis respondil Sancta, dividens
cnaritatem et humililatem. aerios spirilus in qualuor partes, hominesque variis
modis ab illis tenlari asserens. Primae parli altribuit
117. Congregatio coanobii Hunniensis utilem tna-
tenintiones < perluxuriam..., in omni genere vitio-
gis pro vita recle instituenda doclrinam a S. Hil- rurn. > Secundam
videlicel S- P panem dicil dominari < in omni
degarde peliit, expositionem Regulae
inconstanlia, et Iiominein, inquit, in insanam ira-
Benedicti, dicens ad eam se confugere < in neces- cundiam immitlii. > De tertia
sitatis artictilo.tanquam ad firmissimum inexpngna- ail, eam < velut in
ostensione angelorum et prophelise > errores produ-
bilis municipii asylum, ac post magnifica elogia,
laedere i in vana gloria per ja-
haecsubJens: <Pedibussanclitatis vestrae convoluti, cere, multuinque
ctantiam et per coiiiumaciam. > Quartam demum
omnesincommunepetimuspielatisvestraealmilalem ait < in multiplici diversilate > familiarius
ut aliquid super Regulam B. Benedicti Patris nostri parlem
ctim hominibus, abborrere lamen a eruce el
memoriale vestrum relinquatis, admodum ' nobis agere
vero < quaedatn bona
necessariutn... > Fecit Saucta qttod rogabalur, et passione Domini; permittere
in hominibus, > sed < ipsis itt eisdem bonis modera-
in Regulam S. Benedicti scripsit commentarios,
tionem abstrahere. >
post epislolas ipsius impressos. '
IX. Mulli ad Sanctam scribunl, ul conso-
118. Sacerdos quidam Trevirensis, qui curam § lationem, monita aliaque similia oblineant: precet,
quibiis
animarura habebat, simul flagitat pro se preces illa rescribit.
S. Hildegardis, el < consolaloria verba (ep. 125), > 121. Vjdimus S. Hildegardem a muilis fuissecou-
ac deindeaddit: <Et quomodo his prscessepossim, sullam de rebus arcanis, aut de quaestionibus difli-
quos sub regimine sacerdulii regere debeo, benigne cilibus. Nunc eamdem videbimus pluritnorum lii-
insiiiuelis. > Breviter quidem ad haec, pulchre la- teris puisari variis de causis, ac si coinmune fuisset
men, aliqua documenla rescribil Sancia. Primomo- omnium fere refugium. Primam hic pono S. Elisa-
net, ut peccalorem < medicus frequenler cum mi- belbam Schonaugiensem, quae eodem lempore in
sericordia ungat, nec felentem livorem in illo esse dioecesiTrevirensis florebat, et multis revelationi-
sinat, quialepra per summum Medicuinabslergitur, bus inclarueral. Cilius lamen obiit S. Elisabetha,
ubi se homo sacerJoli oslendit. > Secundo observal, nimirum anno 1165, ut apud nos osleasum est ad
aliquos venire sinedebila praeparatione et proposilo Acta ipsius, data ad 18 Junii (Patr. l. CXCV), ubi
se emendatidi. Addit terlio: < iloino autem, qui eliam recilatur epislola salis prolixa, quum ad im-
seniper cum dolore iniquitates suas deseril, ita pelrandani consolaiionem scribit ad S. liildegardein.
qtiod non vult in sordida peccula sxpius de- (ep. 45). .
mergi, non est praediclo modo ligandus, sed in 122. Rcspondit S. Hildegardis de more praemitlens
doloribus suis ungendus, in quocunque luco sit. non se locpiidesuo ingenio, < sed de serena Lttce. >
Magnus enim Medicus vigilunles suscitat, el dor- Ttiin disscrit de honiine, et deinspiralioiie Dei, qua
31 S. HILDEGARDIS 5*
hotnines aliquos prae cseleris lllustrare dignatur.r. A hactenus recensui. Accedunt aliae multae apud Mar-
Demum ad S. Elisabetham ita se convertit: < Audi,I, lenium lom. II Collect. Ampt. nuper vulgatae. Hio
o sollicita filia, quia homines istos, quos inspiratioo scribit (ep. 65) abbas Mulenbrunnensis (alias Mul-
Dei ita imbuit, aliquantulum fatigat ambitiosa sttg- - brunnensis in dicecesi Spirensi et in ducatu Wir-
gesti6 antiqui serpentis... » Ex Chronico Alberici ;i tenbergico) petens litteras , < quibus instruatur,
monachi, ad annum 1155, colligitur, S. Hildegar-- conforteiur, consoletur corpus ipsius et aniina. i
dem aiiquando etiam a S. Elisabetha visitatamn Abbas S. Micbaelis Bambergensis, morti se propin-
luisse. quum credens, preces S. Ilildegardis vefaemenler
123. Helengerus, abbas S. Disibodi, et Cononisanno0 rogat (ep. 64), et < scripta consolationis. > Utrique
1155 successor, qui S. Hildegardem diu hoverat, sic rescripsit Sancta, ijt ad virtutem hortetur, et
ila eidem scribit (ep. 39): < Cmri totus munduss instructionem ulilem snbminislret. Abbas S. Eti-
veraci praeconio clamet vos sancli Spirilus ditatamn charii Trevirensis ad Sanctam scribit(ep. 67), pre-
essejnbilo ,ego, qui primus debueram esse, et aliosg ces Hagitans et < admonitoria verba. > Idem rursus
ad beaiitudiiiem vestram invitare, huc usque inerii,• litteris aliis (ep. 68) exlgit < lilteras promissas, >
toedib delitui: sed nunc tandem timore et pudoreB et in flrieaddit : < Sed et eliam, quod libi Visum
correptus, hisverbisvos salularenecessariumduxi.» t B ^ fuerit de negotio libi Commisso, rescribas. > Ad
Mox se ipse accusare incipit, el conqueri de male. priorem epistqlam S. Ilildegardis apta rescripsil ad
observata in suo monastcrio disciplina regulari. In1 pascendum gregem moriita. uti eliam ad secun-
fine vero ait: < Consolationis ergo vestrae scripta t daro.
humilitati meae dirigite, > etc. Rescripsit Sanctai 127. Abbas Bosonis-villse in Lolharingia , cum
multum hortando ad emendationem vitae. Demum, ob lurbas in ccenobio suo ortas infamia laboraret
circa finem haec addil: i Ego aulem paupercula! cum monachis, ad S. Hildegardem scribens (ep. 69)
video in te nigerrimum ignem contra nos accen-. flagiiat super hoc < aliquod consolationis verbum, >
suin: sed ejos in bona scientia obliviscere, nej et preces, quibus reconcilientur • Deo et homini-
gratia el benedictio ipsius a le recedat tempore, bus. > Rescribeus S. Hildegardis, coenobii Ulins
oflicii lui. » Habuit revera S. Hiidegardis diflkul- statum exponit, el ad emendalionera hortatur.
tates cum abbate S Disibodi circa liberam ele-. Nicolaus, abbas Halesbrunnensis (Tritliemio in Heilt-
ctionem directorum suorum, ut postmodum vide- bronn), insiuuans (ep. 71) se solilum S. Ilildegar-
bimus. dem subinde visilare, litteras, quibus praemoneatur
ac preces, quibus a malo eripiatur. Rescribit
124'. Abbas S. Emmerami Ralisponensis (qui. C petit,
Sancta, ipsius intenlionem laudans, ipsumque ad
provisorem se vocat in inscriptioue, sed epistola laborem adhorlans. Addit alia quaedam obscuriora.
utraque satis innuit praef.ctum fuisse sive abbatem
S. Hanc sequitur epistola (ep. 72) quinque simul ab-
ccenobii) opem Hildegardis pro alio implorat,1 balum
ordinisCislerciensis, ac dicecesis Bisontinae,
(ep. 35). Utrura fuerit raonacbus, an alitis, qui
niittebatur ad Sanctam, non liqnet manifeste; videlicet Bellac-vallis,Cari-Ioci, Clari-fontis, Chari-
ncc invenio quo successti S. Hildegardis pro latis et Bethaniae. Hi duo diversa petunt, Sanctam
oroanies. Primum sic expri-
ipso laboraverit. Altamen ex hujus responso suspi- pritls raagnifico elogio
cor monachuiii fuisse gravibtts conscientiae slimulis, munt: < Quatenus aliqua nobis de nostro stalu di-
et forlasse scrupulis agitatum. Qualisctinqtte fuerit, vinitus vobis revelari, nobisque insinuare curelis,
Sancla abbatem gravibus verbis hortatur ad curam httmillime deposcimus. » Alterum hoc niodo : iSed
hoecmulier praesenlium latriV, femina nobilis est,
gregis sui.
et cujusdam amantissimi viri uxor est. Hscc devo-
125. Abbas Neuenburgensis magno etiam cum tione mulla venit ad te biimilis et pedestris, cum in
affectu scribit ad S. Hildegardem (ep. 36), dicitque
equis et inulto comitatu pbssit venire. Causa aulem
beili limore impedilum se fuisse, qtiominus ad haecest adventus
n ejus. Jam multo tempore slerilis
ipsam veniret. Tum preces ipsius sludiose flagitat.
permansil, cum lamen priinum pueros generavit;
Rescripsit S. Hildegardis, ipsumqne hortata est ad sed illis mortuis, el alios non gignens, dolore
fortiltidinem in cura pastorali, recte observans belli vehementi afliciuntur
non ipsa et maritus ejus. Hinc
tempore abjicienda militi arma ob difficuliales' est, qnod ad te ancillam et familiarcm Chrisli
exortas. Similia per Htleras (ep. 44) petil abbatissa babens fiduciam , quod meritis et oratio-
in Eloslat, insigne texens Sanctae elogium. Brevi- confugit, nibus luis obtineas apud Deum , ul possit adhuc
ter, sed amice admodum rescribil S. Hildegardis, fecundari, et benediclum fructum venlris in
prolis
ipsam aitimans ad laborem pro suis conlinuandum. exhibere Cbristo, > etc. Ad primuin
Prudenlfa tamen opus esse in Dei servitio, recte procreatione
S. Hildegardis cum laude illorum abbatum cgregia
observat. Similiter amicam epistolam (ep. 46) scri-
bit G. praepositus Francofurtensis, cui illa re- reposuit monita et documenta. Ad secundura ita
respondit: < Quod vero matronam Dei adjutorio
spondit per adborlationera seriam ad mores corri- fecumlari petitis, boc in Dei voluntale el potestate
gendos.
esl; quia ipse novit, ubi prolem concedai. ubi
128. Epistolas olim edilas quae huc spectant, prolera auferat... Ego enim, quoniam rogastis,pro
3 ACTA. 54
ipsa Deum orabo; sed ipse faciat, quod inde pie et A sum iterata visitalione nos Icclificare studuistts. i
misericorditer fieri disposuit. Deinde preces flagitat et i rescripta, i Rescribens
128. Abbas Eberbiirdae,exlraGermaninm posilus, S. Hildegardis horlatnr ut in loco suo slel, ac si
forsan Averbodiensis in Brabantia , cum hujus petiisset consiiium de Ioco mulando, quod prsesens
abbatiae nomen Belgicum et Gallicum utcunque fortasse fecerat.
citin Eberbude consonet, epistola satis prolixa, et 130. Praepositus Auguslinianorum Hameliensis in
elogiis plena (ep. 73), preces S. Hildegardis postu- ducatu Brunsvficensi, qui S. Hildegardem aliquando
lai.llaec contra hortatur utgregem suiim diligenier inviserat, diulurna corporis infirmilate fatigatus,
pascat, et in se etiam oculos defleclat. Alius abbas preces ct scripla Sanctse poslulat (ep. 82). El hoc
(ep. 75), qui frequenter coram egerat cum'S. Hil- adjicit: < Finem Iaborum, si licet, Sanctissima,
degarde, quam cum anliquis prophetis comparat, ut remandes, imploro. > Reposuit Sancta instru-
petit i verba consolationis, > qtiibus < in procellis clionem et adbortationem ad corporis infirmitates
lliicluunlem erigat. > Illa vero per varias figuras fortius et constantius tolerandas; sed laborum
ipsum horlalur ad streniie vigilanJum, < anlequam, ftnem non memorat. Abbas in Wadego (apud Tri-
inquit, umbra obitus tui appropinquet- > Praepo- " themium in Wadegos. Wadegotiensis designatur scu
situs deFIanbeim i lunc Regularium, > ait Trilhe- Vadcgotiensis, ordinis Praemonstratensis in dicecesi
mius, dioecesisMoguntinae, ita preces suas S. Hil- Trevirensi) vehementerSanctam videre desiderans,
degardi proponil (ep. 76). < lulerim igitur accepla visitationem ipsius flagitat (ep. 83), saltem < scripto
sit vobis, quseso, devolio mea : et, sicut dtidtim et precibus, si nequit praeseniia corporali. » Hisit
verbo rogavi, orate oro me ad Dominum, ut vobis illa scriptam epistolara, qua hortalur ad catttelam
revelet, qttae circa me sitnl, > eic. Monet Sancta et pcenitentiam. Sic pnepositus in Underestlorf (Tri-
m slrenue vigilet,et Ovile suum corripiat, haec in ihemio in Elversdorff) brevi epistola (ep. 84) < auxi-
fine addens : < 0 bone milcs, nunc surge, qnia lium consolationis > a S. Hildegarde pelens, re-
gratia Dei ad te curril, el in aelernum vives, ila sponso ipsius monetur ut Deum timeal, in ovibus
quod viv ens lapis sis in ccelesti Jerusalem. < Prae- pascendis fortitudinem adhibeat, et candorem in
latus inonacborum in Elveslat conquerilur (ep. 79) verbis. Praeposilus Erfordiensis in Thuringia com-
de non accepto ad litteras suas responso, el preces mendat <familiarem > suum (ep. 90), < amore Dei >
S. Hildegardis postulat. Haecvero rescribens, vi- proficiscentem ad S. Hildegardem, cujus etiam
detur in ilto aliquid scrupuli improbare , Wlumque preces flagitat. Rescripsil S. HilJegarJis salularia
hortari ad sacriiicundum, dicens : < Tu habes Q monita, inier alia dicens: < Cessa a peccalis luis,
fiduciain cogilando in Filium Dei: sed tamen du- quoniam Deus non vendidit te in pcrjitione, sed
liitas cibum illum frangere, quem ipse comedcre vis requirit te in perdila ove, quae revocala est ad vj-
in diclante mente tua >etc. lam. > Hartmannus prsepositus ecclesiae metropoli-
1.9. Praelatus in Selboth, in dicecesiolim Mogun- tanae Moguntinae postulat doceri (ep. 91) qtiid iu
tina, magnis elogiis S. Hildegardem celebrans, non se Deo displiceat, el quomodo illud emendare pos-
inoJo preccs enixe flagilat (ep. 80): sed etiam haec sit. Reposuit Sancla roonilioucm, ut fugerct dupli-
addit: < nec de hoc ambigo, quin omnem statum citatein, et alia quaedara vitia, ita finietis : < Nune
nieum, et omnia quae circa me agunlur, praeterita, autem ora et confide, quod Deiis non derelin-
praesenlia et fulura, per praesentes litleras, ipso qttat te, et auroracito aJte procedetin Hberatione. >
revelante, cognoscas. Unde, si uIJo modo vililas 131. lleldericus, praepositus S. Simeonis Trevi-
parvitatis mese id petere prsesumil, pedibus sancti- rensis, preces S. Hildegardis flagitat (ep. 92), eam-
latis tuae loto animo et corpore submissus depre- que insigni celebrat elogio. Reposuil Sancla borla-
cor, ut pro eodem statu meo, sive admonendo de tionein seriam, ad < rubiginem peccalorum abster-
praeleritis alque praesentibus, sive praemonendo et gendum, anleqiiam unibra mortjs superveniat. »
cautum faciendo de futuris, et vilae meae fino, si id Q Praeposilus in Knelhstede, ordinis Praemonstraten-
cotitrarium tibi non sit, per scripta tua animam sis in dicecesi Coloniensi, mullum de Suncta confi-
meam laelificarene dedigneris. > Respondit S. Hil- dens (ep. 93), quaerit < reir.edium consolaiionis, »
degardis ad petila, non lamen ad oinnia. Humilita- cupitque doceri, < quo ordine magis placare possit
leui vero ipsi maxime necessariam esse insinuat, et offensam divinse majestatis. » Rescribens Sancta
banc addit rationem: < Quia Deus non babitat in horiatur ad raagnam de Deiope fiduciam. <Tu etiam,
illo habitactilo quod in se ipso siare vult, sed amat inquit, in ipsum confide, ita quod omnia opera tua
domum illam quae se nescit, et dat illi unguentum ante eum ponere noti erubescas, et dic, sicut lilius
oplimum. i Praepositus in Herde (ep. 81) ita ad palri suo dicil, cura delinquens corripitur, quod
Sanctam scribil: < Quas gratiarura actiones, Domi- prolis suae in ipso non obliviscatur. > Priepositus
na el Maler sauciissiina, vestrae condigne referre Bonnensis(ep. 94) miruin in Sanctam declarat amo-
poterimus pietali, quae ad visitationem nostri ino- retn, quia, utdiclt, ipse probaveral omnia quae
nasterii, nec imbecillilalem nimiam corporis vestri ante de ipsa per famam audiverai. Rcspoiidens
alteudere voluistis, nec diflicultatem itineris prae S. Hildegardis, egregiam lnittit instruclioaeui ,
nimia cordis vestri dulcedine abhorruislis: et rur- liortans. inaxime ad niunji conletnpluui.
J55 S. HlLDKGARDIS I 56
152. Abbetissae quoque comptures ad>S. Hildegar* A de lapsu Adami, et dc Incarnntionc Chrisli, qui
deni recurrertmt, ut preces, consolationem, riionita hominem lapsum reparavit.
salu.taria, aliaque sitniliaob ipsa impeirarent. Iiucr 134. Abbatissa Montis S. Cyriaci prope Erphor-
has pTinla occnrrit Hadelheidis, abbatissa Gander- diam (ep. 105) enixe pro se suisque llagitat preces
heimnensis (ep. 96), in ducatu Brunswicewsi, Olirii S. Hildegardis. Haecvero praediclse abhalissaecba-
Sancta?. discipala, qiiae suuni declarat affectum, rilatem non parum laudat, sed in ea requirit raen-
preces pro se et pro grege suo petit, verituram se tem raagis quielam. < Omnia, inquit, quae pro ani*
< expedito tempore» ad Sanelain promittil, < ut nia tua poscis, iiilpleb*. Nnnc cessa de inquieta
ore, inquit, ad os lorpiamur, manu ad manum, quod niente, et quielem libi assiime. > Monet etiatn, ne
boniiin esl, operemur; sicque anliqua slabilielur corpus nimia abslineutia frnngal. Demum in fitic
societas, quam iri nobis confirmet Deus cbaritas. > hauc dat consolaliorieiti : < Video animam itiain
Rescribens S. Hildegardis, hortatur, ul uni Deo valde rtililanlem in puro bomine. > Abbatissa in
coiistanier servlat. Allera abbatissa loci non nomi- Lubboldesberge (apud Trilliemitnn in Lubbelsberg)
nati prcces similiter postulat, et < consolationis lit- (ep. 106) consolationem afllicla quaerit; el hanc
teras (ep. 97). > Hauc Saricla resportdens Jioriatur abunde obtinuil. Nam S. Hildegardis, latidans
ad conslantinm, et fiduciam de Deo. Abbalissa in " ipsam, quod abstinerel a peccatis, baecsubclit :
Wethderswtnkele (Trithemio in Wekertwinkel, le- < Unde video te sicut rulilantem ftilgorem solis per
gendutn in Wechlersusinkel,eratqne ordinis Cister- inspirationem Spirilus sancti, nec omnino exsilium
ciensis in dicecesi Herbipolensi) cupit assumi in perdiiionis;sedaspicientein ad solem sicut aqiiilam
filiarnm S. Hildegnrdis numerum (ep. 98), pelitque per poenitentiam, quae dulcissima maler esl : el
Ipsius oralrones, et < litteras commonitorias, quas, ideo Deus valde amat te. i Ahbatissa alia loci non
inquit, pro Dei amore libenti animo semper obser- expressi (ep. 106) queritur, inuliiiin se affligi et
vabo. > Hoic Sancta sic respondet : < Vivens Lux periclitari < tentationibiis malorttm spirituutii. i
dicitJ Aridurn sabulum inutile est, etlerra quaeper Reposuit Sancta monitionem egregiam.
aratrum nimis frangitur, rectum frucium non dabil... 135. Abbatissa Bambergensis (ep. 110) cupit
Et sicca lerra qux saxosa esl, germinal spinag al- < in consortium fraterriitatis » a S. Hildegarde
que alias inutiles herbas. Sic incongrua abslinentia, recipi, el < commonitoriis litteris » confirniari.
quae non habet justum n.odum et rectum stalum, Rescribens Sancta ipsam hortattir ad laborandtiui
prosternit carnem hominis, quia non datttr ei viri- apud populum, et ad Olias stias sub disciplina con-
ditas justse refectionis: unde etiam homo are- linendas. Abbatissa Veteris-monasierii Mogunliiii
scit, > elc. Tola epislola pergil idem argumentiim (ep. 111) ita S. Hildegardem alloquilur : < Si ali-
ptilchre traclare. Abbalissa de Altena (ep. 99) quanlulum, Doniina meai, de infirmitaie vestra con-
querilur de non acceptis ditt litteris , easque valuislis, gaudeo : sin auiem, ex aniiuo condoleo. >
petit. Respondet Sancta per varias parabolas, Preces insuper petit.et litteras. Respondet Sancta :
quibus horialur ad forliler Deo serviendum. < Voluntas Dei quasi in signo morlis me straveral,
133. Abbatissa S. Mariae Ratisbonensis (ep. 102) velut anima mea de hoc sseculo suspiraret: sed
sibi multum gratulatur de notitia S. Hildegardis, gratta Dei aliquanlultim me in nov^ dono nunc
quam sibi fuisse saluti declarat, imo et meriiis erexil. > Addil, Deo gralum esse commiserationis
ipsius, < in arlicultim mortis ruentetn, > se serva- affectum, ipsamque horlalur ad conslantiam in Dei
tam insinuat. Sancta vero ipsam hortalur ad palien- servilio. Abbatissa Nussimensis (Trilberaio tn Nu-
tiam, monetque ut ab ira eaveal. Abbatissa in sia) multum sollicita, < causam animac > suaese
Koufungim (Trilhemio in Kessunfyen) haec ad S. S. Hildegardi perniitiere scribit (ep. 113), el re-
Hildegardeni scribit (ep. 103) : < Celehre factuni est scripla petii. Hanc Sancla ad pnenitentiam horla-
in ore oninium volumen illuclvolans, quod prophetae tur, et ad bona opera, priusquam moriatur, facienda.
datum est in escam. in luo quoque ore.... requie- D Abbalissa Coloniensis(ep. 114) ad S. Hildegardem,
scere... Discurre autein, festina , excita Ecclesiam, quain habere matrem cnpiebat, filiaeinstar scribit,
imo principes Ecclesiae... Virgam enim ab Aqtiilone ul ab ea consolationem obtineal. Reposuil Sancta
*uper iniqultatem vigilaulem le vidisse, et gaude- inslructionem brevem, Ut constans essel in bonis.
inus el contreinisciniHs : unde et lilteras tuas con- Abbatissa dc Didenkirkim (aptid Trithemium in
scilatdrias recipere desideramtts» etc. Ad haec nihil Didenkirchen) juxta Bonriani, quam Sancta ante in-
responditS. Hildegardis.sedserio inonet abbatissam viserat, enixe rogat (ep. 115; < cominonitoria ver-
de vita eiuendarida ante mortem, quum non longe ba. > Rescripsit S. HUdegardis instructionein salis
abesse praedicil. < In spiritu, inquit, veraciter tibi prolixam ad recte regeudum, el ad mores suos
(iico : animam tuam cuslodi.... Iloc ante diem coirigendum. ;
moriis facito... » Abbatissa in Gcrbesletbde (apiitl 156. Abbatissa Auturnacensis (apttd Trilliemiiiin
Tiitheiniiim in Gcrbslede) preces S. Hildegardis prope Andernach (ep. 116) varia inquirit de consue-
flagital(ep. 104).< Praeterea rogo, inquit, utaliquid Itiilinibus monasterii S. Hildegardis, quarum quod
uiihi de libris vestris transniilialis, oiiuii 4evolioiie novaevidereiitur, reverenter rntionem petit aliba-
neuioer deserviendum. iRescripsil Sancta disserens lissa, aliquot etiam Scjripturae lextus objiciens.
M ACTA. 159
Rescripsit S. Hildegardis cpistoiam prolixam , in A sit revera ad ipsum Sancla elegantem iuslrucho-
qtta rationes reddit de ornalu monialium suarum, neni, qua egregie docol, illos, quos prseteri-
et de instituto suo recipiendi solas nobiles, prout lorum peccatorura pcenitet, et qui se emendare
ibidem videri poterit. Abbatissa de Crouchdal [Cru- student, benigne recipi a coelesli Patre fami-
riendai] (afia verisimiliter, quam cujus epistolam lias, non vero laediosos, qui coutra superiores
memoravi num. 84, cum in altera H. nomen indicet, stios obmitrmtirare volunt magis quam se emen-
inaltera A.) (ep. 117)magno studio flagitat, ut S. dare.
Hildegardis indicel, quo modo < pro excessibus > 159. Monachus Ebrensis, ordinis Cislerciensis,
suis Deum placare possit. Rescripsit Sancta longam humilliinis litteris (ep. 152) orationes et verba con-
inslructionem, in qua multas virtules cotnmendal, solationis a S. Hildegarde petens, responsum acce-
maxime cbaritatem, obedienliam et humiliia- pit, cujus hoc est initiuin: < Video quod Deus fa-
lem. ciem suam a te non abscondit, sed cum tlagellis
157. Sanclimonialis quaedam, littera G. nomcn suis le constringit, sicut ipsi placet. Item in ani-
suum indicans (ep. 118), olim discipula S. Hilde- mam luam, et in gaudium corporis magnum liinien
gardis, sed diu ab illa el longe remota, verisimiliter * consolationis Dei venlurum video, cum ipse volue-
qttia ad aliquam dignitatem erat protnola, suum in B rit. • Addil alia similia ; sed monet iil qnsedara in-
Sanclam amorem declarat his verbis: < Quid Scri- utilia fugiai. Monachusquidam et presbyter (ep. 155)
batn vel quid dicam lam unicae lamque in Chrislo multum sibi gratulatur, quod benevole a S. Hilde-
dileclissimae Matri, > elc. Subjungit spem suam de garde fuissel exceptus,. petitque sequentia : < De
ea adhuc viJenda, el precesenixe flagilat. Ad haec caeleris, inquil, quaevobiscum secretius contuli, cum
Hildegardis magna cum laude et consolalione illius opporlunum fuerit, scriptis me certificare curabi-
virginis respondel, circa finem sic eam alloquens: tis. 1 Rescribit Sancta pulcbraiu parabolam de tri-
< Nunc autem de le gaudeo, quia in le completa bus mulieribus, quam lector inveniet in hac epi-
sunl, quae de le audivi et desideravi, et tu mecuin stola.
gande... > Et concludens: < Gaude igilur et laelare
in Deo tno, quoniam in aeternum vives. > Aliquis § X. Epistolw quwdam S. Hildegardis ad Philippmn
abbatem Parcensem, et hnjus ad ipsam ex ms.:
anonymus (ep. 120) multum se excusat, et veniam gesta cum S. Gerlaco: aliie epistoiw serius ad
pelit, quod Sanctam diu non visilasset, ne litteris Sanctam dalw cum responsis ejusdem.
quidem: et miram ipsius affabililalem simul expri-
mil. Remisit Sancla brevem instructionem, qtia hor- , 110-145. Joannes Masius, abbas Parcensis, ordi-
latur ad mundi contemplum. Monachus quidam nis Praemonslralensis, prope Lovanium, anno 1641
Benedictinus (ep. 121) flagitat preces, el < litteras ad Bollandiim iransinisil tres epislolas S. Ililde-
correptionis. > Rescribeus S. Hildegardis, desideria gnrdis ad Philippum abbatem Parcensem, et unar.i
ipsius bona laudal, ipsumque instruil, ut sint pu- Pbilippi ad llildegardem, quam aliquando inviserat.
riora, ipseque sil fortis. Ctim autem duo abbates Parcenses conlemporanei
138. Alius anonymus (ep. 122) preces S. Hilde- fiterinl S. Hildegardi, qtti ambo Philippi nomen
gardisflagitut bis verbis: < Cognosco me peccasse, habuerunt, nierito dubitarem utrum primus an se-
orate pro me. Non quaero terrenum lucrum, non eundus fiterit Philippus qtii illud lilterarum com-
rem trunsiloriam, sed gratiam Dei raei, et saluteut mercium cum Sancta habuit, nisi epislolis addita
animaemea?. Succurrite mihi, > ctc. Respondit San- esset h;ec aduolatio: < Fuit isle Philippus seciinJus
cta hortando ad poeiiitenliam, cujus quinque gradusi abbas Parcensis ab anno Chrisii 1142 usque ad an-
assignat. Quidam frater (ep. 126) querilur, peccalis1 num 1165, vir IKJIItantum mtiliuin ptus, sed et
se gravatmn, et < blasphemiae spiritu 1 circtimvalla- doctus. Uude plurimos libros suo tempore in per-
tiira. Iiuic S. Hildegardis inslructionetn remittit, iu gaineno exscribi curavit, qui adhuc modo exstant. 1
qua dicit: < Unde et boino, qui per scienliam bonii 0] lnler hos numerantur Visiones S. Hildegardis. Fuit
el mali se mulluin peccasse recordatur, cum adI ille Philippus primus, sed inter abbales secundus,
Deum suspirat, denuo per poettilentiam in Deo re- cui posl breve alterius regiraen Philippus II succes.
nascitur. 1 Decanus S. Martini Moguntini, cupiensi si.t, ul hic aequeac primus a S. Hildegarde lilleras
videre iterum S. Hildegardem, magno cum affectu1 accipere polueril. De epistolis porro buc missis tale
litteras ipsius petit, quibus consolationem1 lesliinoiihim dedit ipse Masius: < Copiae supra po-
(ep. 129)
obtineat. At illa utilia magis, quam blanda, rescri- sitarum epistolarum R. D. Philippi abbatis Parcen-
bere solita, serio bortalur ad pceniteiiliain. Alius5 sis ad S. Hildegardem, et S. Hildegardis ad ipsum
cuidam congregalioni pracfectus (ep. 130) se suam- R. D. Philippum, sunt extractae et exscriptse ex an-
et
que congregatiouem precihus S. Hildegardis mulium1 tiquissiino codice bibliothecae noslrse Parcensis,
comtnendat. Haecvero rescribens, docet variis simi- de verbo ad verbum cura originalibus conveniunt.
liludinibus, a quibus in regimine suorum cavere de- 'Juod testor hac x Oclob. 1641. JOANNES M*siusah-
beal. Monacbus quidem Mulenbrunnensis [al. Mul- bas Parcensis. 1 (Epistolw supradictw exstantnunc in
bruiiiiensis] (ep. 131) pelit a S. Ilildegarde, tttt /t'6ro episloluruny, S. Ilildegardis ordine 56, 57,
sihi initiai < aliquid de ccelcsti admonilione. Mi-. 58, 59.)
£9 S. HILDEGARDIS 63
146. Cum autem vcrsemur in Belgio, lubcl hoc A qua erat, et < ut vel ultimam aeternacquieiis sorti"
loco referre quid S. Hildegardi intercesserit com- retur mansionem. » Rescripsit S. Hildegardis, hor-
inercii ctim S. Gerlaco eremita, qui ipsius (erapore lando ad vitam bonara, et ad curam animarura,
viiain valJe austeram duxit in ducalu Limburgensi, finitque epistolam his verbis: < Detis te pro-
diiobus fcre milliaribus Belgicis a civitale Traje- tegat, et aniraam luam de aeterna pcena libe-
ctensi, el in bodierna dioecesi Ruraemundensi, ubi ret. >
modo est ccenobium virginum ordinis Praemonsira- 149. Godefridns episcopus Ullrajectinus (ep. 20)
tensis, Sanclus Gerlucus dictum. Auctor Vitae S. sttiim erga S. Hildcgardem affectum declarat his
Gerlaci, datac ad 5 Januarii, cap. 8, ad propositum verbis: < Soror charissima, ex qtio primo te ccepi
nosirum scribil sequetilia : < Eral eo tempore in in Chrisli charitate diligere, nunqtiam memoria tua,
pnrtibtis Maguntiae virgo quscdain sanctissima , super mel et favum dulcis, in animo meo poluit ex-
Hildegardis nonine, faraosissima illa prophetissa cidere, »etc. ReposuitS. HildegarJis adhortationem
Novi Testamenli, cum qtta familiariler luculus est seriam et satis claram.
Deus, el ostendit ei secreta cceleslia. Ilaec per ma- 150. Episcopus Pragensis, cnjus nomen littera //
nuin sanctac memoriaedomini Henrici Magiintinensis innuittir, ad sanciameliam scripsit (ep. 21). Fuerit
archiepiscopi sacro velamine Domino consecrata , forlasse Henrictis qui episcopatum Pragensem aJe-
cum riullis litteris, nisi tanlum Psalmis Davidicis pliis'certe non est, nisi sub liiiem vitaeS. Hildegar-
esset erudita, per Spirilum sanclum edocla, de dis: nam huic nullus alius Pragensium episcopus
divinis oraculis et sacramentis sibi revelatis gran- convixit cum illo nominis initio. Quisqttis fueril, ad
dia edidit volumina Haecper multa temporum Sanctam scribit postulans, ut orationibus suis sub-
curricula doclrinae salutaris lampade sanctam Ec- veniat, el < boria consilia » porrigat. Retnisit S.
clesiam illuminavit, epistolis ad diversas perso- Hildegardis monilionem seriam, qua hortalur ad
nas missis corroboravit, el claris miraculis illu- majorem in virlute consianiiam, cum in prosperis
slravit. lum in adversis.
147. i Haecigitur Christi sponsa, dum Regem et 151. Arnoldus I, ab anno circiter 1170 archie-
Dominum dominanliuin sedeniem in throno more piscopus Trevirensis, suum erga S. Hildegardem
solilo in vcra videret visione, et assistenlium ei affectum per litteras (ep, 2i) gratiose declarat,
sanctorum disiiiictos ordines et choros luslrando testalurque ad episcopalum se proraotum esse con-
Ck-cuiret, inler confessorum splendidissimum cho- tra voluntatem suam. Hac igitur de re Sanctam
rura sedem conspexit lucidissimam, inaestimabilide- C consulit. Rogat eliam de energumena in Monte S.
core circumdatam, et miriflceadornatam. £t videns, Rtiperli liberala, de qua postmodum agam. Nunc
vehenienter super hocjadmirata, didicit divino edo- vero quid ad alia responderit Sancta, audiamus.
cta oraculo, hanc gloriam et honorem sancto praepa- Orditur illa hoc modo: t Tu arbor es a Deo con-
ralam esse Gerlaco, qui S. Servatium quolidiana slitutus, quemadmodittn Paulus dicit : Omnis po-
peregrinatione frequentaret in Trajeclo. Hac reve- testas a Deo est (Rom. xm, 1); quia secundum
latione virgo Doraiui de ineritis B. Gerlaci certtfi- summum Magistrum per invocationem nominis sui
cala, toa inejus sacrura amorem succensa flagra- omnis potestas nominata est. i Deinde incipit salu-
vil; et iu signum perpeluos, quam cum eo quaiid»- taria dare documcnta, serioque monet, ul caveal a
que perceptura erat, societatis et felicilatis, coro- superbia, a cupiditate diviliarutn, ab injiislitia, a
natu, qua in die consecralionis suae ab episcopo vanilate, ac ul virlutes amplectatur slaiiii suo cou-
coronaia est, ei transmisit: quae hujus rei testis, gruas.
devote nunc usque in ecclesia nosnra conserratur. i 152. Pbilippus, arcliiepiscopus Coloniensis, (ep.
Haecauctor anonymus quidem, sed S. Gerlaco et 25) Sanclam Hildegardetu per litteras laudat
inagis Hildegardi stippar, cum cap. 16 narrat se ut < perlusam divini charismatis munere,» et i iu
egisse cum aliquo sene qui S. Gerlacum viventem coelo conversantem; i petitque < ex occulto Dci »
cognoverat. inquiral, sibique i coininonitoria verba, prout
148. Supersunl atiquae illuslrium virorum epislo- Deus... donaveril, » lransmill.it. Paruit S. Hil-
Ise, necduin meniorutie, quas in huiic loctttn distuli, degardis, rnisitque adhortationeiii satis claram.
quia datae siint posterioribus S. Hildegardis annis, 153. Philippus Alsatius, Flandriae comes, ad S.
ut ex bis perspiciat studiosus lector iusignem san- Hildegardcm haecscribit (ep. 28): < Veslra noverit
ctiiatis et sapienliae ccelestis fainam, qua circa an- Sanctitas, me paralinn esse ad faciendum, quid-
nuni 1148 Sancta inclarescere coepii, usqueadobi- quid scirem vobis placere,... cum ego lamen multo
luin ejus coininiialam esse. Rudolfus, aiias Rodulfus libenlius ad vos venissem , et vohis locutus fuis-
episcopusLeodiensisabanno 1168usque ad 1191, ad sem... sed... ad haec vacare non poteram. Inslat
S. Hildegardem seribil (ep. 19), < in maxima men- enim jam lempus, quo aggredi debeain iterliiero-
lis et corporis fluctuaiioiie consiitulus, i quia, ul selymitanum,... super quo consilium veslrnm mihi
falelur, et alii scriptores coiisentiuiit, < innumeris intimare dignemini per litieras vestras. i Postulat
tnalis > Deum oflenderat. Petit autem preces el re- insuper preces S.Hildegardis, consiliumque, ulriini
scripta Sanctx i ad excilandam sotiinoleiitiam, »in inanere polius Jebcat in Tcrra Sancta. ari postex-
6* ACTA. 62
peditionem snsceptam reverti act suos. Reseripsit A quod edicere nequeo, difficultalem movit, contra
Sancta ad comitem instruclionem qua ipsum maxi- liberam electioncm pracposiliseu direcloris. Scripsit
ttie boriatur ad justitiam. ea de re S. Hildegardis ad Alexandrum III papam
XI. Sancta monasterium (ep. 4), duranle adhuc schismate, ita ul conlrover-
§ suum omni onere liberat:
energumena ibi liberata : ob sepulturam cujusdam sia illa cerio figenda sit inter annum 1159, quo
olim excommunicali Sanctw eccletia interdicto Alexander III eleclus, el schisma incboattim, ac in-
subjecta. ler annum 1177, quoFredericus imperntor cttm suis
154. Acta num. 9 el 10 lestanlur S. Hilde- Alexandro se subjecit, et schisma finivit. Existimo
gardern, Di-o jubente, effecisse ut monasterium tamen retn contigisse aut post atintim 1170, aut
siinm in Monte S. Rttperii careret omni onere, iion diu anle illum annum, cum quod S. llildegar-
et ut nullum jus pro re lemporali in illud haberet dis in epistola stia dicat, Ecclesiam diu schismaie
abbatia S. Disibodi; pro directione vero secun- laborasse, lum quod in scripto moxmemoralo,quod
dum Regulam S. Benedicti non aliter dictae ab- composuil, dum seplttaginta eral nnnorum, id est
baliae fsubesset, quam quod religiosaevirgines ex eirca annum 1168, nullam de illa controversia fa-
illa abbatia directores et praepositos suos lihera ciat mentionem. His breviter de lempore observa-
P
electione assumerent. De bisce S. Hildegardis in lis, audinmus coritroversiam ipsam ex epistola S.
opuscttlo jid congregalionem sororum suartim, post Hildegardis adAlexandrum III, quem alloquitur boc
epistolas impresso, sic loqttilur : i 0 flliae, quae modo: < Nunc, o mitissime Paler..., in magna tri-
vesligia Christi in amore castitatis subsecutse eslis, stitia sumus, eo quod abbas de Monte S. Disibodi et
et quae me pauperculam in humilitnte subjectionis fratres
ejus privilegiis et electioni nostrae conlra-
propler supernam exallationem vobis in matrera dicunt, quam semper habuimus... Unde, domine
elegistis, non ex nie, sed ex divina ostensione per mi, propter Dominum adjuva nos, ut vel electionem
materna viscera vobis dico: Locuin istum, videlicet nostram oblineamus, vel alios, ubi possimus, qui
locum requietionis reliquiarum beati Roberli con- nos secundum Deum et utililalem nostram procu-
fessoris, ad cujus patrociniuin confugislis, inveni renl, lihere quaeramus et accipiamus, i etc. Obti-
in evidentibus miraculis per volunlatem Dei in nuit Saucla
quod cupiebat. Alexander lamen ad
sacrilicium laudis, et in pcrmissione magislrorum
ipsam uon rescripsit, sed ad Wezelinum praeposi-
meorum ad ipsum perveni, et eum mibi et omnibus lum S. Andrese Coloniensis (resp. ad ep. 4). Verisi-
me subsequentibus cum divino adjutorio libere at- mile est abbalem S. Disibodi maluisse cousentire
traxi. > Haecinitio fuudationis facta sunt, probante C eleclioni jam factae, quam permitlere ut praeposilus
et confirmante Henrico arcliiepiscopo Mogunlino. ex alio coenobio eligeretur.
Nam ab hoc fundationem confirraaiam lestaiur Vila, 159. Porro occasione epistolae S. Ilildegardis ad
num. 10. Alexandrurn observo Sanctam in schismate aJhse-
155-156. Quod vero aJjungil ibi biographtis, ab sisse Alexandro legitimo pontifici, eliamsi arcble-
Arnoldoetiani archiepiscopo, qui anno 1153 Ilenrico piscnpalus Mogunlinus tunc occupalus essel a Cbri-
successil, omnia fuisse confirmala, faclum existimo, stiano, qtti anlipapse et Frederico imperatori adhac-
postquam abbas S. Disibodi aliquid juris atlribuere rebat, seddeindeAlexandrose submisit. De legilimo
sibi voluerat in bona monaslerii S. Ruperli. Nam aulem Alexandri pontificatu mentem suam in ipso
tunc S. Hildegardis, jubente et per morbum cogente epislolae initio sic declaral Sancta : < 0 summa et
Deo, fecit ea quacpergit narrareloco supra laudato: gloriosa persona, qua primum constituta es per
< Postea auiera per adinoiiitioneui Dei ad Monlem Verbum Dei. >Eumdem deinde horlalur ut facilero
b. Disibodi, a quo per licentiam secesseram, per- se prsebeat in venia schismalicis conceJencla, si
rexi; » eie. Haec facta sunt, ut jam dixi, tempore pceniteant. Hsec epistola, opinor, occasionem erro-
Arnoldi arcbiepiscopi Mogunlini, qui praefuil ab ris praebuil Trilhemio,qui iit Chronico Rirsaugiewi,
anno 1153usqne ad 1160. Porro videtur S. Hilde- D ad annum 1150, Alexandrum III ponit inter illos
gardis, quaudo haec scribebat, in spiritu praevidisse qui ad S. Hildegardem scripserunt, nisi Alexander
dissensiones in monasterio suo oriluras. Nam satis revera ad ipsam scripserit, et epistola non sit
insinuat, post obiluin suum fore, ul non eodero edita.
inodo floreret, solliciteque monel ftlias suas, ut a 160. Vita lib. in.cap. n, longam referl historiam
discordiis caveant. Verba Sanclae subjungo: < Sed de quadam muliere nobili quae multis annis a da>
o quara inagnum planctum bse filise meae posl obi- mone fuerat obsessa, duclaque ad varia loca san-
tum Malris suae liabebunt, quoniam vcrba ejusdem ctorum celebrata putrocinio, nec tamen malo illo
Malris suaeamplius non sugent; et sic in gemitti et liberata, nnlequam venit ad monasterium S. Ililde-
lnctu pcr pluriraa tempora cum lacrymis dicent: gardis, ubi daemonmulierem tandem reliquit. Con-
Hcu, heu! i etc. tigit haec liberatio circa annum 1170, ul colligo ex
157-158, Non invenio ullam deinde difficultatem epistola Arnoldi arcbiepiscopi Trevirensis (ep. 21),
S. Hildegardi creatam fuisse de possessione libera num. 151 memorata. Naui scripsit Arnoldus ad
bonoruin temporalium. Verum abbas S. Disibodi, Sanctnm, quando non diu eleclus erat archiepisco-
sive Helingerus iste fucrit, sive Helingeri successor, pus (electionem Arnoldi figunt alii anno 1169, alii
63 S. HILDEGARDIS 64
1170, quod exactius investigare non est necesse), A modo mandatum illttd exceperil Sancla, exponit iu
et de liberatione illius energumenae, lanquam de re scripto, inter epislolas edito (ep. 47), qtiod hunc
recejili Sanctam interrogal his verbis : i Et scimus habet lilulurn : < Ad praelatos Mognntinenses prop-
c]iiod Deus in loco sancto suo apud vos salutem ter divina per illos interdicta. > Hlud scriptum sic
operatus, obsessam misericorditer liberando, visi- inclioatur: < In visione qtiaeanimaa meae,antequain
laverit plebem suam. Unde, ut modum liberationis nala procederem, a Deo opifice infixa est, coacta
obsessae nobis rescribatis,... atlentissime rogamus.i sum ad scribendum isla, pro ligalura, qua a ma-
Ad haecS. Hildegardis ita respondit : i In illa au- gistris nostris alligatae sumus propter quemdain
tem quae obsessa fuit, mulia mirabilia vidimus, mortuum, conductu sacerdotii sui apud nos sine ca-
qtise modo per scripta proferrenon possumus : sed lumnia sepultum.
cogriovimus, quod diabolicus alflatus de die in diem 164. < Quem post paucos sepelitionis suaediescum
tisque ad recessum suum defecit : et eadem mulier eumdem magistri ncjstri nos a ccemeterio noslro
a faligalione diaboli iiberala esl : et etiain iiifirini- ejieere jussisseiit, exboc non minimo terrore cor-
tate, quam aute in se non cognovit, lunc occupata repta, ad verum Lumeit, ul solita, aspexi, et vigi-
esl. Sed nunc virestam corporis quam animae plena lanlibus oculis in aniina mea vidi, quod, si juxta
sanjtale recepit. > B praeceptum ipsorura corpus ejusdem mortui efferre-
161. Mulierilla videtur fuisse Coloniensis, dicta- tur, ejeclio illa in modum magnsenigrediuis ingens
que Sigewize. Certc decanus ecclesiae Coloniensis periculum Ioco nostrq minaretur, el in similituJine
Sanctorum Apostolorum ipsam optime noverat, el atrse nubis, quae ante tempestates el tonitrua appa-
pro fllia habebat, ut discimus ex ipsius ad S. Hii- rere solet, nos circumvallarei. Untle corpus ejusdem
degardem epislola (ep. 50), in qua haec scribit : defuncti, utpote confessi, innncti, et commuiiicati,
<Ex die qua nobis innoluit, quod sorprem, irao et sine contradictione; sepulti, nec efferre prsesumi-
iiliam nostram specialem, dominam Sigewizen, in mus, nec consilio seu praecepto islud suadenliuin
veslrae Beatitudinis consorliura collegislis, non so- vel jubentium acquieviinus, non consilium probo-
ltim nos, imo universa Coloniensium civitas,nuiu rum bominum, aut praelalorura nostrorum omnino
Dei ad pietatis ainorem succensa est. Inde est, quod parvipendentes : seu ne Sacramentjs Cbristi, qtti-
jara raanifeste per omnes terminos terrae iioslraj a btis ille vivens adhuc Imunitus fuerat, itijuriam sae-
cunclis proclainalur : Ecceodor dominarum deS. vitate feminea facere videremur. > in examine de
Boberto, sicut odor agri pleni, cui benedixit Domi- miraculis, infra dando, nura. 6, dicitur ille injuste
nus. Benediclae iiaque sitis a Domino, • elc. fuisse excommunicalus, ut suspicio oriatur, excom-
162. Humillime respotidit Sancta, uiullorum si- municatum fuisse terapore schismatis, et forlasse
mul bonis operibus ejectionem daemonisaltribuens, quia defendebat partes Alexandri 111,legiiimi ponti-
et sic ordiens : < Deus opus suum fecit, sed illud ficis. Additur ibidem de S. Hildegarde, quando eji-
uuo modo non constiluit. > Deinde docel Detiiii ciendus erat ille sepultus: < Ipsa lumulum ejus
varia variorum bona opera ad unum finera dirigere. baculo suo signo crucis signavit, et sic sepul-
Haec laeta sane erant; sed modo alia referam crum ejusdem adhuc non poterat inveniri. >
quae non potuerunt non gravissimum Sanctse dolo- 165. Redeo ad scriptura S. Hildegardis, quaeper-
rcm creare. githoc modo: < Sed ne ex tolo inobedientes existe-
163. Tempore schismatis duo erant de srchiepi- remus, a divinarnm laudum canticis hactenus se-
scopatu Mogunlino contendenles,. aller nimirum cundum eorum inlerdicium cessavimus, et a parti-
legitimus, el adhaerens Alexandro III papae, erat cipatione Dominici Cqrporis (quoniam per singulos
Conradus; aller vero Cbristianus per Fredericum 1'eremenses ex consuetudine frequentavimus) absti-
imperaloretn inlrusus, qui lamen arcbiepiscopa- nuimus. Super quo dltin magna amariiudine tam
tum poslea retinuit, nam anno 1177, quando pax egoquam omnes sororesmeaeaflligeremur, etingenti
inita est inter Alexandrum el Fredericum, cedenle '.j) trislilia detineremur, niagno tandem pondere com-
Conrado, Chrislianus ab Alexandro papa confir- pressa, verba isla in vlsione audivi: < Propler verba
inatus est, ita ut ab eo teroporelegiliinus fuerit humana, sacramenta indumenli [i. e. corpons]
archiepiscopus Moguntinus, et cum Alexandro III Verbi mei, quod salus veslra cst, et quod in virgi-
conjiinciissiiuus. Mansii autem Chrislianus in ltalia nea nalura ex Maria Yirgine natum est, dimittere
aliquot annis posl pacem iniiam, et interfuit con- vobis non expedil: sed indevobisa praelatis veslris,
cilio Lateranensi, quod inchoalum est anno 1179, qui vos ligaverunt, Iicentia quaerenda est. > Hujus
die 2 Martii. Ante illud concilium, verisiiniliter mandali ratio additur. Tum verosubjungit Sancla:
anno 1178, juvenis aliquis, qui anlea fueral ex- < In eadetn quoque visione audivi quoniam in boc
communicalus, sed dudum absolutus, in cceroeterio culpabilis essem, quod cum omni huroiliiale et de-
S. Hildegardis fuit sepultus. Hac de causa praelati - volione ad praesenliam magistrorura meorum nou
Moguntini, qui pro absente archiepiscopo ecclesiam venissem, ut ab eis lieenliam communicandi qu.c-
illam administrabant, mandalum miserunt S. Hil- , rerem, maxime cum susceplione illius niortui culpa
degardi ut corpus illud juberet exhumari, vel abs- non leneremur, qui omni Cbristiana recliludine
tinere a divinis in ecclesia sua celebrandis. Quo- nmnitus a sacerdoie suo, cum tota Pingensi proces-
G5 ACTA. 06
sione sine contradictione rujusquam septillttsesset. I nnte illam coniroversiam humanissimas acceperat
1. A
El ita haecvobis dominis et praelatis uuntianda,i, liucras (ep. 7), hoc niodo a Cbrisiiano couclusas:
niihi divinitus imposita sunt. Aspexi eliam aliquid d < Nosautem vobis in omnibus necessitatibus ve-
super hoc, quod vobis obediendo hactenus a canluu slris adesse, ac in otnnibus prodesse, prout Deus
divini oflicii cessanles, illud lantummodo legen-i- donaverit, pro certo sciatis. > ln iisdetn Sanctam
tes remisse celebramus, et audivi vocem a vi- anle sic alloquitur : < El quia divino Spiritti le
venle Luce procedentem' de diversis generibuss inspiratam cognoscimus, exhorlatoria verba tua de-
lnudum, de quibus David in Psalmis dicil: Lau- sideramns > etc. Ad haecquoque responderat S. Hil-
date eum in sono ttibae, > etc. Pergit hic multaa degardis per egregiam adhortalionem ad ctiraiti pu-
proferre de cantu sacro, quem diabolo exosum af-. storalem,docens episcopi essegregem stiuin pascere.
firtnat. 169-171. Attamen, sive Moguniini administrato-
166. Deinde vero ad praelalos Mogunlinos hancc res nimis exacerbati fuerint in S. Hildegardem,
dirigit monitionera: < Quapropter summa vigilan- quod ipsa tempore schismalis se satis declarasset
tia vobis ct omnibus praJaiis satagendum est, ett pro Alexandro III, sive niniis aegre lulissent quod
anteqnamos alicujus ccclesiselaudes Deocanentium, non slatim obedivisset praeceplode exhumando lio-
per sententiam claudatis, vel eam a lractandis vel1 B mine excommunicaio, Christianus archiepiscopus
percipiendis sacraraentis suspendalis, causas, proy renovavit interdictum, instigantibus procul dubio
quibiis hoc faciendum sil, diligenlissime pritis di- vicariis Moguntinis. Nam S. Hildegardis in episiola
sctitiendo ventilelis. Et sludendum vobis, ul ad hoc, prius laudata : i Cum aulem, inquil, dulcissiuie
idem zelo juslitirc Dei, non indignatione vel injusto, domine, fiduciain maximam de lua misericordiu
motti animi, seu dcsiderio ultionis trabamini: ett haberemiis, per eosdem praelalos nostros post re-
cavendum semper, ne in judiciis vestris circumve-. versionem suam a ltoma e synodo littcrus tuas
niamini a Salnna , qui hominem a ccelesli harmo- divinorum inlerdictorias accepimus; quas, ut pa-
nia, et a deliciis parudisi extraxit. Pensate itaque, ternae pietati luae cnnfido, nunquam misisses, si
quoniam, sicut corpus Jesti Chrisli de Spirilu san- veritatem btijiis rei agnovisses. » etc. In hac eadem
cto ex integritate Virginis Murisenatura est, sic. epistola S. Hildegardis orditur a graiiarum actio-
etiam canticum laudnm secundum ccelesteinharmo- ne de lilteris graiiosis quas antea a Chrisliano
niam per Spiritum sancium in Ecclesia radicalum. ac«teperat; indeque liduciam sibi orlam dicit ad
Corpus vero indumentum est aniroae,quaevivam vo-. causain ipsi expottendam. S. Hildegardis episiolam
cem habel; ideoque decet, ut corpus cum anima! „ hanc si quis recte considerel, non minus fortem
, c reperiet quam humilem et
per vocem Deo laudes decantet... Qui ergo Eccle- supplicem. Non possum
slae in canticis laudum Dei sine pondere certae ra- sane non admirari tam duriter acium fuisse cum
lionis silentium imponunt, consorlio angelicarum Sancta, praesertim postquam absolulio excommu-
laudum in ccelo carebunt, qui [forte quia] Deuin in nicati abunde videtur probata fuisse, curanle ar-
terris decore suae laudis injusle spoliaveruut, nisi chiepiscopo Colonieusi. Ut atitem magis eliam mi-
reiur sdidiosus lector, Chrisiiani archiepiscopi
per veram poenitentiam et humilem satisfactionem
emeiidaveriut. Qui ergo cceli claves lenenl, distri- responsum adeat necesse est (ep. 9). Christianus
cle caveant, ne eis et ciatidenda aperiaut, et npe- archiepiscopus, vir multis naturae ciotihus ornutus,
rienda claudant, quia judicium dtirissimum in his, sed miles potius fuil qtiatn episcopus. Invaserat ille
qui praestini, fiet; nisi, ut ail Apostolus, praesinl in archiepiscopatum Moguntinum lempore scbismalis,
solliciludine, > elc. Plura non addo ex illo scripto, expulso Conrado legitimo arcbiepiscopo, annof!65.
Ab eo lempore semper aut rebus beilicis aut poli-
quod longissimeproducium esl, quia nibil fere prae-
terea bahet quod pertineat ad banc comroversiam, licis occupalus fuit, non ducis lanium, sedetmi-
imo cuin omnia deinde sint moralia, suspicor non lilis subinde offlcitim exercens. Iniia anno 1177
unum esse Sanciaeopusculum, sed multa variis oc- JJ D pace inler Alexandrum papam et Fredericura im-
casiotiibus ad Muguulinosscripla in finc huic addila peratorero , hortante frustra S. Hildegarde, ut
fuisse. Christianus ad Ecclesiam suam veniret, mansit
167-168. Hoc S. Hildegardis scriptum lale est, ut lanien in Italia, rebus plerumque bellicis occupa-
aJministralores EcclesiaeMoguntinaenon videautur lus, et illo ipso amio, quo datam epistolain scri-
sine insigni duritia negare potuisse quod petebat. psit ad llildegardera , cum clade suorum capius
Eteitiin non solum venit Mogunliatn, ut laudatum est, et biennio in carcere delentus, ac Jetiitun
scriplum offerret, sed etiam probare voluit sepul- anno .1183 in castris defunclus. Hsec fusius rc-
tum in ccemeterio suo dudum ante morletn fuisse lata videri possuiil in Moguntiacis Serarii actis,
absolulum. Vel sic tamen, nonnisi interposila au- et Francoftirti impressis aniio 1722 , tom. I ,
ctoritaie archiepiscopi Coloniensis ad tempus obti- pag. 569. Si miles ille episcopus tanti faciebat
nere poiuil quod cupiebat, ac deinde in easdem re- < statula sanclorum Palrum non evitanda, > po-
ducta Itiit angustias. Haeconinia habemus ex littc- terat ea tanlo reciius sibi occinere, quaulo evi-
ris S. Hildegardis ad Cbrisiianuin archiepiscopum dentius, ut fatcbaliir, innocenliain Sanclse perpeu-
in Italia desentem anno!179 dalis(ep.8). Abeodem dere valebat.
6T S. HILDEGARDIS 68
§ XII. Varia S. Hildegardit itinera, et loca ttbi Algnatius Gropp iaColteetione rerum Wireeburgen-
fuit exposita. Fundat cwnobiumEibingense. tium, disserl. 6, num. 8, ubi addil inonaslerium
172. Non lilteris taitlum scriplis S. Hildegardis illud modo inhabitari ab Ursulinis. Deepistola abba-
Christi fideles, religiosos ntaxime et clericos, ad pie- lissaeKilzingensis ad Sanctam (ep. 101)egi num. 83.
tatem inslituere conala est, sed viva etiam voce ac- 174. Alio verisimiliter itinere excurrit S. Hilde-
cedentes ad se erudiebal. Horum autem ingentem gardisad partes GermaniceInferioris, et Coloniam
fuisse multitudinem testattir Vita, num. 19, ubi au- usqtie pervenit. Fuit auiem Colonisequando Pbilip-
clorait,< ex omni tripartita Gallia alque Germania pus, qui anno 1167 aut 1268 factus est archiepi-
confluxisse ad eam undique ulriusque sexus po- scopus, illius Ecclesiaeerat decanus. Videtur igitur
pulorum examina. > Hominum non vulgaris notae, iier figendum inter annuni 1160ei 1167, nam eliani
qui ex longinquis Germania;,. Galliae et Belgii innuil num. 92 Ecclesiam jam aliquo tempore di-
partibus ad Sanctam profecti fuerunt, varia in visam fuisse, schismate, opinor, quod anno 1159
recensendis epistolis se nobis oblulerunt exempla. exortum esl, antequam Coloniensibus praediceret
Vidimus iusuper S. Hildegardem in variis locis ca quaenum. 90 el seqq. videri possunl. In eodero
fuisse, et ubique dedisse mouila salutaria. De itinere inviserit procul dubio ccenobiura Sigeber-
hisce Vila num. 44 sic habel: < Inter haec etiam gense instiluti Benediclini, quod in dioecesi Colo-
illud de ipsa est nolabile quod Coliam, Trevi- niensi ultra Rhenum ad Sigam aranem situm est,
rim, Metim, Herbipolim, Babenberg, Spiritu di- non longe a Bouna oppido. In Vita quidem Siberg
vino non modo acta, sed coacta, veniens, clero scribitur; sed leviuscula illa nominismulatioscru-
el populo, quseDeusvoluit, annuniiavit: et in monie pulum movere non debet, prsesertiin cum alias
Sancti Disibodi, Siherg, Eberbach, Hirsaugia, Swi- frequenter Sigberg el eliain Siberg vocelur. Sige-
felden, Muleubrunnen, Rudenkyrchen, Kilzingen, bergenses affeclu speciali, tanqnam matrem prose-
Crutendal, Ilerde, Werde, Andernacho, in MonleS. quebanlur S. Hildegardem, ul patet ex ipsoruin
Marise, in Elsim et Winkelo, quse ad ulilitatem ani- epistola (ep. 137), de qua egi nilm. 105. In ditncesi
niartim pertinebanl, juxla ea quae ei Deus revela- etiam Coloniensi esl WerJe, abbatia ordinis Bene-
verat, manifestavit. > Loca hic nominata, et alia dictini, Latine Werthina, Werdena aul Werda, quam
aliunde addenda ostendunl Sanctam itinera insti- S. Hildegardis legilur invisisse. Multo longius ita-
tuisse salfs longa ad varias Gerinaniaeparles, ita ut que progressa est: nara Werthiua est ad conGna
procul dubio multum teraporis itiueribus illis iusum- comitatus Marchiae, el ad Ruram flumen sita. At-
ptum fuerit. (Ttamen el aliud fuit coenobiumin dioecesiColoniensi
173. At dubilari polesl utrum S. Hildegardis eo- Werda dictum, silumque ad Rheiiura duobus aii
dem tempore consequenter tol civitaies aliaque loca tribus milliaribus infra Dusseldorpium, ubi inodo
adiverit, an diversis temporibus, modo pfoficiscendo oppidum vulgo Keisersweert, sive Cwsaris Werda
versusunum partem, modo versus aliam. Secundum nominalum. Alierulrum certovisitaveritSancla. A<i
niihi apparet verisimilius, imo salis eliam certum oppositam plane parlem direcesis Coloniensis, ct in
est, aliquas excursiones S. Uildegardis non posse limite fere Trevirensis ad Rbenum, esl Anderna-
eonjungi cum itinere Coloniensi et Trevirensi. Et- chum, alias Antenacum dictuin, ubi etiam in illo
enim ex epislola Frederici iraperatoris, num. 53 itinere fuit S. Hildegardis. Prope Anienacum erat
uiemorata (p.p. 27), habemus Sanclam certe ante ccenobium feminaruio, cujus abbatissa ad Sanclain
annura 1159, et verisimiliter auteannumll55fuisse scripsit, ut vidimus num. 136. Taie quoque cue-
Ijtgelbeniii curo Frederico, et ibidem uonnulla ipsi nobium erat in Didenkirchen juxta Bonuam; natu
prcedixisse, quae iuipleta erant anle 1159. Eodem abbatissa in Didenkirchen scripsil ad S. Ililde-
forsan tempore, quo fuerat lngelhemii, Sancta pro- gardem (ep. 116), utdictnm est num.135. Quantum
fecta esl in Franconiam. Nam ibi fueral, anieqtiam vero praesenliae ipsius Sanctae ibidem piaeuisset,
ad ipsam scribebat abbas Ebracensis, de cujus epi- D liquet ex laudata epislola. Abbalissa enim (ep. 115)
siola egi nuin. 65. Manricus autem in Annalibus monita flagilans, hac utilur ratione : i Meeteuim
Cisterciensibus,ad annum 1155, num. 4, exisiiinal ex his corroborari, dum prsesens aderatis, oppor-
epistolam Adami abbatis Ebracensis scriptam esse tuno tempore proposuisiiis. > Ex hac porro epistola,
circa dictura annuro, idque admodum verisimile uli et ex aliis quihusdam, cerlo babemus, plura
est; et non longe a vero abesse polesl, cum obitus iiionasteria fuisse visitata a Sancta quam quae
Adaini abbalis flgatur anno 1161. Quare videtur exprimunlur iu Viia. An eliam plura ex meino-
Sancta in Franconia fuisse inter aunum 1150 el ratis in Vita spectent ad dicecesim Coloniensem,
1160, ct consequenter credibile est ipsam eo tem- aul ad hanc S. llildegardis excursionem, edicere
pore fuisse Herbipoli, el Bambergam, quae antiquo nequeo, cum aliquorum situm non salis cerlo iu-
nomineBa&en6er<7in Vitavocatur, usque pervenisse. veniara.
In eodem etiam itinere viseril coenobiummonialium 175. Treviris fuisse S. Hildegardera in diebus
Benediclinarum Kitzengense, quod paucis millia- Peulecosles, novimus ex epistola cleri Trevireusis
ribus supra Herbipolim ad Mcenum erat silum, ad Sanctam (ep. 49), nuin. 95 laudala. Al de anno
sed postea ab haereticis destructum est, ut docet quo ibi fuit nihil ceni reperio. Bivwerus ciuidem
C9 ACTA. 70
in Annalibut Trevirensibus, aliiqne ipsum secuti, A Hoc jam observatum erat in Gatlia Christiana,
existimanl S. Hildegardem anno 1160 venisse Tre- tom. V, col. 600, sed ulierior illius monasterii
viros; sed nuliam aut ralionem aul conjecluram silus ibidem nonndjungiiur.IiiWiiikeloeliamfiiis.se
illius epochseassignat. Quapropter mihi annus est dicilur S. Hildegardis, quo nomine designari mo-
incertus, et aeque incerluin ulrum ante an post naslerium dicecesis Moguntinae existimo. Certe ad
iter Colonieuse Treviros venerit Sancla. Verumta- ripam Rheni in Rhingavia inter Bingium et Mo-
men, cum in flne epistolae ad Colonienses Sancta guntiam est vicus Winkel, qui aliquando Vini-
dicat: < Per cruos annos valde fatigata sum, ut cella Laline dicitur. Erat ibi prope abbatia Mons
coram magislris el doctoribus ac caeteris sapienlibus S. Joannis dicla, de quu videri potest Gallia Chri-
in quibusdam majoribus locis, ubi mansio illorum stiana tom. V, col. 5S2. An aliud etiam iuWinkel
esi, vivente voce ista proferrem ; » cum his, fueril monastcriiim, me latct.
inquam, duorum fere annorum itinera insinuet, 177. Ad eamdem Rheni partem uno (anttim mil-
suspicor inlra biennium et Coloniam et Treviros liari a suo ccenobio S. Hildcgardis aliud inonasle-
venisse Sanctam, et ad alia loca, ita ul duorum rium fwndavil.nec dubitandiitn estqnin illud saepius
annoruin spatio frequenter fuerit in itinere, licet inviseril. In actis inqtiisilionis de iniraculis,num. 8,
subinde ad monasterium suum redire potuerit. B haec secunJa funJaiio breviter sic exprimitur ;
Verum, quidquid sit de lempore, id certum est, < Praeterea trans flumen Rheni ad unam leucam
S. Hildegardem Trevirensibus aequeac Coloniensibus aliud monasterium fitntlavii, ubi triginla pracbendas
inulta lam mala quam bona praedixisse. Quod au- instiiuit, > id est censum suflicienlem triginta mo-
tem credit Browerus, illa fuisse impleta in sclii- nialibus. Nomen loci llibingen exprimiiuribi ntini.
smaie quo anuo 118 per scplennium divisa esl 3, dicilurque S. Hildegardis ivisse < ad villam Hi-
Ecclesia Trevirensis, nequaquam admiltendum bingen, ubi nionasterium eliani fundaver.it, » alotie
videtur, nisi de raalis cito venturis, quae modica in transitu Rheni puellae, quse caeca erat naia, vi-
lanlum fulura dixeral. Nam prsecipua mala et snm dedisse, aqua Rheni oculos ejiisdem Invans.
bona quae praedicebai diu post supcrvenlura, ipsa Tempus illitts fundaiionis expressum nullibi inve-
clare satis insinuat. Porro Treviris Metas profici- nio. In Galtia Christiana, tora. V, col. 654, roenlio
sci poluit S. Hildegardis. Certe ipsam Melis fuisse fit monasterii Eibingensis in calalogo abbatissarum
Vitatestatur; sed non invenio quid ibi nominatim Monlis S. Ruperti, quse se cum suis monialibus
egerit. Eibingam receperunt.qttando sseculo xvn coenobium
176. Inter majores civilates ad quas S. Hildegar- S. Ruperti a Suecis in cineres fuit redactutn. Hoc
dis profecta est, Trititemitis in Chronico Hirsau- contigisse anno 1652 asserilur, indeque abbalissse
giensi ad annum 1160 ponit etiam Moguntiam, utriusque monasterii tilulum suinpsernnt, nimirum
de qua tacetVita. Non dubilo quin fuerit aliqtiaiido Montis S. Ruperti el Eibimgw, ut adjungitur. Situs
Moguntiae, ciim iilam in itinere pertransire potue- vero et ftuidulio ibi sic exprimuntur : < Porro Ei-
rit; an vero ibi quoque ea mnnifestaverit quae in bingense boc uionnsieriiim, S. Giselberli mcmoriae
aliis civitatibus, obsilentium biographi, rainusesl sacrum, situm est in Rhingavia, proxime Rudes-
cerlum. Cerlius est ipsam in variis Moguntinae heimium, moniana versus, al> ipsa B. Hildegarde
dicecesis monasteriis fuisse, variaque sibi a Deo excitatum, fuitque semper litulo prioratus partlie-
revelala ibideni manifeslasse. Hac de causa fuit noni Rtipertino subjecluin adiinatumque. > Majores
in Monle S. DisiboJi, ubi eral educata. Quuntum noslri, Henschenius el Papebrochius, anno 1660
vero ibi emenJationis fructum suis monitis pro- Eibingae fuerunt, et ab abbalissa, cum monialibus
duxeril, jam dictum esl ex epistola abbalis num. ibi lunc degente, perbunianiter excepti fuerunt,
112 (ep. 145). ln eadem dicecesi esl Everbach, ut ut ipse Pupebrocbius notavit in Itinere suo Ro-
in Vita scribitur, alias Eberbach , abbalia Cister- mano ms.
tiensis, ja:n saepius niemorata, silaque in Rhinga- p] 178. Exctirrit etiam S. Hil legardis in Sueviam.
via. Hanc et facile, utpote non longe disianiem, Elenim inler monasteria qtiae invisit, duo certe
adire poterat Sancta, et ciim fruclu sua enuiiiiare, reperiuiilur in Suevia, Mulbru.inum viJelicet in
cum inotiacbi Eberbacenses moniia ipsius maximi dticntu Wirtenbergico, el in dicecesi Spirensisiiiim,
Maulbron diclum; et Hirsaugia, eidem inclus»
facerent, ut liquet ex ipsorura epislola nutn. 108 vulgo
commemorata (ep. 159). Terlium ccenobium dioe- dicecesi, sed situm pattlo longius in Silva Nigra. t)u
cesis Mogutitinae,qttod adivisse S. Hildegardis di- advcnlu S. HildegarJis ad ccenobiura llirsaugieiibe
citur,in Vilaest Rudenkyrchen.alias Rodenkirchen, agit Triihemiiis ad annum 1160, aitque ab illa ante
quasi Rubia Ecclesia. Erat abbalia ordinis Prae- discessum hiec. verba ad Hirsaugienses fuisse pro-
uionslraiensis.eidicecesis Moguiiiina;, ut clarum iit lala: < Lux divina negiigentias filiorum snoruin
ex aliquot epislolis poniificiis apud Marteiiiuni valde odit et delestatur, quia nemo re>le servil
tom. IV Collect. Ampl., col. 468 el seqq. : nam hae Dco, qui spiritum torporis el negligeniiae non peni-
inscribiintur episcopis Worinaiiensi et Spirensi, tus a corde suo repellit. Et ideo dicit vobis Lttx
i et dilecto uTu»abbuii monasterii iu Rodenkirchen, illa, qiiaeomniapotesl: ConsiJerate setnitas vestras,
Praemonslrateitsis ordinis, Moguntinse dicecesis. > el nolite declinare a via recla, quoniaui exp*tv.t
71 S. HILDEGARDIS 72
vos Salanas ad tentaiidum, el nisi caute arabulave-- A oisse ad oppidum Kircheiin, quod Sueviae est in
rilisin limore Doniini, cito et velociler susciiabit, ducalu Wirtenbergico, vulgo Kirchen modo dictuiu.
vobis gravera in medio vestri perturbalionem. > Nam Sanctatnibi quoque luisse, multaqueet gravia
Non negaveriin ejusinodi monila Ilirsaugiensibus a de fuluris lemporibus prsedixisse in Kircheiro, li-
Sancta Itiisse data; al non exislimo, iis praediclam quet ex iis qutfi narrata sunt uum. 98 et seqq. Porro
fuisse discordiam, de qua egi num. 106 et 107, ex inilio visionis, quajraSancta figit < anno boini-
quia mibi persuadeo hanc Sanclae excursionem nicae Incarnationis inillesimo centesimo sepluage-
serius fuisse susceplam. Magis credo, vernm esse, sirao, > videtur saiis evinci lolum illud S. Hilde-
quod de ulleriori S. Hildegardis ilinere Tritheinius gardis iier in Siieviam coniigisse aut illo ipso
snbjungit his verbis: < Ab Hirsaugia digrediens anno 1170, quo visiouem ibi verbis prolatam et
sponsa Christi religiosissima Hildegardis, ad cceno- postea scriptam, hubiierul, aul certe non diu posl.
bium Swifnllense nostri ordinis proficiseilur, et lam Cseterum si incolse Jucaius Wirtenbergensis veliut
iiionachisquaiii virginibiis Chrisli lunc ibidem com- attenle considerare quae S. Hiidegurdis in Kir-
moranlibus verbum a Domiuosibi commissum fide- cheiin praedixit de ejiciendis sacerdotibus, el de
liter annunliavit. > locis sacris abscindendis, diviliisque ecclesiarum
179. Haec, inquam, vera esse opinor, licet iter B auferendis, videbunt iinpleta esse quae illa sae-
illud salis prolixuin nou uno tractu verisimiliter culo xii futura Jixerat. An in illo itinere plura
absolverit, et forlasbe adierit loca quaedam inter- monasteria inviseril; Sancta, inihi non conslat.
media. In Vita quidem monasterium illud vocalur Rcslant cerle alia quae in Vila asseritur adivisse. Al
Swifelden, non Swifaltem, ut modo passim dicilur; huctenus invenire non potui ubi lerrartim illa fue-
sed, pracmissa diligenli inquisilione, eumdem ulro- rint sila, praeter ultimuiu mox in dioecesi Moguutiua
que nomine loctim designari pulo. Situm aulem est meraoraturo.
ccenobium Swifalltim, vulgo Swifaltem, in dioecesi 181. Primum ex illis in Vila vocatur Crutendal,
Constantiensi, et in monlibus Sueviae, ad rivum ge- in epistolis Crouchdal. Erat abbatia feniinaruin, ea-
ininiim concitrrentem, el paulo inferius, aliquot que in Gsrmania, ut nomeii Germanicum insinuat.
niilliaribiis supra Ulmam, Danubio se miscentem. Epistolam abbalissae in Crouchdal, in qua ait se
De episiola abbalis Zwifaltensis, qui Zwinieldensis S. Hildegardem vidisse praesentem, recettsui num.
scribilur aptid Martenium (ep. 65), cgi num. 75. 84, et alterain quoque allerius forsan illius moua-
Deepislola Prioris et monacborum, qui ibidem de sterii abbatissaenuin. 136. Secundum ex illis mo-
Zwifelda scribuniur, et de mouialium Swifelden- „ nasteriis est Herde. Bucelinus in Germania sacra,
siura litieris (ep. 140) disserui num. 109. Ex tribus part. II, pag. 44, ait, Herde esse praeposituratn or-
illis epislolis, el maxime ex illis quibus S. Hiide- dinis Praeinonslratcnsis. Idem scribil liugo in An-
g3rdis singulas respondit, aperle colligitur discipli- nalibus Prwmonttralensibus, tom. I', col. 816, luu-
nam in duplici illo virorum et mulierum coenobio duns Trilhemium in Chronico Hirsaugienst, ad an-
multum fuisse relaxatam eo tempore, ipsosque mo- nuin 1150, ubi habet in editione Fraucofurtensi
naclios et mouiules modum qucesivisse quo refor- Prwmonsiratensium. Verum iu edilione posteriore
niarentur. Itaque dubitari vix potesl quin S. Hiide- anni 1690, quae accuratius facla est lypis S. Galli,
gardis tanium iler suscepcrit, ut disciplinam colla- Regularium dicilur pracposilura, el locus Herad
psam iu illomonasterio restitueret. Non aliosauiem scribilur, ita ul res sit valde incerla. Attauien cer-
esse Swinieldenses, Swifeldenses aul Swillldeiises, tum esl S. lliidegardera bis iu Herde fuisse, ei < ite-
quam Swifaltenses, de quibus agitur, ob bas ratio- rata visitatione»illius moiiaslerii religiosis gaudima
nes existiino. Primo Trilhemius, qui omnes S. Hil- altulisse, ul exepistola praepositi ad ipsam (ep.80),
degardis epistolas vidit, inter abbates qui ad ipsam de qua egi num. 129, inielligitur. Tria poste-
scripserunt recensel Swifaitensein, et nulluni ulium riora ccenobia, de quibus nihtl iuvenio in epi-
simiiis noininis. Seciiudo idem docet Sanctuin ibi- rjslolis, sic iu Vila exprimuntur: < ln Moute
detn fuisse, licel Vita babeat earn fuisse in Swifel- S. Mariae, in Elsiro et Winkelo. > De Wm-
den. Terlio Swifaltense ccenobium eral tluplex, vi- kelo egi num. 176; de aliis nihil habeo diceu-
rorum el feminuriim. Tale erat etiain Swifeldense dum.
dictuin, cum lam nioiiachi quaih moniales ad Sau- 182. Cseterum ad itinera S. Hildegardis, modoex
ctam scripseririt. Qtiarto, mullum qutesivi an abba- actis et epistolis meinorala, accedit aliud salis
tia aliqua Swifcldeusis reperirelur in Gerinauia prae- longinquura in Galliaim. Hoc in Vita omnino prae-
ter Swifallensem, nec ullam aliam reperire polui. terniissuiii esl. At Actu inquisiliunis in virtutes et
Quinio, deiitum, in Spicilegio ecclcsiastico Genna- iniracula S. Hildegardis, num. 9 el 10, testaniur,
uiae part. 111,pag. 864 el seqq., xliqua addita sunt ipsara fuisse peregriiialara ad sepulcrum S. Mariiui,
decrela, ad coenobiuin Swifaltense speclaiilia, in sive ad civitaiem Turoneiisein, et in illo itinere ve-
quibus video nomen illius abbaliae saeculoxn ei xui nisse Luteiiam Parisiorunt, ubi scripta sua dedit
varie scribi: uam variis vicibus vocatttr Swifutda, examinanda; quae, ubi Turonibus Parisios redierat,
alias Swifeltum, sed saepius Swifalten. examinata recepit, ut infra| licetur. Iter illud hiemali
180. In eodeui itinere S. HildegarJis videtur vc- tempore, aut sallcni autuiuuali 'susceptum, cum
73 ACTA. 74
in oclava S. Martini, sive circa medium Novembris A lensis. > Ricberius monachns Senonensis, ejusdem
fueril Parisiis, quo rediit niense Januario. De an- saeculi XIHscriptor, in Chronico Senonensi, lib. iv,
no illius peregrinaliottis non eonslal; cerlum ta- cap. 15, S.Hildegardemcelebrat hocelogio : < Ante
men est sub ftnem vitae suae eara a Sancta susce- hos annos fere triginta (imo fere ocloginla) fuit in
ptam esse, citm anno 1233 adhuc duo testes vive- inferiorihus Alemannise partibus sanclimonialis
rent qui Parisiis sacrse lb*eologiaestudebant, quan- quaedam inclusa sanctissimaeconversationis et vitae,
do ibiJem fuit Sancta. ltaque, cum inter annum HilJegarJis nomine, cui Deus etiam inter csetera
1173 et 1233 sint anni sexaginta, verisimiiius est, gratiam prophetiae contulerat. El, quod mirum est
post annum 1173ibidera fuisse Sanclam, quam ante, dictu, quod nunquam antea didicerat, lingua lo-
ne dicere necesse sit, testesillos fuisse octogenariis qtiebatur Latina , et scribebat. Prophelavit quippe
majores. de statu regnorum, et evenlibus fulurorum : et
§ XIII- Scripta S. Hildegardis multomm elogiis inde libros propria manu conscripsii. Scripsit eliain
eetebrala : scriptorum enumeralio , aliqua eidem librum medicinalem addiversas infirinitates, qucm
afjicta. ego Argentinae vidi.
183. Quanta fuerilfama sapienliaa divinaaS. Ililde- 185. < Scripsit siquidera de ordine futurorum
gardis vivenlis, qtianta existimatio de scienlia B ' Praedicalorum et Fratrum Minorum, qui
tempori-
ipsius prophetica, sive de cognilione quorumlibet bus nostris primum esse cceperunt. Dixit quippe
arcanorum, abunde vidimus ex cpislolis ad ipsam aperte quosdam fratres futuros alte tonsuratos in
icriplis. Epistolas eniin ultra centum et triginta habilu religioso, sed inusitato, qui in principio sui
recensui ad Sanctam daias, et plerasque persona- quasi Deus a populo reciperenlur : necaliquid pro-
riim minime vulgariuni. Adeonutern inveni omnes prium babituros praedixit; sed lantummodo elee-
elogiis ipsius insignes, ut vix ullu sit quae leslimo- mosynis lidclium victitarent, nec de his eleemosy-
nium non dlcut, aul ccrle persuasionetn non insi- nis in crastinum reservarenl : et ita tali paupertate
nuet, de cogititis a S. Hildegarde occultis iis, ad contenti, civilates, et caslella, et regiones praedi-
quse scienli:i liomintiiii non solet pertingere. Viiae cando circuirenl; el ila in primordio suo Deo et
quoque scriptores de visionibus Sauctse, et de hominibus chari haberentur : sed proposilo suo de-
scientia rerum arcanarum clarissitna ilant teslirao- cidentes, vijiores haberentur. Haec Hildegardis de
nia. Accedunt Acla anno 1255 composita ad inqtii- Praedicatoribus et. Minoribus Fratribus fertur prae-
rendrim in virtutes et miracula S. Hildegardis : dixisse, quod poslea verttin actus ipsorum essepro-
uam in hisce plurimi rurstim lestes communem („ bavit. > Hactenus Richerius. Verum exiguam ille
illum opinionem suis testimoniis confirmant. Eo- fidem meretur in iis quae de ordinibus Praedicato-
dem fere lempore vixit scriptor VitaeS. Gerlaci, rum et Minorum dicit, lum quod ubique in Chro-
cujus elogium de S. Uildegarde dedi nttm. 146. Vo- nico suo Praedicatoribus iratum se exhibeat et ini-
catur ab ipso < famosissima prophelissa Novi Te- micum, tum quod in refereuda utriusque ordinis
slamenli, cutn qua familiariter locutus cst Deus. > insliluiiune varios commiuat errores, utverisimi-
Asseritur < per Spiritum sanctutn edocta, de de- le sit ipsum pauca de ulroque ordine novisse,
vinis oraculis et sacramentis sibi revelatis grandiaj prseter malignos vulgi rumores, quos avide videlor
edidisse volumina, et doclrinae salutaris lampade, arripuisse. Certe modo lam improbabili contra
sanctam Ecclesiam illuniinasse, > etc. Ex Chronico, Praedicatores variis locis declamat, ul sibi magis
Alberici monachi, qui etiam saeculo xm floruit, apud prudentes nocuerit quam laudato ordini. An
jam aliqna de sanclitaic et scriptis prophelicis S. autem S. Hildegardis aliquid praedixerit de origine
lliidegardis antea recitavi. ordinum Praedicatoriitn et Minorum, roihi plane
184. Eodem etiam saeculo floruit Vincentiusj incompertum est; iraoet mintis probabile, quia id
Bellovacensis, qui in Speculo Itisloriali, lib. xxvn,, apud alium auctorem salis probatuin non re-
cap. 85, de S. HiUegarde scribit sequentia : <Perr D peri. Vix tanien duhito quin Richerius viderit
idem tempus in Alemanniae parlibus admirabiliss lictiiiam illam prophetiam, de qua inferius
plura
quaedam virgo proveciae aetatis erat, cui tantamu dicemus.
divina virtus gratiam contulerat, ut, cum laica ett 186. Praetermitto elogia scriptorum qui sequen-
illittemta esset, mirabiliter tameu rapta frequen- tibus saeculis prophelica S. Ilildegarclis scripta ce-
lius in soronis disceret, non solura quod verbiss lebrarunt, quia de fama Sanctae nullus dubitaie
effunderet, sed eliam quod scribendo Laline dicla- merilo polerit. Ex omnibus tamen dtios seiigo, quod
ret, ul diclando Catbolicse doclrinae libros confice- ipsi libros S. Hildegardis legisse se lestentur. Pri-
ret. > Hsecille ex alio, quera non noininat, corri- mus est Vincenlius Carthiisianorum Axpacensium
genda in eoquod in somnis dicatur sua didicisse, cuma in Austria prior, qui remiltens exscriptos S. Hil-
ipsa passim testeiur se vigilanlem et apertis oculiss degardis libros, de iis ita scribit in Thesauro
fuisse, quando visiones babebat. Deinde Vincetitiuss Anecdotorum Bernardi Pez, lom. VI, pag. 356 :
subjungit: < Haec fuit, ut aeslimo, S. Hildegardis,i, < Praadilecte mi Pater, ante aliquot dies finivi di-
quse raulla ferturpraedixisse de futuris : ad quamn cta S. Hildegardis, quae potuissem citius finivisse,
scripsisse dicilur etiam beattts Bernardus Clareval- nisi Patres de Tegernsee (abbatia est in Bavaria)
PATROL, CXCVH. 3
75 S. HILDEGARDIS 76
Biiasissentmilii, nein scribendo megravarem.Quae A edilione Colnniensi anni 15G6, pag. 251, hoc titulo:
dicta Hildegardis prae festinaiione scribendi parum Reguta S. Benediclijuxta S. Bildegardem explicala.
attendi, dum scriberem. Idcirco oporlebit mc ipsa Deinde vero reciisa est in Bibliotheca Patrum Lu-
de novo perlegere. Attamen scribenJo aliqua me- gdunensi.>\i\ Wigberlum monachumGemblaccnsem
moriae adliaeseriiut, videlieel de triplici tempore, super triginla quacstiones Responsaletn lib. i. i
scilicel muliebri, acro el cadente : quorutu pri- Hic itetn liber iisdem locis una cum epistolis iin-
inum, cujtis finem spero adesse, mullurii el plus pressus est. < Vilam S. Ruperti ducis Bingionuin
quam credi potest, Ecclesiara debililavil. Secun- lib. i. De Vila S. Disibodi Hiberniensis cpiscopi
dum, scilicet acre vel acrtira [alias virile a S. lib. i. i Ambas has Vitas habemus in codice ms.
Hildegarde dictum] ipsam mirabiliter confortabit, una cum explanalione Regulae S. Benedicli. Ambae
per multos labores el sudores ipsam a peccantibus eliain impressae sunl apud Surium et in opere no-
humoribus expurgando. De uno miror el doleo, stro, prior nimirura ad diem 15 Maii, altera ad 8
quod videlicet ex auditu prophetiarura ipsiusHil- Julii. i Oclo et quinquaginta homilias super Evan-
degardis, aut ex leclione earumdem rion invenio gelia Doniinicalia per anni circulum lib. i. > Hoc
aliquem,qui perculial pectus suum, vel qui scin- opusculum non vidi, nec editum esse novi. ldem
ilat vestimenla sua , sicnt Josias rex propter in- tamen Homiliarura opusculum aliis quoque locis
ventionem libri Legis fecisse legitur. Sed quasi recenset Trilhemius, et in laudato Catalogo illu-
omnes ipsam nec approbant nec improbant strium Virorum, pag. 138, de laudatis Homiliis di-
Scriptum per fralrem Vincentium in Axpach in cit: < Super Evangeliis Dominicalibus homeUas58
profeslc S. Marlini anno 1460. » composuil valde obscuras, ei:[non] nisi devolis et
187. Trithentius, qui variis locis et in diversis erndilis inlel.igibiles. > Forle obscttrilaiis causa non
opusculis suis de S. Hildegarde scribit, in Chronico sunt edike. Redeo ad enumerationein Trilhemii.
Ilirsaugiensi dicit: < Nos vero cuncta ejus scripla < DeSacramenlo altaris contra quosdum baereticos,
iion solum legimus in virginalibus libris, qui siint lib- I. > In Viris illustribus ordink S. Benedicli,
in ejus monasterio apud Bingios repositi, sed feci- lib. ii, cap. 119, hunc librum dicit esse scripliim
mus etiam pro nobis rescribi, cum adhtic monaste- convra Calharos, uti in Germania nomiuabanttir
rio praesiJetemus D. Martini iu Spaiiheim. > IbiJem iliius lemporis hseretici, in Gallia Albigenset di-
paulo anle de scriptis Sanclae ita lcquilur: < Et cti, qui non pauca citm Calvinianis deinde nalis
revera, in quanlum nos judicare possumus, ejus liabebaut communia. Hic quoque liber non est
scripla, non humano sensu vel inteliectu sunl edita, editus, nisi sil iila epislola prolixissima, quam
sed divino potius Spiritu inirabiliter infusa, et ideo < ad Moguntiuenses » inscriptam babcinus inter
iion passim inlelliguntur ab omnibus, scd ab illis epislolas.
dunlaxat utcunque possunt intelligi, quorum pura 189. < Volumen quoque magnum, quod Sciviat
mens.Deo per amorem tneruit tiniri. > idem scriptor praenotavil, in quo de via Domini atque sanctorum
5. Hildegardem laudnl, ul prophetiis, scriptis opu- ejus valde subtiliter disputal. > Hoc opus ediium
sculis el miraculis illustreiu in Chronico Spanhei- est ab anno 1513, cl deinde variis vicibus recusttm.
mensi, ad aniiuin 1180, et in Calalogo Virorumillu- Non metiiinit de operis in tres libros Jivisione Tri-
slrium Germaniw, pag. 158, ac demum iti Viris itlu- ihemitis, sed < grande voluinen > vocat. lu tres la-
stribus ordinis S. Benedicti, lib. u, cap. 119, et men libros divisum est. et libri siuguli in varias
lib. III, cap. 334. Ex ultimo hoc loco qtiaedamhuc visiones. Subjungit Tiitheiiiius: <Aliudeliam volu-
transfero: < Sancta vero HilJegardis faraula Cbristi, men, quod Vhm meritorum praeuolavit, et in trcs
per multos annos in camiuo paupertalis et infirnii- libros divisit. > Hoc ineditum bucusqiie puio.
latis decocla, quo plus affligebatur in corpore, eo < Volumen siniplicis mcdicinac, opus iinturale miil-
amplius proliciebal in 'mente. Crebris enim reve- tttmque niimbile lib. i. Aliud compositae iiiediiinaj
lalionibus angelicis consolabalur aegritudineincar- jj librum itniiin. > De his duobus libris addil Trithe-
nis. Sub ejus magisterio maxima disciplina re- miiis in Caialogo Virorum illustrium, pag. 158 : < ln
gularis vitae in praefalo coenobio vigebat, i etc. bis duobus mirabiliu etsecreta nuturaesubiiliexpo-
Addil plura, jam salis ante dicta , et aliqua si.ione nd myslicuin scnsuin refett, ut nisi a Spiriui
eliam niinus uccurata , tam hoc loco quain sauclo lalia feinina scirc miiiime posset. > Joaimes
nliis; sed illa ex anlea dispulalis poteruut cor- Albertus Fabrii ius in Bibliotkeca mediw el infima;
ligi- Laiinitatis, lom. III, png. 260, de his ita scribil :
188. Opuscula S. llildegardis Trilbemiiis variis < Liber simplicis el alius compositae niedicinaeei-
eiiam locis enumerat, prout ea viderat matiuscripla, dcm Hildegardi aTrilbeinio Irrbuuntur: aique typis
ct pro se exscribi curaverul. In Chronico Hirsau- excripli exslant sub ejus noiiiinolibri qualuorpby-
giensi, ad annum 1147, ea enumerare incipil hoc sicae, quorum priinus liiedicamenla ex aquis, terris,
modo: < De cujus mirandis opusculis nos vidimus salibus el melallis; secundus et terlius ex planiis,
. el legimussubjecta: <ln Regularo sancli Palrisnostri qttarlus ex animalibus perscquilur. Prodiere Argeu-!
Benedicti brevem Explanationem, lib. i. i Impressa torali apud Joannem Scotum 1535, > elc. Libros
est baecExpianalio cutn cpislolis S. Hildeganlis in illos impressos S. llildegardis esse, certo aflirmare
77 ACTA. 78
iion ausira:sed, cum nec imprcssos ejus noniiuc tc A conscripla. Ibidem num. 9 ile primo opere legi-
viderim nec scriptos, nialim ea de re jtidicium re- ;- tur : < Librum suum Scivias decem annis comple-
linquere iis qui utrosqiie conferre pottieriini. Mat- t~ vit, > niiniium illuiii inchoavit anno 1141, nc fini-
thaeus Westmonasteriensis ad annuro 1292 etiain ii vit circa annum 1151, aut hoc ipso anno, uljani
aliqua S. Hildegardis scripta recensel, et de his sic jc observavi num. 32, tibi plura de i/lo opere. Se-
loquitur: < Atquelibrum simplicis meilicinoesecun- ,. quuntur alia opera sequenlibus oclo annis compo-
diim creationero, octo Iibros coiiiinenteni, librum- ,_ sita boc modo : < Librum (scripsit) simplicis ine-
qtie compositae mcdiciiiae de aegritudiiiumcattsis, 5 dicinse, librum expositionis Evangeliorum, Ccele-
signis alque curis, qui omnes recepti sunt, atquc iC stis harmoniae canlum, linguam ignotara cum suis
incanonizati a papa Eugeuio in concilio Trevi-j. litteris : quae omnia octo annis perfecil: quod ple-
rensi, >elc. Hoc ul'.imum cerle, quod de omnibus IS nius in accessu (sive praefalione) libri Vitw merito-
S. Hildegardis scriplis oscilanter asserilur a variis,s rara colligitur. > Tria hic recensentur opttscula in-
plane falsum est, quia necdum inchoali eraut illi |j tra octo annos, sive ab anno circiter 1151 usque
libri, quando anno 1148 Eugenius papa proba- ,. ad 1159 composita, de quibus eliam menlio fil in
vit prima Sanclae scripta, sive parlera libri Scivias,- Vita, iium. 14. At suspicor illo eliam tempore
clicli. & coiiipositiiin fuisse librum Compositw medicinw, et
B
190. Posl data verba subjungit Trithcmius: < Vo- ,. forie incuria transcribentium illius memoriam hoc
lunien magnum, > cujus litulus cst, Divinorum ope- ,_ loco excidisse. Certe in iisdem Actis inferius
rum. Hoc inedilum pulo; sed quatuordiversis lociss num. 11 cum aliis Sanclae opusculis recenselur, ila
a Tritbemio insertum est catalogo operum S. Ilil- ttt dubium non sit quin illud quoque opusculum
degardis, uli et liber Vitw meritorum. Utrumquc c Sancta exaraverit, aeque ac librum Simpticis medi-
ctinm recensel Weslmonasteriensis luco mox alle-;. cinw. De exposilione Evangeliorum nunquam edita
gaio. Verumtamen laudatus raox Fabricius exislimat[ jam saiis egimus superius. De Cocleslis liarmoniae
duo illa opuscula non distingui a tribus libris Visio-. cantu illud ohservo, voces canliii addilns fuisse
num S. Hildegardis.qui tilulo Scivias impressi sunl. ignotas, sive ignolae linguse, ut etiam Vila habet
Ratio Fahricii baec est, quod Tritbemius varioruraa num. 14. An alia ab hoc Canlu sinl Carniina, quse
operum inilia recensens in libro De scriptoribus s Trithemiiis supra dicit composila < de vitiis et
ecclesiasticis, pag. 281, idem fere inilium allribuatt virimibus per ntodum dialogi, > et an haec satis
libro Scivias el libro Divinorum operum. At nccc certo sint S. HilJegardis, jtidicandum relinquo iis qui
idem prorsus initium esl, qtiod rscital Trithemius,t codices ipsos mss. consitlere polerunt. At miniinc
r
et mox videbimus opera illa cerlissime distingui, etl credo S. Hildegardis esse carmina illa quee dc
diversis longe temporibus esse composita. Interimj secta Flagellantium haereticorum edita sunl apud
pergamus cura Trilhemio, qui subdit: < Epistola- Ignatium Gropp in Collectione scriptorum Wirce-
rum ad diversos magnum volumen composuil. > In, burgensium, pag. 122, in Chronica Michaelis de
Calalogo Virorumillustrium, pag. 158, alia quaedam j Lcone.
addit, ita scribens: < Ad cleruro Trevirensis urbiss 192. Laudata Acta. post verba jani data sic per-
(scripsit) de fuluris Ecclesiaecalamitatibus libruinj gunt: < Postea quinque annis subseqtienlibus (id
unum: ad Colonienses quoque de eadem materiaa esl, ab anno circiler 1159 usque ad H6i) librum
librum uiium. Miraada in his praedicit, tamen sinee Vitw meriiorum scripsit. Postremo vero librmn Di-
delerminatione temporis. • Hsec iuter epistolas im- vinorum operum seplem annis scripsit, quod per
pressa sunl, et de illis egi § 7. < Scripsit etiam, adI accessum ipsius libri plenius patet. > Itaque hic
petiiionem quorumdam sacerdotum, Exhortalorium, liber videlur iuchoatus circa annum 1164, finilus-
swcularium lib. ttiium: ad sorores suas Exbortatio- que circa 1171. Verum enumeralio data annoruni
nis lib. unum. > Poslerius boc editum est cum epi- lam cerlam non producit epocham, ul ullimutn opus
stolis loco ultimo, et continet expositionem Svin-D . TVnon potueril duobus aut tribus annis serius csse
holi S. Athanasii vulgo dicti. At Exhortatorium sw- finilum. Poluit enim, absolulo uno opere, subindo
cutarium non videtur edilum. < Ad Mouaclios gri- mullis mensibus exspectare antequara aliud aggre-
seos lib. unum. » Edilus hic liber iuler epislolas, deretu<-,praeserliin cum multas et aliquando pro -
uti el alia a Trithemio tneinorata, exceptis carmi- lixas iisdem lemporibus scriberet epislolas, et pat-
liibus. De his vero subdit : <Carmina diversn, dulci[ va qusedau; opuscula epislolarum codici cieiinla
melodia composila. i El lib. i: Virorum illuslrium, inserta, el idcirco epistolis annumeraia. Haec att-
ordinis S. Benedicti, cap. 119 : < Carraina et canlica, lem scripta modo ex Actis enumerata, una cutu
cum dulci et mirabili melodia de vitiis et vir- codice epistolarum, de quo menlio lit num. 11, S.
tutibus per modum dialogi plura composuit. >, llildegardis esse in illo examine, cujus Acta lati-
De his baclenus ineditis mox pltira videbimus. damus, < conveutus fuit confessus, » ut lcgiur
191. Porro certiora S. Hildegardis scripta recen-. num. 11. Praeterea, cum posterioribus vilae suaa
sentur etiam in Actis inquisilionis de rairaculis, annis S. Hildegardis Luletiara Parisiorum pertrans-
anuo 1233 compositis, et infra edendis; ibique ad-- iret, ut sepulcrum S. Martini inviseret in urbo
ditur quo ordine ct quanio lcmpore singula fuerin*! Turoncnsi, trin praccipuaopuscula sua docioribus
79 S. HILDEGARDIS 80
Parisiensibus examinanda dedit, < scilicet librum \slionibus, memoraltim num. 116, el iterum ex
Scivias, iibrum Vitw meritorum, librum Divinorum Trilheinio iiiim. 188nil se vidisse aliquot epistolas
operum, i ut dicitur num. 9. Dicuntur autem ftiisse Guiberti ad S. Hildegnrdem, et htijus Sanclae ad
in manibus doctorilm Parisiensium < ab octava Guiberliim, qtiaecerto non sunl editae praeier unam
Marlini usque ad octnvatn Epiphaniae, i id est per diclis qusestionibus adjuuctam. Asseril ibidem
duos fere menses. Deinde libri examinati dicunttir eiiam Mabillonius vidisse se epislolam Guiberti
redditi per magislrum Wilhelmum Antissiodo- ad Philippttm archiepiscopum Coloniensem, i cujus
rensem, S. Hildegardi dicenlem : < Quod essel mandato de scribenda sanclae Hildegardis Vila
lnagistrorum sentenlia, non in eis esse verba hu- se parere dicit. > Hinc oriri potesl suspicio
mana, sed divina. i De hoc librorum examine, laudatum GuibertumCeinblacetisem eliam scripsisse
praeter monialium partetn, qiiaiuorluudantur jurati Vitam S. Hildegardis. Verumlaraen non existimo
testes, ex quibus duo eodem lempore Parisiis stu- Id ab ipsO revera perfectum, cum quia Mabillonius
duerant- non'dicit se lale ipsius opusculum vidisse, quod
193. Certissimis his S. Hildegardis optisculis ac- invenisset aeque ac epistolas Guiberti, tum quod
cedit volumen epistolarum, quo continentur etiara nullus unquam de Vila S. Hildegardis pcr Gui-
sequenlia sallem opuscula, superius ex Trilheinio B bertuin scripia meniinerit. Itaque medilatus fue-
enumerata, videlicet Expositio RegulwS, Benedicti; rit tale opusculum , sed verisimililer praetermi-
Responsioad Wibertum Gemblacensem, de triginta, seril , quia inlelligebat Vitam Sanclae jam scri-
aul potius triginla octo qumiionibus; ad cterum ptam esse a Godelrido et Tbeodorico, et fortasse
Trevirentem de futuris Ecctesiw caiamilatibus; Ad alia etiaui de causa. Quidquid vero sit causse, ex
Coloniensesde eadem materia; Etihortatio ad so- inedilis Guiberti et Hildegardis epistolis, abunde
rores suas ; Ad griseos monachos. Opusculuin De liquet, non omnes S. Hildegardisepistolas fuisse
sacramento allaris etiain edilum videlur inter epi- codici insertas, et deinde edilas. ldem rursum
stolas (ep. 47) alio lilulo, ubi inscribitur : Ad prw- oslendi potesl ex enumeratione Trithemii, de qua
latos Moguntinenses propler divina per illos inter- aliquid observabo in adnotalis ad Miracula lit. z
dicla. Nam hoc inchoalur: < In visione, quae animae (infra, not. 83).Verisimililer aliquaeconservatsenon
meae, > quale initium opusculo De sacramento alta- fuerint, quod non videretur operae pretium, aliae
ris assignat Trilhemius in libro De scriptoribus forsan aliis de causis neglectae.
eccletiasticis. Cerle in illo ad Mogunliuensesopu- 195. Aliaquaedam S. Uildegardis nomine invenio
sculo De sacramento attaris variis iocis disserit „ laudata, quae illius non sunt. Sic MatthaeusWesl-
Sancla. Praeler epislolam ad S. Beruarduin, quam monasleriensis ad annum 1292 laudal inler Opera
inter libros ponit, Trithemius mox laudalus recen- S. Hildegardis aliquod Speculum temporumfuturo-
set codicem < Epistolarura ad diversos centum rum, sive Pentacronum [legendura Pentachronon]...
triginta quinque, > uli etiam in Caialogo Virorum in titulo De novis religionibus,exeoque producil lo-
illuslrium. Al in Viris illuslribus ordinisS. Benedicli, cum bene prulixum, quem inepte intorquel coulra
lib. II, cap. 119, inter scripta S. Hildegardis recen- Fralres Miuores. Verum opus iilud non esl proprie
set < Epistolas multas ad diversos numero centum S. Hildegardis, sed ex ipsius Operibus collectum a
triginta sex, » niinirum lunc reliquis annumerans Gebenone, priore Eberbacensi, qui floruit sub ini-
epistolam ad S. Bernardum. Ex hac vero enurae- tium saeculi xm, et suppar fuit S. Hildegardi. Ber-
ratione colligo, edilas modo esse omnes S. Hilde- nardus Pez in Thesauro Anecdotorum, lom. III,
gardis epistolas, quas codex ille continebal, excepta part. III, dal Monumenta monusterii Benediclohu-
forsan ullima ad abbatem S. Disibodi. Nam in edi- rani in Bavaria bistpriaro illustranlLa, recenscnsque
lione Coloniensi prseter adjecta opuscula irapressas codices rass., pag. 629, sic habet num. 14: < Ge-
invenio epistolas quinquaginta et tres, reeusas in benonis prioris in Ebcrbach Speculum futurorum
BibliothecaPatrwm. Marleniusvero edidit alias octo- D lemporum, sive Penlachronon sanctwvirginis Hilde-
ginla et lres'Hildegardis epistolas, et ultimam ad gardis. Codex scriptus est manu saeculixiv. Incipit
abbatem S. Disibodi omisit, si scripia fuit. Editae opus: < Honorabilibusviris semper in Christo dili-
igitur sunt ex illo codice epislolse centum triginla < gendis raag. Rayiiiundo scholastico et mag. Rein-
sex. Si autem aliqua ibi sil omissa, polerit illa, quae < hero canonicis S. Slephani in Mogunlia fraler
exslat Iongissima ad Moguntiiienses, iuter opuscula < Seleno [legendura Gebeno], dictus prior in Eler-
numerari. i bach [Eberbach], si quid polest peccatoris oratio.
194. Caeterum dubiiandum non est quin et plures < Sancta virgo HilJegarJis fundatrix el magistra
quam illas 156 codici insertas, Sancta Epistolas < niQnasierii S. Ruperti, > etc. Fabricius in opere
scripserit : nam ct alia Vitseinserta esl, et tres jam laudato, pag. 79, de Gebenone agit, euroque
alias dedi ad solum abbatem Parcensem dalas. ail floruisse circa annum 1220, ipsiquelaudatumex
Praelerea Mabilloniuslom. H VeterumAnatectorum, Pezio Speculum (uturorum lemporum altribuit.
pag. 54g, ubi enumerat opuscula m$. Guiberti Quapropter, si pauiulutn attendisset, uon allribuis-
sive Wiberti Gemblacensis, ad quein S. Hilde- sel idem opus deinde S. Hildegardi.
gardis scripsil Retponsum de triginta oclo quw- 196. Ilermannus Cornerus, scriplor ordinis Prse-
81 ACTA. 82
dicatoruro, qui floruit sub initium saeculixv, optime A { non potertint, > deceplores scilicet haereliei, qui
noverat laudalura Gebcnonis opus, et dicta nostra praedicunlur. Sicut aulem ordoS. Francisei merito
egregieconfirmat. Nara in Chronico suoedito apud haberi potesl una ex sanctis islis congregalionibtis
Georgium Eccardum, tom. 11Corporis historici me- quibus baerelici non praevalereni, praedicente S. Hil-
dii wvi, ad annum 1140 haecscribit de S. Hildegarde, degarde, sic etiam videtur produxisse aliquot ex
posl nalales ejus non bene expositos : Haec multa viris illis quos iisdem lemporibus futuros praedixit
et miranda pradixii. Quantae aulem sanclitatis fue- S. Hildegartlis in epistola ad Trevirenses his ver-
rit haec sancla mulier, oslenditur in epistola Gebe- bis: < Et lunc forles viri surgenl, et propbetabunt,
nonis in Pentachronon S. Hildegardis, ubi dicitur: et omnia vetera ac nova Scripturarum, et omnes
< Sancta virgo HilJegardis [adde fundalrix] et ma- sermones per Spiritum sanclum effusos colligent,
< gistra monaslerii S. Ruperli, quod silum est apud et intellectum eorum, sicut monile cum pretiosis
< Pinguiam,qtiantsesanctitalisquantique meriti fue- lapidibus, ornabunl. Per lios el per alios sapienles
< rit apud Deum et apud homities, charitatem ve- plurimi sseculares boni fient et sancte vivent. Hoc
< stram latere non credo. Sed, si forsitan ignora- autem studitim sanctitatis cito non arescet, sed diu
< tis, legite libellum Vitae ejus, legile diversas epi- durabit,'» elc. Haec,inquam, reclius congruunt pra?-
< slolas magnaiuni terrae ad eam transmissas, et' B claro ordini Minorum, quam quae sine judicio et
< praesertim trium Apostolicorum, puta Eugenii, delectu attulit Westmonasteriensis. At nec Fran-
< Anastasii et Adriani, Conradi quoque regis et ciscani tam sui ordinis amanles erunt, opinor, ut
< Frederici iinperatoris, patriarchse Jerosolymilani, eadem aliis quibusdamreligioslsordinibuscongruere
< archiepiscoporum, episcoporum, abbalum et prae- non fateanlur.
< positorum, et nur.c dicere polestis in veritate: 199. Calbolici auclores, qui Bibliothecas scriplo-
< Magnificaviteam Deus in conspectu regum, elfa- rum ediderunt, merilis passim laudibusS. IlilJegar-
< cies principum admirata est eam (Eccli. XLV). dem celebrarunt. Ipse etiam Guilielmus Cave, licet
< Haec sancta virgo libros quosdam, Deo jubente, heterodoxus, in Historia lilleraria, ad annum 1170,
< imo cogentc, scripsit, in quibus quaedam valde Sanctam his verbis laudat: < Raris animi dotibus
< utilia, et nostris temporibus necessaria, de prae- prsedita, et egregia erga Deum pietate.erga religionem
< senti stalu Ecclesiae, et de futuris usque ad Anli- zelo insignis, visionibus divinilus concessiS el pro-
< cbristum, et de ipso Antichristo prophetavit. phetiis inclarescere coepit. > Addit plura, sed sine
197. iSed qiiiaomnes libros ejus pauci haberepos- omni obtrectatione. Atlamen Casimirus Oudinus iu
< sunt vel Iegereea, quae defuturis temporibus, etde Commenlario de scriptoribus ecclesiasticis, lom. II,
< Anticbrislo tribus libris suis, scilicet Scivias, quem C
' col. 1572, post recitata Cavei verba, pergit in hunc
< nominavit sic eo, quod doceat scire vias, et libro modum: < Claruit igilur multis, utvolunt, revela-
<Divinorum Operum, et libro Epistolarum suarum lionibus, quaeapudamanles mysticarum visionum, de-
< prophetavit, in hunc unum libellum ex maxima volosque simplices, plurimi aeslimanlur: sed apuJ
< parte collegi, et prout melius potui, in quinque graves atque a muliebri simplicitalc alienos viros
< lempora ordinavi. Quae quidem quinqtie tempora modici admodum ponderis sunt, nullius ineriti, pu-
< qui diligenter legere el sludiose distinguere volue- rissimaevacui cerebri illusiones noctuniae: qui idem
< rit, etpraesentem siatumEcclesioe, etonmia futura omnino ac merito senliunt de aliis omnibus mulie-
< tempora.etpericula acadvenlum Anlichrisli, qiiasi rum ejusmodi visionibus, sexum muliebrem prae-
< in speculopervidebit. Unde, si placet vobis, vocelur sertim, uipote infirmiorem, afficientibus. > Vides,
< liber ipse Speculum futurorum temporum, sive leeior, Otidinum nihili facientem visiones et vati-
< Penlachronon sanctae Hildegardis, id est de quin- cinia S. Hildegardis, licet iis in admirationem
« que temporibus, de quibus in eo prophetat. Pente sui et antorem traxerit Romanos ponlifices, im-
< enim quinque, et chronos tempus Graece dici- peratores, principes alios, sseculares et eccle-
< lur, i etc. Hactenus ex epistola Gebenonis Cor- ijj siasticos, episcopos et abbates plurimos, doctores
nerus, qni muha addit de S. Hildegarde, sed mi- eruditione praestantes, congregaliones clericorum
nus necessaria ad propositum nostrum. Haecvero et monachorum complures, ac demura quasi lo-
abunde docent, cujus sit opus quod laudat West- tam Germaniam, ac magnam Galliae el Ilalise
monasteriensis. Altamen sunt dicla pleraque et va- parletn.
ticinia S. Hildegardis, sed subinde mendosa, quae 200. At audiamus iterum hominem, illis omnibus
attulit Weslmonasteriensis, ut yidere poterit stu- suo judicio sapienliorem. Post enumerala aliquot
diosus lector, si conferre voluerit epislolam S. Hil- Sanctae opuscula, sic loquitur : i Inler prophelias
degardisad Colonienses, laudatam a nobis nura. 90 Hildegardis praestantissima illa est qtiam necdum
el seq.; cui aliqua eliam inserta sunt ex epistolaad impressam vidi; nttmpe Revelatio Hildegardis de
Trevirenses. fratribus qualuor Mendicanlium drdinum. > El mox :
198. In epistola ad Colonierises nihil prorsus in- < Quam (propbeliam) ab aliquo Cisterciensi conces-
venio quod spectare possit ad ordinem S. Francisci sam mihi aliquando, ex ms. codice transcriptam,
praeter hsecverba: < Sed et quasdara congregationes admiratus sum ila clare depingentem ordincs qua-
sanctorum, quorum conversalio sancta est, movere tuor Mendicantes cum Jesuitis, eliam longo post
83 S. HILDEGARDIS 84
lempore ipsis succedeutibus. »Verum talia scribere: A fecto ut riJeamus potius hoininis nrrogantiara et
non poluit, nisi excxcalus malitia stia, odioque vi- superbiam, quara ad ipsius dicta aliendamus, prae-
rorum religiosorum, qnos lara slolide oppugnat. sertim cum ceusendus sil illa prolulisse eadem le-
Eliam aut ea tantum scribere voluit quae vera cre- vitate qtta religionera suam et fidera aposlala
didit, aut sine veri cura calumniari studuil Ou- deseruit.
dinus. Si primum, quomodo existimare poluit, ex 202. Revetatio Hildegardis, ut vocat Oudinus,
purissimis vacui cerebri illusionibus, qtiales dicit de fratribus quatuor Mendicanliumerdinum, quam
visiones S. Hildegardis, poluisse ita clare depingii ipse tantopere mirari se fingit, et Jesuitis etiam
i ordines qustuor Mendicantes ciim Jesuitis, eliara liberaliter adaplat, ac si nulla inter inslitutum aut
longo pbst terapore ipsis succeJentibus?» Quomodo, inores Jesuilarum et ordinum Mendicanlium esset
inquam, credere poluii.ex illusionibus cerebri prae- differentia, nihil qtialnor ordines Mendicantes in-
visos esse viros diu post futuros, eorumque mores vicem differrenl, est declamatio inepta, cujus siylus
clare descriptos, nisi ipse fatuaspassus sit cerebri S. Hildegardi adeo non convenit, ut vix aliud
illusiones ? Si vero calumniari solum studuit Oudi- scriplum produci possit quod a stylo ipsius magis
iius, quomodo saltem curam non habuit, ul caule sit alienum. Facta vero enuntiata in illo scripto,
procederet, et invieem pugnanlia in brevi elogio non B sive mores hominum ibidem expositi, miniine con*
conjungerel? Verum frustra haecego in Oudino re- gruunl cuin moribus ordinum Mendicaniiutn attt
quiro, nam et aucloritalem revelalionibus S. Hil- Jesuitarurn ; ego sane non inodo nullum ex dictis
degardis detrahere voluit, et rursum illius, vel in- ordinem novi, sed ne unum quidem iu ullo ex
vitae, uti voluit auctoritate ad infamanduin ordines laudatis ordinibus homiuem, cujus raores lales suut
rcl.igiosos; neque illa facere poluit, nisi secomipse qualcs in dicto scriplo depinguntur. Itno tamaperia
pugnaret. est calumnia Oudini, qui inler Calbolicos diu vixit,
201. NuncDreviter examinemus utramque seor- ut plus quam muliebris simplicitatis essem, si
sum assertionem Oudini. Quod spectat ad primam, credere possein, ipsuin tales existimasse orJines
de exigua/ide adhibenda revelaiionibus et visioni- Mendicautes et Jesuitas, quales homines insuls<<
bus quibuslibet, maxime mulierum, niiniis me illa lacinia describil. Fuerit perversus, fuerit pes-
liaberet hac in re repugnanlem , si inodum non siraus Oudinus, alque ea de causa facile mala de
evcessisset, si non nimis omnem fidem iis delrahere aliis formaveril judicia; non sinam lamen mibi
voluissel, si dislinxissel inter visiones et praediclio- facile persuaderi, ipsum adeo fuisse insipieniem,
nes nullius judicio probatas , el visioues celeber- ut sine inendacio scribere potuerit, raores ordinum
limseS.Hildegardis,aliaiuinque aliquol sanctarum. C Meiidicantium et Jesuitarum in scripto iilo recle
Etenim satis noviroiis quaslibel visiones mulieriira, exprimi, aul ordines ilios dicto scriplo fuisse
subinde polius iiuaginaiiones nhaniasticas, non prsedictos. Caelerum prophetiara illam verisiinililer
admiuendas esse pro veris acdivinisrevelalionibus. coufictam esse circa mediuin sseculi xm,et quidem
At non miims constat spiriium prophetiae non esse contra Doininicanos et Franciscanos, quando
exstinclum in Ecclesia, darique aliquando revela- Guilielmus de S. Amore cum aliis ordines Mcn-
tiones vere divinas, tam virorum quara mulieruni. dicanles oppugnare ccepit; postea vero nonnibil
ltaque ad extremum niinis declinat IIOIIsoluin ille, knmulalani; nec inventam iu uionasierio Bingensi,
qui omnihus visionibus indifferenler fidem adhibel, ubi alia S. Hildegardis scripta servantur , jam
sed ille etiam qui omnes habet pro vacui cerebri observarunt majores nostri lom. I Martii, pag.
illusionibus. Jara vero, si non omnes indifferenter 667, in Adnotatis ad Vilam S. Tbomae Aqui-
admittendaj sunt visiones, nec orones rejiciendae, nalis.
necessario dicendum estinler persona&quaevisiones § XIV. Mort Sanciw figenda anno 1179 : sepultura;
habere se diclitant, dislinguendum esse. Si autem veliquiw, deslruclo cwnobio S. Ruperli, ad Ei-
olla est persona ntedii aevi, de qua multorum ju- D »atia, bingente trantlatce : miracula : tentata canoni-
ted non perfecta: nomenMarlyrologiit ascri-
dicio, aliisque indiciis consiat gavisam fuisse di- plum, et culius.
vinis revelationibus, ea est S. Hildegardis. Hanc 203. Deanoo quo S. Ilildegardis ad melioremvilaiti
enim gratia prophetica a Deo ornatam judicavit translala esi, non conveuit inter scriptores. Trithe-
S. Bernardus, judicarunl Eugenius III papa cuin niius in Chronico Hirsaugiensi, ad annura 1180,
Trevirensi concilio, Attaslasius IV et Adrianus IV, scribit sequentia : < Anno Conradi abbatis iv,
summi pontilices : el hi quidem tale tulerunt judi- iodictione Roinanorum xm, in die S. Lamperti,
cium posl maliirum exaraen person.e ipsius, et hoc esl xv Kaleud. Octobris, morilur sanctissima
scriplorum ejus usque ad idtempus. Hisce assensse Chrisli famula Hildegardis, prapposita et magistra
sunt per annos triginla, quibus deinde supervixit sanciimoiiialium iu mqnte Divi Ruperti prope op-
Sancla, personae' iununieiae, inierqtte has niitlti pidum Bingen, quod in descensu Rheni fluniinis
doclores, episcopi, principes; multi iiem qui qttatuor distat a Mogunlia milliaribtts, anno aetalis
Saiictam a pueritia noverant, mulii qui familiaritcr suse octogcsimo secundo. Cujus curpus iu eadein
saepe cuui ipsa egerant. Horum onniiuin judicio ecclesia.quam ipsa dudura a fuiidamentis conslruxe-
cum suum praeferre velil Oudiitus, meretur pro- rat, ante ntajus altare fuit cum rcvereniia populi
83 ACTA. 86-
magna sepultum. > Conse.ifienti.i hisce de aetale, A . ' in anniversario Sanclae die, leslanlur Acla inquisi-
anno mortuali el sepultura S. Hildegardis habet tionis num. 5. ncque id mirandum, cum et anle et
Trithemius aliis quoque locis, nimirtim in libro De posl sepulturam ipsius varia facla sint miracula, it
scriploribus ecelesiaslicis et in Chronico Spanhei- iisdera Actis asserta, aut in Vila num. 57. Porro
mensi. Epocham Trilbemii, quarii non longe a vera solemttcm corporis elevationem nullam invenio.
abessealiaquaedam iiisinuani.sine uUeriori examine Ea verisimiliter nuuquam est facta, qtiod canoniza-
secu(i sunl scriptores varii. Al Pagius vidit epo- liosacpius quidein fuerit tenlata, sed hactenus, ut
cham Trilbemii non recle consonare cum Vita S. videbintus, ad flnem non perducta.De visitnlione
Hddegardis, ideoque ad annum 1178 eamcorrigere reliquinnim minus solemni Serarius in Moguntia-
voluit, ita scribens num. 8 : < IIoc anno S. Hilde- cis, lib. II, cap. 58, hsec.scribit: < Cum ibi (in
gardis abbutissa (praeposita aut inagislra monialium Monte S. Rttperli) diversarer, volumenque (in quo
alias norainata) in raoiilc S.Ruperti prope Bingium collecta sunl Sanclae scripla) de quo pauio ante
in dicecesi Coloniensi (imo Mogunlina) ad Deum percurrerem, inveni notata haec: < Anno 1489,
migravit. Theodoricus enim abbas (potius niona- < Novembris die 17, ex commissione reverendissimi
chus) qui anno 1200 floruit (recle dixissel, qui < et graiiosissiuii domini, D. Bertholdi (archiepi-
S. Hildegardi convixit), in ejus Vila cap. ult. ait, B < scopi Moguntini) missi reverendus et uobilis domi-
eam LXXXIIaetatis suae aiuto, xv Kalend. Oct., < nus Wolfgangus de Bicken, Ecclesiae Mogunlinaj
ad ccelestera Sponsum migrasse. Subdil id conli- < canonicus et in spirilualibus vicarius, el bonora-
gisse primo crepusculo noclis Dominicae diei. < bilis D. Jo. Bertram de Numburg, arlium et sacrae
Quare, cum xv Kalend. Octob., seu dies 17 mensis < Scriplurae doctor, reliquias S. Hildegardis nperue--
Septembris hoc anno in Dominicam incidat, < runt : sed sine testimonio litteruli de ejus canoni-
evidens est Trithemium in Chronico Hirsaugien- < zatione. Acla in praesenlia nob. et devotae dominaev
si, quem passim alii sequuntur, perperam hunc < Albcidis de Reiffenberg abbalissae, et virgioum
mortem in annum 1180 distulisse. > Ilactenus < Sancliinonialiutn, et nob. et venerabilis domini
Pagius. i Petri Nolhafli canonici Moguntini, i elc. Laudaliis
204. Vcrum recte quidera ostendit Sanctam non Serarius, cujus opus anno 1604 impressum, paulo
vixisse usque ad annum 1180, quia lunc dies 17 ante dixerat: < Iu Rtiperlino ipsiuscoenobio ser-
Septembris incidebat in diem Mercurii, sive in vantur adhucejus reliquiae, ac magnura scriptorum
feriam quariam; sed non aeque evincit dcfunctain iu pergameno volumen, sicuti et epislolarum in Ebe-
non esse anno 1179, quo dies 17 Seplembris con- racensi Rhingaviae roonasterio. »
currebatcum die Lunse.Etenint dicitur oliiissei pri- " 206. Verum, poslquam anno. 1632 per Suecos
mo crepusculo noctis Dominicaediei, > id esl primo combtistum estinoitasteriumRupertinum, utdiclum
diluculo, sub finem noclis illius quse diem sequilur esl num. 177, alio delala. sunl reliquise S. Hilde-
Doiuinicuin, sive die Lunae, oriente aurora, ul plu- gardis, et S. Ruperli alioruroque, videlieel ad mo-
ribus probabo in Adnotatis ad Vitam. Haecexpositio nasterium Eibingense, de cujus per S. Hildegardem.
non est violenta, sed ob alia argumenta omnino ne- fuudalione et situ in Rliingavia num. 177 egi. Ete-
cessaria. Nam ex dictis § 11 conslat Sanctam su- nim P.pebrochius nosler in Itinere Romano nis.,
perfuisse aliquo tempore post conciliura Lateranen- pag. 25, narrat se anno 1660 cum Henschenio Mo-
se, anno 1179 , mense Martio habilum. Praeterea gnntia excurcisse < in Eibingen. > Tum subdil de
aliunde etiain necessaria est, quia alio argumento reliquiisibi visis : < Ibique, monstrante ahhatissa,
probari potest, S. HildegarJem certo non obiisse vidimus reliquias praBclarissimas, corpus S. Rti-
ante annum 1179. Rero paucis ostendo. Ex prsefa- perli..., tolum corpus S. Hildegardis, qttaemonaste-
lione ad librutn Scivias S. Uiltlegardis scribere rium in monte S. Ruperli Bingii fundaverul virgi-
coepit anno 1141, i cum quadraginta duorum an- nibus nobilibus, quod cum esset per bella Succica
noruni septemque mensiura > cssct. Si autem anno j) diruium , in hoc Eibingense sibi subjeclum cum.
1141, etiam priino die anui, tantum annos habebat abbalissa sua se transtulerant virgines, tolo reliquia-
quadraginta duos el menses septem, non polerat rum thesauro inirabiliter deteclo, et conservato.
anno 1178 annum aetatis agere oclogesimum secun- per ipsos Suecos, noclurnis luminibus circa Iociim.
dum, quodefuncta est, quia sic aniiuin oclogesinuun conspeclis incilalos, ut Cntholicis quaerendas reii-
primum complebat die 1 Junii anni 1179aul serins. qttias et asportandas permillerent. Ibidem veslis.
Constal igitur Sanctam usque ad annura 1179 su- iilius erat, et caput cincinnis crinium ex rufo ca--
pervixisse: et ulterius ex dictis liquel annuin a?ta- nescentibus obductum, culier quoque byacinthino
tis ipsius octogesiinuin secundum fuisse lanluni instruclus manubrio veluti Jimidius, a S. Bertiardo
inclioalum, aut eam ccrte non vixjsse nisi ad annos (ut ferlur) donattts Divaeuna ctim Ibeca ex bubalino.
ocloginta unum, el ul suinmum nienses trea aut corio confecla. lnter libros ingens volumen mem-
fere quatuor. branaceum erat ms. ac bicolumnare, continens om-.
205. CorpusS. Hildegardis, teste Trithemio, se- niu Opera S. Hildegardis : sed misquam illa fabu-
pultuni fuil iu choro atite altare majus. Magnum losa revelatio de hotninibus Antichristum prsccessu-
vcr.ofuisse conctirstim populi ad ipsius sepulcruui ris, quse contra Dominicanos ac Franciscanos pri--
87 S. HILDEGARDIS 88
nmm concinnata, his lemporibus de Socielalis ho- A j ^ 209. Verum cum hoc exsecntioni mandatum non
minibus exposita, per calumniatoram nostrorum fttissel cum lanta accuratione, quantam in re tanii
niantis vagalur cum plausu ignoranlis plebis.»llac- momenti requirebat Gregorius, per litteras ntodo
lenus Papebrochius. Caeterumnon reperio ossa recitari cceptas aliud jubet examen inslitui. In his
S. Hildegardis divisa fuisse, aut aliis donata. At enim litteris, anno 1237 datis, ita pergit : < Quo-
de capillis Sanctae in veneraiione babitis apud rum ad nos inquisitione remissa, quosdam inveni-
Trevirenses testanlur Acta miraculorum, num. 5. mus in illa defectus; cura enira habealur in depo-
Gelenius elinm in Colonia sua, recensens the- sitionibus leslium ad nostram praesentiam deslina-
saurura sacrum ecclesiae SS. Joannis et Cordulae, ei tis, quod eadem multos curaverat daemoniacos et
pag. 445 aliquid adnumerat < de capillis S. Hilde- iiifirmos, nec pcrsonae, nec loca, nec tempora de-
gardis. > signantur; neque reperilur in eis qtiid vel quce ma-
207. Sanctam et in viia et post mortem multis gislra dixeril, cum tamen dicatur ibidem, majoretn
claruisse miraculis, habent Vita et Acla miraculo- partem conventus idem, quod niagislra, dixisse.
ruin; in his tamen num. 10 nddilur miracula Praeterea cum magislra ipsa primo inlerrogata de-
delnde cessasse, praecipienle archiepiscopo Mogun- posuerit illam multa signa fecisse, in diciis deposi-
tino, < ul a siguis cessaret, > ne videlicet nimio R I lionibus invenitur, tani [forte tanium] dixisse idein
populi ad Sanctae sepulcrum confluenlis tumultn quod testes alii et conventus.Quocirca mandamus,
divinum oflicium et religio monialiura detrimenlum quatenus in inquisitione praefata diligenter ac pro-
pateretur. His conformia scribit laudatus supra vide juxta formam illis tradiiajn procedentes, quae
Serarius. < Canerum, inquit, narrat Germanicus invenerilis, sub sigillis vestris distincte ac pruden-
Vitae libellus tot ad illus ejus reliquias divina vi ter exposita, usque ad noslruin beneplacilum fide-
iniracula fieri solila, ut propter ingentes horoiuum liter conservetis. Dat. Viterbii, n Non. Maii.pontif.
concursus valde impediretur virginum quies, in nostri anno xi. > Utrtirc hoc Gregorii IX nianda-
temploque pietas ae religio : venisse igitur Mogun- lum exactius fueriiperfeclum, nullibi invenio. Forte
iinum archiepiscopum, el Beatae ipsi prascepisse priores illi miraculorum inquisitores pariitu erant
mirabiliutn id genus operum finem ut faceret : defunctl, aut ad alias dignitates promoti. Ex lesli-
ipsamque, ut majoribus obsequendum roortua bus eliam non pauci poterant deesse, cum inierim
etiam doceret, paruisse : illorum tamen vel ocu- quatuor anni post priiiiura exaraen effluxissent, et
latos, vel diligentes ac certos examinatores fsisse provectae aetatis essent tesles complures. Quidquid
non paucos, qui anno Domini 1233, Decembris die fuerit causae, de repetito illo examine nihil iu-
16, suiscommunita sigillis ea Romam mitterent, C * venio.
et a sede petereut apostolica, ut in sanctorum ac 210. Innocentius IV, Gregorii successor, anno
sanctarum catalogum Beata haecreferretur. > Aeta 1243 alias dedil litteras ad decantim, scholaslicum,
hunc in finem confecla de virtutibus Sanctaeel mi- el alium canonicum Moguntinum, repelens defectus
raculis, quae jam frequenter laudavimus, et post prioris inquisilionis , leste ibidem Raynaldo num,
Vitam edemus, prsedicia omnia abunde confirmaat. 39, ei aJjungens sequentia: < Mandamus, quatenus
208. Illud porro examen institutum esse, eaque si processistis, in inquisitione hujusmodi, recipien-
Acta confecta jussu Gregorii IX summi pontiflcis, do singillatim super praemissis testes fide dignos.et
disciinus cx Annalibus ecclesiaslicis Odorici Ray- eorum dicta, prout quilibel per se simpliciter et
naldi ad annum 1257, num. 50. Nara ibi in aliis seriatira deposuit, faciendo conscribi, processum
suis lilleris Gregorius IX de illis sic loquitur : ipsum sub sigillis vestris nobis transmiitere stuJea-
< Supplicantibus nobis olim dilectis in Christo lis. Aiioquin de praeJiclis omnibtis, et novis mira-
filiabus abbatissa et sororibus monaslcrii S. Ru- culis, si quae fecisse dicitur; neCnon de vita ipsius
perli de Bingia Mogunlinensis dioecesis, ut recolen- per flde, dignos inqnirentes soliicite veritalein ,
dse memoriae Hildegardem abbatissam ejusdem mo- j. j dicla ipsorura testium, quos singillatim examinare
nasterii, quae in vita et post moriem multis dicitur curetis, prout eoruni quilibet per se coram vobis
coruscasse miraculis, sanctorum ascribere catalogo pure, siropliciter, et djslincle ac ordinate quod su-
curaretmts, deferri adnos libros ipsius, quos sancti per prauliciis omnibus scivefit, deposuerit, faciatis
Spirilus revelalione coriiposuissecredilur, facienles, cuin attentione conscribi, nobis ilia sub sigiilis
cura praeter Psalterium nullas lilteras didicisset, eisdem fideliler remittentes. Datum Later. viti Kal.
nos prseposito inajoris ecclesiae W... decano et A. Decemb. > Quemhoc mandatum habuerit effectum,
scholaslico S. Petri Moguntini noslris deditnus lit- iguoro : at cerle causa S. Hildegardis ad flnem per-
teris in mandalis ut de ipsius vita, conversatione, ducta non est sub Innocentio IV, aut sub ipsius
fama , raerilis et miraculis, ac generaliter de om- successoribus toto saeculo xui; et sic res liebat
nibus circumstantiis per testes fide dignos iriquire- semper magis diflicilis.
rent diligentius veritatem, nobis quod inveuirent 211. Atlamen saeculo xiv ilerum tentata est cano-
cum praeJrctis libris sub sigillis suis fideliter re- nizntio S. Hildegardis, ut refert Trithemius ih
inittenies. » Haecpontifex de mandato suo, vi cujus Chronico Hirsaugiensi ad annum 1317, ita scribens:
lauduta Acta suul composita. < Joannes papa vicesimus secundus ad instantiam
8-J ACTA. 90
Pelri arcliiepiscopi Moguntini, Willichino abbati A ut plurimi Bomani ponlifices ei scribentes, se et
Spanheimensi et quibusdam canonicis Ecclesise Ecclesiam Roroanam oralionibus illius commenda-
Moguntinaeper aposlolica scriptn mattdnvit, qua- verint: cumque Latini sermonis esset ignara,
lenus ad monlem Sancti Ruperti prope oppidum Spiritu sancto docente, omnia quse scripsit, Latine
liingen, ubi Nahus Rhenum itifluit accedenles, de exceptoribus dictavit. > Molanus eamdem celebral
vita, moribus, signisatque miraculis divaeHilde- his verbis: > Apud Bingam, sanclae Hildegardis
gardis, primae fundatricis et abbatissae dicti mona- virginis, quae tempore S. Bernardi abbatis odorem
stcrii.... inquisilionem facerenl diligentem : et suae sanclitalis late sparsit. > Accedit Baronius in
quidquid invenissent veritate probalum, ad aposlo- Manyrologio Romano, ita scribens : < Apud
licaesedis examen fldeli narralione transmitterent. Bingiam in dicecesi Moguntinensi sanctae Hildegar-
Inquisilionis peruclo scrutinio memorali cornmis- dis virginis. > Baronium sectiti stinl omnes qui
sarii vitara praefalaemonialis religiosam alque san- Martyrologium Romanum variis idiomatibus ex-
ctissimam, ac multis miraculis, tam post mortera hihent.
ejus, quam prius, suflicienler comprobatam inve- 213. In Florario Sanclorum ms., quod saeculoxv
nerunt: eamque dignam caiionizatioue censentes, composiluin, de S. Hildegarde ad 17 Seplembris
necessaria pro effectu negotii ad Romanum ponti- " haccbabentur: < In Brugis [lege Bingis] depositio
ficem memoratum destinarunt. Pontifex aulcm, sanctae Hildegardis virginis anno aetatis suae LXXXII,
testimoniis sibi destinalis diligenter releclis, ad anno salutis 1181, >imol-79. Pelrus de Natalibus,
canonizandam virginem non fuit dilTicilis, queraad- episcoptts Equilinus, qtii floruit sseculo xiv, de S.
inodum apostolico scripto factus suin certior, Hildegnide virgine inulto prolixius dat elogium, in
quamvis optalum a multis negotium non perduxit quo nibil invenio corrigendum praeter diem ohitus
ad effecluui. Ejus quoquc praedecessor, Clemens male flxum x Kal. Julii. Milto lamen istud elogium,
papa quinlus, in eadem re commissarios ante dede- quia omnia ibi dicta jam abunde sunt exposita.
rat. > Haec Tritbemius de tentata saeculoxiv ca- Menardus in MartyroIogioBenediclino ad bunc diem
nonizalione. At illa semper flebat diflicilior, quia sic habet: <Apud Bingiam,in dioecesi Moguniinensi,
ad mandatuni archiepiscopi Mogunlini miracula sanclae Hildegardis virginis et abbalissae. > Wion
cessiverant, nec lestes superesse poterant ad pro- ad eumdem diem : < Apud Bingain depositio S.
bandura miracula prioribus post mortem annis pa- Hildegardis virginis et abbaiissse, quce tempore S.
trata. Itaque solemnis canonizatio, quae facile fieri Bernardi abbatis odorem suae sanctitalis late spar-
potuisset, si priini delegali ad causam examinandam Q sit. » Hi cum aliis pluribu5 S. Hildegardi dant titu-
accuratius processissent, nunquam esl peracla. lum abbatissw, quia coenobio a se fundato praefuit.
212. Verumiamen Marlyrologi a sceculo sallem Altamen abbatissce liiulo ipsanunquam usa videtur,
xv S. Hildcgardem celebrare cceperuut, ita ut veri- nec viventem unquam abbalissam ab aliis dictaui
simile sit cultum ipsius fuisse permissum, etiamsi inveni; sed frequenter magistram monialium, alias
canonizatio non fueril solemniler celebrala. Codex prwposiiam, alias priorissam. Quse vcro post Sanclam
llagenoyensis, exhibens auctum nonnihil Csuardi ccenobio ipsius Rupertino praefuerunt, abbalissse
Martyrologium, el anno 1412 exaratus, apud Solle- fuerunt diclae. Bucelinus in Menologio Benedictino
rium noslrum inUsuardiauctariisboc diesic habet: affert-gestorum plerorumque contpendium, quod iu
i lii monaslerio S. Ruperli in Pingwia, Moguntinae paucis corrigi potest ex disputatis in boc Commen-
dicecesissanctae Hildegardis sanctimoniulis et pro- tario. De cullu S. Hildegardis Trithemius De viris
phetissae. > Ibidem i Hildegardisvirginis > meminit illustribus, lib. ni, cap. 334, breviler hsec scribit:>
matricula Carthusiae Ultrajecliiue. Longius elogium < Cujus festum agitur iv, Kalendas Octobris;
conlexuit Grevenus hoc niodo: < Apud Pinguiam sed verisimiliter legendum est xv Kaiendas Octo-
in dioecesiMoguitlinensi, deposilio sanctae roemoriae bris, sive die 17 Seplembris.Cultum huncsaeculoxiv
D aut xv inchoatum suspicor, quia nomen Hildegardis
Hildegnrdis virginis, quae lempore S. Bernardi
abbalis odorem suae sanctitatis lale sparsit, adeo tunc Martyrologiis insertum.
91 S. HILDEGARDIS s*

VITA SANCT.E HILDEGARDIS

AUCTORIBUS

GODEFRIDO ET THEODORICO MONACHIS.

(Acla SS. Bolland., Sept. lom. V, die 17, ex editione Coloniensi et Siirii-collata cum ms. Bode-
censi.)

PR^EFATIO THEODORICI
IN VITAM TOTAM.

I. (2) Dominis venerabilibus LUDOVICO et Go- A tum; lertius , miraculorum, quoe mirabilis Deus
DEFRIDOahbatibiis, THEODOBICDS, Immilis servo- per eam operari dignatus esl, a nobis digeslam,
rum Dei servus, sululem cttm devolis oraiionibus. divisam et ordinatam conlineret scripluram. Ita
Aticloriialis veslrae praeceplum accepi, ut post praecedentis scriploris non minuetur gloria et ad
Godefridum, virtnn ingenio clarum, Vitam sanctae veram sapientiam ccelestemque visionemet divinam
ac Dco dileclae Hildegardis virginis (quam ille bo- virlutem legentium incilabitur memoria. Quis enini
nesto stylo iiitlioavii, sed non perfecit; in ordinem bonus non magis incitabitur magnis affeclibus ad
redigerem, et quasi odoriferis floribus serta con- vitam perennem, sancte, et pie, eljuste vivendo, an-
texens, visiones cjtis, geslis stiis insertas, sub Ji- helare, cum viderit gemmam praeclaram, lot orna-
visione librorum, in unitis corporis formam redi- nientis vhtulum, videlicel virginitatis, palientiae
gerem. Visum est mihi hoc opus viribus meis nimis simul doctrintc, tam insignker radiare? Idcirco
arduum, qtiin eiiani el verecundum , ut scilicet dedimus operam ne in absconso vel sub modio ac-
qnasi qtiidam arbiter sederem, et de alieno opere. censa lucerna Christi poneretur, quasi occultanda,
senicntiam leiterem. Cum ecce dubio el auxio in- sed super candelabrum posita, lucerel omnibus
fltixit animo, quod vires, quas iinperitia denegat, qui in domo Dei sunt, vitae, verborum el morum
chariias minisirat: ei melius esse, ciiin pudore ho- " splendi.iuis exemplis imitanda. Quod si quid in
ininuiTiferre riJictiliiin, qiiam inobedientiae subire hac re indocia obsequenlis peccavit temeritas,
peiiculum. Itaque parui eo modo, ul praefaii viri benigna jubenlium dominorum inditlgeat charilas:
liber, primaepositionis locum obiincns, nullam suae toturoque suo delicluin ascribat studio, quaelam
disposiiiouis patiatiir jacluram ; deinde secundus gravi nos imbecillos voluit onerare operis ne-
liber, visionum pulcheiriinum et adinirabilem tx- golio (2).

(2) Praefulio deest in codice Bodecensi. Qui fue- pilum antiqtiae divisionis, datos in edilione Colo-
rintduo ilii abbmes, Ludovicus el Gudefridus, aliis niensi sed a Surio omissos, hoc ioco dare possem,
divin ndum relinquo. sed quia hiiuis iniilta el ntiniita sunt capila,
(5) Huclenus locuius est Tbeodoricus, liim seque- lilulis historiae nihil addenlibus Vituin attgere
tur toio libro primo dictio Godefridi. Tiuilos ca- nolo.

LIBER TRIMUS
DE GESTIS SANCTiE.

CAPUT PRIMUM. C in Galliae cilerioris parlibus virgo, tam generis


Sanctw natales, pueritia visionibut illuslrata; vita quam sanclitatis ingenuitate illuslris, nomineHilde-
monaslicasub Jutta magislra. gardis, patre Hideberto (S), matre Mechlilde pro-
2. In Romana republica regtiaule Henrico (4), ftiit genita. Qui, licet muudanis impliciti curis et opu-
(4) Teropus nalse virginis propius exponilur in incipit: i Henrico hujus nominis quarto Aug. > etc.
Comiiieniario ntiiii. 7, el locus niiin. 8. Vocalur (5) In ms. Bodeceusi: < Patie Hildeberto, iitatie
Calliaciterior respecluGcrmaiiiie.Ms. Bodeccnsesic Malbildc, > etc.
93 VITA. — LIB. 1. 94
lentia conspiciii, Crealoris tamen donis non ingrati, A vnbat. Sed quoniam vasa figuli probut foinax, et
liliam praiiominalam divinofamulalui manciparunt, . virtus in infirmitale perficitur, non defnerunt ei aD
eo quod iam incunlis aetatis ejus praematura sinceri- ipsa fereinfanlia crebri el pene continui languorum
tas ab omni canialium habitudine mtiltum dissen- dolores, ita ut pedum incessu perraro uleretur :
lire viderelur. Mox namque, ut poterat priinam et cum lota carnis materia fluitaret.vitailliusesset
tentare loquelam, tani verbis quam nutibus signi- qtiaedam pretiosae mortis imago. Quantum vero
ficabal his qui circa se erant secretarum visionum exterioris bominis viribus deerat, tanlum interiori
species(6), qttas praeier communem caeleris aspe- per spirittim scienliae ac fortitudinis accedebat:
ctum, speculatione prorsus insolila intuebatur. Cum et, corpore labescenle, mirura in modum fervor
\ms, cumqitp] jam fere essel oclo annorum, conse- spiritus insestiiabat.
pelienda Cbristo, ut cum ipso ad immortalitatis 4. Cumque in sancto proposilo multis annis
gloriam rcsurgeret, recludilur in monie Sancli Di- succrescens, soli Deo complacere salageret, jam-
sibodi, cum pia Deoque devota femina Jutta [ms. qtte tempus instarel, quod ad multoruin prove-
Jultha], quae illam sub humilitatis el innocenlise ctumvita ejus ac doclrina patesceret, commonetur
veste diligenler instituebat, et carminibus tanlum divinilus, vone ad eam facta, ut de caUero qttae
Davidicis instruens, in psalterio decachordo jubi- videret el audiret, scribere non cunctaretur. Illa
lare praemonstrabat. Caeterum praeter simplicem
veroperfemineam verecundiam.etvulgi vaniloquia,
psalniorum notitiam, nullam litteralorire vel rnusi- et temeraria hominum judicia trepidante, cum quae
cae artis ab homine percepil doclrinam, quamvis
ostensa sunt coelitus secrela, revelare stimulo
ejus exstent scripta non pauca, et qiiaedam non acriori coarclarelur non hsesitare, tandemque dtim
exigua volumina. Verum hoc ex ipsius potius dictis tabefacta decubuisset, primo
in promplu est declarare. Ail enim sic in librosuo, longa aegritudine
cuidam monacho, quem sibi magistrum proposue-
qui .Sciu/a.pra5nolatur : <Cum quadraginla duorum et per eum abbati suo, cum melu el humilitate
annorum , septemque mensuiiii essem, maximae rat,
causam hujus flagelli aperuit. lile rei novilatem
coruscationis igneum luraen aperto coelo veniens,
msolitam mente perlraclans, quanquam Deo nihil
lotuin cerebrum meum transfudit, et lotum cor,
velut impossibile esse cognosceret, adbibitis de collegio
lotumque pectus meum, flamina, non lamen auJie-
prudentioribus, experiendum judicavit quod
ardens, sed calens, ita inflammavit, ut sol rem bat: ac de et visionibus ejus quaedatn
scripluris
uliquam calefacil, super quam radios suos ponit. ea quae Deus daret, monuit declarare.
Et repenle inlellecium expositionis libroruin, vi- sciscitatus,
ut illa scribendi opns, quod non didicerat,
delicet Psaiterii, Evangelii, et aliorum Catholico- Q Mox
redeunte virium sibi solita possibilitate
rum, tam Veteris quam Novi Testamenti volu- attentavit, Tunc
ininum sapiebam, noii autem interprelationem [ms. polestate], de lecto languoris erigilur.
non
verborum (7) lexlus eorum, nec divisionem sylla- abbas, accepla inusitati rairaculi certiludine ,
suo contcntus judicio, rem ad publicam notiliam
barum, nec cognitionem casuura aut lemporura
babebaro. » vidit [ms. judicavit] esse proferendam : veniensque
3. Sed ut ad proposiuiro redeam, virgo Christo ad malricem sedem Mogunliiiaro[ms. Mogunliam],
voto raonasticaj professionis et sacri veUminis coram"venerabili archipraesule Henrico et capi-
benediclione provecta [ms. perfecta] crescebat, et taneis Ecclesiae, quod cognoverat exposuit. Scripta
ibat de virtute in virtutem, annitenle et congau- qnoque quae Virgo beala nuper edideral, ostcn-
denle provectibus ejus supra praenominata [ms. dit.
nominaia] roalre venerabili, quaejam ex discipula . 5. Per idem lempus sanclae Ronianse sedis an-
niagistram, ac praeviamseinilarum excellentium, listes, felicis raemoriae Etigenius , celebrato Remis
eam fieri cum admiratione cernebat. Flagrabat universali concilio (8), per Adalberonem Treviro-
siquidem in ejus peclore charitatis benignitas, 0 rum archiepiscopum devocatus [ms. vocatus],Tre-
quac nulbim a sua latitudine exclttderet. Turrim viri morabalur. Visum est ponlifici Moguntinseci-
quoque virgiiiitaiis murus tuebalur humilitatis : vitalis et majoribus cleri, ad Aposlolici cognitio-
hinc cibi potusque parciraonia vestium vilitate fo- nem esse [ms. de bis esse] veniendum, qualenus
vebatur : inde tranquillitas cordis pudibunda ipsius auctoritate nosceretur quid de comperlis
silentio [ms. pudibunda silentii] ac verborum par- re.ipiendum aut refutandum foret. Alpapa summae
eiiate monstrabatur : quae omnia sanctarum mo- discretionis, auditu tanlae novilatis attonilus, cum
nilia virtutum, summi fabricata manu Arlificis, Deo sciret cuncta esse possibijia , rem diligentius
palienlia custos in sponsa Christi exornanda ser- invesligare gestieus, veiterabilem Virduni praesu-

(6) De visionibus Sancla»ab ipsa infanlia consule in Commentario num. 11 etseqq. Dcinde nnm. 19
Coniinentarium § 2, ubi etiam num. 9 de tempoie probavi ipsam adjutore nioiiachousani esse ad com-
qtto tradila esl vitae mouasiicae sub disciplittu B. ponenda Opern sua'
Juita>. (8) Fuit EtigeiiiusIII Treviris sub finein anni 1147
(7) Quam mirabilitcr a Deo illuminata fuerit, el et umio 1148 ante concilium Remense, ut ostendi
qnot siimtilis ad scribcnduni cxcilatu, fuse ostendi in Coninicnl. uuin.27, ubi vidc oinnia haccexposita.
95 S. HILDEGARDIS 96
letn (9), et cum eo Adelbertum (10) primicerium, A berto confessore, vitam feliciler in Dei opere ac
aliasque personas idoneas dirigit ad coenobium-,sub famulatn consummavit, ac de sepultura ejus ac reli-
quo eadem virgo tot annis degebat [tn*. tegebatur] quiis loeo nomen inbaeserat. Itaque dum virgo Dei
inclusa, ut sine slrepitu vel curiositatis acumine, Ioeum transmigrationis, quem non corporalibus
quid rerum [ms. quod verum] esset, ab ipsa scisci- octilis, verum intima visione cognoveral, abbati suo
larenlur. Quihus humiliter inquirentibus, cum illa et fratribus designaret, sed illis haesitantibus, eo
sitnpliciter, quse de se erant, aperuisset, ad Apostoli- quod discessum ejus molesle ferrent, nejtissum Dei
cum redierunt, el magna ipsius, magna ciinclorum peragere impedireltir, decidit, ut priJem
[ms. prius],
astantium exspectalione, quaeaudierani, retulerunl. in leclum prolixi Ianguoris, de quo non antea sur-
His papa recognitis.jubet repraesentariscripta beatae rexit,
quam abbas et caeteri divino se nutu urgeri
Hildegardis, quae sibi de praefato coenobio perlata conspicerent ad consenliendum, nec obstarent, sed
susceperat, et ex manibus propriis lenens, ipseque pro posse adniterentur. Ex quibus Arnoldusex laico
recitatorisvicefunctus.archiepiscopoelcardinalibiis monachus, qni forti obstinatione renitendo cseleros
omnibusque qui de clero aderant, publice legit, ac ad obsislendum videbatur animare, dum esset in
responsa virorum, quosadbaec indaganda raiserat, R praedioecclesisevilla Wilara, tanla vexatione subito
g
pronuntians, omnium mentes et voces in laudem percussus est corporis, ut de vita quoque despera-
Conditoris et congratulationem excitavit. Aderat ret, linguamque in immensura lurgenlem ore contl-
etiam ibidem sanctae recordationis Bernardus abbas nere non posset.
Clarevallis, quo mediante, caeterisque adnitenlibus, 7. Postulavit ergo nulibus quibus poterat, ut ad
monebalur summus ponlifex, ne lam insignem lu- Sancli Roberti ecclesiam deferretur -. moxque, ut
cernam silenlio tegi pateretur, sedgratiam tantam, illic vovit, quod ulteriusnon obstaret, sed pro posse
qjjam tempore ipsius Dominus manifeslare vellel, adniteretur, prolinus recepla incolumitate, coepit
sua auctoritate conflrmaret. Ad hsec reverendus adjtttor esse prscparantium mansiones, et propriis
Pater patrum, tam benigne quara et sagaciler, as- manibus dissipare vinMia,nbi domus aedificarentur,
sensum praebens, litteris salulaloriis beatam virgi- sanctimonialium receptacttlis aptae. Ipsa vero, cujus
nem visitavit in quibus concessa sub Chrisli et migrationi haec habitacula prseparabantur, dum
beati Petri nomine licentia proferendi, quuecun- propter moras divinae visionis exsequendaejaceret
que per Spiritum sanclum cognovisset, eam adI gressuum penitus officio destiluta, et tanquam saxea
scribendum animavil. Sed el locum, quo illa fo- rupes, de lecto, in quem deciderat, nullaienus mo-
vebalur, honoravit, dalis ad abbatem (11) et fratresi cC veri posset, non salis credulus abbas referentibus,
ccenobii gralulaloriis ex suo noraine lilterarum i inlravit, ut videret. Cumque tolis viribus per se
apicibus. conaretur, vel de capite illam sustollere, vel de la-
CAPUT II. lere in lalus reclinare, nihilque conando penitus
Fundat cwnobium in monte S. Ruperti prope Bin- efficeret,tam insolito stupefactus miraculo, cognovit
gium, illudque cunt sororibus suis inhabital: per- noii passionis humanae, sed Jivinse correptionis
git perpeluis visionibus illustrari. esse, quod gerebatur, nec ulterius [mt. nec sibi
6. Igilur beala Hildegardis cum fiducia humillimai ulterius] contraeundum fore ccelesii edicto, ne
verbis, quae non ab homine, neque per hominemi deterius quidpiam ut ipse paterelur. Quoniam vero
acceperat, aperuit et perfudit lam sanctgeopinionis; locus prsenominatus partim ad MoguntinaeEcclesias
odorem bonum longe lateque fragrantem. Tunc con- canonicos pertinebat, el fundus cum oralorio Sancli
fluebant [ms. circumfluebant] ad eain filiaenobiliumi Roberti possessio eral comitis Beruardi deHildens-
iion paucae, sub habilu religionis regularibus semitis5 heim, faclaperinlerventum fideliumlegatione, virgo
insliluendse. Cumque omnes unum reclusionis habi-- Dei prsescia licenliam sibi et sororibus suis obtinuit
laculura vix caperet, jamqtte de transferendis ett illic inhabitandi.
aropliandis earum mansionibus consilium versare-- D E 8. Igitur post longam gradiendi defeclionera, dum
tur; demonstralur illi per Spiritum [ms. Spirilumi jatn utrinque deliberalum esset, nl cum consorori-
sanclum] locus, ubi Naha (12) fluvius Rbeno con-< bus [ms. addil suisj dirailleretur ad locum, quem
fluit, videlicet collis a priscis diebus sancto Ru- in spiritu prseviderat, ingressus abbas ad jacentera
perto (12) confessori ex nomine ailitulatus, quemi et afflicum, dixit, ut in nomine Domini surgeret,
ille olim patrinionii jure possederat, ibiqtte cumi abilura ad mansionem sibi ccelitus praedeslinatam.
beala genitrice sua, Bertha nomine, et sancto Wi-- Tunc illa diclo citius surgente, tanquam nihil tam

(11) Nimirum ad Cononem abbatem S. Disibodi.


(9) Albero vocabatur, el episcopaluro ultro dimi-
sit anno 1156. Deinile defunctus dicilur anno 1158. At liaslitterae nunquam videntur edilae.
Beati honoralur litulo in Gallia Christiana Sammar- (12) ftava Latine, aut iVai-usdicitur, vulgo ISaw.
ihanoriim iuter episcopos Virdunenses. Casiellanus Modicus est amnis in Palaiinaiu inferiori, et pro-
vero Alberonem ut venerabilem memorat ad 2 No- pe Bingium, juxta qtiod caenobiumest fuit condilum,
lti Rhenum influit. Locils expositus in Commen-
vembris, ubi de cullu iuquiremus.
(10) Hic Alberoni in episcopatu successit anno lario, num.22.
1156, et scripsit ad S. Hildegurdem, ut diclura in (13) De S. Kuperto Bingii duce et B. Berlha ep*
Cotiimeiilario nuni. 00. niatre aclum est apud nos ad 15 Maii.
97 VITA. — LIB. I. 98
prolixo tempore debiliiatis sensisset, slupor et ad-1A dis ofliciis, qttam m temporalium procuratione
miratio cunctos, qui aderant, apprebendil. Nec im- sustentarent.
merito, cum et ea quae circa decumbentem fieri 10. Quaeomuia non solttm permissu, sed et con-
[ms. gcri] visa erant, non minus essent stupenda, ( sulto venerabilis Henrici atque ArnolJi (15) Mo-
quia ex quo locum mutandi ccelitus accepit roauda- gunlinaeinelropolis urchiprsesiilutn, sed et scriplis
tum, quoties res ad effeclum tendere videhatur, lo- eoruradem cum consensu abbatum, decreta et con-
ties illa levamen passionis in suo corpore sentiebat, flrmala sunt; ne quid polestatis in praedia Saucti
ac vice mutata, quolies obnilentium contradictioue Ruperti sibi usurparet ecclesia Sancli Disibodi,
cassari negotium cernebatur, toties ista, licet ab- privilegiorum auctoritate, imo, ut pressius dicam,
sens, inlensiore gravamine laborabat. Aliquando de superni Numinis interdicto velitum est : siquidem
stratu repente consurgens, cunclosque reclusionis ha-c ipsa virgo, dura revelatione inlima coguoscerel
angtilos et babilacula perambulans, loqui omnino pro tali negolio eundum sibi esse ad idetn cceno-
non poierat : rursumque ad lectum rediens, deft- bium, etinstar Jonac prophetae trepidalionequaJam
cienle gressu, loquebalur ut prius. Quo languoris detinerelur, iliviiiae casligationis flagello tacta,
gcnere non tunc solum laboravit, sed et qiiotiesciin- pene languit usque ad niorlem. Quo verbere com-
que feminca trepidatione tardasset vel dubilassel B monila, se fecil in oratorium deportari, ihique se
supernaevoluntalis peragere negotia, hocccrtitudiuis quo Deus jttbebat iluram, si correptio cessaret,
in se capiebal argumentum. devovit. Deinde peliit ut equo imposita et manibus
9. Tandem ergo Dei famula cum decem et octo stistentata deduceretur : nioxque ut viaepauxillum
puellis Deosanctis \ms. sacratis] pristinas habitatio- deducla est, receptis viribus.keiabunJa procedebat.
nis loco decedcnle, quantum his quos deserebat, Pervcniensque ad Monleinprsenomiiialiconfessoris,
doloris el Juctus derelinquebal, tantuin regioni, ad cui [ras. quomotloj venire compulsa esset, expo-
quaiii accedcbat, gaudii el exsultationis afferebal. suil, atque lociim suaehabitationis cum allodiis ad
Fuerant natnque illi de Bingensi [ms. Binguensi] se periinentibus, ab illis [ms. illis] ccenobii fra-
oppiJo et contiguis villis multi bonoralorum, el tle trihus absolvii, relicta illis plurima portione pos-
plebe non exigua mulliludo, qui eam cum grandi sessionum, quae illi cum sororibus susceplis tra-
tripudio et divinis laudibusexceperunt. At ipsa cum diiae fuerant el insuper pecuniurtim non ntodica
suo, imo Chrisli, grege pusillo paratum sibi locum quautitate, ne quid usquam jtistae qucrelae relin-
-
ingressa, diviuam.quae cuncta dispensat,Supieniiam qtteretur.
devota cordis alacritate magnificabat, etcommissus ,_ 11. Verum, et ea quae series narrationis exigit,
luteiae suae sanciitiioiiiales virgines maierno alFcctu repetnm, beata Hildegardis, quamvis iu se Lise (16)
fovebai, et regularibus iiisiilutis prudemer iiubuere parturientis crebros dolores suslineret, niltilomi-
iion cessabat. Et ne alieni juris possessionem vide- nus speciosaeRacbelis oculos clnros lumine specu-
returiitvasisse vel occupare, de donuriis lidelium lutjonis inlerii.e pascebat, et quaccunque inleiiiis
quaefaroa noiniuis ejus adducti deferebant, locum aspexisse, dictiset scripiis, prout noveratexpedire,
suae habitationis, partim dalo pretio, partim facto pandebat. De quo genere speculandi seu videndi
concambio, a proprielariis praediclis oblinuit. Quem modo, qui perrarus ac pluribus eliani excellenlium
quia liberum suscepit, liberum manere perpeluo sanclorum noscitur in hac inortalitatis umbra iu-
conslituit; ita ut palriocinio lanlum Mogunlinae comperltis fuisse, res poscit ut aliqua dicantur [ms.
Ecclesisesubjeclus, non alium quam sedis ipsius aliquid dicatur] : quod ipsius verbis polissimtnn,
archiepiscopum baberet defensorem, ne, si laicum quanlum vel ipsa pandere potuit, cognoscalur. Sic
advocalum assumeret, ovili lupum viderelur indu- eiiitti dicit in epistola, qua ad Wiberlum Gembla-
cere : quo fere generali morbo per orbera plurimac censem (17) monachum, de his qu:e de ea relutu
vexantur ac vasianlur ecclesiae. Erga praelatos famae audierat, sciscilantem, rescripsil: i Deus,
coenobii,de quo inigraveral.boc tantum subjectionis D iuquit, ttbi vult, ad gloriaro nominis sui, et non
sibi suisque liiiabus relinuil, utquse de spirilualibus, lerreni hominis, operalur. Ego qiiidem [ms. addit
hoc est de ordinis lenore et de monachatus profes- seropcr] tremeniem limorem habeo, quoniam nul-
sione quaerenda essent, ab eis potius quam aliunde lam securilaiem ullius possibilitatis in me scio. Scd
susciperent: et prout res et lempus posceret, sa- nianus meas ad Deum porrigo, qualenus velul pen
cerdotes de ipso ccenobio susciperent, quos propria na, quaeomni gravedine virium caret, et quaeper
et libera electione (14) nominalim expelivissetit, ventum volat, ab ipso sustinear, nec ea, quae vi-
qui easlam in cura auimarum ac divinis exsequeu- deo, perfecte scire possum, quandiu in corporali

(14) Pro libertale electionis ad Alexnndrum pa- (16) Respicilauctorad frequentes Liaeparlus, non
pam recurrit aliquando Sancta, ut dictutn in ad Jillicullateiii, qu;e mujor fuil Ruchelis.
Commenlario, num. 157, Itaque. cuin Alexander (17) Hnbemus respoiisiim S. IiilJegardis ad mul-
creatus sii pontifex anno 1159, non unoaut altero tas qusestiones Guilierli Geinbluceusis monachi, ut
aimo laboravil Suncta, scd plus quam loio decen- Jiciuin esl in Commeinario, num. 116. At epi-
jiio, uiomiiia recte ordinarentur. slolaiu liic cilatam necJtim ediiam vidi ; et
(15) De lleutico et ArnolJo arcbiepiscopis actum pltires ad GuiberUtm jncdiitis csse ob*n,rvavi
est in Cotuiueiilario variis locis. num. 194.
99 S. HILDEGARDIS 100
oflicio sum, el in anima invisibilis \ms. invisibili], A tur (Ezech. i): quia ab activa vita, quam appre'
quoniam in his duobus homini defectus est. Ab henderai, ad quaelibet infima non revertebalur; et
infanlia autem mea, ossibus, et nervis, ac venis meis a conlemplativa, quam, carne obsita.jugiter tenere
nondum conforlatis, visionem banc in anima mea non polerat, in activam vilam revertebatur. Quasi
usque ad prxsens tempus semper video, cum jam enitn ei de aclivae vitae modo diceret Deus : JVonte
plusquam septuagesima annorum sim ; animaque deseram neque derelinquam (Hebr. xm), a bono
mea, prout Deusvult, in hac visioue sursum in proposilo non permisit eam redire ; et iterum,
altudinem flrmamenti, et in vicissiludinem diversi quasi de conlemplativae vitae modo ei diceret: A-
aeris ascendit, atque inter diversos populos se di- verte oculos tuos, quia ipsi m. avolare fecerunl
lalat, quainvis in longinquis regionibus el locis a (Cant.yi), de speculatione suae incomprehensibilis
me remoli sint. Et quoniam baec tali modo in ani- majeslatis ad actualis vilae laborem eam permisit
ina mea video, idcirco etiam secundum vicissitu- redire. Averte, inquit, oculos tuos a mca contetn-
dinem nubium et aliarum crealurarum ea conspi- platione, quia ipsi me avolare fuciunt, dum me in
cio. lsta autera nec exterioribus oculis video, nec g hac vita ad perfectum comprebendere uon suUi-
exterioribus auribus audio, nec cogitationibttscor- ciunt. Unde el Psalmista ait : Accedit homo ad
dis mei, riec ulla collatione quinque sensuum meo- cor altum et exaltabiiur Deut (Psal. LXIII): quia
rum percipio, sed lantum in aniroamea, apertis quo altius puro corde quseritur, eo sublimius, quaiu
exterioribusoctilis.itaquod nunquam ineis defectum sil incomprehensibilis, comprehenditur. Eo roodo
exslasispassa sum.sedvigilansdieac nocteeavideo. beata virgo in carne adbuc posila, el per activam
12. Itaque sicut ex verbis praecedentibus colli- laborabat, et per contemplativam in ipsam divini-
gimus, vere rnirus el perrarus [ms. perdius] huic talis lucem totis desideriis inhiabat. Sed hic prirao
snnctae virgini speculationis adfuil modus. Netnpe libro ponenles lerminum, benedicamus Dominum,
ad similitudiiiem sanclorura animalium, quae vidit qui aucillam suam ab ipso orlus sui principio ele-
Ezechiel (18), ipsa cerlum pennatum animal ibat, ctam respexil, et eam dilectam usque ad clarilalem
et non revertebatur : et iterum ibal, ct reverteba- visionis suae provexit.

(18) Locus in ras. sic exprimilur : < Quae Ezecbielis prophetia tangit, ipsa certe tanquam pennatinn
aniiiial, > etc

LIBER SECUNDUS

DE VISIONLBUSSANCT<£

PROLOGUS. C discerct, aut audilores suos aliquid doceret. An non


13. Grandem quidem materiam ingenia parva non morabatur in ccelesti tabernaculo, et transcenderat
sufferunl: sed cbarilas et obedientia, quibus me nebulam lotius carnalitalis, ciun dictalum et verba
totum semper vobis debere profiteor, Ludovice et Evangelii Joannis, In principio erat Verbum, etc.
Godefride abbales optimi, mentera raeara etiam de (Joan. i), eara docuil Spiritus verilatis? lpse enim
impossihilihus ad possibilem facullalem efferunt. Spirilus sanctus, qui iu cor Joannis proflttxit,quan-
Unde quamvis nullo frelus ingenio, tamen praecepiis do lianc profundissimam revelaiionem de pecior.e
vestris in charilate Christi oblemperavi, ellibellum Jesu suxit, per divinam suae dignationis gratiam
secuudum de Vita beatae Hildegardis virginis, se- hoc istam voluit discere, quod ille digiius fuit dice-
cretis et arcanis visionibusquasi quibusdam amcenis re. Sed de his iterum loqui differanius, el proposita,
floribus respersum, ab eo loco, quo praecedentem aspirante ipso Spiritu disseramus. Nec uioveat le-
librum Godefridus (19) bonae memoriae lerminavit, ctorem, quod quaedam, quaein praecedenli libro Viiae
ordinare etperficere, Deo favente, curavi. In quo ex ejus prsescripta sunt, eadem in subsequeiui etiam
verbis ipsius Deo dileclae virginis lanta elucet cla- opere visionurn ejus, nibilominus descripla sunt:
ritas propheliae, ut nihil miiius anliquis Patribus quia dignum juJicavimus, ut et qualilas ordinis in
videatur percepisse gratiae. Nempe sicttt legitur de recitalione historiae ejus servarelur, et auctoritas
Moyse, quod indesicenter fuerit in tabernaculo, sic vel iutegriias verborum, quaeper Spiritum sanctum
et ipsa in visionum ccelesliummorabaltir umbraculo, prolata snnt, in descriplione visionum ejus nullale-
videiicet ut, sicut ille, sic ista a Deo, ut aliquid nus mutilaretur (20). ,
(19) Godefridus illeprimum lihrum scripsii, exce- scriptorum. Noltiit Theodoricuslibrum primum mu-
ptoprologo. Reliqua oiunia suniTlieodorici, qui hsec tilure iis, quaeerant allata de visior.ibus, nec ea hic
scribit. omiiiere voluit. Prologus ille in ins. Bodeceiisierat
(20) Prsecipua ratio repetilionis, est diversita» oinissus.
101 VITA. — LIB. II. 102
CAPUT PRIMUM. A aptari qtteal, vidcamus. Hsec scripta ita se hnbeni.
i In myslica, iitqtiit, visione el in lumine chnritatis
Sancla, Latini sermonis ignara, tibros tamen Latine
scribit: visionibus a pueritia guudet: eas cogitur [ms. claritalis] desapientia, qiiaentinqiiam deficiet,
scribere: multos consilio juvat et monitis, el suas verba haec sic audivi et vidi: Quinque toni justitiae
recle dirigit. humano geueri a Deo missi intonant, in qtiibus sa-
14. Igiiur beata virgo in loco ad quem visu divino lus et redemptio credenliiim conslat. El hi quinqne
migraverat, librum visionura suarum, quem apud loni excellenliores omnibusoperibushoniinuinsunt,
montem Sancti Disibodi inchoaverat, consumma- quia omnia opera houtinum de bis iiiilriiiulur, qui
vit (21), et qusedam de nalura hominis et elemento- sunt, qtti in sonis non eunt, sed cum quibus omnia
rum, diversarumque creaiurarum, et quomodo ho- opera hominis in quinqtte sensibus corporis ejus
mini exbis succurrendumsit, aliaque multa secrela perliciunlur. Et de illis talis ratio est : Primus
prophetico spiritu manifestavit. Patet etiam quam tonus per fulcle Abel sacrilicium, quod Dco imnio-
eleganter epistolis, de diversis provinciis ad se dirc- luvit, opere complelus est. Secundus autem, quan-
clis, responderil, si qttis tenorem verborum ejus, do Noe per praeceptum Dei arcam aedificavit ; ter-
cx revelatione divina (22) prolaiorum, altius consi- lius vero pcr Moysen, quando ei lex clala esl, quae
derarc voluerit. Sunt tamen in unum volumeti com- B ptinclum [forte paclum] circumcisionis Abrabx fuii.
pilatse el suae, et illse, quae ad se fuerant [ms. vene- Sed in quurlo lono Verbum summi Palris in Vir-
rant] destinalae. Quis vero non miretur, quod can- ginis uleruiii descendit, et carnein induit,quin ideui
(um dulcissimae melodise mirabili protulit syinpho- Verbum cum aiiua linium coagulaverat, et sic ho-
nia, et litteras non prius visas, cum lingtta editlil minem foruiaveral : iinde et oninis crcattira per
antea inaudita ? (23) Praeter haec, Evangelia qusedam hominem ad ipsum clamavit , qui ehm fecerat,
exposuit, aliasque lypicas expositiones composuit: sicque propier bominem Detisomnia in se portavit.
quaeomnia, quia ei clavis David aperuit, gratulari Alio eniin tempore hominem creavit, alio autein
mcrito et canlare auimse sux licuit, qtiod eam Rex ipsum porlavil, ut omnes, quos consilium scrpenlis
ia cellaria sua introduxerit, ut inebriaretur ab uber- perdiderut, sihi altraheret. Quintus atilein toiius
taledomussuae, etpolarelur lorrenle voluplalis sua»: perficietur, cuin omnis error et irrisio fiiiieiur : et
unde et ipsa, sicut scriplum est, a timore Domini lunc homines videbunt el rognoscenl qtioJ nuihis
ccncipiens, pareret spirilum, et sahiles (24) super cilra Dominuin [ms. contra Deum]qtiidqiiani faccre
Urram facerel. Magnum esl etiam illud et admira- possil. Iloc vcro [ms. modo] in quinque lonis a Deo
tione digiium, quod ea, quae in spiritu audivit vel missis Vetusel Novum Testamentum perficictur, ac
sensu el eisdem 'C niirifictis iiumerus homintim
vidit, eodem verbis, circumspecla complebitur. El post
et pura mente, manu propria scripsit, et ore edi- bos quinqtic tonos Filio Dei quoddam lucidum
dil (25), uuo solo fideli viro symraista conlenla, qui tetnptis Jabitur, ita quod ab omiii carne palam
ad evidenliam grammaticaeartis, qttani ipsa uescie- coguosceitir. Poslea diviniias insemetipsa operubi-
bat, casus, tempora et genera quidein disponete, sed tur, quauJiu vult.
ad sensum vel intellectum eorum nihil omnino ad- 16. Sapientia quoque in lumine charitulis docel,
dere praesumebat vel demere. De hoc certe eliam ei jubet me tlicere quomodo in buc visione con-
ad Adrianum papam (26) scripsit, quod sic inccele- stiliila stnn. El ego verba haec non dico de me,
sii visione sibi dictum audivit : > Cum desuper tibi sed ver.i Sapientia isla dicit de me, et sic loquitur
oslensa ad formam bumanse consueliidihis non pro- ad tne : < Audi, o homo, verba haec, et dic ea,noii
luleris in Latina lingua, quia haec consueludo tibi seciinJuin te, sed secundum me : et docla per me,
non esl dala, ille qui limam habet [ms. scientiam hoc mododic de le : In prima formalione niea, cuni
habcrei], ad aptum sonum hominum explere non Deus in ulero mairis uieae spiraculo vitse suscitavit
negligat. > me, visionem istum infixit animx- meae. Nam post
15. Congruum auicm videtur, ul hoc in loco scri- -. Incarnaiionem Cbristi anno inillesimo centesimn
pla visionum ejus aliqua inseramus; et ex his, doctrina apostolorum et arJens juslitia, quain iu
quam convenienter senientia illa de Canticis, Dile- Chrislianis et spirilualibus consiituerat, tardare
ctus meus misit manus suas per foramen, el venler ccepil, el in bsesitationem vertebatur. Illis tempo-
meus inlremuil ad lacium ejus (Cant. v), sibi ad- ribus uata sum, el parentes mei CUIIIsuspirio \ms.

(21) Loqitiiur auctor tle primo opcre Scivias faceret. >


dicto, quod anno 1141 iu inotiie S. Disibodi in- (25) Atidila Latine scripsit, visa, opinor, Gertna-
cboavii; et circu 1151 in iiionle S. Rtiperti linivii. nice aut scripsil attt adjutori suo Laline verientk
(22) De epistolis, quaveqiie ac aliu opera, spiritu orelenus exposuit. Consule dicla in Comiiientario,
prophetico scriptae sunl ex visionibus divinis, niuila nuin. 19 el 20.
dedimus § 4 et seqq. (2(?) Epistola data est ad Anaslasiuin pap.iin,
(23) De opete musico, quod Sancla composuit, quae allegatur, ut observavi in Commetitario niiiii.
consule Coinmenlariuiu, nuin. 191, ubi et reliqua 50. Scripsil tuineu Snncla eiiuut atl Adrianuin
ipsitis opera ettutneravi. IV, indeque f.icluin puto ut ex epistolis in co-
(24) Ultiina verba in ms. sic legunlur: < Conci- dice coiijuiiclis uuaiu pro allera noaiinavenl
pietts parcret, el spiriium salutis super terram auctor.
105 S. HILDEGARDIS 104
suspiriisj Deo me vovebant, ac terlio selatis meae A . Deo cssenl, abbati suo inti.-navil, magnoque desi-
anno tanlum lumen vidi, qtiod anima mea conlre- derio deinccps mecum in his laboravit. In eadem
muit: sed prae infantia de his nihil proferre potui. visione scripta propbeiaruui, Evangeliorum , et
In oclavo aulem anno actalis mese in spiriliialem aliorum sanclorum qnorumdam phiiosophorum,
conversationem Deooblala sum, et usque in quinlum sine ulla humana doclrina inleliexi, ac quacdam cx
decimum annum fui multa videns, el piura simpli- illis cxposui, cura vix notiliam lilterarum baberem,
citer loquens, ita quod et admirabantur, qtti haec sicut indocta mulier me docuerat. Sed et canlum
audierunt, unde venirent, et a quo essent. Tunc et cum raelodia in laudem Dei et sanctorum absque
ego in ineipsa admirata sum, quod cum infra [forte doclrina ullitis hominis proluli et cantavi, cum ntin-
iiiira] in anima vidi.exlcriorem etiam visum babui : quam vel nenmam (29),- vel canlum aliquem didi-
et quod hoc de nullohomine audivi, atque visionem, cissera. Haec adaudienliam Moguntinseecclesiaeal-
quam in anima vidi, quantum potui, celavi : mul- lata cuoi essent et discussa, omnes ex Deo esse
taque exteriora ignoravi de frequenli sesritudine, dixerunl, et ex prophelia, qua olira prophetae pro-
quam a lacte niatris mese hucusque passa sum, phetavcrant. Deinde scripta mea Eugeniopapae(50),
quae carnem meam maceravil, et ex qua vires meae B cum Treberi esset, allata sunl, qui ea gralanter
defecerunt. His valde faligata, a quadam nutrice corain plurimis legi fecil, ac per seipsum legii,
inea quaesivi, si aliqua, exceplis exterioribus, vide- multumque de gratia Dei coufidens, benedictionem-
ret, et nihil iiiitii inde respondit, quoniam nihil qne suam cum lilteris mihi millens, praecepit ut
[ms. nihil borutn] videbat. Tunc magno limore ea, quae in visione vjderem vel audirem, scriptis
correpta, non audebam haec cuiquam manifeslare, altenlius commendarem. >
sed lamen plura loquendo, dictando, de futuris 18. Itaque [ms. ig|lur ex] beaiae virginis pul-
solebam enarrare. El quando hac visione pleniler cherrima visione, et sui limoris, quem ad accessum
perfundebar, multa, quae audienlibus aliena erant, Spiritus sancti capiebat, recitalione, de Apostolici
loquebar. Sed cum vis visionisaliquanlulum cessil, quoque benedictione, et de percepta abeoscri-
in qua me plus sectindum mores infantis, quam bendi permissione, patenter colligimus, quod ille
secundum aunos aelatis meae exhibui, vulde erubui, dilectus suus Sponsus coelestis Jesus Chrislus vere
el saepe flevi, et niultoties libenter tacuissem, si misit manum suam, id est operationem et inspira-
niihi licuisset. Prae timoreautem, quem ad homines lionem Spiritus sancti, per foramen, hoc est, per
habebam, quomodo viderem, nulli dicere audebam. occultam graliam suam,et venler ejus, scilicet inens
Sed quaedam nobilis feroina, cui in disciplina eram Q sua, ad laclum ejus, hoc est ad infusionem gra-
subdila, haecnotavil, et cuidara sibi nolae monachae tiae suae intremuit, ob insolulum vigorem spiritus
(27)cperuit. > et pondus , quod inlerius sensit. Quid aptius ?
17. Cldem feminaeDeus per gratiam suam quasi quidconvenienlius? Certesicul per illum in Elia(31)
rivuium ex mullis aquis infudit, ita quod bonis ope- sibilura aurae tenuem [ms. tenuis] frequemior visi-
ribus quielera non tribuit (28), quousque bono fine tatio signatur, ita divini Spirilus saporera tolies
praesenleiu vitam linivit, cujus etiam merita Deus deguslabat raens ejus, quoties in couteinplationis
per quaedam pulchra ostendit signa. Post cujus sublimitate suspendebalur. El quid fecit ISurrexi,
linem ita permansi videns in quadragesimum aetatis inquil, ut aperirem dilecto tneo (Cant. v). 0 vere
meae annum. Tunc in eadem visione magua pres- beala virgo, quae, sicut scriptum est, quia dilexit
sura coacla sum palam ntanifeslare ea quae vide- cordismunditiam.proptergraliam labiorutn suorura
rara et audieram. Sed valde tiraui et erubui proferre habel amicum Regem, id est, Cbristum, a quo tale
quae lam diu silueram. Venae aulem medullae [ms. percepit donum! Secundum mensuram enim, quam
et medullae]mesetunc plense virium erant, in quibus sibi dare Spirilus sancius voluit, nain sicut spirat,
ab infanlia et juventute mea defeclum habebam. ubi vult, sic eliam diviJit singulis, prout vult,
lsta cuidam monacbo magislro meo inliroavi, qui D quin surgeret et dileclo aperiret, recusare noa
bonaeconversationis et diligenlts intenlionis ac ve- poterat: et nunc voce, nunc lilleris, pessulum
luti peregrinus a sciscitationibus morum niultorum ostii sui aperiens dilecto, foris exsequebatur,
erat. Unde et eadem miracula libenler audiebat: quod intus audivit. Qujd iutus audivit? Deriven-
qui adroirans mihi injunxit, ut ea absconsa [ms. lur foras fontes lui, et in plaleis aquas luas divide
ahsconse] scriberem, donec videret, quae \ms. quas (Pro». v).
essent] et unde essent. Intelligens autem quod a 19. Igitur dum ad hunc modum bonorum operum

(27) In ms. legiiur: < Cuidam noto sibi mo- p


(29) In ms. neuma, quod pro modulatione su-
nacho aperuil. > Haec lectio verior viJelur: nam miiur.
leinina, cui Sancia rem aperuil, fuit B. Juttu (30) De examine scriptorum Treviris facto con-
iwagistra ipsius , et liaecverisiiniliter direclori suo. sule Coiniiieiitarium, nuiii. 27 el 28. Reliqua vero
(28) llice de B. Jtitla, de qua ad 22 Decem- de visionibus ipsius § 2 exposiia sunt.
bris ageiiius, iteriim rectitis habentur in ms. hoc (51) Sibilus aurae lenuis (III Reg. xix, 12) signi-
modo : < lia qtiod corpori suo in vigiliis, jejuniis, ficabut Eliae visitationem Domini.
el caeieris boins operibus quieiera uon tribuit. >
.!<« VITA. — LIB. II. 106
rivis uuTiicniibii5quasi paradisi flumiiiibus Irriga- A licet crebris inviseret visitationibus, lamen, ut scri-
relur, non modo tota vicinia, veruin eliam ex omni plum est, quanto magna erat, hurr.iliarel se in
triparlita Gallia alque Germania confluebant ad eam omnibus, pcrmisi. eam sarpe variis aogrittiJinuin
undique utriiisque sexus populorum examina, qui- vcxari passionibus. Quod ut evidentius pateal.lexlti»
bus per gratiam Bei «iriusqiie vilse aflulim accom- visionum ejus producalur in medium, ut el Virtus
moda irapenilebal exborlamina. Ad salutem euim in infirmilate perfecta non lateat et lectoris etiarn,
animarum suarnm proponebnt eis el solvebnt qtiae- dum alternis ttii delecialur, allevieiur ladium. Vis
stiones sanclarum Srripiurarum (31*). Plurimi con- scire, quid perpessa fueril pro eo, quod non mani-
silium ab ea percipicbanl necessitalum corpora- . festaverit ostensam sibi coelitus visiunetn, propter
linm, qnas paiiebanttir ; nonnulli quoqtie bcnedi- suam de loco, in quo liiitc crat, in alium trausmi-
ctionibus suis a langtioribtis allevinbnnlur. Qttia gralionem? Audi ipsain ila scribentem: < Quodam,
vero proplteiico spiritu cogitationes et intenliones iiiqttii, lempore ex caligine oculoritm niillum liimen
hominum cognoscebal, quosdam pervcrsa el frivola videbam, lautoque pondere corporis deprimebar, •
menle ad se, quasi ad explorandum, accedenles quod sublevnri non valens, in doloribus maximis
redarguebnt: qni duni spirilui, qui loqiiehalur, non occupaia jacebam: qu;e ideo passa sum, quia non
vaierent rcsistere, corrcpli et eroendati, cogebnn- „ raanifestavi visionein, quae inibi ostensa fuil, quod
liir a pravo incepto desi.lere. Sed et Jud/eos- dum de loco, in quo Dee oblala fueram, in nliuni cum
ad se venirenl causa inlerrogatiotiis, convicios de puellis meis moveri deberem. Ilaec tam diu suslinui,
leffi sua, ad Christi fiJem exliorlabaliir verbis donec lociun, in quonunc sum, ilominavi: et, iliico
piae admonitionis. Omnibtis enim, juxla Aposto- visu recepto, levius qtiidem babui, sed tamen inlir-
luin, omnia facta (I Cor. ix), extraneis qui- milate nondtnit nd plenumcarui. Abbas aulem meus,
dem adveiilanlibus, qiiamvis reprehcnsibilihus, et fratres et populus ejusdem provinciac, cutn per-
bisuide el leniler, prout eis videbal coinpelere, lo- cepissent de bnc mulalione, quid hoc esset, quod de
quebnlur. piiigiiednie ngroriitn et vinearum et de amoenilaie
20. Secum autem commorantes puellas cuin mul- loci illius ad inaqitosa, ubi utilla essent coinmo-
to dilectionis ac maternae ditlcedinis affectti casliga- da, ire velletniis, inirum habuerunt: et ue boc fie-
bal, quolies vel rancor cujttslibet controversiiu, vel ret, sodut nobis.rosistereiil, in invicem conspirave-
dolor saecularis trislilirc, sive desidin, ntit nogligen- ruiit. Mc qiioque quadam vanitate decepiam esse
tia in eis oriebatur. Deniqtie voluntntes, intetitiones dicebant. Cumque haec audissera, cor ineiiin cot>-
et cogitatienes earum in lanlum perspiciebat, quod iritnin est, ct caro mea et venae nrtierunt : et pcr
in ofliciis etiam divinis, seciindiiin qualiutem cor- C dies plurimos leclo decuiiibeiis, voccm niagn ,m
dis sui, propriis benediclionibus eis [ms. benediclis auJivi, ine prohibenlem,- ue qiiidqitnm uinpijus
sine eis] respondebat. Praevidebal enitn in spiritu in loco illo de visiotte hac proferreiu vel tcri-
vitani bominum et couversalionem, necnon et vitic bereui.
prasenlis qiioritmdam eonsuminalionciii, ac secnn- 22. < Tiinc qusedam nobifs marchionissa, nobis
dum qualilatem morum et meritorum, gloriam et nota, archiepiscopum Moguiitinuiii adiit, et ei haec
pcenas aniinnruin eorum: qtiaelamen lania mysleria omnia, aliisque snpientjbus raanifestnvit. Qui dixe-
nulli, praeterqiiam illi soli bomini revelabat, cui, ut runt quod ntillits locus, nisi per bona opera suti-
prsediximtis.-omnia secrela sua manifestabal. Sicttt clificaieiitr : unde et hoc, ut fieret, conveniens
cknique lempus lacendi, ita noverat, quid el ubi, et videtttr [ni.. vidercliir]. Tunc niiliquus decepiot-
ctti, et cur, quoniodo, et qttando tempus csset per iiiiiltas irrisioncs me excribruvit, ila quod mulli
loquendi. ln his aulein omnihus siiiniiiain omiiiuia (iixerttni : < Quid cst boc, quod huic slultse el in-
virtulum servabal htimililalem. Et sciens quia Deus <Joctae feminae tol mysierin reveiaulur, cum nn.li:
superbis resislit, humilibus auieui dai gratium < fortes el sapientes viri siut ? Itt dispersionem ita-
(I Petr. v), semper gruliaj divinue oii.nipolenleiii n < que vertetur. > Multi enim de revclulione admira-
laudabat benignitaicin. buniitr, iitrum a Deoessel, an de inaqtiositate ae-
CAPUT II. reortun spirituum, qni mulios seducunl. El ita iu
Sanela i« visione discil locum ad fnndandnm mona- isio loco (32) cum viginti puellis nobilibus, ct tie
slerinm, eaque occasione multa patititr: Deiim divitibus parentibus natis, roansi, nullam [ms. iinl-
tamen in omnibus adjutorem habet et consola- lamiiue] habilationem seu habitalorem hic inve-
torem. niens, exccpto veterano quodam el uxore eju.« ae
21. Taniis ac talibus gratiartim adornatain dota- liliis. Tanta quoque adversitas tribulalioiiuiu et
libus Sponsus ccelestis sporisam suain dilectara pressura laboruni super me cecidit, velulcum lem-
, (31*) Quot quainque diversre de sacris Lille- tur innucre; sed mansi idera ibi est ac habitare
ris, de rebus theologicis, de arcanis ct occul- cwpi. At saucla, cum dicit < cuin viginti pnellis, »
lis, quaesliones S. Hildegardi proponereuttir, vi- videlur conlraria biograpbo num. 9 , ubi Jicit
deri potest ex dispulatis in Coiiiiiienlario § ti, eain ex monie S. Disibocli riiscessisse < cttni <i<_-
7et8. cein et octo puellis. » IJtriiinque ieril veruiii,
(52) Loquittirde loco sibi ostcnso, sive de inonle si du;e se adjtiiixeiinl in adventu ad inuiiieiM
S. Ruperti, licet verbum mansi conirariuni videu- S. Ruperti.
PATHOL.CXCVII i
«,07 S. HILDEGARDIS 108
pestttosa nubes solem oblegit, ita quod valdc suspi- A Aliae eliam quacdam nobiles puellae similiter fecc-
rans el lacrymas funJens, dixi : 0, o, Deus nul- runt, se a me separantes : ex quibus quacdamposiea
lum coufundit, qtti in ipsura confidit. Sed iterum lam negligenler vivebnnt, quod mulli dixeruut,
Dcus graliam suam mihi aJbibuit, queniadinodum qnia opera earum oslehderent, qttod in Spiritum
cura sol recedeutibus niibibus, apparet, el velul cum sanctum et in hominetn, qni di Spritn sanclo
mater flenti infanti lac praebet, undc ipsepost fletum loquebaliir , peicassenl. Ego aulem et diligentes
gaudet.Tunc in vera visione vidi quod tribulationes me adinirabamur, cur lanta pcrseculio super me
istae in exemplo Moysis super me vcnissent, quia, veuiret, et Deus consolationem mhi iion adhi-
cum ille filios lsrael ./Egypto trans mare Rubrum beret, cum in .peccalis persevcrare non velle.',
duccret in deserlum, ipsi conlra Deum nturimiran- scd bona opera, Deo adjuvanle, perficere desidera-
ies, Moysen qnoqiie-valde alDixerunt, qtiaiuvis eos rem. ln his librura Scivias complevi, sicttt Deus
Deus mirificis sigiiis illustrasset. Ita Deus aliqua volttit. >
parle me affligi permisit a commuiii poptilo, a 24. Ex praeccdenli visionis dcscriplione et beatae
propinquis meis el ab aliquatttis, qui meciim man- virginis liqnet afflidione, quod locum. qucm sibi
scrniil, cum eis necessaria defuerunt, nisi quan- pracmonslralum , et pro quo retardaiiieni cacilale
tnm nobis per graliam Dei in eleemosynis dabalur, g castigavit, ipse Dominus eiegit et praeclegit iu hae-
quia sicul filii lsracl Moysen afflixeruni, ila et isli reditatem sibi, ul noneii suum sancium iinpensius
super me capul movenles, dixerunl : i Quid prod- glorificaretur ibi, tuirt propler S Ruperli inerita,
-esl, quod nobiles el divites puellae deloco,in el sectim ibi in Chrtsto qtiiesceniiuni, tuin pioptcr
. qtto eis nibil dofuii, in lanlam penuriam devene- profectum sauclae virginis, el secum illuc vcitien-
runl? Nos vero gratiam Dei nobis succurrere lium. Inler h«c subit ineiitem veteris hisiorias re-
exspeciabamus, qui hunc locum nobis [ms. addil conlaiio, el pulchra se no.ds offert de Dcbboo
soliini] oslenderat. prophelissa (34), el ioco, in qtio sedit, ad nostiniit
23. < Post pressuram doloris hujus, gratiam proplieiissam et locum noslrum compar.ttio. Sic
suam Deus super nos pluit. Nam mulii, qui nos cnim Origencs dicil : i Praestal non minimum con-
prius conieinnentes inaquosam inutilitalem nomi- solaiiotiem mulierum sexui, el provocat eas, ne
naverant, venerunl ad nos undique adjuvantes, et pro infirmiiaie sexus desperenl, eii.un piopheii;c
beiiediclionlbus nos replentes. Mujli eliam diviles gratiae capaces se iieri posse : sed inlelliganl el
morluos suos in honore apud nos sepelicrunt. Plu- credant, quod merettir hanc gratiam purit.as men-
rimi quoque visionem hanc in fide cognoscentes, lis, non diversitas sexus. > Debbora quippe, qttae
-<
magno desiderio ad nos vencrunt, sicut per Pro- apes inlerpretatur, in proplieliae fonna versatur.
phelam dictum est: Venient ad te, qui detrahebant Cerlum namque est quod oinnis proplietia suaves
tibi (Psal. xxxvn). Tunc spiritus meus rcvixit, et coeleslis doctrinae favos el dulcia diviui eloquii
quaeprius in dolore flevcram, nunc, quia Deus in mella coroponal, ut David dicil : Quam dulcia fau-
oblivionem me non duxissel, prae gaudio flevi, cum cibns meis eloquia tua tuper met ori meo! (Psat.
locum islum exlollendo, el multis ittilibus [vox cxviu.) Hsecinter Rama etBethelscdere dicilur : ct
iitilibus non ett in ms.] rcbus el acdificiis inulti- Raroa, excelsa, Bethel domus Dei interpreialtir.
plicando confirm.ivil. Sed lanien Deus vottitl, quod Nihil enini btimile, niliil clejcctum erga propheliae
iu plcna securilale constanter persevernrcm, sicut sedein reperitur. Sicul et npud Salomonem iedi-s
ah infanlia mea in omnihus causis mcis fecerat, sapieiiliac, vel in porlis civilalum cousisiil, vel iu
tnm nullam securitale.n gaudii vitae islius mihi muroriim mcenibus habilat, vel in lurribus libere
dititisit, per quod mens mea elevari possel. Nam agil. Hoc modo prophetia inbenia Hildegarde
cTtinlibruin Scivias scribereni, qunmdam nobilem inler domum Dei ct excelsa dicittir habitasse, quod
ptiellam, supradiclae marcbionissae filiam, in plena nttnc videri eliam in prouiptu sit localiter : potest
chnritale habebam, sicul Puultts Timolheum, quae jj tamen accipi el spiriliiuliler. Doccteiiini te, os.m-
in diligenti amicitia in omnibus se niihi conjunxe- cta aniiua, quaecuuque ibi hubitas, quae super ler-
jat, et in passionibus meis tnihi [non est in ms. mihi] rara sunl, respuere, ei quae iu coelorum excelsts
(•onJoluii, donec ipsum librum complevi. Sed post sunl, ubi Cbrislus in dextera Dei sedet, quxreie.
ba?cpropter elegantiam generis sui, ad dignitatem lllic te prophetia ejus horlatur ascendere, illuc
innjoris \ms. majorem} nominis se inclinavii, ut audilores suos moliliir imponere. Benedicta cigo
mater cujttsdam subliniis ecclesiacnomiuarelur : gralia Dei [ms. gloria Dotnini] de locosco.Je
quod taraen uon seciindum Deum, sed secundum cujuseniaiicipaiioite, qtiam in spirilu praevidit beutu
honoiYinsajculi hujus qussivil. Haecin alia regione virgo, dicil ita in sctiplo suo :
a uobis reuioia, poslquain a me recessil, vitam 23. < Vidi in visione, cl docta et coacta suin, ut
praiseniein cum nomiiie diguilalis cilo perdidit (33). prselatis meis revelarein, qtiod locus nosier ctmi
{35) H;cc abbaiissa, de ciijus recessu Sancta num. 46.
cloliiil, vijctiir esse soror llartvici Bremensis (31) Dc Debuora vidcri potest liber Judicum,
iH-cbiepiscopi, qui morteiu ipsius ad S. llildc- cap. iv.
gaiJcai perscripsil, ul dicliini in Cuiuiiicntaiio,
tng VITA. - UB. II. II»
suis perlinenliu loco, iu quo Deo oblata fuernm, A qnid.iiii hanc aegriltidiueni pro posna rotnpu a.mni.
absolrendus essel, pr.-eterqiiani quod stibjectionem Virltis qiiuque spiritits mei, carni mene infixa, defc-
et obedientiam Deo ibi servientibus deberemiiSj cit, necex h c vita imnslatn, nec pleniler fui in en.
quandiii bonam fidem erga nos inveniremus (55). Corpus etiam-meiim immiilaium slernebaiur in ler-
Ilsec abbati meo (56) inlimavi, sed infirmilale cor- ram super cilicium, ncc lamen vidi finem meiiin,
repius, nihil iinle Jisposuil, quoninm et [ms. quia ctim et praelali tiici, filiae ei proximi, cum p'an< tu
etiam] post paucos dies vilam finivit. Ad abbalem magno venirent, et ubitum meum viderent. Al ego
vero succedcntem el Mogiinlimtin archiepiscopuin in vera visione nciem magn.im angelorum, liiiraano
et majores ecclesiae cum haec pervenissenl, in fide intellectui iiinumerabilem, per hos dies interdunt
et charitate ea siiscepcrunt, ati|ue ila fieri cmn vidi, qni Jc exercilu illo eranl, qui cum Michaile .
sigillo scriplurae confirmaverunt. Inter hacc a qni- conlra clracoiiem ptignabant, et hi suslinebani,
biisJatn mnlias infestationes perluli, siculJosue, qtiid de ine Deus ficri juhcret. Sed unus lorlis cx
quetn prse aliis viclorcm inimici conabantiir ducere\ eis, clnmabnl ad tne, diccns : i Ei , Ei, aquila.
in confiisionem: sed sictil Dcus ipstim adjuvil, ita <quare dormis in scientia? Siirgcdedubilaiioiie. Co-
tne ct filias meas liberavil. SeJ sicut Josopli fratres < gnosccris, o gcmma in splenJore, oinnes aquilie
sui inviilehnnl, quod a Palrc plus aliis amaretur; ac, gi <videbiiitl le, sed intinduslugebil, vita aiilem aeiern.i
ipsum veiiJentes, lunicain ejus scissam palri retule- <gaudebil : et ideo, nurorn, :.J solcin stirge. Sitrge.
riinl, diccnles quod fera iliiim devoravcrit, ita et, < surgc, comede et bibe. > Mox acies tpta clamalul
qtiidam malevoli liinicam gruiise el laudis Domini voce sonora : < Vox gaudii, iiunlii siliierunt, noii-
in nnbis scindere volebant: sed Deus nobis succttr- < dum vetiit teiiipiis trunseundi: puelln, ergo surge.»
ril, sirtit Josepb in honorcitt restituii. Quamvis au- Slutim corptis nieiim et sensus mei ad pra'senieiii
tcin mtillam presstiram haberemiis, tameii per gra- vitam inulabanliir. Quod filise mcae, quae prius fle-
tiam Dei auginentnbaniur, sicttt ct filii Israel, quiI verant, cCriicnles , de lerra me levanles, in leciuin
-quantopliis oppriiiiobantiir, Innlo mngiscrescebant. reposuerunt, et sic pristinas vires recepi. Pcenalis
In gatnlio itaque corjis mei ad Deum aspiciebam, autem infirmitas a me pleniter non recessit: scd
et quia in tribulationibus niilii astilerai, securaessa lantum spirilus meus de die in diem plus qiiam
viJebant. i prius in me conforlnbaliir. Nam pessimi aerei spi-
26. tiic opporltine considcrarc possumtts quod• ritus, quibus pcenales cruciatus hominuin injuacli
beatn virgo, licct corpure inliniiilalis altritione, sunt, poenam hanc, quae mihi ab eis, ul Deus per-
diabolicaeqtioque et humana? infeslntionis praegra- misil, infercbalur, siibmliiisirabanl, siciil et lorio ei
varettir vtxatione, seihper lamen divina robornri et C fccerunt. qui beato Laurcuiio et aliis martyri us
cotifirinari meruit consolalione. Siquidem Spirilus prunas apponebant, qtti et ad me feslinnntes, voca
sanctits gratiam siinui mttllis profntiirain in electo magna clamabanl : < Sedttcamus islam, ut de Deo
vasestio volens couservare, otntiis faeculeniiaertibi- < ditbitet et blaspliemei, cur eam tantis poenisimpli-
< cet. >Sicut cniin in Job permissione Dei laclutn esi,
ginein lima correciiouis in ea siitdtiil elimare, ut
ex casligatione proficiens, voluntntem Domini dili- quod Satan corpus ejus ita percussit.quod vermibiis
ita nerius ignis subintrniis, carne.ii me.im
genter iiivesiigaret: el, juxia Aposioliim, raiiona- scaieret,
bile obseqiiitim Deo reddens, totuin vitae suaecttr- consumpsil : quod et Jeremiie accidit, qui doli.r ni
sum ad ejus senientiain ordinarel, et mcrito. situin flebiliier planxil. Sed Jiabolus i i pcrsi a ere
Graltiiio enitu suo done. naturae el gratiae siiiiul. non potuit, quod Dcutn blnsphemaret. Ego vcro
illuslrans eam bono, pncpar.tbal ei gratiam in mollis in cnrne, timida in ineiite, Je pcenis isti-t
-.tbunilaniia inagna et glorinm : gratiam in lerris,'' pluriiniiin tcrrebar. Sed Deus me voiifurlavit.
eas paliciiler ferebam, alque in spiritu
clorimn in ecelis, gratintn sublimium ineritortim,' quod
mco dixii : 0, o, Doinine Deus, oinni.i per qnoe
gloriam ineffabilium praemiorum duhal. IttJe est,' rae tnugis, bona esse scio, quoniam cuncla o-
quod a terrenis castigabaitir, sicut scriplum est:
pera tua, bona et sancla stint, quoniam baec ab
Flagellal Deus omnem filium, quem recipit '(Ilebr. infaniia meu
xn), ut in ea merilorum attgereiitur raerila, sicut aniimam promeriii. Sed latuen confido, quod
el in subseqiienli visionu decl.raliir, qunm descri- ineain iu ftitura viia sic cruciari nou
bit ila : permittas.
27. < In lectum aegritudinis qttodam tctiiporeQ CAPUT III.
me Deus stravil, et aeris poenis totuin ooipnsin- " Morbi mirabiles Snnctw, iitslructio monialium, eon -
versio male suspicantis phitosophi; visiones va-
ftidit, ita quod venae cmn sangiiiue, caro cutn n riw.
liquore, medulla [ms. medullae] cum ossibus in me e 28. i Cumqiie in his doloribus adliuc laborarem,
aruerunt, velul anima mea a corpore eximi debe- in vcra visione admonita sum, ttt nd loctnn. in qnu
rct. In islo slrepilu triginta dies ftii, ita quod exx Deo oblala cram, irero, ct verbn, qiuc Ik-its m bi
calore aerei ignis venter meus fervebat. Undee ostendcrat, proferrem : quod ct feci, ac in eoJeiii
(55) In ms. cst, < quani diu bomim viilerc illn• nut Cuno, anno 1155 defunclus , rpianJosine.ssit
riim erga nos iiiveniroiini=. >
llclingeius.
(56; Hic abbas S. Disiboji vcrisiiuilitor fui: Cono
111 S. HILDEGARDIS II.
clolore ad filias mcas redii. Ad alia quoque loca A Dei sunt hwc, (itgiamus Israelem (Exod. xiv). Et
congregalionuin iter arripui, ac verba qtiae Detts slatim fugerunl. Ita inter superos et inferos spiriltis
jussit, explanavi. In Itis omnibus vas corporis mei albleta Dei luctabatur, propulsatisque adversariis,
quasi in clibano coctuin est, sicurel Deus multos laeta semper vicloria gloriabaiur. Nec illud silen-
probavit, quos verba sua proferre jussit : unde dum, quod cum quadaim vice febribus laborarei,
latts sibi sit. Qui el magnuin auxilium in duabus qtiosdam sanclos vidit, qui dicebant : < Vindica,
fitiabus meis el aliis mihi prsebuil, quod passionihiis Domine, sangtiincm snncioruin ttiorun). »Et alii ad
meis infatigabililer coiiJoiebanl. Undeet suspirans ipsam : < Doloretn, iiiquiuiil, quem pateris bona
Deo gratias cgi, quod homines Ucdiiimnici non volunlate sufTerre debes. > Et ecce alii sancti iia
babcbant. Si enim lantam pressuram dolorum, qui inter se conferebanl :.< Nobiscum ibil, an non ? >
a Deo non essent, in carne mea habiiissem, tam diu Etalii respondebant: < Praeierita, praeseuiia, et fu-
vivere non potuissein. Quamvis autem in ltis cru- tura nondum permitlunt eam ; sed tameii curn opns
ciarer, in superna visione lamen iliclavi, cantavi perfecerit, nobisciun cam lollemus. > Tunc simul
ac scripsi, quae Spirilus sanetus per me proferre ontnes clamabant : < O felix anima et cenissima,
volebat (37). In his autem languoribns triennio ° surge, surge sicut aquila, quia sol te pro.luxit, ej.
finito, vidi qitod cherubim in flagrante ignc, in quo iicscisii. » Elillico coiivaliiil.
speculum mysieriorum Dei est, aereos spirittis, 30. Nec solum cum molesliam languorum vclssc-
qni mc tornuebatit, qtiasi igneo gladio insequcbu- viliain daeinonura, sed etiam cutn insectationes in-
tur, ita quoila me fugerenl, claroantes : i Ab, ab, currit kominum, adfuil ei Dominus, el cordandver-
< Vse,vael Num ista, ista sic abibit, quod eam non sariorum convertil in inelius, sieut ipsa describit
<.rapiemns ? > Moxspiritus roeus in me pleniter re- de conversione philosophi, primo sibi, inio Dco
vixit, corpttsque meuih in venis et raedullis re- conlrarii, in quo vere posleu facla est mttlatio dex-
crealum est, sicque lota convaltii. > terae Excelsi; et cum vanitales, quaeper deceptioncm
29. Ecce qualiler sancla virgo dnplici modo Salanae oriebaiitur in cordibus puellarum suariun,
nunc languorum doloribus cruciala, nune daerao- removit exhortationibus sanctarum Scriptitraruni,
num lerroribus vexata(38),sub defeusione angelica de quibusiladic.it: (Quidampliilosopbtis.dc divitiis
glorificabatur. Denique ex una parle, qua labora- honoralus, cum de his, quae videram, dm dubitas-
bat infirmitate, femina ntirac innocentise inunivit set, tandein ad nQSvenil, et locum noslrum aediti-
se virliile pntienliae, et quasi ejus molestiaesermo ciis, allodiis, et aliis necessariis valde ornavil: unde
divinus blandirelur, sufficit, inquiens, tibi gralia r anima mca exhilarata fuil, quia Deiis iu oblivionetu
mea;nam virtus in infirmilate perficielur (II Cor. nos non adduxii. Acri eniiu scrulalione, sed sa-
xu): libenter gloriabatur in infirmitalibus, ut in- pienti, exquisivit quas essent vel unde esseitl visio-
habilarel in se virtus Chrisli: el eo praesumebal se nis biijtissciipta, donec inspiralione divina pleniier
diligi, quo merebatur argui. Al ex allera parle,qu;e credid'n,elqui prius malitiosis verbis nos spreverai,
daeinonumirritabalttr arte, bellntrix egregia iterum cuin Deus iitjustiliain in corde ejus suffocassel, nia-
se doctrinae apostulicac armavit cuslodia. Qua? joribus benediciiouibtis ad nos coitversusfuit: sictit
Galeani, inquit, saiutis assumite, el gladiumspiritus, et Pharaonem Deus in mari Rubro submersit, qui
quod est verbum Dei (Ephes. vi). El ilcrum:/ni/ui/e filios Israel capcre voluit. De hujus iininuiarione
vos arinamram Dei, ul possilis stare advenus iu- muhi ndinirati, inagis credideruut, el per ipsum
sidias diaboli, quia non est nobis colluctatio adversus sapientem Deus benediciioneni suam super nos
carnem el sanguinem, sed adversus principaluset po- fudil, ticiit unguentum,\quod descendit tn barbam,
lestaies teuebrarum harum (ibid.). Huc ilaque magna barbam Aarou(Psal. cxymu). Undeet omnesuos euui
bellandi arte, et his armis propugnaliix invicta patrein noininaviinus. Hic el qui lanlus princeps in
decertabal: et adbuc carne inclusa , el in terris lioinine suofuit, petiit ul apud nos sepeliretur, el
posita, conlra spiritualia ucquitiae in coalesiibus JJ ita faclum esl. Tuuc mens mea solidata est, cl cu-
Jiiuicabat. Quapropter et ipsi ptincipes tenebra- ram egi liliantm mearuin in necessariis tam cur-
riun horruerunt, quando lauta arte itistruclam et porutu quain aiiiinaruin , sicut a iaagistris mihi
oinni armaltira forlium vallatam fcminain conlra se erut slaiulum. Ad veraiii ergo visionem uspicebain
procedere viderunt. Horriterunt, inquam, el Vae niagna solliciitidine, quoroodo aerei spiiilus coutru
suum conclamantes, cum confusione fugerunt, quo- nos pugnarent : vidique, quod iidera spiiitus quas-
niniii limor el tremor super eos venerunt, cuni dam nobiles filias ineas per diversas vanilaies,
viderunt cherubim terribilera, ul custrorum aciein quasi in rele perplexcrant. At ego per osiensioneiu
ordinatam, famulain quidem Dei protegentem, se Dei eis hoc innolui [ms.boc in eis nolavi],ipsasquc
flamniea framea, ne eatit vcxareui, prosequentein. verbis sanctarum Scripturaruiu ei regulari disci-
liaquc adinirali sunt, conturbau suiil, coramoli plina, bonaque conversatione circumfodi et munivi.
siint, treiuor apprehendit eos, ita ul diceienl: Castra Sed quaedam ex eis, torvis luminibus ine aspicien-
(37) In ms. lautum : < qtiae profcrre volebam. > etiam muiiiplici victoria sub defensione augelica
(38) Posl vocera vexata, in ms. aliqua udduiiltir gloi ificabatur. >
huc mudu : < rton soluni. non stipcrabuttir; vetutu
113 VITA. — LIB. II. 114
tcs, veibis occulie me laniubant, dicenles qttod A stiam suspirarc non potesi, tunc caro affligit spiri-
imporiabilem strepilum regularis discipiinse, quo itim, et afflictio ha?c in duas partcs pcr grntinm Dei
cas conslringere vellem, sufferre non possenl. Sed dividilur.
Deus in alis bonis sapienlibusque sororibus, quae 32. < Confliclus vero istc, qui diclus est de figu-
in omniuus passionibtis meis mihi aslttcrunt, so- ra, quao bonio esl, in Abel inccepit, qtiem fraler
latium adhibuit, sicul in Siisnnua factum esl, sutis odio babtiit: et in Noe, qui a filiis [imo a -filioj
qiiam Deus a falsis les.iinoniis liberavit. Quain- suis injuriam pertulit; et in Abraham, qui de ami-
vis ntttem hujiisinodi trihiilaiionibiis freqttenler cis opprobria susiinuil; el in Jacob, qui propter
fatigaier, tamett librtim Vitw meritoruni (39), di- fratrem sttiim profugus ftiil; atque in Moyse, qui ab
vinitus mihi revelntum , per gratiam Dei ad fitiem amicis afllictus est, quia inimicis consenseriint. tlsee
perdtixi. > afflictio quoque inter discipulos Chrisli erat, quia
31. Sic inter ndversa et prospera se agebat virgo proplerdiiritiam infidelitutis caro unius [Judae] spi-
Deo devola, ul nec in prosperis elevaretur, nec in ritum suffocavit. Caeleri aulem cum spirilu in ullli-
adversis depriinerelur : sed in utroque iiniim ct clione cotttra carnem erant. Zachaeus quoqtie evan-
euinilem servans vigorem, nec vituperio conciitie- gelicus cum spirilu in afilictionc contr.i carnem fuit.
batur, nec laude seducebnlur. Iiileiiliiin eiiim, lan- ' Juvenis autem, qui in Evangelio ctttn Christo loque-
qtiam nrcum, animiim ad ohinem discipliiinm ha- balur, conlra carnem cum spiritu in afflictione noit
bebat : quo non laiigiiescenle, nticloritnlc moJo erat: unde el a Filio Dei fugit. Saulus etiam in in-
mnnsuela, modo scvera, se suosqite regebal. Erui credulitale sua spirilum primilus conlinuit : sed
quippe iu en coiiiilate conditn gravilas, el ex ejus Deus malum hoc in ipso dissipavil, sicut de coelo
lingcia melle dnlcior orationis profluebat suavitas. Sainnam in abyssum projecit, et de Saulo Paulutn
ilabebat vero iu omnibus sanam doclrinam, sicut fecii. Abel autem, qui in nflltienli desiderio animx
de nattira bominis, de conflictu carnis et spiritus, iiiiinolnvit,saiiclificaltis cst; Cain nutem repudiatus,
de sanclorum Patriim exempiis scribit, quod per- quia caro spirilum ejus per odiuin suffocavit. No;s
cepit per revelalionem divinani. < In vera, inquil, etinm justilicalus, quia Deo sacrificavit. Sed filius
visione vicli figuram hominis, qui, qtiamvis in dua- ejus spurciliae carnis palrem deriJendo respondil:
bus naturis (40) sit aniina: et corporis, unuro ta- et ideolihertate caruit, nomine lilii indignus.servus
inen aedificitimest, velut ciun homo ex lapidibus vocatusest. Abrahara quoquemuItipIicatusest,quo-
domiun coinponit, de.einerosa quoque materia eam iiiam Deo obediens, caniem suani conlrn carnis
legit, ct conlirmat, ne cadat el cohfundatur. Horao P jura diligcuter aflligebat. ilic in ulienam geiite-.n
cniin opus Dei est, et cum omni creatura est, ac conversus esl. A liliis auiem el amicis ejus libertus
omnis creutura cum ipso est. Sed opus hominis, illorum, qui sibi resistebant, evanuit; a filiis quippe
quod sine.vita esl, operi Dei, quod vita est, simile Isruel ejecli siint, qtti liburi exstilerunl, Jucob quo-
IIOIIest, sicut vus figuli, aedilicationibus fabri si - qtte Deo dilectus, quia in desiderio auiraae jusliliaiu
inile non est. Natura vero animae ad inlinitam vi- semper bibit, in benedictionibus Dei perseveravil.
laro aspicit : coipus atitem caducam vitain ample- Esnti auiein fmter ejns beitedictione spolialus est,
clittir : nec unanimes sunl, qttia, quamvis siinul propler odiutn, quod ad ipsuui habnit. Moyses fu-
sint in hoinine, in duo tamen tlividunlur. llac simi- niulus et amicus Dei, quae in mysteriis et mirucuiis
litudinc cum Deus Spiritttm [nu. Filiiim mendose} habuit et servavit, responsum carois in se oppres-
6uum per prophetiam el sapientiam, vel per mira- s!t. Unde qui euiti odio babebnnt, perierunt, nec iu
cula in hoiuinem miltit; curni illius saepe dolorcs lerraiii proinissioiiis pervenerunt. Apostoli carneiu
infiigit, quatenus Spiritus sanclus ihi habilure pos- suam opprimebnitt. Sed Judas in desiilcrio anima;
sil. Si autein eani doloribus non conslriiigit, lunc totus caccus fttit, qui Chrisiiiiii roagis sequebalur,
saecularibus moribus facile admiscetur : sicul in ut a populo hoiioriiicarciur, qttam ul in eum crede-
S.iinsoiie et Salomoiic aliisque accidit, qui in sttspi- D ret; sicut et discipuli, qui clesideriuin anitnae pleui-
riis spisilus defecerunt, ad delectaiioiieni camis se ler non h.ibcbant, doctrinam quidem Chrisli libeuler
inclinaiiies, quia prophetia, sapicntia el miracula audieriint, sed quoniam in spirilu laediosi erani,
in gaudio jcicunda sunt. Sed cuiii hoino inlerduni cum perfectionein juslitisc ejus sufferre non possent,
delectationem carnis per siiggestiuncin Jiaboli colii, ab eo fiigeiTint.
saepe dicit : Ab ! iiiiiiiuiiJo fetore faecis feteo. Quid 33. i Zacbajus i'n jucunditale carnis afllictionem
esl quod spirittts carneu) ailligil? Qttia ipse spirilus spiritus contra cariiem habiiit, ita quoJ opera sun
gusltim peccati ex nnttira sua odio habet. Cum att- sibi displiciieriiul. UnJe c.um de Filio Dei auiiissci,
tem caro desideria unimae frangit propler freqtten- qttod jusius essel, illico ad eiiin cuciirril, et iu ciiiu
lem delectationeiii, in qua per fetorem peccali se credidit, quia peccata sua prius per spirilum plan-
ittvolvit, ita quod spiritus propter eamdem mole- xii. Sed jti\enis in Evungelioposilus, divitiis onera-
(39) Vide dicta de hoc opere in Commentario, ras, frequenlius occurrit in Sunclac scriptis. At ni-
iitiiit. 192. hil censenda est intelligere ilio loquendi moilo,"
(i0) Id cst, dtiubtts constat partibtis. Modus illc ntsi duas parlcs, ul liquet ex seqiieniibiis vcrbis.,
loqueiidi, quo anininin ct corpus duas voc.it natu- ubi dicil < uuitiii csse seJiliciuni. »
115 S. JHLDEGARDIS 116
ins, famam rerttm lihenlrr antlieiis, nJ Dei Filium A « Durum est nobis ali:cr vivere, qtiam qui nos prae-
venil, qiiuerens quid fsicluriis csset: sed ctun per- <cesseriiiu,autquiadhucvivtiiit.QiinpropleradHlos,
frctiuu respoustiiii nccepissel, in trisiilinm corruit: i qui nos cognoscunt, converteimir, quia in nliis per-
ct quia raro spiiiium suffocnvii, a Christo recessii. iseverare nonpossimus. >Sicque ad prsefatum com-
Saulus qiieqtte importiiniis corde indttralo conlra inunem populum (41), et nec in illo, nec in prajfata
fidem Christi cornua superbiae erexit : setl Detts tnrri ullins utilitatis erant. Et in vera visione audivi
illiun stravii, cnrnis volnntaipm in eo moriiiicavit, vocem ad ipsos dicentem : Omne regnum in se ipsum
et ad.bonum etim couveiiil. Ego aiiiein p.mpercula divisum desolabitur, et domtts supra domum cadet
Jorraa hos prsecipue dilexi et 'iuvocavi, qtti carnein (Luc. xi).-In lerlio aulem ejusdem turris bahilaciilu
stiani in spirilu alllixeruiit, ct ab his Jcciinavi, ipii commuuis populus fuit, qui multiplici amore verba
se contra spiriium iiiJuraverunt, et eum stiffocnve- Dei, quse de vera visioneproferebnm, dilexit, ac in
iuiit. Nee uuqiinin reqttievi, sed in trihulntionibus tribulationibiis mihiastitit, queraadniodum publi-
plurimis fatigata fui, donee rorein gratiae suae super eani Christo adhaeserunt. Sed el tertia lurris iria
ine plitit, sirtil fiiuitiari stio dixit: Inimicus ero propitgnacula babebal, qtiorum pritnuin ligneum
inimicis tnis, et aflligenleste afftigam, ei prtecedel te fuii, secundum cx fulgenlihus lapidibus ornatum,
ungctus mens (Exod. xxnr. Kt iienini: Fanutlo meo •Qlertitim de scpi fueium. Aliud autem aedificium in
prwstiti honorem magnitm, et omnes inimicos ejus visione milii occuliatum est, ila quod verba de
humiliaoi (I Parul. xvu). Sed cl in plurimis injnriis eo nimc non dico : sed iu vero luinine amlivt,
Deus ita me conslrinxil, quod cogilare non anJe- qttod futura scriptura, quae de iilo exarabitur, for-
bant, quaiita benigiiitas graliae ejus erga me forel, lior ct excclleniior praecedentium crit.
cum lamen maguas conlrarielates illis occurrere 35. < Subseqiienti dcinum tempore mysticam
viJebam, qtii verilati Dei resistelant. Et Jc Iribu- et iniriiicam visionem vidi, ita quod omnia viscera
Llionibus et pcenis, quas de aereo calore passa sum, mea concussa sunl, el sensualitas corporis mei
corpus iiieutn ila ro.iculcaluiii est, sicut liiuosa cxsti.ncla est, qtioniam scienlia mea in alium mo-
terra, cum aqua congliiiinaiiir. > Magna? profecio (liiin conversa cst, quasi me nescirem. El de Dei
essel uiililaiis indagare obscuritatem eloqiiioruin inspiraiioue in scienlia [ms. scientiam[ animae inex
tantae subliuiilatis, si non esset nobis indictum, quasi gtittae stiavis pluviae spargebantur, quia et
poiius icxtum visionutii sanctae virginis scriptis Snirilus snnctus Joannem Evangelistara imbuil,
exarare, el hisioriaiii vilae ejus uliquibiis veibis tum de pectore Jesu profundissimum revelationem
cxplunare. Exercel [ms. exerceret] eniin sei.sutn sttxit, ubi sensus ipsitts sancla divinitate ita tactus
noslruni, IIt fuiigatioue fiercl dilalaliis; et quoJ *- esl, quod absconsa mysteria el opera aperuit, In
(iipcre non possel otiosus, caperet excrcitatiis. princieipio, inquiens, eral Verbum, etc. (Joan. i.)
Ntinc vero, qnia ad alia feslinainus, vision.s Nam Verbuin, quotl ante crealuras sine initio fuit,
«•jiis carptim intcnlo calamo perscribamus; uil cl quod pos:ea sine fine eril, omnes creaturas pro-
eniiii: cedere jussit, et opus suum in ea similituJiue '
34. < Tres turres in visione aspiciebam, per quas produxil, sicut faber opus suum fulininare fncil ,
Supienlia quaedam occtilta niihi manifeslavit. Prima quia quod ante aevum in praedestinatione sua fui.',
iitahabebut habilacula. ln primo nobiles puellaecuni modo visibililer apparuil. Unde et honio opus Dei
<|itibusdam aliis erant, quae in ardenli charitale ciim oinni creatura esi. Sed el homo operarius -
vcrba Dei ex ore meo audicbani, atque iu hoc quusi divinilalis, et obiimbralio mysleriorum Dei csse,
i-Miriemsemper habebant. Sed in secundo aliacquae- atquc iu omiiibiis sanclam Triiiiiaiem revelare di-
ilain slabiles et sapienles fueruut, quae in cordibus citur, qttein Detis ad imaginein et siniilitudineHi
hiiis verilutem Dei aniplectebantur, dicentes: < 0, siiam fecil. Sicul enini Lucifer in nialigtiitate sua
«qiinudiu ista nobiscum perseverubit? > El ex hoc Deum dispergere non potuit, ita nec slatuin boiui-
laiigatae non sunu In lertio vero bubilacuio fortes ,r> nis destruere valebil, quaravis in primo boniinc id
aimatiex cominuni populo ernnt, qui vehemens ud tentavit. Omnem ilaque \ms. omne quoque] di-
nos iter facientes, iii ndiiiiruiioiiem dc prccdictis ctnliim et verba Evangelii hujus, quod de initioope-
iiiiraculis ducti smii, magiioque desiderio ea ama- ris Deiest.praedicta visio me docuit, et me explanare
verunl, et hoc saepe facicbaui, sicutcoiuinitnis popu- fecil. Vidique quod eadem explanatio inilium alle-
Iiis in finna ct forii turri ulicujus principis clefen- rius Scripturse, quae necdiun manifesiata erni, esse
sionem quicrit, ulab inimicis muniatur. lu sccunda deberet, in qua mullse scrulationes crenturaruin
vero lurri Iria habitacula craiil, qiioruur duo arida diviui.inysierii quaerendaeessent (42). >
iu siccitate fuerunt, et eadetn siccilas quasi densa 36. Ecce quanlum scribcntes progressi sttmtis,
iiebula apparebal. Etqui in bis duobus babitaculis lantum nobis insignium visionum , ncliiiiin et ver-
fueriini.iit uiiuiii consenlieiites, dixcrunl: < Quac boruro sanclse virginis aucluseslciimulus. lu quihus
<cl unde sunl isia, quae haec quasi de Deo loquilur? summae gratiae tntita cxubcrat doclrina ct veritas,

(41) Dictio, quse hic imperfecla est, in ms. pcr- (42) HIICiisque codex Bodecensis, ex quo lectio-
fcclu esl Itoc moilo : < Sicqtte nd praclniiun cuinmu- nes varinules dedi. Al st-qtiens caput, el lotus libcr
iicin po, iiliiui se ccinveriebant, » ctc. icrtius in illo Jecst.
117 YITA. — LIB. HI. 118
ut eam siinnno operc non nmpiecti, omni conainine A sui moms composuit, ut amore divinaespecnlalte-
non vrucruri, ingens sit obstinalae mentis temeri- nis rationabili progressu ad superna proveherelur,
tas. Q;;is cnim uisi Spiritus divinus, gratiarura ubi lselocordis jubilo sponso suoChrisloproclainare
largilor optimus, tam proflito fonle sapientiaesalu- delcctaretur : Trahe me posl te , curremusin odore
tnris eam polavil, quod nfllueniia spiritualis do- unguentorum tuoritm (Canl. i) : ubi inier habcntcs
cirina-, quasi fliiinen aqua? vivae, inm largiter de (res citharas canerei ranticum Moysis servi Dci, et
cjiis corde emanavit ? Peuna siquidem iiiiernaecon- caiiiicum Agni, Legis scilicel et Evangelii. Et nus
lcmplaiionis in ipsa abdila volavit snpernaevisionis, igitur secuudi libri termino bic fixo, etiam eunli-
nbi didicil EvangeliiimJoannis. El quis snpiens cum luudis Domino canamtts, dtim tam vasltnn pe-
ainbigat hanc sanctam sedem fuisse aeternaeSa- lagtis visionum snncticvirginis enavigamus.Inleiitn
|iienliae, cui revelavil Deus lantum thesaurum in- aulem respirenuis, et ad miraculoriim ejus iibelhii.it
ter.ne sctentiae? Certe moralis disciplinae hone- describenduiii vela navigii itoslri, Spirittt snncto
sias, quaesibi familiaris fuit, ila naiurales animi favente, reparemus.

LIDER T.ERTIUS.

DE MIRACULISET MORTE BEAT.43

PROLOGUb. B c.vsubjectis salis patebil cxemplis. Pnella qiia-duin


57. Decursis jam duobus libris superioribtis de nobilis Ilildegardis parenles, domum et saeculum
Deata?Hildegardis virginis vita elvisionibus.subse- reliquerat, et sanclie Hildegardis pise mntris ntngi-
atienter de miraculis ejus et virlutibus scribereul- sterio nd volum ndhacserat. HaecquoJam lcmporc,
icrius mihi quidem non est pigrum, vobis autem ctim lertianis febribus vexarelur, nec ullo remedio
nccessaritiin, o Ludovice et Gudefride abbates cla- curaretur, unic.uinsibi incidit consilium, ttl sancisu
rissiini. Ilaque hitnc lerlium aggredior ordinare virginis impluraret atixilium. Quaejuxla verbuni
librnm, non securitate eflicienliae, sed prsesitm- Doinini, stiper wgros manusimponenl,el bene habe-
ptione susceptuiu ohedieniiie. Sed quare vobis ne- bunt (Marc. xvn), maniini sibiiinpoiiens cum benedi-
cessaritim ? Ulique, quia valida causa est atnor san- ctioue ct prccibus, sanavit eam, propulsatis fe-
clus, quo sicut eamin vita dilexisiis, ita et in inorte brihus.
ab ca non separari pio affectu proposuislis. Hoc ila- Subsequenli tempore qttidam frater Roricus,
que sancto amore aflectis vobis ftiil necessarium, qui in quadam cella sttb monachico bahitu el
qitod per me vesirum vicnrium gesta ejus ud noli- proposilo religiose conversabainr, sintili modo ler-
linm pervenirenl fuiuroriim hominum, ul pro his tianis acriler lorquebatur. Qui audiens in praedicla
glorificurenlDominuin, qtti in sanctis suis mirabilis, C sorore factuin iniraculuui, devote el humilitcr
mirnbililer in ea operaltis cst,ul in oiiinibus bonis ejus petiit et ublinuil beuediclionis signaculum:
esset iiiiinuiabilis. Quidquid enini dc ea dici potest, ex quo slatim fcbris fngata est, Kgrotus curattts
lotuiu est jucunduni cl amabile, loluin decorum, esl.
iilile el honorabile, quia non solum omni inorura In codem ccenobio Bertha quaedam ancilla so-
sanciitate, vel mysterioniiii Dei interna contempla- roribus sedule serviebal, quam iiimor colli et
lione, vcruin eliam spectabilis ftiit et esl mi- pecloris velienienter angebal. Siqtiidem ud Itoc
ruculorum iiisigniuin operatione, quorum nuine- dolor processerat, qnod ncc cibum, nec poltiui
ruin excedens lania babelur copia, quod eam capere, nec salivam deglutire polemt. Ilaec ad
verbis vix possiint cxlollere etia.n praeclara inge- fumulam Dei adducta, signis polius qttntu vcr-
nia. Sed tamen ad enarrattda pauca de pluribus, bis, morbi, morti jam proximi, flagitnvit re-
si vobis orantibus Dominus dignelur nobis in allum inedia. Cui illa compatiens,'etiam propter boni
ductis Spirittts sui uiiram prosperam dare, sc- servitii sui assiduitatem, signo sanciaj crucis
cundo verbi cursti purlum sulutis speramus inlrnre. locis dolentibus contrectatis, oplatain rcddidit saui-
Valete. latem.
CAPUTPRIMUM. D 59. Suevus quidam de vico Dalevingun loto cor-
Sancla vurios patrocinio suo sanat wgrolos, eliam pore intumult: et audita fama ejus, emenso magno
ai.quos absenles: exponii litleras divinitits produ- itiuere, ad eam veniens, spe sua frustratus nou
ctus : adil mutla loca pro poputi salute. fuit. Denique peraliquol dies charitative ettm secuin
58. Igitur curationum lam poiens gralia in Vir- detinuit, ct manibus suis languidum contreclans et
gme eniitiii beata, ul nullus fere aegrotus ad eanr benedicens, per grniinm Dci pristinse incoluiiiiia.il
acccsscrit, quin coitiinuosanitatein receperit. Quod rcstituit.
*:0> S. HILDEGARDIS , f20
lufans quiJuni ile RiiJencsbeini (43) Simon, se- _\ partu diulius luborarel, el de vita jum despcraret,
ptem hebtloniudas naiiis, miserabili motu mem- ad liiouaslerium virginis Dei ocius curritur: si ali-
Lroruni omnium fuit sgilutus: qui a nulrice sua quid ud subveuiendunt esset lanlopere laboranti,
Jehilus, precibus ejus, Deo annuente, est sa- quaerilur: puellaeejus resleni capillorura ejus, quum
iiatus. aliquando servaverant, obtulerunl, et ul hac ad
Non solum autem vicinis, sed etiam subveniebat Hida circnmcingeretur, admonuerutit. Quod ut
longe pOsitis.Quidam enim Arnoldus de Waccher- factum esl, illa.-partu feliciter edito, morle libcrata
iiehti, oliin sibi notus, gtitlur ita dolens. quod bn- est.
litum suum difflculier iruhebat, quia per se non Similiterel aliaeJuaeinalronaeper eamdem rcstim
poierat, orationum ejus suffragia devote expetebat. liberalaesuut siraili pariuriiionis labore
Quaeconfidens de Dei inisericordia, aqnam beitedi-
Nec minus profuit dtiabus de Sudernesheira mn.
sit, aroico misii: qiiaiii ut guslavit, dolor Dei douo
eum dimisit. lieribus, quas propter meiiiis anicnliam cum paren-
Mulieris cujusdam Huzechaelilia iti Binga inlirma- tes ad loca sancla circiiniducerent, et nibil prolice-
landem ul, puellis transmissis, ipsa resti cir-
balur, el posl triduum nihil ioquebatur. Cuinque rent,
mater currcns pro filia, sauctae virginis auxilium B cunicinctse fuerunl, illico sospitatem mentis el cor-
peleret, nihil aliud quam aquam benedictam ab ea poris receperitnt.
accepit: qua illa guslata, statiin voccin et vires re- 42. Quid illud quod eaJcm virgo etiam per vl-
cepit. suin eos pracmunire in necessitatibus voluit, quoj
ln eodem castro juvenis lanla aegritudine detiite- in orationibus commendalos hnbuit? Juvenis de
batur, quod jam in exlremis esse putabatur: htiic Ederich Rudolpbus iiociu in parva villa fuit bospi-
praefalamulier, cujus lilia convaluerai, quam udhuc latus: qui cum temporequielis cubitum iret, suffra-
reliquam hubuit aquam, in poiu dedil, el faciem gia sanclae virginis fuil precatus. Mira res! Illa
inde abluil : el protiuus receptis viribu. con- eodem scheinate el babitu, quo iu corpore fuit, per
valuil. visum ei apparuit, el quod periculmn vitae ab iosi-
40. ln episcopatu Trevirorura Lulgardis quse- dianlibus sibi inimicis incurreret, si non citius re-
daiu nobilis puella, cum adolcscentuli cujusdam cederei, aperuit. Qui statiin ut de loco cum quibui-
atl carnem speciosi vehcinenii amore deperirel, daui sociis discessit, quosdam illic reraorantes bo-
quia i-opiamexplendaevoluptutis suae prae sui cu-> stiuin phalanx circa uiane oppressit: qui sestulte
stodia habere nequiret, parentes ejus, causa re- egisse cognoveruiii, quia tempeslive ad visionem
kcita bujusmodi ttefccUonis, consilium el auxiliui» C ejtts noii recesseruui.
»anclae virginis per iiuntiuui liJeliler expeticrunt: Quainvis sit miraculosuin, non lamen est incre-
el pro desiderio cordis sui etficaciter exaudiri me- dibile, quod saucta. virgini adhuc in carne degenli,
tuerunt. Ipsu enira, oralione praeraissa ad Deuin, lioiniiiibusiropendere beneficia in gpiritu fuit possi-
panem profusis lacrymis benedixit de sua iiicnsa, bile, cum ad JeclaraiiJiiin ejus meritum Cbristus
quem p-.iellac missuui cum dedissent ad coui- ei tam abseiiliumquumpracsenliiinidesideriarevelare
edenduiii, illico ardoris illius penilus iu ea reliiguit dignaliis esl per spiritnin. Nam militem queuidani,
iiicendium. juxta Aiidernacum (46) iu extremis jaceniein, cum
Matronam ctiam Sibyllum dc civitate Latisanensi amici ejus iuviserent, et de rebus suis consulta-
transAlpes (44), quae ejus adjuloriuin per nuiitium rem, forte adfuit hora, ut signo nudilo, relicla ad
expuslulavit, missis ei subjeclis littcris,' a pro- custodiatn sola fciuiua, ipsi ud ecclesiam propera-
fiuvio sanguinis liberavit. < Haec, inquil, verba renl. Al illc silenlium nacttus, lotu corde ultis suspi-
circa pectus et umbilicum tuum pones in notnine riis Deum invocavit, et ut per merila hujus sanctae
illius, qui omnia recle dispensat : in sanguine virginis sunilalem sibi couferret, suppliciler poslu-
Adae orln est mot-s, in sanguine Cbristi exstincta D lavit. Nec mora : fmila oratione, recreari raeruit
est mors. Iti eodem sanguine Chrisii impero libi, tuli visione. Videri.sibi videbalur veiicrabileiu vir-
o sanguis, ut fluxutn luum coiitineis. > liaque, gjncin ad se ingredienieni, ct, si sanus fieri vellei,
ut dixit unus, inatrona pra-fata lioc inodo e.-.lli- blandiler iiiquirenteni. Qaod ut oppido se desidera-
berata. re relulit, illa cnpili suo niauuin impunens, sub-
41. Nec hoc praetereunaum quod, cutn particulae iutulit : < lu iiomine ejus, qui dixil: Super wgros
criniuni vcl vestimenloruin ejus quihuscunque lau- manus imponeul; et beue habebunt (Harc. xvn),
guidis apponebaiitur, prisliiue iucoluiniiaii restitue- infirmilas baec a tc rcceJat, el eslo sunus. > Quo
bunlur. Deuique uxor Scoiteli (45) Biugeusis, cum. diclo, visio disparuit : .el aeger de lec:o sur-

(43) Rudesheim oppidum est ad oppositam Rheni (45) ld csi prsetoris.


lipaui prope Bingium. (40) Aitienacuni vocatur a Baiidrando, estqno
(44) Lausaima civitas esl Helveliae, olim episco- oppidutn ad Rhenuiu electoris Coloniensis, siliiin
palis, scd iuodo ab haercticis possessa. Non Ger- in conliiiio ditionis elecloris Ticviicnsis, aliciuot.
iii.inis proprie, sed potius llalis tians Alpes si- uiilliaribus inlra Conflucnliam.
tu,est.
IM YITA. — LIB. 111. 122
gcns cum admiralipne omniiun qui cognovcrani, , A 44. Inter bsec ctiain ilfud de ipsn esl tiolabiie
convaliiit. qttod Coloiiiain (491, Trciirim, Metim, llerbipolim,
43. Non abs rc videlur etiain referre , quod de: Bubenberg, Spiritu divino non niotlo acta, scd co-
piesbytero quodam factiim est, quia et quaedami acta, veniens, clero et populo, qnae Deus voluit,
suncue virginis virttiltim in co portio est, et res aiiiiiintiav-it, ct in monte Snncti Disibodi, Sibcrg,
'
ctigiia tnir.iciilo recie memoriae in exempliira mnn- Everbach, Hirsaugia, Zttifelden , Miilenhrumicii,
dalur, quo negligeiilerqtiilibel vivens, Deovoleute, Riideiikyreheii, Kilzingen, Crutendal, IlerJe, Wer-
cmendetur.Res in Sttevin vico Rtidesheim ita gesla-. de, AiiJernaclio, in nionle Sanclae Marise, in Elsim
t-si. Presbyter ille qiiadam vicc, peraclo jam die, et Winkolo, qttae ad itlililalem animarum pertine-
cutn nox instnrci, intravit ecclesiam , ul ltimen bani, jtixla ea, quae ei Deus revelaverat, mani-
sanctis darel, cum ecce vidit super allare duas fcstavit.
caiulelas ardenles radiaru. Veneral secuin tinus Interea cum juxta villam Riideshcim, Rheni
juvenis sc.bolaris, in adjiilorium divini servilii sibi lluenia uavigin sulcaret, el ad conliguum niona-
assiduus cl /amiliaiis. Ad quem cum dicerct, quare steritim sancliinonialium properaret, qitaedam mii-
cjndelas exstinguere neglexisset, et ille responde- lier caecuni puerulum geslans iu uluis , navi appro-
rel, quod eas exslinxisset : accessit sacerJos ad **piuqtiuvil, el ttt ei sanctas manus imponeret, flebi-
cxstingtiendiiin, et invcnit pnllam alluris explicu- liter acclnniavit. Quai pio nffeciumemor illitis, qui
l.iin, sicut evoivitiir nd diviiiuin sucrnmeiilum dixit : Vade ad nalaloria Siloe, el lava (Joait. ix),
iigettdum. Cutuque starel sltipefacius, jttvenis ille aqtiam fluvii sinislra bausit, et benedixit maiiti
corrucns in lerram, tlamavil, et ipse in exslasi dextera : quain ut oculis ptieri injecit, divina fa-
fuctus : < Gladius Domiiii occidil nos. > Quemcum vente gratin, visum recepit,
presbyter percussuni putaret, festinavit ut eutn a Alio tempore homo quidara, qui caduciiin mor-
terra levaret. Sed ille nullam habeiis iaesionem biun acriter patiebatur, venerabilem virginem, ut-
prutulit hunc sermoiiem : < Sililteras, quae in palla sibi subveniret, anxius deprecabalur. Quae salubri
altaris sttnt, videritnus, non inoriehiur. > Exisli- benediclione ita eum consignavil, quod a die illa et
inan.s atitein euiu hoc prae timore ignorunter cla- deinceps idem morbus amplius cum non gruvnvil.
mare, accessit iterum ad altare : et in loco, quo Quod cura dominuiiliassel in se factuin niiractilum,
sacra coiificiunlur, iuvenit in palia (47) quinque gavisi suut domeslici ejus, Deoquc grutias ege-
lilieras (48) in moduiiicrucis absque bumatio opere runt.
scriptas, scilicel in expansione; A. P. II : iu ere- c CAPUTH.s
ctione : K. P. D. llis visis, et diligenler notaiis,
Diuiumus S. Hildegardis morbus : mulier nobilit,
juvenis viribtis receptis erigilur. Sacerdos, palla quw a dwmone obsessa, et frustra ad variu tocu
cumplicuiu, et cundelis exstinctis, doiiium slupidus fuerat ducta, in ejus monasterio liberaiur.
revertitur. Lillerae septetu diebus duraverunt, 45. Inter caelera aulem virtulum insignin, dnta esl
octavo die et deinceps non compuruerunt. Quod a Doniiuo sauctae virgini ab obsessis corporibus Jae-
secuin mirans, religiosis et sapicntibus fuctuiii in- nioiies ejiciendi gratia, siciit de quadain nobili et
notuit. Sed quid portenderet/a nullo boiuiiie ex- adliuc lenerx aelatis feinina describit f-ctiiin ipsa
periri poluit, Jonec posl sexJccim tanJem uiinos, venerabilis muter, ail eniin: < Posteaquam ine vi-
cuiu fumu toli inundo bealam Hildegardem Spiritu sio docuit dictattini el verbu Evungelii Joannis, iu
snnclo illustrataui divtttgare! , veuiens ad eum, leclum aegriiiidiiiis deciJi, de cujus pondeie nullo
cogiiosceremertiii, sicut ipsu per Spiritum sunctuni modo nie levure poiui. Hsec Je flutu auslrulis venti
didicil, quid luiilum oraculum designaret. Sicut in me Eillala csl; miJe corpus meum lanlis duloribus
ctiiiu quoiidain Dnuiel iu puriele visas, sic ipsa in conterebatur, quoil aniina vix suslinebat. Post di-
pullii descriptas, in lninc niodum exposuil iillerus : niiJium aniiuiti iilem flaliis corpus meum ita per-
K Kyi'iiiin, P presbyter, D derisit, A uscendai, D foravit, quod in tanio ngone fui, quusi aiiima de
P poeiiileus, II liomo. Quod ille a„Jiens, limore hac vita iransire deberel. Tttiic alius ventosus flu-
correptus, peccuiricem uccusnt couscieiiliuni : et tus uquartim huic cnluri se uilmtscuit: unde caro
correcms, cl nioiinclius elfecliis, pncteritae vinc niea aliquu purte rcfrigerabaiur, ne ex toto combu-
negligcntias einenJaic aggredilur per peeiiitentiam, rerclitr. Sic per iiiiegruiu aniium afllicla suin, scd
et sictti suncta virgo litteras cxposuit, ud altio- lameii iu vera visione vidi, quod vita uieu iu tein-
rcm et disiricliorem vituin uscenilciis, perfe- porali cursu iiecdum finiretur, sed udbuc uliquaii-
ciitin Dei servutn se in snncla coiiveisalione, cx- tiilum protraherelur. lnterea inibi relalum esiquod
liitiuit. in inferioribus Rheni parlibus a nobis reuiutis quae-

i'47) Pnlla in toin hac rclalionc significnl liiiteiiin, K


rui lempore missu; sa.-rn hustia impmiilur, quoJ inoJo potiuiitur A P. II.
alias ntodo corporule vocamus. D
(48) Quinqiie laiilnm sunl litlcne, ctiamsi bis (49) Dc locis bis aliisqtte, in quibus Simcla fuit,
trcs siiiiul lcganiur, quia P mediabis lcgiittr, et hoc. cgi § 12.
133 S. IHLDEGARDIS 1*1
dam nobilis femina a diabolo cssct obscsa. Nuniiii A oppresserul, deviclus roerilis sanctorum ct votis
quoqtie de hac ad me saepius veiicrniil. At cgo inII populortim, vociferabalnr, quod in superioribiis
vera visione vidi quod ipsa permissioiie Dei qund.im n Rhetii parlibus Veltila qiiaedunt esset, per cujtis
nigredine et fumodiabolicaeconglobositalis obsessai coitsiiiiim expcllendus foret. Quod amici ejus perci-
eral et obumbrata, quae totam sensitalitatein rn- pienles, oclavo anno fatigaiionis stiaead nos eam,
lionulis animae illius opprimebal, nec eam elevnloi sicnt Domiiins voluit, peiJiixeriiul. >
iiitelleciu suspirare pern.iilebal, velul umbra liomi- 47. Opera: pretiuiit est, hoc iu loco, aiitequnin
nis aut alteritts rei, vel fumus opposila oblegit-ctt verba virginis Cbrisli ulleriiis perseqtiamur, epislo-
p. rfundit. Unde haecrectos sensus el aclus perde- las iu.crerc, qtias abbas de Brtitiwilre (51) sibi, et
bnt, el ihconvenientia saepius clamabat el faciebat. ipsa vicissiin illi, de hac daemoniacavoluii initlcre,
Scd ciiin hoc malum jussione Dei in illu alleniiaba-- ui ex his nperlius intelligntiir cl diaboli nequitin,
lur, ttinc levius gravabatur. El me cogitanle elscire: et lauJentur propensius, licct occtilin, semper ta-
volenie, qtiomoJo diabolicu forma hoiniucm inlrarei,, nien jiisla, Dei judicia. Cum eniin post scpiein nnnos
vidi, el responsum audivi, quod tliabolus in formai ipsa miilicr Brunwilre adducereltir, til ibi meriiis
sun, ut esl, hominem non intral (50), scd cum um- sancli Nicolai libfirareiur, neqttnm spiriltis conjti-
bra et fumo nigredinis suae obumbral et obtegii. Sii " ralus, dixit se suum non relicturiim vascnliiui, nisi
euini forma illiits hominem intraret, cilins tiienibrat per ciijiisJam velulaein superioribus Rhcui parlibits,
ejus solverenittr, quam stipula a vento dispergaiur. sicut ipsa supra dixerat, coiisiliiiin ct auxiliiiin,
Quapropter Deus non permittit quod lioininem ini nomen ejtts everlens, et quod Scrtimpilgardis voc.i-
sua lornia intiet. Sed suprudiclis perfundens, adI relur, deridcns. itaqqe consiiitim iniertiiit, et lille-
iiisniiiam et inconvenientia everlit, ct per eum,, rns deprecnlorins in htinc moduin ei miserunl:
quasi per fenestr.ini vocileralur, et niembra illiusi < llildegardi cloininaeet matri venerandae, totisque
cxterius niovet, cum lamen in eis in forma sua in- visceribus ainplectenJoe Christi sponsa-, ct Regis
lcrius non sit, anima iiiterim quasi sopila, et igno- nltissimi lilise, G. qualiscunque Brunwilareiisis cce-
rui.te, quid caro corporis faciat. nobii provisor, cum suis fratribus in valie lacry-
40. < Deindevidi praedictaeartis et perversitatis inaruin sedentibus, ut posstini, iu orationibus om-
iigmeii iiiaiignortiin spirituum, qui totum raundiim nimoJac dileclionis devotiirn fnmulutuiii. Quanivis,
per.ranseunt, quaerenles, ubi inveniant cos, per amanlissima Domitia, > etc. Exstal in libro episto-
quos schi.mulu et diversilates nioriim facianl. Hi larum S. Hildegardis sttb nttm. 00.
ab inilio, ul creaH sunt, coram justissimis angelis _ 48. Ctimqtiebcatallildcgurdislilterus islas suscc-
DCIIIIIconiempserunt, dicentes : < Quis est iste, qtti pisset, diiigenlerque perspexisset, rogantibus piu
« lantam babet poteslatem super nos? > llocinin- condoleus, oiiines sorores nioiiuil, ut pro proefatn
vidia, odioet irrisione Jicentes, ndhuc in bis perse- necessitaie publicis etprivalis orutionibus biiroiliter
vcrunt, cl omniu in bis fuciunl, quiu errorem irri- . insisterent : ipsaque, orutione praemissa, oculos
slonis primi inrcepcruni. Quoniatnvero Deuspopiilum mcntis ad Dominum elevnbut : et responsum hoc,
per islos purgare vull, permissione el jussione ejus secuiidiim quod in vera visiouc vidit et attdivit, et
sluporem in ucre coiiiiiiovenl, nc per sptimam aeris iion per aliuiu, quam per inexhauslani sapienliam
pe.>lilc'iili;rineinoviinl, alque iniiiidutiones et peri - dictalum, ita rescribil : < G. ecclcsiae Bninwilla-
ctiln in aquis fuciunl, bellu excilanl, adversitates rensis ahbnti, H. Ctiro llagellis Dei sim longn et
ct malu proJiicunt. H;cc Deus tiinc fieri perinitlit, gravi acgriludine constricla, > etc. Vide ibid., resp.
ciin hcmines per urrogaiilinm criminibus nc boini- ad ep. 60.
cidiis involvuiilur. Sed ciim Dcus popitlum suutnsic Ciinique sancta virgo lilterns istns, Spirilti sauclo
purgaveril, eosdcm spiritus in coufusionem ditcit, revelaute, pcrfecissct, per manus ejus, qtti occultc
sicut in pr;i'fula miiliere cotttigit. Ciiiueniiu nequuin qtiacsierat, sicut in libro Scivias dicit, ad inonusle-
spirilus, Dt-opermiilenle, plures perenm, propicrpru-1f) rium, ubi intilier lenebatur , misit, itl snper eatu
vos moresel peccala.qttaecis persua-erai, pulamcoii- hiniiiliier reciiarentiir. Cumque venisset lcctor ad
funderel, quibusdum exlerrilis, el per hoc pceiiiien- locum illuni, ubi in fiiiem scriplum est : i Et ego
libus ideiii.iiialigiiusspirituscoufiisiisest. Nam Detts indoctt et pauperculu feminca forina, o blaspliemi;c
amicos suos adversitalibiis el infirniiinlibtis aflbgi et derisor spiritus, libi dico in illa veritate, qua
permiiiil, ul a malis ptirgenlur, undc iitimici conltiii- ego paupercula et indocta fonna de Itunine sapicn-
dunliir, cumelecli perpurgalionem fulgeiniores lapi- tiae hsec vidi el audivi, et pereaindem sapientinm
descoraiu Deocfliciuiilur. Ctimquennilier illa per plu- libi.praccipio, ut de ista lioinine in vern stabilituie,
rima loca ad sanctos essel deducia, spirilus qui eam el non in turbinc insiabilitatis tuae exeas, > idem

(50) H;vc non coiigruunl ctini scnicniia thco- Brunwillarittm, anl ntinm Bruwiler vocntiim i:cpe-
loguritm. ViJe ilnquo BeneJicliim XIV iu opere rio. Scciiiiiliini Cat.iloguiu abbaliiin, (ptem loin. III
freqiienter laudalu, lib. iv, pnrl. l, cnp. 29, Gulliw Chrislianw, col. 759 el seqq. dal Dionysius
iiiiin. 2. Snmmnriliuiiiis, nblias hic Inticluius debuit csse
(51) Cociiobiumcst ordinis Bcncdicli, tinius horae GclJolpbus, cnjiis inors ligiiut amio 1177.
iliiicic Colonia dislnits, qttod liiuinill.ni.un uul
1-5 VITA. — LIB. III. 123
neqttnm spiriltts tollis iiifrcmtiil, ac lanlos ululatiis A rio virorunt cam loc.ivimus : ct deinceps nec pro
citni horriilis clamoribiis ejitlanJo cmisil, quod horrorc, nec pro confusione, qua dacmon sttpeive-
aslnntibus n>aximos lerrores incussit. Et diini bis nientes pro peccntis confudit, nec pro irrisoriis
fere per dimidiam hornm bncchnndo institisset, vcl tttrpibiis verbis, quibus nos superare volttil, nec
taiiJem, ut Deo placuil, vas, quod diu possedernt, pro pessimo flatu stio, ei ullalenus cessimus. Et
rcliqitit. Mttlier cum se esse liberaiam sensil, ma- vidi, quod in ipsa muliere tres cruciatus pnsstts
niis aslantibiis porrexil, ut eam erigereut, quia vi- csl: primum, cum illa de loco ad locum sanctoruin
res nmt habttil. cliicia csl; seciiiijinn, cum communis popttltis
49. Tiinc ante principnle nltare Sancli Nicolai se clcemosynns pro ea dabnt; tertium, cum per ora-
pioslravit, el gr.itias Deo pro liberaiione sui egit, tiones spirittialitim ex grntia Dei abire compulsus
populis haec cerneiitibiis, el, ut vulgus solet, per- cst. Itaque a Ptirificatione sanclae Mariae nos et
slrepeiitibus, sed et gralins el lauJes Deo cnm coinprovinciales noslri uiriiisqne sexus, jejuniis,
signoriiin pnlsalionihiis resunniuibiis, fratribus orationibtis, eleeraosynis, et corpornm casligaiio-
quoque liymuuni, Te Deum laudamus, canenlibus : nibiis usqtie in Sabbatum Paschac pro ipsa laborn-
heu , qttocl niiserabiledictttni esl, idem anli(|utts vimus. Jnierim per Dei potentiain coactus imimin-
hoslis occulto Dei jmlicio reJiit : ei vas., quod re R dus spiriltis, niulla de saliitc baplismi, Je sacra-
liqucral, rcpeiiit. Unde femina tota contreniiscrns, mento corporis Christi, depericulo exconinitinicalo-
el cuin siridore et clamore se erigens, plus quain rtim, tlcpcrdilione Cailiarorum (S2), et his siiuilium,
pritts iusnnire ccepil. Unde exterritis, qui adcrnut, ad confiisionem sui, ad gloriam Cbristi, coinin
et nicestilia coinplelis, neqtinm spirilus interroga- populo, quamvis invilus, prolulit: iinile niulii for-
tus, cur repeiere austts ftiissct creatitrnm Dci, tiorcs ad fidem, mulii proniptiorcs effecli stinl ad
quain reliquerai, respondit : < Signum Crucifixi peccaioriim emendationem. Sed, ubi illum falsa
exlerius ftigi. Sed cttm nescirem, qtio irem, vns pioferre in veru visiotte vidi, illum slaiim rcJargui:
meum vacuiim et non signaitim repctii. > Ctnnqtie iinde iuox conticesceiis, Jentibus in me frendebat:
pracfalis liitcris et conjiiraiionibiis sanctae virginis, loqui vcro illuiii propter populuin non prohibui,ciiiii
ut exirel, cogeretur, frcndens clamabat, quod veru proferebnt.
non nisi in praesentin cjusJem vetulae egrederetttr. 51.< Deiiiquc Sabbalo snnclo, ciim fons bapti-
Ttmc, qui sanioris crant consilii, amiciset tulori- sniatis cousccrurcliir, per flnliiiii sucerdotis, queiii
btts feiuinae pcrstinseruiil, ut nj beatam virginem in foute mittil, cutn verbis qttae Spiriltts satutus
eam perducerenl. Acccpta ilaque abbntis et fra- „ raiiuualiiali liomiiiis el doctoribus EcclcsiaeinTu.lil,
iriim benedictione ctiin coiiniiendaiiiiis litteris, cce- qiioniam in prima creatione Spirilus Domini aquas
perutit illo irc. Lilterae autem in htinc moJuni inovit, sicut scriplum est: Spiritus Dontiui ferebatur
eriinl : < II. vcncrabili dominae, omiii grulinriim sttper aqitas, miilier illa pracsens ibi cral, atque
actione dignne, G. Briinvvillurcnsiuin abbns inJi- limure niugno correpla, ita conlrcmtiit, qtiod ler-
Kiuis, cum suis frutribus vivere, proficere, miiudiini ram pedibus perfodil, el de borribili spiritu, qui
pede subler babere, et quiJqttid fnmulseChrisii cx- eatn oppressernt, sufllaiiim saepe cmisil. Mox in
cillentius opiari potest. Quod Domititis vos re- vera visione viJi et audivi quod vis Allissimi, quae
spexil, > etc. Vicieepist.01. sanctum baptisma obumbravcral, cl sempcr obum-
50. His epistolis praelibatis, congruiim videlur ' brul, ud diubolicum conglobosilnteiii, quu fcmina
ut ad hoc, unde pnulultim deflexit, orulio revoce- illa faiigabatur, clixit : < Vade, Sutanu, de luberna-
liir, et viileaitius quomodo Deus ail virginis suaa <cuto corporis mulierislitijus; ct Ju in co locutti Spi-
glorificjiionem lam diu hiijtis femiiiue distu- <riiui sunclo. > TuiicimmiiiiciusspiriliispervereiiJu
lil liberntionem. Poleral enim Omnipotens et loca femiiiaecum egeslione horribililer egressuscsl,
pcr nlios sanctos , ad quos oireumdiicla tot el ipsa liberala est, ac deinceps sana in sensibus
untiis fuerat, pro obsessa facile, quod petebaliir, D aninise et corporis permansil, qiianditi in pracsente
prcslare. Scd gloriam biijiis miraculi in sanclain saeculo vixil. Quod postquam in populum divulga-
virginem transfercns, meriloriim cjtis qiiaiitateui tum esl, omnes cum canticis lauduin et verbis ora-
cvidenter voltiit cunctis suo lempore mauifesiare. lioiium dicebanl: Gloria tibi, Domine. llaqtie ul
Quod qunlitcr acciJerit, cx verbis ipsius melius Detis permisil, quod Satan. lolttin corpus Jobhorrore
tognosci poteril. < De adveutu, inqttit, praefatae ct felore vermium perfunderel, et ul ille aeslimnbnt,
imilieris raiiltum exlcrritae fuimus, quomodo cam quod per decepiionein suani, qua honorem Dei
viJere vcl attJirc posscmus, de qua pltirimiis.popu- abtiegaverat, islum etiam superare possct, Deo ani-
lus per tot tempnra cral commoliis. Sed Deus rorem mam ejus cuslodieiite, langerc eiitn nonpoiiiit, qnia
sttavilaiis stue super nos pluii, et absque horrore Job Deum in fide non dereliqitit, iinde el euiifustis
el tremore in habilucula sororum absque udjulo- ab eo disccssit, quia Deus per ipsuiu Salan siipcrj

(52) Novaliani haerctiri, qtii orli sttnl saeculo ui, rr.pelam, vidcti possiinl ea quse de Calbnris s;e-
se Graeco iiomine Caih.-iros sive puros dixerunt. culi XIIel XIIIobscrvavil Hensclicniiis loin.lll, Apri-
At Iti Cathnri i|tii sa-culo xn fiieninl in vnriis lis, png, o7'J.
Luropii- provinciis, longc stttit Jiversi. !\e ditia
127 S. HILDEGARDIS 128
vit, tit sciret qtiontain De:>tuiiltis praevnlereposset; Aj viscera nieiuvcltit odore balsaini ejus ndspecius per-
sic el hsec muliei- ciim ma'igtio spirilui ad vexnn- fudit. Tuncgau Jiu magno ei inaestimabiiiexsuliabam,
dum tinJebiiliii', Detis iion permisit quod animn ejus scmperque emn prospicere desideraham. Et ipse
in boiia fi.ie Jelicerel; unJe et inimicus in ea con- his, qui me afllixeruiii, praecepit, uta me discetle-
fustis est, qnia a jusliliu Dei eam avertere tion po- rent, dicens : < Abscedile, quia nolo tit amplius eam
tuit. t His et liiijiisniodi verbis, virgo Dei divinoe < sic lorqueaiis.) Qui cum magno ultilatu recedentes,
miscricordiic opCra, propler se et per se celebrata, clainabant : « Ah ! quod buc venimus, quia conftisi
nihil sibi .lllribitens, lenilcr, suaviler, vcreciinde et recediiiius. > Mox aegriiudo , qnaeroe inquielaveral,
bumiliter referehatrquia virtultim jaclaiitiam fuge- velut aquae, quaeper protellos ventos iiiundatione
re, virtutis loco ducebut. comiiioventur, ad verba viri me dereliqttil, et vires
CAPUT III. recepi, qucuiaduiodiim percgriinis, cum in pa-
iriam reverlilur, possessiones suas recolligil, at-
Gravis morbus Sanctw, qnw in visione sanalur; bene- i|iie venae ctiin sanguine, ossa cuin inediillis in me
ficia variis prastita: mors et sepulturu miraculis
honei,luta. rcparata sunt, qtiasi de niorie stiscitata fuissem.
52. Undc clpostliiijtisvirtulislainlittmilemetuihil At ego lacui in pulicnlia, silui iu maiisueliiJiiie,
oiiiiiino dese prae.sumeniis reciiationem, quasi ctim ct sicttt pnriens posl laburem, ila loquebar pusi
Apostolo dicerel : Ne magnilttdo revelatioitum ex- dolorem.
'.ottal me, dalus esl mihi siimulus cumis mew, an- 54. <Posl Itaecab abbate meoct fratribus humil-
gelut Salanw, qui tne colaphixtt (53), slatim suh- lima instanlia el devolione concla sum, ut vitam
ncciit eatn, quae sttbsecutn eain fuit, quasi vere sancii Disibodi (55), cui piius oblala eram, ut Dcus
slimulus conlra cxlollenliam, lolius carnis suae dc- vellct, scriberem, quia nihil certi inde haberenl.
bilitaiionem. < Posl hnec, inqiiit, iiimiriim posl mii- Et oratione ciiin invocationc Spiritus sancti-prie-
lieris illius liberalioivem, magiia aegrituJo ilerum missa, ad veraiu Snpieiitiam, in vera visione commo-
invasit me, ita qttud vcna- meae ctim sangiiine, ossa nrtn, prospexi: ac secuitdiim, qttod ipsa tne docttii,
cum medullis euiarciieiiiut, et viscer.i mea imra mc vitam el inerila ipsius sancti conscripsi. Deinde
tlislracla sunt, totuinque corptis iiieuin iln elungtiit, librtim Divinorum operum (56) scripsi, in quo, ttt
sicut herbac viriditatetn suaui in hieine pcrdunt. El omiiipoteits Deus niihi inftidit, altiludinem, profun-
vidi, quoJ neqitam spirilus inde irridebant, cachin- ditalem et latiludinetn lirmaineiili vidi, et qun-
nniido diccntes : < Vah '. ista niorieiiir, et amici ejus moJo sol et Ittna, slellaeel caetera in illo conslilutu
< flebunt, cunt quibus nos coufudil. > Ego nuletn C siinl. > Mufla et alia scriplurarnm monumenta , et
cxitum animai meaeadcsse itou vidi. liilirinitalem iiisignia propheliae gratiaeque documenta sancta
uutem islani plusquam qiiadruginla dies et nocles virgo confecit, sicut superius dixiraus, in quihus
patiebar. lnter haecin vera visioue niihi osleiisum eruditae a Spiritu sanclo ejus animaeac divinis de-
fuit, quod quasdam congregationes spiriluulium ditic indicia colligimus. Pltirimiim enini emoliiinemi
hoininiim, virorum uc mulieruin, iiiviserem, eisque in eis iuveuire possttnt, qui amorem Joctrinx et
verbu, qtise Deus mihi ostendcrct, maiiifeslareiii. srieiiliae gertinl, utpote qnae a Deo ordinala, et per
Qttoil diiin laridem facere lentarem, uec vires ipsam Iiominibus sitnt propalata, in q.a Dei Sn-
corporis buberein, infirmitns mea aliqiiatiluiuiii pientia, quasi in solio poteniiae subliini auctoriinie
lcuita esl : et piu-ceptu.m Dei exscqitens (54), dis- sedebat, el pcr eam mirabilia faciens, reriitn juJi-
seitsiones, quas quidum inler sc hubcbanl, sedavi. - cia deceruebnt.
Has vins, qtias Deus ini.bi praecepit, ciim negligereni 55. His, prout possibilitas ingenioli suppclebat,
propter populi limorem, dolores mibi corporis stint » nobis digcstis.calantuin aj verba saiiclaruin filia-
atiginenlali, nec cessabant, qtiousqiie obedivi: sicul iuin ejus verlantus, elqtiae de ipsa menioraludigiia
et Jonae contigil, qui valcleallliclns fuil quousquc adI scripscrunt, maxime qure de bealo transilu ejus
obedientiam se reclinavii. > D suut, viderunt el audicrunt, el inanibus suis tra-
53. Superiiain posl h;cc sponsa Cliristi mentit claverunl, adjuvante Doniino, fideliler el voraciler
visilalionem, quai lantaui percepit toiisolationeni, buic operi aiinectamtis.
itl ex ejus deleclationc diceret, sc repletam fuisse Mulierem, inquiunt, quaminm acrile' a dserao-
imeslimabilis gatnlii exsullatione. < Piilcberriiims, nio miito vexatain, stiper qiiam et fratres de Lacu
inqtiit, et ainanlissimiis vir in visioneveritaiis miliii (57), pliiriinum laboraverunl, cum ad se magno
aperuit, qui tanlae consolalionis fuil, quoJ oinni.ii lnbore virorum in lecto deportuta esset, pia ina-

(53) Sliiniilus carnis el aiigetus Satanae, ile quoi (55) De scripta Viln S. Disibodi nclum est iu
loqiiiiiir Aposiolus (II Cor. xn, 7), vuriis niodisi Comiiieiiluriu, iiiiiu. 188, ci tiuin. 113, ubi etium
exponitur. llic attctor ciini aliis uuiltis intelligitl recitnvi purlem episiolie abbulis id peieulis.
corporis iiilirniiluiem, <;ua vexaltis fueril S. Pmi- (5(J)De sciipto libro i>it'iiior«rn operum uclum cst
Itts, n<jrevelutionutn suarum exccllen:in in supcr- niiin. 192.
biunt erigerelur. llo. sensu verbu rei le iidapiamur (57) Ccenobium Lncense, sive de Lacu, ordinis
S. H.iJegardi. S. Bcnedicli, < in fiiiibiis Trcviroruni, non longe ab
' (54; \uriu Sanclae iiinera expostti iti Comnienla- Andcniiico > ponil Biiccliniis in Germania sacru,
riu, 5 1_. uuri. II, png. 51.
j»0 VITA. — LIB. III. 150
ler, aodac-ia:et prxsumpliuiii daeniouis verbis a Spi- A coiifercnJis non (Iiibilarcnl, proplcr dbsc.s i.unin
rilu sanclo prolalis confidenler resistens, ab ora- lanien, per qiiam scmpcr consolabantur, maxinio
lionibus et benedictionibtts non cessavit, quotisque cordis mcerore afliciebnnltir. Deus vero, cujus
Dci ab hosle maligno eam liberavil. mcriti npncl sc cssel, in irnnsiiii suo evidenter dc-
per' grnliam
Simili modo et alia miilier, quaepropler luro- cbiravil.
rcm insanise diris vincnlis lignla fuil, cuin nd se 58. Nnm supra bnbilnciiliim, in quo sancin
nJducta fuissel, solvi eam monuil, et stalim sub virgo prinio crepnsculo noctis Dominicae (59) dici
adinirnlione omnium, qni nJcrant, sanitalc meiilis felicem nniinam Deo reddidil, dtto liicidissimi et
el corporis rccepla, cum graliartini actionc remea- diversi coloris aicus in firmamcnlo appnrucrunl,
vil ad propria. qui aJ mngiiilndiriemmngnseplaleae se dilalaverunt,
56. Item de clausiroScliefenbnrch sororem (|uara- in qiiatuor'pnrtes terrae se exiendeiites, qiiorum
dam -iabolus ad sancla opcra, orationcs, vigilias et altcr ab aquilone ad austrum, aller ab oriente ad
jojiniia, ad percepiionem qtioque sacramenloriim, orcidenlem procedebant. At in summilate, ubi hi
niiiiulaiis se esse angelum lucis , hortabatur, et cluo arcus jiingebantur, clarn Iux a I qiianlitatein
criminalium confessione, qttibus nunquaro subja- lunaris circttli emergebat, quae late se protendens,
cuerai, confundere eam nitebaiur. Inter quae etiam lenebras noclis ab habiiaculo depellere videbattH-.
ila eam afflixit, quod nomina et aspeclum quo- ln bac luce crux rtiiilnns visa est, primum parva,
ritmdam Iiominum et animalium in taniiim ab- . sed crescendo postea iramensa, circa quam innu-
horrebat, quod ipsis visis vel auditis, horribili merabiles varii coloris circuli, in quibtts singttlis
voce per longam horam perslrepebal. Haeca priorie singtilse ruiilnntcs cruciculae oriebanlur cum cir-
ct conventucum litterisadsanclam virginem missa, culis sttis, priore tarr.en minores conspiciebaniur.
ab ea etconfqrtata, el a diaboli errore est liberaia. Et ctim h;c in firmnmenlose dilatassent, laiiiudine
Eadem virtute alias dtias mulieres a daenionio sua ad orieiitem uiagis perlingebant, et terram
obsessas liberavil, quarum una, cum esset pau- verstts domum, in qua sancta virgo transierai, de-
percula et cseca, in cleemosynam cjtis recepta, cli.iarc visae, toluni montein clarificabanl. Et cre-
in spiriluali habitu vilam feliciter constiminavit. dendiim quod hoc signo Deus oslendil , quan:a
57. His ilnque prsemtssis, quia ad finein operis clarilale dileclam suain in ccelestibus illustraverit.
liiijiis fesliiiniiius, finctn qttoqiie vitse sanctae virgi- Nec defiieruni, antequam sepeliretur, miraeula
nis, qtiibits Deus illuslraverit, sicut praefataesorores merilum snnclilntis ejus altestanlia. Nam duo bu-
eittn descripserunl, videnmus. Cum bcata, inquiunl, _, niines, qui snnctum corpus ejus spe bona langcre
maler Doniino mullis laborum certaminibus devote praesiunpscrunl, a gravi inlirinitate convnlueiunt.
miliiasjel, vilae prxsenlis taedio affecla, dissolvi el Exsequiis igitur venerabiliter a reverendis viris ce-
esse cum Christo quotidie cupiebat. Cujus deside- lebralis, in venerando loco est sepulta , ubi meritU
riuin Deus exaudiens, fmem suum, sicul ipsa ejtis, omnibus pio corde quacrenlibus praestaniifr
prseoplavernl, spiriltt propheliae ei revelavit, iiiulla beneficin. OJor quoque mirae suavitatis de
qiiem et sororibus pracdixit aliquandiu. Ilaqtie iu- sepulcro ejus redolens, dulccdinis suae fragransia
lirinilate laborans, oclogesimo secundo aetalis sttae aliqtiorum bominiim nares pcrfundit ct peclora.
anno, xv Kalend. Octubris , ad Sponsum ccelcstein Speramus itaque et indtibitanter credimus, apud
felici transilu migravil (58L Filise attlem ipsius, Dctim esse memoriam immorlalem, qui in bac vita
qtiaruin oimie gatidiiim et solntium ipsa erat.fu- donorum siiorum pncrogralivam.ci conliilerai spe-
neri dilcctse malris amarissimc flenlcs assistt-banl. cialcm, cui Inus sit et bonor in saecula sscculo-
Nam licel tle prremiis et de suffragiis sihi per ipsani rum. Aincn.

(33) Anno 1179, ut oslenili in Commcntario, anniim 1179, quo dies 17 Seplcinbiis incidebal in
niiin. 204. diem IIIIKC.Nam in cpislola ad Christianuin ar-
(59) Per crepnscultim « noctis Dominicacdiei > " chicpiscoptini iVlogiiiiiiiinin,lauJala in Commenlnrio
iiitflligenJa est aurora scqueniis diei lunse, ut ob- aiiiii. 109, S. Iliblegnrdis ineniinil de praelntis Mo-
scrvavi in Commcnlario, nuin. 204 ; non vero nu- guniinis, qui rcvcrsi erant < n Romn e synodo, >
rorn diei Dominicae, ui locus inlelligi posscl, si Liiernncnsi videlicct, qu;c babila est mense Martiu
nihil obstaret. ltaque obiit sancla tlie liin.e, 17 Se- anni 1179. Vivcbat igiiur anno 1179, el non potitit
ptembris, circa boram quartam posl mediam no- ante illitm aiiiium, ci aule niensetn Jiinium, incltoa-
ciero, Dalur quidem crcpusciilum vespertiiiiim el ru anniim vetalis suae ottogesiminn seciinduin, ut
iiiatuiinum: seJ hic mnluiinum intelligi, colligo cx iu Comiiiciitnrio ostenili iiiim. 204. Quaproplcr,
sequentibiis, ubi diciur: < Clara lux... tenebras eiiin argumeniis istis certtim fiat, non esse de-
noctis... dcpellere videbalur. > Nnm iu primo cre- ftiuclam nniio 1178, qtto dies 17 Septe.iiibris
ptisculo vespertino lanltim uriri incipiuni tcnebrae; erut Dotiii icn, locus omniiio exigit explicalioneut
iii pritno malulino tenebr:e siinl, cl h:c lunium dutnm; diceiiilitmquc biogrnpiiiiin sludiose cre.
iiicipiiuit dispelli per inodicum lucis. Jam vero San- puscultim noclis Doniinic.u diei distinxisse a cre-
clam fuissc defiinctam, non die Dountiicu, tit cre- pusculo diei Dvjiiiinicc; ncc, dixisse Suncinm die
didil Pagius; sed die luna. prinio diluculo, quando Domiiiica ilefuiiclaiu esse, sed sub linem uoctis se-
uox diei Dominicae adhuc durabat, uecessario di- qtienlis.
teiidiim cst, qnia consial non essc Jeiiiiiciain aule
131 DE MlftACCLIS S. UILDEGARDIS \7,l

ACTA INQUISITIOMS

DE VIRTUTIBUS ET MIRACULISSANCTJE HILDEGARDIS.

(Acta SS. Boilund. ubi sitpra, p. 697, ex ms. Bodrccnsis coenobii Regularilim S. Ati^tist ni, d oeesis
Paderbornciisis.)

l.Nosigiturhiijiis auetoriialemandati (60) ad mo- A sep-jlcruin. D.miel sacertlos juraius idcmdicil. Epi-
nasteriiim Sancti Ruperli personaliler acceJenles, scopus (66) loci ejusJcm jnr.itiis iJeni dicil.
lestes fide dignos recepimus, in hiinc nio.lum de 2. Rcqiiisitn magistra (67) Jutta, de ipsa dicii,
vita, conversalione, fama, meritis ct signis, ac aliis qitod jnfra triginta annos haeconinia coniigerunt.
circumstaniiis bealae Hildegardis, mimcrnsitatem Bcalrix rusloJissade Coiifluenlia jnrai.i dici', qtiod
tesiiiiinrefuinnles, eum poiitts tempus, quam tesiium cuni esset annorum duodecim, oblnia eiJem mona-
copia, non possit baberi. Magistra Sancti Riipcrti in sterio fttit, et nliqtto lempore ciiinJjc.ua Hi.ldcgardo
Pingiiia, Elsa (61) nomine, jurata de miramlis conversaln, viditet audivil, quod sainla Hildcgardis
beatae Hildegardis proteslntur, qtiod videril Mechil- diem obitns sni publicc incapitttlo praedixit, etqttoit
(lem apud liimbam bcnta. Hildegardis libcr.itnm a post morlciii ejns vitlit Mechildcm (68) caecam, illu-
daemonio obsessam. Vidit Regnissem, SegnUscm, imnninm pcr itivocntioneni ejusdem virgi: is. Vd l
nobiies mnlieres , eodem locoliberatas a dacmoniis, eiiam iiienle captum reslitiiuim sanitali. Uein vidit
quae postea servirent in eodcm monaslerio per ancillam Melznm, quaecum lerram de ejus sepulcro
tempora vitae suae. Vidit etiam cpilepticos ibiJetti deportnssei, et loco minus boncsto locasset, a henta
qunm plures liberatos. Similiter lcrlionarii, qunter- " lRldeg.irde correplam et pcrcussam: shque com-
narii (62), apud sepulcrum ejus ad nominis ejtis pulsa, icrraque reposita, ct de hoc coiiierriia [fvrte
invocationein sunt liberati. ldem jnrata dicil prio- conirita], slatiin eslliberata. Vidit Clementem (09)
rissa. Agnes, soror magislrae. Idem Jdicit Beatrix sororeiti, quae nunc est, quod propler crincs beal:c
cttslodissa (63), Odilia celleraria, Hedilewigis con- Ilildegnrdis, quos fralri suo dederat, flagellata fiiii,
versa menle (64) ibidcm dicunt se vidisse. Sopbia (ionec ab eodem deotissimc [forte devotissime] tri-
canlrix idem dicil. Roricus sacerJos jtiratus idem nes fuerunf restituti. Vidit etiam laicam mulierem,
Jicil, seJ addidil, quod cum ad jttrnndum (65) ve- cui superexcrcver.il os in crtirc, qtiod ire non po-
nisset ipsam dxraoniacain, et anteqiiain- quidquain tuil. Eodcm osse bentte HilJcgnrdis criiiibus liniio,
loquereliir ei, binomium ipsum vocabat, diceuJo : statini os cvanuit, et sic est ctiratn. In istis criniiim
llenrice Roricc : quod anle in parlibus illis fucrat articulis major pars et sauior capiiuli regina (70
ignolum. Vidit eliam qualuor corvos in fenestris jttrala concordnt. Vidit etinm ciim , qui ex imlign»-
infra e.cclesiamtunc residentes. Reqtiirens a daemo- lione beaiam llittlegardbm irusit pede, pede priva-
iiiura, qui illi corvi essent, respondit, dicens qnod lum per flagellmn Dci. Hoc idero dicit celleraria
soc.i stti, el egressum ejus exspectarent. Quo diclo, jurala, quae bcala? virgini commorabalur sex ai.n s
liiatiiin mngntim faciens, fumunvnigerrimiim exha- Q el amplius; acljicieiis, quod quaednm teriionaiia
Iavil: el sic obsessa liberata, stalimnon compnruc- (71)ejiisauxiiium implorans, ipsnaquam percaltrem
ruiit : quod sanior pars ila protestaliir. Addi.JU suum eidem transmisit : qua gtisiata, curata est.
etiain, quod. vidit decein et ocio Jacuioniacos pcr AJjccit eliaiii qtiod, ctim tiuae puellje servirem re-
invocaiionem ejusdem virgiuis liberulos apud ejus feclorio beatae Il.ldegardis, ilixit illis : Bene cnvetc
(60) De his Aclis egi in Comincntario, iiiiin. 5, qni episcopus loci secuiiJiim Craecam vocis etynio-
ubi observavi : Acia luisse compositu jussti Grego- loginm vocalur.
rii papae IX., qtii ad examen de vitluiibiis ct t (67) Cnjus luci baec Julla fuerit magistra, non
miruculis S. Hildegardis insiilueiiduin delegavit additur. til/.a eral magistra ccenobii S. Ruperii.
praeposiltun, decanum ct scholusiiciim Mogiin- Eidem igilur nou prteerut Julia. ltnque Jtam
iiii;e ecclcsix. Al colleclor Actorunt resecuil illa forle praecrut ccenobio Eibingensi, de quo ugclur
omiiia. iiuiii. 3; nut forle ctiam tnayistra vocalur, quia
(61) Eral illa ccenobii pracfecla, quae abbalissa praefitetiil ccettobio S. Ruperii, et ob scniiiiu \el
dicereiur, st jain illo titulo usae fuisseut praefectse alia (le cnusa praefecUiraindeposuerut.
S. Rtiperti, uti us;e stuit postea. .(68) Si oinnia rccte sinl exposim , alinhaec ost
(62) ld esl, laboranles febri lertiana et quar- Mecbildis qiiam sil illa quse nuiii. 5 lestubiiiir vi-
tnnn. siiin sibi pueljuhe restituliiin.
(65) Cttstodissaesl prxfecta sacrnrio. u (69) Verisiiiiiliter'C't<iM««iiavocatn rtierit.
(64) Videlur aliquid esse mendi, foiie scriplum (70) Vox retjina leduudal, uul scripluui iiicril
ftterii una mente. cnm Reginu.
(b5) Verisimililer, ad adjurandum. .(71) Id esl, uliqtta lertinna fcbri laboians.-Dictio
(66) Non capio quis ille sil episcopus, el dtibilo cst iinperfecla, sed pcrfirietur, si pro imt lorans k-
an vux non sii ntcinlosa, ni.siloric sit chorepiscopus, gattr imploraine.
133 ACTA INQUISITIONIS 13«
, vobis perquattiordcciin dies, el agile posiiitentiam ; 'A IIOIIsemel, sed sacpitts. Vidil eiinm liomimm in-
et finiiis illis diebtis.-exspiraveriinl. Adjecit etiam sanum, et ligntum, et daemoniactim stiper lumbam
eadem de quodnm elerico, quoJ ei simili modo con- ejus, a quibusdam violenler dcduclum, a qiioruii>
lingerel : cui celleraria (72) Hedewigis conversa manibtis tanJcin se exeniii, et in flumiite N.ih ,
jtirnia concordat. qttod cst in pcde monlis, se subinersit : et mm
3. Mechildis jurata dicil, quod ipsa a matre sua multi circuinsiantes credercnt eum esse iiioHuuiii,
andiverit, se esse e.ccam nalam, et [cuni] beaia invenla ejusdem virginis gratin, vivus esi exlra lus.
Ililtlegardis ad villam Hibingen '73), ubi monaste- Qui se liberalum a dxmonio confesstis tst, et al>
rium etiam fundaverat, iret visitaltim, occurrit ei aqtta per manicam bealae virginis esse defensum.
nialer sua eaui deferens, et graliam bealae Hilde- Huic facto publica fama concorJat, el mnjor pars
gardis implorans; ipsa vcro heata virgo, ciim adliuc convenlus jurala. Rapodo, Hilde, Hiimberlus, civcs
in navi esset, aqua Klieni oculos caccseliniens, vi- Pinguienses dicunt quod Leatam HilJeg:irdiiii
sum ei resliluit, lrmingardis requisita el jtirala viderinl inullis tliebus, et qnod daemonia ab otn-
dixit se hoc idem vidisse. Acldidil eliam quod nibus (75) suae provinci;e, et aliunde venicntibus
lieala Hildcgaruis qtiatndam puellam, quse in scho- ejeceril, epilepticos curaril, el mulla alia signa,
larem se Irunsmulnverat, iioinine expresso, scilicel B quae fecit, et boc ipsi viderint, et quod de san. titate
Bermilim , licet eam anle non viderit; cui dixil : ejns non sit dubilaiidum. Harlradus juratus con-
Converlere ad siattnn nieliorem, qttonium annos cordat ctim praediclis, ct hoc aJjecil, quod quatuor
tuos non ultra novi; ac si diceret, hoc anno mo- dnsmoniacos et epilepticos per raeriia ejusdeni vir-
rieris. Sed cum beatnm llilJegardim vidisset, com- ginis vidit liberatos. 11.nriciiscanonicus Pinguiensis
pttucia, coufessa est.se esse mulierem : et siccon- juratus dicil quod crinesbeatae virginis duubusinulie-
versa , eodem anno mortua esl. Cum hac concor- ribus iufirmis apposuil, et sialim sunl liberatse : da
dant superiores jttratac. Eadem etiam puella propter daemoniucis et epilepiicis concorJat cura pra.ilictis,
ejus pulchriiiidinem, ne a pluribusamarelur, colore scilicet cum Rapodone, IlilJe, Humberto civibus,
tetro se fttscavit, et propterea lota vicinia clumat et cum Hartrado canonico Pingttiensi. Goiiradns
idem. Adjecit eliaiii quod, cum qitscdain matrona tnmen Pinguietisis de visu concordul Jedaemoniacis
de morte stti mariti esset suspecta, et expttrgalio ciini praedictis.
fcrri candenlis sibi indicerettir, ad beatam llilde- 5. Itein mngislra (76) jurata certa relatiune, et a
gardim cucurril, faclum sibi inJieans, beata vero inclioribus fidc dignis, ct ab ipsa domitta de Dora-
virgo Hildegardis ferrum benedixil candens : et cum becq didicit, qitotl, cuin in anuiversario sancla H.l-
ferrum candens deportaret, illsesa permansil. Ctti C degardis quoildam lutneii, cujus IongiluJo muniiiii
faclo puWicafamaconcordat in civitaiePingtiieiisi. non cxcessif, quod vix pcr celebiaiionem missas
Dixil eliam quod , cum bis ipsa in extremis labo- possel Jurare , acceiistim iu honore praefulsc do-
raiel, invocalo ejusdem beatae virgiuis auxilio , niinae, quod ub horu vespeiliua usque ad horai»
iibernla est. Dicit eiiam , qiiod videril, ea mortua missse sequeiitis diei perduravit; in ejus etiaai an-
et viva, ejus noiiiinc invocalo, J.cmoniacos et cpi- niversario tola vicinia confluit el confluxit ad ejus
lcplicos liberatos. sepiilcruni. Iutelle3.it etiam a senioribus monasler.i
4. Hoc idem dicil Hcdwigis Je Alccia jurata, dc pttero caeconnto (77), cui visiiiu resliiu t aqtia
aJjiciens qttod bentn Htldegardis in lecto apgrilitdi- Rbeui ocnlissitis linilis.diini inlei'RiieJesheytii(78),
nis seinper fuit perluslrata(74); et cum sequenliam qnoJ dislal n sepulcro ejus per milliare, quoJ ipsa
iiistinclii Spiritus sancti, quae sic incipil: 0 VIIIGA etiam trcpida corum nobis est confessa ita esse.
ET DIADEMA per tlaustruni anibulando decantubat. lmellexit enim [forte etiam] a mpjoribus, quod,
Cui concordat custodissa et cellcraria jurnlae. Iiem cum VYillieliniisTrevirensis aichidiaconus, cui cum
dicit quod videril candelam ardcntem super lum- ciines bealae Hildegardis dali pro reliquiis essent,
bam cjus, cum cantabalur missa pro defuiictis. Qua n el in pixiduia sericn recondidisset, et illam iutra
cxsiincia, Evangelio inccepto, per se est accensa, ligiicam locasset, in ecclesiu Dulvunii super altare

(72) Suspicor deesse bic nomen celieraria», qiue (76) Utrum Elza nmgislrj uum. 1 laudala, au
iiiiin. 1 voca-lur Qdilia, legenduiuque, ut ibidein , Jititn iiiiin. % nun exprimiiur.
Udilia celleraria, Hedewigisconversa, elc. (77) Mechildis caeca na;a num. 3 tesluliir se in-
(73) Vicus modo vocalur Eibingen, siltis ultrn ~ fuiilem uqtta Rheui sanutnm, allegans inalris s ai
Rbeiiuiii in Rhiugnviu. De funJato ibidem mo- testimuniiiii). llic vero puer cccus nalus dic tur visii
uusierio Eibingensi sermo recurret num. 8 > el tlonaliis. Atiniiien suspicio esse potest, utein rur-
de illa fundatiotte lutius egi in Coiniueiilario siim releiri mirncuiuin, ciiin vox Geriuuiiicn, ipue
iiuin. 177. responJet Latiuae vuci infaiu, aeque signilicai pucl-
(74) Testntur, opinor, ipsam fuisse vullu aut ca- lum el pitelluiii.
piie iliviniliis rniiiniile. (78) Hic uliquaevoces sunt omissse. Ver s iniliter
(75) ln inargiiie npogrnphi nolatum est, forte scriptum fueril inter Ritedeslieymel Eibingen eral,
lioiiuiiiliiis. Ai non video, illam correctioiiem esse quod iium. 3 Jictiiin est Hibingcii, ubi iiioiiasicrinni
iiecessuriuin, si codex clnre liabuerit, omnibus. fiinJavil: num hoc iiutii. 8 diciliir ad itiiam tcu-
Neque cniin incredibile esl, oinncs energuiiieiius, cam tlistare a sepiilcro Saticlae. Rucdeshciiu
qtii ud vivcJiiem perducli sunl, mulo suo luis.se vcro iiiieiTiicJium esl uirique loco, _cl ininus
liuei.'.los. tlista:.
135 DL ..IIRAOJLIS S. HILDEGARDIS 156
postiissel ecclesiae, et his, quae erant in allari, A qiiatcrnarioscl tcrtinrios ihidem lib. ratos: cuinqu»
exustis, pyxidula serica permansit. illaesa, ipsa concordal Jutla, ila quod addidit piiertim quemdaiu
pyxidula lignea peniius combusia. Inlellexil etiam epilcpticiim, pro quo apud lumbam beatacHildegar-
quod quaeJnm niulier nobilis Trevirensis, cum per dis exoravit, esse liberatum, el quod carpentarius
iucantalionem cujtisdam juvenis menlccapta esset, caslri roalri [foiie malris] suae, cum menie captus
ila quod penitus mente aliennln esset,. parentes essel, invocata beata Hildegarde, auxilio ejus est
super hoe dolentes aJ bealam HiUcgardim confu- liberattis : cum qua coiicordat publica faina ejnsdem
gerunt, graliam ejus quaerenics : quae panem in loci. Mechildis jurnt.i dicit, quod viderit bealam
mensa stta benedixil, eteidem infiiniae transmisit: Hildegardim, el quod ei coiuiuiie permorabnlur,
qtio gustalo, stalim curata esl. Quod miraciilutii qti:eetiaro concordalcum Mechille caeca naia. Deta
viditOdilia celleraria ct IleJwigis conversa jurnlaR, etiam, quae post inortem beatae Hildegardis visum
quae tunc secum fuerunl in mensn (79). Intellexit recepil, ct in aliis concordat cum magistra. Bruno
eliam a mnjorihus monaslerii, quod, qu;cciinqtie cuslos sancii Peiri in Argcnlina elprcsbyier jura-
soror monasterii inaitin in divino oflicio cegiturct, tus dicit de vita hcniac Hildcgardis, sed [forte sei-
beata Hildegardis eam stalim reprehendit; et ciitn licet] quod per puhlicani fumam audivit, el quod
leetioneslegerent, eis secundum earnm intentionem B in libello, qui de ejusviia a duolms religiosis, scili-
benedicliones dabat, de verboad verbuin expriraei.s cct Gotfrido el Thcodoriro, qui cuni beata virgine
earam volnntatem : quariim quasdam vidit, quod morabantur, statiiii post ejus obiltim est scriptus
idem postea in liabilu Cislerciensis ordinis suut legil: quem oronibus iiiodis vera crcdit conliiiere,
confessae. scilicet quod a nohilibus paiciilibiisorigiieiii duxit;
<5.Ilem cnm quidam injtiste excommunicalus in qux, eum quinque amios baberel, vaccain vidit, t-t
suo monaslerio esset lumnlatus, etcum propierhoc suse mitrici dixit: < ViJe, nutrix, quam pulcher vi-
ecclesia Moguntina divina ibidetn stispendisset, ct tiiliis est in vacca illn, albus ct diversis maculis in
ejiei (80) deberet, ipsa luinuliim ejus baculo sno fronie, ct in pedibus, et in Jorso Jistinctus; > quod
signo crucis signavit, et sic septtlcruin ejusdem aJ- iiuirix aJiuirala, siatim roatri rettilil. Mater vero,
buc non poterat inveniri. Iiein ctnn quiJaiii pcr ciijtis vacca fuil, praecipit, quod, posiqiiainparerot,
homagiuiii Jiabolo se aslrinxissei, ul quolibet aimo partum ei prajsenliiret. Quo fnclo, omnia, sicnl
nliquod animal eidem sncrificarel; animalia primo puellabeuta Hildegardis praedixerat, vera csse cc-
ohttilii, dcinde filios, tiltra iixorem. Ipsa hoc scn- gnovit:quod parenies cjus admiranies, et alieuos
tiens, ad bcalam Ilildegarriim ronftigii, uitxilium „ morcs ab aliis homiuibus eam hahere cerneutes,
iiuplorans, rem ei ex ordine exponens. Ipsu vero eam monasterio indudere di-posuerunt : quum
pnriem crinium suorum eidem IraJiJil; et illa se- octavo aetatis suae anno cuidain inclusae, JuiUe no-
cundum ejusmandatum suis crinibtisiiiuexuii. Quod mine, sorori comitis de Spaiiheim, tomnienilaiite ,
daemon sentiens, mariio dixit : < Me decepisii: sub bcati Bcnedicti
Regula eam servirc Dotnino iu
nihil juris in ea habeo propter incnntationcs Hilde- monle Sancti Disihodi oblulerunt.
garJis. > lpse maritus eam in balnco deiitidans IOCT- 8. De
vit, ul s'c landem perficerct quod volebat. El ciim convt-rsatione vitse dicil quod, cum fama
tliabolus eam haberenon posset, niar.io colltitn co.i- de ejus sanclitale laie dilTunJeretur, nobiles quaiti-
fregit. llein cum quidain cpiscopus Mngiintiiicnsis, plurimaepucllaead cam confliixerunl. Sed cum Jo-
Chrislianus (81) tiomine, per ptilsntionemcnmpnnn- mus reclusionis habitaculiim omnes capere non
rtim Pinguiaercciperelur, ipsns cnmpnnns p"rsounre valeret, a Dnmino iuin conimonila, imo coucta,
iuiellexil, unamhaecvcrba, <Pnstor, lugc; >alleiam, ut ad sunclura Uupi rliiin ducem setrnnsferret. Quod
< Insalute lua cito fugc» Ilaccverba videbnntur esse cum abbnti pcr siiinn confessarium relulisset, ct
ad episcopum. Qtiasi in persona episcopi: Abco, ipse hoc mole-tc ferrct, quibus miraculis liceniiam
lerram in confusione relinquo. Et haec verha prsc- . obtintierit, ct nd loium divinidts oslensuin iransii-
senlibus sororibus dixil in spirilu. Cum qua con- rit, et qtiomodo in.loco iguolo iiionasierium novum
cordat priorissa Agnes [forle deest Beatrix], custo- coiistrnxeril, et ctim deccm ct oclo nobilibiis puell s
dissa Odilin, Sophia, et alise quainpliires jiirat.c. ibideni Domino inservire ihstiiucrit, in Vilu. ejus
nionasterio quin-
Mechildis eiiara jurala clicit,qtioclipsadiu vexahatur libcllo plenitts invenilur. In-quo
et tliins
a Jaemotiio, et dicit quod per invocationem bcntac qttaginta dominariiiii prsebendas insliluit,
sit libcratn, et convcntus enm sic sacerdolum : praelerea paiiperum muironarum se-
Hildegardis quod
vexari clliberari videril.qui adbuchodieibidem fuit. piem in honorc sancti Spiritus, et in honore bealaj
7. Dicit cliara quod viderit alios daemoniacoset Marise.Praclerea trans flumen Rhcni ad unara leu-

(79) Ibi nempe iuenievidertint benedicenlcm pani, (81) DeChtistiano arcbicpiscopo quaedam suiit
jnisso ad puellam capiam; al sniiulioiiein dicta iliiileni uum. loa el '171, ubi mors illius
illitts ex aliis inlelligerc debiierunt, nisi, niulier relala. Qusenisi aittem bic refertinlur, non potuerunt
fuissel deducta ad iiionnsienuiii: quoJ non assc- si contiiigeie, lempore sibismatis: nuin in dioece-
ritur. Mogiiniiiia Chrisiianus nunipiam fuit post paeem
De hisce fuse aetum cst in Coninicnlario aiiuo nii bcclesiae rcstitulani.
(86)
_...
137 ACTA INQUISITIONIS. 13«
cam aliud monasterium (82) fundavit, ubi triginta A et cmn in percgrinalione ad beatum Marlinum Tu-
praebendas inslituit. De fama dicit quod tres apo- ronis (87) ire disposuissel, libros jam dictos secum
slolici, ejus fama audita, ei scripserunt, Engenius, Parisius (88; detulit. ct, ut securius in eis sludcre
Adrianus, Anastasitis, quibiis et ipsa scripsit : prae- posset, ab cpiscopo (89) loci, lunc praesidenle, per
lerea Mogtintinus, Coloniensis, Trevirensis, Magdc- inullns labores1el magnas tribulaiiones oblinuit,
burgensis (83) archiepiscopi; pairiarcha Hierosoly- quod omnes in theologia tunc magisirosconvocavit
mitanus, episcopi et quamplures, et sanclus ahbas legenles, el cuilibet eorutn per tres quaternos ipsos
Bernardus ClaraeVallis, ac alii abbates, et praepo- libros sd examinnndiim detlit ab Ociava Martini
siti, et caeteri ecclesiarum'prselati ei scripserunt: usque ad Octavam Epiphnniae. Quibus examinatis,
qiiibtts el rescripsit: quae omnia ex libris epislola- episcopo resiitiieriint : qui magistro Wilhelmo An-
rum ejus colligtintur. tissiodorensi, pro lempore suo magistro, eos assi-
9. De merilis ejus dicil: Conradus rex, Frederi- gnavil: qui et sibi [id est HilJcgarJi] eos restittiil,
cus imperator, de exilu eoruin inqttirenies, fuitirn affirmans, quod esset inagislrorum senlentia, non
audierunl, et sic ad meliora eos reduxii: qtiod ex in eis esse verba humnna, sed divina.
jam dicto Epistolarnm libro plcnitis habelur, ct 10. Dicit eliam de fama, quod matersua, cum de
B
quod anniialim in ejus anniversarii die multus popn- monaslerio, qttod conslitixerat, ad duo Jistarer
lus lam vicinorum quam remotnriimad ejusconctir- milliuria, in villa, qu;e dicilur Lorcbe (90), cuin
rit scpulcrum, salutem animae et corporis ab e.i arliis quampluribtis matroiiis, cognila bcatae llilde-
poslulantes. Prseterea cum magnum tenemium (84) gardis sanctitatis fama, eum secum transvexil, stip-
non habuerit, qtiadragesimo secundo (85) aetaiis pliciter rogans, ut sibi benediciionis manum im-
suaeanno libros non paucos scribere incepitSpiritus ponere dignaretitr : quod et fecii. De libris exauii-
sancti revelatione, quod plenius in accessu libri nalis magisler Arnoldus, scholasticus sancti Petri,
ejus Scivias continetur. Librum suum Scivias (86) idem dicil, quod Bruno, quia tunc Parisitis studuit
decem annis coinplevil: librum simplicis medicinse, in theologia : magn.i pars convcntus ita concordat
Iibrum Expositionis Evangeliorum, Ccelestis har- cum Brunone, prseter ejus accessum ad beatam
nioniaecaiuum, linguam ignotam ciim suis lilleris, Hildegardim. Magister Joannes, canonictts Ma-
quae omnia octo annis perfecit: quod plenius in ac- gunlinensis, et nunc praepositus Pinguiensis, dc
cessu libri Vitiejmeritorum colligitur. Postea quin- examinalione librorum concordat etiam cinn prac-
que annis subsequeiiiibus librum Vitw meriiorum diclis, quia eodem tempore Parisius stiiduit in
scripsit : postremo vero librum divinorum Operum theologia, dicens, quod pnuci jnm viventes ine-
septem annis scripsit, quod per accessum ipsitis C lius qunm ipse de sancta llildegarde noverint ve-
libri plenius patel. De signis ibi dicit, quod modis ritatem. Qusereiitihtis etiain nobis a conveniu,
omnibus credit, quod signa, quae in vila ejus per quare beaia Hildegardis modo non faceret signa,
eam Dorainus fecit, qtiaeetiam in Vitae ejus libello dixcrunt quod , cum post mortem ejus Dominiis
scripta, vera stint: el pltira tam in vita quam in tot miracula ostenderet, et conciirsus pupulo-
morle ejus miracula per eam Dominus sit operalus, rtnn lantiis fieret ad sepulcrum ejus, qtiod re-
quain hominum memoria hnbeal. De circumsianiiis ligio ct divinum oflicium per lurnultum populi tnr-
dicil, quod cum libros ejus, scilicet librum Scivias, babanltir in tanlum, quod dominoarchiepiscopoMa-
librum vitw Merilorum, librum divinorum Operum, guntinensi illud retulerunl. UnJe ipse accedens per-
secundum monasterii sui exemplaria conscripsisset, sonaliter ad locum, praecepit ei ul a signis cessarei.

(82) Gesta baec lalius in Vita sunt exposita. Pri- (85) Impleverat Sancta aniios.qiiadraginia duos
mum monasteriiim, quod fundavit, el ubi quinqua- et menses septem, qtiando ccepit scribere, ut
giiila praebeudas, id esl reditus pro quinquaginta rlare habetur cx prselalione ad librum Scivias
inoniaiibus nobilibus, fundasse dicilur, est mons hic laudata, dictumque in coimnenlario n. 13 et 14.
S. Buperti, ubi ipsa habitavit; alterum est coe- (86) Ainio 1141 coepit hanc scribere ex allegato
nobiuui Eibiugense, quod priino erat subjeclum, Coinmciiiario, nuin. 17. At hujus et reliquorura
et de quo videri possunt dicla in Commentario n. D librorum tempora assignavi niim. 191 et 192.
177. De epistolis quoque late actum est § 4 el seqq. (87) Nolissimuin cst sepulcruin cl corpus S.
(83) lnleredilas S. Hildegardis epistolas nulla Marlini in civilale Turoneusi inuliis sa?cuiis fuis-
occurrit archiepiscopi Magdeburgensis. Attamen se inaxiine celebrntum, magnoque peregrinorum
inlcreosqui ad Sanctam scripserunl, archiepisco- concursii honoralum. Veruin de his agemus in
pus Magdeburgensis etiam recensetur a Trithemio S. Martino ad 11 Novembris. Peregriiiniionein
in Chronico Hirsaugiensi ad annuin 1130, ibique yero illam S. Hildegardis posterioribus vitsc ejns
addilur « archiepiscopus Raveiiiiensis, > cujus epi- annis ligendam, osteiuli in Commeiitario n. 182.
stola similiter non est editn , el < multi de lialiu, > (88) Niinirum Luteiia Parisioruui in iiinere oc-
cuin paucas tantiira editas habeamus epistolus ex currebnt, ct jam eo tempore Universilatem habcbat
ltalia ad Sanclara datas. ltaque dicendum, quorum- inaxime celebrein. Vox Parisius frequenler inedio
clain epislolas nonfuissecodici epislolarum insertas, aevo ponitur sine iinmiilatione.
dum ille codex est collectus, nec postea editus, ut (89) Episcopus Parisieusis erat Maurilius, qui
ostendi in Cominenlario, ntim. 195. caiheJraui illam longo tempore ndniinislravii, phi-
(84) Vox haec verisimiliter inendose scripta est, ribus latidulus iu Guilia Chrisliana, tom. VII, tol.
aul plane esi barbara. Al suspicor, desiguari intci- 70 et seqq.
lectuin, el hunc esse sensum : Elsi Sancui iuiclleciu (90) Vicum Lorich ad oppositam Rheni firwin
naiunili nequaquamexceIleret,iiiultoslameii scripsit duobus circiler milliaribus Gennanicis inlra Uni-
libros cx Dei revelaiione. gium iu variis labulis notaitim inv.yiio.
PATUOL.CXCVII.
139 NOTITIA DE VITA ET SCRIPTIS S. HILDEGARDIS, 140
11. Dicit etiam Roricus sacerdos, supra cum A vatus est scriptus.per eumdem Brunonem sacerdo-
primis leslibus numeralus, quod in membris illius lem, Sancti Petri in Argenlina cuslodem, virum
obsessae(91), quam conjuravit, dacmon apparuii in fidelem et bonae famae,et supradicti monasierii pro-
modum magnae[magni] muris, el appositis crinibus curatorem, sub sigillis noslris clausos transmitti-
bealae Hildegardis de uno membro ad aliud fugit mos, vestrae sanctiiatis paternitalein genibus pro-
visibililer: quod etiam colore nigro, sicut carbo volutis exoranies, qualenuslucernara tara eximiatn,
fuscavit.Tandem, cum diu esset fatigatus, abscessit hactenus quasi sub modio absconsain, nunc super
in inodura ftimi teterrimi, nec ullra cum corvis ap- candelabrum ponere velitis, ut lucent omnibus
paruit. Scripta (92) eliaro ejus, quae conventus ita his qui in domo Dei sunl, noinen ejus sancto-
confessus est sua esse, scilicet librura Scivias, li- ruin catalogo inserendo, aliquibus viris itloneis
brum vilw Merilorum, librum dhinorum Operum, danles in niandalis, ut actum auctoritate vestra
Parisius per theologisemagislros examinatos ; li- tam pium opus ad debilum effeclum prosequan-
brum Exposilionis quorumdam Evangeliorum, li- tur, conlradictores per censuram ecclesiasticam
brum Epislolartim , Iibrum simplicis Medicinw, compescendo. Acta sunl luec apud.S. Rupertum.
librum compositw Medicinw, ac Cantum ejus cura Datum anno Domini niillesimo ducentesimo tri-
lingua ignota, cum libello, qui de ejus vita conser- cesimo tertio, decimo septiroo Kalendas Januarii.
(91) De hac obsessa, et testimonio R.rici pltira mittere, ul liqnet ex verbis Gregorii in Commeit-
num. 1. lario num. 208 daiis, ad pontificem se converluni,
(92) Hic examinatores, qui a Gregorio IX jussi et post eiiumeralionem librorum quos lnittebanl,
eraut etiam opusctila scripta S. Hildegardis trans- flugilant cunonizaiioiieni.

DE VITA ET SCRIFTIS S. HILDEGARDIS

KOTITIA
Auctore D". F. A. REUSS, professore Wirceburgensi.

S. Hildegardis nala est in arce Becklheim, sila iu sinistra Nahae fluminis ripa, ineunte anno 1099,
parenlibus nobil.ibus et equestri dignitale ornatis, palre Hildebcrto, vasalio Meginharti comitis de Spa-
nheim juslo et Deo devolo, raatre Malhilde (93). Annum agens ocinvuin, Jutiae, ubbalissae rnoniis S. Di-
sibodi, Meginharti comilis sorori, cuiae tradila, S. Scripturae exempla discere et Psalroos recitare ccepit.
Quibus seque ac legendis sanctorum ejtis rcgionis martyruin, Bertlue el Ruperti, ita adficiebatur puella,
praeclaris ingenii dolibus prsedila (94), ulplucidain vitaenionasticae tranquilliiatem unice adpeteret. liaque
volo solemni Cbristo dicata una cum Hiltrudi, filia Meginbarti, aliisque pueilis sibi aequalibtis, S. Bene-
dicli Regulam amplexa est. Mox illuslre inter ccenobii sui virgines candidae pielaiis doclrinaeque subtilis
exeroplum, Julta anno 1156 (95) mortua, unanimi monialium voce abbalissa electa esl. A prima inde
infanlia debili et infinna valetudine usa, crebrisque vexala morbis, quum terrenas quascunque volupiates
contemtui el odio haberet, siiigulari et cximio Dei favore illustrata ccelesti lumine, insolita rerum
scientia, Ecclesiae dogmata exponere et lingua Lalina, quam a magislra sua nunquam edocta fuerat
callide loqui novit (96). Quin et praesaga menle futuri leraporis fata alque niores stupentibus sevi sui
principibus inlerprelata (97), morbos quoscunque et quaeviscorporis vilia salubri manu sanavit. Anno
Sept. V, 629. Mabillon decachordojubilare prwmonstrabat. Cwterumprwter
(93) Acta SS. Bolland., 553.
Arinnl. ord. S. Bened., VI, Snrius in Vita, 17 timplicem Psatmorum notitiam, nullam litlerariw vel
Sepl. Oudin, Supplem. de scriptor. ecctes., p. 452. musicwariis accepit doclrinam.
Du Pirii Nouvelle Biblioih. des auteurs ecclisiasl., (95)Dodechini Append. ad Mariani Scoti Chronic,
IX, 185. P. Leyseri, Histor.die poetar., p. 437. Saxii ad aiin. 1136. Alberici Chronic, ad ann. 1141.
Onomastic, II, 241. Heckel, edelsien Frauen der Centuriat. Magdeburg., XII, 10.
deulsch. Vorzeit, II, 51. Harless, die Verdienste der (96) Theodoricus in Vtla S. Hildegard., 1,1:
Frauen um Natur-und Heilkunde, 138. Brann, die Cum quadraginta duorum annorum, septem mensium
Rheinfahrt, II, 194. Bcdmann, Rheingau Alterthii- essem, maximw lolum coruscalionis igneum lumen, aperto
mer, I, 420. Vogl, RlieinischeGeschichlenundSagen, ewlo, veniens, cerebrum meum transfudit el
1,364; 111,112. tolum cor lotumque pectus meum, vetul flamma, non
(94) Trithem. Atinal. Hirsaug., 1,416. Theodorici tamen ardens, sed calens ita inflammavit,ut sol rem
monachi Vita S. Hildegardis, supra, 1, 1 : Ut po- aliquam calefacil. El repente intellectum expositionis
lerut 'pritnam lentare loquelam, tam verbis quam librorum Evangetii et aliorum sapiebam.
nnlibus significabat his, qui circa se erant, secreta- (97) lnde Sibylla Rhenana vocilaia est. Vincent.
rttm visionum speCies, quas prwler communem cw- BeIvacens.Spe.il/. hisior., XXVH,83. Phil. Bergo-
teris adspecium, speculalione prorsus insolita intue- niai. Supplem. Chronic, XII, ad ann. 1158. Pezii
balur. Cum jam fere octo essei annorim, recluditur Thesaur., II, 519. Serarii Moguntiac. rer. Histor.,
iu monte S,.rDisibodi, cum pia dominu Julta, quw cap. 37. Joannis Rer. Moguntin. Ilislor., 195. Gu-
illam ' citrhiiiibut Davidicis instruens, in psalierio dcnus, Cod. diplomal., 1, 229, 247.
141 NOTITIA DE VITA ET SCRlPTIS S. HILDEGARDIS. 1«
1148, divinae vocis oraculo admonita, reliclo S. Disibodi coenobio, cum octodecim virginibus transiit: iu
inontem prope Bingam, ubi in scpulcro SS. Berthae et Ruperti monasterium novum ampliusque ei fun-
daverant Henricus archiepiscoptis Moguntinus et comites de Spanheim et Hildenheim. Quo tempore S.
Bernardus (98), in itinere suo, hospitio ab Hildegardi exceptus, ejusdem revelationes mellifluo suo ser-
mone celebravit in synodo Trevirensi coram Eugenio III papa (99). Qui publice eas recitari jussit et ho-
norifice scripsit Hildegardi (epist. 1, infn), quse epistola in visione composita, libertate sibi consueta,
illico respondit. Quo facto magnam adepta famara Hildegardis a celeberrimis aclalis illius viris lilera,
accepit, quibus vel consulebatur de rebtts ad religionem spectantibus, vel rogubatur de oratione sua ad
Dominum(IOO).Scripserunt ei poniifices Romani Anastasius IV et Adrianus IV, imperatores Conradus III
et Fridericus Barbarossa, aliique complures episcopi, praelati, et comites. Anno 1150, spiritu Domini
cxcita, ut genles veritatem ccelestem doceret, iter suscepit in varias Germaniae Galliaequeregiones;
1163, coenobium Eibingense condidit (1); 1173, Parisios adiit. Anno 1174, in ccenobiiimsuum reversa
variis revelationum libris absolutis, tandem senio confecta, vitaeque supernae desiderio ardens anno
aetatis octogesimo secundo, die 17 Septembris anni 1180 (1179; quein vitse finem ipsa dudum praadixerat,
felici transitu clarissima miraculis morle occubuit (2). Cujus reliquix e sepullura in choro aedium S.
Ruperti bello Suecico corobustarum in ecclesiam Eibingensem sunt translatce (3), in qua jam nunc
religiose observanlur. Canonizalionis examina trina instituta, primuin a Gregorio IX (1237),- dein ab.
lnnocentio IV (1243), et ilerum a Joanne XXII (1517), imperfecta fuerunt, quod miracula cessaranl-e:,
testes deerant (4). ^Veruntaraen manyrologia a sseculi inde XV initio S. Hildegardem comineraorare
cceperunt ad diem 17 Seplembr.s.
Insignem sane locum obinet ihter medii aevi fatidicas virgines Elisnbetham Schoenaugiensem, Ger-
irudem, Brigittam, nliasque sequenlibus sseculis ex-imiovuticiiiioruin dote insignes. Quarum cum vi-
sionum ratione, tum aetate Utldegardi proxima esl Elisabelha, abb.itissa Schoenatigicnsis U29fll65 (5).
Verura ab hax quoque eo differl S. Hildegardis, quod revelationcs suas, ul ipsa de se tradit in libri i
Sfitiins procemio, non in soinniis, nec dormiens, nec corporeis oculis, aut auribus cxterioris hominis,
t.ec in abditis locis; sed vigilans, circumspiciens in pura menle, oculis et auribus inlerioris boroinis, in
aperlis Iocis, secundum Dei voluntatem percepil (6).
S. Hildegardis nomine extanl:
1. OPERA TYPIS IMPRESSA.
Libri tres Visionum, Scivus inscripti, princeps S. virginis opus, decem annis absolutum, incipil: Ecce
quadragesimo terlio lemporalis cursus mei anno cum cwlesti visioni magno timore el tremula inlentione
inhwrerem, vidi maximutk splendorem, etc. Edili sunl: a.) Parisiis, 1513, fol., ab Jac. Fabro Siupulensi
sub litulo : Liber trium virorum et trium spiritualium virginum, Ilermw Lib. I, Vguetini Lib.I., F.
Roberti Libri II, Hildegardis Scivias Libri III, Elitabeili virglnis Libri VI, Mechlildis virginis Libri V.
Studium piorum. — b.) Colonine Agrippinae, 1628 fol., sub titulo : Revelationes sanctarum vlrginum
Hildegardis et Elizabeihw Schoenaugiensis ord. S. Bened.
Epistolarum liber (7) , editus ex archelypo monasierii S. Roberli ab Juslo Blanckwalt, presbytcro
Moguntino,Coloniae, 1566 4°, apud haered. J. Quentel et Gervinum. Accedit pag. 273 Vita S. Hildegardi*
a Theodorico monacho conscripta. Versionein Vitw hujus Teutonicam, (cujus jaiu memiiiit Dahl in lucu-
brationesua, Die heit. Hildegard,eine hislorische Abhandlung.Mainz, 1852 8°, pag. 51), debemus Ludovico
Clarus, Briefeund Leben der, heit. Hildegard., zum erslen Maleverdeulscht.Regensburg, 1854. 8«, 2 Baende.
(58) Neander, Lebendes heil. Bernhard, 210, 560. se S. Hildegardis reliquias viJisse Eibingae anno
(99)Bai'On. Annal. ecclesiasl., XII, ad anii. 1148. 1660. Pecien, quo usa S. Hildegardis, Jescribili.r
(100) Theodoric. in Vita, II, 4 : Non modo vicinia in operc : Fracluen des christlich. Mitielatters, I, 38.
tota, verumeliam omnis tripartila Gallia atque Ger- (4) Acla inquisitionis de virtulibus et miraculis
mania confluebanl ad eam. Prwvidebat enimintpi- S. Hild-egardisvide infra col. 131.
rilu vitas hominum, gloriam aique pwnas animarum. (5) Meittersimnen. Goetting. Magasin, 1794,111,4.
Erat in ea comilute conditagravilas.et exejus lingua (6) Tbeodoric. in Vita, 1, 8 : Isla autem nec ex-
melledulcior orationis suavilas profluebal. terioribus oculis video, nec exierioribus auribus au-
(i) Casp. Lerch von Dirnistein, vom Ursprunge dio, nec cogilalionibus cordis mei, nec ulla collalione -.
des urall. Klosters Ruperlsberg, 4. quinque sensuum percipio; sed tanlum in nnima
(2) Tbeodoric. in Vita, 111,52 : Deus vero, cujus mea, aperlis exierioribus oculis, ila quod nunquam
meriti apud se esset, in transitu ejus evidenter de- in eis defeclum exslasis passa sum, sed vigilatiler
elaravit. Nam supra habitaculum, in quo S. virgo ea die ac noclevideo.Cf. G. Arnoldi, Hislor. theolog.
jprimo crepusculonoctis Dominicw diei felicem uni- tnysi., p. 280. SclnniJ, Mystik U. Mittelalt, p. 83.
mam Deo reddidit, duo lucidissimi et diversi coioris bailer, Briefeaus allen Jaltrhunderl., IV, 3. Roess
arcitt in firmamenioappuruerunt, qui ad magnim- und Weiss Leben d. Voel. und Martyr., XIII, 111.
dinem magnw plalew sese dilataverttnt, in qualuor Tersleegen, Lebenheil. Seelen, III, 475. Aschbach.
lerrw partes se exlendentes. Homines, qui sanclum ullgemein. Kirchenlexicon, III, 275.
corpusejus bona spe tangere prwsumpserunt, a gravi (7) Epistolarttm collectio habetur et in Marlene,
infifitiitate convaluerunt. Odor quoque tnirw suavi- veier. scriptor Collect.ampliss., II. AbbatissaeKilzin-
Wis de sepulchro ejus redolebat. gens. epist. sanctxque liildegardis-responsuin exsui:
(3) Papebroch. in liin. liomano, p. 23, narrat in Arcliiv.des histor. Vereinszu Wuer*burg,y,5, 109...
445 S. HILDEGARDIS 144
Vita S. Roberti sivC Ruperti confessoris, ducis Bingionum, qtii saeculonono floruit, vulgata a Joanne
Bnsseo Moguntise 1602, 4°, ap. Sur um 15 Maii, et cum notis Heiischenii, Act. SS., Maii t. III, p. 504.
Vita S. Disibodi, episcopi el confessoris, an. 674 defuncli, scripta an. 1170, ap. eumdem Surium
8' Julii et in Actis SS., lom. II Jul., p. 588.
Expositio Regulw S. Benedicti ad congregalionem Hunniensis coenobii.
Quwstiones XXXVIII, cum solutionibus, ad Wiberluin monacbum Geiiiblacensem.
Explicalio Symboli Aihanasiani, qute cum duobtis superioribus scriptis edita est a Blanckwaldo cum
epistoiis S. Hildegardis.
l.iber divinofum operum simplicis hominis, quem edidil Joannes Dominus Mansi in additionibus ad
Miscellanea Baluzii, t. II editionis Lucensis ase procuratae, p. 335 (8).
anJ 1533. Hos mullo auclioreS
Physicw libri quatuor. Prodiere Argenlorali, ap. Joannem Schollum,
ediinus ex codice ms. Parisiensi.
Propbetiae singulae selectae prodierunt, qnarum quaedam ut spurise cerlissime habenase sunt, sine 1.
cl a. (: 1500 :) 4°: Namhaffter offennbarungen zwo. aine sagt der abbt Joachim. die annder die lieylig
fraw Hildegradis (sic) so jnen von gott geoffenbart ist worden, der propheceyen gar nahend sind.
1527. Nurnberg, 4°. Sant Hildegardlen Weissagung uber die papislen und (jenanten geistlichen, wilchet
Me)Erfultung zu unsern Zeilen hat angefangen und volzogensoiverden.Eut Vorrcde durch Andrean Osian-
der, Prediger zu Nurmberg.
1529. Haganose, 8°, auctore Hieron. Gebttilero, lilerar. pubis Haganoviens. moderalore. De prwsenti
clericorum tribulalioiie fulurorumque temporum evenlu divw Hildegardis prophetiarum libellus.
1620. S. 1. 4». Prophelia oder Weissagung Hildegardis vor ungefwhr 450 Jahren von diesen unsern letxten
Zeiten, also klar und offenbarlich, von Georg Bellaraera Ubio.
Visio S. virginis incognita e cod. ms. Vindobonensi extat in Anzeiger fuer Kunde d. deutsch. Miltelalt.
von Mone VII, 613 (9). Scrulinium iheoioaico-criticum visionum scripsil B. M. Chladenius. Witeberga!,
1716, 4" (10).
II. OPERA E CODICIBUSMSS. NONDUMEDITA.
Liber viice merltorum.
'
Carmina diversa.
Hymnodia cwleslis.
Ignota lingua, cum versione Lalina (H).
Tractalus de sacramenio altaris.
Homeliw LVIHin Evangelia,
Libri simplicis et compositw medictnar.
Spuria vero el S. virgine indigna censenda sunl valicinia de seraphici ordinis el societalis Jesu fali»,
nec non opus quod inscribiliir Peniachronon (12).
Rever. dominus Ludov. Schneider, parocbus in Eibinged,. vir in rebus S. Hildegardis versalissimus,
ejusquo reliquiarum cuslos, inedila S. virginis opera e codicibus vetuslissimis, qui Wiesbadae asservanlur
propediem in lucem edilurum sese pollicilus est.

(8) < Liber Scivias, inquil doctissimus editor in cipio secundae visionis sermonem quoque habel clo
adJit. ad Biblioth. Fabr. t. III, p. 263, ct Iiber divi- ovo quod per visum spectaverat, juxia ac exprns-
norum operum duo sunt plane dislincta inter se serat in tertia visionelibri SCIVIAS
ante annos xxvin.
votumina, quae ainbo a sancta virgine scriptn ferun- Totius operis tiluliis est: Liber divinorum operum
tur. Libri Seivias sat noli sunt; illos vero dedit simplicis hominis. Curiosa mulia cniuiiict, ui de
aiino aeiatis suae quadragesimo terlio. Libri divino- totius mundi sysiemate, de hominis exteriori el
rum operum est apud me codex insignis roinio, et interiorl pliysica consiituiione, deaeris vicissiittdi-
imaginibus auro splendentibus ornatus, niembra- nihus, de mdrbis hominuni, et aliis hujus saporis.
nacetis, in folio, quem hic aliquanlo latius descri- (9) Aliae visiones latere videntur in codicibu»
bendum, utpote parum notum suscipio. ltt partcs mss. Basileae, S. Galli et in Middlehill, leste Haenel
dtspescilur tres. Prior absolvilur in quarta visione, in Calal. libr. manuscriporum.
et capita c.enlum coiitinet. Pars secunda cum quinta (10) Theoph. Spizelii, S.Bibtioth. retecta, p. 19.
visione exorditur, et ad sexlam usqUe perlingii. (11) Quam expiicare iaggressus est J. Grinun in
Capila 49 enumeral. Visio sexla et pars leriia una Haupl, Zeitschrifl fur deutsch. Alterthum, Vl,52i.
iticipiunt; in decima visione, et capite 38 absol- (12) Engelhardt Progr. de prophel. S. Htldggurd.
vitur. Scribere opus istud aggressa est aimo, ut m Fratr. Minor., Erlaing, 1833. Elixir. Jesuilic.
ibi legilur, wtatis sexagesimo qurnto, et millesimo augmenl. cum vaticin. S. Hildegard., 1645. De
centesimo sexagesimo tertio DominicwIncarnationis vocnbulis Tbeodiscis apud S. Hiidegard. obviis
pretsura apostolicw sedis nondum sopita (cuin Fri- conf. Hoffmaiin, Allhochdeuische Glossen , 1,31;
. dericus Romanum pomilicatiim exagitarct), tub ejusdem Fundgruben, ,, 318, el Sumertaltn, 6;
Fridericq Romanw dignitatis imperalore. Superio- Pezii Thesaur. anecdol, noviss., I, i, 414; Mone,
rum visionum suurum meminit, nec sitet scriptiones Anseiger, 1834, 110; 1835,239. Haupt, Zeitschriji,
suasvprascedenles: Veiuti in prioribtts visionibus IX, 388. Grimm, deutsche Mylltologie, U. ausg.
nieis prwfala sum; el infcrius : Quoniam omnia quw 1121,1155. [
a.ptincipio visionum mearum scripseram. ln prin-
m EP1ST0L.E. — EPIST. 1. 146

SANCTiE HILDEGARDIS

ABBATISSJE

EPISTOLARUM LIBER

CONTINENS

Varias epistolas summorum pontiflcura, imperatorum, palriarcharum, archiepiscoporum


episcoporum, ducum, principum et aliorum plurimorum ulriusque, saBcularis et eccle-
siastici status, magnalum, ad sanctam Hildegardem, et ejusdem sanctas ad eosdom
responsiones.

(Bibtiotheca Patrum Lugdun., t. XXIII, p. 537.)

EPISTOLA PRIMA. A mine tu venisti in lerram nostram, sicut Deus pra-


EUGENIl PONTIFICIS ADHILDEGARDEH» deslinavit, et vidisli de scriptis veracium visionum,
sicul vivens lux me docuit, et audisli eam amplexi-
Aticioriiaieapostolica concedit ei liceniiamproferendi bus cordis tui. Nunc fmita est
et scribendi qitwcunqueper Spirititm sanctum co- pars scripturae hujus.
gnnvissel, eamque ut sinelimore revelata sibicon- Sed lamen eadem lux non reliquit me, sed in aniraa
scriberel animat. mea ardet, sicut eam ab infanlia mea habui. IJnde
ECGENIUS, servus servorum Dei, dilectaein Domi- nunc mitto tibi litleras istas in vera admonitione
no filiaeHILDEGARDI, praepositaein monle Beati Ro- Dei. Et anima mea desiderat ut lumen de lumine
berti, salutem et apostolicam benediclionem. in te luceat, et puros oculos infundat, et spirituin
Miramur, o filia, et supra id quod credi polest, luum exsuscitet ad opus scripturae istius, quatenus.
miramur, quia Deus jam nostris temporibus nova anima tua inde coronelur, quod Deo placet; quia
miracula ostendit, cum te spiritu suo ila perfudit multi prudentes de terrenis visceribus spargunt
qnod diceris mulla secreta videre, intelligereet pro- hsec in mutatinnem mentium suarum propter pau-
ferre. Hoc a veridicis personis ita esse percepimus, perem formam quae aedificata esl in costa, et quse
qui se fatenlur te el vidisse et audisse. Sed quid nos estindocla de philosophis. Tu ergo, Paler peregri-
ad haec dicere valemus, qui clavem scientiaehaben- B norum, audi illum qui est forliss. Rex, et in palatio
tes, ita quod claudere et aperire possimus, el hoc suo sedit, et magnas columnas coram se stantes ha-
prudenter facere per slullitiamnegligimns? Congra- buitaureis cingulis praecinctas, et multis margaritic
ttilamur igitur graliae Dei, congratulamur et dile- et pretiosis lapidibus valde ornatas. Sed regi huic
ctioni tuae, hoc admonentes, ut scias quod Deus placuit, quod parvam pennara tetigit, ut in miracu-
superbit resislil, humitibus autem dat gratiam (Jac. lis volaret, ct validus ventus eam suslinuit ne defi-
iv). Gratiam autem banc quae in le esl conserva et ceret. Nunc ilerum dicit tibi, qui est lux vivens in
cuslodi, ila ut ea quse in spirilu proferenda sense- supernis, et in abysso iucens, ac latens in abscon-
ris, prudenter proferas, quatenus illud audias: dito atidienliura cordium: Praepara scripluram hanc
Aperios tuum,ei adimplebo illud (Psal. LXX).Quod ad audilum me suscipienlium, et fac illam viridem
auteni insinuasti nobis de loco illo quem in spiritu in succo suavis gustus, et radicem ramoruin, et
tibi praevidisli, hoc permissione el benediclione volans folium conlra diabolum, et vives in selernum.
nostra et episcopi lui fiat, ita quod ibi regulariler Cave ne spernas hsec mysiica Dei, quia sunt neces-
cum sororibus luis vivas secundum Regulara S. Be- saria in illa necessitate quae absconsa latet, et quse
nedicti sub clausura ejusdera loci. nondum aperte apparet. Odor suavissimus sit in te,
RESPONSOM HH.DEGARDIS. el non fatigeris in reclo itinere. Sed ille qui loqui-
de arcanis habebat in corde sno tur, et non silet, haec dicil propter imbecillitalem
Pontificem quw
admonet el divinam circa hwc voluniatemel bene- illorum qui caeci sunt ad videndum, et surdi ad
placitum indicat. audiendum, el muti ad loquendum in nocturnis insi-
0 milis Pater, ego pauperctila femina scripsi libi diis mortiferi laquei latrocinantium morum. Quid
h:cc iu vera visione, in myslico spiramine,. sicut Jicit? Gladius radiat et circuit, occidens illos qui
Detmvoluit me docerc. 0 fulgens Pnter, in luo no- pravae menlis sunt. 0 qui in. lua persona es fulgen»
147 S. HILDEGARDH li8
lorica, et prlma radlx ln novis nuptiis Chrlsti, et: A milis Pater, anliquus vir etpraeliator mngniflcus di-
in duas parles divisus, in partem scilicel hanc, quodI cit haec : unde audi: De summo judire dirigetur ad
anima tua iterala est in mystico fiore virginitatis; le, ut graves et impios lyrannos eradices, et a le
et in partem hanc, quod radix es Ecclesiae, audii ejicias, ne stenl in magna irrisione in lua socieiate.
.illum qui aculus est in nomine, et fluit in lorrente, Esto aulem misericors pwbliciset privatis aerumnis,
libi diceniem: Oculum de oculo non abjicias, el lu- quia Deusnon spernil vulncratos, nec spernit clolo-
men delumine non abscindas, sed sta in plana \ia, res trementium se. Unde, o pastorovium, audi hsec
ne de causis illorum in aniraa accuseris, qtiae in si- super laborantes in fatigatione mullorum. Lux di-
num tuuro posilae sunt, nec permitte eas in lacum oit: Mysiica Dei sunt judicia super unumquemqtte
perditionis dimergi per potestalem convivantiuni sccundum meritum illhii. Mulli lamen homines vo-
praelalorum. Gemraa jacetin via; sed ursus veniens, liinl habere scrutiniunl per zelum suum, et per
el illuin valJe elegantem videns, pedem suum por- ignorantiam moruin suorum, sed judicium nieiim
rigil, eamque levare vull, et in sinum suum ponere. nesciunt. Quapropter in aeslimalione sua supra
Sed subilo aquila veniens, ipsam gemmam rupil, et niodum nientiunlur, ut lupi prsedam rapientes. IJeo.
eum in tegmen alaru.m suarurji involvit, el iu can- qunmvis homo dignus sit propler sceiera sua judi-
cellos palatii regis porlat. Et eadem gemma ante B cari, lamen mihi non placei, quod homo sibimet-
faciem regis "multuro fulgorero dat, unde a rege ipsi vullhabere judiciurasecunduin arbiliium suum.
valde diligitur; et rex propter amorem ejusdcm Et hoc nolo. Sed lu unamquamque causam discerne
{.emmae,aquilae illi aurea calceamenta dat, et eam secundum materna viscera misericordiae Dei, qtti a
ob prohitatem suaro valde laudal. Nunc lu qui esin se non separat mendieum el egenum, quoniam plus
vice Christi sedens in cura ecclesiaslica. cathedra-, vull misericordiam quain sacrificium(Oseeyi; Matth.
meliorem partem tibi elige, ut aquila sis, ursuiii ix, xn). Nunc igitur nlgrt volunt abluere nigredinem
superans, et ut in aniroabus tibi commissis cuncel- per Uirpitudinem suam, sed ipsi sunl polluti et
los Ecclesiaeornes, quatenus in aureis calceamenlis surdi in fossa jacentes. lllos erige, el adjuva pu-
in superiora veniens, le ipsum alieno subripias. sillos. Tu enim qui ,es paslor populorum, audi ut
Nam oculus vivens videt et dicit, qui sapit, et dis- vivas in selernuui. Lux vivens dicit: Dic audaci
cernit quasque crealuras, qui et eas omnes ex- populo qui sibi lerrores iuvenil in via erranlium
suscital, el vigilat: Valles plangunt super montes, viarum: Dominus quidanv habuit inarmoream civi-
et montes cadunl super valles. Qnoniodo? Subditi tatem; et venaiores venjentes, civitatero illam itt-
nudali sunl de disciplina limoris Dei, et incilati spiciebant, volenles dispergere rccla instituta ejus,
sunl rabie, vertices moiUium ascendere, praelatos quae inflore illo apparuerunt, quem virginea mens
incusare: et ipsorum lemerilas non accusat prava invenil. Et ecce mons magnus et excelsus, valde
npera sua. Sed dicunt: Ctilis sum ut sim prselatus elegans el expolitis lapidibus factus, contra orien-
mililate. Et omnia praelatorum opera habent indi- tein apparuit, supra quem quoddam aedificiumad
gna, quia eos sibi excellentiores esse dedigiianlur. orienlem stabat, de lignis ct lapidibus commuiiis
Quoniam subdili jam sunt nubes nigrae, el in femo- sedificalionisfactum. Tunc veneruut multi rivtili,
ribus suis non sunt accincti, sed dispergunl oinnia quasi de iuedio orientis, in idera aedificiuinffuemes;
inslilula agri, dicentes quod haecvilia sint. El lioc sed et in eodera aeclilicioforiissiiiius odor boni vini
fnciuut, quia venenosi sunt per invidiam. Puuper eral, sed lanien cum aqua misti. El mulius populus.
hoino magnam stultiliam habet quando vestiinenta in idem aedificiumcorruit, in eo curvo corpore am-
sua scissa sunt, semper in alium aspiciens, conside- bulans. Sed alii in quadam vulle coram praedicto
rans quem colorem vestiiiienlum illius habeat, nec monte stabant, et ilios ailendebaiil qui in eodem
suum a sorde ahiiiit. Monies auiem transiliunt clu- acdiliciocurvi ibant. El ecce supra etiiiidemmontem
vein viae verilalis, el eorura itinera non sunl parala cliam aliud niurinoreum aediliciumcandidissiini et
volare ad moiilem myrrlia. (Gant. IV). Ideo obte- p] inlegri lapidis, quasi magna lurris contru aquilo-
nebralae sunl siellaediversa uube. Luna slat, stellae nem stabai, in lucidissima aropulla, plena optimi
clamani quod luna cadit. Sul illas premit, quia balsami, vclut ignis ardens pendebat, el in cujus
iiulla earum clarescil, sed in turbine iiiiplicalae pavimeuto mulium oleum dilfluebat. Scd laiiien
sunt. veutus de aquilone interdum veniens, balsamutn
Unde, o pastor magne, et post Christum nomi- eloleum illud commovit. Tunc mulii ex populo in
nate, pra.be lumen monlihus, et virgnra vallibus. idera aedificiumvenerunt, qui et oleo illo spargeban-
Da praecepla magislris et disciplinam subditis;' tur, et balsamo illo in fronlibus suis signabantur.
monlibus jusliliam cum oleo sparsis, et vallibus Et facta est vox de coJo, dicens: Isli siu:t signati.
ligaturaia obedientiae, misto bono odore, el fac illis Et qui hoc raodo signali sunt, signuin hoc non po-
recia itinera, ul non appareant viles Soli juslitiae. tuerunt abluere, sed ita signati pernianserunt, sic-
Puros fac ut ubique oculos habeas. Mens lua puro ul et illi qui in Cbristo renati sunt, baptismum
lonie rigetqr, ut cuui sole splendeas, et Agnum imi- suum conservare debent. Qui autem signati erant,
leris. Paupercu.la fortiia iiemit quod in sono ver- ad illos qui signaii nonfueiunl, non transibant, nec
boruui loquilur ad tam magnuin magistrum. Sed, o societatem eorum suscipiebunt, quia, si hoc fecis-
149 EPISTOL.E. — EPIST. IL 150
sent, fatui el inuliles dicerentur; qui vero signali A _! nquiloneaspergunlur in nequilin diaboli, et qui se
uon ftierunt, ad istos qui signati erant transibant, contrarie porrigunt ad caput praclalorum suorum
et societatein eorum suscipiebant, et inde oplimam per nimietatem iniquitatis. Fuga ergo illos de pa-
partem sibi elegerunt. Sicut siella multiplicai splen- slorali cura, quse poenam de canibus porlat. Et
dorem suiim in nube, et sicul feminea forma coro- quamvis quidam prsetati sint obtenebrati per vieis-
natur in virginitate. Et vir magnus aurea zona prae- situdinetn mortim, tamen non decet aliquos eorum
cinctus, supra eadem aedificiastans, dextrum bra- propler quosdam subditos abjici. Ideo inspice haec
chium supra lnarmoreum aedificium, et sinistrum per pttrissimumoculum, ul non deficial honor tutis,
supra aliud posuit. Inlelleclus isle, ad duo instru- qui propter nomen suum uangil illum qui fuit, et
inenla ecclesiaslicsedignilatis esl. Omnipotens enim est rectus et justus, parans vias suas in omnibus
Pater instituit nobilem parlem a saecularibuscausis inslrumeiitis suis, ea praevidendo ante insiitulii
separatam, et in secrelis suis coram ;Deo fortiter dierum aniiquorum. Ipse faciat puros oculos tuos,
ardeniem: quam quidam insidiatores despicientes, qui non spernit pupillum et panperem (Psal. IX),
volunt destruere rectitudinem ejus/quse in Filio Dei qitia mons myrrhae et thtiris es (Cant. iv) prae val-
manifesle apparuit. Sed lamen mons justitise expo- libus sordium puteis. Autli ergo illum qui semper
iitus in multis justilicationibus, in crlu veritalis vigilat viventibus oculis, et qui non est laediosus
ascendit, in quo .ulilis institulio ad Deum lendens, propter procellas, quae sunl pars calicis eorum, qui
et lamen bominibus assistens, surgil, lumen utili- assimilantur simulacris quasi duri sinl per prospe-
latis hominibus praebens, ila ut etiam plurima do- ritatem suam. Tu aulera qui vis baberc poteslatem
ctrina etodor reclarumscripturarum de vigore veri- bonoris magni in palatio regis, dilala justiliam
tatisad ipsum Duat; quas quidam eorum in diversa Summi ad illius bonorem. Hoc decet te, propter te,
sine ratione mulioties refundunt. Quapropter et propter clarum nomen luum. Nunc ergo aspice in
multi in ea curvi in pravilate ambulant, ila ut igneum datorem, qui infundit bonum intellectum
etiam aliqui terrenis inhiantes, turpiludinem illo- bomiiiibiis. Sed qnis bomo potest sonare contra
rum imilcntur. Sed etiam in eodem monle justiliae voc.emillam? Num potest vox haecparvam peunam
prsedictapars, in secrelis suis coram Deo ardens, facere volare sic, ut nulliis gladius contra eamdem
in inlegrilate sua, ut diabolo resistat, exsurgit, op- pennam se possit movere? Potest. Nunc lu , o imi-
tknam partem in Deo habens, in exemplo suo mi- tator excelsse personae, fons vivus claroat hsec ad
sericordiam ostendens. Sed lamen multoe tenlatio- te, quia personam tuam non decet ul habeas oculos
ncs a diabolo emissse, optimam partem et ipsam fQ caecorum, et vestigia vipereorum morum , et furti-
inisericordiam inquietant. Mulli autem homines ad vam rapinam, dcnudans altare Dei. Et curhoc face-
eamdem partem transeunt, et veram misericordiam res? Sed qui hoc facit, non potest solverecorrigiam
consequuntur, cum optiinam partem sibi eligunt. calceamenti corporis Dominici. ldeo, o cuncti,
Unde et coram Deo signati dicunlur. Et qui signum castigate vos. Ego autem, o Paler , in loco ccelitus
liujus parlis suscipiunt, in eo sicut et in baplismo mihi oslenso , juxta verba benediclionis tuae, se-
suo, fortiter permanent. Quapropler ad suos qui cundum Regulam S. Benedicti, sub clausura ejusdem
idem signum nonhabent, socialiter non descendunl, loci cum sororibus meis maneo, el lioe me tam.
ne inanes velut fatui efficianlur; et qui signum vivenle quam defuncta semper observari desi-
eiusdem partis non habenl, ad eumdem ordinem dero.
socialiter ascendunt, et ita in plurimis bonis mul- EPISTOLAII.
tiplicanlur. Quodet illeostenditqui aureazona prae- ANASTASII PAP-EADHILDEGARDEtt.
cinclus (Apoc i), demonslrat se esse Deum et ho-
minem, utrosque, scilicet istos et illos regens cum Ejus scripta approbat. Rogal ut pro ipso preces aa>
Deum fundat.
brachio forlittidinis sttse: istos protegit ita ut in eo
fortiter ardeant, ssecttlaria abjicienles, et brachio D ANASTASIUS episcopus, servus servorum Dei,
maiisueludinis suaeillos tegit, ita ul ulilcs in divina HILDEGARDI Jilecice fitiaein Chrislo, salutcm et apo-
proteclionesinl, cum lumen veritalis proximis suis stolicam benedictionem.
utiliter praebent. Exsultamus in Dominoet gratulamur qtiod no-
Nunc lu qui es Pater populorum , discerne in men Christi de die in diem glorificatur in le, ila ut
perspicuitate verba baec, e stimmo judice tibi dire- et aJmiraules dicamus : Quis similis tui in forlibus,
cta pro necessitale errantium , quia superbia vull Domine? Quis similis tui? Magnificus in sanclitale,
opprimere bumililatem, quod csse non debet, velut terribilis et lattdabilis, faciens mirabilia (Exod. xv).
inconveniens esset si Iuna vellet pugnare cum sole , Audivimus enitn et vidimus multa de le. Scimus
splendorem suum cupiens similem facere splendori etiam quod pise inemoriae praedecessor noster, cui
ipsitis. Ende propler hanc ineptam convcnientiam, ad nuiriendum sponsam Christi per divinam gra-
fons aqitarutn clamat ad te imitatorem ejus: Per tiam successimus, le mullo affectu dilexit, amplexus
ine vivtim et aculum , coinprime aique corrige ni- eslet audivit. Cujus et nos vesligia seculi, scribere
gros insidiatores et furtivos specnlalores qtii in tibi studuimus.et rescripla lua videre desideramus,
(iluuibiiin verluntur in tortuosis pcccatis , el qui de quaerenlcs illa quse Deus in le operatur, quamvis.
IBl S. HILDEGARDIS 153
nos in bonis claudicemus, in qtiibtis lam lassitudine A bus inundi exorlus est, hoc qtiod Pater iiilomtii,
corporis quam mentis noslrae suspiramus, cum nos cxcipiens, diversis (araen speciebus cre.-iturarum
ad ccelestia per negligeniiam nostram sursum non adbuc in obscuro latenlibus. In ipso auiem quod
erigimus ut jure deberemus: occultorum autem co- scriptum est, Dixitque Deus: Fiat (Gen. I), diversae
gnitor el volunlatem et possibililatem noslram no- species crealurarum processerunt. Sic per verbum
vit. Adraonemus igitur, rogamtis et obnixe tibi in- et propter verbum Patris , omnes crealitrae factae
jungimtis, ul cum sororibus tuis. preces ad Domi- sunt iu voluntale Patris. Deus autera omnia viJet
iiuiii fnndas, qualenus per virlulem ipsius ad el omnia prsenovit. Sed malum nec surgendo, nec
justitiam nos erigere valeamus, ita ut per hoc cadendo, quidquam per se facere aut creare aut
ir-terna pramia adipiscamur, ad iila iu praesenli operari potest, quia nihil est, sed tanlum fallax
vita anhelare non deflcientes. Pax tibi et omnibus oplio , el contraria opinio compulalur, ita quod
luls sit. humo malum operatur, cum hoc quod conlrnrium
est facit. Misitaulem DeusFilium suuin iu mundum.
RESPONSCM HILDEGABDIS.
ut diabolus , qui malum ampleclendo cognovit, et
Ponliftcem Dei nomine horlatur ut mala fortiter era-.. hoiniiii suggessil, superarelur per eum, el nt etiain
dicet. Deintle varia propheiice prwdicit el de suis C homo, qui per malumi perierat, rediineretur. Qua-
visionibus aliqua subjungit. lterum Anastasium
hortatur ad subditos corrigendos. propler Deus spernit perversa opera, videlicet for-
nicaliones, homicidia , rapinas , seditiones, lyran-
0 persona, quae es praecellens armatura, et mons nides el simulaliones iniquo" <m(lominum, quoniam
niagistrationis valde ornatae civitalis , quae consti- ea per Filium suum contrivit, qui spolia tariurei
tuta esin desponsalioueCliristi, audi illum qui non tyranni omnino dispersil.
inccepit vivere, nec lassalur in defectione. 0 bomo, j. Cnde tu, o homo, qui sedes in principali caihe-
qui in oculo scienliae luae lassus es ad refrenandum dra Domini, contemnis quando nialum amplecteris,
magniloquia superbiae, in bominibusin siniiro luum ita quod illud non abjicis, sed oscularis, quoiiiam
posilis, cur non revocas naufragos qui de magnis ipsum sub silentio in pravis hominibus susliHes.
casibus suis surgere non possunt nisi per adjuto- Et ideo omnis terra turbatur per magnam vicissitu-
titim? Et quare non ubscindis radicera mnli, quae dinem errorum, quia quod Deus destruxit, bomo
BuffOcatbonas et utiles herbas, dulcem gustum et amat. El lu, o Roraa , velut in extremis jaceus ,
siiavem odorein habeiues ? Filiam rcgis , scilicet conturbaberis ita , quod fortitudo pedum ttiorum
justitiam, qua. in supernis amplexibus est, el quse r' super quos haclenus stelisti, languescet, quoniam
libi coramissa fuerat, negligis. Tu enim permiilis filiam Regis, videlket justitiam, non ardenli amore,
hanc filiam regis super terram prosterni, quia dia- sed quasi in torpore dormiliouis amas, ila ut ea»i
dema el decor tunica. ejus scinditur per rustica- a te expelias : unde el ipsa a le fugere vult, si non
lionem diversoruro morum bominum iliorum, qui revocuveris eam. Sed lamen magni montes maxil-
in similitudine canutn latrant.et in similitiidine lam adjulorii libi aJhuc praebebunt, le sursum eri-
gallinarum, quse in noctibus inlerdum cantare ten- genies, et magnis lignis magnarum arborum te
tanles, ineptam exallalionein vocum suarum einit- ftilcienles, ila quod non lola in honore luo, vitle-
lunt, lsti sunt simulatores, in vocibus sttis fictani licet in decore desponsationis Christi nmnino dis-
pacem ostendenles , sed inter se in cordibus suis sipaberis, quin aliquas alas ornamenti lui habens,
frendentes, velul capis qui ad sodales sibi nolos usque dum veniat nix morum diversarum irrisio-
caudam suam raovel, sed probum mililem qui in nuin, multam insaniam emiilentium. Cave ergo ne
doroo regis ulilis est, dentibua suis mordet. Cur ad rilum paganorum te commisceri velis, ne cadas.
pravos mores in hoininibus suffers, qui in lenebris Nunc audi illum qui vivit et non exterminabiiur.
insipieiiliae suut, ad se quaeque nociva colligenles, Mundus modo est in lascivia, poslea erit in tristi-
sicut gallitia quae in nocte clamans, sibiroet lerre- D tin, deinde in terrore, ila ul non curetit homines
icm inculit: qui sic fatiunt, in radice utilitatis se occidi. In oranibus his sunt inlerdum tempora
lion sunl. petulanlise , el interdum lempora contritionis, et
Audi ergo, o homo, illum qui acutam discrelio- interdum tempora fulgurum et tonitruum diversa-
lieni valdeamat, qtiam ul maximum iiistrumenluin rum iniquilatura. Oculus enim furit, nasus rapil,
rectiludinis inslituit, quod conira malum pugnaret. os occidil. Peclus autem salvabit, ubi aurora, velut
Hoc tu non facis, cum maltim non eradicas quod splendor pritni orlus, apparebit. Quaevero scqcun-
bonum suffocare cupit. Sed malum se superbe at- tur in novo desiderio et in novo sludio, dicenda
tollere permitlis ; et hoc facis propter timorem iion sunl. Sed ille qui sine defectione magnus est,
illorttm qui pessimi insidiutores suul in noclurnis modo parvum habitaculum letigit, ut illutl miracu-
insidiis, plus amantes pecuniam mortis, quam pul- luni videret, et ignolas lilleras formaret, ac igne-
cliram filiam regis, scilicet justiliain. Qmnia aulem lam linguam promerel, alque ut inultiiiiodam , sed .
opera quse Ueus operatus esl, lucidissimn stint. sibi consonantem, nielodiam sonaret. Et dicluin v
Audi, o homo. Nam supernus Pater ante exortum est illi: Hoc quod inlingua desuper tibi oslensa,
inundj in secreio suo intonuit; 0 mi Fili. Et glo- nou secundum formain humanse coiisueludinis pro,-
155 EPISTOL/E. — EPIST. IV. /124
luleris, qiioiiiam consuctiido hsec libi data non est, A
. HILDEGARDIS BESPONSUM.
ille qui liniam habet, ad aptuui sonum hominum Gravia pontifici certamina prwdicit
hortaturqua
expolire non negligat. Tu o
autem, homo, apparens ad fortitudinem.
cons.titulus pastor, surge, et curre citius ad jusli- T Qui vilam dat viventibus, dicil: 0 homo, diram
liam, ila ut coram magno metlico non accuseris duriiiain leaenarum et fortitudinem leopardorum
quodovile ipsius a sorde non exterseris, nec oleo patiendo sustincbis, el naufragium in captura prae-
unxeris. Ubi autem voluntas crimina nescit, et ubi dartim senties , quoniam oinnibus his dalus es in
homo desiderium non rapuit (13), ibi homo omnino fatigationem ad le currenlibus. Habes eniin inlelli-
iu profundum jtidiciura non cadit. Sed culpa liujus
gibilem inlellectum contra saevissimos mores ho-
ignoranliae per flagella tergilur. Ergo tu , o horao, miiium, in quibus aestuando refrenabis capilloscur-
stafin recto itinere, et Deus salvabit te , ita quod rentium
equorum , qui non desistunt currere ad
in stubulum beni'diciionis et eleclionis te reducel, semitas praedarum. Sed tamen rixando conlra le
et in aucrnum vives. ipsuro, inclinas le interdum quasi ad probitatem
EPISTOLA III. quorumdam bominum, ubi celas loculos aliquorum
ADRIANI PAP-SADHILDEGARDEH. jj qui morlui sunt praeliari in planis viis. Unde patie-
ris pugnam Semeiaepraelioruni, sed deslrues mobi-
lttam ad perseverantiam horlutur. lia reiiquiarurn illorum qui in foveam vadunt per
AoRiANUsepiscopus, servus servorum Dei, HILDG- asperitatejm suam. Attamen venam babes fortiss. cla-
GAKDI,dilectae in Cbristo filiae, prapposilae Sancti vis,quae non vadit libenter ad azyma in fonna sardii,
Robeni, salutem et apostolicam benedictionem. In peclore ergo luo qusere salvationem aquaruni,
Gaudenius, lilia, et exsultamus in Domino , quod ne in turbinem vadas. Sed ut in mansueludine re-
honestalis luae opinio ila late longeque dilfunditur, quiescas ad languorem et livorem illoriim qui per-
ut inuliis fias odor viiae in vilam (II Cor. n) , et a "laisli sunt maceralione diversorum vulnerum , in
lurba fidelium populorum in lui praeconiuin excla- hoc iraitans salvatorem tuurn qui le redemit. Sed
raelur: Quw est isia, quw ascendit per desertum hoc grave pondus magisterii quod portas , non est
tanquam virgula fumi ? (Cant. m.) Unde ciini ani- in indignatione Dei, ubi etiam mores ursorum et
iiinin luam usque adeo existimeiuus divini amo- pardorum, et interdum venenura aspidura , tibi et
ris igne sttccenJi, ul ad bene opcraudum exhorta- sttbsequeniibus occurrent. Sed gladius Dei illos
lione aliqua non indigeas, supervacaneum duximus occitlet, ita duin inter iilos boiius dux surgat. Nunc
exhortaloria libi verba multiplicare, animumque (C autem moneo te, nt subjeclis tuis frenuni imponas,
luum >viriute divina suflicienler innixum , aliqua nec eos malum adversus te loqui sinas.
verborum supposilione fulcire. Verttmtamen qnia Unde et vera lux tibi dicit: Quare non percutis
el ignis aura fjanle fil grandior , et velox equus nequissimos servos, qui libi occulte insidiantur,
calcuribus tirgetur ad cursum, id tuae religioni Ju- sicut araneac quae pungunt ? Vigila ergo strenue,
ximus proponendum, ut videlicct a memoria tua quod postulat causa in moribus populi in hoc lein-
noii excidat quia non incipienli , sed perficienli pore. 0 mitissiiiie Pater , memorare quod homo in
pnlma debelur etgloria, dicenle Domino : Vincenti lerra es, et ne limeas quod Deus derelioquat te,
dabo edere de ligno vitw, quod esl in puradiso Dei quoniam luinen illius videbis.
rnei (Apoc.u). Cogila ilaque, filia, quoniain ille ser- EPISTOLA IV.
peus qui primum hominem a pnradiso dejecil, mu- HILDEGARD1S ADALEXANDRtJSI PAPAM.
gnos perdere cupil, ul Job, et devorato Jttda , ad
cribrundos apostulos expelilpotestutem (Luc. xxu); Quod abbas S. Disibodi privilegiis parlltenonis
monlis S. Ruperti comradicat.
et quia scis iviultos esse voculos , puucos auteui
electos (Matth. xx), ila intra nuineruin paucorum 0 summa et gloriosa persona, quae primum con-
te collige, ita usque ad linem in sancla conversn- D stituta es per Verbum Dei, per quod omnis creatura
tione persiste, ila creditas disposilioni luse sorores rationalis el irrationalis in genere suo lacta est,
salutis operibus iusiriie, ul cura eis ad illud gau- libi specialiter idem Verbum claves regni cceleslis
diutn valeas, praeslanle Domiuo, perveuire, quod\nec per indumenlum humanilatis suae, scilicel ligandi
concessit (Matih. xvi).
oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis atque solvendi poteslatem,
maleria omnium
ascendit (Isa. LXIV; / Cor, n). De caetero auiem Tu quoque, excellenlissime Paler,
tuba justiliae
cointuoniioria verba de te audire desideramus , spiritualium personarum existis, quae
Dei sonanl in Ecclesia, quae variis ornamenlis cir-
quia spirilu miraculorura Dei imbula diceris , unde curaamicta dum alii aliis bona exempla,
ftilgel,
pltirintum gaudemus, et tliviase gratise gloriam vitam sanclorum iroitando,
Jamus. praebent: quae etsi
quid recte agunt, Deo, et non sibi, altribuunt, et
de bonis imitatoribus suis gaudenl, sequenles prio-
res sanclas, qtii carnem .uam domabant, el sejpsos

(Ic) Id tst, non consensit.


155 S. HTLDEGARDIS 156
cuni manifesta victoria coeleslis militiae'contra vi- A , elegissent , abuas illlus loci, quae de persona mona-
tia diaboli pugnanles roborabant, et cum bona slerii sui facta fuerat, concedere nolttit, sed eam-
voluntate velut angeli in Deum aspiciebant. Sic et, dem personam eis renuit adhuc assignare. Unde
tu , o niiiis Paler, benignum patrem imitare qui quoniam praediclis sororibus in his quae ad salutem
pcenitentem filium, etad se reverlentem, saginalum pertinent animarum, diligenler convenit provideri,
vitulum propter illum occidens, cum gaudio susce- discretioni tuae per apostolica scripta mandarous
pit (Luc xv) (14): et sauciati ex latronibus vulnera quatenus ulramque partem, cum super hoc fueris
vino lavit (Luc x), caligine confusa, asperitatem requisitus, ad tuam praesentiam convoces, et ratio-
correptionis et pietatem misericordiae designal: et nibus super eleclionepraepositi hinc inde diligentius
6lellamaluliiia, quae solem diei praccucurrit, eslo> intellectis, causam ipsam, justilia mediante, JeciJas;
in Ecclesia , quse diu schismatis caligine confusa, et si praediclaesorores de illo monasterio praeposi-
lumine jtistitian Dei carel. Et tu ergo sectinduin ze- lum habere non poluerint, facias ut saltem de alio
lum Dei corripe, et de oleo misericordisepoenilentes; habeanl competeiitem.
unge, quoniam Deus magis vult misericordiuro quam EPISTOLA V.
holocaustum (Ose. vi).
HENRICIARCHIEPISCOPI MOGUNTINENSIS AD HILDE-
Nunc, o mitissime Pater, ego et sorores meae B GARDEH.
genua nostra coram paterna pietate tua flectimus , Ulmonialem quamdam, abbatissam electam,permit-
oranles ut digneris paupertatem pauperculae formae tat abire cum illis qui veniebanl ipsam abducturi.
respicere, quae nunc in magna tristilia sumus , eo HENRICUS Dei gralia Mogunlinae sedis archiepi-
quod abbus dc nionte Sancli Disibodi, el fratres scopus HILDEGARDI dileclae magistrae de monle S.
ejus, privilegiis et electioni nostrae contradicunt Roberli confessoris, graliam suam cum palerno af-
quamseraper habuimus, de qua semper magna fectu.
cautela providendum nobis est, ne aliquatenus Cum multa bona el admiranda miracula de te
nobis tollalur, quia, si nobis timoralos et religio- audiamus, pigrilise noslrae reputandum est, quod te
sos, quales quaerimus, non concederent, religio lam ssepe non visitamtis ut possenms. Sed plurimis
spiritalis omnino in nobis deslrueretur. Unde, do- negotiis impediti, animam ad ea quae aelerna sunt,
mine mi, propter Dominura adjuva nos, ut vei ele- vix aliquando et tarde sustollere valeraus. Ulautem
ciionem nostram obtineamus , vel alios ubi possi- ad id veniaraus, ad quod intendimus, notum libi fa-
mus, qui nos secundum Deum et ulililatem noslram cinius, quod uuntii quiJam religiosi cujusdara no-
procurent, libere quaeramus et accipiamus. Nunc C < bilis ecclesiasnobis nplae, ad nos pervenerunt, ob-
ilerum rogamus te, piissime Pater, ne pelitionem no- nixe roganles quatenus soror illa qtiam petunt, quse
stram el etiam nuntios islos despicias, qui per apud te in religioso habiiu manel eis secundiim
fidelem araicum nostrum moniti, te petentes, ad electionem suam concedatur in abbatissam. QuoJ
nos diverlerunt, et boc quod apud te obtinere quse- et nos auctoritale prselationis el paternitutis nostrae
runt, facias, qualenus post finem hujus vitae, quae libi mandamus, el raandanJo injungimus, ila ut in
ad vesperum jam declinat, in indeficientem lucem piaesenti eam quserentibus el desideraniibus, ad
pervenias, et dulcem vocem Domini audias : Euge, magislerium suum repraesentes. .Quod si feceris,
terve bone et fidelis, quia super pauca fuisti fidelis, gruliara noslram deinceps plus, quam baclenus ex-
super multa le conslituam : inlra in gaudium Domini perta fueris, senlies; sin aulem, eadein libi itcrum
lui(Maltli. xxv). Inclina ergo supplicationibus no- forlius mandabimtis, nec cessabimus dum praecepta
slris aures luae pietatis, et nobis et illis clara dies noslra in hoc facto compleas.
sil, ut ex indulgentia tuae largilalis communiter RESPONSUMHILDEGABDIS.
Dominogralulemur, quatenus et lu in aeterna feli-
citale semper gaudeas. Exemplo Nabuchodonosor prwdicit Henricum digni-
lale sua privandum, et nondiuadmodum viciurum,
RESPONSIO ALEXANDRIPAP.E. '
D prout revera faclum est.
ADWEZELINUM Perspicuus fons, qui non est fallax, sed justus, di-
PRjEPOSlTUM.
cit: Haecausae quae de potestate hujtis puellsesunt
De prwposilo parihenoni monlis S. Ruperti prwfi-
ciendo, non obstanle abbalis S. Disibudi conlra- allatse, apud Deum inuiiles stint, quoniam cgo alius
dictione. et profundtis et circuiens , qui suro incidetts lux,
ALEXANDER, servus servorum Dei, dileclo filio e»s nec constitui, nec elegi, sed faclae sunt in cou-
praeposiloS. Andreas in Colonia, salutem el aposto- viveniTauJacia ignorahliuro cordium. Ouines fideles
licaro benediclionem. audiant haec in capacibus auribus cordis, et non in
Ex parle dileclce in Chrislo filise noslrae Hilde- auribus quae foris audiunl, ut pecus q.uod sonum
gard. priorissae monlis S. Roberti in Binga, ct so- capit, et noh verbum. Spiritus Dei in zelo dicit: 0
rorutn ejusdem Ioci, ad nostram audientiam noveris pastores, plangite el lugelc in boc tempore, quia
pervenisse quod cum magistrum sibi et praepositum nescitis qnid facitis, Cum oflicia in Deo conslilula
de monasterio S. Disibodi, sicut consueverant, dispergitis in facultates pecuniae, et in slultiliam
(14) Hic aliqnid deesse"videlur.
157 EPISTOL.E. — EPIST. VII. 158
pinvorum hoiniiium, timorem Dei non hahenlitim, A el de teipso et de populo luo injiisiiliain abscinJe.
ubi maledicla malitiosa et rolnantia verba veslra quia tempus bellorum in moribus.hoininum nunc
non sunl audienda. Virgae vestroe hoc modo superbe insiat, itn quod nec in disciplina, nec in dislriclione
elatae, non sunt in Deo extentae, sed in pcenis prae- timoris Domini sunt. Tu autem ne formides eos ad
siinipiionis flagitiosse voluntatis vestrae. Sed el ille bonitm coercere, quoniam si propter hoc tribulatio-
qui est, o bomo, tibi dieit : Audi quse in multis nem et angustiam suslinueris, ne paveas, quia
serviliis me negligis. Ccelum de ullione Domini Filius Dei eadem passus est. Surge ergo ad Domi-
apertum est (Exod. m), et nunc in iniraicis funes num, quoniam tempus tuum cito veniet.
Jimissi sunt. Tu autem surge, quia dies lui breves EPISTOLA VII.
sttnt (Job xiv), et reminiscere quia Nabuchodonosor CHRISTIANI ARCHIEPISCOPI AD IIILDE-
MOGDNTINENSIS
cecidit, et quod corona ipsius periit (Dan. iv), El GARDEM.
miilti alii ceciderunt, qui se teinere in ccelum ex- Ejus orationibus se commitlit.
aliavernnt (Gen. m). Ah! lu cinis, quare non eru- CHRISTIANUS Dei gralia Moguntinse sedis arcbi-
bescis in allum lespargere, cura debeas esse in episcopus, HILDEGARDI dilectse magislrae sororum
putredine ? Nunc ergo rabidi erubescant. Tu vero de S. Roberto in Pingis, devotionem graliae suae
surge, et raalediclionem relinque, illam fugiendo. lam cum paterno qtiam cum filiali affectu.
EPISTOLA VI. Plurimis negoliis impediti, per pauca libi seribi-
ARNOLDI ARCHIEPISCOPI MOGUNTINENSIS AD HILDEGAA-mus cum tam dilatato corde, tolo menlis adnisu ad
DEM. piatn dilectionem tuam anhelemus. Et quia divino
Preces Sanctw Flagilat. Spiritu te inspiratam cognoscimiis, exhortaloria
-RNOLDOS, Dei gratia Moguntinae sedis archiepi- verba lua desiderarous; qtioniam, dtnn terreno re-
scopus, HILDEGARDI Deo dicalse virgini et magislrae guo exterius servire conamur, ccelestera Regem
in monie S, Roberti constitutae, graliam suam cuui inulloties inlerius negligimus. Igilur et oralionibus
paterna dileclione. Itiis ac sororum quae apud le sunt, nos commitli-
Scimus quia Spiritus ubi vull, el quomodo vult, mus, ila ut per illas adjtili, turbinibus el procellis
inspirat (Joan. ut),dividensunicuique dona sua prout hujus saeculi, in quibus multum faligamur, Deo
vull (I Cor. xn). Hoc autem dicimus, nihil haesi- succurrente, clementer eripiaraur. Nos autera vobis
tantes de te. Nam quid mirum est, si ille inspira- in omnibus necessitalibus vestris adesse, ac in om-
tione sua le docet, qui quondam agricultores et nibus prodesse, proul Deus donaverit, pro certo
sycomoros vellicantes (Amosvn), prophetas consti- r scialis.
tuit, et asinam huroana verba proferre fecit (Num. RESPONSUM HILDEGARDIS.
xxn). Dona ergo Dei refutare non debemus, nec Egregie illum adhortatur ad curam paslora,em.
valemus. Rogamus ergo dilectionem tuam ut preci- Mystica visio tibi dicit : 0 tu, persona prselatio-
bus tuum ad Dominum nobis succurras, quatenus nis, in vice Christi ab ipso constilulus es, quemad-
dies noslri in timore et amore Creatoris nostri sal- niodtun omtm poleslas a Deo est (Rom. xm). Deo
temsint, ita ut in bonis consummati, vitam in autem nullus similis inventus est. Ipse Pater om-
longiludine dierum perpetuae felicilatis babere me- nium est, quoniam ab ipso orania proceJiint, et ob
rearaur. hoc ea regit, et sacerdos in sacerdotali olficio est,
RESPONSUMHILDEGARDIS. quia per purum sacrificium, quod hoino facius est,
Arnoldum fortiter increpal et illi inleritum prafdicit. bominem liberavit. In juramento namque ille sacer-
0 Pater, vivens lumen haecverba mihi ad te de- dos est, quod scriptuin est : Juravil Dominus, et
dil: Qtiare faciem luam abscondis a Deo, quasi in non pwnitebit eum; tu es sacerdos in wlernum se-
perturbaiione iracundse menlis tuae? Nam mystica cundum ordinem Melchisedech (Psal. cix). Deus
verba a me non profero , sed secundum ea iu vi- quippe in semetipso praedestinaverat homo fieri
venti lumine video, ita quod saepe quae mens mea D sine omni maculositate peccati, et sine omni in-
noit desiderat, et quae eliam voluntas mea non quae- digentia emendanlis pcenitenliae, el sine omni
rit, mihi oslenduntur, sed illa multoties coacta vi- commistione et divisione, quae in homiue cum pec-
deo. Posco tnmen a Deo, ut auxilium suum non sit catis sunt, qualenus ita malum vinceret, ul in Mel-
tibi quasi exsilium, et anima tua sit devota in pura cbisedech pracfiguralum est. Tu auiem, o lionio ,
scienlia, respiciens in speculum salvalionis, ut iu qui nunc in die es, antequam nox adveniat, cum
aeternum vivas. Splendidum eliam lumen gratiae plus operari non possis, stude tit in vera polestate
Dei a te nunquam abscindattir. Sed misericordia populum luum prsecepta Dei doceas, et in recta ju-
Dei te protegat ila, ne anliquus insidialor te deci- slitia eum regas, sicut Deus eurn regit, et per ma-
piat. Nunc auiem ocultts luusin Deo vivat, et viri- giittm sluditim iu misericordia eum habeas, quo-
dilas animaetuae non nrescat. Lux vivens libi dicit: iiiam Deus per semelipsum eum liberavit. Tali enim
Cur non est fortis in limore tuo? Quasi zelum ha- modo magislratiis, dominatio et poteslas a Deo est.
bes, quasi triticum excribres, ita ut superando de- Sed et de mammona iniquilalis amicos per miseri-
•icias quod tibi contrairium est. Sed hoc nolo. De cordiatn tibi fac qualenus cum defecetLs, in wlerna
oculo autcm cordis lui itiquictam tnentem absterge, labemacula le .««etpiaiif (Lue. xvi), Nunc, o Pater
159 S. HILDEGARDIS ICu
et magister, post Chrislum pauperculam formam de A . ausa uou ftii) pondere gravissim.-c infirmilniis co-
vero lumine tibi haec scribenietn, audi, ut nobis om- - acta, ad praolatos nostros in Mogunliain veni, ei
nibus in necessiiate positis, qui ad te confugiunt, verba quae in vero lumine videram, ttl ipse mihi
auxiliiim porrigas, quaienus propler gaudium illud praecepit', scripta repraesentavi, qitaieiiiis in illis
quod eis impendis, in gandium aeternorum taberna- cognoscerent quoe voluntasDei in bac causa esset.
culorum suscipiaris, et in aelerna beaiitudine, ad Veniam qtioque coram ipsis, qui Ittnc aJerani, amn-
quam Deus le creavit, in aeternum vivas. ris lacrymis petens ab eis, flebiliter et suppliciler
EPISTOLA VIII. inisericordiam quaesivi. SeJ cum eorum oculi ita
caligassent, ut nullo respectu misericordiae mc re-
BILDEGARDIS AD CHRISTIANUM MOGUNTINE.NSEM ARCHI-
EPISCOPUM. spicere potuissent, plena lacryrois ab eis discessi.
Sed cum plurimi homiues super nos misericordia
Quod, juvene quodam olim excommunicato, sed du- moverentur, licet pro voluntate sua nos
dutn absoluto, in cwmeterio montis S. Huperti st- adjuvare
pulto, mandalum a prwlatis Moguttlinis acceperit non possenl, lidelis nmicus meus, sciliccl Coloni-
ut corptts juberet exhumari, vet abstineret a divi- ensis archiepiscopus ad ipsos in Mogmitiam venit,
nis in ecclesia sua celebrandis (15) pomilicis opem et quodani milite libero homine
assistente, qtti suf-
implorat. B
0 mitiss. Pateret domine, qui in vice Jesu Chri- ficienlibus lestibus probare voltiit, quod ipse el prae-
sti superoves Ecclesiaepastor conslitutuses, sumnio dictus morluus, adliuc in corpore viveus, citm pari-
Deo el pnternae pietati tuae gratias humililer agi- ler in eodem excessu fuissent, pariter etiam ab
eodcm loco , eadem hora, ab eodem sacer-
inus, pro eo quod litteras paupertatis noslrae mise- anno,
ricorditer suscepisli , et quod pro nobis tribulatis dote soluti essent, eode.n sacerdote, eliain qui eos
et angustiatis in misericordia lua litteras ad prae- absolvit, praesente, abeiscognita hujus rei veritale,
l.tos nosiros Moguntiam millere dignalus es, el idem prajsul de te praestimens, licenliam celebrandi
etiam pro dulcibtis verbis solitae clementia- tuac, tlivinn, usqtie ad rcdiltim luum secure et in pace
obtinuit. Cutn autem, dulcissime domine, fiduciam
quibus per dominutn Ilermannura ecclesiaeSanclo-
ruin Apostolorum in Colonia decanum, ita consola- inaximam de lua misericordia haberemus, per eos-
132et laetificataesumtis, quod in omni tribuiatione dem praelalos nostros post reversionem suam e
el angustia nostra, sicut filiaead te dilectum Pa- Roma, e synodo litteras tuas divinorum interdicto-
trem secura. conftigimus. Unde, bone doraitie, nos rias accepimus : qttas ut palernae pietati tuae con-
famtilae luac quae sedemus in tristitia tribulalioms fido, nunquam misisses, si veritatem hitjus rei
et angustiae, in spirilu humiliialis pedibus luis pro- {C agnovisses. Sicque, roilissime Paler, in priori li-
gatura multo roajori dolore et tristiiia luitnetipsius
volulne, causam inlolerabilis doloris nostri in pura constitulae sumus. Unde in visione animae
veriiate lacrymabililer libi aperimus, ea fiducia, jussione
nieae, in qua nunquam me aliquo verbo ttirbasli,
quod ignea cbarilns, quae Deus est (Joan. iv), libi
ut cum lameulabilem vocetu, jussa suro corde el ore dicere : Melius esl mihi in-
inspiret, paternapietate cidere in inantis hominuni, quam derelinquere prae-
qiianiiii tribulalione noslra auTictaead teclamamus, Dei mei (Dan. xm). Ergo, roitissime Pater,
inisericordiler exaudiri digneris. 0 milis Pnler, ceptum
obsecro le in amore Spiritus sancti, ut propter pie-
cum praelati noslri Moguntini morluum juveneii
tatem atterni Patris, qui pro salute hominis iu
ante mortem suam ab anno diu absolulum, et om- suavi
nibtis Christianae fulei sacramentis munitum, sicut viridjtale misit Verbum suum in Virginis
dolenlinra et ploranliuni tiliarura luariiin
etiam ante in lilteris tibi insinuavi, apud nos se- uteruin,
lacrymas despicere non velis, quse ob tiniorem Dei,
pulluni, a ccemeterio nostro ejicere nos jussissent, et angustias hujus injusta. ligalurae
vel a divinis nos cessare, cgo ad veruiu ltimen, ut tribulationes
sustinemus. Spirilus sanclus infiiiidal tibi, ut ita
soleo, aspexi, el in ilio Deus mihi praecepit, ne un-
volunlario conscnsu meo super nos misericordia movearis, ut etiam lu post
quam ejiceretur, quera finein vilaetuae
a sinu Ecclesise in salvationis pro hoc misericordiam consequaris.
ipse gloriam Jepu- D
landum susceperit, quoniam nigredo magni peri- EPISTOLA IX.
culi nobis inde provcniret, eo quod contra voluula- CnaiSTIANIARCHIEPlSCOPI MOGUNTINENSIS AD IIILDE-
tem ejus veritatis esset. Si enim iste tiraor omni- GARDEM.
potenlis Dei mihi non obstilisset, eis humiliter Ejus affliclioni compatitur; mandal se Ecclesiw Mo-
obedissem, el quemcunque in uomine luo, qui Do- guntinw significasse<ut si bonorumvirorum veraci
attertionede absolutione prwfati defuncti ei os-
minus et advocatus noster es, eumilem moriuum tensum fuerit, divina sororibus montis S. Ru-
jussissent efferre, si excommunicalus nou esset, perli officia celebrenlur. >
servandum jus Ecclesiae, grala voluntate conces- CORISTIANUS D. g. Moguntinae sedis archiepisco-
'
sissem. pus, reverendae et in Chrisio dileclaedominae Hn-
Cuin aulera per aliquod tempus non sine magno DEGARDI, el universis sponsis Christi, cum ipsa Deo
dolore et trislitia cessassemus, in vera visione ani- famulanlibus, de virtule in virtutem ascenJere, et
ma. meaea summo judice (cujus praeceplo resislerei Deum deorum in Sion vidcre (Psal. LXXXIU).

(15) Vide Commentarium supralaudatuin, J XI, num. 167.


.61 EPISTOL/E. — EPIST. X. 162
Etsi in admiranda ac lnudanda potenlia Dei et A j Notifico tibi sororem nostram, illam meam, im«
Salvatoris nostri clemenlia , niinime suflicientes, tuam, menm corpore, luara aniina, universae carnis
imo prorsus indigni simits, tuo lumen ul digni viam inlrasse, el bonorcra quem ei contuleram
efliciamur, charissima in Cbristo domina, sedulo parvipendisse, duin ad regem lerrentim, regi ccelo-
confisi stiffragio, illum gratiarum aclione prosequi- rtnn Domino suo obedisse, et sancte el pie con-
mur, a quo omne dalum oplimum, et omne do- fessam fttisse, et imnx lain oleo sancio post con-
num perfeclum descendens, utpoie a Patre lumi- fessionem, hnbiia plena Chrisiianilale.el clausirtim
xtim(Jac. i), cui in anima tua digne complacuit, tuum ex toto corde lacrymabiliier desidcrasse, se-
et eam vero et inaeslimabili lumine suo illuslravit, que Do.minoper matrem el Jonnnem commitlcns,
cujtts gratia praevenienie et sitbseqtiente colla- et signo ciucis leriio signalo, Trinitaiem el uni-
tum est sanctae devolioni ttiae, cum Mnria ad pedes latem confiteits in perfecla fide Dei , et spe,
Doroini sederefLac.x), et superna? Jerusalem visio- et chariiate, cerii sumus, IV KalenJ. Novemb,
nibus vacare. Haec manifesta sanclae conversutionis obiit. Rogo ergo te, si clignus sum, quanlum
liiaeindicia el stopenda verilalis lcslimonia, ila possum, qiiaiiluin te Jilexit , eam diligas : et
animam noslram, charissima in Chrislo dontina, tuis si in aliquo dcliquisse videtur, cum ex ea non
jussionibus, ne dicam precihus obligalam lenent, ut; g fueril, sed ex rne, sallem lacrymas ejus, quas pro
quidquid unquam sanclis volis tuis accedere nove- recessn cluuslri islitis eiludil, t|iiarum multi lesies
rirous, ad hoc cordis nostri intentionem merito in- siint, uttenclns ; ct nisi mors impedivisset, vix hn-
ciinsre debeamus; sperantes, ct summam, post bita licentia nd te venisset; et qtiia morle detenia
Deum, in ttia sanctilale fiducinm hnhentes, nos esi, me pro ea veniuriim, si Deo plncet, scias. Sed
sanclissimo odoramenlo oralionuin titartim, gra- Deus, qui remunerator omnitim bonortim csl, de
liam Dei praevenienlem et subseqtienlem percipere, bonis qua: sibi exhibuisti soln ittier omnes, et snper
et hanc peccatricem animam nosiram, tuaesancii- oinnes lam cognalosquam ainicos, tle quibus Deo
latis inlerventu, clemeniiam Creatoris stii, sibi el inilii gralulabatur, hic ct in fultiro ?.d omnem
tandem placiiam invenire. Inde est quod stiper tri- voluntalem tuam te remiinerct. Sororibus tuis de
bulatione et aflliciioiie, quam ex suspensione divi- omnibus benefnctis suis gralias referas.
norum una lecum sacer conventus susiinet, lanlo BESPONSUM IHLDEGABDIS.
arctius vobis condolemus, quanlo evidentius innn- Herluvigum et Richardem laudat. Prwclaramonila
cenliam vestram in hac parte perpendere valemus. suggerit.
Verum quia constabat ecclesiae sepultum apud ec- Qui in primo die le vitlil, et oculos tibi ad viden-
clesiam vestram defunctum, in vita sua excommti- 'C dum cum volantibus pennis oinnis crealurae dedit,
nicationis sentcnliam incurrisse, dum adhuc eidem el qui homiiiem speculum in plenitudine oninium
ecclesiae de absolulione ipsius incerlum exstitit, miraculorum sitoruin fecit, ul scientia Dei in illo
vobis interim propter slatuta sanctorum Palrum cfareat, sicul scripttim csl : Quoniam dii estis, et
(non eviiamla) clamorem cleri declinare, et scan- filiiExcelsi omnes (Psal. LXXXI);ille ad te aspiciat,
dalum Ecclesiae dissimulare, periculosum nimis et te ad ipsins voluntalem dirigat. Hqroo tangit
fuil, donec idoneo testimonio bonorum virortim,, in Deum, qui nec initium nec finem habel, ubi ralio-
facie Ecclesiae illum absolutum fnisse comprobetur, nalitasin homine Deum imilatttr, et scientia boni
Proinde vestrse, ul dignum est, afHictioniex intimo et mali Deum ostendit. Sic esl rotaaeternitniis.Ipse
corde compalienles, Ecclesiae Moguntina?rescripsi- etiam Deus fncial ut malum illud fugias, quod in
mus in hunc niodum, ut si bonorum virortim veraci primo die incoepit, et bona voluntale caret, et quod
asserlionc, de absolulione praefati defuncli ei osten- Deo semper contradicil. Faciat eliam in le fene-
sum fueril, divina vobis oflicia celebrari prsecipi- stras, quae in ccelesii Jerusaiem luceant, quae stint
nius, rogantes et obnixe sanctitali veslrse suppli- pulchra aedificiain virlitlibns, et fariat te volare in
cantes, quatenus si ex culpa nostra vel ignoranlia n amplexibus charitatis Dei, sicul ille dixit, quem
vos in hac parle molestavimus, petenti veniam non Deus perfuderat: Qui sunt hi qui ut nubes volant,
subtrahatis misericordiam ; etPatrem misericordia- et quasi columbw ad fenestras suas? (Isa. LX.) Et
rum exorare dignemini, ut sanos incolumes nos iterum: Ego pauperciila forma vidi in le luinen sal-
vestro sancto conspectui et Ecclesiae Moguntinae re- vationis. Nunc prxcepla Dei imple, quae gratia
praesenlet, ad bonorem Dei el Ecclesiae vestrae, el ipsius tibi dat, et quse Spiritus sanctus le docet.
salutem animae nostrae. Conservet vobis Dominus Sed et in Spiritu mystjci doni (ibi dico: Tu es
sanitatem et sanctilatem. laudabilis persona, quae necessaria est bomini, ha-
EPISTOLA X. bens i.-i allissimo Deo successionem, quod est pon-
HERTTJVIGI BREHENSIS AnCHlEPISCOPIADHILDEGARDEM. tificale ofiicium : ideo oculus tuus Deum videat,
Obitum sororis suw, Richardis abbalissw, nuntial. sensus ttius juslitiam ejus inlelligat, et cor luum
HILDEGARDI magislrae S. Boberli in Christo HER- in amore Dei valde arJeat, ut anima lua non defi-
TUVIGUS Bremensis archiep. et Richardis abbalissse ciat, sed sit in summo studio ceJifitare lurriin rce-
frater, id quod esl loco sororis, et plus quam soro- leslis Jerusalem, et Deus det libi adjuiricem, vide-
ris, obedientiam. licet dulcissimam malrera misericordiam. Esto
165 S. HILDEGARDIS 164
eliam lucida stella, lucens In tenebris noclium A liinus, manus noslras in vestras damus, fidemfide
pravorum hominnm; el velox cervus currens ad cOnjungimus, tolum nos vobis commendamus. Prac-
fontem aquae vivae. Respice, quia hoc tempore terea librum quem ipsa divino Spirilu inspirat.t
mtilti pastores siint cseci, claudi et rapi,ores pecu- scripsistis, remola omni occasione, quia nec volu-
niae mortis, suffocantes justitiam Dei. Sed Dens imis nec possumus eo carere, sive imparatus sivc
sciens omnia, scit ubi pasloralis curautilis est. non, per praesenliuro poriitorem nobis transmitlcre
Ideo fiJelis bomo non circumeat quaerenspraelalio- non dubitetis; ubi Deuin tcntare nolumus, sed ubi
nem. Quod si quaesierit, in inquieta mente sua po- mirabilia ejus videre desideramus.
lestatem niagis voluptate appetens, qtiam volunta- RESPONSUMHILDEGARDIS.
tem Dei inspiciens, lupus rapax in personn sua est, Mysllceet utcunque obscure toquilur; ctatiord lamen
et anima ipsius nunquam qnaerii spiritalia, sed ibi de libro suo subjungit.
Sitnonia est. Unde el in spiritu tibi dico : Oqttam In vera visione baec vidi, audi ergo : Quemdam
niagnum miraculum est in salvatione animarum hominem in valle cujusdam magni tmontis VideO
hominum illoriim, qui in praelationeabsque Simonia stantem, qui oplionem in gustu animse suae habet.
sunt, quos Deus ita inspicil, quod gloria ejus in Et idem homo mitlit opinionem quam habet, in
ipsis non obumbralur; sed facit in ipsis velnl fortis " altiludinem ejusdem nionlis, aer ipsius montis illam
bellalor, qui hoc sludct, ne ab ullo superetur, sed suscipil, ita quod inde igneum colorem accipit,
ut vjctoria ipsius slabilis sil. Nunc audi : Sic fa- sicul oleum quod ab igne accenditur. Sed mundae
clum esl in filia mea Richardi, quam filiam meam aves quae ab immundis separatae sunt, veniunl, et
nomino, quia plena charitas in anima n:ea fuit ad aerem illum in alas suas suscipiunt, el inde celc-
ipsam, qitoniam vivens ltix in fortissima visione res in volatu suo fiunt. Quod nobilissimus Pater vl-
docuil roeipsam amare. Audi: Deus eam iu hoc zelo dcns, dicit: Unde yenitis? Quae respondenl: Qui*
babuil, quod voluptas soeculi illam amplecti non dam alienus bomo in valle moniis stans, suavissi-
poluit; sed contra eam pugnavil, quamvis ipsa nium venlum in aitiludinem ipsius ad nos niisil, et
velut flos in pulchriludine et decore in symphonia inde veloces faciae sumus ad volandura ad le. Et
liujus saectili appareret. Sed dum ipsa adhuc in idem paterfamilias ad eas dicil: Iste homo quam-
corpore viverei, audivi de ipsa in vera visioue dici: vis a longe slela nle tamen propter cursum quo vos
0 virginitas, in regali thalamo stas. Ipsa enim in ad me misit, volo illum amare. Qui autem bene
virginea virga in sanctissimo ordine societalem ha- vult vigilare, hunr intelleclum percipial. Deus mul-
bet, unde ftliceSion gaudent. Sed tamen antiquus Q tolies propter orationes sanclorum, de lupis agnos
serpens voluil eatn a bealo honore retrahere per facit, sicut etiam de peccatoribus justos. Unde et
.illam generositatem humanilalis. Sed suramus qui omnia novit, dicit: Vide ne Deum in speluucis
judex traxit hanc filiam meam ad se, abscindens de latronum ames et ne ipsum in vaniiatibus nomi-
illa omnem bumanam gloriam. Unde anima mea nes, ila quod Deum tantuin in verbis invoces, el
niagnam fuluciam babcl in ea, qtiamvis mundiis non in operibus. Qiii in verbo loquilur, illi respon-
pulcbram formam et prudenliam ipsius, dutn iN debo : qui aulem in verbo loqiiiiur, Hli alienus sum.
corpore viverel, diligeret. Sed Deus illam plus dile- Nara contumaciam deleo, et conlradictionem illo-
xit.Ucirco noluitDeus amicam suam dare ininiico rum, qui me contemnunt, per meroetipsam cen-
amalori, id est mundo. Nunc lu, o cbare, sedens in lero. Vae,vas malo iniquorum sperneulium nie, Hoc
vice Christi, perfice voluntatem animae sororis luae, audi, o homo, si vivere vis; alioquin gladius meus
quoniani postulat uecessitas obedieniise. Elutipsa perculiet te. Nunc autem, o paslor populi tui, ego
semper sollicila fuit pro te, ita et nuncestopro paupercula scripta veracium visionum istarum libi
anima ipsius, et fac bona opera secundum studium misi, sicut pelisli, nibil humani ingenii et pro-
ipsius. Unde el ego abjicio dolorera illum de corde priae voluntalis mcae conlinentia, sed quae indeli-
meo quein mibi fecisli in hac filia mea. Deus con- D ciens lumen composilione sua, et eisdem verbi»
cedat libi per suffragia sanctorum rorem graliae manifeslare voluit, quomodo sibi placuil, cum nec
suacet beatam reniunerationem in futuro saeculo. ipsum quod nune libi scribo, ingenio meo, nec ullo
EPISTOLA XI. bumano arbitrio, sed superna ostensioue comnosi-
ARNULDI COLONIENSIS ARCHIEPISCOPI ADHILDEGARDEM. tum sit.
Librum ipsius petil. EPISTOLA XII.
ARNOLDUS D. g.Coloniensis archiepiscopus, HIL- EBERHARDI ARCHIEPISCOPI JUVAVENSISADHILDECARDKM.
DEOARDI lucernse ardenli in domo Domini, de Sanciw precibus se commendatel ejus liiteras petit.
nioiile S. Roberli, in proleclione Dei coeli com- Juvavensis Ecclesiae Dei gratia minister 61 ar-
morari, chiepiscopus, licet indignus, HILDEGARDI sorori et
Si bene valetis, el omnia quae circa vos sunt, di- magistrse de S. Roberto in Pingis, quidquid valet
rigunlur a Domino, congaudemus. Sed et nos me- peccaloris oratio, el post bujus carnis tropaeum,
ritis vestris valeamus. Quia enim uti jamdiu dispo- ad amplexus ccelestis sponsi cum prudenlibus vir-
suimus, ad vos minime veriire valeamus, in quan- ginibus iniroire (Malth. xxv). Ego peccalor in
tuin inprsesentiarum possumus, nosvobis commit- valle liicrymarura positus, mullis saeculi lurbiuibu»
'
1«5 EP1ST0L.E. - EPIST. XIII. 166
et procellis altritus, intus limores, foris pugnas A in lectum strali tni me ponas, et in diligenti amici-
(II Cor. vn) passus, obnixe luam posiulo dileclio- tia me habens. Nani quando vtilnera cum miseri-
nem, ut pro me preces fnndere digneris quatentis cordin langis et lergis, in lecto ttto jaceo; et
divina misericordia suae pietalis viscera super me quando situplices et bene viventes cum benevolen-.
aperial, el ab omnibus tribulationibits clementer lia in Deo lenes, in diligenli amicitia toa sum.
eripial, quia etimperaturproschismate, qttod nunc Sed et obedienlia ad te dicil: Tecnin mnneo pro-
in Ecclesia est, nobis vim inferre conatur. Memi- pter ligaturam legis el praeceploriim Dei. Ergo stre-
nisse etenim debet cbarilas tua, virgo Deo digna, nue et in forii vi nre tene, non ut villicum, sed ut
qttia, cuni essem apud Moguniiam in ctirru ejttsdem clarissimam nmicam. Nnm in inilio baplismi me
imperaloris, sanclis oralionibtis tuis altenlitis me suscepisti, et in aliqua progressione tua me tentii-
commendavi, pro eo ut per tuam intercessionem sti, scilicet in disciplina subjeclionis, et in prae-
stalus vilaemeae profeclum haberel in Domino et latione ubi prscceplis Dei obedisli. Charitas enim
felicem consummalionem. Untle etiam pollicita es maieria mea est, et ex illa orla sum. 0 Pater, sa-
parvitati meaj, ul acceplis litleris meis, secundum pientia verum tibi dicit: Esio similis patrisfamilias,
quod Dominus dignaretur libi revelare, nongravare^ n qui slullitiam filiorum suoriiin invite audit; et tu-
ris mihi rescribere. Ilttjtis poliicitationis debilum men prudenlinro suam non deserit, velut etiam
reqtiirit parvitas mea a lua sanclilate. Vale, virgo ego cnelestia et terrestria in uiililate populi in
Dei, et niemento mei.Quidquid lamen illudest quod unum conjungo. Tange ergo et tinge vulnera el
rescribis, pone sub sigillo. simplices et bene viventes, alque gaudium in utra-
RESPONSIOHILDEGARDIS. que parte habe, Deo adjuvante. Nunc, o Pater,
ego, paupercula forma video quia voluntas lua
Eberhardum passim laudat. Pulchre docet labores januam virtittum optat qtiae libi veniel, ila quod in
externos, ex chariiate et obedientia susceptos, mi- istis virlulibus molendinum finis
nime obesseviro Deum amanti. corporis tui com-
0 lu persona, quae in vice Filii Dei viventis es, plebis. Qui est, et qui omnia perscrulatur, animam
siaium tuum nunc video, velut duos parieles quasi et corpus tuum in salule sua teneat.
angulari lapide conjimclos, quorum aller ut candida EPISTOLA XIII.
iiubes apparel, alter aliquantulum umbrosus; sic HILLINI TREVlRORtlM ARCHIEPISCOPl ADHILDEGARDEM.
tamen, quod nec candor ille huic unibrositali, nec Rogat ul < de cella regis vinaria guttas atiquas ai
eadem umbrosilas buic candori se inlermiscet. Pa- ipsum sliltare scripto dignetur. »
rieies isli labores lui sunt, animo tuo conjuncti, ,-. HILLINUS Dei gratia Trevirorum humilis miiiister
ubi ex altera parte inlentio et suspiria tua an- et servus, ac eorumdem archiepiscopus, licet indi-
giistam viam ad Deum in candore anhelant, et ex gnus, HILDEGARDI clarissimaesorori Agnum et Spon-
altera circuitus laboris lui aliquantulum in umbro- sum sequi quocunque ierit (Apoc. xiv).
silate ad populum tibi subjeclum pertinet; ila ta- Quoniam Dei sapienlia quae infirma mundi eligit,
men, quod candorem intemionis tuae velut do- ut foriia confundal (I Cor. i), jttctindum tibi ha-
mesticum habes, et umbrositalem saecularium la- bilaculum in Uia virginiiate eligere complacuit,
borum velut quoddam tibi alienum inspicis, nec Ittcis suse grnliam in spirilu consilii et scientiae
haec tibi intermisceri perniillis, et ideo fatigatio- amplioris in le largius effudit, cujus, ut arbitror,
nem in animo tuo frequenter habes. Nam intenlio- lucis effusione etiam aliorum nienies ad studia
nem luain ad Deum, el laborem tuum ad populum meliora et saltiti viciniora excitari voluit (Hebr.
non habes velut unum; sed cum bona intentione vi), et illustrari, te mediante, maler veneranda, et
ad coeleslia anhelas, et cum populum in Deo pro- sincerissima charitnte ampleclenda.Superest igilur,
curas, in una mercede conjungi possunt; sicut el virgo Christi dileclissima, verae vilis (Joan. xv),
Chrislus coelestibus inliaesil, et tamen ad populum cujus sub umbra quiescis, cujus fructus gultuii luo
se inclinavit, ut scriptum est: Ego dixi: Diiestis, £, j dulcis ct amplexabilis (Cant. n); verae, inqnam,
et filii Exeelsi omnes (PSA/.LXXXI; Joan, x). Dii sci- viiis propagines in boc mare procellosum latius
licet in coelestibus, et filii Excelsi in procuralione extendere, cceleslis poculi, quod inebriaris (Cant.
populi. Tu ergo, o Pater, labores luos fontesa- v), dttlcissimum saporem ad lucra animarum qua-
pienliae perfunde, qticm duce filiae hauseruitl, quae quaversum propensius derivnre, quae gratis accepisti
regalibus circumdalae sunt vestibus, videlicet cha- graiis dare (Matth. x), ne forte arguaris lucernam,
ritas et obedienlia, quoniam Sapientia cum chari- ad ulilitatem proximorum accensam, sub modio
late omnia ordinavit, phiriinos rivulos educendp, abscondere voluisse (Matth. v; Luc. vni, xi).
tit dicit: Girum cwlicircuivi sola (Eccli.XJ.tv); et Rogo ergo, mater sancta, cum cseleris ad porluni
quia Deus homini per ohedienlinm praecepium de- consolationis luae confugientibus, spe desiderii
dil, veslimenlum quidem charitatis est, quod vul- niei uberrima fretus, rogo, inquam, et contestor
lum Dei in angelico ordine aspicit, sed veslimen- viscera tua inaterna, per sanctam charitatem, qua-
tiim obedientise, circumamictio humanitalis Domini tenus decella illa regis vinaria (Cant. n), (cujus
est. Isiae puellae ad januam luam pulsant, et cliari- voliiptatis abunJanlia cliam in hac vita mirabiliter
tas ad tedicil: Tecum manere desidero, ct volo ut iiiebriaiis), guttas aliquas ad me peccatorem, per
%
167 8. HILDEGARDIS iflg
prxsenliam latorem, slillare scripto digneris; lum A sorori et magistrae de S. Roberto, devolaedcvotionis
propter eum, qui tibi ea posse praeslilit, luin ea- obsequium et aeternas beatitudinis meritum.
propter, ut veritatis experientia comprobet quod Superna favenle gratia, luae sanctitatis praecn-
quorumdam auribus, de gratia libi ccelilus infusa, ninm, circumquaque auribus populorum dutciier
rumor dubilanier inferl. llle igilur qui ccepil in le resonat, ita nl vere possimus dicere: Qttia Christs
boiiiun opus, consummet in vita vivenliuni (Plti- bonus odor sumus Deo (II Cor n). Sed et qtioninm
lip. i). Dominus de cwlo prospexil super filios hominnm,
RESPONSUM HILDEGARDIS. ut vidcal si quis intelligat, aut forte habiiaiiiem iu
Prophetice et horiatorie scribit. te requiral (Psal. xnl), liujus bonae opiuionis tuae
Sapientia sonal, dicens: Nttiic squalidum temptis fragrantiam odorali, ad Domimim qui in te vene-
inuliebris formae est, Oi, Oi, Adatn novum testa- raturet consulitiir, ex toto corde occurrimus. Quod
nenltim omnis justiliae, et radix omnis seminis enim mullis prsestitisti, uni mihi non denegabis.
hominum fuii. Postea in genere ipsius virilis ani- Nam cum de curia imperaloris per te transiremus,
mus surrexit, qui inler turmas exiil, velut arbor quia Spirilu sancto imbuta es, tuae charitati expo-
quae se in tres ramos extendit. Prima turma talis nendum commisimus. In Patre manet aiternitns, in
erat, quod fllii Adseelegerunt quidquid posslbilitas " Filio aequalitas, in Spiritu sanclo aeteriiiiatis aequa-
eorum habuit. Secimda , quod boinines in lemeri- lilalisqne connexio : quoj el iitinc secundtim quod
.late homiciJii surrexerunl. Terlia vero, quod fece- Deus libi revelavit, exposilum viJere desideramtts.
riintquidquid in idolis et similibus erroribus vo- Dominus lecum sit, et ut nos oralionibus tuis ad-
luerunt. Nunc arbor haec arida esl, et roundus in juvemur.
muliis periculis eversus est. Tempns enim istud, RESPONSUM HILDEGABDIS.
ad tempus islud respicit , quando prima mulier Pott brevem
hortatidnem, qua ad gregem tuum dili-
nntum primo viro in der.epiione fecit (Gen. m). genter pascendum excitat EberharduM , ad quw-
Sed tamen vir plures vires habet, quam mulier stionem progreditur.
perficere possit. Mulier autem est fons sapientiae et Qui est (Exod. ni), et quem nibil lalel, dicit: 0
fons pleni gaudii, quas partes vir ad perfectum pastor, non arescas in dulci fluenio oJoris balsaini,
clitcit. He, He, tempus hoc nec frigidum, nec cali- qttod est viretlo, quae prsebenda esl sttiliis menli-4
dum est, sed squalidum. Post hsec tempus veniel, bus, qtisc non babent ubera maternae misericordise
quod in magnis periculis, in limore, :n juslitia et qttaesuganl. Quaehiec non habent, deficimii. Praebe
ferocitate virorum viriles vires proferet. Deinde ergo tuis. Inropadem regis, neasperituiedispergan-'
" tur, el
error errantium errorum flabit, sicut quatuorventi, surge vivens in lumine, Nunc, o Paler, ego
qui in magnis periculis famatn suam cffundunl. paupercula ad verum luraen prospexi, et secundum
Nunc aulem, o pasior, audi, quia gralia Dei in vanum quod ibi in vera visione vidt et audivi, quod libi
te non constiitiii, unde justitiam ipsius contine. exponi pelisli, ita exposiluin, non verbis meis, sed
Ctiin bona opera fncis, cito fatigaris; cum vero ad veri luminis, cui niinqiiam ullus defecttis est, in
symphoniam vocaris, ila quod ad oralionem con- hunc modum transmitlo: In Patre manet aeternitas,
sistis, illico arescis. Ile, He, qui in vice Christi es, hoc est oelernilali Pairis nec absciiiJendtim nec
ilerum audi: Quidam rex quamdam urbem in ma- addendum esl; quia aclernilas rnanel in simililudine
gnis honortbus liabujt, quam tribus viris de suis rolaj, quae nec incipit, nec linein babet. Sic in
bominibus commendavit, ita ut curam illius in cu- Palre est aelernilas anle omnem crenluram, quia
slodia habereut. Primo autera lurrim, secundo semper et semper aeternitas fuit. El quoeest aeler-
planitiem urbis , tertio murum ipsius cum propu- nilas?Dens est. /Eterrtiias aulein non est aeterni-
gnaculis commisit. Tu in lurrim positus es; popu- tas, nisi in perfecla vila. Ideo Deus nunc in aeler-
lus luus in planitie urbis; clerus atilem tuus super nitale. Vila autem non procedit de mortalitate. Sed
murum ejus cum propugnaculis. Quod si murus Q vita est in vita. Arbor enim non florel nisi de viri-
urbis impugnabitur, el planities ejus depraedabiltir; ditate, nec lapis est sine huniore, nec ulla creatura
tu aulem turrim ejus cuslodi, et talis esto, ne lola sine vi sua. Ipsa enim viveus acteriiitas, non est
urbs destruatur, et non dissipabitur. Species co- sine floridilale. Quomodo Verbum Putris omnetn
lumba? te docet, et verbum Dei non carel in te crealuram in officio suo protulit, el sic Pater in
scienlia. Nunc ergo vigila (Apoc m), el in virga forlissima vi sua oliosus non esl. Unde Deus Pater
ferrea constringe (Psal. n), doce, et vulnera libi nominatur, quoniam omnia ab eo nascniuur. Et
eommissoruin unge, el in aeternum vives. ideo eliam in Patre manet aelernitas, quia ipse ante
EPISTOLAXIV. prfncipium Paler fuit, el aUernns ame inceptio-
nem fitlgentium operum, quae omnia in praescientia
EBERHARDI BAMRERGENS1S EPISCOPlAD HILDEGARDEM. seternilalis apparuerunl. Quod autem in Palre ma-
Quwtlionem sublitem admodum proponit: < In Paire
tnanet wlernilas , in Filio wqualilas , in Spirilu net, hoc ita non est, sicut causa in homine esi,!
sanclo aternitiilis aqualitatisque connexio. > quse aliquando dubia est, aliqttniido praeleriia,
•ESERHARDUS Dei grntia Bainbcrgensis Ecclesiae aliquando fulura.aliqtianJo novn, aliquatido velus;
episcopus, licet indignus, HILDEGARDI vgncrabili sed semper stabile, quod in Patre cst. Palercli-j
163. EPISTOLiE.'— EPIST. XIV. 170
rilas est, et illa clarilas splendorem habet, el splen- A llla cnini opinio est qttacin se respicit, et quse in
dor iile ignem, et unum sunl. Qttisquis hoc in fide nullum confidit. Nam ipsa yull, qnod Deus non
non habet, Deum non videt, quia ab eo abscindere vult; et semper hoccompiital, quod ipsa consii-
vult quod est, quoniam Deus divideudus non est. luit; et tenebrosa est, quia lumcn verilaiis de-
Opera ctiarn quae Deus condidit, integram proprie- spexii, ct inccepil quod perficere non potuil: und«
tntem nominum suorum non habenl, quando homo nibil est, quia a Deo nec facta , ncc creata e-i.
illa dividit. Claritas esl palernilas, ex qtia omuia Ipsa in primo angelo incoepit, cum ille fulgorcm
nasruntur, et qux omnia eircumdat, quia de vi ip- suuin inspexil, et opinionem iniit, et non vidil de
sius suut. Nam et eadem vis hominein fecit, ei in quo etimdem fulgorem haberel; sed in seipso dixii:
ipsum spiiaoilum vitse misit (Gen. n).' Sed cl homo Dominus esse volo, ct alium nolo. Sic gloria ejtis
iu eadem vi etficacem effectum in.se habet. Qiio- ab ipso evanuit, et eam perdiJit, et princeps gehen-
inodo? Caro de carne, et bonum de eo quod boniim nse faclus est (Isa. xiv). Tunc Deus alio filio suo
est, in bona fuma emiltilur, et iJ bono excmplo gloriam illius dedit, qui in lam robusln vi factus
in alio homitie augetur. Ista et camaliler ct spiri- est, quod omnes creaturae ipsi adsunt: et qui eliam
taliter in beiniiie suut, quia aiiud de alio prcccdil. in tam furli vi consliliHiisest, ut gloriam illam per
Homo utilia opera sua valde diligit, quia de scien- R omnia non perderet. In illa enim maledictione qua
tia sua in aciu stinl. Sic et Deus vult, ul elsua vis diabolus Deum noluit, slultitia in hominc, Deo in
per otiinin gencra sua se oslendat, quia opus ejus honore similis esse Jesidernvit, scilicet ut Deusest.
sunt. El splenJor oculos dal, el splemlor ille filius Sed lamen illttm amorem, quod Deum esse scivit,
est, qtii ocnlos dedit, cum dixil: Fiai (Gen. i). non aniisit. Undemateria dinboli omiiino tenebrosa
Tunc ornuia in viventi oculo corporalilcr appurue- est, quia claritalem Dci esse noluit. Adam clarita-
rnnl. Et ignis. hacc duo vocabula penctrat, qui tein Dei esse voluit, sed in societate ejus esse de-
Deus est, quia possibile non esset, ul claritas sideravit, unde perfectus in maleria sua esl.quo-
splendore cnreret. Et si isle ignis dees»el, clarilas niam aliquid luciJi, sed tamen plenus mtillis misc-
non clarescerei, nec splendor fulgeret. ln igne riis est. Iu Spiritusancto, aelernilalis acqualiiatisqtie
enim flainina el luroen lalent; alioquln ignis non connexio. Spiritus sancltis igneus est, et non ex-
esset. In Filio aeqtiaiitas. Quoinodo?' Omnes crea- stiiigttibilis ignis, qni iiiterdum per flagranliara
(urae anle aevumin Patre fuerunl, ipso eas in se- apparet, el interdutn exsiinguitur. Ipse enim Spi-
metipso ordinante, quas poslea Filius perfec.it in ritus sanctus aeierniiatem et aequalitcm perfunJft
opere. Quomodo? Scilicel, sicut homo qui in seme- et conneclit, ita ut iintim siut, sicut homo manipn-
lipso scieiiliam magni operishabet, quod postea in lum conslringit; quia, si manipultis non conslrin-
verbo suo profcrt, ila ut illud in bono rumore geretur, mauipulus non essel, sed dispergerctur,
procedat. Paier ordinat, Filius autem operalur. ct sicul faber duas vires ocris cum ignc iu uiiiiin
Nam Pater omnia in semelipso , omnia ordinavit, conjiingit, Unde est sicut versatilis ensis , qui un-
et Filitis ea in opere complevii. El lumen est de dique vibratur. Spiritus sanclusa>iernitalera osteu-
lumine anle aevum in aeternitate, quod erat in dit, aequalilateni accendit: ila quod unum sunt.
principio, et hoc esl Filius, qni ex Patre splendet, Spirilus sancliis ignis et vita in auernitale cl
et perquem oranes creaturae factaesunt. Et eliam sequulitate isla est, quia Deus vivit. Sol enim cau-
Filius tunicam imluit de homine, quem de limo diilus cst, et liiiueii tjus flagrat, atque ignis in co
foniiaverai, quae uuie corporaliter nou appartieral. ardet; qui totum niundum illuminat, ct una lota
Sic Deusomnia opera sna coraro se, ut luinen vi- apparei. Sed qnaelibel causa, in qua nulla vis est,
dit, elquando Fiat dixit, uniimquotlqiie secmi- mortua est, sicul abscissum ligiium ab arbore ari-
dnm genus suum lunicam induit. Tiinc Deus ad tlitm cst, quia viriditatem non babel.' Spiriltts
opusstiura se inclinavit, et sic in parte isla aequa- sancttis enim esl solidameiilum et vivificatio. Nam
litas eliara ad hoiniueni in Filio Dei nianet.quoniuni Q a-teruilas non esset aelemitas sine Spiritu sauclo.
ipse bumanitalein induil, sicutet opcrn Dei corpora y£qitaliins quoque non essel a-qtialilas sine Spirilu
stia iuduerunl. Deus enim oniniu opera stia praesci- sancio. El Spirittis sanclus iu ambobiis esl et uiuiin
vil, quae pairuvit: unde in buniililate humanitati iu Divinilate uiiiis Deus est. U:\tionalilas eliam trcs
ad honiinein se incliuavii; quia divinitas latn per- vires habel, scilicet soninn, verbuiu, siifilaluni.
fecla est, quod nihilo in homine non parceret, quod In Putre Filius est, ut vcrbuiu in souo, Spiritus
conira bonum pugnat, nisi hunianiiaieni iuduissei, saucius in ulroqtie, ul sulllutiis in sono el verbo.
quonium oiiui.a per ipsum facta tunl, et sine ipso El hac tres peisonae, ut prsefatura est, tiiius Deu;
facltim est nihil (Joan. ). Oinues eniin res visi- siuu. 111Patre aeternitas, quia nullus aiile illum, ei
biles et palpabiles atque guslabiies, per ipsum fa- aeternilus nou iucaipit, siciu opera Dei principiun.
ctae sunl, el has omnes in aliqua neccssitate ho- habenl. ln Filio autem ajqualitas, cuin Filius de
ininis prsevidit, quasdum scilicel ad amplexioiieni Palre niinquam abscessil, nec Pater Filio c.iruil.
charitaiis, quusdam ad limorcin, quusdam atl dis- Sed iu Spiritu sancto connexio.quia Filius iu Patre
cipti<:am,quasdam ud cautelam cnjttsquc causae.Et semper mansil, et Pnter cum FiJio; quoniam Spi-
tine ipso factum est nihil: hoc nibil, superbia est. ritus sanctus in eis iguca vita est, ct.iiiuim suitt.
PATEOL.CXCVIL 6
171 S. HILDEGARDIS 172
Et scripium est: Spiriitts Domlni replevit orbetn .A vectum cjusJem Ectlesi.t ttt:e cffcctui mancipare
lerrarum (Sap. i). Hoc est, oranes creaturae quae polerimus, libenler faciemus. Rogamus autein in-
videntur el non videnlur, spiritali vita non carent, time sanclilatem luam, quaienus pro dilectione
et quas homo non cognoscit. Nam de viriditate noslra Deum pro nobis inlerpelles, el oraiionibus
flores, de floribtts fructus pomorura suiil. Nubes luis eum nobis plucabilem facias, et scias omni
eliam cursum liabent. Liina quoquc et stella ciiin ambiguitate remota, quod si Detis vitam uobis con-
igne flagrant. Ligna pcr viriditatem flores ediicunl, cesserit, non carcbis bonesta reimineralione. Nam
aqua tenuilatem et ventum mundando et rivulos jusluin est ut oralionum luaruin suffragia nobis
educendo habcl. Tcriia etiam humiditalem cum sti- impendas, sicul et nos de necessitate tua solli-
dore habet. Nam omnes creaturae habent qttod vi- citamur. Rescripta quoque lua ad nos deside-
dettir, et qiiod non vidctur. Quod videtur, debile rainus.
esl; el quod noii videtur, forte et vilale est. Hoc BESPONSUM HILDEGARDIS.
inlelleclus hominis quaerit, ul cognoscat quoiiiam
illtid non viJet. Hse.sunt vires operuin Spirilus Multis ad emendationem vitw Gunterum hortatur.
sancti. Et hoc quod coitiinet oiniiia. Quid hoc esl? Lux summae inspirationis, o bomo, libi dicit.:
Homo.on(tn.foni»ta(i6'cY.).Qiiomodo? Domhiando, B AJmoiiilionem Spirilus sancti, qui in te ascendil,
titendo, jubcmlo. IIoc Deus illi secundum se dona- ne abscindasa teper malam consueiudinem operum
vit. Scenliam habel vocis. lloc est ralionalilas qttae luoruin, quia Deus reqttiiit in te, quod olim alten-
cum voce sonat. Vox estcorpns, rationalitas ani- dit perditam ovem reducere, quando crimina homi-
ina, calor aeris ignis, et tiiuini suiii. Ideo quando num abstersit. El ahliquus illusor confusus est,
rationaljtas diclanrto.creando per voccm auditun, r.nmeum forlissimus bellutor superavil. Deus per
omnia opera ipsius perficiunttir, et pcr hoc adest fenestras aspicil ad te, quia pius et misaricors est.
ei creare; quia ul jubel, sic erii. Ideo omnia opera Hoc nullus homo derideat per iillam opinionem vo-
Dei inania non sm.t. Nam si qttispiam vas plenum luntaiis su«. Audi: Hanc causam admonitionis noli
pecunia haberet, roagnum gaiidinm inJe teneret. ahscindere a te, ne Deus le perculiat per flagella
Sedsi in vase nihil essel, pro minimo ilhjd habeiel. sua. Quoniam vull in zelo suo hanc iiiimicabileni
ln pravis operibus inanitas esl, et fugitint igncm causam proslernere, quod sudales ipsius per socios
Spirilus sancti. Tunc adesleis delectalio peccandi, suos ipsum in ostensione sua derident. Untle nrcum
de suggestione diaboli. Cum autcin homo prava admonitionis suaevibrat , demonstraus qtiia nullus
opera sua pro nihilo coinpiilal el cognoscil, el ta- ' ci resistere possit. Unde lu, homo, qui ntulia nigre-
inen ab eis reversionem facil, similis csl peregrir.o ^ dine iuvolutus es, surgc ciiius ad ruinain, et sedifica
lilio, qui post fauicin suam, panis patris sui recor- iu coelesilbiis ut nigri el sordidi erubescanl iu lua
datus est, el dixit: Paler, peccavi in cxlitm ei co- exsullatione, cum surgis a nigredine tua, qtiia ani-
ramte(Luc. xv) : in cwlum, quia in ralionalitaie nia ttia vix vivit propter opera lua. Tua aulcin
ccelesl»3stim, el coram te, quia le Deum scio.Tunc aspicis quasi per figuram ad aiiam vitam , quae in-
diaboiuin repudiat, et denuo Dominum suum eligit. leutio fulget in te sicut aurora lucis. Mens lua cri-
Inde omnia vitia diuboli coiifiindiintur, et omues brat clexciilil se in magnis lormenlis, ubi pinguis
cculcsles harniaiiiac mirantur; quia qtiod in inutili- natura te affligit in torluosis desideriis. Hunc hu-
laie luliim prius compulabant, in principali utililate inoreni evade. Audi, liomo: Vir quidum terrain ha-
columnain nubis postea vident; qnia quae vilia buil, quae magnam vim irt se ostendit, quando
vidcrunt, postea pulchriora eiigtinl, qiiotiiam omnia aralrum ipsam everlil, ita quod niulto germine
vitia diaboli pro nihilo compiitanl : (in ipsis enim protulit quemque fruclum, qui in ipsa seniiiiabnlur.
pravis operibus utilitas non est), sed ntilitaiem in Ttinc placuil viro huic, ul in terra illa horluin aro-
bonis operibus faciunt. Ilaec sunl opcra Spiritus inalum faceret, el in eo crescerent aromala in
saiicti. Nunc, opastor el Pater populoruni, Deus D suavissimo oJore ad iiiejicinnni vulnerura et cica-
tibi dct ut ad lumen pervenias, ubi scientiam verae tricuin. Et tcrra illa niclior effecia est, quam prius
beatitudinis accipias. fuissct. Ntinc tu, o hotno, elige qttid iti his duabus
EPlSTOLA XV. partibus libi utilitis sil. FiiniUimenltiuieuiin coe-
lestis Jerusalem positum esl primiim de istis lapi-
EPISCOPISPIRENSIS All HILUEGAUDEM. dibus, qui in inagnis casibus vulncrali eranl,el in
GONTERUS D. g. Spirensis Ecclesito mlnister et ticairicibus viiiorum polluti, qui posiinodum cri-
episcopus, HILDEGARUI magislra. de niontc S. Ro- miiia sua opprimuiil in pcenileiili,i. Fuber roundi,
berli in Pingis, salutem aelernani in Chrislo. fuiiduineiiiuin islud primuni de rugnsis, et iropolitis
Quod bouus odor es lain rcmolis quam vicinis, lnpidibus posuil, ct InpiJes isti loiain civitalem Dei
elde Spirilusancto solamen omnibus te quacrenti- sustentanl. Ideo luge lasciviam hujus niiindi in nnu-
bus, tlivinsc pietali gralias referimus. Unde et ter- fragio immunditiae, el eslo similis sardio ct similis
tuni hnbere dicitur dileclio lua, quod honoretii et lopazio, et velox sicul cervus hnurire in liugua
iitilitatem Ecclesite luae libenti aninio videmus, ct puHssimum fonlom, et vivcs in aetemuin.
tnoJis oiiinibus, quibusvoluiiialcm vc.irani inpro-
173 EPISTOLiU. — EPIST. XVIII. (74
EPISTOLA XVI. A moderamina nescit tenere, judex fiat viiac alicme.
EPISCOPI WORMATIENSIS ADHILDEGARDEM. Qu.ipropter dilcctionem tttam sincera devoiione de-
Sanclam entomiis exornat et responsum flagital. posco, quatenus apud Dominum oralionibus tuis
CONRADUS Dei gratia Wormaliensis Ecclesiae (in- mihi succurras, ct rescripto tuo me munias; quia
dignus licei) episcopus, HILDEGARDI dilectaesorori de tam propria voluntas mea quam cura terrena fere
Monle S. Roberti, cum heu! parva orationum exbi- omnibus modis a servitio Dei me abstraiiit.
bkiene, suavem in orani obscquio devolionem. RESPONSUM HILDEGARDIS.
Oeo gratias agimtis , qui te lucernam clnrissimam Inanem gloriam in ipso redarguit.
aurco candelabro imposuit, el lucis suaeclarilaiem Juslissiina Lux dicit: 0 homo, mentem tuara nr-
lenge lateque per te in domo sua rlarescerc fecit. gueqitaeperforntconsilium anliquorum praclatorum,
Qnapropter, soror el filia dileclissiraa, ex radiis qui quos non letigil ventosa mens vanitatum. Qualis
te Solein jusliliae iudflbilUJiler illuminare creJiiiius, eg1«stitnaito tua, qtii um erubescis ambulare in
nubila raentis nostrae, qusc nos opprimunt, ex in- lcnehris per gostum operis lui? Nam revelaiio illius
congruenli tribulalionum lurbine et divcrsarum co- cui nihil occiiitum est, ostendit per viventem ocu-
gitalionum inundalione, depclli obnixe cxoramus. lum, quoil arcus zelus Dei, temeritaii liominuni
Plurima quidcm sanctitati tuae neccsse haberemus " iv.iiiatur. Cur non vides, ubi sit mammona iniquiia-
iiisinuare , si prolixilas vcrborum tibi ea explicate tis (Luc. xvi), in quo te excuses? Mulu operarii ve-
non ohslitfssei, viva aulem voceper praesentem lato- niunt in causis suis, el (|iiaerunl arcttm vinm el an-
i-enitibi pracsentiatiier loquiuiur, et responsura ad- £«slam, tu vcro labia lua moves per magniloquos
tnonitionis tuse toto cordeefQngitamus. snfflaltis morum cordis lui, el ad iiidignnlionein
RESPONSUM HILDEGARDIS. ilios reducis. Unde dirige te a lcnebris in vias reclas,
Illum laudal el liorlalur. ct illumina sensiiin conlis lui, ne libi dicat Paier
Tu pcrsona es scdens super calhedrnm Christi, omnium : Qttid pcr stullitiam ascendis coluiniiaiii
et virgnm ferreum in manu lua habes ad regendum qiiam iion fecisii? Nam tlies obscurnlur illi, qui
oves tuas. Aspice ad sivlemjuslilia', et ad pluriinas itoji operaturin viis recli itineris: quod lu precave;
svellas, quse scini g-eneruvirtulum, ul non deficias snrge ergo cilius, et ambula rccta itinera, aiiejiKiiii
iii cibo vitse; quia bonus paslor e&l, qui seiuper in sol libi occidat, et anlequam dies tui deliciam.
bonis nperibus floret, «l qui in recta viridjtate oves EPISTOLA XVIII.
suas pascit. IIoc tibi del, qui in prima die sonuil EPISCOPI VIRDUNEDISIS ADUILDEGARDEM.
{Gen. I), el in cnjits vcrbo ouiuis creatura processit, C Sanclam horlulur ad humitilalem, ac preces ejus fla-
ct qui in novissimo die tuba canet, ita quod omnes gital ac litleras.
lilios bominum suscitabit (I Cor. xv;. Nam quidaui ADCLDERTUS Dei grulia Virdtinensis Ecclesiaemi-
liomines juste vivenles tubernaculuin Dei suni, quia uister et episcopus, quamvis indignus, HILDEGAIIDI
Dcus in eis habilat. Homo eiiim aeJilicium Dei est, niatri stiae clarissimse de Monte S. Roberli, visioni-
iu quo ipse niansiouem habet (Joan. xtv), quouiain bus Dei deleclari praeseniibus el acleruis.
igne.im animam iu illum misit, quse cuui ralionali- Benedicta gloria Domini de loco sanc.o suo (Ezech.
late in dilalalione volal, quemadinoduin muriis lu- iu), quse le tibi a teneris atmis man>ipavil famii-
titiitlinem doinus compreheiidit. Sed ct qui per pras- lam. Ego au em, (anquam si caecus iier vidcnii
tepta Dei in operibus suis jusliiicatus est, iu quibtts ini.n»lrare vellel; charilati tuse suggero, ul gratiam
legem Dei nou neglexii, ccelcstem Jertisaleiu aedifi- istani cum humililate cognoscas, allendeudo pro-
tal. Qui vero secunduin carnem operutur el noiv phetiam illius aiiiiquam Bulaam (Nttm. xxtn), qtii
«ccundum spiritum, de sancla aedilicalione cadel. licct novissiina sua in contrarium direxerit, raeino-
Qtii vero proprietatem volunlatis stiaede se abscidil, rubile laincn csl in visione sua, cum dixit: Qu ca-
calcste aedificium, cum margaritis el preliusis lapi- dit, el sic aperiuntur oculi ejut (Num. xxiv); humi •
dibus elopiiiuo auro oruat. Tu igilur le lulcm fac ut D lilatem profcclo in visione significaiis. Doctor quo-
lapis pretiosus lias, et in sunniia Jerusulem or- que genlium dixit: Ne magnitudo revelationum ex-
neris. tollai me (II Cor. xu), etc. Hsccitaquc magis fiducia
EPISTOLA XVII. mei affctius ad vos dicta sinl, quam prasiiinpiione
EPISCOPI CONSTANTIENSIS ADHILDEGARDEM. doctrina!. Porro novciitis quod ad vos in pnwenii
Sanciw preces el titteras pelit. venire nou possuni, licel prope vos sim, lamen in
Coiislaiiliensis Ecclesiae D. g. episcopus, quainvis adversilalibus ine's vos fiJaiu paronam iu orationi-
inulilis el indignus, HILDEGARDI sponsa. Christi de bus vcstris expelo, et suffragiis sororum vestri
ccenobioS. Roberli in Pingis, iniiiuae charitatis nu- colegii anciilarum Dei aJjuvati postulo. Diu est
gwenlum, el utriusqne viiae felicissimuin cursuni. quod sciipiuin vesirum habere non incrtti; qtio.l
v'- Fama snpieniiae tuae longe lateque diffusa a non- iiunc saltem mcrear, oro.
ntillis veridicis mibi relala, ad id desiderium me BE^PONSUM HILDEGARDIS. .
provocavit, tti Je remotis pariibus solaiium atque llluin hoifaiur ad curam pastoralem.
subievanieti ttiuin qua.rereiu, el me precibus luis Lux vivens, quae mirncula ostcndit, dicit: Qu'
coininciidurcin. Durum naitKiiiecsl, ul qui viiae suae Pater es in pcrsona tun, et paslor in prnposifio..u
1X5 S. niLDEGARDTS 17«
animarum extende brachinm luiim, ne inimicus is A tua vivat, el ut amautissimam vocein iilam audins
bomo supcrsemiiiel zizauia in agro luo'(3/«f//t.xui).i. de summojudice : Euge,sene boneet ftdelit (Matih.
Provide ergo hoitura illtun, quem divinum donum n xxv), el iit anima lua in hac parle fuhninct, sictti
plantavil; el cave ne aromaia illius sinl arida, sedd ntiies in prseliofulget, cuin socii ejtis ipsi congau-
ab eis pulreJiiiem abscindc, etenm foras inille, quae e dent, quia viclor exslilit. Unde lu, o praecessot
utilitalem ilionjm suffocal. El sic fac ea virescerc. populi, pugna iu bona victoria, ac sic crraules cor-
Namque sol radios sucs ubscondit, mundus eliainn rige, et pulchras margaritas de puticJine ablue,
gaudium suum subirnhit. Et dico : Nonobscura hor-- pracpnrans illas sumino Regi: et sic mcns lua in
lum tuiim iu tseJio siienlii, sed in vero Iuiiiine citin
II bouo studio anhelel has raargariias ad mon:emistuni
discretioue corripe ea qiroe corripienJu sunt. Illu- revocarc, sicut eas donum Dei iusliiuil. Deusle
niina quoque lemplum luiim per bcnevolenliam,, prcitegai, et animam tttant de x-ter.a pcena'liberti.
aique in ihuribulo luo ignein acceiide, myriha-uii EPISTOLA XX.
imponens, ila ut fumus cjus ascendat ad palaliuin[) EPISCOPI TRAJECTENSIUM ADHILCEGARD£ll.
vivcnljs Dei.et in ajieiuum vives. Suuni erga Sunclam affectumtteclara'.
EPISTOLA XIX. GODEFRIDUS, diviiinfaveclegralia, Trajeciensium
6j episcopus, unitae si:;e, speciuli suae, siugulari siue
EPISCOPI fcEODIENSlSADUILDEGARDEtt. soitiiuro de S. Robcrlo, salu-
HILDEGARDI,
Se < in maxima meniis el corporisftuctuaiione con- icm ab eo mugistrae
stilutum > ait, quod, ut [uteiur, innuiueris malis't qui niaiid i sulu era iu Jacob (Psa'.xwn).
Deum offenderat. 1'ettt preccs el rescripta suuciw; Soror charissima, ex quo priino te coepi in Cbri-
ilildegardis. sli charilate diligere, niinqtiam inciiioria tua super
RUDOLPHOS Dei grntia Leodiensiuni episcopus,, incl el fuvumdulcis (P.a/. xvm), in animo mcn po-
RILDEGARDI famula. Christi de S. Robcrti in Pingis,, tuil excidere. Cogil enim me in luam ililectionein
Regi regiini iitcessanlcr scrvirc, ct bruvium aclcrnu. \irlus Dei, quse habital in te, quae operatur per te,
bealitudiiiis apprehcndere. quae fuiniliaietii pra. cacteris illi spouso reddit lc,
ln tnaxima uicniis cl corporis flucluationeconsii- qui selernuliler salval omncs speranles in se (Psal.
tutus, libi tcriberc disposui, quia tlcmcnlia Dcini- xvi). El q.uoiiiaincharilas diffusa est in corde luo
ii.is indigeo, quam inimniciis malis ntc offendisseet (Rom. v), rogo te in charilale, qua iu omnes abun-
irrilasse non abucgo. Quia igilur, dilcctissima so- dus, ul iu oinni diligculia, oinni coiiamine studeas
ror, veraciter lieiiin tccuui esseuovi, adiuoneoet Dcum pro rae exoruie, qtiaieuus in boc saeculoone-
rogo per uii ericordiam ipsius sanciit.tciii luam, itt _ ribuspeccatorum nieoruiii iiiereuralleviuri.D.imii.us
oinnino inihi fliiciuanii elud te confugiumfucfenii, le illuc pcrducat, ubi est felix aetcmitas, ct aelcruu
manum porrigas. Cura namque tibi sit pro negli- felicitas, jucunda traiiquillilas, sine line jucuiiJitus.
genlia a mereniovenJa, devolisprecibus invigilare: Ul si.icns foniem, siu lua sciipla desidero.
el quidquid ex indcficieiiti et viventi lumine libi RESPONSUM HILDEGARDIS.
ostensum fuerit ad exciiandam somnolentiainmeam lllum horiatur ad perseverantiamin bono.
niilii rescribas. Concedat clcincnlissiiiius Deus, ut 0 tu persona a Dcosutupla et vocata es, quateuus
scriplis luis certissiiiiiiin pcr te consolntioiicinper- sccuiiJuui ipsurn opereris, euin iniitanJo, quouiain
cipium, etul irttercessionistiiaeobleniu vel uliimam Deus oiiinia ad.ficat, regil et ungil. Oinnipotens
aeiernx quietis sortinr liiansioiicm. eiiim Deus per verbuinsiiuin muiiJiimcreavit, qucm
RESPONSUMHILDEGARDIS. ctiuin regit, et oiiinia in aqua sanct.ficat, peccali
' lioiniiiumabliiciido. Deus numqtte omnes crcaunas
Illum nortatur ad vilam bonam et ad curam ani-
tnarum. creavit, el eas gubernuvii, et hominem cum illis
01 vivens Lux dicit: Via. Scripturarum directae perfutiit, quemadmoduin fuber vasa sua | er igncm
siint aci excelsuin niontem, ubi flores preliosissima eleganlia fucit. Sed dciude praealius dies in obscu-
nroniata crescuni, el ubi suavissimus ventus volal, D ruro iiocicm per inobeJieiiiiain in casu Adaese de-
validuui oJorcm eis facieus, el ubi rossc cl liliu tlinavit, et ob hoc homiiies in pecciitisel in obli-
splcndidas facies osiendunl. ldem mons dudum non vione, quasi Deus non esset, vixcruitt. Tunc Deus
nppartictal prop.cr timbras caecivivenlis aeris, quia oniiicin terram per aquas diluvii de criiiiiiiulibns
eiiumFilitis AUissimimundum noiiduniillustruverat. peccatis boniiiiuiu inundnvii(Gen. vu), ct sic saucli
Tunc Sol venil de aurora, inuiiduni huuc iliuniiiians, cl lex et prophela. surrcxerunt. Novissime atnem
el omnes populi viilcrutil arouiala illius. Ei Jics Filins Dei venil, quem uon deccbat, ul in vucuo
valde ornatus esl, et dulcis rumor orlus est. 0 pa- lempore adesset, iu quo millunijtistiiiam iiiyeuiret,
stores, nunc plangemium el lugenduui est quod in sicut etium IIGUIO creaius non esl, antequam oimiis
uostro tcmpore moiis islis iiigeriiiiiis iicbulis lec.us crealura eum oslendebat. Scd ei FiliusDei veuit, ut
cst, ila IIt boitusodor ex co non redoleat. Tu aiilein loium niunduiu per obedientium, per cbrisma ba
eslo pastor bonus ct uobilis in moribus. El sicui piismalis, et per pcenilenliam rediiueret. Nunc lu,
aqttilu in solem videl, sic recordare el respice ubi o paslor provide, nc puerili lempore, quod Doiuinuin
possis pigros.cl peregrinos ad patriam revocure, et nescit, sis; sed esto in lemporejustorum el sancto-
aliquoJ lumen huic mundo conferre, quatenus anima rum, el in osieusione propbelaruin, in operibus tuis
177 EPlSTOLiE. — EPIST. XXII. 178
jiistiliam appreliendens sicul el Deus omiiia prsevi- A Natn homo interdum se aliqnantulum In prosperi-
ilii, antequam ilta operaretur, et secundum ipsum latem erigii, interdum in pericula cadit. In his
pnpulum luum regc. Tu etinm populo adjutoriutn utrisque homo non inspicit amplexus filiae regis,
in vice Chrisli prxhe, ne sis sicultuba quaesonat, stilicet jitstiiiae el verilatis; sed ampulat coronam
et non operatur. Sed eslo -bonus odor virtutum, ut tle capite iliius, cuin paslor fugit, non defendens
in aeternumvivas. Et Jic : Exallabo le, Deus, meus Ecclesiam Chrisli; qttia artna sua in foriiludine
'
rex, et benedicamnomini luo in swculum, et in swcu- non tenet, sed in moribus snis sicut lascivus puer,
lum swctili (Psal. CXLIV).Nam quando intelligis, qui nullnm sollicitttdinem habet, ludit. Homoqui
qiria in episcopali cntbedra es, in omnibus viis tuis islud facil, desiderat sic manducnre et vivere per
Dcum lauda, in bonis operibus eitm exalta, el prse- voluntalem suam, sicut nalura hominis postulat ci-
ccpta ejus sine lacilio iterando rumina, per fidem bum, et nou videt acutis oculis stiis, nbi discretio-
cum osculare, et in bonis operibus eum amplectere; sit, quae de sapientia suJavil, quau in hnc uva in-
in bona conversatione Deum tiiiini ipsum oslende, telligilur. Ctim eniin Adam in orlu mundi obedien-
et in judiciis suis eurn ul jusluin regem magnilicn, ttam derisit, lempora lemporum. perierunl usque
ita ut populum luum recte regas, el cum roisericor- _ ad effusionem aqtiarum. Ubi Deus lerram de horri-
dia ungas, el noxiale crimen posl te non irabas, sci- bili iniqitiinte tersit, et nliam vim dedit, Ubi Noe
iicel ut miiuus pro jitsliiia accipias; el sic invoca nobilissimum gcrmcu obcJientiae in viueis protulit
nomen ipsius, ut in oiiuiibiis bis limorcm ad ipsum (Gen. ix), qiiod Adam fugii, per simplicitalem mo-
habeas, quoniam rex est, el hoc omnTbus diehus rum suorum, sicut lascivtis ptier, sed in Noe terra
vitaeliise facias, quousquc in hoc saeculo vivis, qua- vim uvse protulii, ubi eiinm post eum sapienlia
icnus postea in infinilo saeculoin seteriiuin vivas. surrexit in salvatione. Nunc, o tu homo, qui circuis
EPISTOLA XXI. in moribus tuis per plaleas vicissiludinum tuarum,
EPISC0PI PRAGENSIUlt ADHILDEGARDEM. et non ardenter intueris, aspiciens in medicinain
Postulat ut orationibtts suis subveniat el bona consi- liiara et alterius, surge, respiciens in solem, in rc-
lia pdrrigal. cia moderatione, et lumen non fuge, illtid abjiciens
II., Dci graiia Prngensium minisler inutilis et per austeritatem iniqtiilaiis, quatenus non erube-
episcopus, liceliiidigmis, HiLpEGARDisponsseCbristi, scas, quando suinmus Rex inquirit opcra lua in sac-
ei magistrae dc S. Roberlo in Pingis, qualecunqtie culo luo, et in aelernum vives.
niuiiiisculuin ornlionum suarum r.um omni devo- EP1ST0L\ XXII.
tione. " EPISCOPI HIEROS0LYM1TANORUM ADHILDEGARDEM.
Dominum Deum noslrum mngtiificandoglorifica- Ipsius ac sororum ejus precibus se commendat. In
mtis, ctijus spiritu illuminata, pliiriiiiorum tribula- laudes Sanctw excurrit.
lionibus, consolando ct sublevnudo, subvenis, et L, Deigralia el ordinatione Hierosolymitanorunv
fructum boni operis, eodem Spirilu cooperante, in servus et episcopus, HILDEGARDI dilectae filiaeel ma-
muliorum mentibus multiplicas, sicut eiium per gistrae de Monle S. Rober.li in Pingis, scilicet iit
plurima terrarum spntia de te referri audivimiis. Mogtintino episcopatti, buroillimam orationem ei sa-
LTidesanctilas tua noverit quia magniim deside- lulem in Christo.
lium inest nobis le videre .Ttquc coiloquio luo per- A niultis per longa terrarum spalia partes noslras
frui in Cbrislo, sed magna dillicullas locorum hoc aJeumibtis, et genua stia ad sepulcrum Domini
ficri impedil, et qttoniam cbarilatem luam plur.i- flectentibus, mulioties pcrcepimus, quod divina
morum necessitatibus subvenisse percepiraus, hac virlus in te et pcr te operettir, unde ipsi gratias
fiJucia auimaii, dilectonemluam iiuplorainus, qna- indefessas, proui pnssumtis, humiliier offerimtts. Ad
lentis nobis in tribiilaiionibus mundanis quassalis, le igitur filiam dilcctissiraam sermo nobis jnmdiu
oralionibus luis snbvenias, el bona consilia porri- fttit, sed qttia internunlius hactenus abfuit, deside-
gas. Quia ex quo nomen tuum e.t gratiam tibi a Deo • rium noslrum peniius frustra processit. Nunc vero
collatam audivimus, iiicmoriani luam in cordibns qttoniara quidein posl longa lcmporum cttrrictila
noslris seti per habuiuius, et ut eadem gratia quae opportutiilas se oblulit, per praescniia scripta, lc
de vero luraine esl, apud le seniper maneat, exo- cunctasquc sorores ttins, libi, ttt auJio, in Chrislo
ptamus. subjectas, alloqui cotigruuin duximiis. InJa cst,
RESPONSUM HILDEGAUDIS. qttod si qtia dulcia verba piie nimiis angustiis, qui-
Illum ad majorem in virlule conttantiam horlalur, bus assidue premimur, nobis aJesseut, quoiiiam ex
lum in prosperis, tum i» adversis. altero, gladio pngnnoruni, ex altero htiere insidiis
Vox vilse el salutis tlicii : Qttid est hoc, quod mnligiiorum spiriluiim iiiipiigitamur, le ul Chrisli
bomo manducat, el non vull scire quse sit uva, quae sponsmn, ut Chrisli arcanis semper inleniani, ex-
cie terra alio modo sudavit post peremptionem po- tollere digmim exislimareuius. SeJ noii optis cst
puli, cum Dcus lerrain extersit el excribruvil in laudibus humanis extolli, quam Jivina gralia lau-
aliiiHi iiioduin, quam priraus honio illam derideret. dibus concessil angclicis adiiiisceri; ct illas felices
Iloc csl quod lionio levis est per vicissituJinem dicimus, quae de die in diera Julcissimis alloquiis
niortim siioruin, et pcr tcmpora lucis el tenebrarum. tuis interesse ac satiari mereniur. Fclices cicnini.
17? S. IHLDEGARDIS 180
illas liaiul incongruc dixerimus, quae spcculo divinac A bil, ul eam sustinere possis, unde fiJuciam tuani
cairtjidationis innixfe,biaviuinciirsus stti merilortim in ipsum pone, nec de misericordia ejus despera.
suortrm a Domino qcolittie percipere affceiant. Fe- Et hoc faciens in gratia Dei, ad viiam vives.
lices, inquil, ae nimium feliccs, quibus ob reiiiune-
ralionem ccBlestium, ierrena cnneia vttuertmi, et a EPISTOLA XXIII.
qtiibus despicitur, calcalur, vilipendilur, qtiiJqiiitl EPISCOPI DEBEVEZ ADHILDEGAKDEB.
in hae vita caeleris morlalibus dulee, tleteclabile
alque praestabile videlur. Ecce verae filias Jerusa- Ejus preces el litteras exspeslulat.
lem, in quibns non est invenla mracula(Caitt. iv), IlENnicus,Dci gratia de Bevez solo noraine voca-
in quibus mundus nihil quod diligat habet : quae lus
episcopus, IIILDEGARDI difeciaemagistrae sororum
etiam sequuntur Agnum quocnntfue ierit (Apoc.xiv). iu Monte S. Roberli de Pingis, si quid in spiritu
Nunc aulem, o filia, ad te referentes consolationem conlriio ct Iiuinililate vaTet oralio.
peccalorum
tuam ccelitus libi ostensam, humiliter requirimtt», Benedielus Deus, qui benedixu te in omni benedi-
ac nos oralionibus tuis cunCtarumque sororum lua-
ciione tnirituali (Epket. t), ita, quod in odore un-
rum commendamus, quatenus nobis in procellis
inundanarum eurarum fliicluanlibus, pie apud illum B gueuii, quo nnx.il te Dens nncfrone inisericorJiae'
ter- suae, truhatur eliam per le in longinquis punib.i*
inlerveniatis, cujus thaiainum posl hujus viiae
inundi muliorum devolio. Nam manifesta Dei eirca
niiuiim intrare desideralis. Facial Dominus, o di-
diebus vitas te dignatio.niihi peccatori ac turbinibus saecufi
lecta, ul uMea*bona Jerutulem omnibus
tuw (Psal. cxxvn) gravalo, magna est consolalio, quamvis a te cor-
pore sed non mente plurinium rcmoto. Conlidiimis
RESPONSUM HILDEGARDIS. enim sine dubio merilis el precibus tnis Chrisli mi-
Pulriarcham consolatur. sericordiam patere cunclis, auxilium oralioniiui
luarum fidcliler quaerentibus. Nos igitur propriie
Vivens Lux haec in miracnlis sitis dicit: Prima ra- conscienlise dillideiitia nullam in aciibus nostris
dii in die apparuit, el in omnibus ramis floruit,
ndipiscendae salulis habentes coiifidenliam per cha-
atque duas vias consliluil. Altera via plcna redi-
ritalein Spirilus sancli te obsecramus in rcmolis
licioruni erat, in quibus aquilse et alia volatilia ha- til orationibus tuisindulgenliam pecca-
rcgionibus,
bitabant. Altcra aulem inagnae optionis plena fuit, lis noslris
implores a Domino. Praterea quantuluiH-
in qua gigantes concttrrerunt, qui contra aquilas
cunque consolationem seu admonitioncm saluti
istas et cselera voialilia pugnabaut, sed eis pracva- C noslrae necessariam, nobis rcscribere non
pigeat
lere non polerant. Tunc sol processil, et in extreme tuam dileclioneiu.
etconlra Ipse autem qui omuia polesl, et
bracbio suo aureos clypeo. babiiil, gigan- nulla latel cogitalio, secuiidum beneplacitum
les illos ptignavit. Nam casus prinii angeli a vila quem suum precibu. satisfacere dignelur cordis noslri de-
cecidcrat, et postea castts Adae Iuce paradisi care- siderio.
bat, et idero Adara in snggcsiione diaboli cum om-
nibiis filiis suis ambiilavil (Gen. m). Sed sol in to- RESPONSUM HILDEGARDIS.
pazio et snpphiro emicuil, quod esl ii) misericordia Pulchra utitur
ct chaiiUle quae Verbum Dei iiicarnatum prolnlit. parabola qua iptum ad veram sapien-
tium el eharitatem hortalur.
Sol aulem aeqtialiter ftilsit, sicut in inilio processe-
rat, et ita pcrmansil, ut omnino nullaumbra vicis- Vivens Lux oslendh mihi haec, et dixit: Dic ad
.siliiJinis super illuin ccciJeril, vcluli in pii-no homHieni illum : Vidi quasi pulchram formam vir-
nngclo, in Adam el in suggeslione diaboli factiim tutis quae fnit pura scientia. Facies ejus valde clara
ftierat. El idco dicium esl: Tu es sacerdos in wler- erat, oculi ejus velul hyacinthus, ct iiidumenta
num secundum ordinem Melchisedech (Psal. cix). ipsius quasi palliura sericum. Habebat quoqiiesuper
Nnm in topazio mi ericordia, ct in sapphiro charilas " humeros suos episcopale pallium simile sardio. Et
inlelligciida est, qtias virlutes sacerdos iste velut haec advocavit pulcherrimam amicuin regis, viJe-
tesiimoniiini sacerdolale prop'er hominem induil. licel cbarilatein, dicens: Veni mecum. El venientes
Nunc lu, o Puter, qui es iu vicc sacerdolis hujns, pulsabanl ambae ad januain cordis ttii, dicentes :
aniina lua fluat sicttt nqua quae de pelra in virga Tcciini habitare volumus. Cave ergo, ne resistas
Moysis effluxil, ila quod verba tua increduhs cordi- nobis; sed eslo fortis ad resisiendiim viliis et sae-
bus pottim salvaiionis denl, atque dies, quae in cularibus causis et vicissiluJinibus illorum veulo-
anima tua lucet, ctcscat in iniilliiiidine virlutum. rum, qui in turbinibus sicul malus fumus ascen-
Vidcs atiiem te in aniina tua solliciuim in via, qirae duiit, et ut aqtiae qu;c iu tempeslnte volanl. Hicc
nd Deum tcndit. Sed cum mcns tua in turbincm sunl inquietudines meniiiim bominiim iu iractnijia
ierit propter vicissilujinciii labortini luohin: et et iil aliis similihus. Silenlium noii habe in tseilio,
aliorum, columba le perfuinlet, et Hinplcem tttrrim sed vox lua sit sicul tuba resonans in caeremoniis
aute cnnspeciiiin Dei le faciel. Pugnam vero qiiam Ecclesiac, et oculi lui sint puri in scicniia, ita qnod
iiitus el extcrius in ulroque scilicet honiinc patcris, nnn sispiger tergere te ab indigno pulvere oneris
Dcus in tcmporibus luis circa te hoc modo allevia- tui. Natn plenus es gullis noctium (Canl. vj. Et
181 EPISTOL/E. — EPIST. XXIV. 183
persuasio supcrbiac sic locula esl libi : Ne abluas A RESPONSUM HILDEGAEDIS.
le. Sed nos hoc nolumus; voluinus autem ut quaeque
tenebrosa de te abstergas, et non sis limidtis de Post salutaria docttmenla, serio illum monei ut caveal
a sttperbia, a cupidiiale divitintum, ab iujusiilia, a
mullis terroribus inimicoruin tuortim, qtii nec recle vanilale, ac ut virtules amplectatur statui tuo con-
nec bene loquunlur de te. 0 .niles, da uobis habi- gruas.
taculum in corde luo.et perdticetnus te ad palalitim Tu arbor es a Deo constilutus, queniadmodum
regis nobiscum. Paulus tlicii: Omnis poleslas a Deo est (Rom. xm),
EPISTOLA XXIV. quia secitndum siimmura Magislrum per invocaliq-
EPISCOPI TREVIROMJM ADHILDEGARDEM. nem nomiiiis sui, omnis polestas nominata est,
unde in illa, arbor viridilatein honoris nominis sui
Suum erga sanclam Hildegardem affeclum gratiose
declarat, tesiaturque ad episcopatttm se promotum habet. Quod absque Deo est, el quod sinistra ope-
etse contra voluntatem suam. Sanctam itaque con- ratur, libi non adsit, ne in cadente morbo supcrbise,
sttlii ita scribens: < Sed quia nescimus cujut vo- cuin primo angelo (lsa. xiv), scilicet Satana, qui
calionepromoti siinus, hocmaxime anxielalemjiobis
conlra Deum honorem furlim rapere voluit, cadas,
infiijit. t
Dei Trevirorum Ecclesise bu- qtiera multi secundum voluntatem suam rapiunt,
ARNOLDIS, gralia non curanles, quoquo modo eis ille conferalur.
milis elcctus, dilectaein Christo cognatae s-iacHIL-
Islud coram Deo nihil est, quoniam sine ipso factum
DEGARDI de S. Roberl., salutcm et dilectionem ab
est nihii (Joan. i), el sic Deus occidil quidquid
eo qui esl salus el dilectio.
noii langit. Ob hoc ergo sollicitus eslo, ut
Amicilia cognalione coeleslis est, quia senium ei ipsum
sicut folia arboris multipli-
non obesjl, sed conferl; el vera est, stare nescil, per praecepta Dei, quse
sed in aliquo crescil et proficit quofnlie. Cum auiem cata smit, populo tesliinoniuro, quanluin per gra-
ab ineunte aetate ulnis veri ainoris nos amplexi su- liam ipsius potueris, perhibeas. Mulia. eiiim tribu-
velul pauperlas, te constrin-
iiius, miramur cur vos adulatorem plus vcro aniico lationes oueris tui,
divilia? el multoepecuiiiae ccelestia non
dili^alis, cum dical propbeta : Oleum autem pecca- gunt, quia
loris non impinguetcaput-meum (Ptal. cm). Fratrem amanl: ideo propriam voluntalem homini Dei ab-
nostruin prxpositum S. Andreae, hic adulatorem strabil, quatenus ad ctelestein pntriain suspiret.
vcslrum reptilnmiis; nos aiilem vcrum amicum in- Unde decet, ul pauper pauperem dilignt, et dives divi-
tem agnoscat, quia sapientia pauperi aiinulum dat,
lclligi volumus Quia vcro proveiiltim nostruin, gladii
vestri nialeriani esse scimus, iJeo per Dei gratiam et diviti inaurem negat. Propter sacerdotale eniin
lutim tibi islud adest. Justitiam tuam non
prosperc nos reJiisse, vestrae dileclioni significan- C ofliciuin
duin duxiinus. Sed qui.i uihil est beatuin alicui quod abscondi in corde meo, veritalem tuam el salulare
tuum dilexi (Psal. xi). Quid dicitur? Justitia Dei sa
ipse pro poena repulat, cornni Deo et vobis dicimus,
quod dignitas, ad quam vocati sumus, contra no- non abseondit.sed ilinera sua dilalat, nec eacurrere
slrain, tesle Deo, voliiiilalem uuiiquum (ut fieri erubescil. Vuluera quoque non abscondit, mntiim
solet) nos dilexit, nunquuiii permulsit : el ideo boc, bono prseponendo, vclul in justitia vitain et gehen-
quia noslra inscitiu, noslru fragilitas suam deflet nam esse, et in utraque parte currendum esse
ii.suflicienliain, sunm deplaiigil indignilaiem. Sed dicit. In hac fallacia juslitia se non macerat, ncc
quia iiescimus cujus vocatione [promolil siinus ad mulliplicibus verbis injusliiiam osculatur, sed ipsam
lale niinisteriiim, hoc inaxime anxielaiein nobis in- tolaiu conculcat. .Vcritas quoqiie opem, quae sine
Oigit. Si ex Deo esse scireinus, crederemus quod Deo operanlur, non laudal; sed in pugnani, con-
qui coepisset in nobis opus botiiim, el perticeret tradicere illa, ut probus wiles se prxparat. Jtislitia
(Philip. i), ciiin necessitate magis quam virlute, ad Dei scutum tibi sil, et veritate ipsius quasi lorica
sacerdolium promoveri proponamus. El scimus induere, ita ul coram Deo bene arinatus et non
et
quod Deus in locotanclo sno (Psal. LXVII)apud vos fugilivus per societalem vaniiatis appareas,
salulem operatus (Psal. LXXIII),obsessam miserjcor- disce ut ubera justiliae sugas. Disce quoque vulnera
diter liberando, visilaverit plebem suam (Luc. vu). peccaloruin cum poenilenlia in misericordia curarc,
Unde ut modum liberalionis ohsessnenobis rescri- queinadmodum summiis medicus salulare exem-
batis, el saepiusin verum lumen aspiciendo, sarpius plum vubis ad salvandum populiim reliquil. Tu
uobis aliquid salutaris gratiae per lilleras luas iro- namqiie qui in viridiiate bcnti viri per instruclio-
purliamini, et tit manus veslras ad pelrani refugii iicm iiominis sui positus es, qui impium diabolum
pro nobis interpellantlo, exemplo Moysis levetis non atteudit, qui ideo impius nominatus est, quia
(Exod. xvn), duin uos contra Araalech in valle nullum bonum amavit, vide ne in thesauris pecn,-
mundanacmiserise pugnamus, alleniissime rogamus. niae glorieris (Eccli. xxxi), quus in fiue malitiosi
Cum aiiteni haec coram abbate S. Eucharii fideli el est, quia posl triccsimiim annum, velul post annum
dilecto noslro conscribercnlur, ipse opilulando unum deficil. Sed exsulta in monte Sion, ubi adju-
Julceiline sua verba nostra coudivil. Volumus ergo lorium Altissimi aeternale in aeternitate est, el omnis
ut per ipsum rcscriplum vestrura nobis transmit- spirilus laudal Dominum (Psal. CL).TU autem ebur-
tatis. neus mons esto, de quo fencslralia jacula in reclo
judicio jusiitiac Dii, conlra adversarios luos voli-
1X3 S. HH.DEGARDIS m
lant. Curre quoque in altitudinem legis cl jtistitise A men in parte stta baberepotcsl, IuciJa scilicet no-
Dei, Sicul capricornus, ne pcr inslahilitatcm incr- minatur, quoniam per solera aliis sleliis amplius
niis cadas, et filii lui de latere Ecclcsise surgani, et irradiatur. Sed quomoJo deceret quod eadcm slella
posiulent a te cibum justitiae : et iJeo bonam ilociri- Iiiinen sttum ita abseonderel, quod aliis minoribu»
na'm dlsce, quatenus per te satnrcntur. Ego autem, slellis mintts tucereit Si eiiiin hoc facerel, glorio-
nt jiissrsti, adjerum lumen aspexi, et vix incoeptio- sII111notnen suum iion haberit, sed eaecononiine
nem bonorura operum aspicere polui. Tu quidem nominnretur; qnia, qunmvis lucida diceretur, lu-
6ona opera sludiosius operare, ut posiea per gra- men tamen ejus non videretur. Miles etinm qui ad
tiam Dei plura scribam; el fidelis amicus anitnse praelium sine arinatura venerit, ab inimicis cerlis-
tuae eslo, ila ut in xlernitale vivas. In illa autem sime conctilcabilur, quia corpus suum louica nou
quae obsessa fuit, de qua quseritis, mulia mirabilia circnmdederal; nec capiti sno galeam imposuerat,
vidimus, quaemodo per scripta proferre non possu- nec clypeo. se texerat, unde et in magna coiifusione
mtis, sed cognovimus quod diaholicus sulllaiiis de caperetur. Tu autera qni lucida stelta per episco-
ilie in diem usque ad recesstim siiura defecit, el ea- pale «flicium appetlaris, ev qui de nomine smnnii
dem mulier a fuligalione diaboli iiberata cst, et sacerdotis radias, lumen tuum, quod verbn justiiue
etiam infirmitate, quam ante in se non cognovii, sunt, subditis ttiis non abscondas, quoniam in corde
IUIICoccupata esl. Sed nunc vires lam corporis tno saepe dicis : Si egb mihi subjectos verbis terre-
iluam aniina. plena sanitate recepit. rem, molestum me haberent, quia eos supcrare non
EPISTOLA XXV. valeo, tiiinam amiciliam eorum, tacens relinere
EPISCOPI COLONIENSIS ADIIILDEGARDEM. posseni. Itaqtre sic dicere el facere tibi non expedit.
Sanctam laudat; petit ut <ex occullo Dei » inquiral, - Sed quid? Terribilibtis verbis propler episcopale
sibique i commoniloria verba, prout Deus donave- nomen et corporis tui nobilitatem, eos nt rapiens
rit > iransmittal. aecipiter non lerreas, nec periculosis verhis, velut
PHILIPPUS, Dei graiia Coloniensium archiepisco- tlava eos percolias; sed verba justiii» cutn mise-
pns, HILDEGARDI sorori dileclae, divino spiraiiiinc ricordiu ejus misce, ei ipsos cum limore l>eiiininge,
mkabililer infusae, illuro in ccelestibus gloriose vi- proponcns eis quain periciilosa nnimabus el felici-
dere, cujus amplexibus exoplat jugiter iiihaerere. luii eorum injustitia sit. Certissiine, cetiissime,
Quamvis locorum diversiias muiui aspectus et eertissime, hoc modo audient te. Per sqtialidos ati-
dcsiderabilem collocutionis subtrabat gruiiam, quos tein el insiabiles mores le illis non ndiuisce.Ts,nec
Chrisii charitas conjunxit, semper lamen lenclut r qtiid cnique placeal seu displi«:eat, inspicias; quo-
animorum vicinilas. Unde csl inihi desideralissi • ntaiii si hoc feceris, niinor caetcris corain Deo ei
niura, quod in boc anno, dura transilus viae ei grn- hominibus appareliis. Nam lalia personnra lunm
tia te videnJi, Jiu desiJernta, occurril. SeJ ajgii- non dcccnt. Vide etiam quod munda aniniulia quae
tudo et tenuilas tui corporis, cor ineum, multoriiin iTiminaiit, inacerareniur, si pubulo eorum, cibus
in terra nostra a le in Ciirislo amplectentium tur- porcorum per quem ipsi pinguescnni, adinisceren-
bavit el perculit, scmper exoptamium vitae tu.-e ttir. Sed et lu, si squalidis moribus el societaii
sospilaiein, vcraeqnesaluiis saierniialein. Coraplacuit peccatorum te adjtmgeres, polluereris, per quod
crgo el dignum duxitnus, perqttiri ceriosque. rcJJi nefarii gauderent, perfecti viri turbareiitur, dicen-
de slatu tuo, et maxiiue indicare ct uotificare libi tes : Ah, ab; va?, vae, qualis episcopus nostcr est?
quoil lurbinibtis et procellis saecularium quoiidie ila per recla hinera jusiiii.e nobis lucel. Populum au-
perturbatnur, quod etiam aliquando menlis oculos lem ttium ab inimica infidelitate corripe, et averte
ad ccelestia levare connmur. Sed.quia plurimorum ita, ne lorica fidei nudus sis, el de Scripluris san-
novit industria, te perrusam divini charismatis ctis viam justitisc illi bstende, et gnleam spci capiti
munere, de quo gaudet concio fidelis Ecclesiae, et luo, el sculutn verae defensioitis collo tuo impone
nos pro modiilo noslrae discrelionis congraiulamur; B (Ephes. vi), qiiatentis in otnnibus serumnis el peri-
st ienies honiinem carnis legniine Jegeniem.ei juxia culis Ecclesiaedefensor, qttnntuin praevalcs, exislas.
Apostoli vocein in ccelo convcrsantem (Philip. m). Lumen quoquc verilatis sic tene, ut probqs miles
Tali igilnr dote dilata, quasi bonse margarilae in- in mililia mea, quae Vera charitns sum, appareas,
veiilrix (Malth._xm), ex occulto Dei quod pelinms, el in itanfrugo mundo, et in duris bellis iniquitatis,
iiumiras, nohisque cominonitoi-ia verba, prout Deus sirenitus et forlis sis., quaienus lucida stella in
tibi donaverit, transmillas; quoniam in sapiemia aeierna f<licilale fulgdas. Nunc, o lu Pater, qui in
el liiesauro abscondilo, juxta veridicum, non esl paslorali nomine cs, paupertalem bominis boec
niiliias (Eccli. xx). V.-ilete. scribentis non dedigneris, quoniam isla non secim-
RESPONSUM HILDEGARDIS. iliim me, nec scctindtihj altum homirtem dictavi ncc
Quai i» tisiane audierit et viderit notificat. Prts- proluli; snd ea hoc inodo .scripsi, quemadmodum
ctaram adliortationem subjungit. ipsa in vcra vtsione, vigilans mente et corpore,
tn myslico spiramine verac visinnis, lioec verba vidi.el audivi; quia, ul aliqua ad te scriberem, jus-
vidiet audivi: Ignea charilas, quse Deus est(7 Joan. sisti.
iv) tibt dicit: Slclla qttaesub sole bicct, quod no-
185 EPISTOL-E. — EPIST. XXVII. . 180
EPISTOLA XXVI. A liler servientes. Prinia cletiiin haec lcmpora ad
C08HADI IMPERATllRIS (16) ADHILDEGARDEM. jttstitiam Dcisunl squnlida, sequentia vcro laeJiosn.
Faroret tuot addicil et filinm snum Sanclw precibus Qtise autein deintle supervenient, ad juslitiam se ad
commeudal. moJiciim erigent; sed qunepostea instirgenl, qunsi
CONRADUS, divina favenle gratia, rexRomanorum, ursus cuncta divident, et diviiius sibi per maliun
UILDEGARDI Deo dicatae virgini, el magistraa soro- congerent; sed qtiae itlu sequenliir, signum virilis
rutn de sancto Roberto in Pingis, saluteiu et gratiam foriitiidinis ostenjlent, itn ulomnes pigmenlarii ad
stiam. primam auroraro jusiilia. cum limore, verecundia
Quia regali culmine impediti, ac diversis lurbiui- et snpieniia curranl; et principes concordiam una-
bus et procellis quassali, le invisere pro velle nostro niniiier habeanl, eam quasi vir praelinlor sicut
non possumus, liileris tamen nosiris le adire non vexillum conlrn errantia temporn maximoruin erro-
nmiuimus. Nam, ul audivimus, revera superabundat rum elcvanles, quos Deus dcsirtiei et exierminabit
in le confessio sumraae laudis per sanctitnoniam secunJum quod ipse novil, ei ut sibi placet. Et
vitae innocentis, et per magnificeniiam SpiriiusJe- ileruin ille, qui omnia novil, libi.-o rex, clicil: lisec
sttper mirifice in le venienlis. Unde Iquamvis ssecu- lii bonio auJiens, teipsumavolnniate tna compesce,
Inrem vilam agaraus, ad le properamus, ad le con- B ' ct te corrige, qttntemis ad lcmpora illa purilicalus
ftigimus, ac oraiionum el exhortalionurn luariim venias, in quibus de factis luis amplittsnon erube-
sufTragiahumiliter qtiserimus, qttoniain longc aliler stas.
viviraus qtiam debeamus. Pro certo autem scins EPISTOLA XXVI!.
quod libi et sororibus tuis, in omni causa ct in FREDEUICl IMPERATOUIS ADIHLDECARDEM.
omni necessitate veslra prodcssc et aJesse, ubl
Unde et filiuin Qnwdam a Sancia iti cotloqnio apud Ingelheim prw-
possuraus, propernbimiis. mcu:n, dicta itnpleta esse nuntiat'. Preces ejtts pelil. So-
quem superstitem desidero csse, orationibus tuis, lius wqttitalis reipeclu in conlroversia qttie qnos-
s cut el ineipstim, atlentiiis commendo. dam intcr el S. tlililegardem in ipsins curia
dirimenda erat, se judicaluruin prbiii.lt t.
RESPONSU.M IHLDEGARDIS.
FREDERICUS, Dei gratia Romaiioruni imperator ct
Non obtcure prwdicit tcli'n.mttta aliaque Ecclesiw scmper Augustus , domiuae HILDEGARDI de * Piiigi^,
mula qutr nala suitl sub Friderico I, Conradi suc-
cessore. Addit multa eodem spiriln propbetico de graiinm suain ct oiune bontnn.
variis Ecclesiw teinporibus et vicissiludinibus. Notiim facimus sanctitaii luae, quoniam ea qtiae
Qui vitnm dat octtnibtis, dicit : Beati sunt, qni i prseJixisti nobis,,cum Ingclbeim manentes, (c ad
candelabro summi Regis digne subjaeeiil, et quog priescntiam noslram venire rogavimtis, jam in ma-
Deus in magna providenlia procuravit, ita ut eos nibus tenemus. Sed nos tamen in oinni conatu pro
<!esinit stto non absciudai. In illo, o lu Rex, per- honore regni laborarc non cessnbimus. Quapropter
innne, et squalorcm de mente tua abjice; quoniam dileciionem tuam quam intime admonemus, ut cum
Deus oninetn, qtti eum devole, el pure quaerit, con- <sororibus libi commissis, ad omnipotentem Deum
servat. Sed el reguum tuiim ita tenc, et lui» unam- preces pro nobis fundas, quatcnus in tcrrenis nc-
qiiamque jusfuiam provide, ul a superno regno gotiis Iaboianles, ila se convertat, ul graliam ip-
alienus non lias. Audi, in quadara parte a Deo 1« sius obiinere valeamus. Certum autem debes ba-
avertis; et tempora, in qtiibus es, velut in nniliebri bere, qtiod supcr omni negolio luo, ad nos pcr (o
persona, levia sunt, el etiam in conlrariant injusti- tlirecto, neque atiiiciiiam, ncque oiliuni alicnjus
liam, qua>justiiiamiri vinea Domini deslruere ten- personae nttendeinus , sed solius justitiac respeciu,
lai, se inclinanl.Poslca veropejora tempora venieui, uiquitatcm judicare propouimus.
in quibus verae Israelitae flagellabuntur, el in quibus RESPONSUM HILDEGARDIS.
catholicus tbronus in errore movebitur: et ideo Frederici molitiones varias
improbal. Ejus regnuui
novissima eorum, velut cailuver in morte, blasphc- 0 satis longum, sed tttrbulenlum fore prcedicit.
niiae erunt. Unde et hic dolor in vinea Domini fu- A summo judice baec verba dirigunlur aj te.
niigal. Et posl haccfortiora prioribus teinpora sur- Valde admirnbile esl, quod hanc personaiu homo
gent, in quibus justitia Dei aliquantulum erigetur, habcl necessariam, scilicel.quae lu rex esvAudi :
el in quibus injustitia spiritalis populi ad ejicien- Qiiidam rex stabal in excelso monie, cl in oiuncs
duin nolubiltir. Sed lamen provocnri et exacerbari valles respiciebat, quid quisque facerel in eis, vi-
ad contriiionem acriter nondtim audebilur. Sed dens. Et virgam manu tenens, quaenue recte divi-
dcinde alia lempora inslubutit, in quibtis diviiiae tlebut, vidclicet quod crat aridum, ut viritlc esset,
Ecclesiae dispergentur, ila quod etiam spirilalis po- et quotl dorniiehal , ul vigilaret. Sed el virga hacc
pulus velul a lupis lacerabitur, el a locis suis el de istis pcenam stuporis abslulii, qui in ningno studio
patria sua expelletur. Unde primi eorum ad soli- crant. Cumque iclein vir ociilum suum non npcriret,
tudinem transibiinl, pauperem vilani in nuilta con- venil nigra ncbula, quae valles islas letigit. Scd et
iriiione cordis tleinceps habentes, et sic Deo humi- corvi et aliae rolucres, qtiacquecircuniposita dissi-
flGj IInjiis nominis lcrlii.
187 S. HILDEGARDIS Ig;t
pnbnnl. Nunc, o rex, sollicite provide, quia omnes A plicilerexoro, ul pro me miserritnoet inJignissimo
regiones stint obumbrntae cum fallaci lurba illorum peccatore, ad Dominum interredere velitis. Rogo
qui in nigredine peccalorum jnsliliam delenl. Ra- etiam liumililer, ul inqtianttiin vobis concesserit
ptores et errantes viara Doniini desiruunt. 0 l'u divina misericordia, inquiraris a Deo quid mihi
rex, cum sceplro lnLericordiac pigros et peregrinos expediat, el liileris veslris per latorem praescntiiim
el saevissimos mores rege. Tu eniiu habes nomen milii reniiiilietis consilium vestrum, quid et quo-
gloriosum, quod rex es iu Ismei-. Valde gloriosnm modo faciam, ut nomen Chrislinnilulis temporibus
est noinen luum ! Vide ergo, quando suinmns Rex raeis exalletur, et dira Saracenorum feritas depri-
tc considerat, ne accuscris, quod officium tuum matur; etsi ntilemihi eril in lerra illa morari vel
recie non dijudicavcris, el nc liinc erubescas. Quod revertl, juxla id videlicet, quod de statu meo forsi-
sbsit! Manifestumest, quod jiislnm esl, ut praecep- tan audisiis, el divina revelalione cognovistis, aut
tor praedccessores suos in bono iiniietur, quia ui- cognitura cstis. Valete in Chrislo, soror dilccta, et
gcrrimi sunt mores illoruro prselatoruro, qui in scitole, qtiod mullum desidero audire consilium ve-
lascivm et in putredine currunl. Hoc fuge, o rex. strum, et quod maximam in vestris orationibus ha-
Sed eslo armalus railes, dinbolo fortiter repngnans, beo fiduciam.
nc le Dcus dissipet, et ne lerrenum regnum pro B RESPONSUMHILDEGARDIS.
boc erubescai. Deus liberel te Jeseterna pcrditione, Instructionem mittil qua ipsum maxime hortatur ad
et lempora lua non sint arida, et Deus leprotegat, jutliliam.
ul vivas in a-lerntim! Avariliam ahjice, abstineniiam 0 fili Dei, quia ipse in primo homine te pla-
elige, quod sumraus Rex v.TJe amat. Natn valde sroavit, audi verba, quaevigili mente et corpore in
necesse est ut in causis luis providus sis. Video anima mea vidi el audivi, cum propter sollicitam
enim te in mystica visione, in pluriiuis turbinibus inqiiisitionern tuam, ad verum lumen aspexi. Dens
et coiilrarietatibus viveniem ante oculos vivos: sed praeceplumAdaein paratliso dedit, el post praevari-
tamen ad temptts regnaudi babes in terrenis mate- caiionem ejusdem praCceptieum (qui consilio ser-
riis. Cave ergo ne summus Rex proslernat le pro- pentis conscnseral) justo juJicio de pnradiso expu-
pter caecitateraoculorum tiioriim, qui non rerle vi- lil (Gen. m). Ctitn juslo quoqtie judicio, homincs
dent, quomodo virgam recte regendi in manu tua qui eum omnino oblivioni tradiderani, ita quod etim
habens. Vide eliam, ul lalis sis, ne gralia Dei in le ncc desiderabant, nec qtiacrebani, per diluvium de-
deficial. niersit (Gen. vi), ubi illos qui einn amahant et quac-
EPISTOLA XXVIII. rcbant, a diltivio per arcam salvavit (Gen. vn). Se.l
milissitnus Agnus, scilicel Filius Dei, in sanguine
PUILIPPI COHITIS FLANDRIAS ADHILDEGARDEM. suo,
queni in cnice pendcns effudil, omnia crimina
Preces S. Hildegardis postulat consilittmque utrum et
mtniere potius debeat in Terra Sancta , an post peccata, qure homo per veram poenilentiam co-
expediiionem susceptam reverti ad suos. gnoscit, salvnt. Ntinc autem attende, o Fili Dei, nl
PuiL-ppusFlaridriae et Viromensis [Vcroman- puro oculo jti lilirc in Deum, velul aquila in solem,
dcnsis j comes , domicilhc HILDEGARDI , ancillae aspicias, ita ut absque proprielate volunlatis tucc
Christi, saltticm ct plurimam dileciionem. judicia tua justa sint, ne a summo judice, qui prae-
Vcslra noverit sanclitas me paratuin esse ad fa- cepluni homini dedil, qiiem cliain in misericordia
ciendttm qnidquid scirem vobis placere , quia san- per posnitenliam ad se vocat, libi dicalur : Quare
cta conversatio veslra el vita honcsiissima saepis- proxiniuin tuuin sinejtistitianiea interemisli? Homi-
sime meis insonuil auribus, onini fama suavior. nes quoque qui judicio rei sunt, illos secundum
Quamvis enim peccaior sira ct inJigiius, laineu Scripturas sanclorum (qui coluranaeEcclesiaeerant),
Cbrisii servos et amicos lolo corde diligo, ct oni- ciiin lcge ef cum tiraore morlis constringe, in om-
iiiinoJa veneratioiii: libcnier bonoro, illius Scriptu- nibiis lamen attendens maledictionem bomiuis illitis,
rae inemor : Mullum valet assidua justi deprecatio D qui homicidium in ira sua perpetravit. Tu elinm
(Jac 5). Unde estquod ad pieialis veslri. gralinm pro omnibus negligcnliis et peccatis ac proomnibus
iuilto praeseiuiuiiilalorcm, fidelissiiiiiiiuscrviciitem injiistisjudiciis tuis cuhi signaculo crucis, ad Deiini
iiieitm,.qtii pro me misero peccntore vobiscum lo- vivum confuge, qui via et veritas est (Joan. xiv),
qtialur, ciim ego lamen tiiiillo libt-ntius ad vos ve- cl qui etiain dicit : Nolo moriem pcccatoris, se:l
iiissem, et vobis locutus fuissein, quod dcsiJcrnvi. magis ttt converlatur et vivat (Ezech. xvm). El si
Sed tot cl lanla snnl negolia mea, quac singulis lempus veneril, qttod itifuleles fontem fidei de-
diebus eroergutii, quod nd baec vacare non pote- slruere laborant, lunc eis (quanliim per adjutorium
- ram. Inslal elium
jnm teinpiis, quo aggredi dcbeain graiiae Dei potueris) resistc. Ego cnim iu anima
iter liierosolymiianuni, ad quod opus est. mihi ma- mea video, quod sollicitudo, qunm de angustiis ani-
gno operaiu, super quo consilium vestrum mihi in- maetuae habes , aurorae quae mane oritur, similis
liinare digneiuini per littcras veslras. Credo enim est. Untle Spiritus sancttis le in pura et vera pceni-
qttod ad vos sxpius pervenil fama nominis inei et tentia ardentem solem efliciat, ut cmn quoeras, et
actiitini mcorum, et uiuliis de Dei misernlione in- ipsi soli servias, ila tit in sumnia bcntitudine in
digco. Undc et vos inaxima |irccum insianlia sup- icicrniim vivas.
189 EPISTOCE. — EPIST. XXX. 198
EPISTOLA XXIX. A flaiiimain comburens, doccns me hacc profunda ex-
BERNARDI CLAR/EVALLIS ARRATIS ADIIILDEGARDEH. posiiionis, sed lamen non docel me lilleras in Teu-
Merita ejus el sattclilatem exlollil. lonica lingua, quas nescio. Sed tantum scio in siin-
Dilecla. in Chrislo filiaeHILDEGARDI, fraicr BER- plicitate legere, non in abscissione lextus, quia
NARDUS Claraevallcnsis vocatus abbas, si quid potest homo sum indoclus.de ulla magisiratione cura exlc-
oratio peccatoris. riori materia; sed inlus in anima mea sum docta,
Quod de nostra exigultate longe alitcr, qunm no- unde loquor tibi, de le nou dubitans, sed de sa-
slra sese conscienlia habeat, quidam sentire vi- pienlia el pielate lua consolabor pro co, quia mtilta
dentur, non nostris meritis, «ed stullitiaelioininuin scbismata sunl in horainibus sicut audio homines
imputandum est. Ad dulcedinem autem piae chari- dicere. Nam cuidam monacho, quem scrulata sum
Iniis ttise scribere properavi, quamvis id breviiis in coiivcrsatione probalioris vitae,haecprimum dixi,
oninino quam vellem, negotiorum multitudo com- el illi omnia sccreta mea monslravi, et consoialus
pcllat. Congramlamur gratiae Dei, quac in (e esi, et cst mc, ita quod hsec inagna et limenda sunt. Volo,
itl eam tanquam graiiam habeas, et tolo ei buntili- pater, ut propter amorem Dei in orationibus tuis
tatis et devolionis affectu sludeas respondere, ad- mei recorderis. Ego anle duos annos te in hac vi-
nioiiemus; sciens qttod Deut superbit resistit, hutn'- B sione vidi, sicut borainein in sole aspicere, et non
libut aulem dat gratiam (Jac IV). Quod in nobis limere, seJ vahle audacem; et ploravi quod ego
esi, hortamur ei obsccramus (I Petr. v). Cseteruiu lanlum erubesco, el inaudnx sum. Bone Pater el
ubi intcrior erudilio est, ct unctio docens de omni- milissiine, pono me in aniinam luani, ora pro me,
bus, quid nos nul doccre possumus nut monere? quia ningnos labores in hac visione- habeo, qnale-
Diceris enim ccelcslia sccreta rimari, et ea quse nus, quod video et audio , dicam. El inlcrdum in
supra bomines sunt, Spiritu sanclo illiislranle di- inngnis iiifirniiiatibus de hac visionc, in lectum
gnoscere. UnJc rogamus mngis elsuppliciter posui- prostcrnor, quia laceo , ita quod nou possum mc
lauins, uI noslri memoriam liabeas apud Deuni, et erigere. Ergo cum moerore coram te plango, quia
eorum pnriler qui nobis in spiritali socielate juiitli mobilis sum, cum motu iu torculari arbore in na-
sunt. Nam cum Spiriius Deo coitjttngiiur, confidi- lura mea , orta de radice surgenle iu Adara, qui
niiis quod nobis niullum prodesse valeas el subvc- factus est exsnl in peregrinum mundiiiii cle sugge-
nire. Mittttim enim valet deprccalio jusli astidua slioue diaboli. Nuuc aiilcin surgens, curro ad te.
(lac. v). Nosetiam pro tc assidue oramus, ut con- F.go dico tibi : Tu es mobilis, sed scinper erigeus
forteris ad bona, inslruaris aJ interiora , dirigaris r arborcm, et viclor in anima tua cs, non tanliiin
ad permansura, ita ul ne hi qui spem suam in Deum teipsum solum, sed etiam alios homines in salvaiio-
posueruni, desperanilo pro le claudiceni; sed ul in ncm erigens. Tu aiiiem aquila es nspicicns in so-
proleclu benedictionis, quam a Deo accepisse co- lem. Oro te pcr sereiiiialcm Patris, et pcr ejus
gnosceris, bene conforiaii, in mclius et mclius pro- Verbum admirabilc, el per suavem liiiiiiorcmcom-
ficianl. punctionis, scilleet Spirituiu verilatis, ct per san-
BESPONSUM HILDEGARDIS.i ctum souilum, per quein sonal omnis crealura, el
Eum magnis laudibus exornal. per ipsuirt Verbuni, de quo orlus esl inuudus, et per
In spiritu inysteriorum tibi dico, o venerabilis allitudinem Patris, qui Verbum suavi viriditale in
Paler, qui mirabiliter in magnis lioiioribus virtutis ulerum Virginis uiisit, unde iilud carmcn , sicul
Dei, valde metuendus es, illicitae stultitiae hujus circum aedilicatur mel favo, suxii, ul non otiose in
niundi, vexillo sanctae crucis cum excclso sludio in verbis meis lorpeas. Sed ea iu cor iuum pone, ita
nrdemi amore Filii Dei, capiens hoinines, ad bella ut non ccsses, lum trauseas per forraam aniina.
pugnanda iu Clirisliana mililia, conlra lyrannorum tuae, ad Deum pro mc aspiciens, quia ipse le vtilt.
suevitiani, quod suro valde conslricta in visione, Vale, vule in aniina tua, el eslo robus.us iu certa-
quae apparet mibi in Spiritu myslerii, quam non D mine in Deo. Amcn.
video exlerioribus oeulis carnis. Ego misera et EPISTOLA XXX.
plus quam misera in noinine femineo, ab iufuntia ADAMI ADRATISDEERRAAD1IILDEGARDEM.
mea vidi mirabilia magna, quae lingua mea non pn-
lest proTerre, nisi quod me docel Spiritus Dei, qua- Prec bus Sanciw se commendalet ejus re-cripta pelit
ad dubilalionem suatn quw videtur fuisse de-reti-
lilcr ea -licani. Cerlissime el railissiine Pater, attdi tiendo aitt deponettdoabbatis munere, ut colligilur
ine, in tua bonilale indignam faroulam luam , quae ex responso S. Hildegardis.
nunquam ab infanlia mea secure vixi, et dc lua. Dominacet mntri suae Jilectissimse HILDEGARDI,
pietaie el sapienlia intcllige in anima tua, secun- mngistrae sororum de Sanclo Robcrlo iu Pingis,
dum quod doclus fueris in Spirilu sancto, quoniain fraier ADAMabbas, licel indignus, de Ebrn, niotli-
en quac libi de me dicta sunt, secundum bunc mo- cum id quod est.
duin suut. Scio enim in lexlu iuteriorem intelli- Cum primum notiliam nominis vcstri stiscept, gn-
geniiain exposilionis Psalterii, Evangelii el aliorum visus sum gamlio magno (Matlh. 11).Adauxil Deus
voluininum, quac monslruntur mihi in hac visione, gaudium metiin, cum niitu benigno ct mirabili di-
q lac pcclus meunt langii, ct aiiiinain nicam sicut rcxit, ut viilerelur fucics, ctaudirctur vox veslra in
191 S. HILDEGARDIS 192
terra nostra, mihiquc quod vix sperare poleram, A di ergo : Gralin Dei velul sol mical, ct tlona sua sic
miilu.m concessit colloeiiiionem. De quibus autem interdum emitiit, uno videlicct modo in sapientia,
me vobis dixi anxium, confido vos non immemorem allcro in viriditale, lertio in hiimicliiate. Sapieulia
esse, et quin diversi diversa senliunt, alii istud, atitem in pingucm naturara. cadit, viridilas vero
alii iltud, si bonum est el saltts aptul Dominuin, magnos labores subintral, et humidilas in duram
benedictus Deus : si periculum, orate Deum, bonnm amariltidinem vadit. Sed tti vir amicus gratia?. Dei
mihi et saluiem animae iribiiat, et omne periciiluin horliiin populi babes in qtioper vicem Cbrisli multa
exehidat. Nttnovero litteras mitto, et nuntium no- bona desideria el bona opera studiose plantare de-
strum ttomino iroperalori pro causa veslra, el spe- bes. Et gralia Dei in virtute donorum stiorum ef-
ro per gratiam Dei nos exaudiri, et ubicunqtie ser- licaciain bonae voluniatis super desidcria et super
vitii noslri indigueritis, parali erimus servire vo- opera illa emUtii, et rore ac pluvia loniis aquae vi-
bis. Exoramus quoque, ut pro nobis orare digne- vaevirescere facil. Sed a Jiabolo viiia iu inquieiu-
niini, quia vcre in lurbine siimus pro solliciludine dine vanae gloriic, ct in strepitu propter ine jusio
fratruin noslrorura, ul Spiritus sancli gratia, quae magisterio resisientis, exeunt : a Deo aulem vir-
inulta mirabilia Spiritu propbeiico in vobis opera- tules m coutemptu saeculariiim, cum plena bene-

tnr, inspiciat eliain el nos, et muniat. Rogamus volenlia stibjeciionis in chariiate procedunt, ad
etiam.ul et nos scriptis veslris consolari et prse- popiilum isiiim venienles: al vitia a vii uiiibus quae-
nnniire digiiemini. runt, ad qtiid venerint. Sed illud responJent, quod
RESPONSUM HILDEGARDIS. a Deo ad populum amici Dei venerint, quia raa-
De officio non deponendo ipsum monenles indttcit gnuin desiderium aedificandi in eo bostiam laudis
varias virtuies, et nominatim chariuttem el humi- habeanl. El vitia diicunt, ul verba h:ec atidinnl:
; tiiutem. Ruina magna, et ira, et sciscitalio cuiii multa in-
In vera visione Spiritus vigilans corpore, hsec quietiidine, stiper popiiliiin isliim FriTient,ila quod
verba audivi : Qui esl (Exod. in), dicil : Sol mi- in niJnisicrio Dei fatigabilur. Et vinutes rcspon-
cnt, et radios emittii. Qtiidam autem vir ainicus deut : Non sjc eveniet, quonium in bonis non ces-
solis, liorliini habuit, in quomulta aroroala etmul- sabimtis ; sed vivus fons emanabit, et popiihiin hunc
tos flores in magno studio ptantare desiderabat, et misericordia sua defeivlet. Al viiia dicunt ca-
sol in igne radiorum suortnn calorem super aro- ehinnantia, qtiod lioc possibile sit, veltil si fia.ilitas
maia el flores misil, et ros et pluvia illis humorem in carneiii lixa, durnre vuicat sine ruga. Tunc vi-
viriditatis dederunt. Tunc ab nqtiilone lorluosa ima- r, tia in dolissuis fiigiclam nebulam igiiornnli.e popu-
go nigris crinibus et horribili facie exivit, et ab lo btiic iiidiicTinl,ita quod bonaJesiJeri.i et bo u
orieme pulclierriiiiiis juvenis, cundidis erinibus,p!e- opera illitis jntn in ilefeelu sttni,ctim in seipsum
na el amicabili facie, processit; el ad ipsiim tior- confidit. Sed virlules fnmulatiim iu Inudibus suis
tum venerunt. Et lortuosa imago ad jiivenem illtim Dco exhibentes, hoc juslo Dei judicio fieri permit-
dixitiUtide venis?Qni respondit :Aborienie adhor- lunl, ita ul homines inlelligant qtiid sinl. Qui cuni
tum liujtts sapientis viri veuio, quia magntim de- ad seipsos in humilitate virlulum redeunl, esetlem
siderium veuiendi ad illum habiii. Torluosn imago virtules magno studio circumspectionis gratiam Dei
Jixit : Audi me : Periculosus veulus, -grando, igr.is tenent, nt mentibus illorum passicnem Chrisli ini-
et pestilentia super horluni illum venient, et etim ponant, quatenus hoc modo ad primam laudeiti Dei
arefacient. Scd juvenis ille respondit: Non sic, non eumdem populum adducanl. El sic diviiiilatem et
sic crii, quia boc nolo, sed purissimum fontem humaiiilalein Filii Dei aitendenies, vitia illa ad
educam, el hortuin. illum irrigabo. Et lortuosa ima- contriiionem prosternunt. Sed et ad illtiin, sub qtio
go rcspondit: Vuh, vah, hoc ita possibile est, velut populus iste esl, dicunl: Per hoc admoniius, pro-
si locusta durum lupidem lransfodiat. Et sic imago priis viribus non confidas; scd pneviJc tit ad gra-
illa in dolo suo hicmem super horlum illum induxii. D tiara Dei fugias, ut ttios in omnibus roodis ita mu-
et aromata et flores illius arefacere voluit. Sed nias et moneas, ne diabolicse insidiaediversis vitiis
praefatus juvenis olficium suum iu citharis suis co- eos per negligeniiam everlant. Vidi etiani quasi
lens, illud non vitlebnt. Ei cum deinde hoc vitlis- piilcherrimam puellam in tunlo fulgore splendidae
set, in magno sono solem advocavit, ut in signo ftciei fulgentem, ut eam perfecle iniueri nonpos-
tauri venirel, et denuo viridilalem aeslatis super sem. Ei.pallium candiJius nive et claritts slellis ha-
horlum illum adducerel. Ac ita comu ebttrneum bebat. Gulceainenlis quoque velut de purissimo au-
elcornu de cervo suroptum tollens, tortuosam ima- ro induebatur. Solem auiem el Iuiiam in manu dex-
ginem illam ad lerram pcr ea prostravit. Et tunc lera lenebat, et eos suaviter aniplexabatur. In pe-
ad virum illum, cujus praedictiis horlus erat, dixit: ctore etiam ejus tabulo eburnea erat, in qua spe-
Amodo in le ila ncgligenter non confidas, quin lior- cies hoininis sapphiriiii coloris apparebat, et omnis
lum tuum lanta munitione rirctirades, ul nigerri- crealura puellam hahc doiniiiani iioininabat. Sed
iiia. aves in tempeslaiibus eiim non arcfnciant. el ipsaadspeciem,quae inpectore suo apparuit, di-
Nunc, 0 tu Palcr, qui per sunimam vocalionem in cCbal: r.c-HmprincipiKmin die virluts tuw in splen-
vicc Cbrisli es, hsec vcrba ad lc dicta inlellige. Au- doribus tanctorum, ex utero ante Litcfcrum qeniti
193 EPISTOLJE. — EPIST. XXXI. 194
te {Psal. cix). El audivi voccm niihi Jicemcm : A niiaie fuit, et in initio oiimis sanclilas omnes crea-
Puella haec qtiam vides, cbaril.ts esl, quae in aeler- luras siue conimislionc mali produxit, et Adam et
niiaie tabernaculinn babel. Cum Deus munduin Evara de inunda creaiura terr;e procreavit. Et sic-
creare voluit, decliuavil se in suavissiino amore, et ut hi Juo omnes ftlios homintini generaverunt, Iia
oinnia necessaria praevidit, quemadmoduin Puter et ha» dua: virtuics, omnes rcliquas virttiies produ-
Filio suo haerctlitalem praeparat,. el sic in magno cunt. Istae virtutes ad januam luam, o horoo, cui
ardore omuia opera sua disposuit. Tunc cieatura ha?c loquor, pulsani, el dicunl : 0 lahernaculum
in his speciebus, el in formis suis Crealorem suum viri hujus, qui in mane nobiscum manet, jam in
agnovit,qiioniaiii charitas in principio maieria ejus- fatigatione est. Et churiias ad te ilicit: 0 fide aini-
dem creatnrae sic fuil, ubi Deus dixii: Fiai, ei fa- ce, nolumus ut le absliubas.de ofliciali ligalura lua.
cta esl (Gen. i), qttia omnis creaturu quasi in iciu' Natn cum Deus in gyro coeliomnes creaturas disse-
oculi per illam formata est. Qtiae in tunto fitlgore niinnrc voluit, omnia opera ejus in amplexione ba-
spleniiida: faciei fulget, ul eam pcrfecle intueri uon buiititis, et cum co laboravimus. Sed bomo cecidit,
possis, quia ipsa limorem Doinuii in tam pura scien- et cum illo flevimus, nec eum rcliquiinus, quamvis
tia oslcndil, quod morlalis bomo eam ud finein in niuxillain noslrain nos caederet. Et hiiiniliias aa
pcrducere non poleril. Elpnlliuro caniliJius nive.el B le specialiter dicit: Hei, Itei, qtiain inagi.is doloribtts
clnrius, stellis bubel, quoniam sine simulalioiic in hoiiiinem sustinui ! Tu autem dicis : Fugere volo.
candida iiiiucentia cuncla comprehendii, cum spleu- Sed sar.inaro ail porlunduin in vineam habes, et
cliciissiinisoperibus sanctis. Calceamcnlis quoque stas ; nec ambulare vis, sed in laulio involveris, et
vclut de puiisoiino auro indiiitur, quia liaec ilineia in aliam viani aspicis. Ccrle comes noster sic non
bnbel, qiraein opiimn parie electionis Dci suiil. So- fuciel. Ciim nutem populus loamat, cuni illolabora.
letn aulcui el Itinam in uiaiiu dexlera tenei, eleos Scd ciiin rugitum veuti cnin iii(|uieludiiie helli vi-
sttaviler ampleciitur, quoniam dcxtera Dei omnes cissiluJinis iiiorum ellluai, vitle nd me, et in toia
creaturas coinplectitur, cl quia etiain dilalata cst polenliu ulurum menriiin le ndjnvubo. Sainson for-
in gentibus, in regnis, et in omnibiis bonis. Unde lissimus, per stultitinin niiilieris vim suara perdi-
eliam sc-riplum esl : Dixit Dominus Domino tneo: dil (Judic. xvi). Cuve ergo, ne libi sic contiugut, si
Sede a dextris meis (Psal. cix). In pectore quoque laedio per coiiseiisiini tlederis respoiisiiiii. Gloria
cjns tabula ebumea esl, qiio:.iain in scicntia Dei qitoqtie Sulotnoiiis, per stuliiiinm niulieruiii eva-
inlcgrius scilicet in virgiue Maria scmper floruit, cualu est (II Reg. xi) ViJe etiam ctiin soll.citudiue
iia qiiod iu ea species honiiuis sappbiriiii coloris c ne per vicissiludineiii baruin cogniiionuiii luuriim,
apparel, quin Filius Dei in cl.arilulc cx Anliqiio viriditus, qiinin a Deo hahes, accrcscal; seJ orna-
dierum effulsit. El oiiinis creatura puellnm liauc iiienla auriel pretiosi lupidis; quae cburitas et hit-
dominam nomiiial, qiioniaiii ah ipsa processit, et niilitus iu le hubenl, obscrva. Tti eliuni proptcr ar-
illu priiniliva fuit omnia ereans, qiieuiudmoduin inillas, qnas supieitlia tibi Jedil, el proper quan
species in pectore ejus ostendit, quia Deus hunia- populus tibi acctirril, da gloriam Deo, et cuni po-
iiilutem propter hoiniiieui induit. Num omuis crea- pulo bibora ; et ita cum sule permanebis. Et tu, Pa-
tura in jussione Dei itiipleta fuit, sicut ipse dixit : ler, audi : Sicut slella maluiina auroram in lumino
Crescile et tnnttiplicainini,el repleie terram (Gen.t). suo praecurril, sic omnibtis praebe auxilium ab oscu-
Calor veri solis sictit roi in uterum virginis de- lo dilcciionis, quatn libi Deus dedit; et vitam libl
scetidil, et dc cjus carne boiniiicin feei.l, til etiain tlabit, quam in prima die inspexit.
ipsum Ad.iiii de limo lerrae carnem et saiigiiiiiem EPISTOLA XXXI.
forinavil. Et virgo illiim in integriiale gcmiit. Sed 4RDATIS DEE8ERBACH AD HILDEGARDEH.
IIOIIJcctiit ut charilas pcunis carerel. Nain qiiando
Preces Sanctw flcgitat el sua eidem servilia offert.
crcatura in primo circuivil, iu quod iu pressura
volure voluii, et cecidil, pennae thurilaiis ilium 0 DilcctaeDeo et boiniiiihiis venerai.ula?dominae et
elevabant. Iloc saucla huniil las fuil. Ctiiu eniin mngisiric HILDEGARDI in Binga, fruter E. (17) abbas,
borribilis scustis Adam proslravit, diviniius acute licel iiidigniis, de Eberbaeh., modicum iJ quoil est.
inspexit, ne ille in casu oninino perirei, sed ut Magnilicamus el glorificamiis pro voLis Chrisluiii
etini in sanctn humaititatc retiiincrei. Nec aluj ma- Sulvatorem iioslnim, qui respicil se irementes.po-
lens exullat liinniles, qui et niagnn vobis fecil,quia
gnse poieniiaefueruut, quod hoiiiiiieiti, qui perdilus et
fiiit, huiniliias in humanilaie Salvntoris elevnvit, polens csl (Luc. i). Elcgit, sicul ipsi audivimtts
sacraritim pecloris vcstri in habitaculiim
quoitiam charitas hoininem cre.tvii, hiimilitas au- vidimus,
lem eum redemit. Spes vero est quasi oculus cba- sibi, scicuiiamqtie divinnra, inccria et occultn sa-
introdu-
ritatis, amor aulem coelesiis vclut cor illitis, el ab- pieulise su;e vobis inanifeslavil (Psal. L),
ct lilia
siiHcciiiu compngo ipsius. Fides esl velut ocultts cens in cubiculum suum nd flores rosarum
rura moniiuiii aciernorum.
hiiniilitnlis, obedienfm vero quasi cor ejtis, el con- convallium, ad florida
Lreva cjus sub capite vestro, et dcxlra ejtts ample-
tempius mali quasi compago illius.Charitas in aeter-
(17) Vidc comine;itariuuiBollandiaiium, num. 47.
*"*'
105 S. HILDEGARDIS 196
xuttir vos (Cnnf. n), iia ul veraeiler dicere valealis: A EPISTOLA XXXII.
Dileclus meus mihi,el ego illi. hi omnibtis his oleum ABRATIS S. ANASTASII ADUILDEGARDEM.
effusum nomen vcstrum, et ideo adolescentulx di- AII munus abbatis retinere vel deponere debeal, ttt
lexeriint vos, et uos currimtis i» otlorem ungiien- contemplationi vacel.
loruin vestrorum (Canl. i). Rognraus el Dominum, Dileciae in Domino, et devotissimne sorori HILDE-
nl el dona natiira. el munera graliae su:c vobis con- GARDI , Dei grntia inaglslrx in ccenobio S. Roberii,
servare dignctur, sibi ad gloriam, vobis nd corO- fraier E , Sancti Anastasii vocalus abhas , saluiem
nain, uobis ad gaudium, muliis ad exempliiin. Ora- el orutioneni.
mits quoque el huniili prece deposcimus, ulnosiri Gloria Deo, qui bontts odor Christi es (// Gor. n),
eiiam memoressedignemini, atque in advenlu Spon- et apud ttios * apud nosiros. Bonum nomen Chrisii,
si vestri noslram sibi parvilatem commendare, ul cl beneJicilur, el laudatur per le , et qui sanctifi-
sicut de opinione sancliialis vesirae lactamur cl gnu- calur in te. Glorifiras enim et porias in corpore luo
deinus, sic intercessione veslra mereamur gaiiJium Cliristum (IGor. vi), digne tligna vocaiionequa vocaia
et exsuitationem pcrcipere. Si quid dc servitio no- es (/ Cor. vn), leipsam faciens cl cooperando gra-
stro percipere dignainiiii, laclanler arapleciiniur, ti;c, quae data est libi, in domo Doroini omnibus le
facieidus qtioquc, sicut el modo facimus, et ad oin- rt exhibens vas in honorem. Et qiioninm fnmiliare
neiii sanclam voluiiiatem vestruin subservire parati Chrisli organuin et receptaciilitm Spiritus ejus es,
suinus. humili prece te poscimus, ul in spiritu el verilale
ores pro mc el hi-, qui curse nostnc conimissi snnl,
RESPONSUM IIILDEGARDIS. ut quotl coepit in nobis, perficial et vclle ct perfi-
cere pro bona voluniaie sua (Philip. i), ul et nos
Egregia monita reponit et in fine oplima abbaii
prwdicil. cursum boni ceriaminis in CJirislo coiisummemus
(// Tim. iv), et gloricnittr simul in laude ejus (Psal.
Qui est(Exod. m), dicit: Sercna lux viJct siu- cv). De cnetero rogo, ul Spiriltis qui revelal arcana
buluin el slululum prandium ctijusque congrcgniio- ot occulta snpienlia. snae, iudicct libi, quid niihi
nis, quac oflicium iu ininislerio suo habcl, cibiiin cxpedint in ponando obe.lieniia) Cbristi onere, ic -
refeelionis in recta niodcralione dislribucns, ne ti- licct perseverare, an quiescere, ut vacem ipsius
tlclibus sibi adhacrentibiis laetilia animce desit, pa- contempiatioiii. Qnidquid super hoc revelalum fuerit
sioralis villicus debet fonissmis nioribus sagiitas tlbi, ne abscotulas raihi; quia paratum cor meum ,
in pbarctra ostendere, el capaci benevolenlise, aro- Deut, paralum cor meum (PsaU f.vn). ui fuciam vo-
ninia mediCiiiariiin tribucrc. Nigri aiilcin lyraniii IC luniatem tuam (Hebr. x). Librura queiu scripsistis,
fl.igella occisionis portaiil; probus niiles sine tae- iil scribalur nobis, et consilio ct aJjulorio veslro
dio Jerisionis ptigtial, el suavis sensus suflicien- opus babemus , el bona veslra voluntate. Deside-
tiaro in couiinuni bono labore caplal, et epulanles rainus enim quam niaxime habcre illuin, et inspi-
mores in rcclitudine, praecincli stint in omuibus cere mirabilia Dei in illo. Prselerea obnixe rogo, ul
virlulibtis, ila ul famcm babeant justitiam perlicerc. rescripto iiiterarum vcstrariim visiiemnr, et conso-
Sed sacvissiini el a nobili malre misericordia. pe- lemurin labore et patientia pro Clnislo ab uberibus
regrini, siinplces oves quae in alriis tloir.us regis consolalionum per vos. Valete, salulale sororcs
sunl, jiigulant. Heu, heu, qui sic in occisione insa- vestrus, et orate pro nobis.
niiinl, a domo regis, nisi pcenitcant, peregrini sunt, RESPONSUM HILDEGARDIS.
qtiia oves Domini dispergmit. Tu auietii, o paslor, Ut officioadhwrcat.
Isetnm faciem in miseria puuperum, qui pusillani- Qui est (Exod. m), dicil libi, o homo : Mens tua
ines suui, hnbe, non vuleutes aratrum disciplina. desiderantersurgil peropinioneiii bononiin operniii,
apprehendcrc. Bujii vero el benevolertliam habeu- et le erigis iu alluui, plura Jesideruns qtiam oje-
tes, sinl libi in symphoiiiain Spirilussaiicli. Cave Q rcris. Sed aliquando ipsa mens lua decipt te, Cri-
ciiaiu nc torpescns in luuiine. Sed inielleciiis tuiis brandocausns luas, sic dicendo : Ilacc optima sunt,
vigilel, el nofi sil duplex in sono, itu ne aliud di- quaelamen non operaris ad praescns. Unde cl ipsam
cles inleriiis quam sonus exlerius. Qui hoc fnciuni, causam, quam in proposilione tua babcs , si a te
in tenebris facicin suara obnubtlant. Sed si poslea cxcutis. Perfice ergo susleiilaiionem ov.Iis ttii, et
in trcmore limenl quoniain in corde suo hoc non du ei praecepla, scilicet v rgain magislri pruelen o,
capiunt, quod in facie sua oslendunl, eripiuiilur ab et po lea ungiienlum medici exhibeudo, quia uiilius
iulidclitate, conclusi iu poenitudine. Tibi autcin, o tibi est ut in hoc laborc vigiles, aliis pcr Joclr n nn
homo, reTeclio liel in cinctura femorum lnorum, luani in subjcclione niiiiislrnnlibiis, qiiam leipsuni
ubi vcrum desiderium in manibus luis habes, cmn in voluniaie tna exerceas. Nam si te supponeres,
tbesaurum verae pecuniac non negligis. Terra tibi laediumte vallnret, ha ut mcns lua arescerel. Ideo
doriuil, quoninm uaufragium inundi lc noi) lacdit. vigila supcr gregem tiiuin, pisehenJo ei bona exein-
ln line iemporis tui Deus suscilabit te. Ipse in ma- pla, quaedesitleral nnima lua, ne mens tua in irri-
gno honorc le coustitiiel. 0 serve bone, illuni luti- sionein reducatur. Nam ille qui in allo stal, el iu
«iabis, et ipse in aelcr:iiini sulvubit tc. vallciu clamat, i'iterJuni in utroqttc nescit , qn.>
197 - EPISTOL/E. - EPIST. XXXIIL 1G3
vadet. Propterea sla in humilitaie, ita ut, Deo ad- A sua remittenda sunt. Diabolus e;Jm vim ronlis sui,
et flngrantein flammam
juvante, bona opcra exerceas, quae ccepisti, el per- , el gustuin gutturis sui,
mane in vestigiis Chrisii, nec teipsum decipias, et viperei oris sui evomit. 0 homo, aiuli planctum do-
in celernum vives. loris in effusione criminis, quod esl in roniagione
carnis in pulchra forma hoiiiinis. Plange, o virgi-
EPISTOLA XXXIII.
niias, integrilnlcm primi orios lui. Nnm manus
ARBATIS DEEEISHEYM ADHILDEGARDEM. sutnmi arlificis formavit le, el posuit le in hdrium
Simitem dubilat'onem Sanftw proponil. volupiatis. Sed flagrnns mcns hominis decepit eum
CONRADUS de Keisheym abbas , licet indignus , in vana opiione voluntalissuae, per superbiam con-
sanciissima? dominsc HILDEGARDI, in clauslro S. Ro- silii criminosi deceploris. Unde ipse expitlstts est
bcrti in Binga prselatae, devotas oraliones cum liu- per gtislum inohedientia?. El sic venter ejus prseva-
inili obsequio. ricntus esl, cuin pritis Ialus ejtis per sanciissimum
Ex quo primum insignia virlutiim lunriim, mater doniim perloraium esset. At nunc femur ejus pol-
sanctissima el speciale munus a Dco tibi collnium, Ititum est vcncno suJanie. Sic leligit homo gustum
auJire polui, qnamvis corporali prsesentin tibi inco- giilturis serpcnlis , quando aesluavil in venenosis
gnitus, lamcn tc tota mentis affectione dilexi. Con- " venis stiis. Unde et postea fornicalus est in vipereo
gnudeo ergo gloriae luae, quia dilecium qiiem quae- dcsidcrio , quocl esl flngrans fiamma ab ore diaboli.
sivit anima mea, invenire meruisti, et non necesse Nunc in obedientia cibinn operata est. Et quia Deus
babes vagari post gregem sodalium, qitoniam qui in feminnm dc costa fecil (Gen. n), idco diabohii
liliis pascitur, requievit in tabernaculo luo, implens deinde liomicidium suggcssil, ita ut omnii opera
horliim luiim cnpia diversariiin deliciarum (Cant. 1). sua per aliain viam ducerct in rcvelaiionem pecca-
Miror lamen , domina cbarissima, quin cum sis toriini ebiillientiutn per vim cordis sui. 0 liomo ,
quidnm rivnlus , ab ipso fonte bonilatis enianans , qiiara magna crimina fucis iu simililiidine nnliqui
difftimlensbenevolenliam tuam in omncs, qui desi-
prodiloris! Qiiomodo? Pessimus enim accusator
derant scire et atnlire magnnlia Dei per te, cur relro dejectus esl, et abscissus ab omni healitudine.
mihi tanlillo in magna cordis anxielate laboranti, Et quia reiro projectus csl, iJeo cogitavit in mali-
viscera pielalis claudis, el munusctilum quod ex gnitate cordis sui, ul hominem duceret retrorsutn
ch.iritale magis qunm ex prscstimptione desidero , in contrarium peccatum. Sic homo reliquit formam
tam morose iransmitlis. Obsecro igittir cum omni costac, tinde et formatio hominis ibi peril in hiijus-
devofione , ut ad ipstim Sponsum, qui requiescit in -. modi efftiso somine. Lttgealergo terra, el Iremiscant
cubiculo cordis liti, qui luis petilionibus aurera cotlesiia propter haec crimina. Na:n cura homo
clemcnliaesuaelibenter inclinat, pro me inlcrceJas, peccal pcr gitsliim operis sui, non rclicta forma-
ctab ipsopelas, quatenus libi manifestelur, ulrum tione costac, senlit atTquantuliim quod factttra Dei
mibi utilitis sit onus pastoralis curae deponerc, an esi. Sed criuiina ista reiro incideniia, non sunt in
(liiititts fcrre , qtiia in eo valde premor, el memet- ulla honio, qui ea facil,se hominein
crcaiionc; quia
ipsum oblivionilrado. Sed in hoc sciam te exauditam, cssc iion videl. 0 bonio , cur abjicis quod factitra
si rcsponsum tuum inde babtiero. Vale, Deo chara. es? Ah ,
ah, o hoino , in magno studio Deus te for-
RESPONSUM HILDEGARDIS. mavit, sed lu in multa crimina te involvis; sed Detis
Crimina snbditorum ejus non dissimitlat, sed nec iterinn per Filiuin suura le ad se reducel. Unde per
ipsum videtur Conruditm excusare, sed ad poeni- pcenittTiiiam surge , et ciio curre aJ rae. Nunc iu,
tenliam hortalur. Addit tumen restriclionem verbis o
obscuris,quibus insinuat ipsi relinquendum officium niiles, esto robuslus et armatus per vias planas,
ubi nihil boni prwsture apud sUospossel. et ibi viii iiiatem fac, ubi viriditas esl; el cira cin-
Lux acuta vidct, ct dicii: 0 hoino, pailiJtts es pcr rttirain renum , illorum qui lecum stint, el coercc
dtibielalem menlis tuac, quasi non possis slare. Et icipstim in bonis operibus, ul cor liiuiu illiiminelur
quare hoc? Video opcra tua. Ipsa eiiim tnngiint inc. ! Mn solc, el non fatigeris in reclo iiinere, contra
Sed tu nosti ngnitionem rcbellium. Qtiare ergo leipsiini bellans. Ergo pasloralem curatu noii re-
crubescis antc altare meum despiccre ad sanclua- liiique, quia pigincntnrius qui iriigmim et bcne
rium nieum, ut ornes illud velul leniplum quoJ vi- olcntein borltim hnbel, viJea!, ut horliis ipsius uti-
venles oculos hubcl ? 0 omis, ttbi pnslor bonus litntem fructuuin afferat, ul non delicial. Nam ctiin
lun viiihv, qunre
agnos sttos lcvavil supcr huincros suos. Ubi enim oculus tuus videat, eiciiinscienlin
oves pcr vias rectas non nnibulant, debet eas niilis dormis sicttl lassus in cinclione rectac providontiw
sulliiile in bona provideniia,
pastor levare per sollicitudinem animi sui, el cor- oculi tui? Circtti crgo
rigcre el ungere , ac docere in bonis operibus. Et ne lalentuin luum iufeliciter abscondas(il/a»/i.xxv),
sicHl mnnus operaltir in bracbio, sicut elinin bra- quoninm lihi non prodcsl, ut abjicias nlligationein
cliitim inovetur in scaptiln ; sic paslor ovibus suis illam qua ligatus es, tliiin dtios oculos vel untim, aul
vivcndi suli tun cnslodia babes.
exempla in maiiii bonorura operum porrigat, et me- aliqtiam partem scd
Jicinnm in brachio adjuturii, cl soliitionem diver- Si auicm nullum oniluin vivei di in tuis vives,
<onun viiiornm pcr ligaluram crucis veltit in semper chiitdicationcm, tunc fuge, et abslinc a vil-
huniero polcsalis. Nam vcre pocniienlibus vilia liculionc tua.
199 S. HILDEGARMS fc©3
EPISTOLA XXXIV. A pletati et compassibni tuac eum conimouendo, sup-
ABBATIS DEHIRSAUGIA ADHlLDEGARDEBt. pliciter togans, tit.pro amore Dei omnipoieniis,
Sanctam magnis laudibus exornat. pro sakatione ejus ibtis viribus cum omnibits tibi
> Sanctissimae Jominae ac malri suoe HILDEGARDI , obedientibus labores. Insuper, o Deo dilecia, almi-
M. abbas indignus. de Hirsaitgia, orationcm cum tati tuae supplico, ut me et omnes mihi commissos
obcequio. assiduis oralionibus luis digneris commendare Chri-
Audivi quidem et apud Cyrenem, quamdam sto, qui esl relributor et retribulio laborura saiiclo-
aquarum venam vino effluere , et. le, bona maler, rum suorum. Ameii. V.-tle.
apud Alemamios ingredieniium et egredienlium RESPONSUM HILDEGARDIS.
aquarum venam atque specierum suavram fumuin Abbatem grdvibus verbis hortatur ad curam gregis
sicttt myrrha. el lliuris visnm esse. Ilauris eniin, sui.
inea dominn, et effundis, el in formas specilicas Qui est (Exod. ui), dicil: 0 homo, tihique circum.
et practicis iii theorium vis et molus existis. Ea- spicere debes, ut ubigas insidialores ovium tuarum.
propler inihi impetus fuit diu et esl, diligere te, Videetiam ut inspicius cicatrices vulnerum illorum,
honorare lc, mirari le, servire libi luisque, et iu quia niultaenebulse circttmcunt in spiritali populo.
omnibus verbo vel opere, tuis el tuaruni esse ora- R El hac nebulae vitiis plenae suut. Quas cum diabolus
lionibiis, iiiqttanlinn niihi fas csl el obscquiis. Rogo viderit, ad illum feslinanler prrsuasioneiii suaiii
le , mca matcr et doniina , niemeuto mei in tuis in irrisione miilit, et ciim diversis modis eum vo-
saiiclissiniis oralionibus , dilige liumillinie te dili- landbus jaculis ubique movet. Nebulse isia? sunt
geutem ; reccgnosce in Chrislo le revereutem , et molesliae et iiiereJulilales iu variis quae poenus
lilleras niihi rcscribe in Deo rogata. habenl, et non epulas; quia ubi haec sitni, ibi irisii-
RESPONSUM HILDEGARDIS. lia esl, et rara viclqria , et ariJae venoe in eisdem
Vuria prwdicil. hominibus cum requirunl peccala stia in inquietu-
0 dulcissime Paler, el in amore Christi frater: tudine mentis suoe, semper aspicienles a J infelici-
Ollnm video eircuindatam tam inagna charitate, ut lutein , velut salvari non possint, contradicentes
vix videre possiin si olla sit. Sed el ibi video ali- eliam gluriae Dei, non lamen sic, quasi Dcus non
qtiaiitulum araari gtistus, contrariam tamcn magna sit. Sed quaedam nebula scieniiara ipsorum com-
cohlentione, el postea turbinem, qui lumen ad prae- prehendit, haec illis suggerens cuin fallacibus ver-
miuni Dei praede.linatur. Vigibi ergo slrenue, quia bis: Sed ipsi taraen repuguantes, sciuiit ea sic non
causa poptili in muribus in hoc lempore lalia poslu- ^ esse; sed laniuin iila in scienlia stia ita percipiuni,
lat. 0 miiissime Pater, ego patipercula forma in sicut audilus hominis lurpissima vcrba capit, quae
vera luce non video, ut omiiiiio de ofiicio luo mo- lamen inata esse cognoscit. Pccnae isue ssepe mar-
vearis. Memorare autem quia homo es in terra, el lyres faciunl, ubi lioino vitin eoruin non perficil in
c valde limeas , quoiiium Deus in te diversn non operibus. Nunc, o tu bomo, qtti in ovibtis tuis ad
leqtiitii. Tu eniin in praesentia Dei es, sicul funiiis specululionem posilns es, inspice in oculo scienliae
myrrhae el thuris, ttnde mons Sion quaerit, ul sis tuaeubi istae nebulaein ovili luo sunt, et cum raise-
esca in domo Jacob. Sed si quis columnnm qnae lo- ricordia et consolaiione unge boinines, iu his pccnis
tam doraum sustental, abscideril, domum dejicil. luboranles. Sed epulaniia crimina corrige in virga
Quapropler per septem fenesiras prospice, conside- disciplinae, nc in lacum vadant. Nam in conscienlin
rans.ubi accipiter veniul, et cave ne ille le dccipinl. tua fulget lumen gladii, sed lauien in moribus tuis
Pasce ergo oves tuas in niansiietudine ci rrepiionis, tiirbines stiiil. Tu autem ad verum lumen aspice, et
quia dies salutis non fugii, el nondum cinis eris. vives.
Eslo quoque' specttltiiii vitae in oculis vitae. EPISTOLA XXXVL
EPISTOLA XXXV. AUBATIS NUENBURGENSICJH ADHILDEGARDEM.
PHOVISORIS SANCTI EHMERAHNI ADniLDEGARDEH. Belti limore
impedilum se fuisse qttomintts adipsam
Pro quodam de salute siia deiperdnti. accederet. Preces ipsius siudiose (lugitat.
Religiosissimae Chrisli ancillue HILDEGARDI , A. BILDEGARDI beatissimitrsnncliraoiiiali feiuiiiae, E.
iujigtius provisor ccenobii S. Eniiiieraiiuii Rati- solo iioniine Nuenburgensiiim frulruin abbas, quicl-
t-ponse, perseveratitiain iu omnibus bonis, a Patre quid ulriusqiie bominis valel optare affectus.
luniiiium ccillutis. Quia f.iina sanctilalis vestrse cunctoium aures
Graiias agimus Deo nostro, qui Ecclesiam suam dulc.irumore respersit, ad videndam faciem vestram,
roirifice omavil, te ei donando. Per le enim omnes aniinura nrJenti^sime provocavit. Unde in aestate
justi magnifice glorianlur, et haclentis desper.ti praeterita, sumpius aJ viaiicum iter arreplurus, ad
beatificc laetificanlur, quia speranl se per le posse vos propernvi. Sed bellorum lempestaiihus lerriiiis
reconciliari Cbrislo. Unde ct praeseiititiiu liiteraruiii sitm. Nuntiiiin tamen cum lilteris ad vos direxi, per
lator, ut asserit, de sulule suu desperans, iiuper quem nibil aliud responsiOnis acccpi. Ei ne hoc
inihi miserias suas conquesliis csl, obsecrans, ul ex nunlii incuria evcnerit, in eis continenlia itcruin
eum , ad praesenliam tuae bcatiltidinis cum lilteris replicabo. Primuni de consortio fralernitalis a nobis
conimcndatitiis dirigerem. ldcirco, ofamula Chrisii, susceplae ex inlimo gralias ago, deinde vestris pre-
201 EPISTOL^E. — EPIST. XXXVHI. 202
eibns el in instantibus et periculis apud Deumjuvari A x scribere, si aut tempus nobis vacaret, aut via.
deposco. Quia enim in regimine positus, saecularium longinquilas, noslrse non obsisteret voluntali. Si-
tiirbiuibtis impelior, ad porlum sanclitalis et ora- quidem vestrae sanclitatis alloqttitim, licet brevis-
liiinis vestraeconfngio, ul in his peromnia et super simiiin aliquando nacli suinns, et idcirco crebro
omnia non pcccnto. Et licet haec sludiose de- vos auclire vellemus; quia tunc placet qiiidquid
posram, praecipue lamen, explelo vitae cursti, ut a audivimus. Hac verooccasione nunc scribendi vobis
Domiiiosalvari nierenr et corpore et spiritu , ves- fiduciam concepimus, quod utrisque nobis in Chri-
iris prccibus exoro. Inler quas pressuras una prae- sto dilectus lator praesentium, sicut in plerisqtis
siniilior caeteris imminet, pro qua cl vos inslantiiis coenobiis fecii, sic eliam pauperculis nostris ora-
Doininiimexorure peio. Aliquod pignus salutis per lionibiis, cum apud nos moraretur, vestram beati-
qtioJ prosperare valeam , et vestri nieiiioriam ba- ludinem commendavit, et se iiitcrnuniio id nos
beuin, per praeseuiium latorem transmitte. Veniendi flngilare nsseruit. Memoriam igilur vestri, quamvis
ad vos iuihi non deerii affectus, tlonec (si vila co- nibil simus et fucimus, et faciemus, nosque cum
nics fueril) opere compleam. Valete. nosiris omnibus vestras inlercessiones mereri, hu-
RESPONSUMHILDEGARDIS. miliato corde et corpore supplicamus. Per ipsum
B aulem cui devote vivitis, a quo et arrham Spiritus
Illum borlaiur ad forlitudinem in cura pastorali;
non abjicienda btiti lempore miliii arma ob difft- accepislis, boc singulareac secretiim munus a vobis
cullales exortas. expetimus, qualcnus familiaritaiem impetrattdi ob-
J/esis tua in similittiJine est, qitae fixuram lumi- linere sludeatis a Doniiuo, ut inier caeiera revela-
naritini Itabet, el illa hac et illac distribuit: sed de lionuin charismala, noslrse condilioneni huniililalis
turbine et nigrcdine igniuin el aquarum nubes ssepe vobis insinuare dignettir, videlicet ulruin iu hoc
lurbatur, usquedum sol per igneam spbasram suam oflicio honoris el oneris, praelalionis et periculi,
omnia perforel. Tu taedium dubilando babes , et aiiiir.sesaltiiem mereri me provitlerit, vel ab hoc
propier varia bella morum horoinum laborare non absolvi, ulile inihi fore prospexeril; et si quid re-
vis. Nani novus milcs gaudel cum arma portat, velaiionis sttper hac re acceperilis, per eiiiiidem
quia in fortissiina vi miles nominalur, cum ini- praesentitim laiurem scripto id conlinenle, uioesti-
mici ejus conlra eum praeliantur. Sed si dixerit, tiam noslram consolari, veslram non pigeal cha-
iuimicos meos superare non possum, .et arma ab- rilatein. N'um et nos vestrnm suliitem sitiinus, ttt
jecerit, stuitus nominaiur, propler irrisionein ho- dixirous, atque ut in revelalionura magniiudiiie ne-
niinum, quoniam arma illius in probilale belii noa cessariae humiliiatis aiigmenluin vobis Doinimis
fuliiiinani. Tu enim magister nudum le nominans, C subministret, exoplamus : quaieuus Iampadem
sicut coluber iu foraminibus jaces, cum per arma- quam accensatn accepisiis cceiiius, lali ad homines
turain non conlendis superare varietalem tempesta- custodiatis lumine, ut indeficienti oleo, Cbrislo queui
tum liominuro. Sed non sic eril. Nam in prima exspectalis, cum venerit (Malih. xxv), in gloria
aetate Domiuus viilicos el procuratores in omni possitis occurrere.
possessione conslituit, qui ralionem sibi darent. RESPONSUM HILDEGARDIS.
Cum enim villicus dona accepit, arma et sagittas
ad se colligat, in arrois scilicet rabidos scripturis, Jllum nimis anxium; ei poiius cogitandum de se et
subditis corrigendis quatn de officiodimtttendo.
et in sagitlis impios el dolosos et furiivos imbuen-
do cum parabolis caeterarum scripturarum. Sed In spcculo verae visionis vidi le valde turbidum,
cum inlerim tenipestas magna cum nigredine ignis sicut mistam nubem, cum periculosus aer in im-
el aquae,et ira.etoblivione, et transgressione prae- plexo vento infusionis magnse pluviaemovetur, sic .
cepiorum Dei, occurrerint, cedat usquedum tem- sunt cogilaiiones tuae per inquietam mentem tuam
pestas iila atteuuatur; adhibeat inedicinam cum in hac re, qiiam amplexus es in medio cordis lui.
sole Scriplurarum, ut scriptum est, quia misericor- j_ El audivi vocem de te dicentem : Vir qui in aratro
diam volo, el non sacrificium (Ose. vi; Malth. ix). et bobus in arida terra iaborat, dicens ad seipsum:
Misericordia orationem postulal quam Deus dili- Hunc magnura laborem sustinere non possum, quia
durus mihi est. Et ita vadit ad inaquosa loca, ubi
gat, el quam Spirilus sahclus inler nos et vos
tamen suul roolles flores, sine labore hominum cre-
igneam faciat, quatenus nos in cceleslemJerusalem
pexducal. Ameii. scentes, qui eliam per inutiles herbas suffocamur,
et dicit: Aratrum dimillam, et has inuliles herbns
EPISTOLA XXXVII.
auferam, quae utililas in hoc esl ? Ntinc tu, homo,
ABBATIS S. MARI/E ADHILDEGARDEM.
vide ulrum ille probior sit, laborans cuiii uiiiilate
Post multa in laudem Sanclce prolala , an offUium aratri in
retinere vel dimiltere debtat petit. lerra, an cum eradicatione iniuilium her-
DominaesuaeHILDEGARDI, sanctae religionis hono- barum in floribus. Sed ego hanc causam, quain
re prsefulgenti,11., S. Mariaeinutililer dictus abbas, requiris, Inuiilem tibi esse vidi. Unde teipsum cum
officio tuo coerce, apprehenso aratro. Deus autem
qualecunque orationum et precum offlciuio, et S.
debitse servitutis affectum. succurral tibi in omnibus necessitatibus tuis, et
Mallemuspraesemie vestrae loqui, quam absenlias non siuat te iniitiliter laborare.
PATBOL. CXCVH. 7
205 S. HILDEGARDIS 204
EPISTOLA XXXVIII A qua Deus constitnit planlaiionem, quse in excelso
ABBATIS S. DISIBODI ADHJLDEGARDEM. resplcndetur, ut staluta columna, tu gloriosa es in
Dei. Et, o altitudo monlis, quae nuii-
Petil ul si qua de S. DisibodoDeus Sanctcerevelave- prseparatione
rit, ipsi aperiat. Precibus ejus enixe se com- quam dissipaberis in discrelione Dei. Tu lamen
niendat. stas a longe ut exsul; sed non est in polestate ar-
CUNO abbas de monte S. Disibodi, licet indignus, mati qtti te rapiai. Sed et, o praesul verae civitalis.
HILDEGARDI dominae et malri suae dilectissimaede qui in lemplo angularis lapidis ascendens in ccelum,
MonteS. Roberti, gratia Dei tanlillum quod est. in lerra prostralus fuisti propter Deum, lu pere-
Quia variis hinc inde praepeditusoccupalionibus, grinus a semine mundi, desiderasti exsul fieri<
per aliquod tempus supersedi invisere, salutare vos propier amorem Chrisli. 0 mons clausae menlis, ti»
et alloqui, accepta tunc opportunilate temporis , assidue pulchram faciem*aperuisti in speculo co-
eo me attenlius orationibus vestris committo, quo lumbse. Tu in absconso latuisti inebrialus odore-
"i
me, proh dolorl invelerari potius in augraenlo de- tlorum, per cancellos sanclorum emicans Deo.Ocu-
licli, quam in aliquo profectu justitise recognosco. lum in clavibus cceli, quod propter perspicuam
Sed quia sanctitas veslra in eo qui nec fallit nec vitam mundum vendidisti, hoc certamen, alme con-
fallilur, plurima secreta spiritu videt, pelo, ut si B |) fessor, semper habens in Domino. In lua enim.
qua de palrono nostro beato Disibodo Dcus vobis inente, fons vivus clarissima luce purissimos rivos
revelaverit, mibi aperialis, qualenus cum fratribus echixit per viam salutis. Tu magna lurris ante al-
meis illi ex hoc devolissiraas laudes referre non tare surami Dei, et hujus lurris cultum obuinbrasti
differam. Sed quia negligentiam, quae inmeest, per fumum aromatum. 0 Disibode , in tuo lumine-
iiulla meaepossibilitatis manu de me excutere pos- per exempla puri soni membra mirificae laudis
sum, suffragium tam veslrum quam caeterarum fi- aedificastiin duabus parlibus per filium lioniinis.In
liarum Dei vobiscum conversanfmra, devoto corde alto stas, non erubescens ante Deum vivum, et pro-
viridi rore laudantes Deuro ista voce : 0 dul-
requiro : et non soltim parvitatis meas personam, legis
verum eliam commissos niihi fratres et locum no- cis vila, o beala perseverantia, quaein hoc beaio
eirum oralionibus omnium vestrum commendo, Disibodo gloriosum lumen semper aedificasliin coe-
sicttt eliam cum apud vos sum, viva voce saepius lesii Jerusalem. Nunc sit laus Deoin forma pulchrae-
facere soleo. tonsurae viriliter operante, et superni cives gau-
deant de his, qui eos hoc modo imitanlur. Tu au-
RESPONSUMHILDEGARDIS.
tem, o Pater, qui haeca me paupercula forma petisti,
Posl quwdam generalim de S. Disibodo, CunonemQ* talem te in conspectu Dei
libere reprehendit de nimia in subdilos severitale, fac, ul cum tempus in hoc
saeculo libi defeceril, tempus luum in teternitate
eiqueinstanlem mortem pradicit.
0 quara magna stultilia in homine illo est, qui fcliciler prolongeiur, iia ut in salvatione justorum
seipstim non corrigit, scd quaerilqnid in alieno siuu appareas.
sit, el crimina illa quae in eo invenit, non celat se- EPISTOLA XXXIX.
cundum modum in impetu decurrenlium aquaruni. IiCLENGERI ABBATIS S. DISIBODI ADHILDEGARDEM.
Qui hoc facit, audial responsum istud a Deo : 0 ,Seipsum accusat et conqueritur de male observata
hoino, quare dormis, in sonitu guslus, quse corain in suo monasterio disciplina requlari.
Deo qua.i symplienia sonant ? Et cur petulanliam HILDEGARDI dilectaeraalri suae,supra omnem pre-
lasciviae non abnegas, per scrutiiiium domus cordis liositatem amplecleiidse,H. Dlius ejus et provisor
tui? Sed in maxillis meis me percutis, quando ovilis ' B. Disibodi, beu ! non opere, sed nomine te-
membra mea repudias in vulneribus suis, ubi ad inus, quidquid bono temporali est melius.
me non aspicis, erranlem ad gregem reportantera Cum lolus mundus veraci praeconio clamet vo»
'
(Luc. xv). Et ideo de dorao corjis lui mihi respon- sancti Spiritus ditatam esse jubilo, ego qui primu»
debis, et decivitate, quam feci, et quam in san- r>' . debueram esse, et allos ad beatitudinem veslram
guine agni ablui. Et quare non times frangere ho- invitare i bucusque inerti taedio delitui: sed nunc
minem,-qnem non creasli? Tu enim non ungis eum tandem < limore et pudore correplus, in verbis vos
ita, ul nec eum regas, nec colas. Sed in nimietale salutare• necessarium duxi. Nain quibus prodesse
illum corrigis. Nunc lempus deficiendi tibi adest. «deberem, praeesse magis studeo, quaerensquaemea
Sed Deus qui te creavit, te perdere non vult. Haec 'sunt, non quae aliorum. Sed tamen pondus diei et

ergo intelljge. Quod autem, o Pater, petiisti, ut tibi aestus in vinea Doinini hucusque, quamvis lepide,
scriberem, si aliqua de beato Disibodo, sub cujus portavi, | et Deo adjuvanie, donec quandoque dena-
patrocinio «es,viderem et inlelligerem.' Haecde ipso irium percipiam (Mallh. xx), perseverare decrevi.
in visione Spirilus audivi, vidi et inlellexi secundum Verum• nunc, tnater mea, inDominicis nuptiis spiri-
modum hunc.O mirum admirandum quod absconsa tale l vinum omnino defecit,' quia fervor monasticse
torinaprsecellit ardua in honeslaslatura, nbi vivens ireligionispenedeperiit.quoniam mater Jesu ibi non
alfitudo profert niyslica. Ilnde, o Disibode, surges < est, nec ipse Jesus, nec discipuli ejus advocaniur ;
in (ine, succurrenle flore omnium rainorura mundi et < ideo omnia adversa conira nos grassantur. liu-
ul primum surrexisli. Et, o viridila» digiti Dei, in < que uon est opus longa vos protrabi verbosiiaie,
805 EPISTOLvE. — EPIST. XL. 206
praesertim cum imperitus sim serraone et scientia. A / EPISTOLA XL.
Scio, mater mi, scio quod a planla pedis usque ad ABBATIS CAHPIDONENSIS AD HILDEGARDEM.
verticem, non est in me bonitas.Consolalionis ergo Ejus precibus se commendat.
vestrae scripta humilitati mea? dirigite, ul nomen HILDEGARDI sponsae Christi, sed ancillae Deo et
vestrum babeat in Sion liber aeteniae vilae. Valeie. hominibus accepise, II. solo nomine abbas Caropi-
donensis Ecclesise, devoltim cum assidua oratione
RESPONSUM HILDEGARDI. servitium.
Illtim hortatur ad emendalionemvilw. Benediclus Deus, cujus Spirilus ubi vult spirat
(Joan. m), et cordis veslri penetralia dulcedine cce-
In spiritali visione, quae a Deo est, haec verba lestis harmoniaesic implere et pinguescere consiievil,
audivi: Valde necessarium est homini, qui animam iitadmodiini mirabilem ac venerabilero viris sequeet
suam in desideriis ipsius invenire vull, ul mala feminis vos effecerit. Jain enim, jam, inquaro, vestnc
opera perdat, el beatam scientiam habeat, quo mo- opinio sanctilutis.longe lateque diffusa, quia magna
do vivat, ita etiam, ut aniraa ejus domina, et caro vobis fecerit, qui potens est (Luc. i) facile adveni-
ancilla sit, secundiim quod Psalmista dicil: Beatus litr : quodque vos ancillam humilem respexerit,
homo, quem tu erudieris, Domine, el de lege tua' 1" dum inaudita cunctis nobis instillare curat, nou
docueris eum (Psal. xcm). Et quis est homo isie ? ambigitur.Jam vos sibi sponsam, itno et filiam Rex
Scilicel ille, qui corpus suura sicut ancillam, et illeccelestis manu tenens assumpsit, elin voiuntaie
animam suam sicul dilectissimam dominam habet. deducens, in cubiculum inlroduxil, ubi innixa di-
Nam qui eliam ferox est in impietale tanquam ur- lecto vestro
(Canf. III), secreta ipsius audire me-
sus et ferocilatem illam recusans, ad Solem justitiae, ruislis,
eaque mortalibus diligenter enuntiare. Haec
qui pius et cleroens est, anhelat. Ilic Deo placet,1 vestrae conveniunt sanctilali, quae ul relatu cogno-
ita ut illum super praecepla sua consliluat, dans1 vimus, ab ipsis infanli.e cunabulis audistis : Audi
virgam ferream in manu ipsius ad ertidiendum ovcs1 filia, et vide (Psal. XLIV),eic. El nos ; Quanta att-
suas ad monlem royrrhae (Psat. n). Nunc audi el divimus et cognovimus ea (Psal. LXXVII).El lnec :
disce, ut in gttslu anitnce tuae super his erubescas,. Sicul audivimuset vidimus (Psal. XLVII).Ul ergo in
quia aliquamlo mores ursi fqui in seipso occulie his suaevirlulis cfficaciam ipse qui ccepit, in vobis
murniurat) babes,inlerdum ctiam mores asini, quia perficiat, votis omnibus expelimus : utique et vos
non es providus in causis luis, sed tsediosus, el noslris supplicare curetis peccatis, et aliqua de
pro
ctiam in aliis quibusdam rebus inutilis : ideo mnli-' stalu noslro et Ecclesioenostrae, vcbis divinitus re-
tiam ursi aliquando in impietate non perficis. ln- £ velala, iniiniare bumillime deposcimus.
terdum eliam mores aliquorum volatilitnn, quse nec BESPONSUM HILDEGARDIS.
de snperioribus, nec de iufunis sunt, ila ut ea su- Prwclaram exhortalionem mittit.
periora vincant, el infima illa laedere non possunt. 0 homo, declina a malo, el fac bonum (Psal. xvi);
Ad hujusmodi mores nobilis Paier respondet -. Hei,'
quia honio in se babet,quod semper in mente errat,
bei! hanc vicissiludinem morum luorum nolui, ut' et niilleiiarium numerum ibi proponit, quem ne-
mens tua de justilia mea murniurel. Sic quod re- quaquam perficit, sicut eiiam Adam non aspexit
cluni responsum de ea uon quseris. Sed quamdam' quod facerel, desiderans se similem Deo esse. Sed
murmurationem in te abscondis secundnm murmu- tamen illud malutn non habuit, ut Deum honorem
ralionem ursi. Ciim autem bouum iutelleclum in te' et potestatem habere invideret. 0 Fili Dei, unam-
habes, modicum cttras, el iterum laedium incurris,> quamque polestatem per fidem ahscinde.Adam enim
et oralionem tuam non perficis. Sed viam quam1 cum Deo in potestate et honore se simul gaudere
corpus tuum sapit, libenter facis, et eam a te to- aestiraabat, quod raagna vanilas fuit: et eum ta-
lam non abscindis. Sed et desideria tua ad me, ali- men Deum esse scivit. Sic eliam omni homini aclest,
quando ascendnnl in aliqua parle, quae non est ex D ut se Deura babere sciat, quem Crealorem et libe-
tolo sancta in opere, sed lanlum jacens velut in1 ratorem suum credil: et ob hoc etiam lu ad Deum
opinione fidei. Tules tamen aliquando elegi de vi- confuge, quouiam eum in fule Deuro esse scis, queni-
Cissiludine morum suoruih, ut sonum intelleclus admodum scriptuin est : Omnes gentes quascunque
J1
audirem, in
quid semetipsisreputarent,ubi
ipsorum fecisti venienl et adorabunt coram te, Domine, et
tamen inutiles invenli sunt, et ceciderunt. Nunc au- glorificabunt nomen tuum (Psal. LXXXV). i
tem mens tua non derideat opus, quod Deus fecit,' Hoc est: Homo qui cum creaturis faclus est se
quia nescis quando gladio suo te percutiat. Ego au- Deum habere scit: et ob hoc in bona fide sit, ct
lenvpaupercula video in te nigerrimum ignem con- sludiose eum quaerat et adoret, alque nomen ejus
tra nos accensum; sed ejus in bona scientia obli- glorificet. Unicuiqtie enim hoinini adsit, ut ab illo
viscere, ne gratia Dei et benediclio ipsius a te re- mnlo declinet, quod Detim esse dubitet, qtii ipsrnn
cedat lempore ouicii tui. Dilige ergo justitiam Dei,• creavil; sed ipsum, qui eum crcavit et liberavit,
, ul a Deo diligaris; et fideliter credc niirabilibus' amet; et in illo prox-imum suum diligat, qui ei
ipsius, nt selerna praemiapercipias. benefacit; et non nnitetur diabolum, qui Creatorem
suum, qtti multa bona illi concesserti, odio bahtiit.
«207 S. HILDEGARDIS 808
Diabolus Deum aniando non cognovil, et ideo libe- A et benedicla, omnia quae per vos virtus operatur
rationem ab ipso non quaerit, sed illuni super se divina, vera profecto esse novi el sancla, Nec etiam
scit. In bac autem odiali parte AtSnm Deum non fallor, quin quaecunquea Deo pclieris, impetrare
recusavit, sed in multa vanilate similitudinem ejus possilis (Joan. xiv); uli fideles hoinines astruunt,
quaesivit, Et diabolus odium, qtto Deum odit, in qui hoc in verilale probaverunt. UnJe et ego cer-
Adam non invenit; sed per consilium suum eum lus, quantum audeo, sanctilatem vcstram rogo,
decepit: unde et millenis artihus suis circuit, quae- Deo pro me peccalore clementiam implorare, qua-
rendo illum, qui in fide dubitet. Cum millenis enim tenus mihi nimittm flticluanii, et in niiseriis labo-
arlibus honiini bonum prohibet; quia cura homo ranli, quodlibet solalium, consolalionis impendere
bona facere anhelat, tela sua ad ipsum miltit; ei dignetur. Siquidem anxiatus est in me inopinabili-
cum toto corde Deum in charitate amplecli dcsi- ter spiritus meus, et in me turbatum est cor meum
-deral, noxiali moleslia eum pervolal, ne hoc coram (Psai. CXLII),pro his quae, heu! peccalis meis exi-
Deo rectura sit; et cum viridilaies virlutura quae- genlibus, multis annis et nunc inaxime palior, et
rit, ille in suggestione sua dicit ad ipsum, quod nemo praelerjDeumnosse poterit, cujus octtlisomnia
nesciat quid facial; eumque docet, ut secundum nudasunt et aperla(Hebr. iv). Et quia lanlumin solius
proprietalein suara hanc legein sibi constiluai, quam B Dei cognitione sunt, quae erga me sentio, nec certe
ipse bene cognoscat. Contra hasc prselium esl, ut cuilibel morlalium (si referreutur, essenlcredenda)
scriptum est: Mille clypei pendent ex ea, omnis ar- quippe qui inexperla audiret, ac exira fidem con-
matura fbrtium (Cant. iv), hoc est: Primus enim slitula ; idcirco per graliam cooperaloris el pro-
clypeus confessio peccatorum est, quaro vetus lex tecloris noslri Spiritus sancli obsecro, ul quiJquid,
non babuit, unde etiain cseca fuit; et poenilentia eo revelante, vobis innoluerit, vel spei de me
post confessionem peccalorum, ul bonus pastor oslendere dignatus fueril, per omnia, sicut se res
jubet, pallium uuditatis veteris legis esl : el ideo babet, scriplis tradita, per hunc reverenilissimum
turris David, collum [ejus exaltalum esl (ibid.) in D. abbatem renunlientur, uti ipse idem repromisit.
humanitale Salvaloris, de qua pendet omnis arma- Domina in Chrislo venerabilis, utinam ad praesen-
tura fortium, quod sunt bene vivenles in conjun- liam sanctitatis vestrae, quod oplaiissimurn habe-
ctione secundum praeceptum legis, et continentes rem, venire potuissem, et agere vobiscum facie
et virgines, qui ex lurre ista peudent: quse omnia ad faciera : procul dubio quoe hacienus a scienlia
velus lex praesignavit, et Chrislus in Incarnatione omnium abscondi, per singula vobis explananda
sua per seipsum oslendit, et post ascensionem crederem. Quid ergo? Novi, docente Scriptura et
'
suam per discipulos suos, et per caeleros, qui eos " fide Christiana tenente, neiniui in came consti-
sequunlur usque in novissimum diem, complebit tutode Dei misericordia desperanduin esse. Qua
quod sunl mille clypei qui pendent ex ea, cum speducttis, et praesertim Deum inauifesle vobiscum
Tjuihus bellum conlra anliquum serpentem (qui in esse sciens, his scriptis causas miseriarum raea-
.primo homine caeteros seduxit [Gen. m]) fit, ul rum vobis suggerere praesumpsi, non incerlum
cura homo in medio inimicorum suorum stat, his habens per vos quodammodo consolari, quod et
defendal, et ubique pugnet, ne ab inimicis suis oc- summopere precor, &i possibile est. Sponsus ve-
cidalur, quemadraoduui sponsus ad sponsam in ster Chrislus, in suis vos perseverauler teneal
Canlicis loquilur: Caput meum plenum est rore, et aniplexibus.
cincinni mei guttis noclium (Cant. v). Quid dicilur? RESPONSUM HILDEGARDIS.
Chrislo Jesu, qui caput omniuin esl, homines velut Pulckram instructionem et
magnam cum adhorla-
crines adjuncti sunl, qui delictis per dulcedinera tione perpetua consolalionemsuggerit.
caruis, et criminosis peccalis pleni sunt, quos illi De vivenle Lumine haec verba auJivi : Tu fabro
Ecclesia denuo regeuerat, et ab immundo fetore similis es, qui multa vasa fundit, et ea fulgentia
pulveris peccaloruiii, per pceniieiitiam el confes- ry perignem non facii. Hinc disce quod opera lua ful-
sionein purificat, velut eiiam crines de rore el de gore charitatis non careant. Sed discretione ea
gultis concutiuntur et solvunlur : quemadmodutn circumfode, quatenus unumquodque opus luuin
etiam lana de pulverc excutilur el mttndatur; sic rationabile sit. Et haecquoque in abstinentia el ora-
tu, chare Uli Dei, iac, quia in seternum vives, et tione, ac in bona consuetudine sanctorum iiaul,
quoniam lapis in ccelesli.Jerusalem eris; ideo eliam qui de vivo fonte velut rivuli emanabant, et qui
acritcr lucrari debes. cibum horainibus dederunt, quem in gaudio deglu-
EPISTOLA XLI. tire potuerunt. Si enim tribuli pro pane daniur,
ASBATIS SANCTIMARTINI 1NCOLONIA ADHILDEGARDEU. comedi non possunt; ita etiam si stridentia verUa
Ejut se precibut commendat. per magislros discipulis dicuntur, ipsos non aedifi-
Deo amabtli dominueHILDEGARDI,A. qualiscunque cant, sed in errorem eos ducunt. Magister nanique
minister S. Uartini in Colonia, post cursum vitae verba doclrinae sus in materna duicedine cribrare
praescntis, paradisum possidere aeternae amceni- debet, ita ut discipuli gaudenles os suura aperiani,
tatis. et illa degliitiant. Molendinum quippe granum mo-
Domina, domina, ut vere creditur, a Deo dileela lit, et hoc in mullas varietales dividit. Sic etiaiu
«09 EP1STOL.E. — EPIST. XLII. 810
plauiaiores Ecclcsiae ex veteri et nova lege legalia A se scit, in dubielate Jicit, non sum; quia eiiaui
praecepla sumpserunt. Vetns enim lex Christum parvus pulvis absque Deo non est. Sed cum homo
Bominum nasciiuruin prophetando ostendit. Sed in bac dubietate corpus suum superat, in spirilua-
ipse Christns verbnin suiim in omnem lerram prse- libus etiaro nequitiis Jiabolum occidil: unde prse-
dicando emisit. Molendintim namque vetus lex est mium et coronam corara Deo et angelis ejus, ct
quae in Chrislo omne granuin veritatis protulit; et cornm omni ctelesti exercilu accipiet. Suffiaius
pura farina, qu;e de omni slrage cribralur, vir- quoque diaboli mulia illicita homini inferl, quae
ginitas est? qnne materies nmnis spirilalis vitae in bona sciemia dicere erubescit. Consilium aulem
Ecclesia existit, el h«c prolem obedieiitise gignit. cjiis est, quod vaua gloria hominem adeat, sicut
Unde eliam obedientes filii, osculum oris Chrisfi ibi fecit, ubi magnani ruinain aetlificavil, qua
sunt. Magister quoqtie obedientes discipulos in rolain nalivitatis hominis torrenter circuire fecit
auiplexione charitaiis, el non in oflensione irse ha- (Jac m). liicendium quoque suura est, quod homi-
beat; quia osculum Dei stint, el pane purae farinae nera, quem ad imaginem Dei faclum esse scil, ad
pascendi siinl. Inobedientibus autem filiis dura fa- plurima illicita provocat: unde eliara in creaturis
riii3, id esl aspera correctio danda est. Sed his qui multa impossibilia ei ostendit. Sed ipse nullani pos-
obedientiam omnino relinquunt, furfures propo- " sibililalem in eis habet. Unde persuasiones suas
tiendi suni, quos animalia illa comedunt, quae in- homini immiiiil, ul ipse malitiam suam in opi-
tellectu carent. Tu aittein providus esto, et memo- nione perficial, et sic iter legis Dei in irrisionem
riam sanctilaiis illorum, qui manna manducaverunt ducit, qualenus unusquisque borao legera, quasi
(Joan. Vi), tene, et de rivulis aquae vivaebibe, et Deus, per proprielatem voluntali. susesibi ponat.
pacificus, et limoratus esto in Deo, quatenus in El hoc illi valdc placel; quoiiiain uec se, nec aliun»
norio ipsius de viriditate aliorum bonorum pigmen- Deo subditum esse vult. Tu auiem, o fili Dei, Deus
torum florcas; et slullitiain illorum fuge, qui solem qui le creavit, per vicloriam mililia. suse le vult, ut
quem videnl, relinquunl, et a!ium quem nec vident, in oculo scieniiae suae appareas; quoniam te non
nec invenire possunt, quserunt. Sed novos pigmen- derelinquel. Solem ergo per fidem aspice, ut fidelis
taries fuge, qui in proprieiate sua legem ponere servus sis, et in nocte lunam attende, quando vitia
volunt, et non praevalent. Nuuc ergo incipe in eo le opprimere volunl; ita ut timor Domini omnia in la
qui esl, ut in illo liniaris qui eral, et qui venturus perlranseat, et non laederis; sedin aelernum vives.
esl. In duabus viis a Deo constitut.is es, ila quod ipse EPISTOLAXLII.
inbona scientia te vocat, et a niala scientia le prote- C ABBATISS.E S. GL0DES1ND1S ADHILDEGARDEHT.
git. ln his enim viis fulgenlia opera el mullse pas- Anxietales et dubtiationes suas exponit, tdum-nml-
siones tribulationum el aerumnarum sunt, quando lorum animas regere cogilur. >
temetip.um per dtias ulus scientiae boni et mali ele- Charissimae sibi in Christo sorori dominceHILDE-
vas. Unde eiiam ires vires addendae, quas Deus CARDI,A. abbatissa, quamvis indigna, S. Glode-
hoiiiini posuii, scilicel intellectum, el seusualitatem, sindisin Meli, saiutein in veroSaluluri.
et corporis rootionem : quoe oronia ipsi secundum Quia de gralia veslra el benevolenlia mullum
possihiliiaiem suam nola suni. In istis tribus viri- praesumirous, nolumus vos lalere, quod in periculo
bus, et in istis praeJiciis duabus viis, Deus le ba- magno posilae suraus, dum iiuillortiin rcgereani-
bet. Nam per spiritum, Deum cum inlelleclu vides; mas cogimur. qua. nobis non suflicirous. Inde est
et per corptis, raala cuni sensualitale senlis. Bo- quod sanclilalem vestram rogamus attenlius, et
num eniin et malum scis, et spiritnalis, et corpo- obsecramus in Domino Jesu, quatenus insciliam
ralis es. Gratia Dei in adinonitione te vocat, et nostram litteris veslris confirmare et exhortari
Spiriius sancttis igne suo te accendit, ui Deura curetis, quid facere debeamus, vel stare in obe-
diligas, el cum bonis operibus ad Deum ascendas. dienlia nobis injuncla, vel cedere, ul alia succedal,
Sed sttggestio diaholi interdun: ab admonilione Dei D et melius agat, si quid Dominus Jesus inde vohis
abstrabit, et probibet ne Deum diligas, el per rcvelare dignabitur. Valete, et pro Deo Deum pro me
iiicendium suum te hominem esse ostendit, et pro- orare, et heneplacilum vestrum mihi cito rescribite.
pler hoc etiam declarat, impossibile tibi esse, quod RESPONSUM HILDEGARDIS.
invisibilia iiiierdum facias. Qtiamdaroenim nigraro Varia dat monita ad recte regendum, et prwfectmtam
el malam vicissiludinem suggeslio diaboli ad bo- non deponendam saiis c.lareinsinuat.
minem flai, cmn Deum negat; cum enim diabolus Mons Sion al.its est, et umbra ipsius in valles
Deum esse negat, se fallacein scit, quia cum se esse extenditur, allitudinem ipsius sic ostendens. Alii
scit, Deum esse novit. lpse auiem in peccatona- eliam montes in hac peregrina lerra stint, pcr qtios
scenlium houiiiiuin aliquam parlem habet, per ipsa firinalur, el qui etiam populis ad intuenduni
quain niultos in carne laceral. Qui enim in pulcbri sunl. In altiludine Sion et aliorum monlium
corde suo Deum non esse dicit (Psal. LII), cce- praelati et magistri qui firmamentum Ecclesiacsunt
lum et terram, et omnia viventia, quae in Deo et designantur, et discipulae filise Sion nominanlur.
cum Deo sunt, et seipsttm esse negat. Magna au- Sed si mons iste caderet, vel si euin alii destrue-
tem insipientia est, quod homo, qui se vidct, ct rent, magna injuria esset. Hinc eiiim quisqus qui
211 S. HILDEGARDIS 212
in «aglsterio est, recte provideal quomoJo seip- A circo Deus hoc prseceplum ei conslituit, ne diabolo
sum deponal, el quomodo per alios dejiciaiur. quid siraile faceret, scilicet quodsine praecepto non
Nam, sicui montes plurimis ad defensionem 'mino- esset, sicut ille esse voluit ; unde nullus horao
rum suorum sunt, sic eliam qui in magisterio propter primam suggeslionem diaboli, quam Adara
siant, per doctrinara et obedientiam, qua. eis in suscepit, in bac vila securus esse polest. Unde, o
Oeo exhibetur, defensio muliorum ab insidiis ini- lu, filia Dei, fortissima armatura septem donorum
micorum suorum est. Unde unusquisque magisler, Spirilus sancli te circumcinge, cum quibus haec
quandiu verba doctrinae proferre potest, virgam septem vitia tibi subjicias, ne de ipsis plangens
correclionis, quam de manu Dei accepit, non abji- vulnereris, et ut probtis miles per forlissiroa bella
ciat; quia saepe lutum lulo abjicilur, sicut magi- ea superando surge, quatenus in aelernum vivas.
ster per discipulos, et discipuli per magislrum Deus in speculo salvationis te, o filia, vident.
abluuntiir. Propter melum enim discipulorura se EPISTOLA XLUI.
affliget, et a tortoribus inquielorum discipulorum SACERDOTIS CUJUSDAM ADHILDEGARDEK.
punitur, ut summum magistrum, qui eum sic prae- De corpore et sanguine Christi edoceri petit.
cessil, imitetur. Et dicet: Prwcepta lua eis ostendi HILDEGARDI casta: columbae iu foramitiibus petrae
(Exod. xvm), etc. Et etiam dicet: Qui habet aures B latitanli (Gant. n), C. ex famulis Cbristi minimus
audiendi, audiai (Matth. xm). in bis enim disce, ne sacerdos, inlima. oralionis devolionem, et quidquid
propter nebulam vicissiludinis discipulorum tuo- spectat ad aeternam salutem.
mm; nec etiam propler taedium laboris fugias. Quia Dei gralia lux vestra coram bominibus
Nam niulli plus propler tsedium laboris, qtiam salubriter lucet (Maff/t. v), Patrem vestrum qui
propter necessiiatem illam, quod discipulos suos vos ardentem lucernara ad illuminationem Eccle-
vincere non possunt, fugiunl. Clara autem dies, siae supposuit, glorifico : et quamvis fragilis et
quam lerapestas non obnubilat, gaudium pleniter peccator, sanctitati lamen vestrae qua coelestis
habet. Hlam Adam ante casum habuit. Sed primus sponsi amplexibus singulari privilegio inhaeretis,
fallax deceptor ipsam diem, et per suggestionem cordialiter congaudeo. Charitatem etiam vestram
suam obniibilavit, in qua septem piageesunt, quse ignorare nolo, quod die nocluque facie lenus vi-
animam vulnerant. dere desidero, et assidue veslri memoriam in ora-
Priina plaga, vuna gloria est, quae hoc ad se lione mea faciens, vos absentem corpore quasi
colligil, quod nec messuit, nec seminavit; et quod praesenlem interdum amplector mente. Ergo per-
ei donatum a Deo non est, sibi consiituit. Hoc ,-, feclionem vestram humillirae deprecor, ut sponso
primus deceptor docuit; quia ipse idera fecerat, vestru, sub cujus urabra requiescitis, me juxla
et ideo vana gloria Deuin non quaerit. Secunda, viara mendicanlis(Afarc. x) commcndelis, neprseier-
qnod hoino scntit, quia peccare potest; ei inde iens turba clamorem raeum compescat; sed ora-
delectationem carnis sibi tbesaurizat, et de gustu lionibus vestris ad Dominum adduclus, merear
ipsam delectationem ampleciendo osculatur. Tertia illuminari, et a csecitaie cordis sanari. De corpore
rtiinain cum magnis doloribus in squalidis moribus el sanguine Christi, in quibus lota spes lidelium
aedilieat, ila quod homo vivit quasi Deo mortuus est, etiam docete me, et qualitcr in spirilu tarn
sit, et quod vix eliara sperat quod Deus eum sciat. incorreclum quara correctum, ad idem sacramen-
Sed quarta fallacia est, per quam homo de praedi- tum sacerdoiem accedenieni videatis, mihi in
clis'peccatis se excusat et defendit; ila scilicet Domino manifeslare curetis. Dominus qui in oin-
quod periculosa non sunt ul ei ostendantur, atque nibus, et super omnia est, vobis infundat ea, quae
ideo ila odiosus ad homines fit, quod nemini confi- Ecclesiae sanciae suie ad gloriam conveniuuU
dit. Quinla, superbia est, qtiae dicil; quia homo Valete.
propter carnem humanitulis suae, de peccutis se RESPONSUMHILDEGARDIS.
absiinere non possit, et itleo iuconveniens esset, D De corpore et sanguine Chrisli.
quod a carnalibus desideriis secedere.l. Hanc legem [ACCUST.] In vera visione vigilanlibus oculis, de
superbia in temeritate sibi ponit, unde et nullum sacramento Dominicicorporis hatc verba audivi et
i especlum ad Deum babet. El sexia plnga esl, quod vidi : Deus id quod fuii, permansil; et quod non
homo salutem suam a creatura quacril, et ab ea erat, assumpsit. Quod est: Divinitas ut ante aevum
poslulat, ut ipsi unamquamque rem ostendat, et fuit, ita in aeternuin perraansit, velut tota divisa
ita Crealorem suum in irrisione babct, et nibil ab non est. Sed incarnatio Filii nondura caro et
eoquaerit velul ipsum adjuvare non pussit. Septima sanguis apparuit, quae ante cevum in corde Palris
vero plaga, est idololairiae servitus quae diabolum prauleslinata laluit. Teinpore autem illo, quo prae-
ndorat el Deum contemnit. Et isla septem vilia, deslinatum fu-il,Filius carnem induit, et vi for-
quasi inllitiam sibi subdilam in negoiiis suis super titudinis suae sc praecinxit, quemadmodum scri-
uumeruni ramorum arborum habent; qttia omnia ptum est : Indutus est Dominus fortiiudinem, et
haecinlransgressionecoinestionis, quod Adain com- prtecinxit se (Psat. xcn). El ipsa indumenta san-
edit, latuerunt; ideoque Deus ad ipsum dixil: clae Incamnlionis angelus simplicitali Virginis
In qua hora comederis, morie mvrieris (Gen. m). Id- niintiavil (Luc.i), in qua fundamentuin humilkalis
«3 EPISTOL/E. — EPIST. XLV. 2U
invenit, sicut Deus illud posuil, quia ancillam A EPISTOLAXLIV.
Domini se nominavit, ubi ideiii angelus ad eam ABBATISSAS INELOSTAT ADHILDEGARDEM.
dixit : Spirilus-sanctus superveniel in te, et virtus Quod in regimine abbaliali mullum dnxietur.
Altissimi obumbrabit tibi (ibid.). Nam Spirilus HILDEGARDI domiria? suse, 0. fainularum Chrisii
sanctus omni hnmanae scienlise stiperexcelleniiu. in Eloslat gubernairix indigna, per hoc quod-untime
eam visitavit, alio scilicefmodo se illi infundeus, gitstavil coelesle donutn consequi, perfectumque
quam nunquam ulli feminae in pariendo infunde- illud bonum.
retur, et virtus Altissimi illam obumbravit, quo- Benedielus Jesus Chrislus, ciijus odor bonus esiis
niam incalore suoipsam ita delinivjt, ut ei omnera Deo in omni loco (// Cor. n), quoniam non jam
fervorem peccati in dulcissima obumbratione sua odor balsami, sed ipsa subsiantia sacri in vos de-
ex toto abstergerel, velut homo propter aeslum fluxit unguenti, cujus odor suavissimus, nomen
solis umbram quxrit. Itaque eadem virlus Altis- veslrum cunclorum ita indulcavit cordibus et auri-
simi, quaein utero Virginis carnem operala est, su- bus, ut insimul omnes veslrae humililalis et affa-
per allare ad verba sacerdotis oblationem panis et bilitati insignia commendeut, et Patrem vetttum
vini in sacrameniurocarnis et sanguinis convertil, qui in ccelis est, in vobis glorificent (Matlh.\).
virlutesua illud fovens. Unde et naiivitas, passio, B Igitur maler benedicta da veniam, el sustine non
sepullura , resurrectio, ascensioque Filii superui modicura quid insipienlia. meae ; sed magnam insi-
Patris, in eodem sacramenlo apparent, velul cir- pientiam meam sine ut paululum coram le cordis
culus nummi dominum suum oslendit : el hoc ideo mei dolorem aperiam, et cum audieris, consolare,
fil, qttia vulnera hominura, qui in praevaricalione obsecro, ancillara luam. Porro enim pondus im-
Adseinvoluli in peccatis semper peccantes sunt, in porlabile, quoniam jubeori torlhudines sororum
vulneribiis et sanguine Cbristi sanentur, ubsler- niearura corrigere, cum nec aliqua pericula, quae
ganlur elungantur; et sic membra ipsius eflician- me ubique impugnanl(// Cor. xi), quamvis raodice
ttir.et hoc usque ad novissiroum dicm erit. Et valeara devilare. Cum ergo egressa fueris ad
iterum vidi : Quod si eliam sacerdos propler mul- videndum regem Salomonem in decore ,suo, me-
tas pulredines cicatricum peccatoruin suoruni di- mor eslo horum quae a te petivi tolo ex animo.
gnitate sanclitalis caret; si tnmen per ligaluram Valete.
btiperioris magistri ligatus non esl, virtus Allissimi RESPONSUMHILDEGARDIS.
miracula sua in eadem oblatione qperatur: et
Abbatissam amice horlalur ad laborem pro suis
omnes qui idem sucrumenlum de manu ejus fide- Prudentia tainen opus esse in Dei
Q conlinuandum.
liler accipiunt, quasi radio solis illuininanlur. Si servitio. '
autem ille fide et opere justus est, anima ipsius 0 fitia Dei, quandiu possibilitatem habueris inter
super radiantem fulgorem solis illuslratur. Sed filias ipsius, Iabora, et in pusillanimilate ad Deuin
omnes qui per consilium anliqui serpenlis, illu- suspirando, legem itiam observa; quia lubor luus
siones et schismata in hac sacratissima oblalione ad Deum clainal et oral. Homo enim qui in ca-
faciunt, similes perdilis angelis sunt, qui Detim in verna justilise Deietinarcta via laboral(Mafi/i. vu);
honore suo unura esse negaverunl, cum similes illi sed tamen casui Adse annuit, et de hoc flagella
esse voluerunl; et ila bomines isti proprietalem pcenitenlioequaarit : etnullus inliocdubiieiquin post
volunlatis suse, per sacramenta haec perficcre vo- flagella poeniienliaecoelesiis janua eum suscipiat.
lunt: quapropier eliam una cum illis pereunl, nisi Nain quicunque agruin corporis sui per discrelionem
per confe.ssionempeccatorum, et per pcenitentiam lacerat, subilanea prseventio finis ilii non nocebh,
eorum, ac per lacrymabilem voeem ad Deum cur- quia symphonia Spiritus sancii et laeta vila cuni
rant, dicentes: Ah! ah! quia peccavimus(Thren. m). suscipiet. Sed cavendum est ne homo per nimie-
Tunc DeusPatersuscipit eos, qui Filium suum igno- tatem laborum, corpus suura occidat, sed in ra-
ranles vulneraverunt. Hoc sacrameutum resur- D lionalilaie peccata prohibeat. Filia, memor esto
rectionemque vitae Sadducaei, qui per omnia er- quod possibililatem, hominem creare, non habes,
rant, boc modo proterve crrando negant: velut unde Deum leniler ora, ut meliorem vitam tibi
homo ille erraret, qui carnem sine spiritu, el det, et hoc Deo aeceptius est, quam quod in ni-
spirilum sine carne horainem esse diceret: quod mietate tristilise ipsuro depreceris.,Deus tetemplum
nnllo modo esse potest. Ideo isti omnibus erranlibus vilaefacial.
pejores, quoniam cum minima creatura, qucc a Deo EPISTOLA XLV.
facta est, solummodouno vocabulo non perficiatur, ELISABETH MAGISTR^: INSCHONAUGIA ADHILDEGARDEM.
quomodo homo, qui omnem creaturam comprehen- Preces flagilal et consolaloria verba.
dit, uno vocabulo difliuiri posset? Hiems enim DominaeHILDEGARDI, venerabili magislrae sponsa-
arescil, ocsias vero floret; sed lamen hiems sestaii rum Chrisli, quae sunt in Pingia, E. bumilis nio-
viridilatem suam retinet, donec ipsa grossos suos in nacha el magistra sororum quse in Schonaugia suiii,
plenitudine proferat. Sic sunt corpus et aniroa, devotas cum omni dileclione orationes.
Corpus deficit, anima autem indeficienti vila per- GraliaetconsolatioAllissimi repleat nos gaudio; si-
manet, in quacunque parte sit. cut quia meaepeilurbalioni behignecompassa eslis, ex
*IS S. HILDEGARDIS | SI6
verbts consolatoris niei inlellexi; quem de mei A vellet, an non, Comque per aliquod lempus pro hac
consolatione diligenter commonuislis. Sicut enim re orationi insistenjlo me afllixissera, in advenlu
vobis de me revelatum fuisse dixislis, fateor vere Domini in feslivitate S. Barbarse, in prinfa vigilia
qiiamdam perturbationis nubem rae nuper in animo noctis corrui in ext1.li.sim,el astitit mihi angelus
concepisse, propter inepios sermones populi inulta Domini, dicens : Clama fortiter, et dic : Heu I ad
loquentis de nte, quae vera non sunl. Sed vulgi ser- omnes gentes quia lolus miindus in lenebras est
ljiones facile susiinerem, si non et bi qui in habitu conversus. El dices : Exite; ille vos vocavit qui
religionis ambulaot, spiritum meum acerbius con- de terra vosfotmavit, et dicil: Pcenitenliam agite,
lUistarent. Naro et hi nescio quihus stimulis agitaii, quia prope ett^ regnum Dei (Matih. m). Hoc ergo
Kraliam Dei in ine deridenl, et de his quae igno- sermone induclus domiiius abbas, coepit divulgare
rnni, temere judicnre non forraidani. Audio et verbum coram magislralibus Ecclesiaeet viris reli-
quosdam, lilteras de suo spirilu scriptas sub no- giosis. Quoriim quidam cura reverenlia verbum
mine meo circumforre : de die judicii me prophe- exceperiinl, quidam vero non sic, sed sinislre lo-
tasse diffamaverunt (Matth. xxiv), quod certeffliin- cuti sunt. Faclttm est ergo ut mulli apud quos ser-
quam facere praesumpsi, cum omniura morlalium nio isle diffamatus esl, per loliim lemptis quadra-
cogniiionem fiigiat ejus advenlus. Sed ejus faime g gesimalc in timore magno per pcenileiiiiam sese
occasionem vobis aperiam, ut indicetis uirum prae- aflligerent,et eleemosynisel oralionibus insisterent.
sumptoose quidquam in hac re fecerim, aul dixe- In lempore illo quidam nescio quo zelo duclus, ad
rim. Sicut peraliosaudistis, Magnificavit Dominus urbem Colouiam in persona domini abbatis, ipso
misericordiam] suam (Luc.i) mectim supra quam (novit Deus) ignoraute, liileras direxil, in quibus
ineruerim, aut mereri ullatenus possim, iu tan- terribiles quaedamcomminaliones, audiente orani
lum ut cceleslia quaidain mibi sacramenia fre- populo, leclae siinl. Unde qiianquam ab iusipienti-
quenter revelare dignalus sit. Significavit etiam bus illusum uobis sit, prudentes tamen, ut audivi-
niilii per angelum siium frequenter, qualia ven- mus,revereniersermoncm aniinadverierunl.el pceni-
tura erant super populum in his diebus nisi age- lenliaefructibiis Deum honorare non coiitempserunt.
rent poenilentiam de iniquiialibus, atqtie ut palam Factuin esl autein iir quarta feria ante diem Paschae,
haec annuntiarem, priecepit. Ego aiuem ut arro- cum post magnos Iabores corporis in exstasim ve-
gantiara evitarera, et ne auctrix novhatum vide- nissem, apparuil milii angelus Doraini, el dixi ad
rer, in quantum potui, omnia hacc studui occul- cum : Domine, qttid fiet da verbo quoil loculiis es
tare. ad me ? Qui respoudil : Noli comrisiari, neque
Cum ergo solito more quadam Dominica die ^ perturberis, si non in die quam deterniinavi tibi,
essem in mentis excessu, astitit mihi angelus evenerint quaeprsedixi; quoiiiani tnullortiin sntisfac-
Domini, dicens : Quare abscoudis aurtiin in luto? lione placatus esl Doinintis. Post baec in sexta feria
ltoc est, verbum Dei, quod per os tuum missum circa boruin tertiam cuin gravi passione veui in
cst in terratn, non ut abscoudutur, sed ul ma- menlis excesstim, et rursum aslilil mihi, dicens :
nifeslclur ad laudem et gloriara Domini nostri, et Vidil Doiiiinus aJfliciioiiem populi sui (Exod. 111),
salvaiionem aiiimnriiin populi sui ? El hoc dicto ct avertil inJignalionis suae iruni ab eis (Psal.
eievavit supcr me flagelliiin, quod quasi in ira ina- Lxxxiv). Cui dixi : Qujd ergo, Domine ini ? notine
gna qiiiiiquies mibi aniarissiine inflixit; ita ut ero in irrisionem ommbiis, apud quos verbttm boc
per Iriduum in loto corpore meo cx illa percus- divulgalum est ? Qui ait: Oninia quse occasione bnc
sione languerem. Posl haec apposuit digitum ori evenermil libi, pulieiiter et bcnevole stisiiiieio.
meo', dicens : Eris taceus usque ad horani nonam. Illiini Jiligenler uniinndverle , qtti, cum esset totiiis
qtiando manifestabis ea quaeoperatus est Dominus orbis Creator, hoininiim irrisiones susliniiit. Nuuc
lecuni. Ego vero usque ad horam nonain inula per- primiiro Dominus paiientiain liiaro probal. Ecce,
mansi. Tunc signilicavi magisirae, ut afferret ad f) domina mea, loliini ordiiiein rei vohis explicavi,
•ine libellum quemdam qiiein in slralo meo abscon- quaienus et vos innocentiam inenm el abbatis mei
tleram, continentem ex parle ea quae fecerat Do- cognoscalis, el aliis ninnifesiare possiiis. Obsecro
minus mecum. Quera ciiin offerrera in manus doiuini aulein ut et oratioiuim veslrarum parlicipem me
abbalis, qui ad visilanduin me veneral, solula est faciatis, el prout Spiriliis Domini vohis stiggessertt,
lingua mea in hcec verba : Non nobis , Domine, aliqua uiihi consolaloria verha rescribatis. Giutia
non nobis : sed nomini tuo da gloriam (Psal. cxm). Christi tobiscum.
Posl baeccum et alia quaedamipsi revelasseui, quae RESPONSUMHlLDEGARDiS.
scripta commilli nolueram, videlicet de vindicta
Domini magna, quam universo mundo in brcvi su- Non se loqui de tuo ingmio, sed de i Serena Lnce.»
Disserit de hotnine el de inspirulione Uei qua
pervenluram nb angelo didiceram, rogavi illum di- homines atiquot prm cwteris illustrure dignetur.
ligentissirae ul verbum illud apud se baberet abs- Ego patipercula el fictile vas, lnec non a me ,
condittnn. Praecipiiur autera mihi ul operam darem sed de sercna luce dico : Homo vas esl, quod Dens
•ra^tii, alque a Doraino postularem, ut darel mihi sibimetipsi wdillcavit, el quod sua inspiratione
initett$ere, titrum ea quae dixeram, silentio tegi imbuit, ut opera sua iu illo perflceret; quia Deus
917 EPISTOL_£, — EPIST. XLVII. 218
non operatur ut homo, sed in jussione praecepti.A vente lumine; uude Deus juvet me, ut permaneam
ejus omnia perfecta sunt. Herbae, ligna et arbores in suo minislerio.
apparnerant; sol qtioque, luna et stellse in sua EPISTOLA XLVL
niiitistratione processerunt, et aquoe pisces, el vo- PRAEPOSITI INFRANCKENFORT ADHILDEGARDEU.
lalilia produxerunt: precor eiiam, et bestiae sur- Precibus ejus se commendal.
rexerunl qiioeomnia ministranlhomini, sicut DeusI HILDECARDI in Chrislo dileclae dominaesuae, G.
ea posuii (Gen. i). Solus autem hoino illum non co- solo nomine prseposilus in Franckenfort, post Mar-
gnovit. Nam cum Deus magnara scientiam hominii tha? laborem, Marise consolationem.
paret, homo in animo suo se erexrt, et se a Deoi Desiderio desideravi veslram conspicere perso-
averiit. Deus omnium, illum sic inspexerat, quodI nam. Sed diversis negotiis nos impedientibus, nunc
cunctaopera sua inillo perficeret. Sed antiquus. saltem facullatem uobis dedit Detis per litieras vos
deceptor ilium fefellit, et crimine inobedieniiae illura amplecti alque salutare. Nolumusetiam vos ignorare
infecit cum Jeleclalione incongrui yenli, dum plus nomen nostruro, personam noslram, simtilqite cum
quaereret quam deberet. Ah ! o vse ! Tunc omnia salute super omni diligentia nos amplecii aique bo-
elemenia implicuerunt se in vicissitudinem luminis norare, Deumqite pro vobis pro posse nostro die no-
et tenebrarum, sicul el homo fecil in transgres- °• cttique imerpellare. Rogamus ergo clemenliam ve-
sione prxceptoruin Dei. Deus autem quosdam ho- slram.tit mei peccaloris corain divinae majeslaiis
mines irrigavit, ne homo ex toto derideretur. Abel clementia menlionem facere velilis. Valete quandiu
bonus erat, Caiu auiem homicida (Gen. iv). Et in supernis dicitur bodie.
multi mystica Dei in luce viderunt, sed alii plu* RESPONSUH HILDEGARDIS.
rima peccaia fecerunt, usque dum venit tempus Illum hortalur ad mores corrigendos.
illud, inquo verbum Dei claruit, ut diclumest: Spe- In vera visione haec verba vidi el andivi : Prima
eiosus forma prw filiis hominum (Psal. XLIV).Tunc lux diei rulilat, poslea aurora denudatur, et eliam
Sol jiisiiiiae processit et homines cum bonis ope- interdum cum mngna vicissilndine nubitim implica-
ribus illuminavit in fide el in opere, sicut aurora tur, et sic aouilo surgit, et magna suspiria facit;
primum procedit, et cseterce horae diei subsequun- quia priora tempora diei absque vicissitudine lur-
tur, usque dum nox accedat; sic, o filia Etisabeth, binis pulchra erant. Unde, o vjr, qui scientiam boni
mundus muiatur. Jara enim mundus lassus esl in et mnli habes, provide qui inores lui, et quae opera
omni viredine vinutum, scilicet in aurora, in pri- coram Deo sint a pueritia ttta, ne zelus Domini ptfr-
ma, in tertia, el fortissime in sexta hora diei. Et. _, cutiat te, et ne anima tua, ciim de corpore luo exie»
ideo in boc tempore necesse est, quod Deus ali- rit, dical: 0 vae mihi 1 quo ambulo? el quo ibo? vel
quos homines irriget, ne inslrumenta ipsius oliosa quales dies milii stiiil ? et qualiu opera me tangiinl?
sinl. AuJi, o solliciia filia, quia homines istos quos Itla scilicet, quaeinibi moletidiuum corporis mei ex-
inspiratio Dei ila imbuit, aliqiianlulum fatigat am- hibuit. Cave etiam ne tremiscas, cuni stiperni cives
bitiosa snggestio antiqui serpentis. Cuni enira idem libi dixerint: Vide qualis sit Deus. Nunc in aeter-
serpens elegantem gemmam viderit, mox rugit, num vives.
dicens : Quid est hoc ? El faligal illam multis mi- EPISTOLA XLVII.
seriis flagrantis ineniis, supra nubes volare cu- AD FR.-ELATOS 1I0GUNT1NENSES
pienlis, quasi dii sint, sicul el ipse facit. Nunc Propter divina per illos inierdicta (18).
iteruin attdi : Qui opera Dei perficere desiderant, In visione, quae animae meae antequam nata pro-
semper attendant, qtiod ficiilia vasa sunl(//Cor. iv.), cederem, a Deo opifice infixa est, coacta sum ad scri-
quoniam lioiniiiesexistunt, et semper aspiciant quid bendum ista, pro ligatura , qua a magistris nosiris
sint, et quid futuri sint et ccelestia relinquant alligatse sumus propter quemdam mortuum, condu-
illi qui codestis est, quoniam ipsi exsules sunt, ctu sacerdotis sui apud nos sine calumnia sepiiltum.
ccelestia nescientes, sed tantuin mystica Dei ca- D I Quein post paucos sepelitionis suae dies, cuin eum-
nemes ; sicui tubu, quae solumraodo sonos dat, nec deni magislri noslri nos a coemeterio nostro ejicere
operaiur; sed in quain alius spirat, utsonum red- jussissenl, ex hoc non minimo terrore correpia, ad
dat. Sed el loricam lidei induanl mites, mansueli, verum lumen ut solita aspexi, el vigilantibus oculis
pauperes et roiseri existenles, sicut etiam agnus in anima mea vidi: quod si juxla praeceptum ipso-
ille liiit, cujus sonus lubae ipsi sunt, mores etiam ruro corpusejusdero mortui efferrelur, ejeclio illu iti
simplices infantis habentes, quia Deus illos sem- moduin roaguae nigredinis ingens periculum loco no-
per Uagellai, qui in luba ipsius canunt, praevidens slro ininaretur, el iu siniililudine atrae nubis, quae
ne fictile vas illorura pereat, sed ul sibi placeat. ante tempestales eltonitrua apparere solel, nos cir-
0 filiu, Dcus facial le speculum vilae. Sed et ego cumvallarei. Unde corpus ejusdem defuncli, uipoie
qtiaejaceo in piisillanimiiale timoris, inlerduro so- confessi, inuncli et cominunicati, el sine coniradi-
nans aliquantuliim velut parvus sonus tubse a vi- ctione sepulli, nec efferre praesuinimus, nec consilio

(18) Vide Commeniariiira de vita et rebua gestis S. Hildegardis, huic volumini piaefixum, § XL
nuni. 163 et seq., col. 63
219 S. HILDEGARDIS 220
seu praeceplo istud suadentium vel jubentium ac- A ad Creatoris inaxime laudes convertere el informare
quievimus, non consilium proborum hominum, aut debeamus. Quibus cum diligenter iiitendimus, re-
praelatorum noslrorum omnino parvipendentes; se. colimus qualiler bomo vocem viventis Spirilus re-
ne sacramentis Chrisli, quibtts ille vivens adhuc, quisivit, quam Adam per inobedienliam perdidit,
munilus fuerat, injuriam soeviiatcfeminea facere vi- qui ante transgressionem adhuc innocens, non mi-
deremtir. Sed ne ex.toto inobedienles exisleremus, nimam societatein cum angelicarum laudum voci-
a divinarum laudnm canlicis haclenus secundum bus habebat, quam ipsi ex spiritali nalura sua
eorum interdiclura cessavimus, et a participalione possident, quia spi.ritu qui Deus est, semper vocan-
Domini corporis; quoniam per singulos fere menses lur. Similitudinem ergo vocis angelicse, quam in
ex cOnsuetudine frequenlavimiis, absiinuimus. Su- paradiso habebat, Adam perdidit, et in scientia qua
per quo dum magna amariludine lam ego quam om- ante peccatura praedilus erat, ita obdormivit, sicut
nes sorores meaeauTigeremur,et ingenti trislilia de- a somno evigilans de bis, quae in soranis viderat,
tineremur, magno tandem pondere compressa, verba inscius et incerlus redditur, quando suggestioue
ista in visione audivi: Propler verba humana, sa- diaboli deceptus, et volunlati Creatoris sui repu-
cramenta indumenli verbi mei, quod salus veslra gnans, tenebris inlerioris ignorantiae ex merilo ini-
est, el quod in virginea nalura ex Maria virgine na- B quilatis sua involutus est. Deus vero qui animas
lum est, dimitierevobis non expedil. Sed inde vobis electorum Iuce veritatis, ad prisiinam beatitudinem
a praelalis vestris, qui vos ligaverunt, licentia qnae- reservat, ex suo hoc adinvenit consilio, ul quando-
renda est. Ex qno enini Adam de lucida regione que corda quamplurium, infusione prophetici spi-
paradisi in hujus mundi exsilium depulsus est rilus innovaret, cujus inleriori illuniinatione aliqua
(Gen. m), omniuro boro.inumconceplio merito primae deficientia in illa recuperarent, quam Adam ante
trahsgressionis corrupu est, et ideo necesse est ut ex prsevaricationis suae vindiclam babuerat
impenetrabiti consilio Dei, ex huraana nalura liomo Ut autem etiam divinae illius dulcedinis et lau-
sine contagione toiitts laesionis nasceretur, per quam dalionis, qua in Deo, priusquam caderet, idera Adaut
omnes ad vitam pr.x-desiinaii, a sordibus cunctis jucundabatur, el non ejus in hocexsilio recordaren-
mundurentur, et ut ipse in eis, et illi in ipso ad mu- lur, et ad haec quoque ipsi provocarenlur, iidein
nimenluin suum semper manerent, corpore ipsius S. Prophetaeeodemspirilu quem acceperant, edocti,
communicando, sanctilicarenlur. Qui aulem, sicut non solum psahnos et canlica, quse ad accendendam
Aclaiii,praeceptis Dei inobediens exislit, et euin om- audienlium devotionem canlarentur, sed et inslru-
nino ih oblivionem habel, hic a corpore ejus sepa- rcenta musicae artis diversa, quibus cum multipli-
rari debet, queniadmodum per inobedientiam ab eo " cibus sonis proferrentur, hoc respeclu composue-
aversus est, donec per pcenilentiam purgatus, a runl, ul lam ex formisquara ex qualiiaiibuseoruni-
magistris iierum corporis ejusdem Dorainicommu- dem inslruraentorum, quam ex sensu verborum ,
nicare concedalur. Qui vero in lali ligalura se esse quae in eis recilarentur audienles, ul praedictum
nec conscientia, nec voluntale cognoverit, securus est, per exteriora admoniii et exercitati, de inle-
ad perceptionem vivilici sacramenti accedat, mun- rioribus erudirentur, Quos, videlicet sanclos pro-
dandus sanguine Agni inimaculati, qui seipsum obe- phetas, studiosi et sapientes imiiali, humana et ipsi
diens Palri ad salutein omnibus resliluendam in arte nonnulla organorum genera invenerunt, ut se-
ara crucis immolari permisit. In eadem quoque vi- cunduin delectalionem aninise canlare possent, et
sione audivi, quoniam in hoc culpabilis essem, quod qtiaecantabant, in juncluris digitorum, quae ilexio-
cum omni humilitate et devolione ad praesentiam nibus inclinanlur, adaptarunt, ut el recolenles Adain
magistrorum meorum hon venissem, ut ab eislicen- digito Dei, qui Spiritus sanclus esl, formatum, iu
tiam communicandi quaarerem, maxime cum sus- cujus vocesonus omnis harmoniae, et totius musicas
ceptione illius morlui culpa non lenereraur, qui omni arlis anlequam delinquerel, suavilas erat, et si in
Chrisliana rectitudine munitus a sacerdole suo, cum TJstatu quo formatus fuit, permansisset, infirmitas
tota Pingensi processione sinecontradictionecujus- roortalis horoinis virtutem et sonorilatem vocis il-
quam sepultus esset. Et ila haec vobis dominiset lius nullatenus ferre posset. Cum autem deceptor
praelalis nuntianda, ntihi diviuilus imposila sunt. ejus diabolus audisset, quod homo ex inspiratione
Aspexi etiam aliquid super hoc, quod vobis obe- Dei cantare ccepisset, el per hoc ad recolendam sua.
diendo haclenus a canlu divini olficii cessantes, il- vitatem canlicorum ccelestis patriae invitarelur, ma-
lud lanluuimodo legenles remisse celebramus, et cbinamenta calliditatis suae in irritum irevidens,
audivi vocem a vivente luce procedenlem de diversis ila exterrilus est, ut nou minimum inde torquere-
generibus laudura, de quibus David in Psalmis dicit: lur, et mullifariis nequiliae suae comroenlis seniper
Laudate eum in tono lubw, laudate eum in ptalterio deinceps excogitare etexquirere satagil, ut non so-
et cithara (Psal. CL), etc, usque ad id: Omnis tpi- lutn de corde hominis per malas suggestiones et
ritut laudet Dominum (ibid.). In quibus verbis per immundas cogitaliones seu diversas occupationes,
exleriora de interioribus instruimur, quoraodo se- sed eliam de corde Ecclesise,ubicunque poiesi, per
cundum materialium compositionem, vel qualitatem dissensiones et scandala, vel injustas depressiones,
insiruiiieiitorum, interioris hominis nostri oificia, confessionem-ei pulchritudinem divinselaudationis
221 EPISTOL.E. — EPIST. XLVII. 222
et spiritualium bymnorum, perturbare vel auferre A . crealuris operi tuo, scilicet homini, subditis, fecisii,
non desistii. Quapropter summa vigilantia vobis et quando vires potentise tuae creando emisisli? Tu
omnibus proelalis satagendum est, et anteqtiam os enim pulchrum tectum cum pulcherrimis feneslris
alictijits Ecclesiae, Iaudes Deo canentium, per sen- suis,scilicel firmamentum cum luminariis illis creasli,
tentiam claudatis, vel eam a tractandis, vel perci- in quod solem, qui iumine suo omnia super lerrara
piendis sacramentis suspendatis, causas pro quibus et sub terra regitet illuminat, constiluisti, cui eliam
tioc faciendum sit, diligentissime prius disculiendo caelera luminaria adbaerent, et per qtiem lucent, sic-
venliletis. ut omnes creaturae tibi obsecundant, et in te in ge-
Est siudendum vobis, ut ad hoc idem zelo juslitiae here suo vitaexistunl. Tu aulem summus infiraani
Dei, non indignatione vel injuslo motu anirai, seu creaturam tetigisli, et humanilalein ex illa induisti,
desSderio ultionis trahamini, et cavendum semper, per quam inimicum luum ex lolo superasli, qui in-
ne injudiciis vestris circumveniamini a Satana, qui vidia sua hominem quein plasmaveras, in paradiso
hominem a coelesti harmonia , el a deliciis paradis! seduxit. Tu enim vera charitas, aeterne Deus, om-
extraxil. Pensate itaque, quoniam sicut corpus Jesu nibuscrealuris luis sapienlercreatis, elordinatis, et
Christi de Spiritu sancto ex integritate virginis Ma- praeparatis, landem hominem , quasi ad prandiiiiii
riae natuni est, sic etiam canticum laudum, secun- "' piaiparatumvocandum, foruiasii in tambrevi mora.
ciiimcceleslem harmoniam per Spiritum sanctum in Sic vocalur initium diei esse, quando scilicet aurora
Ecclesia radicattim; corpus vero indumenlum est consurgii ante solem : et statim inspirasti iu ipsum
animsc, quae vivam vocem habet, ideoqtte decet ut spiracuium vitae (Gen. n); sicul etiam sol post au-
corpus ctim anima per vocem Deo laudes decantet. roram statitn radios suos fulgendo emiltit, spirn-
Unde el propbeticus Spirilus per significatioiiem culum auiem vitae, aitima est, quae ignis existit,
jubei ut in cymbalis jubilationis, et coeleris i:is:ru- ctijus flatnma ratioiidlitas est, per qtiam vires ani-
raentis musicis Deus laudetur (Psal. CL),quae sa- maein scientia boni et mali cognoscunlur, sicut etiam
pientes et sludiosi adinveneruut, qiioniam omnes sol per splendorem suuiti cognoscitur. Moraautein,
artes quae ad ulilitatem et necessitatem lioniinuin in qua Dominus Adum iu paradisum posuit, el glo-
perlinent, a spiraculo, quod Deus misit in corpus riosam jiHTinJiiaiein ejusdem paradisi ei ostendii,
homiuis (Gen. n), repertae sunt: et ideo justum est, oinncm fructuin illius, excepto ligno scientiae boni
ut in omnibus laudetur Deus. Et quoniam in auditu et inali, ei concedcns, fuil quasi prima usque ad
alicujus cantionis interdum homo saepe suspirat et terliam. Mora vero, qua vocavit Adam nouiinibus
gemit, naturam animaecteleslis harmoniae recolens, n< eorum cuncta animnnlia el volatilia cceli, quae in
prophela spiritus naluram consitlerans et sciens visione scienlice suse vidit et cognovit, et in qua
(quia symphonialis est anima) horiaiur in psalmo, Dominum in claritate divinilalis suae sibi loqtienlem
ut confiieamur Domino in cithara, et in psalterio audivit, spatium habebat sicul horae lertiae usque
decem cbordarum psallamus ei (Psal. xxxn, xci): ad sextam : qua scilicet Deus ei tunc in orientali
citharam qtiaeiiiferius sonat, ad disciplinam corpo- parte apparuil, nec ejus vtillum, sed claritatem
ris; psalterium, quod de superioribus sonum reddit, quamdam vultus ejus vidit. Qua cognilione laetiii-
ad intentionem spiritus; decem chordas, ad contcm- catuin, Deus in ipsum soporem misit; el ita laeto
piationem legis referre cupiens. Qui ergo Ecclesiae animo in desiderio soporis, velut filius coram patre
in canticis laudum Dei, sine pondere cerloerationis, suo obdormivit. In sopore auleui illo Deus spiritum
silentium imponunt, consorlio angelicarum laudum ipsius in eam allitudinem sustulit, de qua in corpus
in ccelo carebunt, qui Deum in terris decore sua? ejus miserat cum scientia boni el mali, et ea, quae
laudis injuste spoliaverunt, nisi per veram pceni- venlura erant, scilicet de progenie illius ad ceelc-
tenliani et huinilem satisfactionem emendaverint stem Jerusalero implendam, prseoslendh. Et in eo-
(Sap. xi). Qui ergo cceli claves lenent, districte ca- dem sopore.coslam de ipso tulit, et in mulierem sedi-
veant, ne eis et claudcnda aperiant, ct aperienda D ficavh, qua adducta et visa, Adam gavisus esl valde.
claudanl; quia judicium durissimum in his qui prae- lpse autem et uxor ejus consideranles quid comedere
sunt, fiet, nisi, ut ait Aposlolus, praesint in sollici- vel operari primum deberenl, ipsa propius ligmim
tudine (Rom. xn). Et audivi vocem sic dicentem : scientiae boni el raali stans, virum suum exspecta-
Quis creavit ccelum? Deus.Quis aperil fidelibus suis bat. Antiquus vero serpens cognoscens, quia in
ccelum? Deus. Quis ejus similis? millus. El ideo, alium respiceret, siculangeli in Dominum respiciuni,
o fideles, nerao veslrum resislat. vel se opponat, eam ad decipiendum aggressus esl. Mora autem in
ne fortitudine sua super vos cadat, et nullum adju- qua haec facla sunt, fuit quasi spatium sextae usque
lorem, qui vos in judicio ejus tuealur, possitis ba- ad nOnam. Mulier quam Dominusin paradiso de vi-
bere. Istud lempus muliebre est, quia justitia Dei vificali hominis cosla aedificaveral k(ibid.); lunc in
debilis est. Sed fortitudo justiliae Dei exsudat, et praescientia sua hnbenset praevidensvitani per quam
bellatrix conlra injustitiam exislit, quatenus devicta omnis vita subsistit, quandoque in muliereni descen-
cadat, suram, per quam homo in gloriam paradisi coelestis
0 vera sapientia, quaeabsque omni inilio et con- intraturus esset, a serpenle seducta, cibum raortis
siiiulione aeternus Deus existis, quanta mysteria iu viro suo portexit. Ipsis ergo claritale sua ita denu-
585 S. HILDEGARDIS SSU
daiis, clariias Dei.qux prius Adaeapparuerat, quasi A aurora rulilabat, angelicam uiultitudinem declaral,
in flamma eis apparuil in australi parte, et dixit: quae sacramenlo corporis et sanguinis Jesu Cbrislt
. Adam, ubi et (Gen. 111).Per hoc praesiguavil quid miuisirat, quod in virtute Altissimi fit, quae Ma-
in beneplacilo suo haberel, quia ipsiim per lunicam riam, eumdem Filium Dei de Spiritu saucto conci-
bttmniiitnlis suae ex feiiiineu lorma assumendam, pientem, ab omni calore humanae voluiilalis obum-
qtiaeiere et retraliere vcllet. Et hic dies eorum sa- bravil, quera aries in spinis pendens, ut praeJictum
lulis «e dtclinuvcrnt. Mora vero isia, quasi spaiium esl, significat. Spinae auiem clavos, quibus corpus
nona. horae diei fuil usqtie in vesperura. Poslea au- ojus cruci est affixum, ac lanceam, qua lalus ipsius
lem expulsi de paradiso, in inundum veneruni, et perforalum est (Joan. xix), atque lolius passionis
iioclem jam supra lerram iiiveneruiit. Tttnc etiam ejus asperhalem, quan) paiienlissime ul mhissimus
secuiidutn nntiirnm huroanam, orania sibi, et aliis iignus pro peccatis nostris sustinuit, designant.
animalibus necessaria repererunl, et ea usui suo Ovis enim pi-aealiis animalibus paliens, humilis,
assuinpserunt. manstiela et munda e.islil. Unde etiam Deus pel-
Haec Jicit, qui spirans vila el mente sua, unus liceas lunicas primis hominibus, per inobedientiam
Deus esl, mens oiutiipoteiitis Dei, Filius suus est, a claritale, qua vestiti eranl, denudatis, pelles sci-
cui adest opus, scilicet onmis creatura; quoniara licet ovium pro vesle tribuens, significationes ovis,
per Verbiint Dei, quod Filius suus est, omnia facta calliditali antiqui serpenlis opposuit, el lali veste
tunl (Joan. i), quae spiranli vila vivificata sunt in eos obtexit, ne nudi paradistim exirent (Gen. m).
altiludine cceli, et in infimo, quod lerra est, qnae lpse enim aeternus Deus, qui in scientia sua aeier-
olistaculuui est superioribus lucentibus. Deus vero naliter habuit luuicam, id est humanhatem Filii
operi suo possibililatem laudandi et operandi tri- sui, ad cujus imaginem homiuein fecil, quemad-
buii: et quia ipse signifer praelintor comra inimicos inodum Moyses ipsurn ad imaginem et siuiilitudi-
suos lenebruruui habhaiores exislit, tenebris de- nem Dei creatum esse testaltir (Gen. i), horainem
putal omnes, qui sibimetipsis atlribuunt ea, quae deceplum vocavit, el lali veste iuduit, in hoc os-
gralia Spiritus sancii in eis operata fuerit, et ipsi tendens, verbum scilicet unicum Filium sibi co-
apostala. noiuinantur; qtioniaiti in se, et non in sstemum ad requirendum et liberandum ex vir-
suscitalorera viue aspiciunl; et paternum ministe- ginea nalura humanhate indueudum jussione in
rium, quod ei exhibere debent, cuin obcaecaliitne significatione ovis, patlens, bumilis, roansuetus, et
scienlise suaeretrorsuin abjiciunt, et illi cuin otn- absque omni macula ullius contagii rnundus exi-
nibus operibus, quae sibi ihesaurizaverunt in te . steret. Joaunes eiiim Baptista et caeteri prophetae,
nebris, quse siue ipso faclae sunt, lorquebunlur eura idem in Spirilu sstnclo intelligenles, eum nomine
' illo, qui similis Altissimo esse voluit (Ita. xtv). agui et ovis, sxpissime appellam (Joan. i). Ipse
Tales enim viscera diaboli sunl, quoniara ex con- namqueest immaculatus agnus, et tpeciosus (orma
silio illius operantur, el a claritate divinae lucis prw filiit hominum (Psal. XLIV),qui non de virili
denudantur, et insligaliooe ejusdem tyranni, Scri- semine, sed de Spiritu sanclo conceptus virtute al-
pturam et doetrinnm, qitam Spirilus sanclus dicla- tissimi Dei, de carne Mariaevirginis, Deus et horuo
vii, destruunl. Sicut ccelum ante leinpus scindi non natus processit. In eadem vero virlule altissimi Dei,
polest, sic etiam veiba Spiritus sancti mutari non oblatio panis cum vino el aquu, in carnem el sau-
possunt. guinein Salvaioris, quam de Maria Virgine assum-
De sacerdotali oflicio, quod in primo sacerdote psit, ad verba sacerdotis transubstantialiter, quem-
Melchisedecb in umbra miraculorum Dei ostensum admoJum lignum in ardentem carbonem per ar-
est (Gen. xiv), et ante eum homines latebat, eo dorem ignis mutatur. Per hoc enim sacraraentum
quod prae mollitie sua illuj capere non pnssent, corporis el sanguinis Jesu Christi, qui panis vivus
Detis mihi haec osiendit : Vidi quamdam nubem esl (J»an. vi), ul ipse testatur, animae salvandorum
velut auroram rutilantem, et in illa arietetn iu D reficiuntur. Unde, o sacerdoles, qui ad inensam
spinis pendentem, quemadinodum aries qui pro Domini ordinati eslis, praeparate vos ad sacrifican-
filio Abrahaeoblatus est (Gen. xxn), pendebat, cujus dura sagitiatura vitulum (Luc. xv), qui onini macie
cornua velut sappbirina existenlia, fulgorem lopazii peccatorum caret, et induite vos lorica verae fidei,
ex se reddebant, et corpus loiuin colori canJiJse et sculo spei seternas viioe (Ephes. vt), et collum
nubis apparebal. Aries isie, Jesum Christum Filium vestrum slola observationis praeccptorum Dei cir-
Dei vivi, qui, absque adinislione ullius contagii, cumdate, ut competeitter ei servire possilU. Vos
candidissimus ex virginea natura nalus esl, signi- enim angeli Domini exercituum estis (Malac.u);
Acat. Cnjiis sappiiirina cornua dulcissimam et co- quia, sicut ad verba angeli Gabrielis Deus incar-
aeternam ipsi claritaiem ejus, per quam in vera naluseslex Maria virgine (Luc. 1), ut per ejus na-
liumilitate humanitatem ad liberandum perdilura tivitatem, passionem et ascensionein liomo penlitus
bominera assumpsit, designant : qui de Spiritu liberari et salvari posset: sic ad verba «estra idem
sancto ex Maria virgine Deus et homo natus pro- corpus et sanguis ejusdem Filii Dei, cum reprae-
cessit: quod fulgor lopazii, qui ex sapphirinis cor- sentatione nativitatis, passionis, resurrectionis et
nibui resplendebat, exprimit. Nubes vero, quae ut ascensionis ejus, oro satute nostrt «'. omniuin &
225 EPISTOL-E. — EPIST. XLVH. 226
delium, lam vivorum qnam morluorum fit. Curritei A colligis, et tamen in.hoc reprehensibilis es, quod
ergo Jesidcanter in gaudio laelae mentis ad mini- bonam terram in agro Doiniui iui ililigenler non
sterium Agni immaculali, qua inulla saius vobis ett everlis, audi: Negolitnn illud, quod mihi coiumi-
aliis fiJelilnis inde provenit, ctim propter celebra- sisti, in eo libi liiciJnm vitleo, quoJ per le nver-
tioiiein illius peccatn reinittunlur, et aniinae libe- litur, ne bona illius Ecclesise per iuutileiii praepo-
rantiir, ei mulia pericula animae et corporis effu- siitim dissipentur. Sed in claritate ista nullo uiodo
gatiiur. Sanctilas autem ejusdein sacramenli nobisi videre possum, ut per te religio spiritalis viise in
invisibilis esi, uletinm Deum, et quaralibet incor- ipsis restitualiir. Sicttl enim luiuleiilus puleiis pu-
porenni creaiiiram videre non possuiuus; sed per tredine immtindoruin verniiiim squalidus et inve-
illam aiiirna noslra et corpus per remissionem pec- leraius, fucile miimlari nou polesl; sic elinm innla
catorum sanctificatur, el invisibiliier refocillatur, coiisueltido peccatoruni, difiicile in eis piobihenda
Si autein circa corpus Doraini aliqua iudigna acci- eril. Quicunque enim litptim fttgat et perscquiiur,
dunt, ul vel putrescere, vel ab aliquo aniinali cor- ne oves ab illo rnpiantur, et sic eas postea in re-
rodi seu consumi videatur, ista lantuin in sacra- clam pascuain dticit, heiicfacil. Nunc autem ex con-
nienlo visibili, vel sola specieexteriori siint, virtute silio bouoruin, cl saiicioriiin lioniiiiiim, clige qiiod
et gralia ipsius sacramenti, illibata el iiicorruptn B tibi melius est, sectindum slattim Ecclesiae qui niodo
divinitus conservata. Quando sacerdos verba Dei esi, scilicet ul niintis malum eligatur.
ruminal, corpus incaruali Verbi Dei iterato confi- Cwnanlibus autem eit, accepit Jesus panem, el
citur, per quod omnes crcaturae processerunt, quse benedixit ac fregil, deditque discipulis suis, el ait:
pritis non apparuerunt, el quod etiam ex Maria Accipite et comedite : Hoc.esl corpus menm (Malth.
virgine qtiasi in momento icttis oculi incarnatum, xxvi). Benedicil scilicet panetn e.t benetlictioiie, qua
cum ipsa cum humililate dixil: Ecce ancilla Do- de corde Palris, quemailnioilum et ipse exivit. Per
mini (Luc 1). Et raro ejusdem Verbi Dei in verbis hoc auiem quod dicil, fregit, corpus suuiu per in-
sacerdolis florel, et immutnia caro permaiiet: Do- fixioiiem clavoruin terehraiulum, el tormenti crucis
mintts Jesus Christus iiondum passus fuit, quando vexaiultiiii, el poslea intiianJuin esse, osienJit. Sic
verba isla dixit, el disciptilis suis praenuuiiavii se enini graiiiim pcr moleiidiiiuin coiitiiiiiiu cum aqtia
passurum, et sanguinein suum in ablulionem pec- et igne panis eflicititr, sic e'iam corptis ejns mnlta
catorum effundendum, id est ablulio, quse per nol- nfflictione poeiiartim, et pnssione crncis conlritiiui.
lam carnem anle eum fieri poitiit; sed in carne el per resurreciioiiem ad iiiimortaliiatem lobora-
ipsins, quoe absque livore peccati ex igne Palris p tiim, panis viue fiJelihtts luetiiin est. Qma vcrn non
divina exisiit. ln verbis vero sacerdotis, qui sigil- de carnali pnlre in terra, sed de Spirilu s.into in
laiitn soper ulruroque sacrilicium dicuntur, el sin- Virgine conceptum est, nou poluit aut debuit
gulatim virtule Aliissimi, quasi in nioinento ictus corpus idcm in cineres rcdigi vel spargi, pcr qttod
ocuii sacranienlum corporis et sangiiinis Jesu aiiima el corpus cujusque honiini ad salvalionem
Chrisli lil. Et oflicio attaris ralionabililer peracto, reficitintur, sicut etiam panis cor hominis confirmal
multa remissio peccatorum vivis et defunctis pro- (Psal. cni). Muria atitem terra erai, in qua sancta
venit. Si autem per negligcntiam vinum et aqua divinitas granum sevit, scilicet filinm suum, de
defuerinl, vel solu aqua ibi fuerit, in verbis prae- cujus corpore oinnis fidelis vivere debel, queiiiad-
dictis corpus Domiui lit, iu se habens saiiguiuem. inodtiin etiam de pane, qui ex granis fit honiines
In calice autein sanguis, qui in passione sua effustts vivuni, id est in ccena sua. Corpus lamen dedit eis
est, non fit, quia vinum et aqua defuerunt, vel sola impassibile divina potentia sua in salvationem, eo
aquaibifuit, unde denuo eadem verba et signa quod gaudia aeternae salvationis, passione omnium
repelenda suut, quia sacrificiqin vini et aquse ne- dolorum careant, et boc ei possibite fuit; quia in
glectum fuit, et statini ex aqua et vino sanguis non aliena natura honio est; el ideo euindeiii paneni in
aridus, sed inleger el fluens fil, corpore tamenita D I divinitate sua benedixil. llem per hoc quod pauem
perinanente, ul in verbis anledictis fuctuin esl; fregil, eis imiolescit, se desiderare idem torpus
sed sanguiue, qui prius defuit, et guudio redero- suum pro redemptione huinaiii generis passibile in
ptoris, qua homo liberalus est, adornutur. Haec, fiii inorlem tradi, nec ab alio (si ipse nollel) sibi mor-
Dei, in vero lumine mihi oslensa, libi scripsi, ul lem inferri posse. Et accipiens calicem, gratias egit
sacerdos Dei laelo animo fias, Spirilusque sanclus (Matth. xxvi), qui per elTusioiieni sanguinis sui ho-
efliciat, quaienus vera liumiliiate, et patienlia, et minem de livore peccatorum reJenipliirus erat Et
mansuetudine Agnum Dei imiteris, el a quolidianis dedit illis sanguinein novi lestamenli, scilicet sal-
peccalis, quae vitari non possunt, vera poenitentia valionem perficiendo, quae ulique in veteri it-siu-'
laveris, et a sarcina criuiiiialiuin, quae quasi con- mento inveniri non politii. Quod aulem dixil, non
vivio perpetrantur; Deus oinnipotens le custodial, se de genitnine vitis htijus bibiturum, donec illud
ut in muiidilia ei, dum vivis, ita servias, ut post novum biberet in regno Palris sui, hoc ita iutelli-
finem hujus vitae, in summa beatiludine in aeternum gendum est, ac si diceret: Donec eas et alias ani-
cum ipso gaudeas. 0 serve Dei, qui in bona vo- mas sanctas in regnum Patris sui in gaudio susci-
luntatt ad utilitaiem tui ei aliorum mulla ad t« peret per eftusionem san.uinis sui. Dorainus Jesu»
227 S. fflLDEGARDIS 228
ante passionem suam corpus passibile in coenai A per effusionem sanguinis sui, cum omni ornamento
discipulis suis dedit, ul eis essel cibus vitae, quo ett nova effecta est. Ipsa enim, cum elementa tenebris
aniinae et corpora sanctificarenlur. Per eilusionemi involula essent, victorioso vexillo ad crucem, iu
autem sanguinis sui, qui in cruce effusns est, ra-- qua Filius Dei pendebat, descendit, et dotem istam
lionalis anima a casu animae renovatur et laelatur,, ab eo qui in virginifale conceplus et naius est,
sicut etiam vinum laelificatcor hominis (Psal. cm). suscepit: quod etiam ipsa spiritali genitura filios
Christus itaque, qui in coena divina polentia suai virgo procrearet, quia per rubicundum sanguinem
impassibilis fuit, divina etiam misericordia super Filii Dei, cceli illurajnali sunt, et janua paradisi,
hominem motus, et poslea se passibilem voluit;; quae in expulsione Adae homini clausa est, aperie-
quia, nisi ut passibilis mori potuisset, homo libe- batur. Deus namque Jerusalem, quae de sauclis
ratus non essel; et ita sine fructu redemptionis,, operibus hominum oeJificala est, et quaeut sponso
solus Deuset homo mansissct, sicut ipse dicil: Nisii viro suo ornata apparel, ad laudera huinanitaiis
granum frumenii cadens in lerra, mortuum fuerit, suae fieri voluit; sicut etiatn ad lantlem et honorem
ipsum solum manel; si autem moriuum fuerit, mul- divinitatis suae angelos crcavit. El audivit vocem
tum fruclum affert (Joan. xn). Homo ergo non po- quasi dicenlem: Ego qctiper verbum meum, quando,
tentia, sed justilia liberari debuit, qui reclo judicioi fiat, dixi, super onines creaturas intonui, dico, ut
ad mortem deputatus est. Et ideo Filius. Dei in mor- haecquaetibi de coelesli Jerusalera ostendunlur, ad
tem tradhus est, ut per satislaciionem innocentis lutelani el salutem hominum cognoscas et roaui-
justitia peccatori redderetur. fesles, qui ad similhudinem nostram faetus esi,
Quicunque ex intirmitate corporis sui vomitura vox scilicel in aninia, et labernaculum in corpore,
palilur, et corpus Chrisli tola devolione desiderat, ut eliam vox ego in tuba, quae per vocem sonai.
buic presbyter idem sacramentum dare non prae- Deus eiiim dileclo suo Joanni sanclam civitatein
suroat, propter honorem ejttsdem corporis Christi, vivis ex lapidibus, qui homines sunt, el etiam ex
quod in specie panis latet. Sed corpus Domini super operibus eorum construrtam ostendebat (Apoc.xxi),
caput ejusdem hominis ponat, ac Deum q.ui ani- in qua Jesus Christits lapis angularis consistens,
mam in corpus misit, invocet, ut corpore et san- utrumque parielem in templo ccelestis Jerusalem
guine animam illius sanclificarq digneiur. Ponat conjungit. lpse quoque per indumenturo humani-
quoque super cor ipsius, dicens : Deus omninotens, tatis suae cum hominibus habital, et ipsi populus
cujus Filium Muria in fide suscepit, da, quaesumus, suus sunt, quem dote sangninis sui eruit, ac ipse
ut in vera fide anima et corpus hujus hoininis san- Q i Deus ejus est, quoniam mngna potestate euni libe-
ciifieeiur per corporis et sanguinis ejus sanclifi- rando, anliquum serpentem despoliavit, sicquc Deus
caiionem. Divinum enira sacramentum in specie potenfrte, Deus misericordise et pietatis, ac plenum
pnnis latet, quemadmodum anima boroinis invisi- bonum super omnes crealuras consistit, quein
bilis existh. Unde invisibilis anima, invisibilem nunquam ullae leiiebrae langebanl, sed qui supcr
saiictitatera statim In se trahit; quia spiritus ho- eas fortissimus judex est. Deus nanrque per liunia-
minis illum qui eum misil, mox seniit, et nunquam nitalem suam, et eliam per ornaraenta coelestisJe-
ab eo recedet, qtti in fide eum suscipit. Ab indigno rusalem, populo suo omnem lacrymam ignorantiae
auiem sanciitas illa, sicul a Juda, aufertur. Itaque et infidelitatis, in qua caecus veraefidei erat, abs-
vomitura patienti, propler caulelam et reverentiam, tergit, et in pura poenitenlia, confessa peccata re-
corpus Doroini esl vitandum. Fides tamen ejusdem mittendo, ei a poteslate et babitatione gehennalis
sacramenti, firmissiina habenda est, quod in specie morlis salvat. In dulcissimo quo'que et amarissimo
pauis solemniter sanctificaium est. rumore htimanitatis Filii Dei qui, esurie ex'specta-
Joannes qui speculum sanclilalis et virginitatis tionis suaecessante, in magna saturilate gatidiorum
est, quia proplerea terrenam desponsalionem re- in omnem lerram exiyit, luctus Adae,et posteritatis
pudiabat, et quem Fiiius Dei, qui a Patre suo in D 1 suae, qui introitum ccelestis rsgni non poluerunt
virginalem materiam Iiumanitalis suae descendit, babere, et clamor propbetarum, qui in magnis
quara omni ornamento virtulum ornavit, prae cae- suspiriis Deum ad rederaptionem populi vocabanl,
teris sanciis specialiter diligendo, occuhorum mi- amplius non erunt. Dolor quoque et asperitas legis,
raculorum suorttm signaculum posuil, in my- in qua nullius peccati reatum per veniain roiseri-
slica visione dicil: Vidi civitalem tanctam (Apoc. cordiaealiquis redimere potuit, etiam araplius non
xxi), etc. erunl, quoraodo nobiiis filius hominis, qui justus
Quod sic intelligendura est: Ccelestis Jerusalem, et misericors est, omnia peccata hominis in vera
que. per surainuin arlificem, scilicet omnipoienlem pceiiiientia miserlcordiler abluit. Sicque per plenam
Deum, ornanda erat coram ipso', quemadmodum bonitalem hnmanitati» suae, omnes prsedicti dolo-
materia omnium rerum, ante creaiioneni mundi res, qui in primis erant, abierunt. Haec quae
apparuit: et sicut hominem quem de limo forma- Joannes in sancta revelatione v.ditei a"divil, veia
verat, spiraculo vitse suscilavit (Gen. n); sic eliam stint; quoniam Fiiius Dei opera stia, ut Pater suos
sancla civitas Jerusalem, quae virum suum, sci- voluit, in magna claritale finivit : unde eliam in
Ticet Fiiiiini Dei, cui despousamh ernl, exspeclabat magna polenlia in tbrono suo, omnes inimicos
229 EPISTOL.E. - EPIST. XLVII. 230
suis conculcando, sedet. lpse etiam orania nova A . proferunt; et aquae, quse speculum ejusdem solis
ardoro suo
facit; quia ut ex prima materia omnes crealurae sunl, ipsum coercent, ne terra nimio
ne illae per
per verbum Dei (scilicet Finf) procedendo illnmi- combural, ipseque aquas constringil,
natae sunl; et sicut primus homo de limo formatus, immoderationem pluviarum terram submerganl.
vitae in carnem et mutatus Deus quoque igneam rationalitalera animae, quae
spiraculo sanguinem
viise est, homini quem formaverat, im-
est, sic eliam homo peccator, per misericordiam spiraculum in carneel sanguine, velut cibus
Filii Dei, qui in throno suo sedet, cum pcenitcnlia misit, per quod
suorura renovatus, novus eflicitur. Bea- per ignem, conforlatur et solidatur. Anima etiam
peceutorum
tusenim homo, quem Deus laberuaculum Sapientiae per viriditas corpus, et corpus per animam operatur; et ani-
cura sensualitale quinque sensuum fecit, usque in
ma corporis est, et sic plenus homo exi-
in quo ignis, aqua et aquosus aer sunt, per
flnem vitae suae cum sanctis desideriis bonorum stil,
quae ipse humidum spiramentum allrabitet emittit.
operum, et cura esurie justitiae, ac dulcissim.irum
Sicut enim sol de conslitulo loco rotae circuli sui,
viriulum, quibus nunquam salurari polest, deno-
cum mobili vento per calorem radiorum suorum ,
vitate in novitaiem per graliam Dei semper ascen- omnes vires et virlutcs suas sic eliam
perficit;
dit; et sic ad gloriam incommulabilis vilte, quae B rationalis anima in corpore cum humido spirami-
sine taedio, et sine fine semper manet, feliciler per-
ne, quaecunquevult, diclai; et ea in crealura, quani
veniet. Sic enim Deus usque ad novissimuin diem rationalilaleni cognoscil, operatur. Anima vero
,,per
omnia nova facit, quaa auiem post novissimum
,et corpus ctiui singulis viribus elnominibus, quem-
diero cum potentia et possibilitale sua facerevelit, admodum. caro el sanguis unura sunt, ac per tria,
iu sola ipsius scientia sunt, cum beati homines, scilicet per corpus el animam, et rationalitatein
qui in praedicta novitate vivebant, in citbaris et hoino perficitur et operalur. Ipsa namque aniroa
symphoniis, ac in sono omnium laudum, in con- toti corpori se infundit, et cuin rationalitale in illo
spectu Dei gaudium omnium gaudiorum sine flue operando, gustum el nutrimenlum ipsi ministral:
babeburtt. 0 serve et lili Dei, quia ipse in primo ac ita homo, omnis creuluru est, quam ipse per
hemine le formavit, slude ut per abslinentiam rar- rulionalilatem scit et cognoscit, et quae ex praete-
nalium desideriorum in sanctis desideriis et bonis pto Dei per omnia ei subdila est. .Deus enim ignis
operibus in coelesti Jerusalem labernaculum tibi occultus est, quem nemo morlaliuni inspicere valel.
facias, etut pulcberrimis fenestris per esuriemju- Sed angeli qui ignei siint, eiiam igneaju faciem
stitiaeet charitatis Dei exornes; quia, ut domus per semper inspiciunt, el splendor Palris , Filius ejus,
fenestrns illustratur, sic eliain per cbaritaiero om-1" de cujTisitidumento, quod leuipus habet, propbeiae
nes virtules illuminantur et cognoscun ur. Vide propbetabant; et qui ^semper sine tempore anie
etiam ut tribulationes quas palienter sufferas, quo- oevunicum Palre fuit, ul Jounnes Evangelisla lesla-
niam per eas quaeque virlutes in le elegan iores tur, dicens : Inprincipio erat Verbum, ei Verbum
efficiuniur; et vide ut eliam in corde luo pulchram erat apud Deum (Joan. i). Sed Verbum quod in
formam, de qua tibi dixi, caule cuslodias, quate- principio apud Deum erat, de Maria virgine incar-
nus ipsa in ccelesli Jerusalem luceat. natum, fons vivus processit, qui omnes in se cre-
In vera visione, quam in aniraa raea vigilantibus dentes uqua vitae reficit, quemadmodum ipse dicil:
oculis semper video, curo modo sepluaginta et Qui in me credit, flumtna de ventre ejut fluent aqum
trium antiorum sim, a vivenle lumine ad scriben- vivw (Joan. vn). lpse etiam per inexslinguibileni
duro haecverba coacla sum : Deus vivus fonsest, ignein Deitalis, oiiinem ignem spurcitise exstinguil,
qui aquas emisit, quando per verbum Fiat, dixit: quia ante aevumin Patre genilus erat, cujus volun-
Fiant luminaria (Gen. i), etc. Quae luminaria fir- tas indumenlum ejusdem Filii sui aeternaliter ba-
mamenlum, solem scilicet, lunam et stellas por- buil. Idem quoque Filius Dei in aquis se baptizari
tant, el quaespeculum eorumdem luminarium sunt, p voluit, ubi eum paterna vox diieclum Filium suuni
quoniam radios suos in eas miltunt. Ipse etiam (Matth. ni, xvn), qui ante sevuinin aeternitate cum
splendens ignis ac aeternitasante sevuuiest; in quo ipso erat, teslatur; et qui per speciosam formapi
imago sua, scilicet forma hominis, semper et sem- humanitatis suae, onines inimicos suos, qui conlra
per sine tempore radiavil. eum pugnare volunt, conculcabit. ln aquis eniiii
Homo enim, quem ad imaginem et simililudinem meiuoi erat, quomodo illas per verbum suum crea-
suam formavit, opus suum ct indumentuin Deitatis vit, super quas spiritus Domini (qui vivus fons esl)
suaeest, qui secundum Creatorem suum operando, ferebutur (Gen. i), qui eas inovit et fluere fecit, ita
ad ulilitatem suam, quomodocunque voluerit, ulitur quod oninem immunditiain niuiidant, et nullam pu-
creatura. De liraosa namque et aquosa lerra homo tredinem in se conlinere polerunt. Deus namque
creatus est (ibid.), quaeper humorem aquarum, quas bumaiiilalem suam diabolum celavit, quem cuni
ipsaobtegit, ac pondere suo aggravat, infunditur. magna niultitudine diabolicorum spiriluum deccelo
Aquae vero cum calore solis, qui infra circulum dejecil (Isa. xiv), ipsorumque nuraerura, diabolo
rolae suae quaradam imaginem habet, el qui per ignorante, cum beatis hominibus complevit. Et
aquosum aerem humidus est, lolam terram perfun- sic Deus per casum Adae, ixiinam diaboli (qui ex
dtmt; et ita se invicem admiscendo, omnia gerroina toto perdilus est) rcparabii. Filius ctiara hominis,
231 S. HH.DEGARDI5 232
comedit et bibit, ut homini facere concessit, per A Aliissimi, quse supervenil in Mariam , cx ipsa car-
quotcarr» et snnguis crescunl et nulriuntur, ne in nem et sanguinem Filir Dei efiiciens, snper obl3tio-
offieiali opere suo aresceiido deficiant. Cibum vero nem panis et vini, aperlis vulnerihus Jesu Clnisti,
istiiin serpeiis coiitaniinavit, quando primi homines descendit, ita ul eadem oblalio paniset vitti oci-ulie
ipsi cnuseiti ieutes de paraJiso expulsi sunl (Geu. 111); in conspecttt Dei et sanctoriim aiigiloriini, in car-
iinde el per siiggeslionem diaboli, filiossuos in pec- nem el sanguinem transfurmetur; sicut etinm gra-
catis eOncipieinb), in dolore generabanl. Sed istam num et vinum per occnltam viriditatem, quaiu bo-
iiiortiferam conceptionem bominis, Filius Dei abs- mo videre non potesi, crescunt. Sed quia Immc
ter.it, cum de Spirhu sancto ex Maria virgine post ablulionera baptismi in peccalis sirpissime
sine omni peccnto virilis naturse conceptus et natus labitur, vuluera ejusdera Filii Dei lamJiu aperta
esi (Luc. ij II). FHius eliam Dei, corpus et sangui- sunt, quousque rationalis horao peecaverit, qimie-
nem suum in pane et vino discipulis suis dedit nus ipse per pceniieiiliam ei confessioiiem iu eistleui
(Matlh. xxvi), quia haec duo roaxime ei conveniunt vulneribus mundelur et recipiainr. Scd lioiiiines,
et coinpaiantur ; quouiam sicut granum in lerra qui haeretici et Sadducaei diciinlur, sanciissimam
abscOiidiuim, ex nulla alia coagulalione, nisi per humanilatem Filii Dei, et sancliiatem corpoiis el
calorem solis, elhumorem aquae , per graiiam Dei " snnguinis sui, quaein oblationem panis cl viui est,
in viriJilaie sua occulle nuscendo surgit (Joan xn), negant; ideoque diaholus, qui initimn esi nb illo,
el sicut botrus vini, non per puiationem, sed per«t qui nec inilium n.ec finein habet, el qui inprincipio
inysticam gratium Dei virel et crescil; sic elianj honoris sui, unitati aeternae divinilalis coniradjxit,
ipse Filius Dei sine omni coagulalione, el viridilale per bomines istos, tolam lerrain pulvere moriis
peccati carnalis nalurae ex occulla diviiiitate verus aspergil. Ipse enim menJux'
est (Joan. vm), quo-
honio processit. ignis enim qui in altum siccum niam obcaecationem infidelitatis, oculis hoininiiiii
puteuin absconsus est, ubi postea crassa aqua in- islorum infundit, eos ila obcaecando, ul itt Deuui
veniebaiur, cura qua sacrificia aspergebantur, quae verum nec speraic, nec credere possint; et ita vi-
per magnuin ignem , qui accensus est, consumpta pereo more omnem sanciilaicm et lionorcm Dei
sunt (// Machab. 1), Deum inexslinguibileiii ignem, perhomines islos mordet, qui eum per suggesiio-
et vivum fonlem esse designanl. Nam ipse Deus, neiu suam sequuntur, et qui per omnia Deum vivum
quem idera ignis et aqua significani, in alta profun- per infidelilatem despiciunt. Deum namque verum,
ditate sua lam occultus est, quod omnem inielrec- qui invisibilis est, et eliam animam , ac spiriluro
tum huuiani ingenii excedit: unde etiam omne car- Q ( horainis in recla fide non habent; quoniam oraiiis
nale desiJeriuin in Maria virgine ila consumpsh, eorum intenlio ad illa quae carnalia sunt, tendit:
qbod ftlius suus absque omni incendio peccati ex ideoque otnnia qu» Dei sunt, quemadmoduin ille
ipsa homanitutem suum induii: Spiritus sanctus qui eos seducit, conculcanl; quia verba veritatis
eniin, qui vivus fons est, suavissiiuo humore suo contemnentes in mendacio et in falsa doclrina sua
eaiu perfudit, sicut ros super granum descendit; gloriantur. Perdiius vero angelus, per rationalila-
ita ut per virtutem Altissimi ab omni ardore, qui lem suam scit, quod homo ralionalis possibilitalein
per suggestioueiu diaboli nasceniibiis hominibus operandi quse vult, habet: et hoc in prinio hoiiiine,
fit, et abomni dolore bumanaenaturae el genilurse qui praeceplum a Deo acceperat, recognovit; ac ita
obumbrala sit, quemadmodum angelus ad ipsam ineadem qua mulierem deceperat, illud quod prae-
dixil: Et virltis Altissimi obumbrabit tibi (Luc. i). cepit, scilicet ut crescerent et mulliplicareniur, in
Priwus aulem ortus imrounda. coagulationis, quae hominibus isiis destruere conatur, eis suggereudo,
sine Spiriiu sanclo exoritur , in aquis baplismi per ne secundum pneceptum legis, sed secundum hoc,
Spirhnm sanclum, velut aurutn in igne inundaiur quod ipsi per suggeslionem diaboli sibimetipsis eli-
el purilicaiur; quonium Spiritut tanclus super aquus gunt,«vtvant(19).lpsequoqtie eis snggerit, ulcorpus
ferebatur (Gen. i); ac eas moveri, el fluere fecit. D I suura per jejuniumj macerando coiistringant, et
lpsaeque etiam spiritale elementum praj caeieris postea omnem voluntatem incesti desiderii eorum
sunt, et in ers etiam animaiia in natura ab aliis perficiant; et ha, ipso suadenle, ubomni sanciitute
aitimalibus alienu, nascunlur et pascuntur. Hoino legalium pra.ceplorum oinnipotenlis Deideliciuut;
namque cburismute et oleo per gruliam Dei inun- quoniam in omnibus praeceptis quae Deus per Moy-
ctns, ei igne Spiritussancti accensus, inbaptismate sen, ac per alios propbetas suos prolulit; et quae
sanctilicutur, ac denuo in confusionem antiqui ser- postea penFilium suum revelavit, moriui sunt;
pentis, qui primum ortum suuin letigit, renascitur ideoque per eos lota lerra pollula est. Unde vos, o
(Joan. m); ct ita per graiiam Dei ab ipso hoc mo- reges, duces et principes, ac caeteri Christiaui homi-
do polenter eripitur, ac in fonte baptismatis per nes, qui DominUmtlmetis, verba ista audite, et
fontem vivutn, scilicet Spiritum sanctura, ad aeler- populum islum ab Ecclesia, facultatibus suis prjva-
nam suhaiionem regeneraiur. Eudem etiam virtus tunt, expeilendo, et non occidendo, effugate, quo-

(19) Nolandum illud, ne secundum prwceptum U- nullura prxceptum legis observanl, non vere con-
qit. Anabnptisla. ct coucubinarii hic uotantur, qui tinenles.
233 EPISTOL.B. — EPIST. XLVII. «54
niam forma Dei sunt. Igneus aiilt-111Spirilus Dei,. A permiltat divitias habere, et eas pauperi sub-
qni Vivusfons esl, per gratiam sttam vobis infiiii- trahat, formam pauperis, qiise sua imngo cst, 11-
dal, ut liaecante diem tillionis Dei, faciatis, qnate- nien diligit. Dives enim per sitperhiam diviiiarmu
fliisdcomni lionoreet bealiiudine corporisvet anl- suaruiii hotninibiis, quibus nocere poiest, imperai,
inaenon deficiatis. et eos tractat sicut nou sint horoines in forma
Deus homini praeceplum, in qtio onniis lcx lale- sua : et hoc modo bonutti nomen hominis, st-ilicet
bat, dabat; ccdhomo illud praevaric.iius est, et ideo quod ipse iraago et siinilitudo Dei est, blaspbo
per csstiin expulsionis jmlicatus esi, in diiolms inatur.
inodis mortalls existens. corpore scilicet moriendo, Detts itaque praecepit : Diliges proximttm tuitm
«l veraelucis visioue carcndo. Uude etiam in man- t'cut leiptum (Levit. xix; Matih. v), loriiiam luaiii
sione illa perdiu-are non potuit, ac proeJictam vi- scilicet in ipso attendendo, eiqtie oiiinibus contlo-
sionem perdidit. Ipseenim Deum veraciter scivit, lendo, et orania quse mnie egerit, moleste ferendo,
et quod ptaeceptum illius ctisiodire deberet, agno- ' qtiia forma lua in malis ejtts per ipstim blaspliema.
vit; sed quia setvum audivit, et quoniani mulieri lur. Cttmque homo bsec fecerit, boituni opussecun.
sibi subditaeconsensit, jusiura judicium jusli Judi- dttni Filiuni Dei operatur, qui carnera inJtiit u(
cis super eum venit. Ei judicinm istud Deus homini "' bomini condolere possil. Sed qui spernit pauperem,
super illos dedit, qui magistrum in obedienlia non soluin in illum, sed etiam in oinnipoieiileni
aguoscere noiimt, etqni omnia mandata legis prse- Deum peccat, qni formnm boiiiinis apprehendil,
varicanlur; unde el corpora ipsorum morli claban- per qiiam legem tledit, et ex qtia reJaigiieliir, quo-
lur, guoniam iji luce legis mcruii sjint. Sed tamen niam iraitsgressiones legis sunt. Quicuuque uutem
nragisiri, qui in vice Christi sunt, praevidere de- toiam legem servaverit, offendat autem in uno, faclut
beju, si aliquam entendaiionem in se hnbeant, an- est omnium reus (Jac. 11);qiiouiain tjiiicin.ique Cae-
lequain illds niorii tradant. Et cor eorumdem lera legis mandaia Leiiueiil, et uno inufiilalo 111
inagisirorum in hoc purissimum esse debet, ne ul- lege carucrit, illml propter odiuiu non diligeudi»,
lam injuriam, aut blasphcmiam ipsis ab illis illa- sed velttt picturam picloris jllud babeudo, hic ali»
lam, in jtidicio aitendant, et ita morli sanguinem proeccpta perfecte 11011 iuiplet. Sic e iam fit, cuni
duiiiiiatoruni ctun ujdicio tradant. Quod si cor co- bomo debilitaiur in 11110 membro sive per naliviia.
rmii piirum non fuerit, a praesentia hujus jitdit-ii tem, sive per aliquod iiifortiiiiitiiii, cictera niembra
fugiant, ne verba ipsoruin proxiraos suos interfi- sua ei condulcbuni, neciiiillo clebiliialo perfectum
<.ant, diligenlissime Evangelium Domiiii aueodeu- soialiuBi atil auxiliuin liabebnnt. Cibus qtiuque noi|
les, ubi dicilur; Soliie judicare, ul non judicemini. C • bene cociusel insulsiis, hoiniui nec vim, uec giistuin
/B quo enitn judicio judicaverit, judicabintini confcrt; sed vix homo per illum vivtt. Sic cliain
(Malik. vn). Sed nec judlcabunt secundum qttod qtii igneam charitatem pon habct, omnia mandala
ipsi consiituunt, nec secundum placilum volnuiatis legisuon recle coquit; sed ea ul debile niembruni
suae, sed secuudum judicium omnipolenlis Dei, ita suuin habet: elqui de sapienlia opera sna non col-
ul -quicunqueintoleraliiliier omnibus praeceplislegis ligit nec discit, sed illa a scipso conneclit et opera?
adversarius exsiilerit, et qui a criminalibus pec- tur, hic comparatur homini, qui imagjnem secun-
catis se absiinere noluerit, hic secundiim judicium dumformam hominisex ligno facit, quae vivere non
Dei, el nou secundum v.oluntatem boiiiuiis jtidice- potest; sictil etiam ipse, et operasua mortua suut,
tur.QiLod si ille propter timorem mortis, culpam et etiam velul mtilus est, qui voce rationaljiatis ca-
suam se emendare promiserit, semcl et secundo rel; unde el sjc.ut reus in oninibus mandatls Dei
judiciuiii Dei differatur: el cum sic probatus 11011 existit, el de ipsis in judicio Doroinorespondebit,
einejjdaveril, secundura verbum Filii Dei, pienae qtioniain ea secunduni voluntatem suain operatus
judicii reus eril. Hoc modo de omni judicio quisque esl. Praevaricatio itaque manjaiorum legis, in eih-
homo provideat, ut non secundum voluntalem ho- Q nicis, et in infiJelibus, et in eorum sequacibus estr
miiiis fiat. Allendepdum quoque esl, quid Jacobus quia fide cnrent. Qui atilem per baptisniiim et liJcti)
de djvite el de paupere loquatur, dc divjte scilicel fidcles exislunt, et quantiim potuerunt, iu manJaiis
bene aurato et veslilo (Jac. 11). Dives enim propter Dei operaiitur, atque toto corde geraunt, et al
iuagnain pecuniam suain honorari vull, reciphur, Deuni aiihelant, auxilium illius postiilando, el pu>-»
et Ikoiioraiur, videlicet propter ajjxilium adversi- • ni.tentiani de i|lis qusepraevaricatilur fuciendu ; qtior
tatis, et propler liinoreiii potentiae, qtia saep.e ho- liiairt alii ab infantia, alii a juveniute, alii in scoe-r
niines laedil.Pauper auleni propter auiorein Cbrisii rtitte Deurn quacruiii, et ab ipso omnia postuIiiH,
suscipiendus est, et quoniam fraier honiinis exislit. bi licet peccuverinl, lainen per jiiJicittm non abji-
Nec isii pares babenJi suiit, quia hoc sine cliscre- ciunlur. Nain i» omnibiis ist s, 0 Jeius;.|:m, ninU
lione esset; quouiam qui divitciu et paupercm in1 liludo suiiciorum, juslorum et electoruin, pcem-
una sede sedere faceret, dives hpc facere dedigua.- tenlium el publicaiiorinti nd te veniet (Isa. LX).
retur, et pauper inde terreretur. Pauper namqtie1 Divina clarjtas, claritatis, qusc inter opus tuini)
propler aroorera Dei recipienclus' ct babendus est, , clarescit, tu radix illaes, quae plurinios ramos cmi«
quia fraler hominis est, ct quninvis Deus divitera1 sisli, et sol es ciim ij.iiiiiinc.rabilibusspbacris, spijj»
PATROL.CXCYIJ.
£55 S. HILDEGARDl* 236
rel sanciis et electis ttiis, qiiorum nnmerum nemo A stitiiisii, et in igne Nocconserv.isii, ul Je ipso novus
capere polest. Tu enim in principio radicem unnm mtiiiJus cum igne s.inctitatis proreJerel, qna iuglii-
plnsmnsli, qttam spiraculo vitaevigilare fecisti (Gen. vies serpenlis clausa, el vis ejus ila combusta el
n), el ad Jcremiam dixisli: Quid vides, Jeremia? supernta esl, ul illi qui per ignem et aquam rcgene-
Qui libi respondh: Virgam vigilanlem ego video rnntur, in vera fide persistenlcs, ntillo moJo per-
(Jer.i). danlur. Tu enim in igne tuo aquam exsiccasti, ne
Qusedamradix cumramis suis processil, el noxiali in utrcm Noe flueret, in quo praesignasii mortera
ponio obnubilala est, quod nox supeream evomuit; perditionis boroinum finiendam, sicul eliamhomines
untle et ipsa in tenebris ramos stios multiplicans, in nqua morte finili sunt. 0 sanctilasciquae,iu qua
jttslitiam coeliconculcare voluit. Sed tti, clara divi- Filius liius morlem contrivit, qitem Virgo de luo
niias, in aquas claruisli, et eas quasi in ulremcon- igne concepit, qui in ea oranem livorem aquosi pec-
gregasti (Psat. xxxtt), in quibus omnes bomiues, cati exsiccavit, ut ex illo non Isedereiur, quemaJ-
«•xeeploNoe el ramisejus, snbmersi sunt (Gen. vn). niodiim etiam Noenon Iaedebaltir.In his enim signis
Islum vero, scilicei Noe, ad operaudtim miracula prscvidisti quod in Maria perfccisti, quoecaput ser-
tua imbuisii: el ideo opus siiitm quasi in scientia penlis contrivil (Gen. m), per quem priinn niulier
infanlis ctim gautlio operatus esl; quia iiondum sci- jj decepta est. Noe, qui saluliferum signiim es, qnia
vit nec sapuit, quse ei locuia es. Acreutn quoque Deus occulte le docuit, qiinlilcr per aqiiam salvari
fumum ei objecisti, qui venas el medullas bomiiiis posses (Gen. ix), et tordi ttio inspiravii, ul nd su-
concutit, ut humanis sensibus non impediius, oedili- crificnnduin ei, uiensam aedificares, lu velut aurora
citim quod eum docuisli, velut in laeiilia infaniis existis; quaescintilla solis es. Deus in te praesigua-
aeJificaretur. Sic eliam facis in hominibits, in qui- vitnovam et veterem sancliiaieni propheiartini, et
Ims miracula tua operaturus es, cuin per tuam in- snpientiuin, cl observationem integritniis, qtue non
spiralionem aliena humanis sensibus loqiiunlur. in laterc viri, sed in forma mulieris planinia est,
Postquam aulem Noe in ahitudine, in quam levave- quae in polestale viri non fuit; sicut etiam potesius
ras, oedilicium suum fecerat, priinum aedificium aqu.e libi nocere uon poltiit. Deus etiara iioviim
Abel, quoil in effusione sui transierai, tle ipso exci- niiiiidiiin ex le procederc fecil, el rigatam lerrain
insli, eumque ila iuspirnsti, ul aliarc a-dificarcl, per aqiins libi deJit, in quu vineas planlasli, vim
super quod tibi aliissimo Deo sacrificium ob- viui lunien ignorans, per qtiod sensus boininis <le-
lulit. niidnnlur. Sicttl eniiii filitis, qui niiditnieni tuain, te
Clarn divinitas, qu.T iiiiiumcrabiles spnaerasvitae ul patrem honorans, lexit, gloriose libcrtatem suani
Tiabuisli, primum liominemplasmasti de limo lerroe,'C <lclimiil,'alio in servum illius redaclo; sic bon:e
el illum in loco pnradisi consliluisii (G-ri. iv), ut sricnliic inala scicniia servitus conslnt. Tu eliam
in angclica lattde socielulem hnberei. Serpcns au- l.im tortuosus in peccaiis, ut fil i lui, non fuisii,
lein in dolo octiluni snuni movit, el iliiim fallucibus sicut etiani filii AdaecriininosJorcs ipso fiicrum. In
vcrbis dccepil, le apnd eiim nccusaits, qui etiain beiiedictionibiiscniin libcrtaiis, sancii et elerti sunt,
priinum se tibi opposuil. Quod diaboltts fecil, qua- et etiam illi qui per poeiihcnliam de servitio pecca-
teniis bomo.de puradiso cxpelleretur, cl ne in lo- tnrum in liberlntein redicrutit. Illis qtioque oinnibiis
-eum, de quo ipse expulsus esl rediret, qiieni novtiin tluliir luba caitere, ctijus sunus anie Ibroiuim Dei
opus creuliiin, pracierquam se cognovii. Clara el sonel (Apoc v). Angeli qiioque vocibus suis Dco
jgnea Jivinilas, in igneis spliieris, quas in te iiabtii- Intides sympbonizanl, de operibtts bouoruiii Itomi-
tli, per sanclam iniaginein humhnilaiis luoe caput iiuin aJlmc in corporc viveiiiiuni , qna. semper
-serpenTisconirivisli, ul sc, priusquam opus luuni iimlt plicanltir, el anie Detiin as<enJtiul super ati-
perfecisses, nunquam erigerel. Ipse eniin ignem, rcum ullaie, qtiod iu conspeciu ejus est, cl de ijisis
qui lu es, neqiiaqttumUngebal. Sed in quadam luce seinper iioviim canticiini Dro conciiiunt. Auictim
clarilulis, in qua mendax fncttis fuit, et idco huma- ,., ciiim tiliure, opera sniictorttin inleiligemla sunl,
nitas tua ei absconsa est, et ideo etiam angeli, qui qua?ipsi, in corpore ntanentes, operaii stiui, ct qua.
ignem tuum tanguut, ab eo recesserunt. Postea vero iu couspectu Dei, qttasi aureum all.ire fulniinuiil,
opusluum, scilicet liomineni, cum igne et clarilaie el quibus Aguum, scilicel Filiuin Dei imitali
': lecisii, ita ul illi perdilo nunquam ex lolo sirailis siinl.
efficerclur, quaein lanlo nuinero ad imagincm tuam Ipsi qnoque sancli opcra sua, el eiiam opera
colliges, ul nec angeli, ncc anima. enm dintimcrarc ipsorum beatonim, qui feliciler operanlur, Jiiiuiiie-
possint. Quidam cnini hciniintim ignei sunl, ct ntl rant Ciim canenie luba, cujtis souus c»t ul vo\
ignein se converiiiiit, el quidnm in luce clariiati. aqiiaruni nniliarum (Apoc. l), quaeclulcissimosono
simt, eltle luce ruunt; et iteruin postea ad ignein circHinieiiiis firnianienli intermisla essel, et huc
lesurgiint, ac columnaecceli cfljciiiniur. Tu, clnra voce laiiJis auxiliiimjlli a Deo quaerunl, qua. san-
diviiiius, ignis et claritas cs, quibus ciiam ficiilc ttis opcribus, qtiaesursiim supcr allare ante Deum
vas fecisti, de quo indumentiim tunm induisli; ct ascendiini, opera et merita ipsorum tangiuii. Sic
«ic in tribiis viribus exislens, opns luum etiam in nainque Deuin pro ipsis orant, qnatenus ipsi a
iribus virilij» conslituisli. In clurilate Ailain con- bonis eperilnis, Lcv;aihan decepiione, non
inipe-
217 EPISTQL.E.'—EPIST. XLVH. •£,:'
diantur, quse exemplis eorum cum elcmentis ope- A } sti. Tu praecepisti Abrahas, ut in carne sna se vui-
rahunltir, quod canens tuba eorum significat, quin neraret, qtioede deceplione, de saneiilale casliiaf.s
Dens abeis, sicut ab angclis, quos clarjiate stta in inccsla desideria mulata est, qnaetti per nqtian
perfudii, laudalur ctglorificaiur. Vox enim sanclo- et bnplismum abltiisli, in occiillis niysterlis, qni-
rnm, qua Deuin de suis ef de aliorum boiiorum ho- bus etiam ipse nescienler decepttts est. Abraliam
niiiiiiiii operihus landanl, quasi canciis luba est: ad praeceplum menm, carncm stiatn viiluernnle, et
unde el ipsi canticum novum anie ibronum el diabolum coiiftidil, qui ifiysterium iilutl non cogno-
Agnnm canlant (Apoc xiv), et terra, scilicet ierre- vit, et in ea parte hominis confusus est, qun etiani
ni popuKinvoces eorum resultanl, in meriliseorum hominem decepit. Tu eiiam praecepisti, ut dilecliim
Deuin landaales, et dicenles: Gloria iibi, Domine. suum filium lihi sacrificarel (Gen. xxn), in quo p-:p-
O sancta Divinitas, lu in rcelo ab occullis angelis signasli liiuin Filium pro populo saertficandum. 'Se4
glorificaris, qui de lua claritate scintillae existunt, vihrantem gladitim super ipso ligalo exlensum, aa-
•et de hoinine (quem delimo forinasti ad indtiiiicn- gelus luiis prohibuh, et arieiem ex aliis ovibus non
-tiitn luum) laudaris in lerra. Quod Joannes evange- procrealum, sed oslensionem tui miraculi illi osten-
lisla clnritnle Dei inchrtiil, el in flamma Spirilus disli. Homo eniin, qnem lit plasmasli, per diabolusn
sancti exarsit; et ideo in corpore suo coelcsiis fuil, B ] decepitis esl. Cnde omnis humana natura ita con-
ut Itomo anteruinam exstilit, unde pondus et gra- taminaia est, quotl omnis Irotno lotus in peccatis
vedo corporis sui in lerra remansit, ipso in ccele- cnrnalis desiderii concipiiur. Natura etiaiw hominis
stia sublevalo, qnasi in ictu ocitii, sictit posl no- iia disiorla ettortuosa factaest, ut nulhis socinm
vissimum diein omnis corporalis gravedo combure- stitim liberare posset tle c-rpiiviiate d.nboli; ttnJe iu
titr, sanclis animahus nd coeleslia volaniibus. Joan- leipso ordinnsli tunicnm Filii lui extenlain de sin-
ncs B.iplisla forliluJiiic Divinilatis pcrfusus in plici terra, quae de nullo germinaverat, cujus san-
carne stia (Maiih. m), otimino a spinna serpenlis guinis calorem cnlor Spiritus snncti nccendernt,
ttiortiius fnh; et ideo amaris verbis peccantes cor- quae sicul ovnm n rarne nnla est, quod per gnfli-
ripuit. istum Deus antc humanitateni suam praemi- nam folum, puTliim emitiil; sic ipsa Virgo calore
sil, aniequnm pleniliido lemporis veniret, in quo Spiritus sancti fola, filitim genuil: et sicul pullus
Oeus homo facttts est (Gal. iv). Nunc autem invoco absque cnlore gallina. ex ovo iitinqtinm proccderel,
et adoro tc, ut me ptisillanimem, quse vcrba isla sic Virgo ahsqtie culore Spiriius sancti '.imiquain
viJi el audivi, quod lu solus scis, iu canticis bea- Filium procrcnret.
.nrum aniraarum conservare velis, el omnes qtii Mysieritim isltid lotum in nr.ete praefigtiraltim
jiropter puram fiJcin nominis tiii stuifiose mecuni fuii, qui in spinis pendebnt, ut Doiiiitiiis ad Adam
Jaboraul, iu siimin gratiae ita collige, ut a te iiiin- dixil: Cum operaJitsfueris lerrnm, spinaset Iribnlot
quam peregrinemtir. Tu enitn solus ignorantimn gcrminabil tibi (Gen. 111).In lahorihtis operis su.
meam scis, qliae doclrina Scripturaruin stellala non mniiliosa vindicla ei ostensn esl, quia contempsit
suin, quae iiiiracula lua narranl, ul ctiam in stellis piaecepliim Dei, quod incccpit, cl non pcrfef.t.' rt
lemporn discernuutur. Undc rogo le, ul ab omni non gloriam suam contrivit: cl idco lncida vcstis,
jiigrediitc malignoi tim spirituum me liberes, el ab quae absriue omui obnuliilalione fnil, ab eo aMaia et
omni dnbio ignoraiUise mesein corpore et aninia scissa esl, ul etiam spime et Iribuli IIOTInrm vcii-
jconscrvcs. Ilcrutn rogo, le, mhis Pater, nt mecura dunl. Filitis, qni absque oiiini virili sanguine naius
JaboRutles, igue chariiatis luae ames, et in l.bro est, in cl.iritate Dei calore Spiri:tis sancii, illeso-
vitavqni scienlia tua est, scribas, til a te niniqtiam lus in ligiiutn siispcnsiis est pro crimino AJ:ie; rirj
sepnrenliir. 0 Noe qui principium es sanclhaiis et niifliim similem hnbitit, aiiiinns' libcravil, infernttiu
xauiorum, qui a le processcrunt, rogamus le, ne des|ioli.intlo: et quis est isie qui hoc fecil? Dein
nostri in canticis latidum tuaruin obliviscaris pro- scilicel, <|iiiabsqtic omni jncceptione, <:efc u ct inu-
pter negligeniias nosiras, se<l propter amoiem j) j lalione, dies iila csi, cujus claritns iiiinqiiam nliqua
illius, qui le jn inijacuJis suis elegit, in laudibtts et luce illustrata esl. SeJ ipse luv oniiiis fnclura? et
«rulionibtis tuis anie Deum noslri ncenior cssc tli- crealura. suae est, <lequo David Jicil: Quis esl ule
gneris semper. Amen. Sancla D.vinitas, quaeabsque rex glorim? Dominusfortisel potens, Domiiiitspoens
joinnitlivisione iulegra existis, (u per verbutn Uiuiii in prwiio (Psal. xxili). iloc cst, Deus itiexsiiiigiii-
ju oumi crcaliijM pnro noiiiine generas. Forniic, Jnle lijiiieu est, quotl nunqiiaiii inveieraseei, m>c
quacper verbtim tuum formalae suut in gencre suo, eviincsrel, nec in lieclitiin clitcciiir, el ipse esfK'-.\
a viLu non cvanueriinl. Qiucilain creatura ex viri- glor ae, ITIJIISgloria ahsquc o:iini noxiiili ohscuiitnc
dilale, qiuedam cnrnihits imluln ex sensibili natura persisiii, cl uon ilcficit, sicut lempora hoiniiiis <lc-
sua, qiiaedainex VPTIIOSO flatti suo, qi);cilai)ies aere ficiiinl, qii:e iiicipiiinl ct urescuitt, ct sempei- inu •
flueutis aqnac vivil. Tu enim integinm el ind.visani Innlur. Se I ipsn in viriJilaie sua slnbiiis ei iiiiniM-
obedienliam indnmenti verbi lui, in Aliraliain prae- lahilis perinaiieb t, sicut l gnum quvtl ptantatum est
signando scripsisii, cl eam piiram et inicgrwn pro- secttsitecitrsus aquarum (Psul. i). Gloriam eniin. quui
pier libeniiionetn eoruin <|iii pceniteniiam (de tn- ipse 1-ciis cst, nec angeliis, nec homo ullo numero
obcJieulia, qii;c in Atluiu exnria) ugiint, custodi- fluirc mjc ditHimprurc vulct. Qtioniam ipse integra
J59 S. HILDEGARDIS 240
pleniltido est: et ideo angcli utioqttnmsaturabunlur A processii, quas nobile gcrmen Filiuni Dei gemiii,
ctim inlueri; qiioninm semper ignola el novn in eo quod lotnni inuiidum illuroinnvii, per quo.d eliam
videnl cum gloriosa jticiindilate. Ipse vero foriis ei capul serpenlis contrivii. 0 roilis snpienlia, ctijus
potens; quoniam omnes creatttras in foriitudine sua ordinalio in omnibus rrealuris luis justa et vera
potenter pcrdiixh, et unamqiianiqite in generesito esl, salva honiinem ilhini, qui islam Scripiuram vi-
mobilem constituit; et ita absque caecitate oinnia dit et audivii, et fac eam priucipem reJempiionis
creata sunt et absque defectu. Domimts potens in Filii lui, ut a iiumero islorinn nuiiquam separetur,
prwlto, qui contra dracouem piignavit, et euui in qui in regno luo gatiilenl. Libcra me ab oinni falla-
toelo superavil, ac in inferno ad pcenas rouliliaesuae cia uialigiiorum spiriiuum, qui me cum omni huma-
prostravit, el porlas inferni confregit, et aninias no geitcre odio habeiii, nc ine, ipsis conseniicn 'o,
illoriim qui eum agnovernnl, sectnn duxit, nec istud coniaminem: hoc mihi concedere velis per san-
alius facere posset, nisi polens sit. 0 pura, vera et clam Mariam, maris slellam, el per Filiuui tuuin.
ignea Divinilas, in lua potenii vi planlasii primuin Amen.
immortalem et iminulabilem icrram, in qua primi Divina Deilas, qtiae,ctini aliis potentisetusesuper
honiines se coiilarainabani, conira proecepluni et pennos rentorum volas (Psal. xvn), quorum elevalio
voluntatem tuam delinquentes, quos de endeni lu- B el volaius per vim iiiam existit, per fortitudincni
cida regionc cxpeilebas forti potemia lua. Ruinam (uam ralionalitas in angelis et boniinibiis, qui opus
tamen isiorum reoeJificavit, post effusiouein aqtia- luum sunl, volat; el lu snpienlia cs, qusc islorum
TUIIIinibiiim per novam progcniem quaeex Noepro- ralionabilitali scientiam Jal, ut qualia opera eomm
cessit, puslquara serpenlino generi ostendebns quid sinl, agnoscant; et _a, velut snpiens vir, doinum
iu rurti poleniia lua facere posses contra lurorem sii.iin supra petram, scilicet Chrisliim, aedificeut.
draconis, qui in aestlmatione sua omne humniiiim Ralionalitas boniinis, cum sapienlia lerram pro-
genus deglulire deberet, quod diabolus tamen uon funde fodil, quatenus sttpra petram domum buam
cognovil; quia tibi nunquara servire inccepii. ln aediilcel(Matlh. vn). Untle qui cum sapient-a nd
omiiibus quac cum diluvio faciebas, qtianJo homi- coslestem amorem aeierni Dei volat, viam vanam in
nes demersisti, ruinam errautis lurbae oslendebas. peccalis vivendo despicit. Taediosusautem el stut-
Tu eniin, sancia Divinitas in Noe novam sobolem lus homo, quem taedel lerram in altum fodere, el
planlasli, sicul etiam lerra in allum modum eversa, domiira suam supra pelram fiindare, hic desideria
IIQVUIII succum vini protulil. Abraham prima radix carnis suie colit et deridebitur. Tu, pura Divinitas,
fuil, qnoe in ramis generis sui floruil, sicul virga Q Moysen de aquis sumptum servasii, qiiem lilia Ptta-
Aaron de radice abscissa frouduii (Num. xvu), iu raonis tanquam firttimsutnn nulrivit, ne tnortestil-
qiia proesignasfiNati lui lncarnationeni, qui in pu- foearetur (Exod. n). Aqua Spirilui sancio adest,
dica alvo Virginis, de vi ttia, sancta Difinitas,absque quoiiiuin per eam oninis fornicalio et forma exim-
ouiiii carnali conceplioue llortiil. 0 pura Divinitas, nitur, cui biiinidilas adest,quia oninia lemperanlur,
'lu allendisli maliliosuin audhum priuiae mulieris iil eliam iguis magisterio suo omnia teniperat. Sa-
per serpenteni deceplye, et nobilissimam virgain pientia rationaliluti ailjuncia est, et corpus ejusdem
Mariam, de vi lua florere fecisti, tjtise nuniiuui ar- rationalitalis indumenium existit. 0 sancta Divini-
changeli cum audilu verae humilitalis suscepit, et tas, his tribus viribtts omne opus tuum perfecisti,
in vera Btle libi obedivit (Luc. I). llanc III super in iila tiniiale in qua nulla divisio esl, nec utlum
•sidera in ceelum unicam mairem tuain aliena. nu- eortim aliud tnjiisie excellit. Sed lu es omne in om-
lurse levasti, quo non venerut Eva: quoenobis per- nibus (/ Cor. xv). In possibilitate poientiae tuae
didil Eva, «a per matrem snlvulionis cum oimiibiis creatiirnin tuain mtililplicnsli, quae in una forma
ornameutis paradisi, nobis reddila elreservaln suni. multos sensus hahet Tu eliam praevidisti in visione
Niinc, o laudabilis Divinitas, laus tibi sit, qiioniain antlquorum sanclorum, et in sanclis novi lesta-
omnin uialiiiosa bominis reparabas, et in scieutia D nienli incarnationeiii tuatn, cui ipsi nJsiinl, sicnt
tua scripsisti quaftler iiiiinicu.n luuin superares. fecisti per nubem in Noe, et per arieiero iu Abrn-
Ad proiiuntiandain hanc Scripiuram viros clegisli, bara, el in Moyse, quem de aquis suinpsisti, in quo
de qtiibtis isti praecipui fuenint, iu quibus ostendi- legale fundauienlum tiitim scripsisli,>el occutta my-
sli bmiiia malitiosa casus Adae, per Filiuin tuum steria et miracula qu.e bominibus ignota siinl, in
reparanila in melius, sictti post diluviuin terra et mirabitibus tuis fecisli. Tu enim per clavem nti-
bomines quadam noviinte in melius reparata suut, bium aqiias effudisli, el per circuincisionem bapti-
et in Abraham inobedieniin per obedieuiiani deleia snium Abrahae.oslehdisti, cujus vinctionem per
esi. Abraham fuit radix incipienlis sanclilatis, qui Moysensanclificasii, quem filia Phnraonis de aqtiis
per obedieiiiiaii. pra-cepiuin Dei servavit, et omni- suiiiptum servavit. Filia Pliaraonis. EciTesiain si-
poicnti Duo hosliain bonae volunlatis oblulil, umle gutficat, qnaeex gentilibus idola coleniibus ad Demn
ct nierito paler mullarum genlium dicilur (Gen. per abliilionem bnpiismi, et iinciioiiem Spiritus
xvn); quin his, scilicel obedienlia, ob.ervalione sancti'(cui maXime aqua perlinet) ad Deum con-
praiceplorum Dei, te, sancta Divinitas, teligil et versa esl. Futtira miracula in Moysepraeridisti, qtii
-ignavii. Ciidc olinin nobilis Muria de slirpc ipsius ucr igitcain coluniiiani iu nocle Israelilicitm popti-
2-.r EPISTOLJE. — EPIST. XLVH. 212
,um dtixil, el mare Rubrum divisil (Exod. xiv), perr A dus enarrare non posscl. Bolrorum autem opliiinini
rujus significationem cliabolns ctiin oinnibus scqua- viniiin suam dulcissimara doctrinam significal, qua
libussuissubinersus est. Virga vero qua aquas di- honiines in parabolis docebat; quia divina myste-
visas coufluere fecii, lcgalem correctionem, qnai ria, generi per consilium serpentis obnubilato, vi-
pleiuiin niinieruin primtini constit.uil, supplebit perr denda non sunt, nisi ut facies hoihinis in speculo,
Filium suum. Ecclesia namque per incentliiim vi- in quo lamen non est, resplendel. Quomodo enim
lioruin n ultns persectiiiones patitiir, siciit eiiami possel vita a niorlali boniine videri? Ipse eiiim ob-
Israel in ereino multas pcriurbalioues, contra Deumi scnra verba homiuibus loculus cst, scilicet parabo-
iiniriimrniis, perlulit. Moysi, qui rubum non arden- lus, quia in peccatis concepti verba vilae aliler ca-
«em ardere vidil (Exod 111),Israelilictim popiilumi pere non possent. Filius enim Dei, qui divina vila
salvanduin ntmtiasti, qui ignis signnvit Virginemi est, iu iiiiindiim venil, qui labernaculum esl boini-
per Spiriliim saiicluin absque omtii commistioneJ nis, noxiuli pomo decepti, qualenus eum ad vilam
viri Fjliiim ttuuri genituram, pcr qttein populumi revocuret verbis doctrinse suae, quem in htiinana
Isrneliticum in aqais sanctificasti, quem in Abra- specie, quoe deilatem suam lexerat, videbnl. Foim
hnm plantasti. Tu eliam Moysidiligenlissinm ainicai vi/us, cujus divinilatem nullus intueri potest, Deus
ttiodorsiim luum ostendisti, fociem luain videre de-- B omnipoieiis est, qui in praescienlia sua predeslina-
siJeranli (Exod. xxiv), per quod ostendiiiir, a vi- veral iiicarnundum Filitim siium cx homine, quem
venie homine aeiernilalein luam in bac terra viderii nd. iiuaginem el siuiilitudinem suam crenverat,
i:on posse, nlsi qunnium in fidc coguoscilur. Ipse) qtiatenus pcr ipsius snuctara humanitalem, bomo
cniin secreia niirucula lua atnplius buinano sensui perdilus, libernietur, ab aeterna morte, qui niillo
suscepit, quain caeteri homines, unde ctium exter- modo alitcr liberari poluit. Filius namque Dei,
rittis ei exeussus est, el bomincs latet quid decor- unica vita absque principio el fine existens, morta-
pore ipsius feceris. O sancta Diviniias, laus libi ini lem hominein ad vitam sttscilavit, a morte seterna
omnibiis operibtts, quae in his Iribus colujunis ope- restiscitavit, qiieni in duabiis uaturis creavil de
ratus es, el dc omnibus miraculis qnae ad uovissi- maleria lerrx, unde peccala sentit; et ex anima,
iiiuni liomincin operuberis, quia per Spirilum san- per qiiain Dcuin omiiipoteiiiein el invisibilem intel-
rluin iu his iribus viiis omnes caeleri prophetsc! ligit, qui aliissimus mons esl, ad quein niilla crea-
pennaii siini, ei CUOJipsis volant. Ivunc observai lur.t nscendere valet: untle decebat eum, a qiioom-
«lag-ios et parvos, qui de Spirilu luo scripseruul, clL nis creatura descendil et niovetur, ul per Filiunj
me piisillam qusc de spirainine Spiritus lui, cumi siiinn, Deutn scilicet et hominein, liberarel, qua-
islu scripittra laboruvi. Josue volanles peniias Moy- ' tcniis vacuus angelicus chorus per euin suppleretiir,
sis fech, quia ab ipsopennatiis fuil. Abrahaineiiain t Deus eiiitn cceluin et terram coustiluit, qiieiiiadiuo-
• post Noe Spirilu sanclo inspiratus, novam lcgemi ditin
Moyses inspiratus Spiritu sanctu, scripsit,
(Gen. xvn), scilicet circunicisionein, protulit, elL qticm in fieiili vnse, scilicet liomine, designavit,
Oiunisphilosophia proplietarum ab ipso solo exortai quem diabolus nd plenutn, ul in miraculis Dei con-
cst et generata. Deus etiam cum cceluiii et lerram i stiiiiius esl, non cognovit, sicut eliam diviniias in
creuvit, ccelum cum cceleslibus signis ornavil, elL humanitaie lateus etoccullala esl; quia, si perfccte
terrani cum herbis et besliis, el landcm boininemi eum cognovisset, niinqiiam ad decipiendum eum
creavit (Gen. 1), insignitum omni crealura, et in- aggressus ftiissel. Diaholus veroetiam ante riiinaiii
lelligibilein onmi sciculin. siinm eum niiiiquam vidil, quoniain a charilnie coc-
Omiiia mirarula quaeanle Jesum fuerunt, sciiicet ctis fuil, qtisc in oinnibiis rebtts velut anima el ocu-
per sigitum circuuicisionis, et omnis propbelia pro- lus existii, Jesum Cbristum sine peccato essesensit,
pheiaruut, in ipso oniiiia complela suni el consti- etineoopera, qtiibtts bomo ad vilam resurgh:
leiunt, quia in aliena naliira novus homo in mun- ideo recolens primiim hoininem a se decepltim,
dum venit. Deus eniin misil ctun in lerram inara- ry eum etiam lenlutum, decipere volens, et tit memo-
lam, et inierram aratro non eversam, in qua ipse ria ipsius deleretur, omni modo quamvis ineassiim.
nobilissimus Ilos crevil, et dulcissiiuuiu odorem laboral. Sed curo superatum se vidissel, oniiiino
praebuit universo jnunJo, sicut et nobiles flores in perterriius erubescebal, et in malitia sun confidit,
inarata lerra crescunt. In floriditate namque sua ul per Aniichrislum, Detun in opere suo confiindere.
jiovus niundus processii in siuiilitudine, sicul Deus debeat, quia ex forti veua primae deceptionis, suae
Adae disil: Crescite et multiplicamini, et replete ter- conlidil in terreno hominc perlicere, qnod in inex-
r.im (Gen. 1). Sed quia germlen illud periit per de- sfmguibiti lumine non valtiii, qtiod Job, qui in dn-
t-eplioiiem antiqui serpenlis, ita quod in primo ortu lore suo perfusus esl, in prophelia sua iiitellexii,
jion processit, postea Filius Dei mortera primi ho- quando : Diabolus fidueiam habet, quod Jordanit
iiiinis suffocuvit, el magnos botros in nova vinea in os suuin fluat (Job. XL). Ipse enim mnxitit;
plantavit, qui oplimum vinuin dederunl, ex quo odil igtiem el aquatn, qiioniam omncs creatiinie
ouines cuin magtio gauJio inebriati suni. Vinea per ipsa lirmatae et animntae siint. Ignis vero in quo
vcro ista fidem, quac ex verbo, scilicet Filio Dei, secundum iinpietatem suam ardet, oiiiiii luinine ca-
emafiavil, i'es;gnai; cujns processionein lotus miin- rei, ipse ciiain ooinis viriditatis expers est, et ideo
W> S. HILDEGARDIS tU
ctiin luce et humldilate parlcni iton li-bct. Nobilis- A curetis. Rogamus etiam, ul ea qua*viva voce nobi-
siirius flns virgie Aarcn , per igneni florem , et in prius dixistis, lilteris quoque coromendetis,elnot.i.
. aqua moriein sufftfcavil, cle quo floridilas sancliln- trunsniitlaiis; quia, dum carnaltbus eoncupiseen-
lis et coelesiiiimvirtnftiin exortn esi, qiiouiamipse tiis dediii sumiis, spirtlalia quae i>ec videimis, nei-i
.'.obilc gcriueii ab ulto inonte deseendil, mide eiiam nuJiiiuis, fncile per negligeitliam oblivioui IraJi-
iioviiii! geims plantiivii. Propheiica nnmqiie verba, mus. Vulent Jilectio vestra, el ille vobiscutn sit »
i|u;e in timbra fnmaesoniieriinl, tunc formnta appa- qnetu tolo corde diligitis. # v
rucriinl, quando Filius Dci cte alto moiitc, scilicef RESPONSUMHILDEGARDIS.
tle corde Patris sui, ilescendit ad induendam huma-
Graeissim's terbiset Dei nonvne tiegliqenliamcler>-
nilntem, qui oniuein vocavit crenluraui, el eam iu cortnn in cura animarum atiuqne vilia reprehen-
cavcruam naiurae suoe coitslilttit, qiioniam ipsiim dii; monita dat plnrima muliasque etiam ptwdi-
ilecehat ut nova sanctitnte ccefeslium viriuiiini ctionesmiscet.
liomiiies inditerei, novn btimanilale itiJtitus. Illi Qui eral, el qui est, et qui venlurus esl (Apoc.if,
etiim, serundum Joumiem, non ex sanguinibus,neqtre pasioribus Ecclesiae dicil : Qui eral, crealiirai»
ex volitnlate curnts, neque ex voluntale viri, sed ex facturus erat, ita quod tesiiraonium lestimonioruiir
Deo nali sunt (Joan. i); quia, sicut Mnria virgo B in semetipso habuii, oninin opera sua faciemlo si-
conlra natiiraiii Deiim el lioniineni genuit, ita isti cut voluit. Qui enim omnem crcaliirain fecil, et
<onlra naliiram carnulis concupiscenli:c, ipstini iini- lestimoiiium lesliinoniortim iu oninibus opcribua
lando, in novain sunctilntcm nati sunt,quamex stiis ostendebat, ita quod qtiodque forroarum ap-
ipso suxei-iinl. Filitts numqiie Dei, sicul bonus et paruil. Qui venltirtis esl, omnia purgabit, el ea de-
sapiens liortulaniis, bonas et ad ciijusi|ue utilitatem nuo in alia vicissimJine, iterubit, et omnes rugas
periectas colligit herbas , bonos et perfeclos honii- teraporum et lemporuin nbstcrget, el omnia simul
nes, qui quasi bona berbu in bona lerra fuerunl, novu esse faciet, elpost puigalionein ignola osten-
quotiiam eum audierunt, et senr.ones ipsiusnudien- det. De ipso ventus flavit, sic dicens : Firmamen-
les, priccepiis ipsius lihenter obteniperabant in fide liim cum omnibus ornameniis suis posui, litillu vi
et charilale. Ipse quoque dttodecim apostolos elegit carcns. Oculos enim quasi ad videndum, aures a 1
(Matth. x), ad niimcruin duodecira prophelarum , audiendum, nares ad odoraiidirm, os atl gtislamltint
qui uinbra fuerunt Ciiristi. sicul umbra corpus babet. Nam sol, qtiasi luinen oculnrum ejus Csi;
o.tcudil. vciilus aulem auJiiiis auriuin ejus; aer, odorunien-
lum ejus, viridilntem siidando, ut
EPISTOLA XLVIII. ( oris ejus; ros, giistus
THILIPPI DECANl ET CLEMCOItUM CCLONIENSIUM AD spirumen. Luna quoque lcmpora tenipoitiiii
IIILDEGARDEM. <lat, el sic scieiiliain hominihus ostendit. Stellse:m-
Ejus preces flagilanl. Rogant ut quw vivavoceillis tem, velut raf onnles sint, sic sunt, quia circiiltiu)
priusdixerul, litleriscomniendelet ipsislransmitlul. habent; sic elinm rationalilus niulta couipreTiendit.
PniLiPPtisdecanus, licet iiidignissiiiius, mnjoris Qiiatuor eiiam atigulos orbis, igne, nube el aq-ua
eccle.ia., totusque clerus Colonien., HILDEGARDI <le lirmavi, et sic oinnes termiiios lerrac, quusi vcuas
S. Uoberlo in * Pingiiin veneranda. seclatrici Pa- coiijunxi. Lnpides de ignc ct aqua sicul ossa fudi, ct
tris iilius, quain elegilMuria (Luc. x), etiiiinc p«r terram de liuinidilatc et viridilate quasi roedullnin
inundiliain cordis, el iu futuro fucie ad fuciein constitui. Ahyssos velul qui corpus susiinenl, ic
Dettiii iiilucri. fixiira extendi circa quus siidanies aquaestint ad
Quia maternani piclatem vestram diligiinus, firinaiiieiiluin eorum. Sicomniu sunt conslilula, ne
vobis nolum fnciiuus, quia puslqiiam a nohis rc- iteficiant. Si iiubes ignem et aquam non haberent,
cessislis, ciiin per divinam jiissioneni ad ims velitt cinis essent. Sed si raetera liiniinnria liinieu
veuisseiis , ubi verba vitae, proui Deus vobi. <leigne solis non huberent, per aquns iion fuluiina-
inspiravit, nobis uperuislis, in iuaxiiiiuiiiadmiralio- yj reni, sed coeiucsscnt. Hot-csunt eiiam iiisirumcnli
ncm clucli sumiis pro eo quod Deus in Inm frugili a'Jilicaliouis hoininis, qnuelangendo, osculanJo et
vase, in luni frugili sexu iioiiiinis, laula mira secre- ainplcctcndocomprehendit, cum ei liiiiiislranl, tan-
loruiii suoruiii operalur. Setl Spiriius ubi vull spi- gendn scilicet quia nobilein polcslatem ctim eis
rut (Joan. 111).Nuni ex mullis reruni inJiciis inaiii- exercet. Sed et bonio niillum liceutiam possibiliialis
.eslum fu, quod in praecordiis veslris placilam sihi haberet, si ista cum eo non essent. Sic isln ciiin
seduin elegerit : niei'ilo et nos in admirationibiis hoiiiine, ct honio cum illis. 0 filioli, qui grcgcs
nosiris ad vos quasi ad vivum Dei leuiplum, preces meos pascitis, de instanti iirstriiciioue Doininicie
oblaiuri, accediinus. et de corde veslro, sicttti re- vocis, quare uon erubescitis, cuni cxterscciealiiioe
vera de Deioraculo, verilalis responsa Ilagilanius. praeceplu,quaede magistro suo bnbent, nou dese<
Beuliludinem eiiimvestram quam iutime exoramus, runl, sed perficiuni? Yos constiitii sicut soleu. et
ut dcsideriu noslra , qiioniam ad curam animariim cuelera lumiiiarin, ut lncerelis hontiiiibusper igiieiu
respiciuiil, iulentius Dcocommendelis : et si quid doclrinae in bono runiore liilguranles , el ardcnlia
adbxrens Deo, aniinus vesler in vera visione, ul corda parantes. Hoc in prima sctate iniiinii feti.
i^solet, de nobis perviderit, litt.ris nobis inlimare Abcl enini elegi, Noc dilexi, Abrabx ine osteudi
Jt_5 EPISTOL-E. — EPIST. XLVHI, 148
(f.en. iv, n, xu), Mosen ad institutionem legis"im- A in odoresnaviialis. Unde diclinnest: Oculos hubeut,
bui, propbetas etiam amantissiroos amicos meos el non videbunl; naret habenl et non odorabuni
conslilni (Exod. nl, iv, v). Undeetiam Abel saccr- (Psal. cxm). Nam sicut vcnli flanl, el omnem orbem
dotinm ftraefigiiTahat,Noe principalc niagisterium, perfundunt; sic vos, veloces venli cum doctrina v«-
Abrahaiu renovaiionei.i sobolis, Moyses regale nun- slra omni populo esse deberetis, sicut diciuin esl;
tiiini, et prophetae pluriina magisleria. SedelAbel, In omnem lerram exivil sonus eorum (Psal. xvin).
ut luna, splemiorem suum effudil, qtiin tetnptisobe- Vos aulem in unaquaque volunte sseculari fattia
dientiaj in munere stio osiendil, et Noe velul sol, jam lassnti estis, ita quoil inlerdum milites, inter-
qtionium aedificiutn obedientite perfecit; ac Abra- dum servi, interduin ludilicanles canlorcs existitis,
bain, ut fortes planctac, cum circuuicisionem al- sed per fabttlosaoflicia veslra muscas iu aestate nli-
tulii: et Moyses, ul caeierae stelhe, cum per obe- quando abigitis. Per docirinam quoque Scripiura-
dientiam lcgem collcgil; et prophela., ut qtialuor rum, quac de igtie Spirilus sancli composilae sunt,
angtili, qui lerniinos Terrae sustiiieni, ili forlitudiiie anguli forthudinis Ecclesise esse JebeFCtisearo su>
perstiieriinl, cum orbem lerrac propler inslantem slentanles, sicul anguli qui lerminos terrae suslL
iuiquitaiein corriuuerunl, per qnod eliain Detim nent; sed proslrali cslis, nec Ecclesiam tenelis;
osiendertmi. Linguae autem veslrae mutae sunt in B sed in cavernam voluptalis vcstraefugitis, et propter
ctainnnte voce caneniis luboe Domini, sanctam ra- tacdium diviiiarura et avaritiac et cocterarum vani-
Uonaliiuiemnoii amanles, quoesicut slellse circulum taluiii subdilos vestros nonimbuitis, nec eos Joclri-
circuilionis habcnt. Tuba Domini, justilia Dei est, nam a vobis quxrere permillilis, dicenles t Onuiia
quam niagno sludio ruminare deberclis, eain quo- elaborare non possumus. Nam eos per praecepia,
qtie in officiali lege el obediemia cum sancta discre- legis perfundere et conslringere debetis, ne ullus.
tjone per convenieiilia lempora iterando populis, eorura per fragililatem, quasi per incdullam fucerei
et uon in niniielaie eum illis incutiendo. Sed hoc quod sibi eligii, velut lerra humiilitale et viriditate.
propter perlinaciain propriae voluntalis veslroe non perfusa et cunslricla esl ne cinis sit. Propler vos
faci.iis. Unde firmamenlo jusihiae Dei, luminaria in autein sparguniur, et in unaquaque causa, quas
linguis vestris desunt, velul cum slellae non lucenl. volunl faciunl. Vosenim ignea columna esse debere-
Yos enim nox spirans tenebrasestis, et quasi popu- lis, illos perduceudo, ct eis claraaiido, ac bona bpera
lus non laborans, nec propler taediuin in litce am- coram illis exerceiido, ac dicendo : Apprehendite dir
bulan»; scd vehil nudus coluber in cavcrna se ab- sciplinam, ne quando irascalur Dominus, et pereatit.
seondii, sic vos focJilate.min vililaie pecorum intra- de via jusla (Psal. n). Nain lex Doroiiii per amo-
lis. Ile.be, vos csse deberetis, ut dictum esl: Mons rera et limorem plena clisciplinoeesl, et ideo quae-.
Sion iu quo habitasii in eo (Psal. LXXIH).Nara bene- que nattira.et spiritualis el carnalis, in recto iiinere-
dicti et signali in coelestibus personis habitacutum exercenda est, ne Crealor ininetur eis quos creavit,
esse debuisiis, myrrham el thtts redolens, in quo quod vias suas non ambulanl. Sed vosmelipsos se-
eiiam Deus habitarel. Sed hoc noti eslis, sed velo- diicitis, dicentcs : Nec hos, nec illos superare pos-
ces estisad luciviam pueriiis actutis, illorum scilicet, suraus. Quod si per ralioualitatem, quam Dcusvobis
qui de sulute sua loqui iiesciunt. Sed el quidquid dedit, subdilos veslros veraciler corriperetis, veri-
raro veslra postulut facilis : quapropter <le vobis lati resistcre non aqderenl; sed quatuluin possin',,
dicilur: Leva manus luas in superbias eorum in /1- verba vestra veraesse dicerenl. Sed quia hoc r.on
nem, quanta malignaius est inimicus in sanclo? (ibid,) facilis, de vobis dicilur: Turbali sunl, et moli sunt
Nampolcstas Dei, colla veslra iniquilale erecta de- sicul ebrius, el omnis sapientia eorum devoruta est
prinict, ct ad nibiluin dedticelquiu vclut in .suffiulu (Psal. cvi). Hoc tale esl. Nam ttirbali eslis, ctiiu
venii infl.iia stini, cuiii Deum non cognoscitis, nec nullura respectum boni in vobis habeiis, ita ul beue
bouiiiicin limeiis, ncc iniqtiilalcm coiiteinnilis, ut anibuletis. Moti quoque in magna dubitatione estis,
eam in vobis Gniri desidereiis. Deuin non videlis, D ciim opera vestra rectum responsum vobis IIC.I
nec vidcre desidcratis. Sed opera veslra inspicilis, danl, velut nesciatis quid facialis, sicul ebritis,
el ca in vobismelipsis itidiculis, scilicct faciendo et qtiainlo illa quae optio mentis ac proprke viiliinlalis
relinquciido siciinJuui plucilum veslrum quaevultis. veslrae desiderat, facitis. Unde omiiis sapienliu,
0 quanla maligniias et iiiiinicilia haec est, quoJ quani de Scripluris el de doclrina ubique qu-esivi-
hoiiio ncc propter Dcuiii, nec propier hon.iiiein, in stis, in puteo proprise volunlatis veslrae devoraia
bona coiiveisniione esse vuli; sed quod honorein est, cum hoc quod langendo et sapiendo sciebatis,
appetit sine lubore et pnemia aeterna sine abstinen- iu plenis desideriis vestris et in pinguedine carnis. '
tin, et quod lauiuin veiut in sa .ciitate jnaniler cupit veslrae faciebaiis, velul itifans qni in infantia sua
personare, secuudum quod diubolus Jicit: Bonus nescil quid fnciat.
et sanctus siiin. Scd noit hoc. Qujd nunc Jicitis? Quapropler ad vps dicitur: Mores moralitaiis ad
OCUIQS nou habctis, cum opera vestra in igne Spiri- populum in recla slnbililale nonhabeiis, sicul peJes
tiissuiicli boiiiinibtisnon lucent, ei cum bonaexcin- reliquum corpus suslinent, qualenus Scripluris cos
pia eis tion runiinuiis. Unde firmuinenium jusiiiise circitindctis, velut abysstis aquis sudanlibus undique
Uei iu vubis luce solis cnret, et aet xJilicio viriuluin ciretiindaia csi. Scd dicilis : Tempus lOquendi modo
fjf S. HILDEGARIMS 2i8
iioii habemus, nec etiam nunc tempus est ut atidia- A Diahohis aulera in quibusdam in genere Abrahac,
niur, srcttt in.prioribus temportbus erat, Seddico. cum mnledictione irrisionem per hoinitiJium et per
Abel autem propter odittm frnlris sui, nniiuis siitnn nlia prava opera feeil, unde de beneJietione Dei
iion deseruit, sed illud Domino suo oblulrt, quamvis cecidernnt. Sed digitiis&ei legem Sfoysiscripslt, ubi
oh hoc occisus sit (Gen. iv). Noe in tremendo ju- lurres praedicii fundamenli in altum produxil. Qua-
dicio .uffocationis creatnrariim aiigtistiatus, mnlltini propler idcm diabolus ibi pessiinum et suiiiic.nm
sudoretli einisit, cuin morteni vnlde funuil, ubi jussa mahim/iuod priuscot)siiialusrhic manifesieostenJil,
Pei complevit (Gen. vi). Quad quidain alii bomhies eum inItaaIseesse'De;uiiidixit. Unde Deus ftliosferael
ilixenmi: Quid facil stultus isle? Veiiti enim de- miiliis plngis percussil (/// Reg. xvin). Ttiric uni--
Strtienieuin, sedlamen ipse implevil qttod Domimis cornis vcnit, et in sinu Virginis liormivit, qtiando
ci pra-ceperat. Abraham Vero nec propier doforein Verhtini Dci caro faclttm est (Joan. \), el eocleste
cordis sui, nec propter amorem filii sui cessnvh fmidaiiieiiiujii lotuin eomplevjif Ipse eumt in virgi-
qtiin etimdem filiiim stium in holecauslum Kgaret uea naMitra, sacrificiuin Abel pcr sangninem mar-
(Getn xxn). Moysesqnoque legislator dura et aspera lyrii pleniter factus est. Anliquus quippe serpens ei
a fraliibuS et vicinis suis iu multo dolore passus insidiabalur, quia nescivit quis essel, el qttoniam
est; sed tamen legem nou dereliquil, sed prascepia B mysteria illa quas in mente Dei erant, non cognovit,
Dei .-Hlimplevit.Proplielae eliam de mfiilelibiis bo- el JuJaictim populuin bortabatur, ne illum in mi-
ininibtts, velul de rapidis lupis oecisi stinl, tuiu Dee rabilibus suis audirent, sed quod eum a djscipul»
obeJiunl. Vos awem iu niodico ct congrueiite leiu- suo vendilum caperent. Quapropter ipsi in diversas
pore injtirius a populis sufferre non viillis; et ideo regiones vendilisunl.et regionem suam perdiJerutii.
iiiiiumcrabiliaet infiuita lormenla in siiium veslrum Filius aulein Dei Ecclesinm quasi arcam Noe super
coll gits. Dies csse cleberctis, sed nox estis. Nam afios altos montes postiit.quandoperdiseipulos Suos,
aul nox aut dies eriiis. Eligile vobis in qua parte principes, duces et reges fideiu docuit, ubi eam
slure velilis. Vos aulem in firmamenlo jitstitiae et quoque omnihus generibus, silicet justorum, publi-
legis Dei, soi et Imis, et slella. non estis, sed lene- canorum, pecealoram implevii. Ipsequoqne in Abru-
irae, in quibus veliil niorlui jaceti.s. Unde ilerum hatn obedientiam incoepil, cuin incarnalus, Patrj
tlicu :4)ciis opera quoe per semeiipsum fecil, illis suo usque ad-mortem obedivit (Philipp. n), el in
qtii ah eo decJinant, proponit, quoniam mnnipulos circumcisione baplismum in nOiuine sanctae Trini-
boiioiuiu fruciuura recte non feriint. Quemadiiiodum talis dedit, cum discipulos suos baptizare credente»
paier opera probitalis su;e filiis suis, cum ab eo re- praecepit (Matth. xxviu). In eodein attiem baptismo
cediint, osteiidit, ubi in honeslaie non bene ainbu- " serpens in confusione suffocattis esl et raors devicta-
laiit. Adam in benevolenlia praccepium Dei susceph, ac vulnerata est, Unde Ecclesia novam generalio-
sed consitio diaboli defecit: unde cluriialem quara nerti per alienam viam genoil, quia Eva sterilis vitse
Velul jucidum vestimentum habuit, et palriiiibiiiuin fttil, Maria aulem niajorem gratiain conlulil, quaiiv
paradisi perdidit, ac lamenlal.ile vestiiiieniuin in- Eva nocttisset.
duit, et in tenebrosa terra ivit. Tunc diabolus guu- Sed antiquus serpens Judseis ac InfiJelibtis Iwmi-
debal, quia homiuem deriserat, el hoc fecit usque nibus persuasit ut sanctos Dei perseqiierenlur et
aJ Abel, qui bona voluutute Deuin dilexit, el voliin- occidcrenl. Filius atllem Dei vexilluin victorioe in
tatera illam bono opere ostendit. Ibi auteni diabu- omnibus operibus.suis obtinuit, et discipulis suis
lus Cain invasit, ila quod fratrem suum occidit sicul Mbysilcgein Jedit, ut oinnes populos docerem,
(Gen. iv). HaecDeus in niente sua velul inlibro et magislros consliluerenl, et Ecclesiain iu omnibus
scripta iiVspexit, quse niysteria diabolus nescivit, ordinibus sui ornarenl, et lioc perfecerunt per iu-
<luoniam in suncla Jiviniiate lantuin apparuerunl. spirationem spiritus l)>eirqui in cordibus eoruin ve-
Quia virg niias in Abel sacerJotali oflicio el san- ram doclrinuin. scripsil. Et quia Verbum Dei incar-
gtii e iiiartyrii ornutn esi, quod postea loium ih r, natuui erat, Deo placuii, quod omiies ordines ange-
F.Iiu Dei couiplelum cst. Deiutle Deus per Noe in loruin, qui per noiniiiu sua boniinibus noia sitnt, in
u dilicatione arcae cceleste litiiJameiituiii praefi^ura- spiritali populo spirilaliler designareiitur, velut hi
vil, ubi iioviiin liiuyduni prodtixii. TTino uumqtie- presbyleris el episcopis, ac in cieleris luijusinoJi
lerrn noviiin sticciini, scilicct vitliiin dedit, in quo spirituulibus ordinibus. Ttiiic Ecclcsia iu spiriluali-
mors el vita e->t, ubi eiiam diaboius lilio Noe per- bus Tioniinibus sicut aurora apparuit, cl ila in vir-
suasii, quod propter niiuiiatem palreni siiuni ifibo- lutibus fulgebal, (|uoniuni in tnbulatiouibus eoruin
horaret (Gen. ix); unde cliaiii iJein filius ejns, de defensionein quasi scutum et proteclionein quasi
beiiediclione libertatis denudalus, eliani seivits fa- loricam habebat. Et ita spirilalis populus iu inaguo
ctus esT'(G.n. xvii). Poslea Divitiiias per circiimci- lionore coram Dce el Iiominibiis siubat, usque ad
sionem et veram oslensionem inuros ejusdein fulida- tyrannum queinclain qui Bauliiicus cum serviltite
nnTiii iiiAbrabam (ifcmbnslrubat, ctetiamin sterili idolorum essecoepit. Quod spirhulis popnlus videns,
nuiliere. Ciicumcisio eniiii confusio serpentis et primo suspiravit el contreintiit. Sed tamen itlein
vulmis moriis erat. Prima quoque mulier slerilis spirtlalis populus deinide singularitatem ac singula-
Viiaeluii; Ecdcsia aiitem feia vitis per fiJcm erat. rem proprielalein in acllbus suis iniil, el a pacto
«9 EPISTOL/E. — EPIST. XLY.H. 250
quod Deo per Spiritum sancttun promiserat, Jecli- A Sed | opulus isle qui boc faciel, a diabolo seducti'-
navit, ae velul Judaci fecerant, illud post illuJ, et el missus, pallida fucie veniei, et velut in omni san
aliud posl aliud praeceptumreliqtierunt, el tiiiusquis- ctilale se componet, et majoribus ssecularibtis prin-
que ordo legem secundmn volunlalem proprieinlis cipibus se conjungel. Quibus et de vobis sic dicent:
suaesihi posuii, et de bona conversaiione et de bona Quare hos vobiscum icnetis, et qtiare eos vobiscum
doctrina se averteruni. Tune ciiam veste obedien- esse pafnnini, qui lotain terrani in iiiaciilosis ini-
tiae sicut Adam detiiidabanlnr, ei ila secunJnin vo- quiiatibiis suis polluunl? Isti enim ebrii et liixuriosi
luniatem carnis vivere coepernni. Et illuJ iu tene- sunl, et nisi eos a vohis abjiciatis, tota Ecclesia de-
brosa terra feceruiit, sieul etiam Adam posl innbe- struelur. Poptilos autemqui hoc de vohis Jicet, vili-
dienliam a Deo lenebrosus nominalus est, el Eccle- bus cappis qtioealieni coloris stint, induitur': et recto
siaesicut prius fulserant, non lucebant, seJ velut modo leiistis incedet, atque omnibus nioribus suis
obnubilatioturbinis fucti sunt, quemaJmoJiim clinm placidum el qiiiclum se hominibus oslendel. Avari-
Adam. propler inohcdiemiam obnubilalus, nec sibi liam qtioque non amal, pccuniam non habei, el in
nec aliis Iticebai, sed in lenebris incedebunt. El de occuliis suis tanlam abslinentiam imilalur, ut vix
vivente Iuce iterum audivi voccm dicenlem : 0 filia ulliis ex cis reprebendi possil. Diabolus enim cum
Sion, cornna honoris capilis filiorum tuorum incll- B liominibiis istis esl, latitanle fulgore eis se oslen-
nabiiur, el palliiitn dilatationis divitiarum eoriini dens, velul iu coiistiliitione miindi ante ruinam fttit,
iiniiiiniietiir, qnia lemptis illud non cognoverunl, et prophetis atiquantum se similem facil, et dicil:
qIIoil eis aJ videndiimel subdilos suos ad Jocen- Populus jocamlo loquilur, scilicet quod velut rabida
JIIIIIJcJi. Nam etubera, ad nulriendtim parvttlos et imiiiuiidii aiiimulia et velul mtiscas ei me osten--
mens, eis data sunt, quae ipsis recto el cougruenti dnin. Seil nuuc in pennas ventorum fiilguranie to-
lempnre lion praebenl, unde sicul peregrini filii fume nitrii volarc volo, el eos omnibus modis ita infun-
iiitilti defecerunl, quoniam recta dociriua non reli- dere, ut omnem voluntalem meaiii perficiani. Ei sic
ciunliir. 'Voceni quoque hahent, et non cl.tntant, in honiinibiis istis signa mca oinnipoleiui Deo assi-
opera etiam els dala siinl, et non. operantur. Glo- milabo. Nam diabolus per aerios spiritus haec ope-
riam absque mcrito habere volunt, el merituin abs- ratur, qui propicr prava opera homiimtn in suMatti
qne opere, Qui gloriam cum Deo babere vull, pro- venti et acris, ita iiinumernbiles circa quosdam dis-
prielaiem suam ahscintlat, et qui meriiiim apud currunt, sicut nuiscoe el ctilices, qui in ardore calo-
Deiiin habere desiderat, opus ad hoc exhibeat. Sed ris honiines multiiudine sna iufestant. Ipse euim
quiu hoc non facitis, ad servos servorum computa- - homines istos hoc modo infundil, quod castitaiem
bimini, ei ipsi judices vestri erunt, ac liberlas ve- eis non nttfert, et quod eos castos essc permillit,
slra a vobis declinabit, sicut beneJitio a Chanaan. cum easiitatem hnbere voluerint. Et ileriiin intra
Ista flngella praccurrent, alia autem et postea alia se dicit: Caslilatem et coiilinenliam Deus diligit,
eipejora venienl. Naro et diabolus in semetipso de qnod et ego in istis imitabor. Et sic ideni anliquus
vobis dicil: Escas epulantium ct convivia omnis hoslis per aerios spiritus eosdem homines inflat, ita
voliintalis meaeiu islis invenio. Sed ei oculi etau- qnod ab inceslis peccatis se abslinent. Unde et mu-
reset venter meus acvenae mesc de spumis istorum lieres n<mamant, sed eas fugiunt. Et ita quasi in
plenar sunt, et ubera niea plena sunl de viliis eo- oinni sanctitate bominibus se oslendent, el illuden-
rum. Nam ipsi in Deo suo laborare nolunt, sed eum libus verbis dicent: Caeleri homines qui ante nos-
quasi nihiluro compulant. Quapropter incipiam cum caslitalem habere volebani, ut assum piscem se (or-
cis niililare, et jocando cum eis Ittdere, quoniam rebant. NuIIa nutem pollutio camis el conciipiscen-
eos in agro Doniinisui laborantes non invenio, quem- tiaenos tangereaudei, quia sancti sumiis, et Spiriui-
admodiim Dominuseorum ipsis jubet. eancto infundiiiiur. Vah! errantes homines qui niinc
Sed, o vos discipuli el subdili niei, mnlto plus eis sunl, nescitint quid faciiint, sieut el illi qui nos in>
eoram populo disciplinali estis. El quia sic estis, eri- D prioribus leinporibus pracesseriinl. Nam alii hoini-
gite vos super illos, el omnes divitias et omnem bo- nes qtii eo tempore in fide cnlliolica errant, istos»
norem enrum nbstrahilc ab eis, ct omnino despo- homines timebiinl, et servili oflkio eis minisira-
liantes suffocatc eos. Ilsec diabolus in semelipso di- bunt, el quantum polerunt, eos imilnbuntitr. Turre
cit, quae eliam in imillis judicin Dei complebit. Sed dc conversaiione isloritm populus gaudebit, quo-
ego qui stim. atidienlibiis nie dico : ln tempore illo niam ei jiisii videbuniur.
cuin istud liet, per quemdani erranieni populum pe- Cuniqtic isti cursinn erroris sui hoe modo confir-
joreiu errauti populo, qui nunc est, super vos proe- maverinl, ilectores et sapientes, qui ttinc in fide
varicames pnevaricaiores ruina cadel, qui ubique entholica fideliter persislunl, undiqtic persequentes-
vosperseqtieilir, ct qui opera veslranou ctTabil. Sed expcllent. Sed inmen non omnes, quoniam nli|iii
ea deiiudahii, et de vobisdicet: Isti scorpioiies.stint coruin.forlissimi mililes in justitia Dei suiil Sed et
in moiihns, et in opeiibus serpenlinis. Sed et quasi quasdam congregationes saneiorum, quorum con-
in zelo Doinini de vo')is iniprec.bilur : Iter impio- versaiio sancla esl, tnovere non polerut. Quapro-
rum peribit (Psal. l). Nam vias veslras in iuiquiiate ptcr principibtis et divitibus consilluin dant, ut
vestra ad inteincciouein dcridebiinl el subsanuabiinl. cosJem Ecclesise magistros et reliquos tpiriiale*
831 »• HILDEGARDIS i5t
liomines, scilicel, subdilos eorum, ftislibus el lignis A cidunl, sed dicenl : Vie nobis, quia peccavimus!
coerccanl, qualenus jusli flant. El in aliquibus hoc (Thren. v.) Ipsi namqiie de praelcrilo timore el de
coniplebitur, umle alii lerriti conlremiscenl. Sed prseterilo dolore ad jiislitiam conforlabuuliir,quein-
taiiien secumlum quoil Eliae dicluui est, mulli juslo- admodum angeli in casu diaboli in amore Dei
ruin servabuntur, qui in erroribus istis non con- conforlali suiil. El sic postea in liumilitate vivent,;
fiindeuiiir, nec a fiindauieniis suis deslriiciiiur nec pravis operibus Dco rebell-ire cupient. Seil ai
(/// Rg. xix). Seductores anleui isli, in iueoeplione mnllis erroribus purgsili, dcinceps iu fortissima vi
seJuctioiiis erroris sui innlieribiis dicenl: Non li- reciiludiuis persistent, scd el innlii liomines nrira-
cet vos iiobiscum esse. Seil qtiouiain recios ilo- biintur, quod lain valida lenipesias lianc leuilatem
clores nou babelis , noliis obediie ; ct qiivciinque prxcucurril. llomines antcin qui antc lcir.pnra ista
vobis dicimus et praccipimiis. facile, et salvre erilis. lueruiit, imiltas ct vajidas pugnas cniitra voluniaies
Et lioc modo fcminas sibi conlraliiint, et eas iu suas in periculis corporis sui siisiinueriint, de qui-
errorem siiiiin diiciuit. Unde eliam ipsi iu superbia bns eripere se non poluerunl. Seil in lemporibus
tumentis iiiiiiui dicent: Onincs siiperaviinus. Qui vcslris uuilla inquiela belU propler prnprias vo-
tainen postea eisdem feniinis sccrela luxiiria coin- limiales el inconiposilos mnres veslros babetis, in
niiscebiinlur, cl ita iniquitas et secla eoruiu deuu- quibus mullas Iribulaliones patiemir.i.
dabiiur. Sed qui siim, dico ' Sic iniquiias, qti;c Quicunque ergo pericula ista effugere voluerit,
iiiiquilalein purgnbit, super vps (lnceliir, sicul s<ri- caveal ne iu oculissuis ita coiitenebreiur, quod in
plumest: Posuil tenebras lalibulum suuni, in circnitu retibus aerumnarum islaruin occiipelur. Sed unus-
ejus labernucnlum ejus , lenebrosa aqua in nubibus qnisque, qiianlum praevalebit, per bona opera et
aeris (Psal. xvn). Nam Deus prava opera veslra respeclum bon;e volnntalis illa fugiat, et Deus au-
quae absque Ime siini, coiislituei ad vindiciam, ia xilium suum illi providebit. Diabolus namque in
qua se a vobis siue adjulorio abscondet, quouiam opere Dei crrorem fecil, etiiHii in priino bomiiie
a?quitalem snper vos non clamabil, secl vos ini- iucoepii, unde spumas viiiorum suoriim super spi-
quos esse dicei. De ccelo eiiim lex el doctrina est, ritaleiii populuiii exsjiuit. Sed Deus populiiiu qtictn
in qiiibus apuj vos liabiiare debiiit, sf ornameii- sibi elegk, iu reciiiudine scrvabil, sicut etiain
lum viiliiium el redolens hortus deliciarum esseiis. quosdam bomines contra uovissimum errorem ser-
Sed iiialuni exemplum in inentibHs hominuiii cstis, vat, nt illmn dissipem. Sic diabnlns in cauda eiro-
CIMIIriviilus bona: fainre de vobis non flnit, it.iquod ris htijtis coiifundelur, el sictil colubcr in cavcr-
nec cibiun ad vescendmn, uec veslimenliini ad C ( nam abscondelur, velul eiiam in noYissiiiincrrore
operiendiim in recta respeciione animu: Iiabetis, sed iu coiifusioneiii ducelur. Deus enim opera sua in
injusla opera nbsqne bouo scientiae. Unde Iionor Adain praevcilil, qiiem de limn caineiu el ossa (-
vester pcribii, et coroua de eapile veslro cadel. Sic cit, cnm ei spiraciilum vila; inspiravil (Gen. 1,11).
jnslitia jiislitiam provocat, et qineril ac perscriila- Sed ciiin Spirilus liomiiiis ab eo iccesserit, ciiro et
tur omnia scamlal.i (Matih. xm), ut scripliini est: essa in cinerem vcrtiinlur, sed taincn iu uovissimo
Verumiamen vceIwmini per qnem teandalum venit dic reiiovabiiiitur. Qnod auleui heus linniiiicin ile
(Matth. xvm). N opnrtcl ut per tribiilalioiics el liino fecii, velerem legeni boiiiini ilandani pr:eligu-
coiitriiinnes prava liomiimm npera purgentur. Sedi ravit. Sed qtiod iilem bomo de limo in carecm et
Inmen innlia: rerui nse et illis accitiiiiilantiir, qui ossa surrexil, spiritaleni legein ostendii «jnaiii Fi-
nliis iu impietaie sna miscrias iuferitnt. Iiifiileles lins Dci per scmctipsuin aliulit. Qni etiaui post ci-
aittein liomines isii, el a diabolo scducti, scnpa nerem rcnovaliiiiir, et ajlernus «"rit, in qno de-
Vestra erunl ad castigaiiduin vns, quia Dciim pure nionslrabiliir, quod cnni pra-inio sanclilatis el cu:n
lion coliiis, el lamliu vos criiciabunl, quoiisqiie ju- praniio verse legis faciein Crcaloris videbil, quia
siitiie et iniqiiitalcs veslr.c purgentiir. Isli auiemi ibi vcre renovaius esi, (iiiemadmodiiin scriptum
deeeplores illi non sunt, qni ame iiovissimmn iliem D | cst;: Emitie Spirituin luiim et creabuntur, et reno-
venluri snnl, cum diabolns in altuin valaverit, utl vabis [dciem texrm (Psal. ctit). Qttod dicitnr : Tu ,
ipse iii initio contra Doiniuuni pngnare coepit (lsa. Dctis. qui otnnia crcasli, emiltes iu uovissiina tuba
xiv), sed prsecnrrens gei inen illorum suiil, sed la- Spirilum liiuin, ei liomines in iuimortaliiale sur-
men pnslqtiam ipsi in perveisilalibiis Baal et iu aliisi genl; iia quodaiiimnilo non cresceui, nec arescenl,
pravis operibus sic invenli fuerint, principes et aliii ncc in ullaiu piiliediuem eoiivertenliir. El sic re-
Hiajorcs in eos irrueut, et velut rabidos lupos eos; novabis faciem lerr:e,scilicet qtiod corpus et anima
occidenl, ubicunqiie eos iuvencrinl. Tuuc aurorai in uua scientia el in uua pcrfcclionc cninl. Iloc
justiliae et uovissima veslra, meliora prioribus; Deus faciel, in quo nec iniiiiiin ncc linis est. Naui
erunl, ac de oiniiibns pi-aeleritis lirnorati eriiis, ett Deus iu nulliim respicil, quia ipse loius esl. Et
quasi purissimiim auriini fulgebitis, et sic per longai ipse bominem creavii, in qiiem opus el niiraeula
tenipora pernianebiiis. Nam prima aurora jiislitiae,, sua posuit, el rui quoilqtie cilificiiimvirtiiliim com-
iu spiriiali populo liinc surgel, ut primiius cum> niisil, per quod, in idipsuiu tenilat, quod idctn
parvo iuunero incoeph, nec ipsi niullas facullales,, Deus valde an.at, quia cbarilas cst (/ Juan. iv).
nec niullas divitias liabere volunl, quae aniiuas uc- N.iin Deus facit velul aliquis paterfamilias, qui fa»
5& EPISTOL^E. — EPIST. XLIX. 554
'
miliari amico suo bona sua commiliit, qualenus A RESPONSUM IIILDEGARDIS.
pro bono opere eormnrfcm bonorum merccdem ab Postquam negligentiam pdstorum el prwlatorum
ipso recipiat. Nunc, o filii Dei, audile el inlelligite, mullit redarguit, pergit ad prwdictionet bonoivin
et malorum futurorum.
quid Spirittis Dei ad vos dicat, ne de meliore parte
perealis. El Spirilus Dei vobis dicit : In civiialem Ego paupercula forma, qtirc in roe nec sanita-
et regionem vestram aspicite, et ncfarios bomines lcm, nec viin, nec lortitudinem, nec doelrinam ba-
a vnbis abjicile, qui pejores Jtidaeis sunt, et similes beo, sed qnremagislris subdila sum, de mystico Iu-
Sadducreis. Nam quandiu vobiscum manserinl, luti inine verrc visionis, ad pnslalos et clertim Trevi-
esse non poleritis. Ecclesia enim super iniquilaie rensium hrcc verba audivi : Doctores et magislri
rslorum ploral et plangil, quoniam lilii ejus in ini- luba justilire canere nolunt, ideo oriens bonorum
quiiate isiorum conlaminanlur. Quapropier ipsosa operum in eis exslinclus est, qui toliim mumlum
vobis projicile, ne congrcgatio ct civitas vestra per- illiimiiiat, el qui quasi speculuni luminis est. Oriens
eat, quouiam in Colonia pridem conviyium rega- enim iste cum doclrina in eis lucerc dcberel, qua
lium nuptiariun praparalum esl, undc platerc ejus diversa prrecepta regeret, sicut et spbrera solis di-
adbuc fulmiuant. Ego autem timida el paupercula versa est. Auster eliam virtutiiin cum calore suo in
per duos annos valde faligala siun, ut coram ma- ipsis frigidus ut hiems est, quia bona opera et de
gistris et doctoribus ac ceteris sapienlibus in qui- igueo Spirilu sancto ignila, in se non habcnt, et
busdam najoribus locis ubi niausio illorum est, vi- quoniam absque viriditate aridi sunt. Occidens
vente voce ista proferrem. Sed quia Ecclcsia divisa quoque niisericordire, in nigredincm sacci cilicini
erat, vocem hanc iuterim sublraxi. versus cst (Apoc. vi), quia benc vivendo passioneui
Christi non coluiit, qui per humilitalem in huina-
EPISTOLA XLIX. niialein descendil, el divinitalem suam nhtexil, si-
CHtsol iiiterdum abscondilur. Sed septentrio cum
>EJEPOMTI SASCTI PETRIT0T1D5QDE CLERI TREVIRORIM
ADHILDEGARDEM. aquilone in eis operanlur, ubi unusqiiisque eorum
lalitudinem proprietalis surc in pcenas auimaruni
Grnni KI qua; ipsis nnper in d:ebut Pentecoties pnc- convcrtetur, sicul etiam cilicium corpus lioininis
\dixerat, tcripiit commendetet trantmiitat.
conslringit. Ipsi namquc pcr bona opera cura
R. peccator el prrepositus majoris ecelcsire S. oriente non snrgunt, el ardore solis non ardcnt,
Pctri, ac lolus Trevirorum clcrus, HILDECARDI fa- nec cum occidciite a malis declinanl, sed ciini
lnulaeDei, ac niysteriorum ipsins qqainpliirimorum r septentrionali aquilone in proprielntem cordis sui
conscix, in ccenobioB. Koberti ilevole viventi, cuiu se abscondunt. Ob hoc vere diabohis Ires nigros
oratiarum actione manus cxlensas pro ipsa. ventos ex aquiloue cuni ludihili sibilo emillit, pri-
Cura perdivmam peruiissionem revelenturex mullit muin scilicet cum superbia el odio contra oricn-
cordibuseogilaliones(Luc, n) nostrrcad vos, per divi- tem, qui exslinclns est; secundum, rum obliviope
uam voluntatem, cuin toto adnisu corporis, tota Dei conira austrtun ; lertium, cuni infidelitaie con-
devolione nienlis vos diligimus. Scimus enim Spi- tra occidentem.Nam ctim doclores cl magislri recte
rituin sanclum vos inbabiiare (/iom.~vni), ei plu- ambuliindo Demn imiiali sunt, oriens aquilonem
rima creieris homiiiibu» iucognila, per ipsum vobis ita couslrinxil, quod suspirare non pniuit, el auster
manifesiiiri. Nam ex quo a nobis recessislis, cuin 'm in bonis opcribns eum in illis cremahat, et occi-
diebus Pculecostes nuper ad nos superna disposi- dens vires ejus in tenebras dejecil.quando isti niun-
tioue venissetis , ubi cominiiialioneiii Dei nol is dum el seipsos, Agnum sequentes, reliuqiiebaut.
imminere pra'dixislis, mulla dispendia Ecclesiarum, NuiiC aulcin vis virilis foililiiilinis iu muliebrcin
ei miilta pericula hominum circa nos et apuJ nos dcbililatem iiicliuata est, qure cum virili fnrlitiidine
viJiiuus et experti siinius, quia secundtiin bontiin pugnarc non debet, quia vir capul est (Epltes. v).
(ousiliuin, quod nobis dedisiis, iram Dei placare D Muliebre vero lempus istud, cuin quodam lyraiuio
iicgleximus, et nisi pcr misericordiam Dei vindicla inccepit, cum omne malum exortum est. Ego ati-
ipsius retracta fuissel, forsilan eisdcm periculis tein in vera visione didici, qnod iuultoiies quilibct
iinmiiicntibus in dcsperalionc succiihuisseimis. Et paterfamilias, qtii potens Doininus est, filiis ct fa-
qnia Deus in vobis esi, et verba ipsius ab ore vestro mulis suis, qui propter prajvaricationein prrcccpto-
souant, qiiam inlime maleriialem dilectionem ve- rum suorum ipsi displiceni, probiiatein ac poieu-
siram exoramus, ut ea qure viva voce nobis luiic tiam el possibilitalem snam proponil : et quod
propalastis, per prjcseiitem bujulum, scripta nobis poslca manum suain extendendo cum virga corre-
traiismitiaiis, qualenus succedeus poslcril.is et vin- plionis eos iuclinal, et dissipal secunduiii qualila-
dictam Dei, cl uiisericordiam ejus super nos dire- tein ipsoriini, dicens : Unde venitis, ei quid absqtie
ciaui videal, el vos cousciam secrelorutu ipsius ve- ine estis? Et dc zelo Doniini audivi, quod Dius
racem ut dilcclain esse coguoscat. Prolectio Do- absqne ultionc prsevaricaliouein prtcceploi um sno-
:/:ii;i super vos semper inaiieai, et quod in vobis rum iion dimiltit. Adam enim prrecepla Dei pr*va-
ccepil, boiio Huein vobis perlicial. ricalus, visionem ccelestiuin el clarani vcstein
amisit, el in locum miserise inissus est. Per lelutn
OKK J5. HrLDEGARMS 356
etiam Domini Cain propter cflusioncm sanguinis A ; venii. Tonc Dens ab npere illo ressavit, quod sic
Iratrls sui, a,tiem oceidit, eitptiisusest (G«*. iv). carnaliter patrarai. El huic Filio «uo omnia carna-
Plurimi eliam populi ex filiis Adrrm «urreTenmt, lia ad spirilaiia revecare dedit, qnta ille carosan-
qiri oblivionem Dei habebanl, ita quo se homines ctHatis est, qure per alienam nattiram processit, et
esse scire nolebant, uniie tnrpiter peceaiido secnn- qtiam consilium*erpentis nunqiiam violnvit. Unde
dum mores pecomm vivebant, exceplis filiis Dei, idem Fiiius Dei vetcrem legem rigavit, cum in
qni ab eisdem hominibiis et nmoribus eorum se se-. baptismo per fidem el ebetfienliam, el p«r absti-
parabant, de quibiis Nbe natus est. Tunc zelus Oo- nentiam carnalium desiderioram, viain sanctiiatis
mini elevatns esl, el Spiritus Domini super aquat demonslravit: et CBTBpojnkentiam hominibus de-
ferebatur (Gen. 1), et nubes scidit, el aquas indi- dit, et cum omnia htee in morlali cnrpore ctiro
luvio eduxit, et sicterr.i de criminalibtis peccatis morte sna ronlirroavii, et cum miramla et signa
mundala es(, c( de sangiiine Abel quem bitieral. discipulis sais dedit, sletit Pater ipsi dederat,
Deus enim isla fecil. Et sic cotliim cnpidil.itis an- qnando Deus homo apparuit, cum ionitru divii>italia
tiqtii serpeniis extrititin est. Tunc lerra qnre in in discipulos suos novum ignent misit qui antea
sanguine Abcl pfitts violaia fuerat, novum snccum, nunqtranv appartierat, et discipuli novis igneis lin-
vini prnttilit, et sapientia iterum operari reepil., B guis ei nova scienlia Snfiisisuiil (Aci. 11),qure se-
Sed diabolus cum irrisidne scelus'in filio Noe per- ciindum ccelestem harmoniani bomines vivere do-
pciravit: unde et zeTus Dbmiiii peccantem in ser- cnit. Tunc oriens virtnie sua resplemliiit, et ausier
viliiteni dedii, ac bniedictionem ei sublraxit, et tn, in calore suo arsit, nec occidens noxiaris eral, nee
maledictionem servilutis peccanles tradidit. El itn sepientrio cum aquiione bacchabatur, qnia per pas-
sapienlia nova in coelo el in terra operala est. sionem Cbristi teinperali fueruut, usqtie ad tyran-
Deinde S. Trinilas in Abraham rhagnum opus, num qtienidam, a cujus tempore oitme malum el
oslcndil,;pra>signando ct ostendendo obedienliafh, kijuslitia ac prrevariqalio exorta est.
tibi IIle patriam reliqnit, et ubi se circumcidit, et[ Sed et brcc cu<n fame et pesiilentia exanimata
in obedientia illos praesignavit, de quibus dictuni! sunt, el cum bellis el prreliis incurvata sunl, el cuni
est; Qai tttnt M, qui ul nubet volantf (Isa. L,X)et poenis pauiiteniire purgata sunt. Nunc anlein lex
in circumcisioue vulntis confusionis aniiqui ser- iti spiritali poptiio neglecta est, qtii bona facere et
pentis. accepit. Sed mulier per cachinnuni siulii- docere coiilemnit. Magislri quoque et prrelati, reli-
liam prjmre inulieris secuta est, in fecundilaie .111- cta justitia dormiunt. Uiide vocem hanc de coelo
tein ejjis, Jilius Dci prrcfigiiralus esl. Nam in obe- dicentem niidivi: 0 filili Sion, corona de capite luo
dicniia Abrabre Deus prrcvaricalioneni Adse muta-, t< incliiiiibilur, el palliiim dilalatiouis diviiiarum iua-
vil, el in circumcisione ipsius morti iutujit, el in; rutn libi imminiieiur, el in parvum niiineruin con-
fecondilate sierilis feiiiinre prawidit, quod 'alia! siringetur, el de regione in regioncm expelleris.
feinina, aliuin filium paiilura esset, qnoniaui Fjlius, Per polenles eniin homines pluriiiire civitates et
Deiomneni jira-siguificaiioaera isl.aw in nativitaiej claustra dissipanda suni. El principes dicent: Ah-
sua oomplevil. Moyses aulem legifer in adjiitoriuui( straliamus ab eis iniqititalem. qurc tolum mundum
circitmcisioiiis vejiit, el lcgero dedit, quod eliam a! in ipsis siibvertit. Et vidi et audivi, qiiod IKCCperi-
Deo perpetraluw esi. Red popnlus illiu» propler cula et contriliones regionibus el claustris propter
miilias pra>vaiicalk)oes prrecepltmtai Dei, in idolis. prrevaricationein obedieu ire aliorum prrqceploruni
«l in nliis percaiis inieriit. Zelus aulein ftbminiI Jegalium consiilutionuin occurrcnl, el vidi qtiod
liiijiisiuodi purgaiiones iwqne in finem munJi ope- lum in biijjismodi prxvaricaiioinbus, al.iqui Deo
rabinir. Sed iJMitenDeus yindiclam stiam emitiit, adhrcrebunl, cl ad Ipsiim anheiabiint, quemadino-
imilloties eam per homiucm aul per aliam «liquaior dum iu lempore Eliaj factuin est (/// Reg. xvm). Hi
«reatin-am praanintial, ne homines excinationem, vero cuiu magno bonore persisleni, et velut bolo-
tnalocuni siinntim liabeani : quapropter .svpe -etLpj rausium Dei liahebunliir, quia a malis recesscrunt,
iiitilti iuter eos surguril, et pceuilentiara agunt, si-. iil Noe et Lol. El hsec eadem puigatio in boc 11111-
cut ei in lona faeliim csl. Et sic Deus per amicosi Jiebri icmpore in moJico incipiel, el postea majcr
suos laudaliir, ei per inimicos suos prredicatur. ftet, et deinde viri|e teinpiis veuiel, in quo bella el
INamDeus formam digili sui cum prrefaia oslen-. prreiia ex justo Dei juclicjoerunt. Sed hoc muiiebre
sione in viris clinfeminis smpe teiigii, ut scripiniii lempus landiu non durapit, quandiu hucusque per-
est : Et propltetavunt filii vetlri et filiw vesirm » ^titit. Tunc justiiire et jttdicia Dei surgent, el disci-
(Joel. 11). Poslqnam autem Deus prrcfiguravill f lina ac limor Dei in populo erunl, et justi el boni
«jquod facere voltlit, recordatus est, quoil dixerat,, bnmines in spiritali populo fienl, qui lamen io parvo
quod conlercrel caput serpemis. Et qHOtndammu-. ^mineie propter btunililaleni manebunt, et in pri-
lierem, scilicet Virginem, obeJienlia et casiiiateac ; main aiiroram sicui ereinila; reverteniur : ei hoc
omni liono pcifudit, ct omni bono iniplevit, ila1 -etiam in timore praMeritoriiin temporum facitiHt,
quod snperMa, qnaj in Eva fuil, Strbsie arttit.Setl i qnre sibi adversa fuisse. pcrspexerunt. El liomiues
virgo hrecFilium Dei tlc Spirilu sa'ncto concepil,, -slullitiam lascivorum morum non habebuul niore
s;ii niirabiliter processit, el in mttndum miraruliss puerorum, scd tristitiam de ignotis temperibus
*"7 EPISTOLjE. — EPIST. L. 2S8
sustinebtint quae venlura sunt. Et tuiic fortes viri. A ignota omni creaturre operabhur, qiiia omni hoiuini
surgent et prophelabunl, el omnia velera.el nova ignoluin esl, quaudo pttrgatio mundi per ignem liat.
Scripiurarum, el omnes sermones per Spirilum El Treverim novo igne, qni disniptiils in ignets lin-
sanctum effusos colligenl, et fnlellecliim eorum, gnis apparuil (Aci. n), inter fldele» priino valde
sicul nionile cum preliosis lripidibus ornahunl. Per ornaiam vidi, ita qtiod omnes platea? ipsius in nurea
hns et per alios sapienles plurimi sa'Ciilares, boni fide ciim miraculis tituc difJiisre fuerant. Sed ntine
flent, et sancle vivent. Hoc autem sludium sancti- per vagationetn sqtialidorum morum, cum lacdio,
tnlis cilo non strescet, sed diu durabit, quia liaec quasi Deum nesciat, circtimdala, et aliis plmimis
otnnia propter errans tempus fteut, ubi mtilti mar- malis coiiiquinata est, et etiam in liis tredio et de-
lyres ih fide erunl. Nam vir prieliator hrec faciel, fectloue jucundilatis et pulchriludinis principaliiim
qui initium el linem operum suorum in his aspicit, et honestaium institutionuni inveierata esi, atque
quatenus erranti popnlo in hoc resislal. Ipse nam- in oblivioneni multorum peccatorum inclinaia. Qua-
que propheias primum constituit velul caput, sa- propler ignere ultiones ab iniinicis super eos venient,
pienies velut oculos, doctores velut os, sicut etiani nisi per piBiiitentiam, sicut in Jona facluin esl, de-
per verbum Dei omnia facta sunt. El quia deinde leanlur (Jon. n, m).
B
reliqua membra, scilicet fideles, bona opera ope- EPISTOLA L.
rabunlur, Detis in sinum eorum caput ponit, id csl DECANI SS. APOSTOLOItUM 1NCOLONIA, PRIMIHAGl^TRI
iniellcclui ipsornm propheliam aperiel. Tmic el SCHOLARIIM, ADBILDEGARDEH.
principes cilharas el tympana iri xrtimnas et in De muliere damoniaca ab llildegarde tiberata.
trislitiam verleni, quemadinodum filii Israel fece- T. Dcigratia, ccclesire SS. Apostolorum, qure esl
rtint cum capti fuernnt (Psal. cxxxvi). Post bxc in Colonia, diclus decantts, priinus magisler sebo-
omnia spiritalia sine trcdio cl defeclu confortabun- laruni, ciiin universis ejusdem ecclesiai Tralribus,
lur, el homines pupillam viventis Libri inspicient. doniinre IIILDEGARDI, ouinibiisque in ntonte S. lto-
El lunc viresel forliludo ac sanitas in populo fient, berti Christo niilitnnlibus, devotam in Douiino ora-
quia vir prxliator acrem sanitate replebit, et etiam tionem, et in vero saltttari salutem.
viriditatem virtntum producel, ne fideles corpore e( Ex die qua nobis innoluit, quod sororem, imo
anima in erranie lempore deficiant. Islud antem filiam nosiram speciahjm dominani Sigewizen,' in
usque in errans tempus ila perdurabil, in quo fide- vestrre beatitudinis consortium collegislis, non so-
lis populus, aJ morlem quasi ad epulas festinabit, lmn nos, imo universa Coloiiiensium civitas, nulu
Sed ei leiiipns hocerrorem hoc moJo lenebit, tisque (n Dei ad pietalis amorem succensa esl. Inde esl quod
duui.Hlud Detis in gratia et iiiisericordia ac ih zelo jam manifeste per oinnes lerminos lerra noslrre n
stio disculiat. In omnibiis his lioiiiilanus inutilia de cunctis proclamalur: Ecceodor dotninarumde S.Ro-
horlo suo projiciet, et uljlia ad se colliget, queui- berlo, sicut odor agri pleni, cui benedixit Dominut
admodum scriptum esl : Deus uilionum Dominus, (Gen. xxvn). Benediclre ilaque sitis a Domino, qure
Deus ultionum tibere egit (Psal. xcm). QuoJ lale jn modico el huinili vestro monliculo ea opera pie-
est: Deus in zelo suo caput iniquilalis conteril, et talis celehraslis, qure cunctx subliinilaies monliiun,
illud Dominus in casu proslernil, quia otnnis iuiqiii- iiniversreque vaUiuin nostraruni latitudines c.elc-
las ex diabolo est, qui iu inferno sepullus esl. lpse brare uon dicimus, non potueriiiit, sed neglexerunt.
namque Deus ultionum cst, quia iu nullum aspcxit Audiviuiussiquidein iiuperrime, fania prodenle, quod
yel respexit, a qup quidqiiam sibi addeiidum assu- ille hostis aniiquus per orationes veslras ejetitis
meret. SeJ in semelipso unumquodque distribuii, sil: quod si ila est, obsccraimis ut inodtiiu el oidi-
conslituil el facil, et isiud libere bou niudo egit, nein ejeciiouis nobis rescribendo significelis, qua-
quia ipse soLus,el jiisius, et bouus, el timeriJus in tenus vobis congaiideainus, el peipetna vobiscum
omnibus judiciis suis est. Deus eniui in ullione per- devotione Deuni collattdcinus. Ipsam qiioquc domi-
ditorum est, quia bona nolueruiil, et ideo ciim dia- iD nam Sigewizen sicul faniiliariiis cognosciuitis, ita
bolo eos damnal, innitos quoque per dolorem libere specialius saliitamus, devotas In Cluislo oraliones
inclinai, qttos iterum posiea elevat, ttl propter bona promissas renovantes, et easdem ab ipsa exspeclan-
opera velul columnre cceli sint, sicut pltirimos ex les. Vale.
publicanis et peccatoribus sanclos fecil. Tunc dia- RESPONSUM HILDEGARDIS.
bolus se erigeiis, in perdil.o filio suo super pejinas
ventorum volare vull. Detts autem in semelipso Mumillime respondel multorum simut bonh operibus
ejeclionem damtonisalttibuens. Deum varia vario~
disponil ea qurc vult, quoniam netno eum superare rum bona operaadunum pnem dirigere.
potesl, el omnem vim diaholi dissipat, velul faber Deus opus suum fecit, sed illud uno modo non
qui omnia inutilia in fabrica sua redigitet mantiin consiiluit. Adain cuim periit; nain cursum circuli
suam iu zelo sno extendii, sicul ibi fecit, ubi cum- sui non complevit. Sed post ineriJiem reinisiius
dem S.itanani in prima dilectione in abysstim pro- esl. Detis ruileni spiramen suum in prophclas misit,
jecit. Unde ille sicut coluber foramcn suum intrat, ul veritalcm nuiitiarenl, ci sic sapientia in ore illo-
ita in abyssum se abscondit; nec aniodo sc erigel, rum, quos ipsa constiluil, loquebattir, quaienns
quia nunc totus deceplus esl. Postca divinilas miracula oroferrent, aposloli ctiam per Spiiitujn
«~q S. H1LDEGAHDI5 260
sanctum op«s Dci in fide perferroni, marlyrium A i taiis,pixqitecompassioiiis non deesse v^scera. UnJe
«ortim el niiornm, Denm ostendii; spiritalesqtioque pieiatis vestrrc largitatem suppliciter exoramus, nt
populns Spiritus sanclus inflavit, qua sxculmn in quia pro peccatoribus reJimendis acsalvandis natiis
seneiipsis fininnt, el angelicum ordinem colunt, si est Dominus ex carne B. Marirc sempcr virginis,
opus Dei simile diei esl. Omnes enim uniim dixe- amore ipsius Domiui noslri omnipoictitis, nostri
rtiul, sed lanien singulalini clamaverunt. In ortu Conditoris ac piissimi Rcdemploris, noslri miserea-
liainqne diei aurora solem prxcedit, et in mane mini, participesque oralionum vestramm facere
radius solis resplendet, qui in terlia in calore stio nos dignemini. lnsuper eliam obnixe rngamus, ut
pleniter ardct, el circa nonam calorem stium incli- litteras quns de srecularibus et idiolis ad spiritalem
nat, circa vespernm nuiem calorem snum quem in convcrsntioiicm conversis, qnos nos convcrsos dici-
die liahuit, liuil et ante noctein se abscondit, et sic iniis, Spirilu sancto vos scripsisse audivimus, nobis
dies completur, el ab operibus suis requiescit. Qux bcnigne Iransmiltere non duhitelis, quaten-.is tniri-
si uno modo complerentur, homini Jisplicerent. fica opera Dci el voluntalem ejus in ipsis videamus,
Unde eliam Deo est nomen Sabaoih, quia unusqiiis- cl qiiaiuuin poterimus, loio affectu honoruin opc-
que liiijus mundi cursiis plenum officium habel. Tali ruin illa sequamur el compleamus. Yale.
modo Deus in omnibus operibus suis operatur. Sic RESPONSUM HILDEGARDIS.
etiatn in hac mnliere, de qua qttxrilis, gestiim cst: ADCRISEOS MONACHOS
alii el alliores, ct minores, cum labo- (20) HILDEGARDIS.
pro qua parvi Ordinem Cistercientem laudal, sed argnil illos <qnns
ribus cl orationibus unum dixernnt, et singulalini ipti convenot vocanl, quorum plunmi se ad Deitm
clnmnverunl, secundum quod Spiritus sanclus eos in meribus suit non convertunl. > Alia documenia
boc oflicium docuit. Nam quidam per suspiria mise- addil.
ricordiic, el qnidam per orationes et vigilias pro Ego paupercula in lccto segritmlinis pltisqnam
ipsa lahoravermil, quidam etiam jejtinia et castign- per biennium jacens, hrcc viJi, cl vocem de ccelo
lionem in corpore suo sustinebant, mulli quoque pro ad me sic dicentem auJivi: AJ spiritalem pnpuhim,
ipsa elcemosynas dederunt, et maxima tttrba cum qucm Deus in prxscientia sua ciim mirncitlis pro-
adjulorio cujiisque honi quod facere potuii, se ad phetix, secundum quod ipsi placuit, prxscivil, qux
ipsain declinavit, et aliqui in magno studio sine vides et audis scribe, hoc motlo iucipiens : Deus
txdio hoc pcrfecerunt, el ila omnes ad Deum pro qnxdam virluosa opera, qnx iu sanctis et eleclis
ipsa simul nspiciebanl, queniadtnodum etiam dies suis operalus est, per qualuor sccreiorum Dci ani-
circttltim suum complet. Nunc aulem ctun laude .Q malia prxsignavil. Ipse cnim liomini per eadeui
simul dicamiis : Gloria libi, Domine. BeneJiiiio Dei animalia el per cxiera miracula occulta mysteria
in gralia ipsius snper vos sit, et supcr omnes qui sua manifesiat, qtiemadiiioduin Ezechieli proplietx
guper illam misericordia moti suut, quoniam ipsc et Joanni dilcclo suo per ipsa animalia osteudebat
Dominus dicil: ilisericordiam volo,et pon sacriji- (Ezeeh.i), quod ex comniiini populo spirilaletn
cium (Ote.n; Malllt. ix; xu). populum segregari el congregari vellel. Joaunes
EPISTOLA LI. quippe dicil : /n medio sedis, et circuiiu sedis qua-
HEFFRIDI PRIORISIN EBERBACU ADHTLDEGARDEM.tuor animaiia, plena oculis anie el relro (Apoc. iv).
Qitid diciiur? In fortitudine potestatis Dei, qui.Deus
i
Preces tanctm fiagitant et episiolam quam de tee- et homo esl, et in omni
eutaribus ad spiritalem conversalionemconversis, parle qua potcstas ipin»
quos nos conversos dicimus, illam tcripsinse » au- exlendilur, quatuor evangciistis iinbuti fiJeles,
dierant. pr.ccepla D.eiruininanies, et pleuiliiJiuein circum-
Dei dilcctre, Dei elecix HILDEGARDI Jominre vcne- spectionis viiiuliim habentes esse debent, ita ut vi-
rab., M. prior, tolaque congrcgatio fratruni in Eber- deanl uinle 1'acliprocesscrinl, et eliam qniJ futtiri
haih, in thalamo summi Regis pcrfrui deliciis sem- sinl. Deus enim ignis esl {Deui. IV), et angeli mira-
pitcrnis. 1 cula ejus hominibus srrpe niiniiant et mirabilia
D
Deo dignissima sanclitalis vestrre odorifcra el throni Mii, urentes spiritus siint (llebr. i), qni ante
suavissima opinione srcpe audita, nos inertes et in- faciem cjus lucenl, el qui in amore suo iia ardcnt,
digni ineflabili spiritus Ixlitia sumus gavisi pro eoi nt nou aliud velint quam quod ipse vnll. De quibus
quod Deus omnipolens gralia et misericofdia vohis; diclum est: Qui facit angetos luos spmttts, et mi-
tanta sure largitatis coiitulit dona mirifica. P.itell nistro* luos ignem ureniem (Psal. cin). Quid diciturf
eniin luce clarius, quod vos diligai Dominus in bo-• Omnipoteng, lu ille es qui facis nuiilios luos, scili-
minibus ipsuni Jiligentibus, qtiouiam tam digna,, cel eos qiii ad salulem hominum a le diriguntur,
. tam grata, lam amabilis, tam venerabilis cstis eis> esse spiritus cum emissionc,ccssnnles in inJeficienti
omnibus, iu quibus habitat, ut eum in vobis csse,, vila in conspeclu ttio sunl, et iterum spiritns csse
: vobiscum manere niillus ambigat. Cui vero virtiilumt nuntios tuos, cum ad prxcepta tun adimplenda
tanta collala sunl beneticia, sanclre quoqiie pielatis; nunlii fiunt. Angeli nanxiue nuiitii tnnl, q::oniam
vobis inesse non diibiuniiis niiinera, ct pi.x cbari- iinnmquamque inspirationein itpiracuii illius, tjnad

(20) ld est Cistcrcienscs.


gj,'f L,**J*^~m-- —=-... .ol. *.» 1W
misit (Gen. n), Deo rennniianl. A anlielare debent, ne a fide exslinguantur, et nc a
Deus in liominem
luce separenlnr, et ne sic aquiloni appropiiiipient.
lloc enim modo propier homines ofliciales sunt,
eorum colliguni et tliscernunt. ul niorle xterna stiflbcentur. Isliul quippe esl, quasi
qtiia propier opera
homiimm, qnx per Spirilun! ope- in circiiitu sedis; quoninm oriens, atisler el occ'-
ei propter opcra
Dcmn ostetidunl'; scd nquilo lotus ab ipso sti-
rantur, ipsi etiam spirilus vocantur et angcli, qno- deus
rectore ad judicia stta explcnda perntus, velul scabelliim peduin ei subjecllis est. E'
a
niam siipcrno
esl: Et animal primum tiniile leoni,
mullolies diriguiiliir. Sed ministros luos, qui iibique Jeinile scriptum
el secundum animal simile vilulo, cl tertittm animal
volunlaii lure dcservitint, facis ignem urcnteiii, cuin
et animal ti-
in amore tuo ardent, in quo etiam ardore cum iu- habens quasi (ticiem hominis, quartum
dicilur?
defessa laiide tibi iterum uiiiiislrant. Ministri enim mile aquilai volanli (Apoc.iv). Quid
Dei, qui faciein ejus semper iiispiciuni, velul fjanima Animnl hoc primum citcullatos huniines signifl-
cnruscanl, et in eadem coruscaiioiie miracula ejus rat, qui primi in fortitudine leonis, se oniniiio a
videul, et illa mirando et laudando agtioscuiii, ideo- s.iciili) abslrabuiil: iinile eliam et illis igneis, qui
Deum qui oecultis Dei velul vestimeiilo cooperti sunt, et qui
que cl ignis urens sunt (Deiu. iv), et per
ignis esl, ardcnl, nec per aliuin accendi nec exslin- faciem Dei semper inspiciunt, assimil.iuliir. Vesiitus
gui polernnl; sed in amore ipsius incx$lingiiibi|iler ctHin Istorum non a sseculo"est, sed mirabililer a
ardenles, qnia ipse pallio bumanilalis circiimdatus, Dco, qiicmiidmodiim Deus in illis ordinnvit, qui
ad ndinirauda ininicula cos semper iniliicit. Nani hiinc piimilus osiendendo el docendo prolulerunt.
pallio forliluJinis sux Deus se prxcinxil (Psal. xci); Nam ciiculla ejus nb angelicis spiriiihus prxsigunla
per quod homineiii speculiun honoris sui et mira- csl, qui in faciem Dei et non in alium aspiciunl;
ciilorum suoriim couslituil, qiialenus hoino conlra et latitudo ejus ad simililudinem nttbis lendit,
(liiibolum pugnhrel el eiini snperaret, et sic in di- quoiiiam et angeli in nubihiis mulloiies visi sunl:
vitiii liiuilesemper persislerei. Eodem qiioque modo cl qiiia eliam vesiis innocenlix Ad», quasi luciJ.i
Deus facit illus, qui ntintii sui sunl, liliis Ecclesix niibe» cral. llomincs itaque isti cnculla cnput siiuin
verb.i sahilis proHiiuliaiiles spirilos, cum eos carni tegtint, ne nd sinislram vel ad ilextrnm decliuan-
surcTesislcre et spiritui serVire juliet, quos sic tolo les, recte corain se in inipelu spiritus gradiantur,
corde spirilales eflectos, iterum deinde tanto fidu- Deiim semper iuspicientes , ne Je bo:iis operihus
cialius prrcccpla sun populo propalare instiluil: revcrlnnliir. ll;cc oiiinia in obcilienlin, quam Filius
facit etiani el illos, qui sibi niinislraiulo die nc no- heminis pcr semetipstim ostendil, fieri dehent, qua-
cte Inboribus sunt, iu amore suo ardere, el itn „ leniis pra-cepin mngislroriim cuin timore Dci ohser-
igncm urenleni esse, et sic eliain ignem effectos, venttir, ita eiiam, ut sicut boino a voce toniirui
iteruin servitio suo sine Ixdio insudare. Deus nain- perire forinidal, sic eii.im peccata timeat. Nnm, si-
que in prxscientia sua prreordinaveral, quod -mi- cut leo cxteras bestias in fortiludiiie prxcellit, sic
racula et occulta sua, qux in angelis stiul, etiam isii in fortissima vi diviuitalis cxteros' houiines
iu lioniiiiibiis siguanter operaretur, unde et angelos prxcellunt, quoniam, qnantvis boniiiics sinl, non
hoiniiiibus loqui fecil, ut in Abraham et Jacob fa- sicul homincs vivuiil. Cmn cnim homo sxciiloahre-
ctum est, qucmaJnioJum etiam Balaam nsina lo- iiiinliaudo seipsitm Deo ohttilerit, muiiJtiiii accusal,
- rnia est (Num. xxn). Angelicos cienim spiriius, qui ila ut ille in oninibiis sibi iiiulilissit, el sic menlcin
ei niiiiisirntit, faciem ipsius lauilaiues el honoran- snam elevat, qiiemadmodum Danicl dicit: Aspicie-
tes, occultis suis quasi vestimento operit, et ideo bam invitione noctis.el eccecum nubibuscarti, Filiut
etiam urens ignis dicnntiir. El per hos igneos mi- hominis veniebat, et tisque ad Antiquum diervm per-
nistros, qui secnetis Dei velut vestimenlo tecii snnt, venil (Dan. vu). Qttiil dicilur? Cum menletn ineam
eremilx dcsignanliir, qui seipsos abuegantes, quasi aJ ccelestia siirstim clevarein, aspicieham in consi-
homincs noil sint, viviint, et coiisortiuiii boininum dcrationc pliiriinartim adversitatum, quod omiiia
fugiiiiit. Nam Deus per opus stium quoil liomo esi, D siiperna el divina miraciiln ,•qtix Deus in nngelicis
magna mirabilia opcratur, qure in angelicis spirili- spirilibus operatus esl, per Filimn siium in homi-
bus prxdesiinavit, ct qux coram ipso cuin laude et iiilnis priesignaret: et ila iJcin Filius usque ad An-
miritico honore fulminant. Sed et,nt prrefatnm est, tiqniim dierum pervenil, quia Filius Dei, Dcus et
in eircuitu tedis, quatuor animalia plena oeulis ante homo est, el ila Deuset boino.unus Deus est. Deus
et retro (Apoc. iv) ostendunltir : quod siini omnia etiitn liotno esl, et hoino isle Deus est. Sed et bona
opera sancia, quje Deus iu hominibtis isiis operatur, opera homiiiuinrei laudes angeloruui se conjiiugiinl,
qui ad ipsuin et ad ihronum suum respiciunt, per et iiniiin iu Deo suiil. Ilis quoque cncullalis liomi-
fidein oriens, per spem -nuster, per recordationein nibus turba virgiuuin associatur, qux virum cum
lapsus, qui in priino parente facttis est, occidenSi ainorc et diviliis ct lotuin niumliim rclinqnunt.
quasi retro existeiilibus, alque per. providenliam Sicul enim virgo deliciis nitttiJi ablata esse debet,
nculos in ante, ad aquiloncm dirlgeniihtis, ue bella- ne ubera voluptalis sugat; sic etiam turba cucul-
lor nquilonis ciini cadenle morbo superbire, et cum lala, a mundo relicl» essc debel, ne ulla officiasx-
ardcnte flainma incestus eos corruere faciat. Cum culariaciim illo exerceal. Et virgo a viro relicta est,
*culis itaque islis, quos undiquc hjbcnl, ad Deuni ita ut sub cura et potcstatc ipsius non sit, ticut
*3* . S. HlLDECARDlS 2C4
libera ab eo esl; sic eiiam rnotiachus n inundo rc- A tenieriiatis agunt, de praelatis snis tic Jicenlcs: Qui
liclns,irli stibjiigalus non sil, sed liber ab illo sunl, et quid simt isti? Et quid fuitmis, aut quid su-
maneat. Ylrginitas qiioque solem sigiiiflcat, qui mus nos? El quwiiam sicagmil, pseudo-prophetis
totum uiitniluin illuminat, quia Deus virginilatem similes sunl, et qnia non recte dijiidicaut, quomodo
sibi ndjunxil, qttx viro relicto rlhim genuit, quera Deus popiilum siium eonstituit. Vos ergo qui Deum
radius divinitatis perfudil, qui et omnia regit. Rex timeli», audiie Spiritjnn Domiui ad vos dicenlem:
namqneqiii cnnrta regit, Bens est; el illn Virginilas Hxc slipradicta mala a vobis auferle, et vosmetipsos
conjuncla esl, qnando Deus efhoino de Vrrgine na- ante.dies tribulationiim illarum purgate, cum ini-
ms est; Sic attitii regUia a dextris ejus i»i vestitu mici Dei et nostri vos fiignbunl, el in rectuin locum
deaurato, eireumdata varletale (Psai. XLIV), quoniamt humilitalis el paupertalis vos convertenl, ne amodo
diahole repugnam aSlilit virginilas virtitli divini- in lania laiiludine permnneaiis, quania br.cieniis
tatis in opere tulgenle, ubique comprelieiisa muHi- fuistis, quemadmodum etiain veterem legem Detis a
tudinediversarNin virtulnm. biviuitas quippe Vir- constieiuJiiie sua in -spiritalem vilam mulavit, el
giniiaiem sibi despansavil, eum primus angelusi ut unainqiiamque priorem iiislilulionem ad iililiora
ad sitiistrara ^arlena eecidit, el lunc etiam popii- purgnvii, In prinioenim orlu Deus Adx concessil
Inm snlvntionis MIAdam sibi elegit, quem dexte- . B I lerram colere, Abel sacrificarc, Noe xdilicare, et
ram stmm nominavil, de quo popuk» virginitaiemi noc usque ad suminuw sacerdotum, quod in Clirisli
sihi sdjuwxil, qux niaxiiiunnopus prolulit; quia, ul, Incarualione exortum esl, quod prins Abrahain per
Deus per Verbum suniu otmiia creavii, ita et virgi- circumcisionem, Moyses per legislaiionem prxflgit-
nitas per ealorem sanctas divinilalis Filium Dei rabat. Sed bxc omnia idem Filius Dei posiea in
geniiil. Sic virgmitas absqtte fecumiiiale non esl,, liumanilate sua perfecit, unde el ad homines intel-
qiioiiiam Virgo Deuinel Itominem, per quem omniat ligenda sunt. Post Tuinain aiitemAdx, Dcus tain in
facta SHIII,gciiiiit. Sed et boc modo omnes vir- hominihus qtiam in angelis ordinationem suam recte
lutes veteis et novi lesiainenli , qtias Deus int prxsignavil. Nequaquaiii nutem deceret ut sacer-
SAiiclissuis operatus est, velul veslimenitin. anroi dos officia agricolae, discipulut oflicia magistri cole-
decoratiim, deauratx sunt, el has virgo ad se ii- rel, cum agricola sacerJotem, discipulus magisirtnn
bare colligel, quoniam ligatura viri eam ndri con- in limore et humili patieniia imilari debeat. Oniui-
«triiifet.Rola quoque quain Ezechiel vidil (EZ«C/I.I), , petens enim Deusiivoperibtissuis cognoscitur.quem-
virgiiiilaiem pr.esiguavit, quiu eadeui ;virginilasi admodum in Adam operari inecepit, cui terrain
ante Incarnalionein Filii Dei in lege prxfjguraiai coiere et homiiies procurare dedit, quia et ipse
esl. Posl Jncarnaiionem auleni ejus illa mirabiliterr Deus omnia crcavit, et ul per sacrificium Abei Fi-
plurima miracula operalur, qiioniam Deus perr liura suum pro redemptione populi sacriOcandura
ipsani omuia piacula purgavit,«l uriamquamque5 prxsignavit, et sicut per Noe, qui arcam redificavit
iiislilulloiiein recte ordinavit. Virginilas quippes (Gen. vi), quod in spiritali populo magistri consii-
yelerasuflert, cl nova sustinel, et ipsa radix ett tuendi essent, prxfigtiravil. Nuncvos magistri su-
fundameniuin est oninium bonorum , quia semperr pradictos homines, scilicet conversos, io qrdiqe
et setnper cum illo fuit, qui sine iniiio et sines vestro corripile et ;corrigite , quia plurima pars
liue est. Nam natura bomiuis qux propter peccaiaa eorum nec indie, ncc in nocte operatnr, qtmniain
perJiia fuii, per illam ui salvatione revixit, cumi nec Deo, nee sxcuio ad perfectum serviuni, et eos
per alienam naiurain peccata lioniiuibus" abs- ab igaopntia ista excitale, velut bonus pigiuegia-
traxit. rius borlum suum ab inutiiibus herbis purgal; in
Secundum autera animal simile vilulo, in cleri- vobismelipsis aulem secunJuin orJinem vesirum
cali habilu divino saciiuYio insistenles oslendit,, prxvidentes, el juste intelligenies ne injuste jmli-
lios videlicet, qui vineam Domini Sabaolh circuni- celts. Inconveniens ilaque esset, ut leo, vitulus,
fodiuut, el ngrum prxceptorum Dei arando ubiquee p homo et aquila , in siynificaiionibus suis sihi iuvi-
cverliinl, el hos etiam qui angeli Domini exerci- cem aJversarentur; sed unuuiqiiodque islorum a(-
tiiuin nominantur, qui ab hoc qttoque cingulo ca- teri jusliliain in ligura hoiuinis, ad curaliouem ho-
siilatis se cingere debent, ne in vanitale carnajiumII iiiii|i||)i signait simt, sitnare, ttngere, et baptisinum
voiiipiatuni vadant, sed ut agrum cuin araf.roo sanclificare cuiu buiiiiii obeJientia possiint. Nam
" slremie evertaul. Circutncisiouein omnis sacerdos qui a Deo uiictus et sacerdos no-
quoqtie sobrie-
latis habcbuiit, quonraui per ipsos peccala iiomi- i- niinniiis est, vulueia peccaioriip) el curare cuui
liuin abluunliir, el hoc in tnisericordia fiet, quiaa judicante justilia poteril, quoniam ofiicium boc a
iu 6eiuetipsis peccata senliunl. lixc itaque prx-- Deonabel; er ideo iliuil implere npn negligai. £t
clura genera , viJelicel houiiniini illoruin, qui perr ego paupercula el iudocta feminea fornia, quamdam
ieooeii) et viltiiuni designali suiil, aliud quoddam n besijani vidi, cuju» facies el anteriores pedes ejus
geuue heiiiiuuut ad se trahuiit, quos.ipsi couver- similes urso eranl, et cujus reliquum corpus siim-
sos vocutil, quortiui pluriiui sead Peum in inoribus is liludiueiii boyis oslendebat, excepto quod poste-
»iit non couver.tuut, ^uia conlrarielatem potius is riores pedes cjus timiliuidinem pcdum asini habe-
ipiauirecliludiiiein djliauni, el opera sua cuui sonop bani, el ouod cauuji carebat. Tiia autenj eurn.uaJII'
268 EPISTOLjE. — EWST. LI. IM
capite Itabuil, quorum duo Mmilitudinem bovis ha-- A , involVunt, qtti magnis onetibus se onernri patilin,
bentia, juxla anres erant; lertium vero, in medioI quousquc sub eodein onere succtiubil, quoniam ju-
frontisexistens, cornu capricorni assimilabatur; ; gum spiritalis vitx el sollicitudineu) sxctili liabere
facies vero cjusdcm beslix ad orienlem, pnsteriorr volunt; scd in ipsis slare non possunt, el idcirco
auteni pars ejus ad occidenteui versa fuil. Qnod sio0 itl asinus cadunt. Unde ct facies ejusdem besiire
intelligendiim csl: Beslia hxc, cttjiis faciesel anle-. ad orientem, poslerior aule:n pars ejus ad occi-
riores pedes similes urso sunt, bcstialcs mores la- denlem versa esl; quia, cuirt spiritaiem vitam at-
tenter habenles quosdam hotiiines oslendii, quij tendere vidcntur, sxculari quoque inhxrent, iji hoc
quidem mansuetiidinem verhorinn proferunt, scdi perdilos angelos iiuilanlcs, qui in semetipsos confi-
in exempiis vesligiorum siiortiin, nhi vi aule adj denles, de rcclesii glot ia corrtierunl (Isa. xiv).
rretiindinein inccdere deberent, temeritatem el1 Et tertium animal habens faciem qu.isi lioiniuis,.
duritiam perversilalis demonslrant.Cnjiis reliquntn, sxculares homines islos siguificat, qui opera stta
corpus siniilitudinem bovis oslenJit, excepto quod1 cum sollicitudine corporis el animx faciiinl, et ta-
posleriores pcdes ejtis simililudinem peJum asihii nten bonn inleiiiione ad Deum asceitdtin,l,qqnsi ciim
haheiit, et qtiod cattda caret ; quoniatn- iidem ho- peniiis voleut, .quia ipixijiie bona desiJeria, sicut
iniitcs jngum Dci ut hos se ferre simtilant, ctun ta-. 1B radius solis, cx corde jusli cmilttiuliir, iinde c\ vcl-
nien in sttbsequcnlibtis exemplis morcs asini, qui; itl pentia vidcnlur. Sed cl atl febservnndaprxccpta
sttb pondere eaJit, in se manifeslant, nec se cau- legis. el sacerdolis currunt, et ad dividendas elee-
damliaberc demonsiranl, quia in ipsis JclicilquoJ] mosynas iu misericordia movcnlur, alqtte iu Uiiiain
Dominus jubel, hnstiam cuin cauda oflerri (Levt. aspiciuut, quomodo in illa crcscaut, et in geuitura
iv), scilicel quomodo hoiium quod in humiiiialc etl prolis se pulveri terrx pares restimnil, et pccca
pauperialc inreperunt, ad liuem bealiludinis non, lorcs se nomiiianl, et ita -n sxculari vila , mngb
perdncuni. Qttod autcm tria cornua in capileha- poenain quam voluptalem carnalis gaudii habcnt, ct
bet, quoruin duo svnirttiudinein cornmim bovis ha- sic ad niagistros suos scilicel-s terdotes pcrvc-
benlia, juxta aures sunt, in hoc tres vilas bominumi niunt, laciem sitain, qua peccaia guslahanl, muian-
in principali commercio stantes, designant, iiai tes, aique per gralinm Spirilus sancti in paettiten-
quod dux effigtcm in agro Dmniiuco laborantiiint,t tia pcecata sua coi.filenles, ct sie renovab.ininr,
et. verbo Domini aiiditam prrebentiuiii simulanl; ul scripliun est: Henuvavitfactem terra; (Psal. ciii).
lerlitim vero in medio frontis cxisteiis, cornut ca- Qitod dicittir: 0 Deus, in novo Spiritti renovabit
pricorni assiniifaliir, quoniam hoc iu fortiltidine> . voluntatcm ho.ninis, qui pcccare slti.tebat; ila cuni
fiducix sux spiritales homines istos manifeslat, quij de. malo studib ad bonum desiderium convertes.
insqualore capricorui altitudincm illatn, in quai Nam per poeniieules faciem lerrx renovabis, ru u
nullatenus permanere possunl, ascendcre satitgiint. liomo sentit, el scitse peccatis ila iiivolutum, m si
In hac etenim aliiiiidlne cxleros populos, ut Pha-. continere non possil quin pcccei; et tainen nd re-
risxi publicanos spernunl et velut inttliles despi-. novationem poenilendo se converlit: si eniin bomo
cinni (Luc. xviu), et se etiaraoflkialibus quibusdami non pcccaret, non renovaretur. Qiiidam ciiam alio
causis regiontim adjtingttnt, qualenus per illas aliisj moJo renovaniur, videlicet cum pcccata propter
duobus cornibus mcliores et excellentiores ha- poetiam pccniteniix fiigiiinl, ita qitoJ peccare noi
lieanlur; el ul eliain ita aliiludinem sanciitatis,( quxrunt; el quidani alio modo, cum pcccaia, qua.
ascendere videantur. Nain et sxculari solliciludinii in se sentitint, ct qux facere posseut, propier amo-
se adjiingunl, el muliipliccm locuplelationem com- retn virtulum devitant: undo et sic renovationem
prebendunt, velut lotam terram laboribus suis5 per Spiritum sancltnn aicipiunl. Sicnl onim lerra,
everiuni, et per hoc laliludinem divitiarttm plus5 in lempore viridilatis non omiitit quin fruciiiin af-
quam deberent capiuul, in similitudine qtioquei ' ferat, etsicul in tempore sicco pallescil et arescit,
juvenis hujus illud facientcs, cui Filius Dei dixil,, j) ] et deinde itertim ad viriditatem suatn redii; gic
quod.quxcunque haberel venderet el daret pau- eiiam Dcus hoiuiuein posuit, ut in operibus snis in
peribus, el ille abiit mcerens, qnia et divitas sre- semetipso renovcltir. Scriptura iiaiuquein oainibiis
culi et vitam xlernam hahcre vulebat (Matth. operibus liomtiiis recle diviJenJa est, velut eliam
xix), quod difficile erat ut fieret. Homiues enimi ex tina aqua innltre aqux dividunlur, qttetr.adino-
isti coslum et terram siiiiul hahere volunt, quodI dtim et Deus nqua in totum oibem terrarttm divi-
impossibile est; quoniatn in comprehensione ett sil. Isti quoqiie sxcularcs boiitines somelip.sos
possessione divitiarum, absqtte superbia elalionisi semper iuspiciuht et corisidcrant, quid Sint et qua-
el absque proprietnte voluptatis nequaquam stare> liter vivanl, el qnomodo sibi peccata abs+raiia*!»:
possunt, sicui etiam impossibile esset, quod homoi et sic vivcnles in titnore Dei, in lerrrenis simt, cT\
in cacumine verticis alicujus monlis starcl, et lein- ecelestia non diinitlunt. Nam Deo in semeUpsis inv-
pestate valtdi venti qnassatus non caderet. Anio- molanl, cum eiiin adorant; il.iquod ipsr veinl liina
rem qubque hunc el limorein non habent, quosi ftilminant,cum ad ipsiim ex inlimo corde sutpirani.
egenus habct, qui manum suam ad. auxilium elI Sed cum in peccalis ut luna Jefeceiiut, iliico per
clecmosyitam porugit, sed in stullitiam asiui so) pivnitcnliain resurgunl, quemadtnodnm olia.n luiia
PATROL. CXCVII. 9
267 5. IIILDEGARDIS 2C8
in ardenli »n:ere Dei timorcm
postdcfeclum siium per solcm resurgit. lpsi etiam A comptitando, el
dorminnl inler ntedids cteros peniiK columbcedear- gebennx sperncndo, et ut in fidc et in spc perse-
nenlalm (PsaL- LXVTI);quoniam ubi dorminul, ne vcrare debeanl, ronftdendo.
Hoc. ilaqtie mcdofaciunl, nl Isa'as deil, quoniani
peccent, in meJio mngislrorum volaniititn in sim-
plicilaltt pnrx scientix swiit; et hoc facitinl, cuin Seraphiit alis duabut velabant faciem ejus (Isat. vi),
de incceptis pcccalis declinaiil, «i cum ab eis qux alx fiJem et spein significnni; quia in lide
quiescunl, qttemadmodttm ales capiit-iiiter methas fideles bomiiies Deum viJent, et per spem prxmia
alas suas ad qnicscendttm declinat, videlicel coe- xterna desiderant, et diiabtis velahatil pedcs ejus ,
lestia amanles, et in terrenis cansis peccala stta pcr qui scnsualitalem ei inlcUecliun oiTeuduiii,quando-
pcenilenliam confttciites. UtiJc el beqli' mortui qui quidem iidem homines nuJil.iicm peccatorum suo-
in Domino moriuntur (Apoc xiv), sunt qui sxcttla- rum tegtinl, ne carnalia desidcria proprix voluntn-
rilcr secundum legem vivutil. 0 qtinnltim niiracu- lis snac perliciant, Sed et alis diiabus volabaut,
lum in ipsis est, quod sic vivcnJo, et quoil per qux charilalcni Dei Cl prtiximi deninnslranl; qim-
amariludinem po&niteniix pcccaia reliiiqueiulo, iiiam, CIIIII Deum super omnia diligunl proxliuo
homines existunt I Sedet anitnali, quod iaciem ho~ suo in necessilaiibus suis assistunt, el ita iu forti-
mjnis liabet, siniiles erunl, qtioniam cuui terrenis •5 I ludiiicDei sttper oninia volanl, ciim ciuicta terrena
peccatis per pceniteitiiam se opponunt, et eis alieisi trauscenduiit.alque unnmquaitiquc rcui in peccatis
liiiiit, queinadmoditm eliam natura animalitim, na- diligcniernspiciiint, (fhalcntis pcr abstinctiliam pec-
turx homitiis atiena est, Itaque in scicntia bono- catorum sc nfflJgaul, el sicetia.ni i» pleno desiderio
rinn operum deargentati apparenl, quia simpiiccs ciiin pretiosis lapidibus bouorum opcrum cceleslem
mores infanlis, qui pcccatnm neseit, habenl, cum Jcrusalcm ornaul. ln Ixta quoquevia prxceplorum,
ipsi pcccalum nec anipletti, iiec pascere voluuL Dei noii doriiiitaul, sed semper in novitate desijerii
Cumque in simpliciiale bae fulgere studeiil, tunc auimx velut caneus tuba soiiant, quod siinl ardcii-
posleriora dorsi eorum in jpallore aurrappnrebunt, lia suspirin, qux iu iiocluina obscuritate in pcccalis
quia postcriora eorum, in quibus in peccalis pritts nali ad Deum babenl, quando eum in limore el
fortcs erant, cum peccare consueverani, nuuc auiorc cognoscunt, dicentes, quod ipse sanclus sit
reiro projecta, in timore Domini sapieniiam de- qui omnia creavcril, et quod sanclus sil qui i.iin-
motistrant, quoniam in bonis actibus deatirala rc quam mortalis fueril, et quod saucius sit qui iuler-
splendent. num iregerit, et ab illo electos suos eduxeril. Ceati
Quarlum vero animal simile aquilx vulanti, c naiiiqiie homines beae operanJo et Dcum laudauda
quosdam bomines de peccalis se continciites os- nuiiqiiam ccssabitnl, el cum oper.in cessaveritit,
lendit, qui es prrefalis sxcutaribus ad continentiam post finem tamen viix sux a laude Creatoris sui
surgenl, veiut in Maria Magdalena faclum esl, qttx non desislenl. Ego aulem paupercula , ab iufantL'
omnia peccata sua abjiciens, ea pro luto comptiia- men debilis et infirina, in mysiica el vera visione
vit, et ita optitnatn pariem elegil (Luc. x), el in nJ hnnc scriptitratti coacla sum, eam<|ue in ^ravi
atirora sanctiialisconsedit, sedin veleri' leslaineii- rcgriludine inlccto jacens, Deojubenteet adjuvanle,
to multi proplcr tredium srcculi liujiis peccata re • conscripsi, qualenus illam prxlalis el magislris,
linquebaut, el multi eliam propler amorem jusli- qtti ad servilium Dei siguali sunl, reprxsentarem,
tix.de peccalis se conliiiebant; ntinc auiem itt ttl in ipsa quasi in speculo cunsiderareui, qui et
novo soie, scilicet in Christo Jesu, conliiienies no- qual.es essenl, et ul eam illis demonstrarent ot aper-
minaiilur, quia in simpliciiatem infattlis qui pec- irenl, qui per obeJientiam illis subjecii sunt. El
cala nescit, yerlunlur, cum ipsi peccala repudianl, atidivi vocem de coelo dicentem : Nemo verba hrcc
etcuiii eain voltiiiiate ncsciunt. In duabus enim conlemiiat, ne st ea conlempserit, vindicia Dei sii-
partibus ad ccelesiia ascendunt, quoniam cum bona1 -per eum cadat,
intenlione ct cum sancio dcsiderio, ea qux sursum D ,
EPISTOLA LII.
sunl, pr.e creleris qtti sxculum pritts nou cognoscc-
' V,ERNERI DE KlRCHEIM,CUMCvETEIUS SOCIETATIS
banl, diligtint; et quia , sicut aquila, qnx praj SU£ FRATRIBUS ADHlLDEGARDEH.
aliis volalilibus altiora pctit, sic sursum volant, Preces Sancta; Hildegardis enixe poslulanl; verba
quod ita in catidorom xternx viirc converluiiiur, tuL ipsius seriplo cbmniendata habere volunt.
de illa saturari tion possint; et quod hoc per ar- ^IIILDEGARDI menle et corpore virgiui immaculaix,
dorcm vfiri Solis conculcant, quod prius, peccatis.v el a cunabulis Deo dicatx, WERNERUS de Kircheim
ittvoluii, feceruut. ln foriissima quoque vi saucli- cinii cxleris socielatis sux fratribus, in parochiis
tatis considerant, quanli dolores et quaiu graviai suis Deo quamvis iudignum fatnulalum exhibenli-
pondera in peccatis suiil, qua* ipsi palpando prius> bus, exemplo Debborx hasliles turnvas, Deo duce,
«ligerani, et illu nunc ut morliferuin cadaver int prolerere (Judic. v).
seinelipsis occidunl, el corpus suum ut occisntni Quia virlulum vestrarum fragranlin non madicn
ovem conslringiint et persequunlur ; alque sic inl lcrraium spatia dispersit, co quod non solum ope-
ardentem solem aspiciunt, omnia sxcularia qure1 rari bona, verum ctiam prophelare fulura, conieni-
anle cognoverani, relro abjiciendo, et pro pulvere plari coeleslia Spirilus sancli gratia cor veslrutu
200 EPISTOL.E. — EPIST. Lll. sTT»
mundiiin Hiilstraverrt, dignum duximus, licel indi- A rubere, et vcsieiii meam ut fulgur coruscare, ae
gui, veslrx sanctitati obtcntu Iralcrnilalis nos com- palliutn meum ul preliosos Inpidcs radiare, el cai-
niittere. El certe quia nos iiltima Chrisli mcinbra ceamenia mea ul candorem fulgerc, faciem meam
vobiscum fore credimus, lidenler dicimus , qnod pulvere cousperserunt, et ves:em mcam sciderunt,
qnidquid in ejtis nomiiie vos poscimus, cum prai- palliumqiic meum umbrosuni fecerunt, et calcea-
stare potestis, non negetis postulatitibus. Rcgamus inenta dcuigraverunt, elqui me ubiqtte ornare de-
crgo henignitalem vcsirnm, maler el sponsa Agni, bueranl, me in omnibus his desliluertinl. Nain fa-
qualenus in veslris orationibns noslri nieniineritis (iem ineani per hoc sordidant, quod corpus ct san-
propeiisius, cerln de nosiris, si quid possunt apud guineni sponsi mei cum magna immunditia lasci-
Dcuin, qnod hvier oraudtiin scmpef vestri iiieinoriam virc iuoiiiii) suoFiitn, el mngna spurcilia fornicalio-
faciemus (Pliilip. i). AJhuc unam petilioncm vos nuni et adukerioruin, cl pessima rapiua avaritix,
peterc prrcsirniimus, siilicet ul verba qux, Spirilti vendendo el cmendo quxqueincnnvetiten ia trartant
sancto vos doeeiite, nobis el aJiis qiianiplurimis in et accipiunl, alque (aula sorde circumvolvunt, vel-
Kyrcheiin prxsentibiis, de iicgligenlia sacerdotum, ut si iufans in lutum anle porcos ponerelur. Sicut
qtiam in divino saciilicio liabcnl, apcruisljs, ma-. eninvbomo, cum Deus ipsum de limo terrx fecii, et
leiiia pietale nobis scriberc cl transmiilere non B in faciem ejus spiraculuiii vilre inspiravit (Gen. 11),
negligaiis, ue a memorin noslra elabnitliir, sed ut ea mox raro ct sangui» faclus est.ila eliam eadem
atteutius prx oeulis noslris habeauiiis; qiioniatni vititts Dei, oblaliotiem panis et vini el aqux super
ruin terreiiis et srccuLarihuscausis plus qiiamopus, altare, ad verba sacerdoiis divinitalem iiivocaniis,
inhiaiiiiis, verba Iransiloria in venlttm inuliolies in veram camem et verum sanguineni Christi, vi-
uegligenler emiuiinus. Valeat mnterna dileclio in dclicel sponsi mci iransTert, quod lamen propler
vobis. cxcitaiem hanc , qua homo in casu Adx cxcatut
RESPONSIO IIILDEGARDIS esi, honiocarnalibus oculis viderenon polesl.Fixura
vulnerum sponsi mei reccns et aperta esl,
Ecclesia; niaginem inducit qtterflas gravissimat con- namque
Ira ptccalu tacerdoium fundenlit. Varia prwdic'.t quandiu viilnera peccalorum hominum palebunt.
qva: scecutoxvi omnino Unpleta sunt. . llrcceadcm vnliiera Clnisii sacerdotes, qui niecan-
ln lecto xgrituJinis diujacens, anno Dominicx didam facerc, et mibi in candore servirc debercnt,
kicariialioiiis millesimo ceiiicsimo sepltiagesimo, in nimia avaritia sua de Ecclesiis ad Ecclesias dls-
vidi vigilans corpore cl aiiiuio.pulcherriuuni ima- currentes cbtilaminanl. Veslem qnoque meam per
giiiem, niuiiebreni formam habenlem, qux electis- hoc scindunlquoniam prxvaricatores legis et Evan-
sima in suavitate, et charissima in deliciis lantx ^ gelii ac sacerdotii sui sunt, et pallitim meimi in hoc
pukhriliidiuis eral, ut cain liumana mens ncqua- obfuscanl, quia prxcepla qUx in cis inslituta sunl,
qiiam coinprebeiiJere valerel, el ciijus slalura a per otnnia negligiinl, nec ea in abslinetitia velut ia
lcrra utque ad coclnm perlingcbat. Facies quoque smaragdo, nec in largiiione cleemosynariim veliit*
ipsins maxima claritate eflulsit, el oclus ejus in iu sapphiro, nec in aliis bonis el justis operibus
ccelunv aspexii. Candidissinia etiam vesle ex albo (qiiihiis Deus velul aliis generibus gcmranruin lio-
serico indiiebalur, el pallio pretiosissiniis l.ipidibus, iioiainr) bona voliiniate el perfeclo opere complent.
scilicet siiinragdo, snpphiro, baccis quoque ei tnar- Sed et calcearaeilta mca superius denigranlur,
garitis ornato circumdabaiur, calceamenla ex ony- quoniam ipsi nec recla scilicet, nec dtira el aspera
cbino circa pedcs habens. Sed facies ejus ptilverc jtistilix iliucra hnbenl, nec bona exempla subdilis
aspersa erat, el vestis in dexlero latere scissa fue- sttisprxbent, cum laiuen subltis in calceamenlis
ral, alque pallium ejus elcgantem piilcliiiliidinein meis quasi in secrelo meo cindorem veritalis in
suaui amiserat, el calceamcnla ipsius denigrata aliquibus hribeam.Falsi quippesacerdoles in scmet-
craut. tl ipsa vcce magna el luguhri in allitttdlnem ipsis decepti siinl, quonhni honorem sacerdolalis
cccli clamabat, Jicetis : Audi, coslum, quod facies p officii siue opere haberc volunl, qtiod essc non po-
mea sordidala est; el, lerra, luge, quod vestis inea tesl, qui i nulli merces, nisi prxniisso.Iabore operis,
scissa esl; el, abysse, coniremisce, quod calcea- ilabilur. Ubi attlem gr.ilia Dei lioniinenl tangil, ihi
menta mea denigrala suttt. Vulpes[oveas habeul, el ipsum opcrari, ut mercedem accipiat, facit. Cnin
volueret cceli nidos (Udttli. vtn), ego autem adju- itaque varios dolorcs, qui hominibus coutrarii sunt,
lorcm et consolatorein non habeo, nec baculum su- iu ultione Dei pluat, et lotaru terrani nebula ebte-
per quem incumbam, el a qtto suslenler. El ilerura gal, ila ut viriditas ejus arescat, et ornamenla ip-
dicebat: Ego in corde patris laiui, quousque FiUus sins fusca fiant, abyssus qiioque Coiiiremiscat, quo-
homiiiis, qui in virginilate conceplus et natus esl, niam in uliione el dolore cum coelo el terra in
sanguinem suum fudit, qui etiam ctim eodem san- furorem movebilur. Principes euini et lemerarius
guine me sibi desponsavil el doiavit, qualeiiiis in populus super vos, o sacerdoles (qui me haetenus
pura et simplici regeneralionc spiritus et aqux , neglexistis), irruent, el vos ahjicienl eifugabunl,
conlractos el conlaniinalos a spuma scrpentis, re- et diviiias vcstras vobis aufereni, pro eo quod leni-
gcnerarem. Nuirilii auiem mei, videlicei saccrdo- ptts sncerdolalis ofii:ii vestri non ailendislis. Et de
tes, qui facietn meam facere dehcrenl vclutatiroram vobis dicent: Adulieros istos el rapiores et plinos
271 S. IHLDEG-ARDIS *-ti
omiii malb, ab Ecclcsia ejiciamus. Et iit hoc faeto A sanctitati lamen vestrx, qtia coeleslis sponsi am-
obscqnium Deo se exhibuissc volunt, quia Ecele- plexibus smgulari privilegio inhxrelis, cordialitcr
siam pcr Vospollutam esse dicunt. Unde Scriptiim cougaudemus. Charitatem cliam veslram ignorare
dicit :Quare fremueruni gente», et ptynti meditati nolumus.quod die nocluque ves facietenus videre
tunt inania ?' Astiterunt reget terra, et printipet desldcramus, et assidue veslri memoriam in ora-
convenerunt in unum (Ptat. n). Nam periuissione lionibns nostris focientes (Rom.i), vos absentem
Dei, supcr vos in judtciis suis fremcre incipienl phi- corpore, quasi prxseiitem rnterduin amplerlimur
rimx genleS, et nmlti popiili de vobis meditabun- mente. Ergo perfeclionem vesiram Imraiiiier de-
lur Liiaiiia,cuni sac-erdolaleofncium vesirum el con- pfecamur, ul sponso veslro, sub cujus umbra se-
secralioiieni veslram pro nibilo computabmil. His cure requiescitis (Cani. n), nos jnxta viam inendi-
nssistent in cversione veslra reges lerrx, et lerre- canles commendetis (Luc. xvtu), ne prxieriens
nis rebus inliiabiinl, et prihcipes qui VOIHS doniina- turba clamores nostros eompescat; sed*oraiionibns
bunlur, convenienl in hoc ilno cOnsilio, quatenns veslrisad Domiiium adjuti, mcreaniur a cxcitate
vbs de lertniilis suis expcilant, qttoitiam innoeetiien) cordinm nostrorum illuminari. Hoc autem idrirco
Agnttin a vobis pcr pessima opera fugastis. Et nu- dicimns, ul dissensiqnem, qnam in loco noslro or-
divi vocem do coelo dicentem : Iniago liarc Eccle- B tam esse scilis, (fiiemadmoduni ineeprstis (Spiriin
siam demonstfal. Qiiapropter ttt, o homo, qtii Uia sancto vos docente), sedare et exstirpare non omrt-
vidcset attdis plaiigeniia verba, ltxc saccrdolibns taiis; ct ulper hoc qnoque liiieras commeuilonias
qui ad regeiidum el docenditm populum Dei consti- nobis traiismiltalis, quia nisi cititis exstinguatur,
tuti e( qrdinaii sunt profer, quibus cum apostolis periculum magnttm tam aiiiniarum qunm corporum
dtctum.elsl : lte inorbem unmrsum, et prwdicate facile iiictirremus. Gralia Spiritus sancti qoae vos
flxartgeliumpmui ereaturcc (Marc. xvi). Cum enim interius docel et multa secreta vobis Jcinonsirat,
Deus hoiuiiiem crcavit, omuem crcaturam in ipso hxc eliam nobis, secundum quod sibi placuerii,
sijiiavii, qiiemadmodum in parvoioco iiiembranx, manifcstare dignetur.
leiiipiis^ei niunerus lotius anni deseribilur; el ideo RLSPONSCMHlLDEGAimS.
Deus boiuincm nominavit omneni creaturam. Et Pravtaram mittit de mullit viliit el tirlittibut iu-
iieruin ego paupercula femiuea forma gladium evagi- ttruciionem admonilionemqiteet adhortalionem ad
natum in aere pendcntem vidi, cujiis acies una ad ttudium virtutum.
ctelum, altera ad lerram versa erat. Et gladids Ego paupefeula forma, muita xgrituJine din
iste super spirilalein popttlum exiendcbatuf, qucra gravata, per veram sapientiam eogebar, ut btte
^ verba ipshis, popuio loei hnjus proferrem. Et au-
piophcla olim prxviderat, cqm adiiiirando dicebat:
Qnituul hi qui ul nubes volant, et quati cotumbce divi qttod eadem saprcntia populo huic oput suum
ttd [enetirat luat? (Isai. xvi.) Isli eienini, qi:i de pr.ipoiiebai, scilicel, quomodo ccelum et lerram in
icrra cJevati, el de commuiil populo separati, rccla mensura constituisset, quatenus fratresejus-
saucte. vivere et in coliimbina simplicilale morum dem populi cognoscerent, qualiter inslitutio eornin
cloperum esse debuerunl, nunc pravi in moiibus primitus constiluta esset, el qnaliter nune desfituta
el operibus suis sunl. El vidi quod gtadius istc qtix- esseu Et dixit:6'tn*«mctvli circuhi[(Eccli. ix\v), a\-
dain. loca suiritalium bominum abscindebat, qtieni- liiudlneni et profunditaiem ejus ita constitnens, ne
admodutn Jerusalein post passionem Domini ab- rectum modum suum superexcellerent; el laiitudi-
scissa est. Sed iamen vidi qnod plurimos limoratos, nem toiius orbis slc ardinavi, ne ipsa mensuram
puros cl simplices sacerdotes in adversitate isia suani inordinate excederet. Solem quoque feci, ut
sibi Deus observabit, velul Eliaj respondit, ubi di- in die lucerel el tehebras obtegeret; et lunam, ut
cebAt, quod dereliquisset sibi in Israel seplem niil- in nocte eum stellis claresceret. ln verbo quijipo
lia virQrum, qiioruin genua non sunl incurvata illo, culu Deusdixit: Fiat, omnia hxc facta sunl,
aniie,Jlaal (lll' Reg. xix). Nunc auiem inexsiingui- j ul. eiiam nunc persistunt: unde in his velnt in spe-
iiilis ignis Spirilus sancii, ul in meliorem partetu culo vos populi considerate, qualentis in hoc qtiod
"
coiiyertaiuini, vobis infundat. , inccpistis, permaiu ntis. Deus euim homini spira-
tulum viix inspirnvil (Gen. i); et ita viviiicatus,
EPjSTOaLlJL
>D HILpE«ABDE». . caro elsangiiis facius cst. Deinde autein eonsoriiuni
F&*11U)HU^piHJKNSlUII
Vt diseQrdim qpuAiptQi.onawiedare et exstirpare angelorum cum laudle et ministeriollli dedil, etre-
npn amiHul, precanlur. liquam creaturam illi subjccit. Nam Deus luroeit
HILOEVURPI, cajix coluiubx iri foraminibiis pctrx xternitaiis Hli cottcessernt. Sed ipse in omiiibonore
Ialtlawl4.(Cfln<,u), fralres, heuT conttirhati iu Il.i- isto vermem audivij et ita prxcepta Dui prawari-
genhe, oraiioittuii suarum 'devoiibneni, et qiibd cando obcrccatiiset exstinctus est. Unde diabolus iu
ipectal ad «lernam saluieni. se gavisus, ail: Debm quem iti coelosuperare ue-
Quoiiiain Dei gralia, bix vestra corani homiu hus quivi, in opere suo, viJeKcet in bomiue, <|Hialius
salubfiter luce.t (Mqtih. v), Patrem vestrum qui vos Deus est, superavi. Dtnbolus nnmque homincu»
ardoitiein lucernam ad illuniinationem Ecclesiresu- Dcum noniiuavit, qticinadmodmit eiiam seipsum
perposuit, gioriflcamus, ct quamvis pcccatores, essc Detun voluit. Sed Deus in antiquo ronsiUo,
273 EPISTOL.fi — EPIST. LIII. 87*
qnod an'e aevpmin SGhabtiil, coivpuiabat quomodo A et ca per indultam miserivofdiain Dco oslcnJunl.
ordinnlionem sumi) ila observaret, ul ei in itlanui- Sie et villicus fecit (Luc. xyi}, qui diffamaius esl
ius resistere possel, ct idem antiqnum consiliuma aptij doininum suum, quasi dissipassetbona ipsius,
seienlia omnium creaitirarum in seipso abscondit, cuin unumqiienfHiueJebilorcm doinini sui niinus
iinde el diabolus illu.d nec scivil, nec scit, atque scribere jussit quani debcrct. Viilicus eliain isle
ejusdem consilii usqtie in novissimum.diem iuscitis Synagoga est, qux nullam liberationem per samjui -
eril, ubi Uinc in inaxima confusione sua ejusdem nem hircorum el vitulorum babere poluil; sed im-
consilii, quxdam sentiet et cognoscet, per qux per , molationem innoccntis agni prrcfiguravit, per qucni
omnia confundetur.Nnindiabolushominem insepara- olficio suo privari limuil, et intra se dicebat quoJ
biliter perditum, ul ipse voluit, puiabal, Homines sttiTerrenonpossel duritiam legis quxjustitsSiqiiis
eniin in mngna sxvilia el oblivione Dei, sc homines hoe vel iilud fccerit, mortemorialur; el etiruii eru •
fore obliti, iniititiiaue vixerunt, qttoiisque iJetn an- bescat quod foras projicereliir, ita ul in nulla peii- -
tiqutim consilium quemJam sanclificaliiin popiiliiin tione misericordix reficerctur. Ex qtta diim miiki
sibi elegil. Et Deus sobrielalem et virginitatem in in Filio Dei ad indiilgenliara eonyeriereiilur, ipsa
Abcl prxsignavit, qtti propler jusliliam marlyr cf- pro indulgentia merilx poenx laudabalur, quia dum
fecins (Gen. IV), hoc fecil quod pater sutts facerc B servus per. pcenilcntiani et confessioiicm domino
neglexil. Sanclifieati autem populi se hominesesse suo relribulionem dederil, ab illo miiltum iaudaiirr,
cognosccbant, et liumane vivebanl, de quibus eiinn qtiouiam eum multutn dilexit, queniadn oJuiu Ma-
Noesurrexil, quem Dcusin areaobservavit (Gen. vt). ria Magdalcna Chrislum dilexit. Siriptura hxc sa-
Sed Deus voleus iniqtiitalem sulimcrgere, os abyssi cerdotibus adest, iinde ctiani decei illos, ul Clni-
aperuU, et piurimam crealuram in aqua submer- stum imiieiilur, el castiiatem a.ivCut, et incestuin
sil: et lunc per semelipsnm juravit, quod ncqun- fugiant. Filius namque Dei, ut iujiistos jtislbs facc-
quam uitra omncm carnem aqua perderet (Gen. «), rct, in cruce passus esl; et etiam ipsos ad se trahil,
recordaas quia lioino per aquam regcneraiuiiis et ut de villico Jictum est. Sed Abel pro jtistilia ntar-
salvandus cssel. Posl diluvitim vero anliqiium con- lyr exstitit.
silitira multa niiracula ad coitfusionem diaboli os:en- Posl ptissionem autem Filii Dei mulliluJo marty-
dcbat, qui deoccisione Abel inlra se gaudehal, di- rum exoria est, qni pro fide et confessioiie ipsius
cens ; Ecce opus Dei quod de paraJiso ejeci, in passi sunt, qttos etiara alii tnartyres comilaiilur,
lerra divisum jacei. Sed Noe snnclifieaitts, in Spi- scilicet ilii qui conira peccala et vilia pugnando se
ritu sancto opefaius esl, et allafe Deo xdificavit, f vincunl, ct isli prxdiciortim marlyrum pennre
in quo antiquum consilium allare illudprxsjgnavil, sunl. Qui autem hos injusle persequunlur, vindicta
quodJoanncs in Apocalypsi vidil (Apoc. vm), super Dei super illos cadet. Sed ct illi qtti virgitiilatem
quod oraliones sanciorum ascendebant. Cum cnim tribulanJo perseqiiuniur, ila quod illam doloribus
lionto in poenitenlia peccatorum oral, el cum sniu- perfiindunl, vindirlani Dei iion elTiigieiit; el iJco.
tem a Deo qnxril, sanclus nomiwaiur. Anliquum inullolics accidil qtiod nobiles ex judicio Dei igno-
quoque consiiium pltiiiina signa in Abraham opera- biles, et diviles egeni efliciiintur, ei qnod multis
fcalur, qui palriam et cugnalionem suam ctim pro- aliis periculis el calamiiat.bus stibjiciunttir. Qui
pria voluntale sua reliquii, et durain legeui, pcr vero sncerdolale ofiiciuin injusle premuut cl blas:
quam mors confusa, ct serpenlis nequiiia insana- pheuiant, hi in realu suo similes siiul Cain, (ju.
bili vuluere vtilneratn esl, in sanclilate ittiii, fralrem suum occidit : unde posna illius conslrin-
quando prxcepla Dei adimplevtl, quod Adam noni gendi et punienJi sttnl. Sacerdotale naniqtie ofli-
fccil, cum prxccptam Dci prxvaricatus, voliintatemi cium in magislerio suo a Domino Dco oa. Itaque
suam secutiis cst. Idem etiam cousiliiiin purifica- Sapienlia in lurba loci luijiis lurritn xdificavit
tionem legisin Moyse consiiiuit, el per sanguinemi (Prov. ix), qiiani baccis, lopazio et sapphiro exor
hircorum el viiulorum prxsignavit, quod intiocenss I) I navit, et in ipsam speculalores posuil, el jnxia.
ngnus pro bomiue immolandus esset. Nam Filiitsi enm torcular constrnxit: quod quibusdam liomiui-
Dei de corde Palris exiens, de virgine naltis csl, ett hus commisil, qui viniim in ipsa expriiiiercnt:
omnia hxc pcr semetipsuin implevii. Virginitas ini alque secus illud dotuum etiatu feuil, in qua alios.
Filio Dei surrexit, qtix erecto vexiilo coelos pene- esse jussit, qui orania qux ad agrps pertinebant,
travit, quoniain idem Filius Virginis toius integer,, procurarent. Sed tempestas valida et pesttfera in-
totus sanctus fuit, et per eum magnus ordo virgi- sanix exorla esl, ita quod homiiies prxdicltiin lor-
nmn surrexit, quem velus lex non cognoverat. Sed1 cular custodientes, ad eaindem turrim jacula emil-
et ipse sacerdos fuil, ctim scipsum in ara cruciss lebant, et quod alii in prxfata domo inauenles,
pro homiiiibus immolavil; ctti etiam sacerdotes ini saxa coulra ipsam turrim projiciebant; unde el illi
sacerdotio suo adjuncli sunt, quia angelos imitarii qui in ipsa turri erattt, lapides adversus istos ja-
debent, qui nttntii Dei existiiut. Angeli quippei ciebant. Tttrris hxc altiludinein magislerii designal,
opera homiimm ex debito olficii sui veiul scriptu- qttx haccis, videlicet illis qui a pueritia in inno-
rain Deo oslendunl, quod el sacerdoies faciiint,, ccntia et sanclilaie vixerunt, decoratur, el qttx
ctfm peccala hominitm pcr pocniici,liain suscipiunt^t lopazio,, id el hisqui, oplimam paricm eligenics,
175 8. HILDEGARDIS 2"6
sxculo renutitiant, elucidatur : et qux sapphiro, A prcmaf- aHoqufti mmqo.im olieJire poterit : sed
videlicet Ipsis qui propler amorem L>eipompam mittere stercora, cst in huniiliiate cl stibjm-tione
saecuil et senietipsos abncgant, exornal. ln ista prxlato subdi. Cum cniin boino ad obcdiciiliain
speculaiores sitnt, videficet hf qui subjeclis suis in se inclinat, omnia carnalia desideria et semetipsum
mngislerio prxsuiit. Torcntar autem officium illo- qttasi pro luio compiitat.
rum ostendh, qui per eonsecrationem jngnii, mini- Nune itaque ego paupercula et debills fonwn,
sterio passionis Ctiristi att allare insisiunt, et vi- vebis toci hujus prxfaiis fralrihus dico : Inexstin-
iicara Domini Sabaoib. eolttnl et conservantv Sed gnibitis vitre ignis in vobis ardeat, et vos Iumine
domus cuslodiam et consirictionem fstortnn Je- stio Ha perfundat, ut in ipso permanere valcatis,
inonstrat, qui idioite existenles, el fn srcctiloviven- ut prius incepistis. Nam cum Iriiciuosiiin lempus-
tes, sxcufum el semetipsos propter Detim relin- correctionis, et eineudationis in vohis surrexerit,
qmittt, et in necessariis rebus corporalibus labo- lapides turris vestrx fulgorem suiim, ut prius eral,
mnt; et tamen spiritalem vitam conservant: tem- recipienu
peslas vero temerriatem notat, in qua in lorculari EPISTOLA UY.
mancntcs ad prxlalos suos acumina supcrbix
GBIBERTI CEHBLACENSIS UONAGHI ADHILDEGARDEIU
mittunt, et per qiiatn eliam in-domo stantes, du- JJ
rhiam ihobedicntix contra hpsos drrignnt : qira- Tftginla ocU qucestiouumso!ulionempelit.
propler Hdemprxlati ad ttijurrain provocati, se im- (Exslnl infra, cuni sanetc llildegarjis responsione,
inite» 'per verba iracundix subjectis suis exliibeut. inier opusctila sanclx virginis.)*
At omnfbus isti» snpientin inducias emendationis EPLSTOLALV.
i oiitliciift, qttemadmodum in Evangelie cultor vinero SOnORDU- PARTBENONIS IIUNNIENSISADS. UILDB
ad dominum suum de flcu dicehat: Domine, dimilie GAJIDEH.
iUtvmet hoc anno, usque dum fodiam eirea illam, Regulam Denedictmam sibi explanari petunt.
et stercora mittam (buc. xni). Nani foderc circa
(Vide infra Expositipnem sanclx Hildegardis in
illam, cst ut. homo voluutaiem proprietalis suoe Ucguhiitt S. Bcuedicti^

EpisloTas 56-59 huc .adducinnrs er nraplissimo Commentario in Vitam et res geslas


sanctro H'il(iegardis, quod ex die 17 mensis Oclobris Kollandiani, pag.729, dedimus
iiiitio volumitiis ; epislolas 60-61 habemus ex Vita sanctaa Hildegardis a Godefrido et.
Theodocico monachis scripla.

EPISTOLA LVJ C viilt, sed ul per eum vivere incipiat. Nunc autera,.
IIIBDBCARDIS A0 PntLIFFUlIPARCEN ESIABBATEU. o milis Paler, qui in vice Christi es, suscipe hauo
miilierera, scilicet Idam, qux occulta vulnera sua.
Millil ad-ipsum mulierem quamdam pceiiicnleinqnce nondum
mitfuerat recte confessa, et cui peccatum expc- perfecte manifestavit, et eam, ac cxteros
neitdum fndicaveraf, ttt ex retponsc Phitfppi pa- ad ld confugienles diltgenlissime medicina pesni-
$ebtt, tenlix perctira, quulenus in. rola verx Trinitatis iiv
PniLirr-o alibaii.rjii.DF.G.vRDis. xtcrnuin vivas.
0 Pater, qui in omni negligenlia lua Dettm times, EPISTOLA LVfl.
<etqui eum diligis, ita qiioilpro quibu.que iiiiitilibus PUILIPPIPARCENSIS ABBATIS ADHILDEGARDEU.
ad ipsum snspiras, lii ad fbnlem aqtix vivx ctirre, Super\ori respondet.
non soltim le, sed etiani alfos inftrmos, quos vui- PniLiPrus, Dei gratia ccclesix Bealx Marix, qnsa
neracosvides, iavando; ipsiique vinum poenitentix est in Parco Lovauiensi, diclus abbas, II. de Biuga
infunde, et eo» oleo misericordix ungere non ces- ancillarutn Dei venerabili, raagislrx bonuin saluiis
scs. In hoc enim illtim, qui vivus fon; et integra xternx.
rota est, imitaris, qni pecealores aJ atixiihtm nii- Crede, inatcr venerabilis, crede, dilecla Deo, ex
sericordix ejus confugieiiies coinprebendii, im- D qno viruitam tuarum, qttibus ancjllam suain divina
piosque ei eontradicentes amaro jirdicio jttdicat. beuignilas iiiiriitcavit, fama prxdicante, nolitiain
Circulum vero liujiis roirr- ntillus mons tangere habui, le dilexi, de te mibi sermo cimi laudibiis
valet, quoniam mnbra ipsius super omnia excelsa frequenter sine fastigio [[orte, fastidio], lu cordis
est: nec ipse etiam ab trilis inftmis ohniihilaii po- mei meditalio fuisti Sxpissime. Hujus rei leslis est
lesl, cum omnia exeellat. Deusnamqite per nulliiin, labor ilineris, quem assumpsi, ul venerabilem vul-
nisi per se ipsura, vtvir: tinde nec iniiiitm nec G- tum tuum, speculum videlicet illuminatx menlis
nem habet. Ideo qtiicunque ad auxiliutn gratix sue lua, videre,' el tccum Ioqui ore ad os possem:
confugerit, a beiiliiiidine xtemx vilx nUnquam Deo gratias : quam quxsivi, quani diu multum
deficiel; sed denuo pcr Deuin vivum srinlilla sal- oplaveram prxsenlix tux dulcedinem.promerui,
valionis excit. ttir, quia ipse peccatoris motietn LOH et collocuiionis tux consortium ij.digno mil'.vuon
277 EPISTOLJ; - EPIST. LX. 273
denegasti. Sed dolco, quod acquievi fralribus A verttni Solcni, sciiicet Filiiim Virginis, intiiaudu:
mcis, qiri mecum veneranl, el nuilam moriim fa- qui in- summa huinililaie ad terras-deseendil, iu
cere siuebanl leeum, ul voleham. Scd spero, quod qtta eiiam ad dextram Palris sui ascendit. Ab eis
adlittc le fruar in Domino, sive in prrcsenii vila, etiam malam consueitidinem peccatorura abscinde,
sive post eam, tuis orationibus amoeiia paradisi in- eosqtte lioc moJo, velut nieuile, cum pretiosis la-
troditcltts. Ora igitur, Mater venerahilis, ora pro pidibus adornare satage, ut lit cum eis, et .ipsi
me ainante, et vencrante gratiam Dei in le, el pro tecum, ad xleriium gaudinm paritcr venialis.
congregalionc fralrttm ct sororiim, qtiam liabco Nmic autera gralia Spiriius sancli lucernam vera:
regere, ut pacein et concordiam nobis Dotiiiiius charitatis omnipotunti Deo te eCQcial: qtti etiain
iribual, peccata dimittat, perseveraules in suo pro adjittorio, qttod aiiimx el corpori modo exlii-
, servitio facial. De posniiente autem muiiere, lda bes xleritani iiierccdem libi donare (bgnetur.
videlicel, voluntati tux, qitam Dei credo, obeJvi, EPISTOLA LIX.
poenitenliamjungens [forle, injungens] pro peccato, EJUSDEM ADr.USIbKM.
quod, Domino revelaule, ad piiriim ei detexisti.
Scd qnia senio confecla, cl tegibus poeniteniix Rescripla est ad inlerrogaiionem PhUi,pi timenlis ob
• quod ei in cefebraiionedhinorum acciderat
niullo jam tempore confracta est, peto ul, qtto- Q signitm el de qno mullum sollicitus erat. Ejits timorem
u>odo scis, et animx sux utile prospexeris, umle solvit Hitdegardis.
rclevetur, ei impendas. PBILIPPOabbali, HILDEGARDIS.
EPISTOLA LVIH. O bone el fidelis serve Dei, qui causam vel si-
BILDEGARDI3 ADpniLIPPUUPARCENSEM ABBATEIU gnilicalionem signt Dei, nuper oslcnsi, perlimescens
Prxclara monila suggerit. scrularis, quod itt scienlia solius Spiritus Dei esi,
PHILIPPO abbaii, HILDEGARDIS. qui inilitim non habet, et cui nulta crealura assi-
Fides, quam homo per inspiralioncni Spiritus milari valet, audi, qux ad interrogationem tuam
saiicli arJetili corde ad Doiiiiiium habei, valde g!o- respondco. IsluJ, quoJ libi accidil, velul rainum,
riosa cst, cuin in ampleclione dileclionis invisibilia, hi imiltis ramiiscuiis divisum, video. Quare non
lanquam ea, qux visa deleciant amplectilur. Sic propler te solum f.icluni est; sed ciiam proptcr
etiam l.udabile est in le, qnod propter amorem subditos luos, et propler alios -iiiultos, ui corda
Dei me debieni el indoctain femineam formam vi- eorum, qtti hou atidieriul paveanl. et negligenlias
dere ei atidire dignaiim es. Yentus enim de excelso suas corriganl, et non nisi cuni liinorc et reveren-
iiionle ffavil, coram ornatis civibus et lurribus par- £ lia divina cclebrent, ne ul [forte velj judicio Dei,
vam pennam flatu suo movens, ntillatn per se vel irrisioni dxinonuiii ex permissioiie ipsius Dei
possibilitaletn [t. «. polrnliamj volandi, nisi per subjaceant. Nam el islttd ego faclum esse vidi
ventiim, habculem. Quod niuiirum Deus omnipotens qiiadam irrisione acreorum spirittiutn, perniillenle
idcirco facere curavit, ttt ostenderel, qtti per rem, ^«men Dco propier causas supra diclas. Unde, dul-
qux nec niinima dc se prxstimeret, operari posset. l&.ct milis Pater, non conlurbcris : sed agc Deo
Vos autem, qui iu olficio prophclaruin, cu. adjun- grVias, si cattsa lui al:qui hoc audientes corrigan-
cla est cura aposlolici ordinis, viriliter statis.suffra- lnr. Et^acerdolale ofliciuin propter hoc ulterius
gium orationum vesirarum iitilii, quam super sjra- agere noii. differas: sed conressione et poenilcniia
lum inlirinilatis mex usqiie adliuc decumbetftem piirgaltts, in celebratione missarum Deo servire
eoram positam vidistis, porrigiie, ut in gral i Dei stude. Nunc ergo, serve Dei, sine Irepidaiione
vaieam permanere, qiioniain ntillam in me secbri- gaude, ct exsuliain Domino, quia ipse Deus te
latem retiuens, omncnt spem meam el fiduciam in au;at, el aniiiiam ttiatu suscipiet.
Dei solius miscricordiain coustilui. EPISTOLA LX.
Nunc aulem, o P.iler, qtii in vice Chrisli es, G. AGBATIS ET FRATRUM BltlNWILLARENSIlM AO.
curain snper ovescongregaiionistuxcum virgaprx- " HILDEGARDEU.
cepiomm Dei habg, qtiibus eas corripias et regas, De muliere dwmoniaca (21).
ne in superbiam eleveutur : quod vitium assimilatur HILDEGARDI dominx el matri venerandx, loiisquo
urhi, qux supra pelram nnqiiaqiiam fundaia esl visceribus amplcclendx Christri sponsx, el Kegis
ideoque rucndo destruitur, qooniam ftrmiim fiin- altissimi lilix, G. qualiscunque BntnwiUareiisis coe-
damentum non habuit. Pcccalores quoque, quali- uobii provisor, cum suis fralribus in vatle lac.ry-
cuuque crimine vulncratos, oleo misericordix fre- maruin sedentibiis, ul possunl, in oraLionibus omni-
qucnter initnge : ne in niala constieludine peccaio- modx dileclioni&devolum faniulalumi.
ruin, veliil quatriduanus Lazarus, feteant : cor- Quamvis, amaniissiina dotnina, facie nobis sitis
iiuque salulis, id est verx liumiliiatis in onmibus incognita, virtutuin tatnen. vcsirartnn fama nobis
luis erige : (qux virtus nubi sapphirini coloris, eslis celeberrima, et licel ahsentes sitnus corpore,
per quam sol poteiiler fulgel comparalur) in hoc spirilu lamen vobis prxsentes sumus assidue, el
(21) Vide iib. III, cap. 2, Viirc sanclx Hildegardis, a Godefrido Cl Theodorico. monachis scriplx, quas
exstat iuilio hujus voluniiiiis.
*73 S. HILDEGAKDI& 280
qtialis sil erga vos nostrx dileclionis affeetus, A qux ad servitium Dei pertinent, aliqnanlum negli-
novit seientiariinv Dovniitus.Auiiitum est ilaque in git, el deridel, nee mtiltum perlimescit. Ea qtiidem
terra nistra, et celcbri sermone vulgatum verbtvm «on diligit, sed fugete dissimtilal, velut aliquis
hoe, q;;od fa»?tiiniest de vobis a Dmniiio, qui [forle stutlus et negligens homo verba et minas, qux sibi
quia] ftscHvobis magna, qitl polens esi, et sanctum a sapienlibus inferuiilttr, parvipendil : quapropier
nomen ejns. Sed qitibus quantisque miraculis in et difliciliiis, qttam afitid dxmoniutn, cxpeH'll,r-
vobis dafoscai fohs vividx ltteis, iam, ironien, tatn Nam nisi jejuniis, ftagellis, orationibtis, eleemosy-
erertts, qiiam pnputes, el reruni protestatttr evemus. nis, ac ipso jussu Dei [deesse videlar non] ejicielur.
Nam in vobis fulgci opus non humantim, sed Jivi- Audite ergo, et non responsuni hotninis, scd ipsius
nttm, gfalia prxcedens, donum prxpoileiis, quod qui vivit. Eligite septem boni teslimonii, et qnos
non dlclat humana ratio, sed qttod procedii ex vitx meritum probat, saccrJotes in nomine et or-
fonle Iticidisiimo. Sed quid moramur? Flere magis dine Abei,.Noe, Abraham, MelchiseJech, Jacob, et
libel, qitatn loqui. Ergo sanctilatis veslrre, o do- Aaron, qni vivenli! Dco sacrificinm obtiilcrnni,
roiita piissima, tfiilcedo non reptilet lemerilali, sepiiinum in nemine Chrisii, qui seipsuin Dco Pa-
quod itt simplicitate cordiitm, scd niinia necessitatc tri in cfuce oblulit : et jcjuniis, flngcllis, oralioni-
compeUente, aperire vobis causam necessitalis no- B bus, eieemosynis, et missarum eelebrationibns
slrx prxsumimus, qiioniam a vobis bonum con- prxmissls, httmili inieniione et liabitn sacerdolali,
silium recipere non dubitamus. Nam qnxdam no- cnra stolis ad palienlem accedanl, ct cam ciicum-
hUig femina d maligno spiritu per aliqtiot annos stantes, unusqiiisqiie-eorum virgam in inanu ie-
nbsessa, per amicorum manus ad tros dedncla per- neat, in ftgura virgx, qtia MoyscsiEgyptum, mare
venil, qaiiiettiis adjutorio bcati Nicolai (sub cujus Riibrnm, pelramqne prxcepto Dei percussit, itl
patroclnio smiui») BIJIroste immhveiui Irberaretnr. sicnt Detts ibi per virgam miracula oslendit, ita
8ed verwtia et nequiiia callidissimi et neqnissimi el hic pessimo hosie; virgis ejeclo, seipsum glori-
hoslw lot honimuin fere miilia ttuxft iu etrorem ftcel. In flgnra seplcm dotioriim Spiritus sancli se-
el dttbronv, quod Ecclesix sanclse maximum time- piem sacerdotes etunt, ut Spirittts Dei, qui in inilio
mn» deiriKWHiuiiv.Nain omues nos cam muliitudinc ferebatnr stiper aauas, et qni inspiravit in faclem
popoli pre liberatione feminx istius jam per tres hominis spiracwlmn vilre, spiritum immundum ab
nieiises mullis rtiodis laboravimus, el qubd sinc Iiomine faligato exsuuTet. Et primns, qui in nomine
meSrope dicere non possumus, peccalis noslris Abel erit, virgam in mann lenens, dicat: Audi,
exigeiitibtis, nihit profecimus. Oinnis ilaque spes „ maligne el slnlte spiiitus, quicuiiqtie in homine
nosira post Dcuttt in vobis esl, Dxmon enira iste isto Itabitas, aodi verba hxc non per hominem
iiuiic qqadoin die conjuraius, tandem manifestavit prxmediuta, sed per illum, qui esl, el qoi Vivit,
nobis mulierem hanc obsessam iiberandam esse nianifestata, etc.
per virlfitem veslrre eenlcmplalronis, magniludi- EPISTOLA LXI.
ncm (fivinx revelalionis. Ntinqitid et niagna in C. ABBATIS ET FliATRUM BrtUNWlLLARE.NSIUM AD
ejtis libcraiione intendit Deus? Dlique. Ilaqtie lar- UILDEGARDEM.
gissima benignilas nostri Redemploris laborein Mulierem eamdem ilerum a dccmonevexari.
ubslri negotii et moeroris, setl el txtitix et exstil- H. venerahili dominx, omni gratiarum actione
tatioflis, per vos plenissime consuntmare digtta- dignx, G. rirunwillarensiuin abbas indiguus, ctim
LriittT,Ul oniiiis error ct infidelitas homtmiiti ad- sttis fralribus vivere, proficere, munduin peJe
itihitetor, et obsessa famula Dei liberelttr, ttt ctim subter habere, et qnidquid famulx Chrisli excel-
Propheta dicamus : A Domino faeium esl islttd, et leutiits Optari potest.
est mirabile in oculis nostris (Psal. cxvn, 25), cl: Quod Domintis vos respexit, gratiamquc suam
Laquevs eonlrilus est, el nos liberati tumus (Ptat. infudit, jam lotus inuuiliis novit. Sed hos qui
CYXIII,7)Quid ergo Deus de hisvobis insinuaverit, D baclenus per nuniios-'nostros et liltcras pro ne-
seu visione revelaverit, nobis sanctUas vestra lit- cessilalc mutipris, thaligno spirilu obsessx, san-
lerii designare iludeal, obnixe et Iiumiliter depre- clitati veslraj locuti suinus, nuitc saltctii pcr
camur. Vale. personam ipsius ciim ma^tta spe ad vos dircctam,
RESPONSCM HILDEGARDIS tirbem nccessitalis repcliinus, et preces. precibus
De rxulkte liberanda contilium dat. devotesuperaddimtts, ui, quomagisest vobis vicina
G. ecclesix Brunwillarensis abbali, H. Cum fla- corporaliler,[eOamplius sitis ei propilia spiritualiter.
gellis Deisim totiga et gravi xgrittidine constricla, Nam dxmon lilteris vestris, quas, Spiriut sancio
-vix aiiqWntuliim petilioni veslrx respondere valeo. dicianie, misislis, conjnrattis, vas possessum per
Hxc t m« non dico, sed ab illo, qui est. Diversa brevem boram reliquerat : scJ heu! nescimus quo
genera malignorum spirituum sunt. Hoc vero dx- judkio Dei, rediil, vasque derelictum dcnuo iuva-
monittm, de qno quxriiis, has artes habet, qure dens, iliud ntinc acrius quam prius fatigat. Nobis
moribus bominum in vitiis assimilantur : unde et autem eum iterum cbnjtirantibus, et forliler ei in-
cutn homlnibus libcnier manet, ac ideO etiam cru- sisleniibtts, iantlem respoudil, quod vas possessum
cem Damini et reliqnias sancloruin, ac cxtcra, non nisi in prxscnlia vcslra relinquet. Enpropter
281 EPISTOLJE — EPIST. LXH. 382
ipsain ad sanctitatem vestram millimns, ul qnod A qtii polcns supcr omnes esl, in vobis glorificeiur.
nos, peccatis cxigeniibus, non mcruimus, per vos Valeal iraiema dilectio vcstra.
compleat Dominus, et aniiquo hosle ejccto, ille,

MONITUM IN EPISTOL^S SEQUENTES.


fD. MARTEN.,Ampliss. Coltectio, II, 1015.)

Eptstolfli civciler quinquaginla habes typit mandatas in Bibliolhecis Patrum editionis Cotoiiiensis et
Luiidunensis,praUer unnm att abbatem Brttnvillttriensein, qticeexsttil in Vita S. Ilililegardis d Theoderico
qbbale Trudoniensi composila, apud Surinm 17 Septeinbriti Pios longe plttres imenimus in optimce notce
codice tlimerodensis monnsierii, ordinis Cisierciensis, i/i dicecesi Trevirensi. Cojkx, ab annis circiier
qnimjenlit exararus, raria llildegardit continet opueeula, scilicet epislolas diversarum pcrsoiiariiui ad cam
ilirectas cum reseriptiunihiis ejus dc divcrsis iiiqiiisilionibits; Viiam S. Desiboltli, Vilam S Ruperti ducis,
el S. Berlha; iptitts mairis; Expositionem brevem in Regulam S. Benetticti, et librot ses vilcejteritorttm,
quot illa conscripiil iu sexagesimo primo xtatis sure anno, qui erat millcsimits ccnlesiinus quiiiqiiagc-
simus ociavus aunus, sttb pressura apostolicx sedis, regnaiilc Frederico Roiiiauornni imperalore. Printns
liber coutinel capila 12i, secundus 85, terihts 84, qitarltts 70, qnintus 85, sextus i5. Ilinc colliges Tri-
ihemiunt, qui tres duntaxat vitx Meritorum libros S. HUdegardi ascribU, inlegrum ipsiitt oputhoe non
vidisse. Sed longe piura atia opitscitla ejus recentet, qum hic referre tupervucaneum videlur. Ut aulem ud
ipislolat redeam, eat omnescontinet codex IIimerodensis quce in utraque Ptttriim Bibliotheca edila; suni, el
insuper ocioginla quaittor, qux plane publictt tuce indigna; non rideniur nobis. Nam prcvterquarii qitod
oninia sanctoruntscripta eam spirare solenl pietalem qucetegeitlibus atl'anima! taluiem non partm conducit,
in omnibut qute ad Hiklegardem directa suni epistotit non meram offendet rerum spiritualium seu moraliiim
narrationem, ted onmet fere suiit histoticx. Ex his atiquw occasione scliismalis quod Alexandrum III
papam inier et Viciorem I V aniipapam suscitavil Fridericus, scripia; sttnt; una a cloctore Uniiersilatis
Parisiensis consulilnr quid de opinione Gilberti Porretani episcopi Piciaventis in concilio Remensi
proscripta, sii credendum; in atiis agilar de ratione resiaurandce disciplince regularis in coltapsis mona-
steriis. Plnribus eiittm persecaiiones mouiisleriis illalir, tenltttiones ac disposiliones interiores scribeiilium
exponHiitur. fieque pauci lum ubbates tttm abbatisscvutrum dignilaiem relinere aul dimittere debeunt,ab
ea inquirnnt. Ilinc patet omnes illas epistoldt ad iltttstrandam historiam cum ecclesiasticam lum nwna-
tticam non paiuin conducere. Cwterum obit*r non est prKiereundum qttod ab abbme Reliinltatili ad ubba-
liam Siileniensem postulato consiitla, an utramque dignitaiem abjicere deberel , respondit Uildegnrdis :
Qiiicunqiic agruiti vel ovile proptcr lidem prociiralionis susceperit, ipsa ilim llerc non debel; sed sicttt
paieifam:lia& ca rcgel. Qtti eniui ovile stiuni relinquil el aliud recipit, pr.cceplormii Dei prxvaricaior
nouiinaliir. Quod velim attendanl ii qui desede ad sedeinconira prarscripta canonum et tatictorum Pairum
edita adeo fucile trunsmigrant. Porro has epistolus debemus liuinanilati reverendissimi et amplissimi Ro-
ber.i abbatis Hinierodeiisis, qui cas non modu ex suo ms. irunscribere permisil, sed codicem eliam ipsunt
tiubis sponte Purisios transmisit "

tPlSTOLA LXH. Q nos conscieniia uoslra, tcrrel culpa, peccata rc-


A. ABBATIS ELEVACE.NSIS ADnlLDEGARDEU. dargtttint. Turbamur inliis, foris periclitamur,
nusquam nobis sccuritas, tindiqtie circunisonat
Ornt «l diviinim de sttis inimicit consttlal oraculnm, hoslis. A dextris fraudulentus auticus
el rescribai quid sibi de Dci miserkordia exspe- insidialur,
eiandum sit. a sinislris truculentus inimicus oppttgnal. De his
HiLDEGARDt, dileclx sponsx Christi, A. solo no- et aliis super quibus maturitatem vestram nunlii
mine Elevacensis dicius abbas, posl vallem lacry- nostri consuluerint, divinum oraculuin consulile, et
maruin giudia sttpernorum civium. quidquid nohis de misericordia Dei, exspectandum
Libchtcr heatitiidini vcslrx salulalionis ofltcium sit, inaler sattctisSima, rescribile.
lanlo lerrarum spalio interjeclo porrigimus, am- ItESPONSDM HILDEGARDIS.
plectemcs in vobis magualia Dei, qtti vos et pu- Affliclumcontolalur, torpentem Itorlatur, et ad ;)::-
rioris vita? sanciiiate pollere fecit, ac spirilu pro- gnandum viriliter excilat.
plielix supra liunianam opinionem vobis indidit Qui videl, ncc vicissituJine mtitalur, dicil: Ti»
prxsenlia langerc, revolvere prxterila, fttlura prx- hotno, iioiiduui habes alasvolandi, qux tcmpestates
videre, ul divini rauneris novitale dupliciter hono- tolerant, et qux ad reclam moderalionein aeris
raia, vere hoininibus htijus lempoiis siupenda silis ^ periitient, sed lanlum quasi columna es iu plalea
el veneranda. Visitavii enitn nos Oricns, et jam sine instrumenlo xdlficii, et sinc ascensu scalx
ruente sxculo supcrposuit tnanuin suam, qui lalem Sians, ita quod luto scalx aspergeris. Nom lenis
ac lanlam inler nehulas sxculi nequani nostra fe- es, el non aculus in oculo correptionis ad argiien-
riciter xlate dedil clarescere, cujus intervenlu et dum pravoset uigros mores hoininum; sed tameti
veniam peccaturutn, el reniediunl laborum, et con- gralia Dci iuspicit te, nun habenlein clausuram
solationeni dolorum obliuere, alque divinx sccrt- duritix cordis, scd lantum dorraientcni in lorpore
tum dispo.siiionis cognosccrc gaudcmus. Accttsat lascivia-, ila quod Dcum non attcndis. Ergo Do-
283 S: IKLDEGARDI& 231
ininum lutini non bube sirul villicuni; scd aspice A rcfeclio in laborc ttto, cl. frena iu le sxcnlarcs cau-
in illum, itnprohiiaies, ut foriissimus niilcs, fortis- sas, et faciem animi lui fac decoram columbx, ita
sime pugnatis, armaltts lorica et galea. Nunc enim til fenesirx coalestis Jcrusalcm suscipianl le. Dotni-
siint tempora quasi in obiiviouc Dei, cl lassa in nus non Jcrclinqiiel te , scd dabit libi refectioncm
ccrtamine Cbrisii. Scd fama volal in nientlaciis pcr salulis.
vicissitudinem vanitaitim, qnasi Dcimi vidcanl, sed
tamen nesciunt eum. Ubi est ergo homo qui am- EPfSTOl^ALXIV.
B. ASBATISS. MICIIAEI.IS BASIBERGENSIS
bnlct in rerto iiinere? Pauci sunt. Sed qni est ADHILDEGARDEU.
dicil: Ntillus hominum valel per vomiuiin garruli-
Ul divinam implorel misericordiam, qiiatestusflagcl-
talis sux, gladium ulliouis niex de vagina stta prx- lum qnto]afpigitttr, temperet, et nt proxime de hoc
cipilaittcr educcrc, anle<|itaoi veniat teir.pus volun- sceiulo migraturam animam liabeat commenda-
latis mcx in nliicne. Tu ergo, o homo, snrge, et tam.
clariiica animuin tiimn in me, ita quod vigilanler Dominx .H. snmmo Rcgi desponsalx ci sorornm
quxras nbi me invenias, el vives. Je S. Ruperlo wagisirx, R. de S. Michaele in Ba-
EPISTOLA LXHI. verihergh abbas iinmeritus, quidquid valet oiatione
' et devoiione.
it. ABRATIS HULEBRUNNENSIS ADnttnEGAKDEit.
Anxiut de regimine nnimarum ejiit expotcil oratio- In amore ipsins qui sangnine proprio nos redemit
num siiffragia. vos fervere audimus, qnem etiain jtixla moduluut
HiLDEeARDi matri el sorori venerandx, II. abbas nosiruin, ut n:it(iera vobis ci llocala perpeiuo
nomine Kiilebriinensis (ttiiiiam merito!), perpetuam cusiodial obiiixe flagitamus. Magno aulein cor-
salutem a Domino. dis. dsiderio prxsitntiain vestrant desideratuns.
Aiidiviinus de le boua, o Chrisli famula. Audi- Veiuiii peccaloriim obstaculis prxpedientihus liuc
vimus, et honnrum omniiini largilori grates exsol- usipie id adipisci, nequiviuius. Per ipsiini ergo
\iinus. Ego ergo qiialiscunque non sine spe exau- quein amatis, duleedinera vestram quam ititime
ditionis ad le scripia dirigo, cl oralioiiiim liiarum exoramus, ut Domini misericordiaui pro me
aliquod singularc sulTragiiiin depnsco. Commissiiin imploretis, qtialentis Oagclluinmisericordix quo me
cniiii habens anliiu n el atixium, regimcn scilicet tcttgit, et quotidie ine langit, laliter lemperarc di-
aiiiinarum, peto, qircro, pulso per le a Domino ail- giiettfr,- ttl bic salntem et in ftitiiro misericordiaiii
jnvari possibilitatc et effeiitt felici. Non anleni lilii el graliam invcnire inerear. Quod si. prxdestinatio
sil onerosuiii et indigitiun epulolx lue scripta mibi {p divina iir proximo, ut spero, de his tenebris me vo-
remiilere, quibtts inslrualif, confonetur, conso- care dignata fuerii, volo atiimatn meam veslris
leiur corpus meumet anima. Vale. tnanibiis ct oralionibiis comnieiidari. Scripta auter:.
RESPONSUM HILDEGARDIS. consolaliouis veslrx per prxsenteiii iiunliiiui nobis
Horlalur ad bona opera et ad [renundas in se siucu- dirigilc.
larium rerum cuias. RESPONSUM IULDEGARDIS.
Prudens vir veracis lucis. 0 homo , hxc verba Ul strenue vig.let et virgam palrit honesle ferdt sibi
audienda sunt : Homo qui ad viianr transire vult, tprofuturam.
debet liabere speculativam spectioncm animi vi- In ignea adinonilione prxdeslinaiutn esl; quod
ventium octiloruni, quia Dcus in talibus faclis viva voce populos Bsle auditurus sil, qttod de lcr-
vigilat. Nam ctim venetit ingtiiitaria subraersio cine- reutc lapidc baurietiir in obseuiitate mysleriortim
rex causx diversa critiiina evomens ; ttinc homo I)ci. Sed le video in inteutione lita aliquando ut
frenel gustuin mentis sux , cl labescat iu impotia- aiirora ruiilantem,scd tamen laborem et angusliam
IJli facto duritix, surgens ad auroraui lucis, id esl intcrdiim in temetipso er in aliis babentein , ila
ad iniscricordiain qttx morteni stravit, el squalida quod iude (am forliler fatigaris, quasi ignores quid
viscera gehennre contrivil. Uhi eadein iniscricordia D facere possis. Nunc atilcn» iiobilissimtim Patremfa-
abslersit ct imiua hominiiin. Sic habeal homo feue- milias tc adtnonentem atidi: Vigila slrentie et surge
stras ad reslaurandum semelipstim iii bono. SeJ, o iu Imniue, ul virgatn ipsitts hoitesle itt die fcras ,
lu qui generosus es in volunialc lita, uttenJe quod iiam si exlerior liomo in flagello Dei aliquaudo fali-
miilia Dumina undarunl in tc , rixando iii inagno galur, inlerior tanlo forlior exsurgil, de forlissima
strepilu. 0 fortis ligalura , tolque maminas votu- vi, qux lc suslenlare vull in circtimeunie rola gra-
ptaluin piilliilaulium vitiorum. Sia quoqtte in exem- tixsux..
plo lurtttris , fleelens genua tna qtiando le ipsum EPISTOLA LXV.
vincil. 0 vivcns rigura, aperi cl.utsurain menlis litx BERTHOLDI ABBATIS ZWNIELDENSIS ADHILDEGABDEU.
in pulchra facie, quod decel te in conspectu suniuii Perseeutiones paliens qucerit ab ea aliquod consota-
Itegis. Cave ciiam nc sis vehcntens pltimbuni pro- l.onis prcesidium.
pler duriiiam oris lui, si non iinxcris vulnera do- HILDEGARDI, ancillx Dei de 'Monle S. Ruperti in
leniium cicalricuui.O^cu^areauteiii.Deumin meuie Pitigtiis, BF.RTIIOLDUS Zwnieldensis, solo noinine
lua, el desi.leria lua non erubescaut iu bona volun- abbas, pulvis cl ciuis , si quid polest oraiio pecca-
iaie sua perlicere recta ei justa opcva. Nunc sit libi loris.
285 EPISTOL.-E. — EPIST. LXVII. 230
Colloqtiium vcstrum jam muUo tcmpore deside- ^ inuliliter, in Rcliinliasiii admiuistrassem. Deus, q.ui
rans vohti ore a-d os clamorem vobis faccre de in- occultorum cognitor esl, ipse novil quoniam et islam
jnriis ei tribulaiionibus quas crttdeles pcrsecutores et illam adiuinistrationem semper oninino invitus
niihi iiifcrnnt, diim me ad nihilum reJigere conlcn- habui et habeo. Quapropler, quxso, sancii Spiiilus
dniit. Licet cnim cotisolatioiiibuSverbomm vcslro- - voluntaiem simpliciler quierenti vuibi simpliciter
rmn faclus sum sa'pe Ixtior, obscuritatibiis laineti dc hac re insinues, scilicct ut si catitiits el salubrius
i-orum, eo quoJ non pene inlelleclui-nico patercitl, est hoc onus abjicere, digiieris inihi diccre; sin
f.ictus sum tristior. Utide nuntitnii hune ad vos autem, et hocperie scire inerear. QuiJ^iiid lametv
milteiis lacryiuosrs et iuiserabilibtis petitionibus volueris, sigillatx litlerx mihi a le per lalorcni
aures vestras ptilso, ul pro capacilale ingenioli mei prxsentium transmissx rcferant. Yaie, mca domi-
super atigustiis qux nobis incumbutil voluntatetn na, in Domiiio.
Dei iiiqiiirentes, aliquod sol.ilium per litteras mihi RESPONSUMIIILDEGARDIS.
reiniiiatis'. Valdc cnim peiiimesco , ne mens mea
Eum qui propter fidem susceperit dvile regemlttin,
lempeslate insolitx trihttlationis dispergalur,. et ne curam pasloralem dimittere noit debere; euin vero
profundo desperalionis immergalur. esse prcvvuricatorem qui ovtle relinquit ul aliud
KESPONSDJI HILDEGARDIS. B sutcipiat.
Declarat filinm licereditatis virga vulneralum propter Quicunque agrutn vel ovile propier lidenv procu-
inquieludinem morttm mentis suce. ralionis stiscepcril, ipsa dimittere iion Jebct, sed
Lux vivens dicil: Queiiulam honiinem viJr, qtiem slcut palcrfatnilias ca reget. Qui enini ovile suiim
quasi debilem ac claudum in prxcellemki magiste- reliuquit el aliud recipit, prreceplorum Dei prxva-
rii dimisi. Quomodo ? Qui in -inibecillilate carnis* ricutor noininatiir. Tu auteiu pastor secuiidum pie-
sux vehit nadi naufragi rebelles erant, hos ipse tatem Patris, et secundum curam pasloris virgatn
fiigit propler timorera belli. Sed tittnc iHiini video correciionis habe. Pastor eiiam Ttirem nou faciat
sieul humilera et flebilem peregrinum. Unde illiiui se. Quomodo? Fur enim qux vult aufert, et qttx non
hispicio velut flliuin hxredilalis virg.v verbcratum vttlt dimillit. Sie -qitoque multi paslorcs seciindiim
' morum , menlis su:e. Vole propriam volunlatem quod volunl eligunt, el quod
propter inquieludinem
atilem eum in primitivam Ecclesiam restiutere, nolunl reprobant. Sxpe etiiMitpcrfuctos vliscipttos
qiiasi ielicem hominem, cum raons in Tauro demer- conlemnunt, et vagos atque vanos requirunt. Pius
gilur. Nunc io xternum vive. iiamque patcr in oinni Jilecliono filitim suiim cor-
EPISTOLA LXVI. ripil, cl quod bontim esl ipsi uoii abslrahil. In cou-
G. ABBATIS SALEUENSIS ADHILDEGARDEM. gregaiione autetn lua quosdam per bona opera e,'.
]ier patienliaii) rulilanles sicut auroram video, sed
AbbasRetiinhasilis etectus in abbdlem Salenunsem,
majorem paiiem per vicissitudinem morttm ct pcr
cupiens utrique pmfeclura; renunliare , qwerit ab vanitales
ea Dei iuvestigari voliintalent. nebiilosas, el proprietaletn suam in ver-
Dilcctissimx fn Cltristo dominx et tnalri stix H., bis excusaliouis cerno. Ilos aJmone et corripe
G. uiinisler fratrum in Salein, siquid polest pecca- qiianlum poteris. Deus enim vetus et iiovum lcsU-
toris oralio. incntum elegit, et ca filiis suis reliquit, ul per Spi-
Omnisqui amatChristum.liic etiani Spiriliim Chri- ritum sancium recta lege vivcre Jocerenltir. Deus
S.ibabet, ct nemopotest dicere: Dominus Jesus, nisi autcm te vult. Vide ergo nc ab illo discedas.
i'n Spiritu sanclo (I Cor. xn). Tu vero, maler dnlcis- EPISTOLA LXVII
sima, speciati a cxleris Christi mcmbris dono san- B. ABBATIS S. ECCHARII ADHILDEGARDEH.
eii Spiritus finem hujiis mutidi visiiare niissa e*. Dona Dei in ipsa laudat, ejusque precibus se
Sancitis enim vcraciter SpirUus per le alque in te commendat.
sictit in organo stto loquens, apertissime agnitus IIiLDEGARDi,margarilx prxliicid;i>,D.pauperChti-
revelaur. Denique vidi et legi maxiina sacramenta D sti scrvus el abbas de S. Em hario iinnieriius, in
irysleriortim Dei, qux per tc in libro a te scriptb virginiiatis proposito placcre virgi.mm sponso.
Bisminusscienliarutn indiguis homiuibus aperiens Aiidivinius et novimus fainam vesirx viiiuiis„
rcseravil. Credo ilaqoe et ccrtissime teneo Spiritum imo virtitiem qux operalur in fictili vase vestro
vcrilatis qui a Palre Deo Filioqtie procedil, conlra divinx pictatis. Audivimus el novitnus, siatimqtte
meudacii Spiritum, qui a patre diabulo in proxinio proplieticutn illud cxpleltiin in vobis consiJeravi-
venturus esi, p^r le et loqnendo coruscare, et coru- . inus: Bonum esl viror cuiii porlaierit jugum, etc.
seando fulgurare. Tectim igittir sicul cum sponsa et (Thrett. III), vere mulium et super vos extulistis :
famula Chrisli et conscia secrelornni Dei proanxie- quia quod nos aggredi forniidamus, in viriliauimo
taie cordis mei, humiliier ac simpliciter volunlaieni supcrgressa sic in consuetudinem duxistis, ut cum
epinionis requiro, si lame i hic auVlus et hoc desi- Aposlolo dicalis: Nostraautem conversalio in ccelis-
ilerium non eslcoulra ip.ius volwilalcm. Commiini est (Philipp. 111).Sed nos, licet, tumiilluaiilis sxcult
fratrum de S.dem consilio, abbaie ipsius domus de- fluclitalionibus impediti, salutare sanctitatem ve-
fnncio, in patrem eleclus stim , cum el ante per : siram pcr nunlios noslros diu supersedissemus, in
K-.ullalempora eaindcnv cnratn pasiordem , licet nullo latuen refriguisse crerlcnJus est ignis ille cha.-
287 S. HILDEGARDIS 283
ritatis, qui scmel crga vosardere coepit ia cordibus A laruui exsttpercs acumina. Temcrarix tamen prx-
nMlris; unde el in nnllo nviuus beatitudo vestra snmpiioiii, nvater piissima, solita henignilateiion
niemoriam pitsillantitiilatis nostrx apud eum, cuni denegabis veniam, cum rescribendi causa /uerii
qtto unus spiriius-estis, habcat.et idem pro nobis et latuiliaritatisjaudacia. At libi scribendum et ad te
pro loco itOslro agere commissos vobis sorores in- ssepe veniendum aon me vix abstercebil difliculias,
cessanter ailtnoneai, adinoriitoria quoque vcrba dum sermonum iuoruin me- invilet utiliias, lanio
vestra desideramus, el vos sctnpcr bene valere ex gralior,. quaulo niajori fuerit studio comparata.
oimvibnsvtsceribtis nostris exoptairms. Valete. Gratius eiiim possidemus qux cuiii iabore acquiri-
WESPONSUMHILDEGARDIS. inus. Unde, domiiia, nostra te non moveat iinpi.o-
Pia ei dat monita, prcesertim, ul iu subdilot man- bilas, quouiam viresquas tibi corporis denegat in-
sueiudinein exeiceal. flriuitas, compaliciis adminislrabit charitas. Litteras
Qui esl dicit; 0 homo, tu iinlutus es lorica fidei, a le promissas cuu) niagno desidcrio cxspcclo, quas
et circumamiclus cingulo sauctilalis. Velut honto per prxseulium latorem mitlere non diffaras. Sed
fariem suain iY gpeeulo videt, nen habcns iu hoc et etiamquod tibi visum fucrit denegoiio libi cuni-
pleimni gaudiun., quia imerdom dubiiat utrum f.i- misso rescribas.
cies ipsius pulchra sil, an non. Nam nicits lua sitni- B RESPONSUM IHLDEGARDIS
Hsest xdifido qiiod a longe aspicitur, el quod he> Dotet quomoio tuot erga tubditot te gerere de-
mrla aliquando tegil. Sed c4 prxceps e*sicul sarei- beat.
lia, qnatii portator in vendiiione portat. Unde vide la vera visione yidi el audivi hxc: Quidara vir
n raiH Hltfioi-«it bos, «n asiuus; an viridis ierra, hoi tuin sluJiose colebat, sed nebula superveniens
an ai-ida; an nometi, an pronomen; an uiotis, au tlluin arefaciebat, et vir ille eunulem horlum in-
vallis inter inimicos hominis. Sed probus magiater ciiltntu ilimisil, postea eutudem hortuin fodiendo
multo iitihor esi cxtera untba. Quemadmodum et evertit, et rosas etlilia ac atia bona aroinau iu
aer utllis est, diversos fruclusin alis sais producens. ilio posuit; sed iteium lloces herbarum istarum de
Opera enim hominis partim vulem sine providenlia sitpervenienle lurbiae commovebantur. Tunc ideiu
inagistri. Nunc cave ne labewas in uiagistrulioue virinlra sedicebat: Agrum de korlo isto faciam,
qttamdiu velut oculutn onuui babes vitx; sed prtebe iu quo triticuiu ei hordeutn semiuabo.. Nuuc lu,
lumen tuis in malettia dukedine, et vuinera eorttin qniPater noiiiinaris, audi. Hortusisie inititnu luuui
tcrge sine fama lyrannidis, qiionia«n botitts u:c lici:s erat, quod priiuuiri per variam vicissitudiueiii ali-
YUtnera homiitwu -cuni iiiisericordia ungil, uec in quaiitum nebulosuiu fuil, sed posiea per admoiii-
litiCtardat. Naiu proprix ovi iux oscuhim dedit, ct * lioiiem Spirilus sancli, illud ad meliorem parteni
in sanguine suo eain lavit. Tu autera, o bomo, nii- convertisti, et in Spiritu sanclo velul in bonis her-
oerieordlaiii, scitket pnkhram amxam regis, in bulis delcttabaris. Titdhim tamen le inlerdum faii-
tbalamo ineittis lux pone, et suavissima eharita:c gavit, qucmadmoJum litrbo ilores inclinal. Nuuc
iudue sanctiiaieni sicul purpuram, ocsirut diadema Deo placuif quod agricolam le conslituit, ut cuni
decoris atque dulcissima aroniata-in siuuni luura magua solliciludine undique circuiiispicias, el ara-
collige, et iii aiernum vives, sicul inons niyrihre truin recle in lerra ponas; quoniam libi non pro-
tt tiiuris. Vigila crgo, poriaris onera tua cotii clave derit quod per ixdiuni torpeas. Hxc secundum
rcmunetalioiiis, ita ul cum sol tupef omnia sine exempla sanctorittri facies, et in eorum moiibits
ttirhine diversaruui lotiipeslatuiu radiat, ibi uliiiitr mores pii Palris «fisces. Bonos el reclos ama, va-
libi arqVareas. HOSautetn et delinqueuies corripe, ac eos qui ut
'
EPISTOLA LXVIII. lapides duri sunt patienter lolera, ne cum duritia,
L. ABBATtS S. EUCUARII ADIIILDEGARDEU. ne cum impctu irx sicui aquila super eos Cadas,
Suum erga eam lcslalur reverenliam, oratque ut de> scd ul oiniiia cuin moderatione lacias: Sic fac nc
tibi eommitso negotio retcribnt. \ gregem Cbristi dispergas. Te ipsum quoque coer-
D
Sanclx el Deo dicatx virgini II., malri sux dilc- ce, et secuiidum Regulam doctissimi magistri vive,
ctx, L. solo iioiniueabbas de S. Euchario saluteiu, et de fortissiino viro instruere, qui aquas produxii
et tantx devotionis affeciioiiem, qttod si qnis' et eas in rivnlos divisit, el qui ierrain facit germi-
prxter tue sciret. vel tiibil, vel ea IJUXuon suut sci- nare et pomiferam florere; elqui nionlcs cxattavit,
biliv sciret. eleossuper valles posuit; et qui ftrniainentuin ctim
Salis ridiculosum viderelur si aqoHas papiliones,, omnibus ornamentts suis consliUiit, et qui venlos
si cervos puliccs, si leones luthbrrci niissis litieriss eduxit flare, ac aerem cum igne volare. Idem etiam
saluisreiit. Sic, itno piusqumit sic miraiiduiii, velI vir beatus est, quia otnnis bealitudo ab ipso proce-
ut vertus drcam ridendo, quod peceator iu diviniss dit, el vir noininalur, quoniam oninia creavit, et
vel humanis artibns paruin, vel nihil valens, illii omnia qoa virtuosa et forlia sttnl viriliter perttitii.
scribere prxsumit quain Deus cuni mirabili casti- Ergo «ensum lunm rivulis aquarum Scriplurariiiii
lalis prxrogativa, latn aita et lain. insigni mirifica- et converialione sanctorum et quomodo vivebant
vit ingenii excellettiia, ul non solutn pliilosopborunti imbtie, el corpus luiiin prohibe, ne diviiias diaholi,
Ct diak-ciiconiin, vcriim-eliam utili jltoiuni incpfic- sed vitiulcs pcrbonant doclrinam facial gcrmiuare.
289 EPISTOLiE. — EPIST. LXX. 200
atque montem virtutum attende: et hoc per huini- A EPISTOLA LXX.
litalem facilo, et iti fratribus luis flores vclttl de R. ABBATIS ZWETELLENSIS AD UtLDEGARDEM.
arhoribus prodttcito. Sol quoque eslo per doclri- Consi/iuni pelit an cttram pasloralem dimillere
debeat.
nani, luna per diflerenliam, venlus pcr sirenuuni
Sanctx ac venerandx matri H., R., servtisser-
magisleriuin, aer per mansueludinem, ignis per
pulcbrtim doctrinx sermonem. Hxc in pulchra vorum Dci de Zwetel, Regem regum in decore suo vi-
auroraincipe, el in rnlilante lumine ea perfice, in dere iti lerra viventinm.
quibus eliani slrenue persisle, nt in xternum vivas. Gratiam Det in labiis veslris esse diffnsam pro-
bal manifeslalio Spirittts data vobis ad multorum
EPISTOLA LXIX. utilitatem. Nam iltum qui ex Deo est spiritum sa
VT.ABBATIS B0S0N1S-VILL.£ A6HILMS6ARDEH. pienlix et intelleclus accepisse vos crcJimus,
qut
Perseculionet et ealumniat passus, ab ipsa orationes ubi vull spirat (Joati. m), el ctti vult
et consolatorias litlerat petil. miserelur, et
• quem vutt indurat
W. Dei gratia, licet indignus, Bosonis-villre cuit his lilleris (Rom. ix). Hxc mihi scienti pla-
H. prutlcntiam vcslniin consulere, inio
abbas, dilcclissinix sux ac Deo dicalx vir-
prtidentix vestrX actorem Spirilum sanclnm »J
Bini, illud . quod fclicissiinum in vila xlertia est. diseuliendam caliginem mentis mex per vos invo-
Quoniam iu g
tribulationiim procellis porlum salu- care. Nam
porlo onus grave, pasloralis scilicet curx
tareiii oninibus ad tc confugientibus gr.itia Dei le
officium, qitod usque in finem poriare mihi lanlx
donavit, idcirco el nos periclilantes,|manus ad le rei nec vitx
mcrito, nec sapientix doctrina COIH
sttppljces exiendere non Jiibilanins. Prxsenli igi- diflicile est ac laboriosttm, -depenere vero
ttir lilterarum canlione tibi insiuuamus, qttod cccle- grtienti
siani nostram, qttx per Dei misericordiam annis aeqnc peiiciilosum. Obsccro igilur vcsiram sancti-
talem ul in liaclluciuaiione piisillaiiiiniiatem tneani
roultis in magno honore habita est, jam peccalis no- ct qnidquid pl.tciiei it Spitilni sancto
stris exigeiuibus, deiestandus infamix rumor asper- consoletnini,
mihi rescribere dignemini.
scrat. Nani quidam ex nostris incenlores malorum,
Riig^erente eis, qui bonis semper ii.feslus esi, dia- RESPONSUM HILDEGARDIS.
bolo, donvum noslram, noset tolumconvenlumqiia Pia el salutttria ttd suorum regimen ei dat monita.
possunt pertuibatione gravare noti desintini; ct ut In nietue iua cogilando exaggeras quod dc uno-
lotum concludamiis, egcral. hoc effrenata eorum quoque labore quiescere vei desistere velis, ac fic
superbia, ul universi peccata nosira latentia jam raanum ad operandum opus magisiri lui non levas,
paluisse djcant. HiijusmoJi ergo eppressionis sarci- „ sed fremenlibus dentibus intra le dicis: Omriia qux
nam sublevationis causa deferenles ad te, petimus mihi conlradiceivlo advcrsanlur sustiuere non
bumililer ul snper hoc aliqttod consolationis verbum possum. Tempus enim islud tempori filiorum Istacl
nohis rescribas; anie onuiia el ul orationibus luis simile est, quo iliorura prxposili prxcepla Dei eos
Deo el homiiiibusuos reconcilies, inslaiiter rogamus. jnstruendo vaide laborabant; sed ipsi iit lacunt
Vale. proprielalis corum Deum contemnendo aspexcrunt.
RESPONSUM HILDEGARDIS. Hoc etiam nunc in ftliis israel, scilicel in spiritali
MonMterium ipsius Dei ouxilio susienlari docel, populo, qui in conleniplaiionc Dei cst, coulingit.
monetqueut queedumvitunda fngiat. Sed fiiii.lsrael qttomodoctinque pcccaverunu Deus
In visione qiia aiiitna mea frequeuter videl, vigi- Diinquam eos sitte magu*tro essc dereliquil. Novis-
lans aspicio in loco luo lurbiiiem, quasi in aliqua sime quoque iramaculaltts Magisler venil, qui in
vicissiludiiie ntibis rulilanlis et nigrx ac lurb dre, liuinanitate sua oinneni iniquitatem vulneravit, et
el ipsum locumvalde couiinoium. SeJ in anima tua qui super omnes poteiilissintiis fuil, quia nullus
Ires colores video. Primuiu in nigredine inaljtix ct ci simul apparuil. Sed quod illc ab injusiis passtts
iracundix, sceundum in fumo gustus iiiuiiliiaiis, sit, et qttale exeniplum magisiris rcliquerit, altetide.
leriium in siniiliiudine ruiilantis aurorx benevolen- Q Sed 1u inlra le dicis : Nullum boniim in ipsis per-
lix et suspirii ad Deum anbelantis. Gloriosuni ati- Ocere possum. Nunc autem in icipsum respice, et
lea lumcii iu aliquibus ttirbx lux video aJ Deum qnoniodo cos porles el suslineas vjde, ita quod
asccnJere, iniJe Deus ipsum lociim in auxilio stio nec ipsi tecuni culpenlur, nec ttt cum illis culpabilis
susleuiau Tu autem, probe paslor, agrum iiliiui sis. Qui vero jiistitiam diligil et injtistiliain ailligit,
aspice, qui in pleiiiludine frucltiiim a Deu beuedi- nec ei in ullo comraunicat, eiiamsi a discipulis noik
ctus est, el super quetn itigra nebttla venil, qttx eum audiatur, justus est. Chrisltis enira dilecios et ele-
valde Ixdit, ac fruclum situm pejorem priore /acil, ctos stios collegit, qttamvis a cunclis ltominibus
HoCest ixditim el malignitas qux in corJe illiu^ reccptus noit sit. In teipsum efiam reipice cum
sunl qui bonuin scil et perficere poiesi, sed in circunninciiotie justiiix Dei, nl scripium est: At
ulraque parle, scilicel txdii el malignitaiis, meu- inlus in fimbriii aureit c.reumamicla wrieiele (Psah
lem suam occupat, cl sic a bono opere impeditur. XLIV),hoe est in aitimo ac in corde tuo inansueius
Fili Dei, isla fuge, et in fructuoso agro igne Spiti- et inilis esto. Et boc quoque in ftnibriis aareis iia
tus sancii operare aulequam dies illa vrni l, qnod ul hxc dilalando sapienler facias, ac ciim eircum-
Ylusoperari nonvalur*ris. cinctioue justiiix subdilos tuos corripias, charita-
201 S. HLLDEGARDIS "2S2
teni cum varielaie illa .habcns, qnotl eam ubique A cxercitum s:iiini c.lucit, si vc^cifliimsuii.n aliqttis
spargas, qucniaJmodiiin vciili in viribus.siiis divisi vilis liomo cadcrc permittit, alitts vir fortissimns
su.nl. Aqttilo namque percuiil, et nuflo moJo parcit; iilud elevat ac strennc poriat, propicr qtiod do-
seii afius veutiis isti in aljquo similis csl qtii eum niiiius sutis ipstim valde amal, et magnum prx-
sustiucl. Alios vero vcnltis his in blandimcnlo ob- miiim ei dat. Sic el libi fiet, si in viccCbristi stre-
vius est; seJ alius onincs «os - tempcrat. Aqtiilo nuecum eo laboras. Mcns autcm lua in quadatii
cnim lirma correplio esl, in qtta qtixJam ira latel. bona intei.ilione ad Dcum rutilal , sed quidam
Sed quidam alius venlus eiim ctim sevcrilate et ventus liirbiuis ciijusJam imttilitatis (e f.iligat,
discielione siistental, ul homo jtisle corripiat. qucm tanieii Spiritns sancliis a te abjiciel. El platex
Venltts aulem qui ipsis.dcciivior est honvinein mi- quarumdam civiialuni liilulentx sunl, el calcea-
sericordix et piuin esse docci, ita quod iri seipso menta qirorumdam hoiivinumpiiiredine plena suttl,
eliam iuiiimqitctiique aliutii hoiuinein esse rccorde- ac jtistitia cum iniquitalc obnubilala esl, cl prxce-
lur; el ita ventus isie oculus coriiiiidcm yenlorum pla legis cnm prxvaricalione prxceploruin Dei
esl. Sed -ardcns ventus omncs vnntos islos cum violata sttnl. Qnapropter pastores nluleni, et cincre
charilaic lempcrat et dividii, ac disccritit, sciiicel se asperganl, quia coiisliluli gradus Ecclcsix jam
"
ne aquilo ctini cadenle morbo eadat, sicui Satan scire nolunt quidsint. Nam caput oculiscaret, ac
cecidil; sed ul in rectiludiue perscvcrel, cl nl ille pedes itinera non habent, quoniam flagilia stipeiflua:
vetiliis, qui severus est, in constantia justx vindi- iniquilatis Iioniiiiiim de manu Dei noudiim aJ plu-
clx consislal, quomodo scriplum cst : Jrascimini num purgaia sunt; sed lainen cadein mala iion
el nolile peecnre (Ephes. iv). Hoc esi, ira laliscsse posi longum lempus finientttr, et melior lux priore
dcbet, ne ipsa iniqtiitati societtir consciitieudo, et lticebil. Nunc autem quiJam homines in duas par-
ne homincm odibili crimiite lotuin coneiliel. Unde tcs cordis sui divisi simt, scilicet iu alleram par-
el Ienior vcultis iile prxdicto ardenle vcnlo lem- tem, quoj cum elaliono proprix menlis oinnia scire
peratus, cnm dtscreta correptione persistal, ul itle voluiit, in alternm vcro quod odio liabeiu profe-
facit qui ftliutn sntim ciim virga perctilit, quem clent illoruin qiri iri via recta atnbulant. Hos pes-
tamcn| diligit. Tali modo leipsttm lempera, divide, sima Jiabolica lurlia, qux cor mali iiominaltir,
ac discerne, ci in fide ac in timore Dei lc corripe, acerrimc ct noxie faiigat. Et hoc genus maligi o-
ct tuiic joeulalrix vitiorum et obnubHatio inquie:o- niin spiriimim contradicere non audet illud qiiod
rom morttm a te fugabttntur, ac ignis Spiritus Detis conslruxit, sed uiiamquamque catisatn aliene
sancti iri le nrdebit. P distrahil, ita ul quod ipsi in perditione voluni el
EPISTOLA LXXI. elignnt, lioc in xstimaiione sua bonum el sanciuni
NICOLAI ABBATIS HALESBRUNENSIS ADIIILDEGARDEM.in Deo cssc dicutit, ct sic in magna irrisinne po-
" Conwlatarias ab ea
petil lillertis. puliim Jucunt. Sed quomodo hoc gcniis efTugien-
Venerabili in Chrislo multiim dilcctx inairi do- duiuest, in hutnililate el slabilitate fideliuin ho-
miux H. de S. Rupcrto, fratcr NICOLAUS dicltis ab- iiiiiiuin Jestrtiitur.
1as in llalesbrunmjn, quiJquid optari potcsl felicius EPISTOL.VLXXil.
vcl spcrari sublimiiis.
Ceilns de vobis, quod universis utiliora providero ABBATUM G. CARI-LOCI,
BELI.J5VALI.tS, A. CLARIFONTIS,
R. CARITATH, ET G, BETIIANl/E, ADHILDEGAItDEJl.
jccuudtim seiuper babttcritis, precor allentius ttt
cl mihi solito aflecttt consulalis. Ctir aulem laudiu Divina in ea doiui lctttdant, mititinlque ipsi slerilem
nobilein feminam, ut,tiiffiaganiibus ad Deum Uliut
sanclilatem vestrain non visitaverim , crcdo vos meriliset precibus, pttrere possit.
iion lalere, cttm incdtilliliis id desidcravcriin. Vc-
rum qttod ncqueo opere, menlc perago. Uli-umne Bellxvallis, G. Cari-loei, A. Clarifotitis, R. Ca-
hoc ita sil, non npus esl prxter vos alio tesle. N;inc rilatis, G. Bcilianix, dicli abbates, II. prxeleclx
vero supplex peto, quxro, pulso, ul mibi per vos D Cliristi, sponsu.-florcrein gratiam el collauJarc can-
divina detur consolatio, scilicet ut lilleris vestris licum.
prxmonear, et sanctis orationibtis a malo eripiar. Cunclorum spiriliialinm Deo largiiori chrismatiiin
Nam Deo nihil esl iuipossibile, nec vobis hoc dene- tolo cordis jubilo graiiarum exsolvimus aclioncs,
gari scitnus. Valete. qui dignalionis surc antiqiia miracula noslro non
RESPONSUM HILDEGARDIS. dedigtialur renovnrc in teinpore. Ex quo facile aJ-
Boiidin ipsiut arf Deum intentionem laudat, horta- vcrlitnus ejus nos